{"type":"pack","schemaVersion":"2.2","id":"tr.g09.tde.full","version":3,"lang":"tr","country":"TR","curriculum":"MEB-TYMM-2026","subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","grade":9,"theme":"9. sınıf Türk Dili ve Edebiyatı - Tam Paket","license":"CC-BY-NC-4.0","labels":{"tr-g09-tde-n001__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde1-1":"SÖZÜN İNCELİĞİ temasında dinleme/izleme sürecini yönetmek için soldan sağa ilerleyen dört aşama vardır: önce amaç belirlenir, sonra başlık ve görselden içerik ile türe ilişkin tahmin oluşturulur, ardından amaca uygun yöntem, strateji ve not alma biçimi seçilir, son olarak dinleme/izleme kuralları uygulanarak iletişim ve dikkat sürdürülür.","tr-g09-tde-n001__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde1-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n001__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n002__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde1-2":"Altı satırlı tablo, dinleme/izlemede anlam oluşturmanın resmî sırasını gösterir. Ön bilgilerle bağlantı, bağlamdan tahmin, çıkarım, karşılaştırma, sınıflandırma ve gerekçeli tepki bileşenlerinin her biri için mülakatta aranacak kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütü açıklanır.","tr-g09-tde-n002__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde1-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n003__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde2-1":"Şiir okuma sürecini soldan sağa yöneten dört aşama vardır: okuma amacı belirlenir; başlık, görsel ve biçimden geçici görüş oluşturulur; amaca uygun okuma yöntemi ve stratejisi seçilir; vurgu, tonlama, işaretleme veya yeniden okuma gibi seçilen strateji metin boyunca sürdürülür.","tr-g09-tde-n003__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde2-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n003__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n004__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde2-2":"Altı satırlı tablo, şiir ve denemede anlam oluşturma sürecini gösterir. Ön bilgi, bağlamdan tahmin, imge ve iletilerden çıkarım, okuma öncesi ve sonrası karşılaştırma, bulguları sınıflandırma ve gerekçeli tepki için kullanılacak metin kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütü birlikte verilir.","tr-g09-tde-n004__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde2-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n005__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-1":"Konuşma sürecini soldan sağa yöneten dört aşama vardır: amaç, konuşma türü ve hedef kitle belirlenir; uygun yöntem, strateji, rol ve süre seçilir; konu dağılması, söz kesme, süre aşımı ve teknik sorun gibi engeller için çözüm uygulanır; geçişler, söz hakkı ve dinleyici etkileşimiyle konuşma ilişkisi sürdürülür.","tr-g09-tde-n005__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n005__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n006__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-2":"Dokuz satırlı tablo, ikna edici konuşma içeriği oluşturmanın resmî sırasını gösterir. Ön bilgi, hedef kitle tahmini, karşılaştırma, kullanım alanına göre sınıflandırma, yeniden ifade, dil işlevi, ses ve beden planı, görsel-işitsel destek ve plan taslağını geri bildirimle sunma için kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütü verilir.","tr-g09-tde-n006__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n007__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-3":"Yedi satırlı tablo, ikna edici konuşmada uygulanacak kuralları gösterir. Planlı başlangıç, düşünceyi geliştirme, uygun söz varlığı, açık ve örtük iletiler, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık, beden dili-mekân-zaman-dinleyici etkileşimi için uygulama biçimi, anlatıma katkı ve doğrulama kanıtı verilir.","tr-g09-tde-n007__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-3.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n008__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-4":"Konuşma değerlendirmesi beş aşamalı ve yinelenen bir döngüdür: önce gözlenebilir ölçütler belirlenir; süreç ve ürün kanıtları incelenir; kanıta dayalı gerekçeli değerlendirme yapılır; öz, akran ve öğretmen geri bildirimleri amaç ve ölçütlere göre işlenir; yeni hedef ile revizyon kararı belirlenir ve bu karar sonraki konuşmanın ölçütlerine dönüşür.","tr-g09-tde-n008__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-4.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n008__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1":"sonra","tr-g09-tde-n009__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-1":"SÖZÜN İNCELİĞİ temasında yazma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: paragrafın amacı, türü ve hedef kitlesi belirlenir; amaca uygun yöntem ve strateji seçilir; yazmayı aksatan engeller tanımlanıp giderilir; seçilen strateji kontrol duraklarıyla sürdürülerek paragraf tamamlanır.","tr-g09-tde-n009__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n009__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n010__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-2":"Sekiz satırlı tablo, yazıda içerik oluşturmanın resmî sırasını gösterir. Ön bilgiyle bağlantı, hedef kitle ve yapı tahmini, şiir-düzyazı karşılaştırması, kullanım alanına göre sınıflandırma, söz varlığını yeniden ifade etme, dil işlevine tepki, işlevsel görsel kararı ve planı geri bildirimle sunma için ürün kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütü verilir.","tr-g09-tde-n010__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n011__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-3":"Sekiz satırlı tablo, betimleyici paragrafta uygulanacak kuralları gösterir. Planlı başlangıç, düşünceyi geliştirme, uygun söz varlığı, açık ve örtük iletiler, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama için uygulama biçimi, anlatıma katkı ve doğrulama kanıtı açıklanır.","tr-g09-tde-n011__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-3.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n012__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-4":"Yazma değerlendirmesi beş aşamalı ve yinelenen bir döngüdür: gözlenebilir ölçütler belirlenir; süreç ile ürün kanıtları incelenir; içerik, dil-anlatım ve yazma davranışı hakkında gerekçeli değerlendirme yapılır; öz, akran ve öğretmen geri bildirimleri amaçla karşılaştırılarak işlenir; yeni hedef ve revizyon kararı belirlenir, bu karar sonraki yazının ölçütlerini başlatır.","tr-g09-tde-n012__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-4.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n012__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1":"sonra","tr-g09-tde-n013__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde1-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında dinleme/izleme süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: önce amaç belirlenir; sonra başlık ve görselden içerik ile türe ilişkin geçici tahmin oluşturulur; ardından amaca uygun yöntem, strateji ve not düzeni seçilir; son olarak dinleme/izleme kuralları uygulanarak dikkat, kayıt ve iletişim ilişkisi sürdürülür.","tr-g09-tde-n013__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde1-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n013__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n014__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde1-2":"ANLAM ARAYIŞI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” bileşeni için kanıt “Yeni bilgiyle ilişkilendirilen önceki bilgi”, tema uygulaması “Şiir, ana duygu ve ritim bilgisini dinlenen örnekle bağlama” ve doğrulama ölçütü “Ön bilgi metnin anlamını önceden belirlemiyor” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE1.2.2 Tahmin eder” bileşeni için kanıt “Sözcüğün çevresindeki söz, ton ve görüntü ipuçları”, tema uygulaması “Bilinmeyen söz varlığını bağlamdan geçici olarak anlamlandırma” ve doğrulama ölçütü “Tahmin sonraki dizelerle sınanıyor” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE1.2.3 Çıkarım yapar” bileşeni için kanıt “Açık sözler, vurgu, durak, ritim ve ifade ilişkisi”, tema uygulaması “Konu, ana duygu, örtük ileti ve yazılma amacını belirleme” ve doğrulama ölçütü “Her çıkarım en az bir söz ve uygun sunum kanıtına bağlı” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE1.2.4 Karşılaştırır” bileşeni için kanıt “Ön tahmin-son tespit veya iki şiirin ortak ölçütleri”, tema uygulaması “Duygu/düşünce ağırlığı ile ses ve içerik farklarını inceleme” ve doğrulama ölçütü “Aynı ölçüt iki tarafa da uygulanıyor” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE1.2.5 Sınıflandırır” bileşeni için kanıt “Baskın içerik, tür yönelimi, öznel/nesnel ve gerçek/kurgu göstergeleri”, tema uygulaması “Şiiri lirik, pastoral vb. yönelimler bakımından düzenleme” ve doğrulama ölçütü “Tek sözcük değil metnin bütünü esas alınıyor” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE1.2.6 Tepki verir” bileşeni için kanıt “Tarafsız özet ve ölçütlü geri bildirim”, tema uygulaması “Ana duygu, ritim ve içerik görüşünü paylaşma” ve doğrulama ölçütü “Yargı metin ve sunum kanıtıyla gerekçelendiriliyor” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n014__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde1-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n015__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde2-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında hikâye okuma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: okuma amacı belirlenir; başlık ve görselden konu, tür veya yazılış amacı hakkında geçici görüş oluşturulur; amaca uygun okuma stratejisi seçilir; metin boyunca kanıtlar izlenerek strateji sürdürülür ve gerektiğinde amaç korunarak ayarlanır.","tr-g09-tde-n015__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde2-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n015__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n016__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde2-2":"ANLAM ARAYIŞI: Okuma kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” bileşeni için kanıt “Yeni metinle ilişkilendirilen hikâye, anı ve anlam bilgisi”, tema uygulaması “Ana duygu, ana düşünce ve metin yapısı bilgisini etkinleştirme” ve doğrulama ölçütü “Ön bilgi metin kanıtının yerine geçmiyor” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE2.2.2 Tahmin eder” bileşeni için kanıt “Sözcüğün çevresindeki olay ve cümle ipuçları”, tema uygulaması “Söz varlığının bağlamsal anlamını belirleme” ve doğrulama ölçütü “Geçici anlam sonraki bölümle sınanıyor” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE2.2.3 Çıkarım yapar” bileşeni için kanıt “Hikâye haritası, olay bağlantısı, karakter davranışı ve dil seçimi”, tema uygulaması “Konu, tema, ana düşünce, amaç, gerçeklik ve yazar-metin ilişkisini inceleme” ve doğrulama ölçütü “Yargı açık bilgi ve birden fazla metin kanıtına dayanıyor” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE2.2.4 Karşılaştırır” bileşeni için kanıt “Ön tahmin-son bulgu; hikâye-anı ortak ölçütleri”, tema uygulaması “Yazılma amacı, gerçeklik, yapı, dil ve anlatımı karşılaştırma” ve doğrulama ölçütü “Her iki metinde aynı ölçüt kullanılıyor” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE2.2.5 Sınıflandırır” bileşeni için kanıt “Gerçek/kurgu, öznel/nesnel ve güvenilirlik göstergeleri”, tema uygulaması “Metindeki bilgi ve anlatım unsurlarını ayırma” ve doğrulama ölçütü “Kategori sınırları ve kanıtlar açık” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE2.2.6 Tepki verir” bileşeni için kanıt “Özet, yeniden kurgu ve gerekçeli geri bildirim”, tema uygulaması “İki unsuru değiştirip bütünlüğü yeniden kurma” ve doğrulama ölçütü “Değişiklik neden-sonuç ve ana düşünceyle uyumlu” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n016__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde2-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n017__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında karakter sunumu için konuşma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: önce konuşmanın amacı, türü, süresi ve hedef kitlesi belirlenir; sonra karakteri ana düşünce etrafında sunmaya uygun yöntem ve strateji seçilir; ardından süre, kaygı, görev paylaşımı, görsel ve teknik koşullar gibi konuşma engelleri giderilir; son olarak seçilen strateji yapılandırılarak dinleyiciyle konuşma ilişkisi sürdürülür. Her aşama bir sonrakinin temelidir.","tr-g09-tde-n017__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n017__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n018__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-2":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” bileşeni için kanıt “Karakter, olay ve konuşma amacına ilişkin seçilmiş bilgi”, tema uygulaması “Ön bilgiyi metin kanıtıyla ilişkilendirme” ve doğrulama ölçütü “Bilgi ana düşünceye hizmet ediyor” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE3.2.2 Tahmin eder” bileşeni için kanıt “Hedef kitlenin bilgisi ve ihtiyaçları”, tema uygulaması “Giriş-gelişme-sonuç bölümlerini tasarlama” ve doğrulama ölçütü “Bağlam ve açıklama düzeyi dinleyiciye uygun” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE3.2.3 Karşılaştırır” bileşeni için kanıt “İki kişiye uygulanan ortak ölçütler”, tema uygulaması “Benzerlik ve farklardan ana düşünceyi destekleyen ileti oluşturma” ve doğrulama ölçütü “İki taraf aynı ölçütle inceleniyor” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE3.2.4 Sınıflandırır” bileşeni için kanıt “Davranış, rol ve değişim kanıtları”, tema uygulaması “İyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan ölçütlerini kullanma” ve doğrulama ölçütü “Etiket yerine metin kanıtı gösteriliyor” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE3.2.5 Yeniden ifade eder” bileşeni için kanıt “Toplanan bilgi, seçilmiş söz varlığı ve yeni karakter tasarımı”, tema uygulaması “Karşılaştırma, betimleme ve benzetmeyle içeriği düzenleme” ve doğrulama ölçütü “Kopya yerine amaçlı ve tutarlı yeni anlatım var” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE3.2.6 Tepki verir” bileşeni için kanıt “Bölümlere atanan dil işlevleri”, tema uygulaması “Merak uyandırma, açıklama, değerlendirme veya öneri kurma” ve doğrulama ölçütü “Her işlev ana düşünceye bağlı” olarak ilişkilendirilir; 7. satırda “TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur” bileşeni için kanıt “Vurgu, durak, telaffuz ve beden dili planı”, tema uygulaması “Karşıtlık ve sonuç gibi anlam ilişkilerini sesle belirginleştirme” ve doğrulama ölçütü “Ses ve beden içeriğin önüne geçmiyor” olarak ilişkilendirilir; 8. satırda “TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır” bileşeni için kanıt “Ölçüt tablosu veya değişim çizgisi”, tema uygulaması “Karakter ilişkilerini görünür kılma” ve doğrulama ölçütü “Görsel konuşmayı tekrar etmiyor” olarak ilişkilendirilir; 9. satırda “TDE3.2.9 Sunar” bileşeni için kanıt “Plan taslağı ve alınan geri bildirim”, tema uygulaması “Taslağı amaç, kanıt ve süreye göre sonlandırma” ve doğrulama ölçütü “Değişiklik gerekçesi açık” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n018__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n019__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-3":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı ve Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE3.3.1 Plan hazırlar” bileşeni için kanıt “Konuya bağlı dikkat çekici giriş ve plan sırası”, tema uygulaması “Dinleyici odağını ana düşünceye yöneltir” ve doğrulama ölçütü “Giriş, gelişme ve sonuç birbiriyle uyumlu” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE3.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır” bileşeni için kanıt “İlgili karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örnek”, tema uygulaması “Karakter yorumunu somutlaştırır ve destekler” ve doğrulama ölçütü “Araç ile ana yargı arasındaki ilişki açık” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE3.3.3 Uygun söz varlığı kullanır” bileşeni için kanıt “Bağlam ve hedef kitleye uygun sözcük ve üslup”, tema uygulaması “Açıklığı ve ana düşünce sürekliliğini korur” ve doğrulama ölçütü “Terimler açıklanmış, sıfatlar davranış kanıtına bağlı” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE3.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder” bileşeni için kanıt “Doğrudan temel yargı ve bağlamla desteklenen çağrışım”, tema uygulaması “Anlaşılırlık ile incelikli etkiyi dengeler” ve doğrulama ölçütü “Açık ve örtük iletiler tutarlı” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE3.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular” bileşeni için kanıt “Neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç yapıları”, tema uygulaması “Düşünce ilişkilerini belirginleştirir” ve doğrulama ölçütü “İşlevi açık ve tamamlanmış cümleler” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE3.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır” bileşeni için kanıt “Bağlaç, gönderim, anahtar sözcük ve geçişler”, tema uygulaması “Bölümler arasında anlam bütünlüğü kurar” ve doğrulama ölçütü “Belirsiz zamir veya kopuk geçiş yok” olarak ilişkilendirilir; 7. satırda “TDE3.3.7 Beden dilini ve mekânı kullanır” bileşeni için kanıt “Göz teması, jest, duruş, telaffuz, süre ve etkileşim”, tema uygulaması “Sözlü iletinin izlenmesini ve anlaşılmasını destekler” ve doğrulama ölçütü “Gözlem notu, süre kaydı ve dinleyici tepkisi” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n019__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-3.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n020__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-4":"ANLAM ARAYIŞI temasında konuşma değerlendirmesi yinelenen beş aşamalı bir döngüdür: önce ses-diksiyon, akıcılık, beden dili, içerik kurgusu, süre, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik için ölçütler belirlenir; süreç ve ürün kanıtları incelenir; gerekçeli değerlendirme yapılır; öz, akran ve öğretmen geri bildirimleri işlenir; yeni hedef ve revizyon belirlenir; bu hedef sonraki konuşmanın ölçütüne dönüşür.","tr-g09-tde-n020__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-4.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n020__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1":"sonra","tr-g09-tde-n021__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında şiir yazma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: önce yazma amacı, şiir türü ve hedef kitle belirlenir; sonra bu kararlara uygun yöntem ve strateji seçilir; yazma sırasında konu dışına çıkma, sözcük bulamama veya zaman yönetimi gibi engeller giderilir; son olarak plan, taslak ve kontrol ölçütleri arasındaki ilişki sürdürülür. Her aşama bir sonrakini hazırlar, sorun çıktığında önceki seçim gözden geçirilebilir.","tr-g09-tde-n021__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n021__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1":"sonra","tr-g09-tde-n022__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-2":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu başlıklı öğretim tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” için “Amaçla ilişkilendirilen şiir, tema, ana duygu ve ritim bilgisi” kanıtı, “Dinlenen/izlenen şiirin temasını kişisel gözlem ve yazma bilgisiyle bağlama” uygulaması ve “Ön bilgi kaynak metni kopyalamaya dönüşmüyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 2. satırda “TDE4.2.2 Tahmin eder” için “Hedef kitle, paylaşım ortamı, yapı ve içerik kararı” kanıtı, “Şiirin kapsamını ve görüntü sırasını olası okur/dinleyiciye göre belirleme” uygulaması ve “Tahmin planda açık ve gerektiğinde değiştirilebilir” doğrulaması birlikte gösterilir; 3. satırda “TDE4.2.3 Karşılaştırır” için “Amaç, ana duygu, ileti ve alternatif görüntüler arasında ortak ölçüt” kanıtı, “Ana duyguya daha güçlü hizmet eden içerik seçeneğini belirleme” uygulaması ve “İki seçenek aynı ölçütle değerlendirilmiş” doğrulaması birlikte gösterilir; 4. satırda “TDE4.2.4 Sınıflandırır” için “Kullanım alanı ile ses, renk, hareket ve duygu kümelerine ayrılmış malzeme” kanıtı, “Şiir içeriğini özel, eğitim veya kamusal paylaşım koşuluna göre düzenleme” uygulaması ve “Her ayrıntının sınıfı ve içerikteki görevi belli” doğrulaması birlikte gösterilir; 5. satırda “TDE4.2.5 Yeniden ifade eder” için “Öğrencinin söz dizimiyle kurulmuş özgün dize ve çağrışım ilişkisi” kanıtı, “Kaynak şiirin temasını yeni görüntü ve söz varlığıyla işleme” uygulaması ve “Anlam bağlantısı korunmuş, uzun ifade kopyalanmamış” doğrulaması birlikte gösterilir; 6. satırda “TDE4.2.6 Tepki verir” için “Betimleme, duygu sezdirme, açıklama veya çağrı işlevi kararı” kanıtı, “Şiirin bölümlerine amaca uygun dil işlevleri verme” uygulaması ve “Her bölümün işlevi şiirin ilerleyişine katkı sağlıyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 7. satırda “TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır” için “İşlevi açıklanmış görsel/işitsel destek veya bilinçli kullanmama kararı” kanıtı, “Görsel ya da müziği ana duygu ve sunum amacıyla ilişkilendirme” uygulaması ve “Destek dekoratif değil ve şiirin anlamının yerine geçmiyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 8. satırda “TDE4.2.8 Sunar” için “Plan taslağı, ölçütlü geri bildirim ve izlenebilir değişiklik” kanıtı, “Tema, ana duygu, söz varlığı ve destek planını sunup son biçimini verme” uygulaması ve “Revizyonun hangi geri bildirimden doğduğu gösterilmiş” doğrulaması birlikte gösterilir.","tr-g09-tde-n022__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n023__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-3":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu başlıklı öğretim tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı ve Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE4.3.1 Plan hazırlar” için “Tema, ana duygu ve görüntü sırasına uygun dikkat çekici giriş” kanıtı, “Şiirin anlam yönünü ilk dize veya dize grubunda başlatma” uygulaması ve “Giriş ile devam bölümü hazırlanan planla uyumlu” doğrulaması birlikte gösterilir; 2. satırda “TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır” için “İşlevsel karşılaştırma, örnek, benzetme veya somut ayrıntı” kanıtı, “Duygu ve düşünceyi özgün bir görüntüyle geliştirme” uygulaması ve “Kullanılan yol ana duyguya ve şiirin amacına bağlı” doğrulaması birlikte gösterilir; 3. satırda “TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır” için “Bağlama, hedef kitleye ve üsluba uygun sözcük, mecaz veya ifade” kanıtı, “Tema ve destekleyici görüntüleri tutarlı söz alanıyla sürdürme” uygulaması ve “Süs amacıyla eklenmiş belirsiz veya gereksiz ifade yok” doğrulaması birlikte gösterilir; 4. satırda “TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder” için “Açık durum bilgisi ile ayrıntılardan çıkarılabilen örtük ileti” kanıtı, “Ana duyguyu doğrudan açıklamadan şiirsel ayrıntılarla sezdirme” uygulaması ve “Örtük ileti belirli metin kanıtlarından çıkarılabiliyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 5. satırda “TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular” için “Zaman, neden, amaç, koşul ve karşıtlık ilişkilerini doğru kuran yapılar” kanıtı, “Dizeler arasındaki düşünce ilişkilerini özenli Türkçeyle belirginleştirme” uygulaması ve “Eksiltili yapı tamamlanabilir, zaman geçişleri bilinçli” doğrulaması birlikte gösterilir; 6. satırda “TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır” için “Açık gönderim, işlevsel tekrar, anahtar sözcük ve bağlaç” kanıtı, “Dizeleri tema ve ana duygu çevresinde dilsel olarak bağlama” uygulaması ve “Belirsiz zamir, kopuk geçiş veya gereksiz bağlaç bulunmuyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 7. satırda “TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular” için “Sözcük, ek, büyük harf ve ayrı/bitişik yazımların doğru biçimi” kanıtı, “Şiirin okunmasını kesintiye uğratmayan özenli yazım” uygulaması ve “Metin üzerinde ayrı bir yazım denetimi yapılmış” doğrulaması birlikte gösterilir; 8. satırda “TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular” için “Anlam birimi, durak ve vurguya hizmet eden işaret seçimi” kanıtı, “Şiirin ritmini ve anlam sınırlarını işlevsel noktalama ile destekleme” uygulaması ve “Her işaretin görevi açıklanabiliyor; kullanım tutarlı” doğrulaması birlikte gösterilir.","tr-g09-tde-n023__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-3.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n024__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-4":"ANLAM ARAYIŞI temasında yazma değerlendirme döngüsü beş bağlantılı aşamadan oluşur: önce değerlendirme ölçütleri belirlenir; ardından plan, taslak, geri bildirim ve son şiirdeki süreç/ürün kanıtları incelenir; bu kanıtlardan hareketle gerekçeli beğeni ve eleştiri yazılır; uygun geri bildirim kabul edilip uyarlanır veya gerekçeyle reddedilir; son olarak yeni hedef ve revizyon kararı belirlenir. Son aşama yeni bir değerlendirme için ilk aşamaya döner.","tr-g09-tde-n024__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-4.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n024__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1":"sonra","tr-g09-tde-n025__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n025__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde1-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n025__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen dört düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Amaç belirle”, 2. düğüm “Başlık/görselden tahmin et”, 3. düğüm “Yöntem ve strateji seç”, 4. düğüm “Kurallarla sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonrakine bağlanır; ilk karar sonraki seçimin temelini oluşturur ve son düğümde süreç seçilen kurallarla sürdürülür.","tr-g09-tde-n026__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n026__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” ögesi “Belgeselde karşılığı bulunan önceki kültürel miras ve metin bilgisi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Tanıtım öncesi bilgileri tam kayıttaki söz ve görüntülerle ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi, belgesel kanıtının yerine geçirilmiyor”dür; 2. satırda “TDE1.2.2 Tahmin eder” ögesi “Bilinmeyen sözün çevresindeki cümle, görüntü, ses ve eylem ipuçları” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Söz varlığının bağlama uygun geçici anlamını kurup sonraki bölümle sınama”, doğrulama ölçütü “Tahmin kesin tanım gibi sunulmuyor”dür; 3. satırda “TDE1.2.3 Çıkarım yapar” ögesi “Açık bilgiler, davranışlar, kurgu geçişleri ve görsel-işitsel tekrarlar” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Konu, amaç, ana düşünce, yardımcı düşünce ve açık/örtük iletileri belirleme”, doğrulama ölçütü “Her çıkarım en az bir özgül kanıta dayanıyor”dür; 4. satırda “TDE1.2.4 Karşılaştırır” ögesi “Tanıtım-tam kayıt tespitleri ile belgesel-hikâye-gezi yazısı ortak ölçütleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “İçerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklik ve geçerlilik karşılaştırması”, doğrulama ölçütü “Aynı ölçüt karşılaştırılan bütün metinlere uygulanıyor”dür; 5. satırda “TDE1.2.5 Sınıflandırır” ögesi “Öznel/nesnel, gerçek/kurgu, bilgi/yorum ve güvenilirlik göstergeleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Çok modlu belgeselde söz, görüntü ve sunum iddialarını gruplama”, doğrulama ölçütü “Sınıf kararı tek sözcüğe değil bütün bağlama dayanıyor”dür; 6. satırda “TDE1.2.6 Tepki verir” ögesi “Ana düşünceyi koruyan özet ve ölçütlü eleştirel geri bildirim” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Görsel-işitsel unsurların katkısı ve güvenilirlik hakkında görüş bildirme”, doğrulama ölçütü “Özet ile değerlendirme ayrılıyor ve yargı gerekçelendiriliyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n027__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n027__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “Kişi/konuşmacı ve amaç” ögesi “Söz, eylem, rol ve belgeselde bulunma nedeni birlikte incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Usta, öğrenci, anlatıcı veya gözlemcinin yapısal işlevini belirleme”, doğrulama ölçütü “Amaç dış görünüşten değil davranış ve söz kanıtından çıkarılıyor”dür; 2. satırda “Yapı bölümleri” ögesi “Açılış, gelişme, görüşme, işlem dizisi ve sonuç işlevlerine göre ayrılır” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Kültürel miras anlatısının hangi sırayla kurulduğunu gösterme”, doğrulama ölçütü “Her bölümün bütüne katkısı açıklanıyor”dür; 3. satırda “Dil, anlatım ve dil işlevi” ögesi “Açıklama, betimleme, öyküleme, bilgi verme ve yönlendirme seçimleri ayırt edilir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Üslubun ana düşünceyi nasıl taşıdığını çözümleme”, doğrulama ölçütü “Yalnız adlandırma yapılmıyor; neden-sonuç bağı kuruluyor”dür; 4. satırda “Görüntü-ses-söz ilişkisi” ögesi “Yakın çekim, ortam sesi, müzik, vurgu ve anlatıcı sözü birlikte değerlendirilir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Çok modlu parçaların birbirini destekleme veya genişletme biçimini gösterme”, doğrulama ölçütü “Yorum, belirli bir görsel ve işitsel ana bağlanıyor”dür; 5. satırda “Değer, disiplin ve RAFT uyarlaması” ögesi “Belgeseldeki kanıt korunarak rol, hedef kitle, biçim ve odak yeniden düzenlenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Yazar-hikâye, gezgin-gezi yazısı, tarihçi-tarih şeridi, psikolog-şiir veya sanatçı-sesli anlatım seçme”, doğrulama ölçütü “Kaynakta bulunmayan tarih, kişi veya olay eklenmiyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n028__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n028__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde2-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n028__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen dört düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Okuma amacını belirle”, 2. düğüm “Başlık/görselden görüş oluştur”, 3. düğüm “Okuma stratejisini seç”, 4. düğüm “Stratejiyle sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonrakine bağlanır; ilk karar sonraki seçimin temelini oluşturur ve son düğümde süreç seçilen kurallarla sürdürülür.","tr-g09-tde-n029__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n029__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” ögesi “Hikâye, konu, karakter ve olay yapısı hakkındaki önceki bilgi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Hikâyelerin gündelik ya da sıra dışı durumları konu edinebileceğini metinle ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi metni hazır kalıba sokmuyor”dür; 2. satırda “TDE2.2.2 Tahmin eder” ögesi “Sözcüğün çevre cümleleri, görevi, olay yönü ve karakter tepkisi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Anlamsal çağrışım haritasıyla eş, yakın ve zıt anlam ilişkilerini sınama”, doğrulama ölçütü “Seçilen anlam metnin bağlamına uyuyor”dür; 3. satırda “TDE2.2.3 Çıkarım yapar” ögesi “Açık olaylar, karakter davranışları, neden-sonuç ve söz sanatları” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Konu, tema, ana düşünce/duygu, yardımcı düşünce ve iletiyi belirleme”, doğrulama ölçütü “Çıkarım açık bilgiden ayrılıyor ve kanıt gösteriliyor”dür; 4. satırda “TDE2.2.4 Karşılaştırır” ögesi “Okuma öncesi tahmin-son tespit veya iki hikâyenin ortak ölçütleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “İçerik, yapı, üslup ve ileti bakımından eş ölçütlü karşılaştırma”, doğrulama ölçütü “Kişisel beğeni karşılaştırma ölçütü yerine kullanılmıyor”dür; 5. satırda “TDE2.2.5 Sınıflandırır” ögesi “Ana/yardımcı olay, öznel/nesnel, gerçeklik-kurgu ve güvenilirlik işaretleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Hikâye unsurlarını önceden açıklanan ölçüte göre gruplama”, doğrulama ölçütü “Aynı ölçüt bütün örneklere tutarlı uygulanıyor”dür; 6. satırda “TDE2.2.6 Tepki verir” ögesi “Ana olay ve ileti bağını koruyan özet ile kanıtlı geri bildirim” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Metnin yapısal ve anlamsal güçlü/geliştirilebilir yönlerini açıklama”, doğrulama ölçütü “Metinde bulunmayan olay ya da niyet eklenmiyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n030__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n030__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “Karakter, amaç ve çatışma” ögesi “Kişinin eylemleri, seçenekleri ve karşılaştığı engel birlikte incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Karakter analizcisi rolüyle olayın hareket noktasını belirleme”, doğrulama ölçütü “Kişilik yargısı doğrudan eylem kanıtına dayanıyor”dür; 2. satırda “Olay-zaman-mekân düzeni” ögesi “Olay halkaları, zaman geçişleri ve mekân değişimleri haritalanır” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Hikâye haritacısı rolüyle yapısal akışı görünür kılma”, doğrulama ölçütü “Parçaların ana düşünceye etkisi açıklanıyor”dür; 3. satırda “Anlatıcı, bakış açısı ve dil işlevi” ögesi “Aktaran sesin bilgi sınırı, sözcük seçimi ve cümlelerin kullanım amacı belirlenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Anlatıcı rolüyle okurun bilgiye erişimini çözümleme”, doğrulama ölçütü “Anlatıcı ile yazar özdeşleştirilmiyor”dür; 4. satırda “Şiirde şekil ve ses birimleri” ögesi “Nazım birimi, tekrar, ölçü, kafiye, redif veya durak yalnız gözlenebildiği ölçüde incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Programdaki Yunus Emre şiirini hikâyeyle yapı ölçütleri üzerinden karşılaştırma”, doğrulama ölçütü “Şiir adı, dize, tarih veya özellik kaynak yoksa uydurulmuyor”dür; 5. satırda “Gezi yazısında rota ve izlenim” ögesi “Gözlem sırası, mekân ayrıntısı, bilgi ve öznel izlenim ayrılır” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Türüne özgü yapı ve anlatım ilişkisini çözümleme”, doğrulama ölçütü “Gözlem ile kişisel değerlendirme açıkça ayrılıyor”dür; 6. satırda “Değer, estetik ve disiplin ilişkisi” ögesi “Bütünlük, sözcük seçimi, davranış kanıtı ve başka bilgi alanlarıyla temas incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Metni değer aktarımı, estetik düzen ve disiplinler arası bağ açısından değerlendirme”, doğrulama ölçütü “Yargı ölçütlü, sınırlı ve metin kanıtına bağlı”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n031__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n031__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n031__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen dört düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Amaç-tür-hedef kitleyi belirle”, 2. düğüm “Yöntem ve stratejiyi seç”, 3. düğüm “Engelleri gider”, 4. düğüm “Konuşma ilişkisini sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonrakine bağlanır; ilk karar sonraki seçimin temelini oluşturur ve son düğümde süreç seçilen kurallarla sürdürülür.","tr-g09-tde-n032__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n032__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” ögesi “Mekân işlevi, konuşma planı ve karşılaştırma ölçütlerine ilişkin önceki bilgi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Metindeki mekân ile çevredeki mekânın kanıtlarını ön bilgiyle ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi gözlem ve metin kanıtıyla sınanıyor”dür; 2. satırda “TDE3.2.2 Tahmin eder” ögesi “Hedef kitlenin ön bilgisi, ihtiyaçları ve olası soruları” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin açıklama düzeyini tasarlama”, doğrulama ölçütü “Tahmine karşı kısa açıklama ve geçiş seçenekleri hazırlanıyor”dür; 3. satırda “TDE3.2.3 Karşılaştırır” ögesi “İki mekâna uygulanan ortak ölçütler ve sınırlı benzetmeler” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Yapısal benzerlik ve farklılıkları ana düşünce etrafında düzenleme”, doğrulama ölçütü “Benzetmenin hangi yönlerden geçerli olduğu açıklanıyor”dür; 4. satırda “TDE3.2.4 Sınıflandırır” ögesi “Özel, mesleki, kamusal veya eğitim alanına uygun dil seçimi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Sınıf sunumunda anlaşılır kavram ve saygılı üslup kullanma”, doğrulama ölçütü “Açıklanmayan jargon ve aşırı gündelik kısaltma kullanılmıyor”dür; 5. satırda “TDE3.2.5 Yeniden ifade eder” ögesi “Metin, gözlem ve izinli görselden toplanan bilgi ile işlevsel söz varlığı” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Kanıt-yorum-karşılaştırma sonucu düzeninde özgün konuşma notu hazırlama”, doğrulama ölçütü “Kaynak cümlesi küçük değişikliklerle kopyalanmıyor”dür; 6. satırda “TDE3.2.6 Tepki verir” ögesi “Bilgi verme, açıklama, betimleme, karşılaştırma ve etkileşim işlevleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Her konuşma bölümüne amaca uygun dil işlevi yerleştirme”, doğrulama ölçütü “İşlev çeşitliliği ana düşüncenin bütünlüğünü bozmuyor”dür; 7. satırda “TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur” ögesi “Vurgu, tonlama, hız, durak, diksiyon, telaffuz ve beden dili planı” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Temel karşıtlıkları ses ve duruşla anlaşılır kılma”, doğrulama ölçütü “Ses ve hareket içerikten bağımsız gösteriye dönüşmüyor”dür; 8. satırda “TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır” ögesi “Eş ölçütlü karşılaştırma tablosu, sade yerleşim şeması veya kısa izinli ses” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Mekân ilişkilerini konuşmayı tekrar etmeden görünür kılma”, doğrulama ölçütü “Görsel/işitsel öge kaynağı, bağlamı ve amacı açık”dür; 9. satırda “TDE3.2.9 Sunar” ögesi “Giriş-gelişme-sonuç planı, ana düşünce, kanıtlar ve ölçütlü geri bildirim” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Taslağı paylaşma ve anlaşılırlık, kanıt, eş ölçüt, tutarlılık açısından geliştirme”, doğrulama ölçütü “Yapılan her revizyon belirli geri bildirimle ilişkilendiriliyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n033__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki konuşma kanıt tablosu beş satır ve dört sütundan oluşur. Plan ve giriş satırı, ana düşünce ile ortak ölçütlerin konuşma düzenine yerleştirilmesini ve bunun plandaki yerlerle doğrulanmasını açıklar. Karşılaştırma-betimleme-açıklama satırı, iki mekânın aynı ölçütle ele alınmasını ve her yargının özgül ayrıntıya dayanmasını gösterir. Söz varlığı ve ileti satırı, yapısal sözcüklerle açık ve örtük iletinin kurulmasını belirtir. Türkçe dil yapısı ve bağdaşıklık satırı, zaman-kişi uyumu ile ölçüt geçişlerini bağlar. Son satır, materyal, ses, beden dili, sunum alanı ve sürenin kayıtta gözlenebilir kanıtlarla denetlenmesini gösterir.","tr-g09-tde-n033__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n034__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-4":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki konuşma değerlendirme döngüsü beş bağlantılı aşamadan oluşur. Önce içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim için gözlenebilir ölçütler belirlenir. Sonra plan, kayıt, süre çizelgesi, materyal ve dinleyici görüşlerindeki süreç ve ürün kanıtları incelenir. Bu kanıtlardan güçlü yönü ve gelişme alanını açıklayan gerekçeli değerlendirme çıkarılır. Akran ve öğretmen geri bildirimleri konuşmanın amacıyla karşılaştırılarak kabul edilir, uyarlanır veya gerekçeyle reddedilir. Son aşamada ölçülebilir yeni hedef ve revizyon kararı belirlenir; bağlantı yeniden ölçüt belirleme aşamasına dönerek yeni konuşma döngüsünü başlatır.","tr-g09-tde-n034__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-4.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n034__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-4.next":"sonra","tr-g09-tde-n035__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler. İlk aşamada belgeselden üretilecek bilgi görselinin amacı, ürün özellikleri, hedef kitlesi ve çalışma süresi belirlenir. İkinci aşamada kronolojik akış, neden-sonuç zinciri, karşılaştırma veya merkez-çevre gibi uygun yöntem ve strateji seçilir. Üçüncü aşamada bilgi fazlalığı, kanıtla yorumun karışması, araç seçimi ve yerleşim güçlüğü gibi engeller giderilir. Son aşamada ileti, yapı, neden-sonuç, üslup, taslak ve kontrol durakları arasındaki ilişki yazma boyunca sürdürülür.","tr-g09-tde-n035__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n035__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n036__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma kanıt tablosu sekiz süreç bileşenini dört sütunda gösterir. Her satırda önce TDE4.2 bileşeni, ardından kullanılacak kanıt, bilgi görselindeki tema uygulaması ve kontrol ölçütü yer alır. Sıra; ön bilgilerle bağlantı kurma, hedef kitleyi tahmin etme, ana iletileri karşılaştırma, notları sınıflandırma, söz varlığını yeniden ifade etme, dil işlevine tepki verme, ilişkiye uygun görsel öge seçme ve plan taslağını geri bildirimle sunma biçimindedir. Kontrol sütunu, kopyalamama, amaçla gerekçelendirme, kanıt-yorum ayrımı, bağlama uygunluk ve sınanabilirlik ilişkilerini açıklar.","tr-g09-tde-n036__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n037__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma kanıt tablosu beş satır ve dört sütundan oluşur. Plan ve bölüm düzeni satırı, başlık ile bilgi kutularının aynı amacı izlemesini; düşünceyi geliştirme satırı, karşılaştırma, örnekleme, açıklama ve benzetmenin kanıtla kullanılmasını gösterir. Söz varlığı ve iletiler satırı, deyim, atasözü, mecaz ve terimlerin bağlama uygunluğunu ve olgu-yorum ayrımını denetler. Türkçe dil yapısı ve bağdaşıklık satırı, ortak cümle yapısı ile açık bağlantıları; yazım ve noktalama satırı ise başlık, ek, bağlaç, büyük harf ve işaretlerin ayrı bir kontrol geçişiyle doğrulanmasını açıklar.","tr-g09-tde-n037__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n038__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-4":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma değerlendirme döngüsü beş aşamada ilerler. İlk aşamada bilgi görselinin amacı temel alınarak anlam, dil ve görsel kullanımı, özgünlük, tutarlılık, doğruluk, yazım ve noktalama ölçütleri belirlenir. İkinci aşamada plan, belgesel notu, ilk taslak, son ürün ve geri bildirim kayıtlarındaki süreç ve ürün kanıtları incelenir. Üçüncü aşamada güçlü yön ve gelişme alanı kanıt, etki ve karar ilişkisiyle gerekçelendirilir. Dördüncü aşamada akran ve öğretmen geri bildirimleri amaçla karşılaştırılarak işlenir. Beşinci aşamada revizyon ile ölçülebilir yeni hedef belirlenir; son bağlantı yeni değerlendirme turu için yeniden ölçüt belirlemeye döner.","tr-g09-tde-n038__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-4.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n038__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-4.next":"sonra","tr-g09-tde-n039__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen 4 düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Amaç belirle”; 2. düğüm “Başlık/görselden tahmin et”; 3. düğüm “Yöntem ve strateji seç”; 4. düğüm “Kurallarla sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonraki düğüme bağlanır.","tr-g09-tde-n039__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n039__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n040__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n040__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” için uygulama veya kanıt “Otobiyografi ve öğretici metin bilgisi; kayıttaki birinci kişi, yaşam olayı ve açıklamalar”, katkı ya da tema uygulaması “Ön bilgiyi metindeki karşılığıyla eşleştirerek tür ve anlatım hakkında görüş oluşturma”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi, kayıt kanıtının yerine geçirilmiyor”dür; 2. satırda “TDE1.2.2 Tahmin eder” için uygulama veya kanıt “Bilinmeyen sözün çevresindeki cümle, görüntü, ses tonu ve olay ipuçları”, katkı ya da tema uygulaması “Sözün bağlam anlamını geçici olarak belirleyip sonraki kullanımla sınama”, doğrulama ölçütü “Tahminin dayandığı ipucu açıkça yazılıyor”dür; 3. satırda “TDE1.2.3 Çıkarım yapar” için uygulama veya kanıt “Açık olaylar, neden-sonuç bağları, yaşam dönüm noktaları ve söz varlığı”, katkı ya da tema uygulaması “Düzen, konu, ana düşünce, yardımcı düşünce, amaç ve üslup hakkında kanıtlı sonuç çıkarma”, doğrulama ölçütü “Açık bilgi ile yorum birbirinden ayrılıyor”dür; 4. satırda “TDE1.2.4 Karşılaştırır” için uygulama veya kanıt “İlk tahminler ve son tespitler; otobiyografi ile önceki öğretici metin”, katkı ya da tema uygulaması “Ortak ölçütlerle karşılaştırmalı bilgi haritası oluşturma”, doğrulama ölçütü “İki metinde de aynı ölçütler kullanılıyor”dür; 5. satırda “TDE1.2.5 Sınıflandırır” için uygulama veya kanıt “Öznel/nesnel ifadeler, bilgi/yorum ayrımı ve farklı işlevdeki söz varlığı”, katkı ya da tema uygulaması “Sözleri zaman, duygu, açıklama ve kişisel üslup işlevlerine göre gruplama”, doğrulama ölçütü “Sınıf kararı bütün bağlama dayanıyor”dür; 6. satırda “TDE1.2.6 Tepki verir” için uygulama veya kanıt “Ana çizgiyi koruyan özet ile belirli söz ve üslup kanıtları”, katkı ya da tema uygulaması “Otobiyografiyi özetleme ve söz varlığının üsluba katkısına gerekçeli görüş bildirme”, doğrulama ölçütü “Özet ile değerlendirme birbirine karıştırılmıyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n041__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n041__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE1.3.1 Anlatıcı ve yaşam olayı” için uygulama veya kanıt “Anlatan ben, geçmişteki deneyim, kişi, zaman ve mekân ayrıntıları”, katkı ya da tema uygulaması “Otobiyografik kesitin yapı parçalarını belirleme”, doğrulama ölçütü “Her parça kayıttaki belirli söz veya görüntüyle gösteriliyor”dür; 2. satırda “TDE1.3.1 Anlatım biçimi ve teknik” için uygulama veya kanıt “Öyküleme, betimleme, açıklama; geriye dönüş, monolog veya diyalog”, katkı ya da tema uygulaması “Yaşam olayının nasıl düzenlenip sunulduğunu görünür kılma”, doğrulama ölçütü “Teknik yalnız adlandırılmıyor, kısa kanıtı veriliyor”dür; 3. satırda “TDE1.3.1 Dil ve anlatım” için uygulama veya kanıt “Söz seçimi, cümle yapısı, tekrar, ses tonu ve görsel-işitsel destek”, katkı ya da tema uygulaması “Duruluk, akıcılık, özgünlük ve tutarlılık üzerinden üslubu belirginleştirme”, doğrulama ölçütü “Üslup yargısı birden çok dil kanıtına dayanıyor”dür; 4. satırda “TDE1.3.2 Yapı–üslup ilişkisi” için uygulama veya kanıt “Seçilmiş olay, zaman düzeni, teknik ve kişisel söz varlığı”, katkı ya da tema uygulaması “Teknik seçimlerin anlatıcının amacı ve dinleyici/izleyici etkisiyle ilişkisini açıklama”, doğrulama ölçütü “Neden-sonuç ilişkisi açıkça kuruluyor”dür; 5. satırda “TDE1.3.2 Disiplinler arası bağ” için uygulama veya kanıt “Metinde açıkça bulunan toplumsal çevre, duygu, zaman veya teknolojik araç göstergeleri”, katkı ya da tema uygulaması “Tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknoloji bağlantılarını metin sınırında değerlendirme”, doğrulama ölçütü “Kayıtta olmayan dönem veya kişi bilgisi eklenmiyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n042__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme değerlendirme döngüsü yinelenen 5 aşamalı bir döngüdür: 1. aşama “Ölçüt belirle”; 2. aşama “Süreç/ürün kanıtını incele”; 3. aşama “Gerekçeli değerlendirme yap”; 4. aşama “Geri bildirimi işle”; 5. aşama “Yeni hedef ve revizyon belirle”. Son aşama, sonraki süreçte ölçütlerin yeniden kurulmasını sağlar.","tr-g09-tde-n042__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n042__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-4.next":"sonra","tr-g09-tde-n043__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen 4 düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Okuma amacını belirle”; 2. düğüm “Başlık/görselden görüş oluştur”; 3. düğüm “Okuma stratejisini seç”; 4. düğüm “Stratejiyle sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonraki düğüme bağlanır.","tr-g09-tde-n043__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n043__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n044__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n044__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” için uygulama veya kanıt “Kaynağı belli tür, dönem ve yazar bilgisi ile önceki hikâye bilgileri”, katkı ya da tema uygulaması “Ön bilgiyi romanın yapı ve anlatım kanıtlarıyla ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “PENDING eser, yazar veya dönem ayrıntısı doldurulmuyor”dür; 2. satırda “TDE2.2.2 Tahmin eder” için uygulama veya kanıt “Bilinmeyen sözün cümle, olay, mekân ve karakter tepkisi bağlamı”, katkı ya da tema uygulaması “Öğrenme duvarında ilk anlamı, ipucunu ve doğrulamayı kaydetme”, doğrulama ölçütü “Bağlam anlamı sözlükteki bütün anlamlarla karıştırılmıyor”dür; 3. satırda “TDE2.2.3 Çıkarım yapar” için uygulama veya kanıt “Açık olaylar, davranışlar, cümle yapıları, betimleme, açıklama ve söz seçimi”, katkı ya da tema uygulaması “Konu, tema, amaç, karakter niyeti ve üslup hakkında kanıtlı sonuç çıkarma”, doğrulama ölçütü “Tek cümleden bütün roman için kesin hüküm verilmiyor”dür; 4. satırda “TDE2.2.4 Karşılaştırır” için uygulama veya kanıt “Okuma öncesi tahminler; hikâye, roman ve farklı türde kısa metinler”, katkı ya da tema uygulaması “Ortak ölçütlerle kapsam, yapı, kişi gelişimi, söz varlığı ve üslup farklarını tartışma”, doğrulama ölçütü “Karşılaştırılan bütün metinlere aynı ölçüt uygulanıyor”dür; 5. satırda “TDE2.2.5 Sınıflandırır” için uygulama veya kanıt “Zaman, mekân, karakter, duygu, açıklama, betimleme ve üslup işlevli sözler”, katkı ya da tema uygulaması “Söz varlığını kullanım amacıyla; ifadeleri bilgi/yorum ve gerçeklik/kurgu bakımından gruplama”, doğrulama ölçütü “Sınıflandırma kelimenin metindeki işlevine dayanıyor”dür; 6. satırda “TDE2.2.6 Tepki verir” için uygulama veya kanıt “Ana çatışma, değişim ve temel anlam çizgisi; belirli dil kanıtları”, katkı ya da tema uygulaması “Romanı özetleme ve üslup tercihleri hakkında gerekçeli geri bildirim sunma”, doğrulama ölçütü “Özet olay yığınına, geri bildirim genel beğeniye dönüşmüyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n045__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n045__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE2.3.1 Olay ve çatışma” için uygulama veya kanıt “Eylem dizisi, karşıt amaçlar, engeller ve değişim noktası”, katkı ya da tema uygulaması “Romanın temel hareketini ve gerilimini belirleme”, doğrulama ölçütü “Olay özeti ile çatışma ayrı gösteriliyor”dür; 2. satırda “TDE2.3.1 Kişiler” için uygulama veya kanıt “Amaç, davranış, iç/dış konuşma, ilişki ve değişim kanıtları”, katkı ya da tema uygulaması “Karakterlerin kurgu içindeki işlevini ve birbirine etkisini açıklama”, doğrulama ölçütü “Kişilik yargısı tek davranışa dayandırılmıyor”dür; 3. satırda “TDE2.3.1 Mekân ve zaman” için uygulama veya kanıt “Yer ayrıntıları, atmosfer, sıra, süre, geriye dönüş ve duraklamalar”, katkı ya da tema uygulaması “Mekân ve zamanın olay hızı, duygu ve çatışmaya katkısını gösterme”, doğrulama ölçütü “Yer yalnız adres, zaman yalnız tarih olarak ele alınmıyor”dür; 4. satırda “TDE2.3.1 Dil, anlatım ve şekil” için uygulama veya kanıt “Cümle uzunluğu, tekrar, teknikler, söz varlığı ve anlamlı kelime biçimleri”, katkı ya da tema uygulaması “Üslubun ritim, vurgu ve karakter algısı üzerindeki etkisini açıklama”, doğrulama ölçütü “Şekil bilgisi yalnız anlama katkı sağladığında kullanılıyor”dür; 5. satırda “TDE2.3.2 Yapı–üslup ilişkisi” için uygulama veya kanıt “Olay, kişi, mekân, zaman ile anlatım tercihlerinin birlikte çalışması”, katkı ya da tema uygulaması “Tema ve anlamın parçalar arasındaki etkileşimle kurulmasını açıklama”, doğrulama ölçütü “İlişki, açık neden-sonuç dili ve metin kanıtıyla gösteriliyor”dür; 6. satırda “TDE2.3.2 Bağlam ve disiplin” için uygulama veya kanıt “Metinde kanıtlanan toplumsal, psikolojik veya teknolojik göstergeler”, katkı ya da tema uygulaması “Dönem/toplum ve disiplin bağlantılarını yorumun sınırını belirterek değerlendirme”, doğrulama ölçütü “Kaynaksız yazar yaşamı, tarih veya toplum genellemesi üretilmiyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n046__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma değerlendirme döngüsü yinelenen 5 aşamalı bir döngüdür: 1. aşama “Ölçüt belirle”; 2. aşama “Süreç/ürün kanıtını incele”; 3. aşama “Gerekçeli değerlendirme yap”; 4. aşama “Geri bildirimi işle”; 5. aşama “Yeni hedef ve revizyon belirle”. Son aşama, sonraki süreçte ölçütlerin yeniden kurulmasını sağlar.","tr-g09-tde-n046__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n046__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-4.next":"sonra","tr-g09-tde-n047__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma yönetim akışı soldan sağa dört aşamada ilerler. İlk düğümde sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştıracak sunumun amacı, türü ve hedef kitlesi belirlenir. İkinci düğümde aynı ölçütlerle karşılaştırma, görev dağılımı, etkileşim, üslup, ses tonu ve beden diline ilişkin yöntem ile strateji seçilir. Üçüncü düğümde teknik aksama, süre aşımı, unutma veya konu dışı soru gibi engeller için çözüm uygulanır. Son düğümde nezaket, dinleyici tepkisi ve grup geçişleri gözetilerek konuşma ilişkisi sürdürülür; her düğüm bir sonrakine “sonra” bağlantısıyla gider.","tr-g09-tde-n047__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n047__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n048__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma içerik tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Ön bilgi ve hedef kitle satırı başlangıç görüşleriyle dinleyici ihtiyacını eşleştirir. Karşılaştırma ve sınıflandırma satırı sosyal medya dili ile edebî söyleyişi söz varlığı, cümle düzeni, amaç ve ileti biçimi gibi ortak ölçütlerde gruplar. Yeniden ifade satırı ana düşünceyi açıklama, karşılaştırma, değerlendirme ve tepki işlevleriyle düzenler. Ses satırı vurgu, tonlama, hız ve durakların anlama katkısını; görsel satırı ortak ölçüt tablosu veya ses örneğinin kanıt işlevini açıklar. Son satır, konuşmacı sırası, süre, geçiş ve geri bildirimle tamamlanan plan taslağını gösterir.","tr-g09-tde-n048__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n049__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma kural tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Plan satırı ana düşünce ve ortak ölçütleri girişle ilişkilendirir. Düşünceyi geliştirme satırı tanımlama, karşılaştırma, örnekleme ve açıklamanın genellemeyi kanıta dönüştürmesini gösterir. Söz varlığı ve ileti satırı bağlama uygun kelimelerle açık sonuç ve kanıtlı örtük ileti kurar. Türkçe dil yapıları satırı zaman, kişi, ek, paralellik ve zamir gönderimini denetler. Bağdaşıklık satırı karşıtlık, neden, sonuç ve örnek bağlantılarını açıklar. Son satır ses, beden, mekân, görsel ve sürenin kayıtta gözlenebilir kanıtlarla doğrulanmasını ister.","tr-g09-tde-n049__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n050__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma değerlendirme döngüsü beş aşamadan oluşur. Önce konuya uygunluk, özgünlük, dil yapıları, zaman-mekân yönetimi, ses, beden ve görsel kullanımına ilişkin gözlenebilir ölçütler belirlenir. İkinci aşamada plan, prova, kayıt, süre çizelgesi, dinleyici soruları ve sunum materyalindeki süreç ile ürün kanıtları incelenir. Üçüncü aşamada güçlü yön ve gelişme alanı ölçüt-kanıt-etki ilişkisiyle değerlendirilir. Dördüncü aşamada akran ve öğretmen geri bildirimi amaçla karşılaştırılarak kabul edilir, uyarlanır veya gerekçeyle ayrılır. Son aşamada ölçülebilir hedef ve revizyon belirlenir; döngü yeni konuşma için yeniden ölçüt kurmaya döner.","tr-g09-tde-n050__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n050__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-4.next":"sonra","tr-g09-tde-n051__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü yazma akışı soldan sağa dört aşamada ilerler. İlk düğümde seçilecek yaşam kesitinin amacı, öz yaşam öyküsü türü, hedef okur ve yazma süresi belirlenir. İkinci düğümde kronolojik, dönüm noktası merkezli veya geçmiş-bugün karşılaştırmalı yöntem ile anı haritası, zaman çizelgesi ya da serbest taslak stratejisi seçilir. Üçüncü düğümde konu fazlalığı, bellek belirsizliği, girişe takılma veya süre sorunu için gerçekliği koruyan çözüm uygulanır. Son düğümde kontrol listesiyle amaç, yaşanmışlık, bakış ve ayrıntı ilişkisi metin boyunca sürdürülür.","tr-g09-tde-n051__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n051__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n052__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü içerik tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Ön bilgi satırı plan, anlatıcı, zaman ve revizyon bilgisini yeni amaca uyarlar. Okur etkisi ve anlatıcı satırı birinci kişi ile üçüncü kişi denemelerini bilgi sınırı, yakınlık ve bağlam ölçütlerinde karşılaştırır. Sınıflandırma satırı olay, kişi, mekân, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorumu ayırır. Yeniden ifade satırı kişisel söz varlığıyla öyküleme, betimleme, açıklama ve değerlendirme kurar. Görsel satırı işlev, fikrî mülkiyet ve mahremiyeti; son satır planın geri bildirimle tamamlanmasını ve güvenilir ya da resmî ortam için paylaşım denetimini gösterir.","tr-g09-tde-n052__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n053__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü kural tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Plan ve giriş satırı yaşam kesiti, olay sırası ve bugünkü yorumu tek anlam odağında toplar. Anlatım biçimi satırı öyküleme, betimleme, açıklama ve geçmiş-bugün karşılaştırmasının görevini gösterir. Söz varlığı ve ileti satırı açık olayla kanıtlı örtük anlamı kişisel üslupla birleştirir. Türkçe dil yapıları satırı zaman, kişi, ek ve zamir gönderimini denetler. Bağdaşıklık satırı gereksiz tekrar, çelişki ve yanlış bağlantıları düzeltir. Son satır yazım, noktalama ve başlığın ayrı kanıtlarla kontrol edilmesini açıklar.","tr-g09-tde-n053__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n054__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü değerlendirme döngüsü beş aşamada ilerler. Önce amaç, yaşanmışlık, gerçeklik, yaratıcılık, yapı, söz varlığı, bağdaşıklık, yazım ve noktalama için gözlenebilir ölçütler belirlenir. Sonra anı haritası, taslak, kontrol listesi, revizyon notu ve bitmiş metindeki süreç ile ürün kanıtları incelenir. Bu kanıtlardan ölçüt-kanıt-etki düzeninde gerekçeli beğeni ve eleştiri çıkarılır. Akran geri bildirimi kişisel üslup ve metin amacıyla karşılaştırılarak kabul edilir, uyarlanır veya gerekçeyle reddedilir. Son aşamada zorluğun nedenine uygun revizyon ve ölçülebilir yeni hedef belirlenir; döngü sonraki yazmada yeniden ölçüt kurmaya döner.","tr-g09-tde-n054__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n054__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-4.next":"sonra","tr-g09-tde-q329__fig.alt.tr-g09-tde-q0329":"Han avlusu ile okul iç bahçesini merkez öge, geçiş düzeni, toplanma zamanı ve işlev başlıklarında karşılaştıran dört satırlı tablo.","tr-g09-tde-q329__fig.caption.tr-g09-tde-q0329":"İki mekâna ilişkin karşılaştırma verileri","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.criterion":"Ölçüt","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.han":"Metindeki han avlusu","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.school":"Okul iç bahçesi","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.center":"Merkez öge","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.fountain":"Taş çeşme","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.seating":"Dairesel oturma alanı","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.transition":"Geçiş düzeni","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.fourdoors":"Dört kapı merkeze açılır","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.twocorridors":"İki koridor bahçeye açılır","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.time":"Toplanma zamanı","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.evening":"Akşam","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.break":"Teneffüs","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.function":"İşlev","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.travellers":"Yolcuları kısa süre bir araya getirir","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.students":"Öğrencileri düzenli aralıklarla bir araya getirir","tr-g09-tde-q334__fig.alt.tr-g09-tde-q0334":"Konuşma planında ana düşünceyi belirleme, ortak ölçütleri seçme, soru işaretli bir uygulama aşaması ve yapısal sonucu açıklama adımlarını gösteren doğrusal akış.","tr-g09-tde-q334__fig.caption.tr-g09-tde-q0334":"Karşılaştırmalı konuşma planı","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.1":"Ana düşünceyi belirle","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.2":"Ortak ölçütleri seç","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.3":"?","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.4":"Yapısal sonucu açıkla","tr-g09-tde-q334__fig.edge.tr-g09-tde-q0334.next":"sonra","tr-g09-tde-q339__fig.alt.tr-g09-tde-q0339":"Yamaç seyir alanı ile okul toplantı salonunu biçim, odak noktası, bakış yönü ve temel iletişim başlıklarında karşılaştıran tablo.","tr-g09-tde-q339__fig.caption.tr-g09-tde-q0339":"İki mekânın yapısal karşılaştırması","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.criterion":"Ölçüt","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.view":"Yamaç seyir alanı","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.hall":"Okul toplantı salonu","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.form":"Biçim","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.crescent":"Yarım ay","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.rectangle":"Dikdörtgen","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.focus":"Odak noktası","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.valley":"Vadi","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.podium":"Kürsü","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.gaze":"Bakış yönü","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.outward":"Dışa ve manzaraya","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.forward":"Öne ve konuşmacıya","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.communication":"Temel iletişim","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.observation":"Ortak gözlem","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.listening":"Ortak dinleme","tr-g09-tde-q344__fig.alt.tr-g09-tde-q0344":"Bir konuşmanın içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim boyutlarına ilişkin plan ve kayıt kanıtlarını gösteren değerlendirme tablosu.","tr-g09-tde-q344__fig.caption.tr-g09-tde-q0344":"Sunum değerlendirme kanıtları","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.dimension":"Boyut","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.plan":"Plan kanıtı","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.record":"Kayıt kanıtı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.content":"İçerik","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.contentplan":"Üç ölçüt planlandı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.contentrecord":"İki ölçüt açıklandı; ses ölçütü atlandı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expression":"Anlatım","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expressionplan":"Karşıtlık bağlayıcıları kullanılacak","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expressionrecord":"“Buna karşılık” doğru kullanıldı; “çok” sözü altı kez tekrarlandı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organization":"Organizasyon","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organizationplan":"Dört dakika; sonuç için kırk saniye","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organizationrecord":"Toplam beş dakika yirmi saniye; sonuç on beş saniye","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communication":"İletişim","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communicationplan":"İki çizim ilgili ölçütte gösterilecek","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communicationrecord":"Çizimler doğru zamanda gösterildi; ikinci çizimde otuz beş saniye sırt dönüldü"},"visualPolicy":{"version":"1.0","everyNote":false,"questionMinimumPercent":0,"balancedByObjective":false,"rationale":"Görsel gereksinimi kayıt bazında none/support/required olarak semantik içerik ve ölçülen kanıta göre belirlenir; yüzde veya adet kotası uygulanmaz."},"sources":[{"sourceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL","downloadUrl":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sha256":"a04e1444eae5495ac9a4aef3c4644aa118381b78748c543cc64d27739dcdd13a","pageCount":208,"publisher":"T.C. Millî Eğitim Bakanlığı / Talim ve Terbiye Kurulu Başkanlığı","documentTitle":"Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli 2026 Ortaöğretim Türk Dili ve Edebiyatı Dersi Öğretim Programı"}],"prerequisites":[],"objectives":["TDE1.1","TDE1.2","TDE1.3","TDE1.4","TDE2.1","TDE2.2","TDE2.3","TDE2.4","TDE3.1","TDE3.2","TDE3.3","TDE3.4","TDE4.1","TDE4.2","TDE4.3","TDE4.4"],"coverage":{"TDE1.1":{"notes":["tr.g09.tde.n001","tr.g09.tde.n013","tr.g09.tde.n025","tr.g09.tde.n039"],"questions":40},"TDE1.2":{"notes":["tr.g09.tde.n002","tr.g09.tde.n014","tr.g09.tde.n026","tr.g09.tde.n040"],"questions":40},"TDE2.1":{"notes":["tr.g09.tde.n003","tr.g09.tde.n015","tr.g09.tde.n028","tr.g09.tde.n043"],"questions":40},"TDE2.2":{"notes":["tr.g09.tde.n004","tr.g09.tde.n016","tr.g09.tde.n029","tr.g09.tde.n044"],"questions":50},"TDE3.1":{"notes":["tr.g09.tde.n005","tr.g09.tde.n017","tr.g09.tde.n031","tr.g09.tde.n047"],"questions":40},"TDE3.2":{"notes":["tr.g09.tde.n006","tr.g09.tde.n018","tr.g09.tde.n032","tr.g09.tde.n048"],"questions":35},"TDE3.3":{"notes":["tr.g09.tde.n007","tr.g09.tde.n019","tr.g09.tde.n033","tr.g09.tde.n049"],"questions":35},"TDE3.4":{"notes":["tr.g09.tde.n008","tr.g09.tde.n020","tr.g09.tde.n034","tr.g09.tde.n050"],"questions":35},"TDE4.1":{"notes":["tr.g09.tde.n009","tr.g09.tde.n021","tr.g09.tde.n035","tr.g09.tde.n051"],"questions":35},"TDE4.2":{"notes":["tr.g09.tde.n010","tr.g09.tde.n022","tr.g09.tde.n036","tr.g09.tde.n052"],"questions":30},"TDE4.3":{"notes":["tr.g09.tde.n011","tr.g09.tde.n023","tr.g09.tde.n037","tr.g09.tde.n053"],"questions":30},"TDE4.4":{"notes":["tr.g09.tde.n012","tr.g09.tde.n024","tr.g09.tde.n038","tr.g09.tde.n054"],"questions":30},"TDE1.3":{"notes":["tr.g09.tde.n027","tr.g09.tde.n041"],"questions":20},"TDE2.3":{"notes":["tr.g09.tde.n030","tr.g09.tde.n045"],"questions":20},"TDE1.4":{"notes":["tr.g09.tde.n042"],"questions":10},"TDE2.4":{"notes":["tr.g09.tde.n046"],"questions":10}},"coverageSummary":{"themeCount":4,"learningOutputCount":16,"familyCount":100},"counts":{"notes":54,"questions":500,"figures":58},"levelScale":[1,5],"contractPolicy":{"questionCount":500,"minFamilies":80,"maxPerFamily":8,"answerBalance":[125,125,125,125],"objectiveBalanceMode":"coverage","everyNoteHasFigure":false,"minFiguredQuestions":0},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"sha256:74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a5dfecb8157fe864ad64bbe665c33fb5fb8bd481cbb11e9d99fc332843ed6618","reviewDecisionSha256":"2016a356a9de62d80a7eb55df6f4d250af4abab55b0b4295915caf796fff75d8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a5dfecb8157fe864ad64bbe665c33fb5fb8bd481cbb11e9d99fc332843ed6618","reviewedHash":"sha256:a5dfecb8157fe864ad64bbe665c33fb5fb8bd481cbb11e9d99fc332843ed6618","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2016a356a9de62d80a7eb55df6f4d250af4abab55b0b4295915caf796fff75d8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.full","contentProjectionSha256":"a5dfecb8157fe864ad64bbe665c33fb5fb8bd481cbb11e9d99fc332843ed6618","reviewDecisionSha256":"2016a356a9de62d80a7eb55df6f4d250af4abab55b0b4295915caf796fff75d8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n001","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.1","objective":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Mülakata hazırlık, ön bilgileri kullanma, ön sorular ve tahminler oluşturma, amaç belirleme ve not alma yöntemini seçme.","Dinleme/izleme kurallarını ve ilişkiyi sürdürme davranışlarını içeren kontrol listesi kullanma."],"physicalPages":[70],"evidenceId":"EV-TDE2026-P070-T01-APP-TDE1.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Dinleme/İzleme Sürecini Amaçlı ve Etkili Yönetme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Sözün İnceliği” temasında dinlediğin ya da izlediğin bir metni rastlantısal biçimde takip etmek yerine bilinçli olarak yönetmeyi öğreneceksin. Çalışmanın odağında bir mülakata hazırlanma vardır. Dinleme/izleme başlamadan önce neyi öğrenmek istediğini belirleyecek, konuya ilişkin ön bilgilerini harekete geçirecek, başlık ve görsellerden hareketle ön sorular ile tahminler oluşturacak, amacına uygun bir not alma yöntemi seçeceksin. Süreç başladığında ise dikkatini koruyacak, konuşmacıyla kurulan iletişimi destekleyen davranışları sürdürecek ve dinleme/izleme kurallarını bir kontrol listesi yardımıyla uygulayacaksın. Böylece yalnızca “duymuş” olmayacak; neyi, niçin ve nasıl takip ettiğini bilen etkin bir dinleyici/izleyici olacaksın.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Dinleme/izleme amacı**, süreç sonunda elde etmek istediğin bilgiyi ya da geliştirmek istediğin anlayışı gösterir. “Konuşmacının görüşünü öğrenmek”, “görüşünü hangi gerekçelerle desteklediğini belirlemek” veya “mülakatın dil kullanımını incelemek” farklı amaçlardır. Amaç net değilse her ayrıntıyı aynı önemde görür, önemli noktaları kaçırabilirsin.\n\n**Ön bilgi**, konu hakkında daha önce öğrendiklerin ve yaşantılarından getirdiklerindir. Ön bilgi kesin cevap değildir; yeni bilgiyi yerleştireceğin başlangıç çerçevesidir. **Ön soru**, dinleme/izleme sırasında yanıtını arayacağın sorudur. **Tahmin**, başlık, görsel, ortam veya konuşmacının rolü gibi ipuçlarından hareketle içerik hakkında kurduğun geçici beklentidir. Tahminin doğrulanması şart değildir; önemli olan onu dinleme sonunda kanıtla karşılaştırmaktır.\n\n**Yöntem ve strateji**, amaca ulaşmak için seçtiğin izleme biçimidir. Ana düşünceyi yakalamak için anahtar kelime notları, iki görüşü ayırmak için iki sütunlu çizelge, aşamaları izlemek için sıralı not, soru-cevap ilişkisini görmek için eşleştirme kullanılabilir. **İlişkiyi sürdürme**, konuşmayı bölmeden, uygun göz teması ve geri bildirim işaretleriyle, dikkatini konu üzerinde tutarak iletişimi devam ettirmektir. Buradaki geri bildirim, konuşmacının sözünü ele geçirmek değil; anladığını gösteren kısa ve yerinde davranışlardır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nSüreç, resmî sırayla iki bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar.** İlk olarak dinleme/izleme amacını tek cümleyle yaz. “Bu mülakatta konuşmacının önerilerini ve bu önerileri destekleyen gerekçeleri belirleyeceğim.” gibi bir amaç, hangi bilgileri seçmen gerektiğini gösterir. Ardından ön bilgilerini hızlıca yokla: Konu hakkında bildiğin iki şeyi ve merak ettiğin bir şeyi not et. Sonra başlık ile varsa görseli incele. Bunlara dayanarak metnin içeriği ve türü hakkında tahminde bulun. Mülakat türünde kimin soru sorabileceğini, kimin yanıt verebileceğini ve hangi başlıkların açılabileceğini düşün. Tahminlerini “kesin bilgi” diye değil, kontrol edilecek beklenti olarak kaydet.\n\nBir sonraki seçim not alma yöntemi ve dinleme/izleme stratejisidir. Amacın nedenleri ve sonuçları bulmaksa “görüş–gerekçe–örnek” tablosu; farklı kişilerin söylediklerini ayırmaksa konuşmacı adlarına göre sütunlar; süreci izlemekse numaralı basamaklar seçebilirsin. Not yöntemini içerikten önce belirlemek, dinleme sırasında sayfayı nasıl kullanacağını netleştirir. Mülakatı izlemeden önce iki ya da üç ön soru oluşturman da dikkati yönlendirir: “Konuşmacının temel önerisi nedir?”, “Bu öneriyi hangi deneyimle destekliyor?”, “Soruyla verilen yanıt birbiriyle tutarlı mı?”\n\n**2. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Dinleme/izleme başladığında seçtiğin stratejiyi uygula. Konuşmayı gereksiz yere durdurma, yanıt tamamlanmadan hüküm verme, kişisel çağrışımların seni asıl konudan uzaklaştırmasına izin verme. Yüz yüze bir mülakattaysan konuşmacıya dönük duruş, ölçülü göz teması ve uygun anlarda kısa onay işaretleri iletişimi destekler. Kayıttan izliyorsan aynı işlevi dikkatli takip, gerektiğinde amaca uygun kısa duraklatma ve zaman damgası alma görür. Bilmediğin her kelimede akışı kesmek yerine kelimeyi işaretleyip bağlamdan geçici anlam çıkar; süreç sonunda kontrol et.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akıştaki dört düğüm, iki resmî bileşeni uygulamaya dönüştürür: “Amaç belirle” ile “Başlık/görselden tahmin et” seçim yapmanın hazırlık bölümünü; “Yöntem ve strateji seç” seçim kararını; “Kurallarla sürdür” ise ilişkiyi devam ettirmeyi gösterir. Akış tek yönlü görünse de dinleme sırasında amacını unuttuğunu fark edersen kısa bir zihinsel dönüş yapıp notlarını yeniden düzenleyebilirsin.\n\nKullanabileceğin kısa kontrol listesi şunları içerebilir: Amacımı yazdım mı? Ön sorularım var mı? Not biçimim amaca uygun mu? Konuşmacının sözünü tamamlamasına izin veriyor muyum? Anahtar noktaları kişisel yorumdan ayırıyor muyum? Dikkatim dağıldığında konuya nasıl döneceğimi biliyor muyum? Bu liste, yalnız davranışı değil dinlemenin niteliğini de görünür kılar.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: “Sessiz Alanı Canlandırmak” başlıklı sesli mülakat\n\n#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Okul kütüphanesindeki bir görevliyle yapılan kısa mülakatın başlığı “Sessiz Alanı Canlandırmak”tır. Görselde masalar, kitap rafları ve küçük bir etkinlik panosu vardır. Dinleme öncesinde öğrenci “Kütüphaneyi daha çok kullanılır hâle getirmek için hangi öneriler sunuluyor?” amacını belirler. Ön bilgisi olarak kütüphanenin yalnız kitap ödünç alınan bir yer olmadığını yazar. “Etkinlik yapılması sessizlik kuralını bozar mı?” ve “Önerilerin dayanağı nedir?” sorularını hazırlar. Başlık ile görselden, konuşmanın okuma etkinlikleri ve alan düzeni üzerinde duracağını tahmin eder.\n\nÇözüm: Amaç öneri ve gerekçeleri bulmak olduğu için üç sütunlu “öneri–gerekçe–beklenen sonuç” notu seçilir. Dinleme sırasında görevlinin “haftalık kısa tanıtımlar” önerisi ilk sütuna, “öğrencilerin yeni kitapları fark etmesi” açıklaması ikinci sütuna yazılır; beklenen sonuç üçüncü sütunda “ödünç alma ilgisinin artması” diye özetlenir. Öğrenci, konuşmacının sözü bitmeden öneriye itiraz etmez; anlamadığı “dönüşümlü sergi” ifadesini işaretler ve sonraki cümleden bunun belirli aralıklarla değişen kitap seçkisi olduğunu anlar. Böylece seçim yapma ve ilişkiyi sürdürme birlikte uygulanır.\n\n### Örnek 2: “Bir Kelimenin Yolculuğu” adlı görüntülü görüşme\n\n#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Bir öğrenci dergisinin editörüyle yapılan videoda, bir yazının yayımlanmadan önce nasıl gözden geçirildiği anlatılacaktır. Öğrenci dinleme amacını “Editörün Türkçeyi etkili kullanmak için izlediği adımları belirlemek” olarak yazar. Başlık, masadaki taslak sayfalar ve ekrandaki düzeltme işaretlerinden metnin sözcük seçimi ile anlatım açıklığına odaklanacağını tahmin eder. Ön soruları “Bir sözcüğün değiştirilmesine nasıl karar veriliyor?” ve “Yazarın amacı korunuyor mu?” olur. Not yöntemi olarak merkezde “etkili Türkçe”, çevresinde “sözcük”, “cümle”, “okur” dalları bulunan anahtar kelime haritası seçilir.\n\nÇözüm: İzleme sırasında öğrenci editörün her değişikliği aynı nedene bağlamadığını fark eder; bazı değişiklikler anlam açıklığı, bazıları gereksiz tekrar, bazıları hedef okura uygunluk içindir. Bunları doğru dala yazar. Videonun etkileyici görüntülerine kapılıp yalnız tasarım ayrıntılarını not etmez; amacına dönerek dil kullanımına ilişkin bilgileri seçer. Konuşmacının düşüncesi tamamlandığında kısa bir zaman damgası alır, sonra izlemeyi sürdürür. Sonunda ön sorularının ikisine de notlarından yanıt verebilir. Yönetilmiş dinleme/izlemenin ölçütü budur: kayıt çokluğu değil, amaçla uyumlu ve izlenebilir not.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, başlıktan yapılan tahmini gerçek bilgi saymaktır. “Başlıkta ‘incelik’ geçiyor, demek ki konuşmacı yalnız nezaketten söz edecek.” yargısı bir tahmindir; dinleme kanıtı olmadan sonuç değildir. İkinci hata, not almayı konuşulan her cümleyi yazmaya dönüştürmektir. Bu tutum dikkati böler ve soru-yanıt ilişkisini kaçırmana yol açar. Üçüncü hata, “etkin dinleyici olmak” adına konuşmacıyı sık sık kesmektir. Etkinlik, sürekli konuşmak değil; amacı korumak, uygun yerde açıklama istemek ve iletişim akışına saygı göstermektir. Son olarak tek bir not yöntemi her metne uygulanmamalıdır. Karşılaştırma gereken yerde sıralı liste, aşama gereken yerde dağınık anahtar kelimeler seçmek bilginin yapısını görünmez kılar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Dinleme/izleme amacımı tek ve açık bir cümleyle belirledim mi?\n- Konuya ilişkin ön bilgilerimi, ön sorularımı ve geçici tahminlerimi birbirinden ayırdım mı?\n- Başlık ve görsel ipuçlarını kullanırken kesinlik iddiasında bulunmaktan kaçındım mı?\n- Amacıma uygun bir not alma yöntemi ve izleme stratejisi seçtim mi?\n- Konuşma sürerken dikkati, saygıyı ve iletişim akışını korudum mu?\n- Bilmediğim sözcükleri akışı bozmadan işaretleyip bağlamdan anlamlandırdım mı?\n- Süreç sonunda notlarımın ön sorularıma yanıt verip vermediğini kontrol ettim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n001__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde1-1","captionKey":"tr-g09-tde-n001__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde1-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n001__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-001","tr-g09-tde-qf-002"],"questionRanges":[{"start":1,"end":5},{"start":6,"end":10}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n001__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde1-1":"SÖZÜN İNCELİĞİ temasında dinleme/izleme sürecini yönetmek için soldan sağa ilerleyen dört aşama vardır: önce amaç belirlenir, sonra başlık ve görselden içerik ile türe ilişkin tahmin oluşturulur, ardından amaca uygun yöntem, strateji ve not alma biçimi seçilir, son olarak dinleme/izleme kuralları uygulanarak iletişim ve dikkat sürdürülür.","tr-g09-tde-n001__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde1-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n001__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n001__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde1-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde1-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Sözün İnceliği” temasında dinlediğin ya da izlediğin bir metni rastlantısal biçimde takip etmek yerine bilinçli olarak yönetmeyi öğreneceksin. Çalışmanın odağında bir mülakata hazırlanma vardır. Dinleme/izleme başlamadan önce neyi öğrenmek istediğini belirleyecek, konuya ilişkin ön bilgilerini harekete geçirecek, başlık ve görsellerden hareketle ön sorular ile tahminler oluşturacak, amacına uygun bir not alma yöntemi seçeceksin. Süreç başladığında ise dikkatini koruyacak, konuşmacıyla kurulan iletişimi destekleyen davranışları sürdürecek ve dinleme/izleme kurallarını bir kontrol listesi yardımıyla uygulayacaksın. Böylece yalnızca “duymuş” olmayacak; neyi, niçin ve nasıl takip ettiğini bilen etkin bir dinleyici/izleyici olacaksın.","keyConcepts":"**Dinleme/izleme amacı**, süreç sonunda elde etmek istediğin bilgiyi ya da geliştirmek istediğin anlayışı gösterir. “Konuşmacının görüşünü öğrenmek”, “görüşünü hangi gerekçelerle desteklediğini belirlemek” veya “mülakatın dil kullanımını incelemek” farklı amaçlardır. Amaç net değilse her ayrıntıyı aynı önemde görür, önemli noktaları kaçırabilirsin.\n\n**Ön bilgi**, konu hakkında daha önce öğrendiklerin ve yaşantılarından getirdiklerindir. Ön bilgi kesin cevap değildir; yeni bilgiyi yerleştireceğin başlangıç çerçevesidir. **Ön soru**, dinleme/izleme sırasında yanıtını arayacağın sorudur. **Tahmin**, başlık, görsel, ortam veya konuşmacının rolü gibi ipuçlarından hareketle içerik hakkında kurduğun geçici beklentidir. Tahminin doğrulanması şart değildir; önemli olan onu dinleme sonunda kanıtla karşılaştırmaktır.\n\n**Yöntem ve strateji**, amaca ulaşmak için seçtiğin izleme biçimidir. Ana düşünceyi yakalamak için anahtar kelime notları, iki görüşü ayırmak için iki sütunlu çizelge, aşamaları izlemek için sıralı not, soru-cevap ilişkisini görmek için eşleştirme kullanılabilir. **İlişkiyi sürdürme**, konuşmayı bölmeden, uygun göz teması ve geri bildirim işaretleriyle, dikkatini konu üzerinde tutarak iletişimi devam ettirmektir. Buradaki geri bildirim, konuşmacının sözünü ele geçirmek değil; anladığını gösteren kısa ve yerinde davranışlardır.","steps":"Süreç, resmî sırayla iki bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar.** İlk olarak dinleme/izleme amacını tek cümleyle yaz. “Bu mülakatta konuşmacının önerilerini ve bu önerileri destekleyen gerekçeleri belirleyeceğim.” gibi bir amaç, hangi bilgileri seçmen gerektiğini gösterir. Ardından ön bilgilerini hızlıca yokla: Konu hakkında bildiğin iki şeyi ve merak ettiğin bir şeyi not et. Sonra başlık ile varsa görseli incele. Bunlara dayanarak metnin içeriği ve türü hakkında tahminde bulun. Mülakat türünde kimin soru sorabileceğini, kimin yanıt verebileceğini ve hangi başlıkların açılabileceğini düşün. Tahminlerini “kesin bilgi” diye değil, kontrol edilecek beklenti olarak kaydet.\n\nBir sonraki seçim not alma yöntemi ve dinleme/izleme stratejisidir. Amacın nedenleri ve sonuçları bulmaksa “görüş–gerekçe–örnek” tablosu; farklı kişilerin söylediklerini ayırmaksa konuşmacı adlarına göre sütunlar; süreci izlemekse numaralı basamaklar seçebilirsin. Not yöntemini içerikten önce belirlemek, dinleme sırasında sayfayı nasıl kullanacağını netleştirir. Mülakatı izlemeden önce iki ya da üç ön soru oluşturman da dikkati yönlendirir: “Konuşmacının temel önerisi nedir?”, “Bu öneriyi hangi deneyimle destekliyor?”, “Soruyla verilen yanıt birbiriyle tutarlı mı?”\n\n**2. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Dinleme/izleme başladığında seçtiğin stratejiyi uygula. Konuşmayı gereksiz yere durdurma, yanıt tamamlanmadan hüküm verme, kişisel çağrışımların seni asıl konudan uzaklaştırmasına izin verme. Yüz yüze bir mülakattaysan konuşmacıya dönük duruş, ölçülü göz teması ve uygun anlarda kısa onay işaretleri iletişimi destekler. Kayıttan izliyorsan aynı işlevi dikkatli takip, gerektiğinde amaca uygun kısa duraklatma ve zaman damgası alma görür. Bilmediğin her kelimede akışı kesmek yerine kelimeyi işaretleyip bağlamdan geçici anlam çıkar; süreç sonunda kontrol et.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akıştaki dört düğüm, iki resmî bileşeni uygulamaya dönüştürür: “Amaç belirle” ile “Başlık/görselden tahmin et” seçim yapmanın hazırlık bölümünü; “Yöntem ve strateji seç” seçim kararını; “Kurallarla sürdür” ise ilişkiyi devam ettirmeyi gösterir. Akış tek yönlü görünse de dinleme sırasında amacını unuttuğunu fark edersen kısa bir zihinsel dönüş yapıp notlarını yeniden düzenleyebilirsin.\n\nKullanabileceğin kısa kontrol listesi şunları içerebilir: Amacımı yazdım mı? Ön sorularım var mı? Not biçimim amaca uygun mu? Konuşmacının sözünü tamamlamasına izin veriyor muyum? Anahtar noktaları kişisel yorumdan ayırıyor muyum? Dikkatim dağıldığında konuya nasıl döneceğimi biliyor muyum? Bu liste, yalnız davranışı değil dinlemenin niteliğini de görünür kılar.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Okul kütüphanesindeki bir görevliyle yapılan kısa mülakatın başlığı “Sessiz Alanı Canlandırmak”tır. Görselde masalar, kitap rafları ve küçük bir etkinlik panosu vardır. Dinleme öncesinde öğrenci “Kütüphaneyi daha çok kullanılır hâle getirmek için hangi öneriler sunuluyor?” amacını belirler. Ön bilgisi olarak kütüphanenin yalnız kitap ödünç alınan bir yer olmadığını yazar. “Etkinlik yapılması sessizlik kuralını bozar mı?” ve “Önerilerin dayanağı nedir?” sorularını hazırlar. Başlık ile görselden, konuşmanın okuma etkinlikleri ve alan düzeni üzerinde duracağını tahmin eder.\n\nÇözüm: Amaç öneri ve gerekçeleri bulmak olduğu için üç sütunlu “öneri–gerekçe–beklenen sonuç” notu seçilir. Dinleme sırasında görevlinin “haftalık kısa tanıtımlar” önerisi ilk sütuna, “öğrencilerin yeni kitapları fark etmesi” açıklaması ikinci sütuna yazılır; beklenen sonuç üçüncü sütunda “ödünç alma ilgisinin artması” diye özetlenir. Öğrenci, konuşmacının sözü bitmeden öneriye itiraz etmez; anlamadığı “dönüşümlü sergi” ifadesini işaretler ve sonraki cümleden bunun belirli aralıklarla değişen kitap seçkisi olduğunu anlar. Böylece seçim yapma ve ilişkiyi sürdürme birlikte uygulanır.","#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Bir öğrenci dergisinin editörüyle yapılan videoda, bir yazının yayımlanmadan önce nasıl gözden geçirildiği anlatılacaktır. Öğrenci dinleme amacını “Editörün Türkçeyi etkili kullanmak için izlediği adımları belirlemek” olarak yazar. Başlık, masadaki taslak sayfalar ve ekrandaki düzeltme işaretlerinden metnin sözcük seçimi ile anlatım açıklığına odaklanacağını tahmin eder. Ön soruları “Bir sözcüğün değiştirilmesine nasıl karar veriliyor?” ve “Yazarın amacı korunuyor mu?” olur. Not yöntemi olarak merkezde “etkili Türkçe”, çevresinde “sözcük”, “cümle”, “okur” dalları bulunan anahtar kelime haritası seçilir.\n\nÇözüm: İzleme sırasında öğrenci editörün her değişikliği aynı nedene bağlamadığını fark eder; bazı değişiklikler anlam açıklığı, bazıları gereksiz tekrar, bazıları hedef okura uygunluk içindir. Bunları doğru dala yazar. Videonun etkileyici görüntülerine kapılıp yalnız tasarım ayrıntılarını not etmez; amacına dönerek dil kullanımına ilişkin bilgileri seçer. Konuşmacının düşüncesi tamamlandığında kısa bir zaman damgası alır, sonra izlemeyi sürdürür. Sonunda ön sorularının ikisine de notlarından yanıt verebilir. Yönetilmiş dinleme/izlemenin ölçütü budur: kayıt çokluğu değil, amaçla uyumlu ve izlenebilir not."],"commonMistakes":"En yaygın hata, başlıktan yapılan tahmini gerçek bilgi saymaktır. “Başlıkta ‘incelik’ geçiyor, demek ki konuşmacı yalnız nezaketten söz edecek.” yargısı bir tahmindir; dinleme kanıtı olmadan sonuç değildir. İkinci hata, not almayı konuşulan her cümleyi yazmaya dönüştürmektir. Bu tutum dikkati böler ve soru-yanıt ilişkisini kaçırmana yol açar. Üçüncü hata, “etkin dinleyici olmak” adına konuşmacıyı sık sık kesmektir. Etkinlik, sürekli konuşmak değil; amacı korumak, uygun yerde açıklama istemek ve iletişim akışına saygı göstermektir. Son olarak tek bir not yöntemi her metne uygulanmamalıdır. Karşılaştırma gereken yerde sıralı liste, aşama gereken yerde dağınık anahtar kelimeler seçmek bilginin yapısını görünmez kılar.","selfCheck":["Dinleme/izleme amacımı tek ve açık bir cümleyle belirledim mi?","Konuya ilişkin ön bilgilerimi, ön sorularımı ve geçici tahminlerimi birbirinden ayırdım mı?","Başlık ve görsel ipuçlarını kullanırken kesinlik iddiasında bulunmaktan kaçındım mı?","Amacıma uygun bir not alma yöntemi ve izleme stratejisi seçtim mi?","Konuşma sürerken dikkati, saygıyı ve iletişim akışını korudum mu?","Bilmediğim sözcükleri akışı bozmadan işaretleyip bağlamdan anlamlandırdım mı?","Süreç sonunda notlarımın ön sorularıma yanıt verip vermediğini kontrol ettim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Dinleme/İzleme Sürecini Amaçlı ve Etkili Yönetme: TDE1.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bb574a99e74bd8acf049fa97c449677dc547d17a4f20dc27b61dc2fc27ef3576","reviewDecisionSha256":"5f4884b37c8abee60646fd7b9a25cad196556b2fa83177de65ff2961bbcd691e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bb574a99e74bd8acf049fa97c449677dc547d17a4f20dc27b61dc2fc27ef3576","reviewedHash":"sha256:bb574a99e74bd8acf049fa97c449677dc547d17a4f20dc27b61dc2fc27ef3576","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5f4884b37c8abee60646fd7b9a25cad196556b2fa83177de65ff2961bbcd691e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n001","contentProjectionSha256":"bb574a99e74bd8acf049fa97c449677dc547d17a4f20dc27b61dc2fc27ef3576","reviewDecisionSha256":"5f4884b37c8abee60646fd7b9a25cad196556b2fa83177de65ff2961bbcd691e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n002","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.2","objective":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Mülakatı açıklık, Türkçenin etkili kullanımı, soru-içerik tutarlılığı, ifade ve ikna gücü, düşüncenin desteklenmesi ölçütleriyle anlamlandırma.","Öznel/nesnel ifadeleri, düşünceyi geliştirme yollarını ve dil yapılarını belirleyip anlama katkılarını değerlendirme.","Grup notlarını karşılaştırma ve mülakata ilişkin olumlu/olumsuz eleştirileri gerekçelendirme."],"physicalPages":[70],"evidenceId":"EV-TDE2026-P070-T01-APP-TDE1.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Dinlenen/İzlenen Mülakatta Anlam Oluşturma","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Sözün İnceliği” temasında dinlediğin ya da izlediğin bir mülakattan anlam oluşturmayı öğreneceksin. Anlam oluşturmak, konuşulanları belleğe aktarmaktan daha geniş bir işlemdir. Ön bilgilerinle yeni bilgiler arasında bağ kuracak, söz varlığının anlamını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgileri belirleyip örtük sonuçlara ulaşacak, tahminlerini ve grup notlarını karşılaştıracak, ifadeleri belirli ölçütlere göre sınıflandıracak ve mülakata gerekçeli tepki vereceksin. İncelemede açıklık, Türkçenin etkili kullanımı, soruyla yanıtın tutarlılığı, ifade ve ikna gücü ile düşüncenin nasıl desteklendiği üzerinde duracaksın. Öznel ve nesnel ifadeleri, düşünceyi geliştirme yollarını ve dil yapılarının anlama katkısını kanıta dayanarak değerlendireceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Açık bilgi**, konuşmacının doğrudan söylediği ve metinden gösterilebilen bilgidir. **Çıkarım**, açık bilgi ile bağlamı birleştirerek ulaşılan, kanıtla desteklenmesi gereken sonuçtur. **Ana düşünce**, konuşmanın çevresinde örgütlendiği temel yargı; **yardımcı düşünce** ise bu yargıyı açıklayan, örnekleyen veya gerekçelendiren düşüncedir. **Açık ileti** doğrudan belirtilir; **örtük ileti** ise sözcük seçimi, vurgu, örnek veya bağlam aracılığıyla sezdirilir.\n\n**Öznel ifade**, kişisel beğeni, duygu ya da yoruma dayanır; **nesnel ifade**, doğrulanabilir bir bilgi sunar. “Bu yöntem en zarif çözümdür.” öznel; “Yöntem üç aşamada uygulanıyor.” nesnel bir ifadedir. **Düşünceyi geliştirme yolu**, konuşmacının görüşünü açıklama, örnekleme, karşılaştırma, tanımlama veya sayısal veriden yararlanma gibi araçlarla güçlendirmesidir. **Bağlamdan anlam tahmini**, bilinmeyen bir sözcüğün çevresindeki sözlerden hareketle geçici anlam kurmaktır. **Gerekçeli geri bildirim**, “beğendim/beğenmedim” demek yerine yargıyı belirli bir ölçüt ve metin kanıtıyla açıklamaktır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAnlam oluşturma süreci altı bileşeni resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Mülakattaki yeni bilgiyi, konu hakkında bildiklerinle karşılaştır. Ön bilgin yeni bilgiyi anlamana yardım eder; fakat yeni bilgiyi kendi beklentine uydurmamalısın. Örneğin “Etkili konuşmada yalnız ses tonu önemlidir.” diye düşünüyorsan mülakatta soru-içerik tutarlılığı veya gerekçe kullanımı vurgulandığında ön bilgini genişletmen gerekir.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Bilmediğin söz varlığını önce cümle içindeki işleviyle değerlendir. Konuşmacı “Soruyu geçiştirmek yerine somut bir örnek verdim.” diyorsa “geçiştirmek” sözcüğünün soruyu ayrıntılı yanıtlamadan kapatmak anlamına yaklaştığını bağlamdan çıkarabilirsin. Tahminini sonraki cümlelerle kontrol et; yalnız ses benzerliğine dayanma.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce kim, ne, nerede, ne zaman, nasıl ve niçin sorularına karşılık gelen açık bilgileri ayır. Ardından neden-sonuç, koşul ve varsayım yapılarını belirle. Mülakatın konusunu, ana düşüncesini, yardımcı düşüncelerini ve amacını kanıtla ilişkilendir. Soruların hangi sırayla geldiğini, yanıtların görüşü nasıl desteklediğini, konuşmacının örnek veya karşılaştırma kullanıp kullanmadığını incele. Bir çıkarım yaparken “Bunu hangi söz, örnek ya da vurgu destekliyor?” sorusunu mutlaka yanıtla.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Dinleme öncesi tahminlerinle dinleme sonrası tespitlerini yan yana getir. Sonra kendi notlarını grup arkadaşlarının notlarıyla belirlenmiş ölçütler üzerinden karşılaştır: Ana düşünce aynı mı? Farklı bir yardımcı düşünce yakalanmış mı? Aynı cümle öznel mi nesnel mi değerlendirilmiş? Karşılaştırma, kimin daha çok not tuttuğunu değil, hangi yorumun daha güçlü kanıta dayandığını gösterir.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** İfadeleri öznel/nesnel, açık/örtük, görüş/gerekçe/örnek gibi işlevsel sınıflara ayır. Kullanılan bilginin güvenilirliğini de sorgula: Kaynak belirtilmiş mi, örnek görüşle ilgili mi, konuşmacı kişisel deneyimini genel kural gibi mi sunuyor? Dil yapılarını yalnız adlandırmakla kalma; koşul bildiren “-se/-sa”, neden bildiren “çünkü” veya karşıtlık kuran “ancak” gibi yapıların düşünce ilişkisini nasıl görünür kıldığını açıkla.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Mülakatı ana düşünce ve temel destekleri koruyarak özetle. Ardından olumlu ya da olumsuz eleştirini açıklık, etkili Türkçe, soru-içerik tutarlılığı, ifade ve ikna gücü, düşüncenin desteklenmesi gibi ölçütlerden biriyle gerekçelendir. Tepkin kişiye değil ürüne ve kanıta yönelmelidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablodaki her satır bir süreç bileşenini, bu bileşen için aranacak kanıtı, tema içindeki mülakat uygulamasını ve kontrol ölçütünü eşleştirir. Tabloyu doldururken aynı alıntıyı her satıra yazmak yerine kanıtın hangi zihinsel işlemi desteklediğini düşün. Örneğin bir sayı nesnel bilgi sınıflandırmasında kullanılabilir; fakat ana düşünceyi tek başına kanıtlamayabilir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: Okul radyosu mülakatı\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin: Sunucu, “Bir söyleşide soruları önceden hazırlamak doğal akışı bozar mı?” diye sorar. Konuk şöyle yanıtlar: “Sorular bir yol haritasıdır; konuşmanın bütün yollarını kapatan duvar değildir. Geçen hafta üç ana soru hazırladım, fakat konuğun verdiği yeni bilgi üzerine iki ek soru sordum. Böylece hem odağı korudum hem de konuşmayı canlı tuttum.”\n\nÇözüm: Açık bilgiler, konuğun üç ana soru hazırladığı ve iki ek soru sorduğudur. “Yol haritası” sözü bağlam içinde yön gösteren fakat hareketi sınırlamayan plan anlamındadır; bu, söz varlığına ilişkin tahmindir. Ana düşünce, hazırlığın doğal akışa engel olmak zorunda olmadığıdır. “Hem odağı korudum hem konuşmayı canlı tuttum.” cümlesi görüşü sonuçla destekler. “Yol haritası” benzetmesi düşünceyi somutlaştırır ve ikna gücünü artırır. “Geçen hafta…” ile başlayan cümle örneklemedir. Konuğun yanıtı soruyla tutarlıdır; doğrudan hazırlık-doğallık ilişkisini açıklar. Gerekçeli tepki şöyle kurulabilir: “Yanıt ikna edicidir; çünkü soyut görüş, somut bir uygulama örneğiyle desteklenmiştir. Ancak tek deneyimden genel sonuç çıkarılmaması için farklı görüşme örnekleri de verilebilirdi.”\n\n### Örnek 2: Dil kulübü görüntülü görüşmesi\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin: Görüşmeci, “Bir cümleyi etkili yapan nedir?” der. Konuşmacı, “Bence en parlak cümle, okurun zihninde gereksiz sis bırakmayandır. Biz kulüp metinlerinde önce uzun cümleleri işaretliyoruz. Eğer iki ayrı düşünce birbirine dolanmışsa cümleyi bölüyoruz; fakat ritim bozuluyorsa sözcük sırasını yeniden kuruyoruz.” diye yanıt verir.\n\nÇözüm: “Bence en parlak cümle…” öznel bir değerlendirmedir. “Önce uzun cümleleri işaretliyoruz.” uygulamaya ilişkin nesnel biçimde doğrulanabilir bir açıklamadır. “Sis bırakmamak” açık ve anlaşılır anlatımı çağrıştıran örtük bir iletidir. “Eğer… -sa” yapısı koşul, “fakat” sözcüğü karşıtlık ilişkisi kurar; dil yapıları karar sürecini açıklar. Ana düşünce, etkili cümlenin açıklık ile ritim arasında dengeli olmasıdır. Yardımcı düşünceler, uzun cümleleri belirleme, birbirine dolanan düşünceleri ayırma ve ritim için sözcük sırasını düzenlemedir. Grup notlarından biri yalnız “cümleler kısaltılır” sonucuna varmışsa bu eksiktir; metin, her uzun cümlenin bölünmediğini açıkça gösterir. Uygun tepki: “Yanıtın imgeyle başlaması ilgiyi artırıyor ve koşul örnekleri düşünceyi açıklıyor; buna karşılık ‘parlak’ ve ‘sis’ sözcüklerinin mecazlı kullanımı bazı dinleyiciler için ek açıklama gerektirebilir.”\n\n## Sık yapılan hata\n\nAçık bilgiyle çıkarımı birbirine karıştırmak temel bir hatadır. “Konuşmacı iki ek soru sordu.” açık bilgidir; “Konuşmacı esnek bir görüşmecidir.” ise bu bilgiden çıkarılan ve başka kanıtlarla desteklenmesi gereken bir sonuçtur. Bir diğer hata, öznel ifadeyi yanlış bilgi saymaktır. Öznel yargı doğrulanabilirlik bakımından nesnel değildir; fakat konuşmacının görüşünü anlamak için değerlidir. Grup notlarını karşılaştırırken çoğunluğun görüşünü otomatik olarak doğru kabul etmek de yanlıştır. Ölçüt, kişi sayısı değil metin kanıtıdır. Son olarak özet ile eleştiri aynı şey değildir: Özet konuşmanın temel içeriğini tarafsızca küçültür; eleştiri belirli ölçütle değerlendirme yapar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yeni bilgilerle ön bilgilerim arasındaki benzerlik ve farkı gösterebildim mi?\n- Bilmediğim söz varlığı için bağlam ipuçlarından geçici anlam kurup bunu kontrol ettim mi?\n- Açık bilgi, çıkarım, ana düşünce ve yardımcı düşünceyi ayrı ayrı belirledim mi?\n- Neden, koşul, varsayım veya karşıtlık ilişkilerini dil göstergeleriyle açıkladım mı?\n- Tahminlerimi ve grup notlarını ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Öznel/nesnel ifadeleri ve düşünceyi geliştirme yollarını doğru kanıtlarla sınıflandırdım mı?\n- Özetimi yorumdan arındırıp geri bildirimimi ölçüt ve gerekçeyle kurdum mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n002__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde1-2","captionKey":"tr-g09-tde-n002__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde1-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.1","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.2","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.3","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Yeni bilgiyle ilişkilendirilen önceki bilgi"},{"v":"Mülakat konusuna ilişkin başlangıç bilgisini güncelleme"},{"v":"Ön bilgi metnin yerine geçmiyor"}],[{"v":"TDE1.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Sözcüğün çevresindeki anlam ipuçları"},{"v":"Bilinmeyen söz varlığını bağlamdan belirleme"},{"v":"Tahmin sonraki cümlelerle sınanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Açık bilgi, gerekçe, örnek, vurgu ve dil ilişkileri"},{"v":"Açıklık, ikna gücü ve soru-içerik tutarlılığını anlamlandırma"},{"v":"Her yorum belirli kanıta bağlı"}],[{"v":"TDE1.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Ön tahmin ve son tespit; bireysel ve grup notları"},{"v":"Notları ortak ölçütlerle karşılaştırma"},{"v":"Kişi sayısı yerine kanıt gücü esas alınıyor"}],[{"v":"TDE1.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Öznel/nesnel, görüş/gerekçe/örnek ayrımları"},{"v":"Düşünceyi geliştirme yolları ve dil yapılarını ayırma"},{"v":"Sınıfın ölçütü açık ve tutarlı"}],[{"v":"TDE1.2.6 Tepki verir"},{"v":"Özet ve ölçütlü geri bildirim"},{"v":"Mülakata olumlu/olumsuz gerekçeli eleştiri sunma"},{"v":"Yargı kişiye değil ürüne ve kanıta yöneliyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-003","tr-g09-tde-qf-004"],"questionRanges":[{"start":11,"end":15},{"start":16,"end":20}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n002__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde1-2":"Altı satırlı tablo, dinleme/izlemede anlam oluşturmanın resmî sırasını gösterir. Ön bilgilerle bağlantı, bağlamdan tahmin, çıkarım, karşılaştırma, sınıflandırma ve gerekçeli tepki bileşenlerinin her biri için mülakatta aranacak kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütü açıklanır.","tr-g09-tde-n002__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde1-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n002__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde1-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Sözün İnceliği” temasında dinlediğin ya da izlediğin bir mülakattan anlam oluşturmayı öğreneceksin. Anlam oluşturmak, konuşulanları belleğe aktarmaktan daha geniş bir işlemdir. Ön bilgilerinle yeni bilgiler arasında bağ kuracak, söz varlığının anlamını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgileri belirleyip örtük sonuçlara ulaşacak, tahminlerini ve grup notlarını karşılaştıracak, ifadeleri belirli ölçütlere göre sınıflandıracak ve mülakata gerekçeli tepki vereceksin. İncelemede açıklık, Türkçenin etkili kullanımı, soruyla yanıtın tutarlılığı, ifade ve ikna gücü ile düşüncenin nasıl desteklendiği üzerinde duracaksın. Öznel ve nesnel ifadeleri, düşünceyi geliştirme yollarını ve dil yapılarının anlama katkısını kanıta dayanarak değerlendireceksin.","keyConcepts":"**Açık bilgi**, konuşmacının doğrudan söylediği ve metinden gösterilebilen bilgidir. **Çıkarım**, açık bilgi ile bağlamı birleştirerek ulaşılan, kanıtla desteklenmesi gereken sonuçtur. **Ana düşünce**, konuşmanın çevresinde örgütlendiği temel yargı; **yardımcı düşünce** ise bu yargıyı açıklayan, örnekleyen veya gerekçelendiren düşüncedir. **Açık ileti** doğrudan belirtilir; **örtük ileti** ise sözcük seçimi, vurgu, örnek veya bağlam aracılığıyla sezdirilir.\n\n**Öznel ifade**, kişisel beğeni, duygu ya da yoruma dayanır; **nesnel ifade**, doğrulanabilir bir bilgi sunar. “Bu yöntem en zarif çözümdür.” öznel; “Yöntem üç aşamada uygulanıyor.” nesnel bir ifadedir. **Düşünceyi geliştirme yolu**, konuşmacının görüşünü açıklama, örnekleme, karşılaştırma, tanımlama veya sayısal veriden yararlanma gibi araçlarla güçlendirmesidir. **Bağlamdan anlam tahmini**, bilinmeyen bir sözcüğün çevresindeki sözlerden hareketle geçici anlam kurmaktır. **Gerekçeli geri bildirim**, “beğendim/beğenmedim” demek yerine yargıyı belirli bir ölçüt ve metin kanıtıyla açıklamaktır.","steps":"Anlam oluşturma süreci altı bileşeni resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Mülakattaki yeni bilgiyi, konu hakkında bildiklerinle karşılaştır. Ön bilgin yeni bilgiyi anlamana yardım eder; fakat yeni bilgiyi kendi beklentine uydurmamalısın. Örneğin “Etkili konuşmada yalnız ses tonu önemlidir.” diye düşünüyorsan mülakatta soru-içerik tutarlılığı veya gerekçe kullanımı vurgulandığında ön bilgini genişletmen gerekir.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Bilmediğin söz varlığını önce cümle içindeki işleviyle değerlendir. Konuşmacı “Soruyu geçiştirmek yerine somut bir örnek verdim.” diyorsa “geçiştirmek” sözcüğünün soruyu ayrıntılı yanıtlamadan kapatmak anlamına yaklaştığını bağlamdan çıkarabilirsin. Tahminini sonraki cümlelerle kontrol et; yalnız ses benzerliğine dayanma.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce kim, ne, nerede, ne zaman, nasıl ve niçin sorularına karşılık gelen açık bilgileri ayır. Ardından neden-sonuç, koşul ve varsayım yapılarını belirle. Mülakatın konusunu, ana düşüncesini, yardımcı düşüncelerini ve amacını kanıtla ilişkilendir. Soruların hangi sırayla geldiğini, yanıtların görüşü nasıl desteklediğini, konuşmacının örnek veya karşılaştırma kullanıp kullanmadığını incele. Bir çıkarım yaparken “Bunu hangi söz, örnek ya da vurgu destekliyor?” sorusunu mutlaka yanıtla.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Dinleme öncesi tahminlerinle dinleme sonrası tespitlerini yan yana getir. Sonra kendi notlarını grup arkadaşlarının notlarıyla belirlenmiş ölçütler üzerinden karşılaştır: Ana düşünce aynı mı? Farklı bir yardımcı düşünce yakalanmış mı? Aynı cümle öznel mi nesnel mi değerlendirilmiş? Karşılaştırma, kimin daha çok not tuttuğunu değil, hangi yorumun daha güçlü kanıta dayandığını gösterir.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** İfadeleri öznel/nesnel, açık/örtük, görüş/gerekçe/örnek gibi işlevsel sınıflara ayır. Kullanılan bilginin güvenilirliğini de sorgula: Kaynak belirtilmiş mi, örnek görüşle ilgili mi, konuşmacı kişisel deneyimini genel kural gibi mi sunuyor? Dil yapılarını yalnız adlandırmakla kalma; koşul bildiren “-se/-sa”, neden bildiren “çünkü” veya karşıtlık kuran “ancak” gibi yapıların düşünce ilişkisini nasıl görünür kıldığını açıkla.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Mülakatı ana düşünce ve temel destekleri koruyarak özetle. Ardından olumlu ya da olumsuz eleştirini açıklık, etkili Türkçe, soru-içerik tutarlılığı, ifade ve ikna gücü, düşüncenin desteklenmesi gibi ölçütlerden biriyle gerekçelendir. Tepkin kişiye değil ürüne ve kanıta yönelmelidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablodaki her satır bir süreç bileşenini, bu bileşen için aranacak kanıtı, tema içindeki mülakat uygulamasını ve kontrol ölçütünü eşleştirir. Tabloyu doldururken aynı alıntıyı her satıra yazmak yerine kanıtın hangi zihinsel işlemi desteklediğini düşün. Örneğin bir sayı nesnel bilgi sınıflandırmasında kullanılabilir; fakat ana düşünceyi tek başına kanıtlamayabilir.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin: Sunucu, “Bir söyleşide soruları önceden hazırlamak doğal akışı bozar mı?” diye sorar. Konuk şöyle yanıtlar: “Sorular bir yol haritasıdır; konuşmanın bütün yollarını kapatan duvar değildir. Geçen hafta üç ana soru hazırladım, fakat konuğun verdiği yeni bilgi üzerine iki ek soru sordum. Böylece hem odağı korudum hem de konuşmayı canlı tuttum.”\n\nÇözüm: Açık bilgiler, konuğun üç ana soru hazırladığı ve iki ek soru sorduğudur. “Yol haritası” sözü bağlam içinde yön gösteren fakat hareketi sınırlamayan plan anlamındadır; bu, söz varlığına ilişkin tahmindir. Ana düşünce, hazırlığın doğal akışa engel olmak zorunda olmadığıdır. “Hem odağı korudum hem konuşmayı canlı tuttum.” cümlesi görüşü sonuçla destekler. “Yol haritası” benzetmesi düşünceyi somutlaştırır ve ikna gücünü artırır. “Geçen hafta…” ile başlayan cümle örneklemedir. Konuğun yanıtı soruyla tutarlıdır; doğrudan hazırlık-doğallık ilişkisini açıklar. Gerekçeli tepki şöyle kurulabilir: “Yanıt ikna edicidir; çünkü soyut görüş, somut bir uygulama örneğiyle desteklenmiştir. Ancak tek deneyimden genel sonuç çıkarılmaması için farklı görüşme örnekleri de verilebilirdi.”","#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin: Görüşmeci, “Bir cümleyi etkili yapan nedir?” der. Konuşmacı, “Bence en parlak cümle, okurun zihninde gereksiz sis bırakmayandır. Biz kulüp metinlerinde önce uzun cümleleri işaretliyoruz. Eğer iki ayrı düşünce birbirine dolanmışsa cümleyi bölüyoruz; fakat ritim bozuluyorsa sözcük sırasını yeniden kuruyoruz.” diye yanıt verir.\n\nÇözüm: “Bence en parlak cümle…” öznel bir değerlendirmedir. “Önce uzun cümleleri işaretliyoruz.” uygulamaya ilişkin nesnel biçimde doğrulanabilir bir açıklamadır. “Sis bırakmamak” açık ve anlaşılır anlatımı çağrıştıran örtük bir iletidir. “Eğer… -sa” yapısı koşul, “fakat” sözcüğü karşıtlık ilişkisi kurar; dil yapıları karar sürecini açıklar. Ana düşünce, etkili cümlenin açıklık ile ritim arasında dengeli olmasıdır. Yardımcı düşünceler, uzun cümleleri belirleme, birbirine dolanan düşünceleri ayırma ve ritim için sözcük sırasını düzenlemedir. Grup notlarından biri yalnız “cümleler kısaltılır” sonucuna varmışsa bu eksiktir; metin, her uzun cümlenin bölünmediğini açıkça gösterir. Uygun tepki: “Yanıtın imgeyle başlaması ilgiyi artırıyor ve koşul örnekleri düşünceyi açıklıyor; buna karşılık ‘parlak’ ve ‘sis’ sözcüklerinin mecazlı kullanımı bazı dinleyiciler için ek açıklama gerektirebilir.”"],"commonMistakes":"Açık bilgiyle çıkarımı birbirine karıştırmak temel bir hatadır. “Konuşmacı iki ek soru sordu.” açık bilgidir; “Konuşmacı esnek bir görüşmecidir.” ise bu bilgiden çıkarılan ve başka kanıtlarla desteklenmesi gereken bir sonuçtur. Bir diğer hata, öznel ifadeyi yanlış bilgi saymaktır. Öznel yargı doğrulanabilirlik bakımından nesnel değildir; fakat konuşmacının görüşünü anlamak için değerlidir. Grup notlarını karşılaştırırken çoğunluğun görüşünü otomatik olarak doğru kabul etmek de yanlıştır. Ölçüt, kişi sayısı değil metin kanıtıdır. Son olarak özet ile eleştiri aynı şey değildir: Özet konuşmanın temel içeriğini tarafsızca küçültür; eleştiri belirli ölçütle değerlendirme yapar.","selfCheck":["Yeni bilgilerle ön bilgilerim arasındaki benzerlik ve farkı gösterebildim mi?","Bilmediğim söz varlığı için bağlam ipuçlarından geçici anlam kurup bunu kontrol ettim mi?","Açık bilgi, çıkarım, ana düşünce ve yardımcı düşünceyi ayrı ayrı belirledim mi?","Neden, koşul, varsayım veya karşıtlık ilişkilerini dil göstergeleriyle açıkladım mı?","Tahminlerimi ve grup notlarını ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Öznel/nesnel ifadeleri ve düşünceyi geliştirme yollarını doğru kanıtlarla sınıflandırdım mı?","Özetimi yorumdan arındırıp geri bildirimimi ölçüt ve gerekçeyle kurdum mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Dinlenen/İzlenen Mülakatta Anlam Oluşturma: TDE1.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fc1e22c4c8d21af0018f9b93d1e6e91c913bc3082a33c9cde859f4331f15d898","reviewDecisionSha256":"6a0344cfa71cf124c6cbe61131df191a658ddab24e9431cc1003b54ec860ddb6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fc1e22c4c8d21af0018f9b93d1e6e91c913bc3082a33c9cde859f4331f15d898","reviewedHash":"sha256:fc1e22c4c8d21af0018f9b93d1e6e91c913bc3082a33c9cde859f4331f15d898","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6a0344cfa71cf124c6cbe61131df191a658ddab24e9431cc1003b54ec860ddb6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n002","contentProjectionSha256":"fc1e22c4c8d21af0018f9b93d1e6e91c913bc3082a33c9cde859f4331f15d898","reviewDecisionSha256":"6a0344cfa71cf124c6cbe61131df191a658ddab24e9431cc1003b54ec860ddb6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n003","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.1","objective":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE2.1","processComponentCodes":["TDE2.1.1","TDE2.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Yakın dönem bir Türk şiiriyle dikkat çekme ve ön duyguyu etkinleştirme.","Başlık ve görselden içerik tahmini yapma.","Vurgu ve tonlamaya dikkat ederek sesli okuma ve uygun okuma stratejisini sürdürme."],"physicalPages":[68],"evidenceId":"EV-TDE2026-P068-T01-APP-TDE2.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiir Okuma Sürecini Planlama ve Sürdürme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Sözün İnceliği” temasında bir şiiri okumaya başlamadan önce ve okuma sırasında vereceğin kararları yönetmeyi öğreneceksin. Okuma amacı belirleyecek, başlık ile görsellerden hareketle içerik, tür veya yazılış amacı hakkında geçici bir görüş oluşturacak, amacına uygun okuma yöntemini seçecek ve seçtiğin stratejiyi metin boyunca sürdüreceksin. Tema uygulamasında yakın dönem bir Türk şiiriyle karşılaşmadan önce duygusal ve düşünsel hazırlık yapman; şiiri vurgu ve tonlamaya dikkat ederek sesli okuman; gerektiğinde sessiz, işaretleyerek, tekrar eden veya karşılaştırmalı okuma stratejilerinden yararlanman beklenir. Buradaki hedef şiiri hızlıca bitirmek değil, okuma eylemini niçin ve nasıl gerçekleştirdiğini denetleyebilmektir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Okuma amacı**, metinle kuracağın ilişkinin yönünü belirler. Bir şiirde ana duyguyu sezmek, ses ve ritim özelliklerini fark etmek, imgeleri incelemek ya da kendi ilk izlenimini sınamak farklı amaçlardır. **Ön duygu**, metni görmeden önce başlık, görsel veya çağrışımların sende uyandırdığı başlangıç hissidir. Ön duygu metnin kesin anlamı değildir; okuma sonrasında değişebilir.\n\n**Başlık ve görselden tahmin**, metnin içeriği, türü veya yazılış amacı hakkında ipuçlarına dayalı geçici görüş oluşturmaktır. **Okuma yöntemi**, metni sesli ya da sessiz okuma gibi genel uygulamayı; **okuma stratejisi** ise amaca ulaşmak için izlenen daha belirgin yolu anlatır. Anahtar sözcükleri işaretleme, dize sonlarında kısa duraklama, tekrar eden sesleri belirleme, anlamı kapalı bir bölümü yeniden okuma veya ilk ve son bölümü karşılaştırma birer strateji olabilir. **Vurgu**, belirli sözcük ya da heceleri öne çıkarma; **tonlama**, sesin duygu ve anlam doğrultusunda yükselip alçalmasıdır. **Okumayı sürdürme**, seçilen stratejiyi yalnız başlangıçta söylemek değil, metin boyunca bilinçli biçimde uygulamak ve gerektiğinde gerekçeyle ayarlamaktır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nOkumayı yönetme iki süreç bileşeniyle ilerler.\n\n**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur.** Metni açar açmaz dizelere dalmadan önce okuma amacını belirle. Amaç “Şiirin bende uyandırdığı duyguyu bulmak” kadar genel bırakılabilir; fakat çalışma yapılacaksa “Tekrar eden sözcük ve seslerin ana duyguya katkısını belirlemek” gibi gözlenebilir olması daha yararlıdır. Sonra başlığı, sayfa düzenini ve varsa görseli incele. Başlıktaki sözcüklerin çağrışımlarını kısa notlarla yaz. Görseldeki renk, mekân veya nesnelerden yola çıkarak içeriğe ilişkin bir tahmin kur. Şiirin biçimsel görünüşü de geçici ipucu sağlayabilir: Kısa dizeler hızlı veya kesik bir söyleyiş beklentisi doğurabilir; ancak bu, okuma yapılmadan kesinleştirilemez.\n\nBu aşamada ön duygunu da adlandır. “Başlık bende bekleyiş hissi uyandırdı.” demen, sonraki okumada duygunun değişip değişmediğini izlemeni sağlar. Görüş oluştururken “Metin kesinlikle…” yerine “Başlık ve görsel, metnin … üzerinde durabileceğini düşündürüyor.” gibi geçici bir dil kullan. Böylece tahmin ile bulguyu karıştırmazsın.\n\n**2. TDE2.1.2 — Seçim yapar.** Amacına uygun yöntem ve stratejiyi seç. Duygu ile ses ilişkisini inceleyeceksen önce sessiz okuyup anlam duraklarını işaretleyebilir, ardından vurgu ve tonlamayla sesli okuyabilirsin. Bilinmeyen söz varlığını çözmek istiyorsan bağlam çevresini işaretleyerek yakın okuma yapabilirsin. Şiirin bölümleri arasında değişimi görmek istiyorsan ilk ve son dizeleri karşılaştırmalı okuyabilirsin. Stratejinin adını yazmak yeterli değildir; nerede ve nasıl uygulanacağını da planla.\n\nSesli okumada noktalama işaretleri, dize sonları ve anlam bütünlüğü birlikte değerlendirilmelidir. Her dize sonunda otomatik olarak aynı uzunlukta durmak anlamı parçalayabilir. Vurgu, yalnız yüksek sesle söylemek değildir; önemli sözcüğü doğal akış içinde belirginleştirmektir. Tonlama da şiiri tiyatral biçimde abartmak değil, duygu değişimini sesle anlaşılır kılmaktır. Okuma sırasında ilk stratejin işe yaramıyorsa amacını koruyarak düzenleme yapabilirsin. Örneğin hızlı sesli okuma imgeleri fark etmeni engelliyorsa ikinci okumayı yavaşlatman, stratejiyi terk etmek değil geliştirmektir.\n\nAşağıdaki görseli incele. “Okuma amacını belirle” ve “Başlık/görselden görüş oluştur” düğümleri inceleme aşamasını; “Okuma stratejisini seç” ve “Stratejiyle sürdür” düğümleri seçim aşamasını somutlaştırır. Akışın her adımında küçük bir ürün oluşur: amaç cümlesi, tahmin notu, strateji kararı ve okuma kanıtı. Bu ürünler, okuma sonunda süreci değerlendirmeni sağlar.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: “Yağmur Sonrası” adlı özgün mikro şiir\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin:\n\n“Akşam pencereye ince bir ses bıraktı,\nSokak yağmurun adını yavaşça söyledi.\nLambalar çoğaldıkça gölgem kısaldı,\nEve dönen adımlar içimde büyüdü.”\n\nÇözüm: Okuma amacı “Şiirde ses ve hareket bildiren sözlerin oluşturduğu duyguyu fark etmek” olarak belirlenir. Başlık, yağmurun bitmiş olduğunu; dizeler başlamadan önceki tahmin ise sakinlik veya ferahlık duygusunun öne çıkabileceğini düşündürür. Strateji olarak önce sessiz yakın okuma, sonra vurgu-tonlama odaklı sesli okuma seçilir. İlk okumada “ince bir ses”, “yavaşça”, “adımlar” sözcükleri işaretlenir. Sesli okumada ilk iki dize yumuşak ve ölçülü; son dizedeki “içimde büyüdü” ifadesi biraz daha belirgin okunur. Her dize sonunda mekanik durmak yerine birinci ve ikinci dizenin anlam akışı korunur. Okuma sonunda başlangıçtaki yalnız “ferahlık” tahmini genişler; şiirde sakinlikle birlikte eve dönüşün içsel etkisi de hissedilir. Strateji amaca hizmet etmiştir çünkü ses ve hareket sözleri görünür hâle gelmiştir.\n\n### Örnek 2: “Kapalı Pencere” başlıklı özgün mikro şiir\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin:\n\n“Perde kıpırdamadı bütün sabah,\nMasada soğuyan çay bir şey bekledi.\nUzakta bir kapı iki kez kapandı,\nOda, söylenmeyen sözü sakladı.”\n\nÇözüm: Görsel olarak boş bir sandalye ve kapalı bir pencere bulunduğu varsayılır. Okuma amacı “Başlık, görsel ve durakların bekleyiş duygusuna katkısını belirlemek”tir. Başlık ile görsel, içe kapanma ve bekleme tahmini doğurur. Yöntem olarak iki aşamalı okuma seçilir: önce sessiz okuma ile anlam birimleri çizilir, sonra yavaş sesli okuma yapılır. “Bütün sabah”, “bir şey bekledi” ve “söylenmeyen söz” bölümleri vurgulanır. Üçüncü dizedeki “iki kez” ifadesi kısa ve net söylenir; son dizeden önce küçük bir duraklama kurulur. Okuma sırasında “çayın beklemesi” gerçek bir eylem değil, ortamın bekleyişini görünür kılan söyleyiş olarak fark edilir; fakat ayrıntılı anlam çözümlemesi bu notun ana işi değildir. Yönetim açısından önemli olan, seçilen stratejinin başlık ve duraklarla ilgili amacı karşılamasıdır. Okuma sonunda ilk tahmin tamamen değişmez, metin kanıtlarıyla ayrıntılanır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİlk hata, okuma amacını “metni anlamak” gibi ölçülemeyecek kadar geniş bırakmaktır. Böyle bir amaç hangi stratejiyi seçeceğini göstermez. İkinci hata, başlık veya görselden çıkarılan tahmini şiirin anlamı kabul etmektir. Tahmin yalnız başlangıç görüşüdür. Üçüncü hata, sesli okumayı yüksek sesle ve abartılı tonlamayla eşitlemektir. Etkili sesli okuma, anlam bütünlüğüne uygun vurgu, doğal ton ve kontrollü duraklama gerektirir. Dördüncü hata, bir strateji seçip onu yalnız ilk iki dizede uygulamaktır. İşaretleme, yeniden okuma veya karşılaştırma metin boyunca sürdürülmüyorsa strateji yönetilmemiş olur. Son olarak, her dize sonunda aynı süre durmak şiirin söz dizimini parçalayabilir; dize sınırı ile anlam sınırı her zaman aynı değildir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Okumaya başlamadan önce somut bir amaç belirledim mi?\n- Başlık, görsel ve sayfa düzeninden hareketle geçici bir görüş oluşturdum mu?\n- Ön duygumu metnin kesin duygusu gibi sunmadan kaydettim mi?\n- Amacıma uygun okuma yöntemi ile stratejisini seçtim mi?\n- Vurgu, tonlama ve durakları anlam bütünlüğüne göre uyguladım mı?\n- Seçtiğim stratejiyi metin boyunca sürdürdüğüme ilişkin işaret veya not bıraktım mı?\n- Okuma sonunda ilk tahminimle bulgularımı karşılaştırabilecek kanıt topladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n003__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde2-1","captionKey":"tr-g09-tde-n003__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde2-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n003__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-005","tr-g09-tde-qf-006"],"questionRanges":[{"start":21,"end":25},{"start":26,"end":30}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n003__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde2-1":"Şiir okuma sürecini soldan sağa yöneten dört aşama vardır: okuma amacı belirlenir; başlık, görsel ve biçimden geçici görüş oluşturulur; amaca uygun okuma yöntemi ve stratejisi seçilir; vurgu, tonlama, işaretleme veya yeniden okuma gibi seçilen strateji metin boyunca sürdürülür.","tr-g09-tde-n003__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde2-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n003__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n003__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde2-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde2-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Sözün İnceliği” temasında bir şiiri okumaya başlamadan önce ve okuma sırasında vereceğin kararları yönetmeyi öğreneceksin. Okuma amacı belirleyecek, başlık ile görsellerden hareketle içerik, tür veya yazılış amacı hakkında geçici bir görüş oluşturacak, amacına uygun okuma yöntemini seçecek ve seçtiğin stratejiyi metin boyunca sürdüreceksin. Tema uygulamasında yakın dönem bir Türk şiiriyle karşılaşmadan önce duygusal ve düşünsel hazırlık yapman; şiiri vurgu ve tonlamaya dikkat ederek sesli okuman; gerektiğinde sessiz, işaretleyerek, tekrar eden veya karşılaştırmalı okuma stratejilerinden yararlanman beklenir. Buradaki hedef şiiri hızlıca bitirmek değil, okuma eylemini niçin ve nasıl gerçekleştirdiğini denetleyebilmektir.","keyConcepts":"**Okuma amacı**, metinle kuracağın ilişkinin yönünü belirler. Bir şiirde ana duyguyu sezmek, ses ve ritim özelliklerini fark etmek, imgeleri incelemek ya da kendi ilk izlenimini sınamak farklı amaçlardır. **Ön duygu**, metni görmeden önce başlık, görsel veya çağrışımların sende uyandırdığı başlangıç hissidir. Ön duygu metnin kesin anlamı değildir; okuma sonrasında değişebilir.\n\n**Başlık ve görselden tahmin**, metnin içeriği, türü veya yazılış amacı hakkında ipuçlarına dayalı geçici görüş oluşturmaktır. **Okuma yöntemi**, metni sesli ya da sessiz okuma gibi genel uygulamayı; **okuma stratejisi** ise amaca ulaşmak için izlenen daha belirgin yolu anlatır. Anahtar sözcükleri işaretleme, dize sonlarında kısa duraklama, tekrar eden sesleri belirleme, anlamı kapalı bir bölümü yeniden okuma veya ilk ve son bölümü karşılaştırma birer strateji olabilir. **Vurgu**, belirli sözcük ya da heceleri öne çıkarma; **tonlama**, sesin duygu ve anlam doğrultusunda yükselip alçalmasıdır. **Okumayı sürdürme**, seçilen stratejiyi yalnız başlangıçta söylemek değil, metin boyunca bilinçli biçimde uygulamak ve gerektiğinde gerekçeyle ayarlamaktır.","steps":"Okumayı yönetme iki süreç bileşeniyle ilerler.\n\n**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur.** Metni açar açmaz dizelere dalmadan önce okuma amacını belirle. Amaç “Şiirin bende uyandırdığı duyguyu bulmak” kadar genel bırakılabilir; fakat çalışma yapılacaksa “Tekrar eden sözcük ve seslerin ana duyguya katkısını belirlemek” gibi gözlenebilir olması daha yararlıdır. Sonra başlığı, sayfa düzenini ve varsa görseli incele. Başlıktaki sözcüklerin çağrışımlarını kısa notlarla yaz. Görseldeki renk, mekân veya nesnelerden yola çıkarak içeriğe ilişkin bir tahmin kur. Şiirin biçimsel görünüşü de geçici ipucu sağlayabilir: Kısa dizeler hızlı veya kesik bir söyleyiş beklentisi doğurabilir; ancak bu, okuma yapılmadan kesinleştirilemez.\n\nBu aşamada ön duygunu da adlandır. “Başlık bende bekleyiş hissi uyandırdı.” demen, sonraki okumada duygunun değişip değişmediğini izlemeni sağlar. Görüş oluştururken “Metin kesinlikle…” yerine “Başlık ve görsel, metnin … üzerinde durabileceğini düşündürüyor.” gibi geçici bir dil kullan. Böylece tahmin ile bulguyu karıştırmazsın.\n\n**2. TDE2.1.2 — Seçim yapar.** Amacına uygun yöntem ve stratejiyi seç. Duygu ile ses ilişkisini inceleyeceksen önce sessiz okuyup anlam duraklarını işaretleyebilir, ardından vurgu ve tonlamayla sesli okuyabilirsin. Bilinmeyen söz varlığını çözmek istiyorsan bağlam çevresini işaretleyerek yakın okuma yapabilirsin. Şiirin bölümleri arasında değişimi görmek istiyorsan ilk ve son dizeleri karşılaştırmalı okuyabilirsin. Stratejinin adını yazmak yeterli değildir; nerede ve nasıl uygulanacağını da planla.\n\nSesli okumada noktalama işaretleri, dize sonları ve anlam bütünlüğü birlikte değerlendirilmelidir. Her dize sonunda otomatik olarak aynı uzunlukta durmak anlamı parçalayabilir. Vurgu, yalnız yüksek sesle söylemek değildir; önemli sözcüğü doğal akış içinde belirginleştirmektir. Tonlama da şiiri tiyatral biçimde abartmak değil, duygu değişimini sesle anlaşılır kılmaktır. Okuma sırasında ilk stratejin işe yaramıyorsa amacını koruyarak düzenleme yapabilirsin. Örneğin hızlı sesli okuma imgeleri fark etmeni engelliyorsa ikinci okumayı yavaşlatman, stratejiyi terk etmek değil geliştirmektir.\n\nAşağıdaki görseli incele. “Okuma amacını belirle” ve “Başlık/görselden görüş oluştur” düğümleri inceleme aşamasını; “Okuma stratejisini seç” ve “Stratejiyle sürdür” düğümleri seçim aşamasını somutlaştırır. Akışın her adımında küçük bir ürün oluşur: amaç cümlesi, tahmin notu, strateji kararı ve okuma kanıtı. Bu ürünler, okuma sonunda süreci değerlendirmeni sağlar.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin:\n\n“Akşam pencereye ince bir ses bıraktı,\nSokak yağmurun adını yavaşça söyledi.\nLambalar çoğaldıkça gölgem kısaldı,\nEve dönen adımlar içimde büyüdü.”\n\nÇözüm: Okuma amacı “Şiirde ses ve hareket bildiren sözlerin oluşturduğu duyguyu fark etmek” olarak belirlenir. Başlık, yağmurun bitmiş olduğunu; dizeler başlamadan önceki tahmin ise sakinlik veya ferahlık duygusunun öne çıkabileceğini düşündürür. Strateji olarak önce sessiz yakın okuma, sonra vurgu-tonlama odaklı sesli okuma seçilir. İlk okumada “ince bir ses”, “yavaşça”, “adımlar” sözcükleri işaretlenir. Sesli okumada ilk iki dize yumuşak ve ölçülü; son dizedeki “içimde büyüdü” ifadesi biraz daha belirgin okunur. Her dize sonunda mekanik durmak yerine birinci ve ikinci dizenin anlam akışı korunur. Okuma sonunda başlangıçtaki yalnız “ferahlık” tahmini genişler; şiirde sakinlikle birlikte eve dönüşün içsel etkisi de hissedilir. Strateji amaca hizmet etmiştir çünkü ses ve hareket sözleri görünür hâle gelmiştir.","#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin:\n\n“Perde kıpırdamadı bütün sabah,\nMasada soğuyan çay bir şey bekledi.\nUzakta bir kapı iki kez kapandı,\nOda, söylenmeyen sözü sakladı.”\n\nÇözüm: Görsel olarak boş bir sandalye ve kapalı bir pencere bulunduğu varsayılır. Okuma amacı “Başlık, görsel ve durakların bekleyiş duygusuna katkısını belirlemek”tir. Başlık ile görsel, içe kapanma ve bekleme tahmini doğurur. Yöntem olarak iki aşamalı okuma seçilir: önce sessiz okuma ile anlam birimleri çizilir, sonra yavaş sesli okuma yapılır. “Bütün sabah”, “bir şey bekledi” ve “söylenmeyen söz” bölümleri vurgulanır. Üçüncü dizedeki “iki kez” ifadesi kısa ve net söylenir; son dizeden önce küçük bir duraklama kurulur. Okuma sırasında “çayın beklemesi” gerçek bir eylem değil, ortamın bekleyişini görünür kılan söyleyiş olarak fark edilir; fakat ayrıntılı anlam çözümlemesi bu notun ana işi değildir. Yönetim açısından önemli olan, seçilen stratejinin başlık ve duraklarla ilgili amacı karşılamasıdır. Okuma sonunda ilk tahmin tamamen değişmez, metin kanıtlarıyla ayrıntılanır."],"commonMistakes":"İlk hata, okuma amacını “metni anlamak” gibi ölçülemeyecek kadar geniş bırakmaktır. Böyle bir amaç hangi stratejiyi seçeceğini göstermez. İkinci hata, başlık veya görselden çıkarılan tahmini şiirin anlamı kabul etmektir. Tahmin yalnız başlangıç görüşüdür. Üçüncü hata, sesli okumayı yüksek sesle ve abartılı tonlamayla eşitlemektir. Etkili sesli okuma, anlam bütünlüğüne uygun vurgu, doğal ton ve kontrollü duraklama gerektirir. Dördüncü hata, bir strateji seçip onu yalnız ilk iki dizede uygulamaktır. İşaretleme, yeniden okuma veya karşılaştırma metin boyunca sürdürülmüyorsa strateji yönetilmemiş olur. Son olarak, her dize sonunda aynı süre durmak şiirin söz dizimini parçalayabilir; dize sınırı ile anlam sınırı her zaman aynı değildir.","selfCheck":["Okumaya başlamadan önce somut bir amaç belirledim mi?","Başlık, görsel ve sayfa düzeninden hareketle geçici bir görüş oluşturdum mu?","Ön duygumu metnin kesin duygusu gibi sunmadan kaydettim mi?","Amacıma uygun okuma yöntemi ile stratejisini seçtim mi?","Vurgu, tonlama ve durakları anlam bütünlüğüne göre uyguladım mı?","Seçtiğim stratejiyi metin boyunca sürdürdüğüme ilişkin işaret veya not bıraktım mı?","Okuma sonunda ilk tahminimle bulgularımı karşılaştırabilecek kanıt topladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiir Okuma Sürecini Planlama ve Sürdürme: TDE2.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ab9875aed5dc9f9961e62ee4e0690ae83c942ba9370ad1dfe3cd3493df4b70b9","reviewDecisionSha256":"13074c6d1d4c6678ff8c352577de322ce7e90ad51820bd86593ce953fcd91406","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ab9875aed5dc9f9961e62ee4e0690ae83c942ba9370ad1dfe3cd3493df4b70b9","reviewedHash":"sha256:ab9875aed5dc9f9961e62ee4e0690ae83c942ba9370ad1dfe3cd3493df4b70b9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:13074c6d1d4c6678ff8c352577de322ce7e90ad51820bd86593ce953fcd91406; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n003","contentProjectionSha256":"ab9875aed5dc9f9961e62ee4e0690ae83c942ba9370ad1dfe3cd3493df4b70b9","reviewDecisionSha256":"13074c6d1d4c6678ff8c352577de322ce7e90ad51820bd86593ce953fcd91406","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n004","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.2","objective":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Sözün İnceliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Şiirde imge, çağrışım ve söz sanatlarını; duygu-ses-ritim-vurgu ilişkisini; örtük anlam ve iletileri; disiplinler arası ilişkileri grup çalışmasıyla inceleme.","Zihin/şiir haritası ve dijital sunumlarla bulguları görünür kılma; okuma öncesi tahminlerle sonuçları karşılaştırma.","Şiire yönelik beğeni ve eleştirileri gerekçelendirme, temayı başka bir sanat dalıyla yeniden ifade etme ve şaire özgü dil kullanımına ilişkin çıkarım yapma.","Türkçenin ses bilgisiyle ilgili çalışmalar, izleme testi ve 3-2-1 çıkış kartı; ikinci metin olarak denemeyi türüne göre uyarlanmış tahlil basamaklarıyla inceleme."],"physicalPages":[68,69],"evidenceId":"EV-TDE2026-P068-P069-T01-APP-TDE2.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiir ve Denemede Anlam Katmanları Oluşturma","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Sözün İnceliği” temasında okuduğun şiir ve deneme türündeki kısa metinlerden çok katmanlı anlam oluşturmayı öğreneceksin. Ön bilgilerinle metin arasında bağ kuracak, söz varlığını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgilerden ve söyleyiş özelliklerinden çıkarımlar yapacak, okuma öncesi beklentilerinle bulgularını karşılaştıracak, metindeki unsurları belirli ölçütlerle sınıflandıracak ve metne gerekçeli tepki vereceksin. Şiirde imge, çağrışım, söz sanatları, duygu, ses, ritim, vurgu, örtük ileti ve başka sanat alanlarıyla kurulabilecek ilişkiler üzerinde duracaksın. Bulgularını zihin ya da şiir haritasına dönüştürebilecek; bir şiire yönelik beğeni veya eleştirini kanıtlayabilecek; temayı başka bir sanat biçimiyle yeniden ifade edebileceksin. İkinci bir kısa denemeyi de türüne uygun biçimde aynı anlam kurma basamaklarıyla inceleyeceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**İmge**, sözcüklerin duyular ve hayal gücü aracılığıyla zihinde oluşturduğu özgün tasarımdır. **Çağrışım**, bir sözün doğrudan anlamının yanında uyandırdığı duygu, düşünce ve bağlantılardır. **Söz sanatı**, anlatımı etkili veya çok anlamlı kılan söyleyiş düzenidir; önemli olan yalnız adını bulmak değil, metindeki anlam ve duyguya katkısını açıklamaktır. **Ritim**, ses, tekrar, durak, dize uzunluğu ve söyleyiş hızının oluşturduğu akıştır. **Ana duygu**, şiirin okurda merkezî olarak uyandırdığı duygusal yön; **ana düşünce**, özellikle düşünce yazılarında metnin savunduğu temel yargıdır.\n\n**Açık ileti**, doğrudan ifade edilen; **örtük ileti**, metnin ayrıntılarından ve ilişkilerinden çıkarılan iletidir. **Metin kanıtı**, yorumunu destekleyen sözcük, dize, cümle, ses tekrarı, yapı veya düşünce ilişkisidir. **Şiir haritası**, tema, imge, çağrışım, ses ve ileti gibi bulguları ilişkilendirerek gösteren düzenlemedir. **Gerekçeli beğeni**, “güzel” demekle yetinmez; hangi söyleyişin hangi etkiyi oluşturduğunu açıklar. **Yeniden ifade**, metnin temasını resim, kısa ses düzeni, afiş veya başka bir sanat diliyle özünü koruyarak dönüştürmektir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAnlam oluşturma altı bileşenle ve belirli sırayla yürütülür.\n\n**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Konu, duygu, kavram veya metin türü hakkındaki bilgilerini hatırla. Ön bilgiyi metnin yerine koyma; metin yeni bir bakış getiriyorsa önceki düşünceni güncelle. Şiirde “gece” sözcüğünün her zaman korku anlamına gelmediğini, bağlama göre dinlenme, yalnızlık veya düşünme çağrışımı taşıyabileceğini kabul et.\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilmediğin ya da alışılmadık kullanılan söz varlığını çevresindeki sözcüklerden hareketle anlamlandır. Sözcüğün gerçek anlamı ile metindeki işlevini ayır. “Pencere sabahı içeri çağırdı.” cümlesindeki “çağırmak”, bağlamda ışığın içeri girmesini sezdiriyor olabilir. Tahmini başka dizelerle sınamadan kesinleştirme.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Açık bilgileri belirledikten sonra konu, tema, ana duygu veya ana düşünceyi bul. Yardımcı düşünceleri, neden-sonuç ve koşul ilişkilerini, yazarın yazma amacını, iletilerin açık ya da örtük sunuluşunu incele. Şiirde imge, çağrışım ve söz sanatının; ses tekrarları, ritim ve vurgunun anlama katkısını açıkla. Denemede ise düşüncenin nasıl geliştirildiğine, öznel söyleyişe ve yazarın okurla kurduğu ilişkiye dikkat et. Metin-yazar ilişkisine dair çıkarım yaparken kaynakta bulunmayan yaşam öyküsü bilgisi uydurma; yalnız metindeki dil kullanımından hareket et.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahminlerinle sonuçları yan yana getir. İki metni içerik, tür, şekil, üslup ve ileti gibi belirlenmiş ölçütlerle karşılaştırabilirsin; ancak dönem veya yazar bilgisi metinde ya da kanonik kaynakta yoksa bu alanlarda hüküm verme. Şiir ile denemenin aynı temayı farklı araçlarla nasıl kurduğunu karşılaştırmak güvenli ve öğreticidir.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Bulguları imge, çağrışım, ses, açık ileti, örtük ileti, öznel ifade, nesnel ifade, gerçeklik ve kurgu gibi başlıklara ayır. Metindeki bir unsur birden fazla işleve sahip olabilir; seçimini kanıtla açıkla. Bilgilerin güvenilirliğini değerlendirirken özellikle denemedeki kişisel görüş ile doğrulanabilir bilgiyi ayır.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Metni türüne uygun biçimde özetle; şiirde olay özeti çıkarmak yerine tema ve ana duygu ile temel imgeleri kısaca belirt. Beğeni veya eleştirini söyleyiş, açıklık, imge, ritim ya da ileti ölçütüyle gerekçelendir. Temayı başka bir sanat dalında yeniden ifade edeceksen hangi görsel, ses veya hareket öğesinin hangi metin unsuruna karşılık geldiğini göster.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, altı bileşeni “kanıt–uygulama–kontrol” ilişkisi içinde gösterir. Okuma sırasında her bulguyu uygun satıra yerleştirmek, şiir haritasının da temelini oluşturur. Örneğin “aynı ünlünün tekrarı” yalnız ses satırına yazılmamalı; bunun ritmi yavaşlatıp yavaşlatmadığı ve ana duyguya nasıl bağlandığı da açıklanmalıdır. Dijital sunum hazırlarken tablodaki kanıtları kısa tutup yorumlarını kendi cümlelerinle sözlü olarak genişletebilirsin.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: “Kıyıda” adlı özgün mikro şiir\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin:\n\n“Kıyı, akşamı avucunda tuttu,\nBir martı uzaklığı ikiye böldü.\nSular sustukça taşlar konuştu,\nDönmeyen tekne ufukta küçüldü.”\n\nÇözüm: Ön bilgi olarak kıyı, martı ve teknenin denizle ilişkisi bilinir; fakat bunların hangi duyguyu kurduğu metinden çıkarılmalıdır. “Uzaklığı ikiye bölmek” sözünün gerçek bir ölçme işlemi olmadığı, martının hareketiyle boşluğun görünür hâle geldiğini sezdiren imgesel kullanım olduğu tahmin edilir. Açık bilgi, akşam vakti bir kıyı, martı, su, taş ve uzaklaşan teknenin bulunmasıdır. Ana duygu, ayrılık ile sessizlik arasında kurulabilir; kanıtlar “uzaklık”, “sustukça” ve “dönmeyen” sözleridir. “Sular sustukça taşlar konuştu” karşıt duyusal çağrışım kurar; sessizlik, taşların varlığını daha belirgin kılar. “Tuttu–böldü–konuştu–küçüldü” fiilleri ritme hareket verirken son dizedeki küçülme uzaklaşma etkisini tamamlar. Okuma öncesinde yalnız huzur tahmini yapılmışsa bu tahmin kısmen değişir. Gerekçeli tepki: “Şiirin kısa fiil zinciri görüntüyü hareketlendiriyor; özellikle son dize ayrılık duygusunu açıkça söylemeden kurduğu için etkili.” Başka sanatla ifade için, ufka doğru küçülen tekne biçimlerinin kullanıldığı sade bir çizim ve giderek azalan dalga sesi önerilebilir.\n\n### Örnek 2: “Sözü Yavaşlatmak” adlı özgün mikro deneme\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin: “Bir düşünceyi hemen söylemek bazen doğru sözü bulmayı zorlaştırır. Cümleye başlamadan önce verilen kısa bir ara, sessizlikten çok düzenleme alanıdır. O arada sözcükler yer değiştirir, sert olan yumuşar, gereksiz olan çekilir. Bu yüzden yavaşlık her zaman kararsızlık değildir; kimi zaman sözün sorumluluğudur.”\n\nÇözüm: Metnin ana düşüncesi, konuşmadan önceki kısa yavaşlamanın düşünceyi ve söyleyişi iyileştirebileceğidir. “Sözcükler yer değiştirir, sert olan yumuşar” ifadesi zihinsel düzenlemeyi somutlaştıran imgesel bir anlatımdır. “Bu yüzden” neden-sonuç bağlantısı kurar. “Her zaman” sözü, yazarın yaygın bir yargıya itiraz ettiğini gösterir; yavaşlık ile kararsızlık karşılaştırılır. Metin büyük ölçüde öznel ve yorumlayıcıdır; sayısal ya da dış kaynaklı bir iddia sunmaz. Şiirle karşılaştırıldığında deneme düşünceyi daha açık bir yargıyla kurar, şiir ise imge ve ses ilişkisiyle sezdirir. Kısa özet: “Metin, konuşma öncesi duraklamanın sözcükleri seçmeye ve daha sorumlu bir söyleyiş kurmaya yardım ettiğini savunur.” Gerekçeli eleştiri: “Karşılaştırma açık ve akıcıdır; ancak görüşü destekleyen somut bir günlük durum eklenirse düşüncenin ikna gücü artabilir.”\n\n## Sık yapılan hata\n\nİmgeyi yalnız “süs” olarak görmek önemli bir hatadır. İmge, metnin anlamını ve duygusunu kurabilir; katkısı açıklanmalıdır. İkinci hata, şiirdeki her sözcüğe tek ve değişmez sembolik anlam vermektir. Çağrışım metin bağlamıyla sınırlanmazsa yorum keyfîleşir. Üçüncü hata, ses tekrarı bulunca doğrudan “ahenk sağlamıştır” demektir. Hangi sesin nerede tekrarlandığı ve okuma hızına ya da duyguya ne kattığı gösterilmelidir. Denemede kişisel görüşü nesnel gerçek gibi sunmak da yanlıştır. Son olarak, tepki verirken metin yerine yazarın hayatı hakkında kaynaksız çıkarım yapmak öğrenme çıktısının dışına çıkar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi metnin yerine koymadan yeni bulgularla ilişkilendirdim mi?\n- Söz varlığının anlamını bağlamdan tahmin edip başka cümle veya dizelerle sınadım mı?\n- Açık bilgi, imge, çağrışım, ana duygu/ana düşünce ve örtük ileti için ayrı kanıt gösterdim mi?\n- Ses, ritim, vurgu ve söyleyiş özelliklerinin anlama katkısını açıkladım mı?\n- Tahminlerimle okuma sonuçlarını ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Şiir ve deneme bulgularını türlerine uygun biçimde sınıflandırdım mı?\n- Beğeni, eleştiri veya sanatlar arası yeniden ifademi metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n004__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde2-2","captionKey":"tr-g09-tde-n004__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde2-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.1","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.2","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.3","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Kavram veya türle ilgili önceki bilgi"},{"v":"Şiir/deneme bulgusuyla ön bilgiyi güncelleme"},{"v":"Ön bilgi yorumu zorlamıyor"}],[{"v":"TDE2.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Söz varlığının yakın ve uzak bağlamı"},{"v":"Alışılmadık kullanımı bağlamdan anlamlandırma"},{"v":"Tahmin başka dize/cümleyle sınanıyor"}],[{"v":"TDE2.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"İmge, çağrışım, ses, ritim, açık/örtük ileti"},{"v":"Tema, ana duygu/düşünce ve söyleyiş katkısını çıkarma"},{"v":"Yorum özgül metin kanıtına bağlı"}],[{"v":"TDE2.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Ön tahmin-son bulgu veya şiir-deneme özellikleri"},{"v":"Ortak tema farklı anlatım araçlarıyla karşılaştırılıyor"},{"v":"Ölçüt önceden belirlenmiş"}],[{"v":"TDE2.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"İmge, ses, öznel/nesnel, gerçek/kurgu örnekleri"},{"v":"Zihin/şiir haritasında bulguları düzenleme"},{"v":"Her sınıflandırma gerekçeli"}],[{"v":"TDE2.2.6 Tepki verir"},{"v":"Türüne uygun özet, eleştiri veya sanatlar arası tasarım"},{"v":"Beğeniyi ve eleştiriyi gerekçelendirme"},{"v":"Tepki metnin özünü ve kanıtını koruyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-007","tr-g09-tde-qf-008","tr-g09-tde-qf-009"],"questionRanges":[{"start":31,"end":35},{"start":36,"end":40},{"start":41,"end":45}],"plannedQuestionCount":15},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n004__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde2-2":"Altı satırlı tablo, şiir ve denemede anlam oluşturma sürecini gösterir. Ön bilgi, bağlamdan tahmin, imge ve iletilerden çıkarım, okuma öncesi ve sonrası karşılaştırma, bulguları sınıflandırma ve gerekçeli tepki için kullanılacak metin kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütü birlikte verilir.","tr-g09-tde-n004__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde2-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n004__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde2-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Sözün İnceliği” temasında okuduğun şiir ve deneme türündeki kısa metinlerden çok katmanlı anlam oluşturmayı öğreneceksin. Ön bilgilerinle metin arasında bağ kuracak, söz varlığını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgilerden ve söyleyiş özelliklerinden çıkarımlar yapacak, okuma öncesi beklentilerinle bulgularını karşılaştıracak, metindeki unsurları belirli ölçütlerle sınıflandıracak ve metne gerekçeli tepki vereceksin. Şiirde imge, çağrışım, söz sanatları, duygu, ses, ritim, vurgu, örtük ileti ve başka sanat alanlarıyla kurulabilecek ilişkiler üzerinde duracaksın. Bulgularını zihin ya da şiir haritasına dönüştürebilecek; bir şiire yönelik beğeni veya eleştirini kanıtlayabilecek; temayı başka bir sanat biçimiyle yeniden ifade edebileceksin. İkinci bir kısa denemeyi de türüne uygun biçimde aynı anlam kurma basamaklarıyla inceleyeceksin.","keyConcepts":"**İmge**, sözcüklerin duyular ve hayal gücü aracılığıyla zihinde oluşturduğu özgün tasarımdır. **Çağrışım**, bir sözün doğrudan anlamının yanında uyandırdığı duygu, düşünce ve bağlantılardır. **Söz sanatı**, anlatımı etkili veya çok anlamlı kılan söyleyiş düzenidir; önemli olan yalnız adını bulmak değil, metindeki anlam ve duyguya katkısını açıklamaktır. **Ritim**, ses, tekrar, durak, dize uzunluğu ve söyleyiş hızının oluşturduğu akıştır. **Ana duygu**, şiirin okurda merkezî olarak uyandırdığı duygusal yön; **ana düşünce**, özellikle düşünce yazılarında metnin savunduğu temel yargıdır.\n\n**Açık ileti**, doğrudan ifade edilen; **örtük ileti**, metnin ayrıntılarından ve ilişkilerinden çıkarılan iletidir. **Metin kanıtı**, yorumunu destekleyen sözcük, dize, cümle, ses tekrarı, yapı veya düşünce ilişkisidir. **Şiir haritası**, tema, imge, çağrışım, ses ve ileti gibi bulguları ilişkilendirerek gösteren düzenlemedir. **Gerekçeli beğeni**, “güzel” demekle yetinmez; hangi söyleyişin hangi etkiyi oluşturduğunu açıklar. **Yeniden ifade**, metnin temasını resim, kısa ses düzeni, afiş veya başka bir sanat diliyle özünü koruyarak dönüştürmektir.","steps":"Anlam oluşturma altı bileşenle ve belirli sırayla yürütülür.\n\n**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Konu, duygu, kavram veya metin türü hakkındaki bilgilerini hatırla. Ön bilgiyi metnin yerine koyma; metin yeni bir bakış getiriyorsa önceki düşünceni güncelle. Şiirde “gece” sözcüğünün her zaman korku anlamına gelmediğini, bağlama göre dinlenme, yalnızlık veya düşünme çağrışımı taşıyabileceğini kabul et.\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilmediğin ya da alışılmadık kullanılan söz varlığını çevresindeki sözcüklerden hareketle anlamlandır. Sözcüğün gerçek anlamı ile metindeki işlevini ayır. “Pencere sabahı içeri çağırdı.” cümlesindeki “çağırmak”, bağlamda ışığın içeri girmesini sezdiriyor olabilir. Tahmini başka dizelerle sınamadan kesinleştirme.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Açık bilgileri belirledikten sonra konu, tema, ana duygu veya ana düşünceyi bul. Yardımcı düşünceleri, neden-sonuç ve koşul ilişkilerini, yazarın yazma amacını, iletilerin açık ya da örtük sunuluşunu incele. Şiirde imge, çağrışım ve söz sanatının; ses tekrarları, ritim ve vurgunun anlama katkısını açıkla. Denemede ise düşüncenin nasıl geliştirildiğine, öznel söyleyişe ve yazarın okurla kurduğu ilişkiye dikkat et. Metin-yazar ilişkisine dair çıkarım yaparken kaynakta bulunmayan yaşam öyküsü bilgisi uydurma; yalnız metindeki dil kullanımından hareket et.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahminlerinle sonuçları yan yana getir. İki metni içerik, tür, şekil, üslup ve ileti gibi belirlenmiş ölçütlerle karşılaştırabilirsin; ancak dönem veya yazar bilgisi metinde ya da kanonik kaynakta yoksa bu alanlarda hüküm verme. Şiir ile denemenin aynı temayı farklı araçlarla nasıl kurduğunu karşılaştırmak güvenli ve öğreticidir.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Bulguları imge, çağrışım, ses, açık ileti, örtük ileti, öznel ifade, nesnel ifade, gerçeklik ve kurgu gibi başlıklara ayır. Metindeki bir unsur birden fazla işleve sahip olabilir; seçimini kanıtla açıkla. Bilgilerin güvenilirliğini değerlendirirken özellikle denemedeki kişisel görüş ile doğrulanabilir bilgiyi ayır.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Metni türüne uygun biçimde özetle; şiirde olay özeti çıkarmak yerine tema ve ana duygu ile temel imgeleri kısaca belirt. Beğeni veya eleştirini söyleyiş, açıklık, imge, ritim ya da ileti ölçütüyle gerekçelendir. Temayı başka bir sanat dalında yeniden ifade edeceksen hangi görsel, ses veya hareket öğesinin hangi metin unsuruna karşılık geldiğini göster.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, altı bileşeni “kanıt–uygulama–kontrol” ilişkisi içinde gösterir. Okuma sırasında her bulguyu uygun satıra yerleştirmek, şiir haritasının da temelini oluşturur. Örneğin “aynı ünlünün tekrarı” yalnız ses satırına yazılmamalı; bunun ritmi yavaşlatıp yavaşlatmadığı ve ana duyguya nasıl bağlandığı da açıklanmalıdır. Dijital sunum hazırlarken tablodaki kanıtları kısa tutup yorumlarını kendi cümlelerinle sözlü olarak genişletebilirsin.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin:\n\n“Kıyı, akşamı avucunda tuttu,\nBir martı uzaklığı ikiye böldü.\nSular sustukça taşlar konuştu,\nDönmeyen tekne ufukta küçüldü.”\n\nÇözüm: Ön bilgi olarak kıyı, martı ve teknenin denizle ilişkisi bilinir; fakat bunların hangi duyguyu kurduğu metinden çıkarılmalıdır. “Uzaklığı ikiye bölmek” sözünün gerçek bir ölçme işlemi olmadığı, martının hareketiyle boşluğun görünür hâle geldiğini sezdiren imgesel kullanım olduğu tahmin edilir. Açık bilgi, akşam vakti bir kıyı, martı, su, taş ve uzaklaşan teknenin bulunmasıdır. Ana duygu, ayrılık ile sessizlik arasında kurulabilir; kanıtlar “uzaklık”, “sustukça” ve “dönmeyen” sözleridir. “Sular sustukça taşlar konuştu” karşıt duyusal çağrışım kurar; sessizlik, taşların varlığını daha belirgin kılar. “Tuttu–böldü–konuştu–küçüldü” fiilleri ritme hareket verirken son dizedeki küçülme uzaklaşma etkisini tamamlar. Okuma öncesinde yalnız huzur tahmini yapılmışsa bu tahmin kısmen değişir. Gerekçeli tepki: “Şiirin kısa fiil zinciri görüntüyü hareketlendiriyor; özellikle son dize ayrılık duygusunu açıkça söylemeden kurduğu için etkili.” Başka sanatla ifade için, ufka doğru küçülen tekne biçimlerinin kullanıldığı sade bir çizim ve giderek azalan dalga sesi önerilebilir.","#### Çözüm adımları:\n\nMikro metin: “Bir düşünceyi hemen söylemek bazen doğru sözü bulmayı zorlaştırır. Cümleye başlamadan önce verilen kısa bir ara, sessizlikten çok düzenleme alanıdır. O arada sözcükler yer değiştirir, sert olan yumuşar, gereksiz olan çekilir. Bu yüzden yavaşlık her zaman kararsızlık değildir; kimi zaman sözün sorumluluğudur.”\n\nÇözüm: Metnin ana düşüncesi, konuşmadan önceki kısa yavaşlamanın düşünceyi ve söyleyişi iyileştirebileceğidir. “Sözcükler yer değiştirir, sert olan yumuşar” ifadesi zihinsel düzenlemeyi somutlaştıran imgesel bir anlatımdır. “Bu yüzden” neden-sonuç bağlantısı kurar. “Her zaman” sözü, yazarın yaygın bir yargıya itiraz ettiğini gösterir; yavaşlık ile kararsızlık karşılaştırılır. Metin büyük ölçüde öznel ve yorumlayıcıdır; sayısal ya da dış kaynaklı bir iddia sunmaz. Şiirle karşılaştırıldığında deneme düşünceyi daha açık bir yargıyla kurar, şiir ise imge ve ses ilişkisiyle sezdirir. Kısa özet: “Metin, konuşma öncesi duraklamanın sözcükleri seçmeye ve daha sorumlu bir söyleyiş kurmaya yardım ettiğini savunur.” Gerekçeli eleştiri: “Karşılaştırma açık ve akıcıdır; ancak görüşü destekleyen somut bir günlük durum eklenirse düşüncenin ikna gücü artabilir.”"],"commonMistakes":"İmgeyi yalnız “süs” olarak görmek önemli bir hatadır. İmge, metnin anlamını ve duygusunu kurabilir; katkısı açıklanmalıdır. İkinci hata, şiirdeki her sözcüğe tek ve değişmez sembolik anlam vermektir. Çağrışım metin bağlamıyla sınırlanmazsa yorum keyfîleşir. Üçüncü hata, ses tekrarı bulunca doğrudan “ahenk sağlamıştır” demektir. Hangi sesin nerede tekrarlandığı ve okuma hızına ya da duyguya ne kattığı gösterilmelidir. Denemede kişisel görüşü nesnel gerçek gibi sunmak da yanlıştır. Son olarak, tepki verirken metin yerine yazarın hayatı hakkında kaynaksız çıkarım yapmak öğrenme çıktısının dışına çıkar.","selfCheck":["Ön bilgilerimi metnin yerine koymadan yeni bulgularla ilişkilendirdim mi?","Söz varlığının anlamını bağlamdan tahmin edip başka cümle veya dizelerle sınadım mı?","Açık bilgi, imge, çağrışım, ana duygu/ana düşünce ve örtük ileti için ayrı kanıt gösterdim mi?","Ses, ritim, vurgu ve söyleyiş özelliklerinin anlama katkısını açıkladım mı?","Tahminlerimle okuma sonuçlarını ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Şiir ve deneme bulgularını türlerine uygun biçimde sınıflandırdım mı?","Beğeni, eleştiri veya sanatlar arası yeniden ifademi metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiir ve Denemede Anlam Katmanları Oluşturma: TDE2.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b3debd321502b85cd2e85c129380fa8dc909aedb9c2b23ca4a55cc21a257f77a","reviewDecisionSha256":"b04d1dc3b625f3ab5e1c0eaf1767162a0a7660721ac66de273f9b8163f396041","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b3debd321502b85cd2e85c129380fa8dc909aedb9c2b23ca4a55cc21a257f77a","reviewedHash":"sha256:b3debd321502b85cd2e85c129380fa8dc909aedb9c2b23ca4a55cc21a257f77a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b04d1dc3b625f3ab5e1c0eaf1767162a0a7660721ac66de273f9b8163f396041; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n004","contentProjectionSha256":"b3debd321502b85cd2e85c129380fa8dc909aedb9c2b23ca4a55cc21a257f77a","reviewDecisionSha256":"b04d1dc3b625f3ab5e1c0eaf1767162a0a7660721ac66de273f9b8163f396041","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n005","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.1","objective":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Söyleyişin inceliğini kullanarak akıcı bir konuşma süreci yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE3.1","processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Denemelerden hareketle altı kişilik grup konuşmasının amacını, rolünü, stratejisini ve zamanını yönetme.","Altı şapkalı düşünme tekniğinde seçilen bakış açısına göre hazırlık yapma."],"physicalPages":[70,71],"evidenceId":"EV-TDE2026-P070-P071-T01-APP-TDE3.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Akıcı Konuşma Sürecini Planlama ve Yönetme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, söyleyişin inceliğini gözeten akıcı bir konuşmanın hazırlık ve yönetim basamaklarını öğreneceksin. Konuşmanın amacına, hazırlıklı ya da hazırlıksız oluşuna, süresine, hedef kitlesine, türüne, yöntemine ve stratejisine karar verecek; süreçte ortaya çıkabilecek engelleri azaltacak ve konuşma ilişkisini sürdüreceksin. Tema uygulamasında denemelerden hareketle altı kişilik bir grup konuşması planlanır. Her katılımcının amacı, rolü, bakış açısı ve konuşma süresi belirlenir. Altı şapkalı düşünme tekniğinde seçilen bakış açısına göre hazırlık yapılır. Bu notta asıl hedef, konuşma içeriğini ayrıntılı olarak yazmak değil; konuşmayı gerçekleştirecek düzeni kurmak ve akışın kesintiye uğramasını önlemektir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma amacı**, konuşmanın niçin yapıldığını belirtir: bilgilendirme, ikna etme, değerlendirme veya bir edebî söyleyiş oluşturma gibi. **Hedef kitle**, konuşmayı dinleyecek kişilerin yaş, bilgi düzeyi, ilgi ve ihtiyaç özellikleridir. **Hazırlıklı konuşma**, bilgi toplama, planlama ve prova gerektiren; **hazırlıksız konuşma**, kısa sürede oluşsa da amaç ve bağlama göre düzenlenmesi gereken konuşmadır. **Konuşma türü**, panel, grup tartışması, sunum veya kısa bireysel konuşma gibi yapıyı belirler.\n\n**Yöntem**, konuşmanın genel yürütülüş biçimi; **strateji**, amacı gerçekleştirmek için kullanılan belirli uygulamadır. Söz sırası kartı, süre göstergesi, ortak anahtar kavram listesi, özetleyerek devretme veya karşı görüşü önce doğru biçimde yeniden söyleme birer stratejidir. **Rol**, grup içinde üstlenilen görev ve bakış açısıdır. **Konuşma engeli**, belirsiz amaç, hazırlıksızlık, süre aşımı, söz kesme, konu dışına çıkma, teknik sorun veya hedef kitleye uygun olmayan dil gibi akışı zayıflatan etkendir. **İlişkiyi sürdürmek**, konuşmacılar ve dinleyiciler arasında amaçla uyumlu, saygılı ve anlaşılır etkileşimi devam ettirmektir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nKonuşmayı yönetme iki süreç bileşenini resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.1.1 — Seçim yapar.** Önce konuşma amacını belirle. “Söyleyiş inceliğinin ikna üzerindeki etkisini farklı bakışlarla değerlendirmek” gibi bir amaç, grup üyelerinin aynı konu çevresinde kalmasını sağlar. Ardından konuşmanın hazırlıklı mı hazırlıksız mı olacağına, toplam ve kişi başı süresine, hedef kitlesine karar ver. Altı kişilik çalışmada toplam on iki dakika ayrılmışsa her katılımcıya eşit süre vermek tek seçenek değildir; açılış ve sonuç için ortak zaman da planlanmalıdır. Örneğin bir dakika giriş, kişi başı bir buçuk dakika, iki dakika ortak değerlendirme uygulanabilir.\n\nKonuşma türüne uygun yöntem ve strateji seç. Altı şapkalı düşünme tekniğinde her katılımcı belirli bir bakış açısıyla hazırlanır. Bu notun odağı, renklerin içeriğini öğretmekten çok rolün konuşma yönetimindeki işlevini kavramaktır: Aynı kişinin konuşma sırasında rastgele bakış değiştirmesi yerine seçilen rolün sınırları korunur. Söz sırası, geçiş cümleleri ve zaman uyarısı önceden kararlaştırılır. Grup, ortak bir denemeden hareket edecekse herkes metni okur; fakat her üye kendi rolüne uygun iki kanıt ve bir anahtar soru hazırlar.\n\n**2. TDE3.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Konuşma öncesinde engelleri öngör ve azalt. Konu dağılmasını önlemek için ana soruyu görünür yerde tut; süre aşımına karşı sessiz zaman kartı kullan; söz kesmeyi önlemek için konuşmacı tamamladığında devralma kuralı belirle; teknik sunum varsa dosyayı önceden aç. Konuşma sırasında engel oluşursa amaçla uyumlu çözüm üret. Bir katılımcı konu dışına çıkarsa onu küçümsemeden “Bu örneği ana sorumuzdaki söyleyiş inceliğine nasıl bağlayabiliriz?” denebilir.\n\nSeçtiğin stratejiyi yapılandırarak sürdür. Açılış konuşmacısı amacı ve akışı açıklar. Her üye önce önceki konuşmacının ilgili bir düşüncesine bağlanır, sonra kendi rolünden katkı sunar. Geçişler “Bu görüşün olumlu yönüne ek olarak…”, “Aynı durumu kanıtlar açısından ele aldığımda…” gibi bağlantı cümleleriyle yapılır. Dinleyici etkileşimi için bir kısa soru ayrılabilir; ancak soru bölümü konuşma amacını ortadan kaldıracak kadar uzatılmaz. Akıcılık, hiç durmadan konuşmak değildir. Düşünce sırasının anlaşılır, geçişlerin işlevsel ve sürenin kontrollü olmasıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akıştaki “Amaç-tür-hedef kitleyi belirle” ile “Yöntem ve stratejiyi seç” düğümleri seçim yapmayı; “Engelleri gider” ile “Konuşma ilişkisini sürdür” düğümleri ikinci bileşeni gösterir. Her düğümün somut kanıtı olmalıdır: amaç cümlesi, rol ve süre çizelgesi, risk-çözüm notu, geçiş ifadeleri ve etkileşim kuralı. Bu kanıtlar konuşmanın yönetilip yönetilmediğini sonradan da görmeni sağlar.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: Altı kişilik “İncelikli söz iknayı güçlendirir mi?” konuşması\n\n#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Altı öğrenci, kısa bir denemeden hareketle sınıf önünde konuşacaktır. Başlangıçta yalnız konu belirlenmiş, rol ve süre belirlenmemiştir. Bu hâliyle iki kişi uzun konuşabilir, aynı düşünceler tekrar edilebilir ve sonuç alınamayabilir.\n\nÇözüm: Amaç “İncelikli söyleyişin ikna gücüne katkısını altı farklı bakışla değerlendirmek” olarak yazılır. Hedef kitle 9. sınıf öğrencileridir; konuşma hazırlıklıdır. Toplam süre on dört dakikadır: bir dakika açılış, her üye için bir buçuk dakika, iki dakika dinleyici sorusu, iki dakika sonuç ve geçiş payı ayrılır. Her öğrenci bir şapka rolü seçer ve metinden rolüne uygun iki kısa kanıt çıkarır. Söz sırası önceden belirlenir; her konuşmacı önce ana soruya yanıt verir, sonra bir kanıt sunar. Süre kartı son yirmi saniyede kaldırılır. Bir üye aynı örneği tekrarlarsa “Bu örneğe kendi bakış açından hangi yeni sonucu ekliyorsun?” sorusuyla ilişki korunur. Böylece konuşma amacı, türü, hedef kitlesi, yöntemi ve engel yönetimi görünür hâle gelir.\n\n### Örnek 2: “Dijital yazışmada sözün inceliği” grup konuşması\n\n#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Grup, okul içi mesajlaşmalarda kısa cümlelerin bazen sert algılanmasını tartışacaktır. Bir öğrenci hazırlıksız konuşmak istediğini, diğerleri slayt hazırlayacağını söyler. Ortak yöntem bulunmazsa konuşma parçalı olacaktır.\n\nÇözüm: Grup, konuşmayı “kısa örnek durumlar üzerinden çözüm öneren hazırlıklı grup konuşması” olarak belirler. Amaç, dijital iletilerde açıklık ile nezaket arasında denge kurma yollarını değerlendirmektir. Her üye otuz kelimeyi geçmeyen özgün bir mesaj örneği hazırlar; telifli veya kişisel yazışma kullanılmaz. Roller seçilen bakış açısına göre dağıtılır. İki kişi örnekleri tanıtır, diğerleri kendi rolünden değerlendirir; son konuşmacı ortak kararı özetler. Teknik engel için örnekler hem ekranda hem basılı kartta tutulur. Söz kesme riskine karşı “önceki görüşü bir cümleyle bağla, sonra katkını sun” kuralı uygulanır. Dinleyicilere “Aynı isteği daha açık ve incelikli nasıl yazardınız?” sorusu yöneltilir ve iki yanıt alınır. Konuşma, süre dolunca ortak ölçütlerin tekrarıyla bitirilir. Yönetim sayesinde örnekler amaçtan kopmadan işlenir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nKonuşma konusunu amaç sanmak sık görülür. “Sözün inceliği” konudur; “Sözün inceliğinin ikna gücüne etkisini değerlendirmek” amaçtır. İkinci hata, altı kişilik grupta yalnız rol dağıtıp geçiş ve süreyi planlamamaktır. Rol içeriği düzenler, fakat akışı tek başına yönetmez. Üçüncü hata, akıcılığı hızla konuşmak zannetmektir. Çok hızlı söyleyiş, anlamı ve etkileşimi zayıflatabilir. Bir başka hata, engel çıkınca konuşmayı tamamen bırakmak veya sorumluluğu tek kişiye yüklemektir. Önceden belirlenen alternatifler grup sorumluluğunu korur. Son olarak hedef kitle düşünülmeden seçilen terimler, örnekler veya uzun açıklamalar ilişkiyi koparabilir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşmanın konusunu değil, gerçekleştirmek istediğim amacı açıkça yazdım mı?\n- Hazırlık düzeyini, konuşma türünü, hedef kitleyi ve toplam süreyi belirledim mi?\n- Altı kişilik grupta rol, söz sırası, kişi süresi ve ortak sonuç bölümünü planladım mı?\n- Seçilen bakış açısına göre iki kanıt ve bir anahtar soru hazırladım mı?\n- Konu dağılması, süre aşımı, söz kesme ve teknik sorunlar için çözüm belirledim mi?\n- Geçiş ifadeleriyle önceki konuşmacı ile kendi katkım arasında bağ kurdum mu?\n- Dinleyici etkileşimini amaca ve süreye uygun biçimde sürdürdüm mü?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n005__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-1","captionKey":"tr-g09-tde-n005__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n005__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-010","tr-g09-tde-qf-011"],"questionRanges":[{"start":46,"end":50},{"start":51,"end":55}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n005__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-1":"Konuşma sürecini soldan sağa yöneten dört aşama vardır: amaç, konuşma türü ve hedef kitle belirlenir; uygun yöntem, strateji, rol ve süre seçilir; konu dağılması, söz kesme, süre aşımı ve teknik sorun gibi engeller için çözüm uygulanır; geçişler, söz hakkı ve dinleyici etkileşimiyle konuşma ilişkisi sürdürülür.","tr-g09-tde-n005__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n005__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n005__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde3-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, söyleyişin inceliğini gözeten akıcı bir konuşmanın hazırlık ve yönetim basamaklarını öğreneceksin. Konuşmanın amacına, hazırlıklı ya da hazırlıksız oluşuna, süresine, hedef kitlesine, türüne, yöntemine ve stratejisine karar verecek; süreçte ortaya çıkabilecek engelleri azaltacak ve konuşma ilişkisini sürdüreceksin. Tema uygulamasında denemelerden hareketle altı kişilik bir grup konuşması planlanır. Her katılımcının amacı, rolü, bakış açısı ve konuşma süresi belirlenir. Altı şapkalı düşünme tekniğinde seçilen bakış açısına göre hazırlık yapılır. Bu notta asıl hedef, konuşma içeriğini ayrıntılı olarak yazmak değil; konuşmayı gerçekleştirecek düzeni kurmak ve akışın kesintiye uğramasını önlemektir.","keyConcepts":"**Konuşma amacı**, konuşmanın niçin yapıldığını belirtir: bilgilendirme, ikna etme, değerlendirme veya bir edebî söyleyiş oluşturma gibi. **Hedef kitle**, konuşmayı dinleyecek kişilerin yaş, bilgi düzeyi, ilgi ve ihtiyaç özellikleridir. **Hazırlıklı konuşma**, bilgi toplama, planlama ve prova gerektiren; **hazırlıksız konuşma**, kısa sürede oluşsa da amaç ve bağlama göre düzenlenmesi gereken konuşmadır. **Konuşma türü**, panel, grup tartışması, sunum veya kısa bireysel konuşma gibi yapıyı belirler.\n\n**Yöntem**, konuşmanın genel yürütülüş biçimi; **strateji**, amacı gerçekleştirmek için kullanılan belirli uygulamadır. Söz sırası kartı, süre göstergesi, ortak anahtar kavram listesi, özetleyerek devretme veya karşı görüşü önce doğru biçimde yeniden söyleme birer stratejidir. **Rol**, grup içinde üstlenilen görev ve bakış açısıdır. **Konuşma engeli**, belirsiz amaç, hazırlıksızlık, süre aşımı, söz kesme, konu dışına çıkma, teknik sorun veya hedef kitleye uygun olmayan dil gibi akışı zayıflatan etkendir. **İlişkiyi sürdürmek**, konuşmacılar ve dinleyiciler arasında amaçla uyumlu, saygılı ve anlaşılır etkileşimi devam ettirmektir.","steps":"Konuşmayı yönetme iki süreç bileşenini resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.1.1 — Seçim yapar.** Önce konuşma amacını belirle. “Söyleyiş inceliğinin ikna üzerindeki etkisini farklı bakışlarla değerlendirmek” gibi bir amaç, grup üyelerinin aynı konu çevresinde kalmasını sağlar. Ardından konuşmanın hazırlıklı mı hazırlıksız mı olacağına, toplam ve kişi başı süresine, hedef kitlesine karar ver. Altı kişilik çalışmada toplam on iki dakika ayrılmışsa her katılımcıya eşit süre vermek tek seçenek değildir; açılış ve sonuç için ortak zaman da planlanmalıdır. Örneğin bir dakika giriş, kişi başı bir buçuk dakika, iki dakika ortak değerlendirme uygulanabilir.\n\nKonuşma türüne uygun yöntem ve strateji seç. Altı şapkalı düşünme tekniğinde her katılımcı belirli bir bakış açısıyla hazırlanır. Bu notun odağı, renklerin içeriğini öğretmekten çok rolün konuşma yönetimindeki işlevini kavramaktır: Aynı kişinin konuşma sırasında rastgele bakış değiştirmesi yerine seçilen rolün sınırları korunur. Söz sırası, geçiş cümleleri ve zaman uyarısı önceden kararlaştırılır. Grup, ortak bir denemeden hareket edecekse herkes metni okur; fakat her üye kendi rolüne uygun iki kanıt ve bir anahtar soru hazırlar.\n\n**2. TDE3.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Konuşma öncesinde engelleri öngör ve azalt. Konu dağılmasını önlemek için ana soruyu görünür yerde tut; süre aşımına karşı sessiz zaman kartı kullan; söz kesmeyi önlemek için konuşmacı tamamladığında devralma kuralı belirle; teknik sunum varsa dosyayı önceden aç. Konuşma sırasında engel oluşursa amaçla uyumlu çözüm üret. Bir katılımcı konu dışına çıkarsa onu küçümsemeden “Bu örneği ana sorumuzdaki söyleyiş inceliğine nasıl bağlayabiliriz?” denebilir.\n\nSeçtiğin stratejiyi yapılandırarak sürdür. Açılış konuşmacısı amacı ve akışı açıklar. Her üye önce önceki konuşmacının ilgili bir düşüncesine bağlanır, sonra kendi rolünden katkı sunar. Geçişler “Bu görüşün olumlu yönüne ek olarak…”, “Aynı durumu kanıtlar açısından ele aldığımda…” gibi bağlantı cümleleriyle yapılır. Dinleyici etkileşimi için bir kısa soru ayrılabilir; ancak soru bölümü konuşma amacını ortadan kaldıracak kadar uzatılmaz. Akıcılık, hiç durmadan konuşmak değildir. Düşünce sırasının anlaşılır, geçişlerin işlevsel ve sürenin kontrollü olmasıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akıştaki “Amaç-tür-hedef kitleyi belirle” ile “Yöntem ve stratejiyi seç” düğümleri seçim yapmayı; “Engelleri gider” ile “Konuşma ilişkisini sürdür” düğümleri ikinci bileşeni gösterir. Her düğümün somut kanıtı olmalıdır: amaç cümlesi, rol ve süre çizelgesi, risk-çözüm notu, geçiş ifadeleri ve etkileşim kuralı. Bu kanıtlar konuşmanın yönetilip yönetilmediğini sonradan da görmeni sağlar.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Altı öğrenci, kısa bir denemeden hareketle sınıf önünde konuşacaktır. Başlangıçta yalnız konu belirlenmiş, rol ve süre belirlenmemiştir. Bu hâliyle iki kişi uzun konuşabilir, aynı düşünceler tekrar edilebilir ve sonuç alınamayabilir.\n\nÇözüm: Amaç “İncelikli söyleyişin ikna gücüne katkısını altı farklı bakışla değerlendirmek” olarak yazılır. Hedef kitle 9. sınıf öğrencileridir; konuşma hazırlıklıdır. Toplam süre on dört dakikadır: bir dakika açılış, her üye için bir buçuk dakika, iki dakika dinleyici sorusu, iki dakika sonuç ve geçiş payı ayrılır. Her öğrenci bir şapka rolü seçer ve metinden rolüne uygun iki kısa kanıt çıkarır. Söz sırası önceden belirlenir; her konuşmacı önce ana soruya yanıt verir, sonra bir kanıt sunar. Süre kartı son yirmi saniyede kaldırılır. Bir üye aynı örneği tekrarlarsa “Bu örneğe kendi bakış açından hangi yeni sonucu ekliyorsun?” sorusuyla ilişki korunur. Böylece konuşma amacı, türü, hedef kitlesi, yöntemi ve engel yönetimi görünür hâle gelir.","#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Grup, okul içi mesajlaşmalarda kısa cümlelerin bazen sert algılanmasını tartışacaktır. Bir öğrenci hazırlıksız konuşmak istediğini, diğerleri slayt hazırlayacağını söyler. Ortak yöntem bulunmazsa konuşma parçalı olacaktır.\n\nÇözüm: Grup, konuşmayı “kısa örnek durumlar üzerinden çözüm öneren hazırlıklı grup konuşması” olarak belirler. Amaç, dijital iletilerde açıklık ile nezaket arasında denge kurma yollarını değerlendirmektir. Her üye otuz kelimeyi geçmeyen özgün bir mesaj örneği hazırlar; telifli veya kişisel yazışma kullanılmaz. Roller seçilen bakış açısına göre dağıtılır. İki kişi örnekleri tanıtır, diğerleri kendi rolünden değerlendirir; son konuşmacı ortak kararı özetler. Teknik engel için örnekler hem ekranda hem basılı kartta tutulur. Söz kesme riskine karşı “önceki görüşü bir cümleyle bağla, sonra katkını sun” kuralı uygulanır. Dinleyicilere “Aynı isteği daha açık ve incelikli nasıl yazardınız?” sorusu yöneltilir ve iki yanıt alınır. Konuşma, süre dolunca ortak ölçütlerin tekrarıyla bitirilir. Yönetim sayesinde örnekler amaçtan kopmadan işlenir."],"commonMistakes":"Konuşma konusunu amaç sanmak sık görülür. “Sözün inceliği” konudur; “Sözün inceliğinin ikna gücüne etkisini değerlendirmek” amaçtır. İkinci hata, altı kişilik grupta yalnız rol dağıtıp geçiş ve süreyi planlamamaktır. Rol içeriği düzenler, fakat akışı tek başına yönetmez. Üçüncü hata, akıcılığı hızla konuşmak zannetmektir. Çok hızlı söyleyiş, anlamı ve etkileşimi zayıflatabilir. Bir başka hata, engel çıkınca konuşmayı tamamen bırakmak veya sorumluluğu tek kişiye yüklemektir. Önceden belirlenen alternatifler grup sorumluluğunu korur. Son olarak hedef kitle düşünülmeden seçilen terimler, örnekler veya uzun açıklamalar ilişkiyi koparabilir.","selfCheck":["Konuşmanın konusunu değil, gerçekleştirmek istediğim amacı açıkça yazdım mı?","Hazırlık düzeyini, konuşma türünü, hedef kitleyi ve toplam süreyi belirledim mi?","Altı kişilik grupta rol, söz sırası, kişi süresi ve ortak sonuç bölümünü planladım mı?","Seçilen bakış açısına göre iki kanıt ve bir anahtar soru hazırladım mı?","Konu dağılması, süre aşımı, söz kesme ve teknik sorunlar için çözüm belirledim mi?","Geçiş ifadeleriyle önceki konuşmacı ile kendi katkım arasında bağ kurdum mu?","Dinleyici etkileşimini amaca ve süreye uygun biçimde sürdürdüm mü?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Akıcı Konuşma Sürecini Planlama ve Yönetme: TDE3.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"af75bf432b445368ec83f27f4970d901e5af22b0d90acdb5b5436eac902ba89e","reviewDecisionSha256":"0169180f61496b2a6226dcb7a87c28e2e2bbd7932b716f5ccf5f65ce5d6159fb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:af75bf432b445368ec83f27f4970d901e5af22b0d90acdb5b5436eac902ba89e","reviewedHash":"sha256:af75bf432b445368ec83f27f4970d901e5af22b0d90acdb5b5436eac902ba89e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0169180f61496b2a6226dcb7a87c28e2e2bbd7932b716f5ccf5f65ce5d6159fb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n005","contentProjectionSha256":"af75bf432b445368ec83f27f4970d901e5af22b0d90acdb5b5436eac902ba89e","reviewDecisionSha256":"0169180f61496b2a6226dcb7a87c28e2e2bbd7932b716f5ccf5f65ce5d6159fb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n006","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.2","objective":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Muhatabını ikna etmek için söyleyiş inceliklerine yer veren bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Sarı, beyaz, siyah, kırmızı, yeşil ve mavi şapka rollerinin temsil ettiği iyimserlik, nesnellik, olumsuzluk, duygu, slogan ve özet/karar bakışlarıyla içerik geliştirme.","Denemenin iletisini tema söz varlığıyla düzenleyip sunuma hazırlama."],"physicalPages":[70,71],"evidenceId":"EV-TDE2026-P070-P071-T01-APP-TDE3.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"İkna Edici Konuşma İçeriği Oluşturma","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, muhatabını ikna etmeye yönelik bir konuşmanın içeriğini söyleyiş inceliklerinden yararlanarak oluşturmayı öğreneceksin. Konuşma amacınla ön bilgilerin arasında bağ kuracak, hedef kitleni tahmin ederek giriş-gelişme-sonuç düzenini tasarlayacak, karşılaştırmalı iletiler kuracak, dilin kullanılacağı alana göre içeriği ayarlayacak, bilgi toplayıp söz varlığını düzenleyecek, uygun dil işlevlerini seçecek, ses ve beden kullanımını önceden düşünecek, görsel-işitsel desteklere karar verecek ve plan taslağını geri bildirimle tamamlayacaksın. Tema uygulamasında altı şapkalı düşünme tekniğinin sarı, beyaz, siyah, kırmızı, yeşil ve mavi rollerinden yararlanılır; roller sırasıyla iyimserlik, nesnellik, olumsuzluk, duygu, slogan ve özet/karar bakışlarıyla içerik geliştirir. Denemenin iletisi tema söz varlığıyla yeniden düzenlenerek sunuma hazırlanır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma içeriği**, ana düşünce, destekleyici bilgiler, örnekler, karşılaştırmalar, sözcük seçimi ve sunum kararlarının oluşturduğu bütündür. **Hedef kitle tahmini**, dinleyicinin bilgi düzeyi, beklentisi ve olası sorularını düşünmektir. **Ana düşünce**, muhatabın kabul etmesini istediğin temel yargı; **destekleyici düşünce**, bu yargıyı açıklayan gerekçe, örnek veya karşılaştırmadır. **Dil kullanım alanı**, özel, mesleki, kamusal veya eğitim ortamı gibi konuşmanın gerçekleştiği bağlamdır.\n\n**Yeniden ifade**, kaynak düşünceyi kopyalamadan anlamını koruyup kendi sözlerinle düzenlemektir. **Dil işlevi**, bilgi verme, açıklama, ikna etme, önerme, duyguyu bildirme veya karar açıklama gibi iletişim amacıdır. **Diksiyon ve telaffuz planı**, önemli sözcüklerin vurgusu, konuşma hızı, durak ve anlaşılır söyleyiş kararlarını içerir. **Görsel-işitsel öge**, içeriği açıklayan tablo, kısa şema, nesne, ses veya görüntüdür; süs olarak değil, belirli bir düşünceyi desteklemek için seçilir. **Plan taslağı**, konuşmanın bitmiş metni değil; içerik sırasını ve kanıtlarını gösteren geliştirilebilir yapıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nİçerik oluşturma dokuz süreç bileşenini resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** İkna etmek istediğin konuda bildiklerini, okuduğun denemedeki temel iletiyi ve kendi deneyimini ayır. Ön bilgiyi tek başına kanıt sayma; konuşmanın amacına hizmet eden bölümleri seç.\n\n**2. TDE3.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin konuya ne kadar aşina olduğunu, hangi soruları sorabileceğini ve hangi sözcükleri açıklaman gerektiğini düşün. Buna göre girişte ortak bir durum kur, gelişmede gerekçe ve örnekleri sırala, sonuçta istenen düşünce veya davranışı açıkla.\n\n**3. TDE3.2.3 — Karşılaştırır.** Ana düşünceyi güçlendirmek için iki durum, iki söyleyiş biçimi veya iki olası sonucu karşılaştır. Karşılaştırma, yalnız “daha iyi” demek değildir; ortak ölçüt göstermelidir. “Kısa ve buyurgan bir istek” ile “açık gerekçeli ve nazik bir istek” anlaşılma ve ilişkiyi koruma ölçütleriyle karşılaştırılabilir.\n\n**4. TDE3.2.4 — Sınıflandırır.** İçeriği konuşmanın gerçekleşeceği alana göre düzenle. Arkadaşla özel konuşmada kullanılabilecek samimi bir söz, okul kurulunda kamusal ve eğitim alanına uygun olmayabilir. Söz varlığı, örnek ve açıklama düzeyi bağlama göre seçilir.\n\n**5. TDE3.2.5 — Yeniden ifade eder.** Hazırlıklı konuşmada güvenilir ve amaca uygun bilgi topla; hazırlıksız konuşmada kısa notlar al. Denemenin iletisini olduğu gibi tekrarlamak yerine tema söz varlığıyla kendi cümlelerine dönüştür. Ana düşünceyi, destekleri ve örnekleri giriş-gelişme-sonuç düzenine yerleştir.\n\n**6. TDE3.2.6 — Tepki verir.** Planlama sırasında bilgi verme, önerme, karşı çıkma, duyguyu bildirme, uzlaşma veya karar açıklama gibi dil işlevlerini bilinçli seç. İkna konuşmasında yalnız emir vermek yerine gerekçe sunma ve önerme işlevleri çoğu zaman daha yapıcıdır.\n\n**7. TDE3.2.7 — Sesle anlam oluşturur.** Beden dili, diksiyon ve telaffuzu içerikten sonra düşünülen bir süs sayma. Ana yargının vurgusu, önemli karşılaştırmadaki durak, soru cümlesinin tonu ve göz teması planın parçasıdır. Abartılı jest yerine anlamı destekleyen ölçülü hareket seç.\n\n**8. TDE3.2.8 — Görsel ögeleri kullanır.** Her görsel için “Bu öge hangi düşünceyi daha anlaşılır kılıyor?” sorusunu yanıtla. Bir karşılaştırma tablosu iki söyleyişin farkını; kısa akış şeması önerinin uygulanma basamaklarını gösterebilir. Okunamayacak metin yığınlarından kaçın.\n\n**9. TDE3.2.9 — Sunar.** Plan taslağını grup arkadaşlarına sun. Gelen geri bildirimi “beğendim” düzeyinde bırakmadan açıklık, tutarlılık, kanıt, hedef kitle ve süre ölçütleriyle değerlendir. Gerekli düzenlemeleri yapıp taslağa son şeklini ver.\n\nAşağıdaki görseli incele. Dokuz satırlı tablo, her bileşeni bir ürün kanıtı ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Sarı şapka iyimser imkânları, beyaz şapka nesnel bilgileri, siyah şapka olumsuzluk ve riskleri, kırmızı şapka duyguyu, yeşil şapka sloganı, mavi şapka ise özet ve kararı içerik planına taşır. Roller birbirini geçersiz kılmaz; aynı ana düşüncenin farklı yönlerini düzenler. Grup sonunda mavi rol, diğer katkıları çarpıtmadan ortak karara bağlamalıdır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: “Okulda incelikli dil ortak çalışma isteğini artırır” konuşması\n\n#### Çözüm adımları:\n\nAmaç, sınıf arkadaşlarını grup çalışmalarında daha açık ve incelikli bir dil kullanmaya ikna etmektir. Ön bilgi olarak öğrenciler, belirsiz görev dağılımının tartışma çıkardığını bilir; fakat bunu genel gerçek diye sunmak yerine özgün bir sınıf durumu hazırlanır. Hedef kitlenin “Nezaket zaman kaybettirir mi?” sorusunu sorabileceği tahmin edilir. Girişte iki kısa cümle karşılaştırılır: “Sunumu sen yap.” ve “Sunumu üstlenebilir misin? Kaynakları ben düzenleyeyim.” Gelişmede açıklık, sorumluluk paylaşımı ve ilişkiyi koruma ölçütleri kullanılır.\n\nAltı rol şöyle içerik üretir: Beyaz rol, görevlerin açıkça belirtilmesini nesnel düzen açısından ele alır. Sarı rol, iş birliğinin hızlanabileceği olumlu sonucu açıklar. Siyah rol, aşırı dolaylı anlatımın görevi belirsiz bırakma riskini söyler. Kırmızı rol, buyurgan cümlenin oluşturabileceği rahatsızlığı dile getirir. Yeşil rol “Açık söyle, incelikle paylaş.” sloganını önerir. Mavi rol, “İncelik, belirsizlik değil; açık görevi ilişkiyi koruyarak söylemektir.” kararıyla özetler. Konuşma eğitim alanına uygun söz varlığıyla düzenlenir. Karşılaştırma tablosu görsel olarak kullanılır; ana yargıda ses yavaşlatılır ve kısa durak verilir. Taslak geri bildirimde “ilk örneğin bağlamı belirsiz” denince cümlelerin bir grup ödevi sırasında söylendiği eklenir.\n\n### Örnek 2: “Koridorda kısa bir sessiz çalışma alanı oluşturulsun” önerisi\n\n#### Çözüm adımları:\n\nAmaç, okul yönetim kurulundaki muhatapları belirli bir koridor bölümünde teneffüslerin ilk on dakikasında sessiz çalışma köşesi oluşturulmasına ikna etmektir. Hedef kitle kamusal ve eğitim alanında karar veren kişilerdir; bu nedenle aşırı samimi ifadeler yerine açık, saygılı ve ölçülü bir dil gerekir. Konuşmacı hazırlık için alanın kullanımına ilişkin gözlemlerini not eder; kesin ölçüm yoksa sayı uydurmaz. Ana düşünceyi “Küçük ve denetlenebilir bir düzenleme, sessiz çalışmaya ihtiyaç duyan öğrencilere seçenek sunabilir.” biçiminde kurar.\n\nGirişte “Herkes teneffüsü aynı biçimde geçirmek zorunda mı?” sorusu kullanılır. Gelişmede mevcut durum ile önerilen durum; erişilebilirlik, düzen ve diğer öğrencilerin hareket alanı ölçütleriyle karşılaştırılır. Siyah rol olası gürültü ve geçiş engeli riskini, sarı rol odaklanma fırsatını, beyaz rol yalnız gözlenmiş durumu, kırmızı rol sakin bir alana ihtiyaç duyan öğrencinin hissini, yeşil rol “On dakika sessizlik, derse güçlü başlangıç.” sloganını, mavi rol deneme uygulaması ve değerlendirme kararını sunar. Görsel olarak koridorun kişisel veri içermeyen sade yerleşim şeması seçilir. Geri bildirimde sloganın kesin başarı vaat ettiği söylenirse “derse daha hazırlıklı başlama fırsatı” biçiminde yumuşatılır. Böylece ikna, abartı yerine ölçülü öneri ve açık koşullarla kurulur.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİkna konuşmasını karşı tarafı zorlamak sanmak temel hatadır. İkna; açık ana düşünce, ilgili gerekçe, uygun söz varlığı ve muhataba saygı gerektirir. İkinci hata, altı şapkayı yalnız renk adı olarak kullanıp içerik işlevlerini karıştırmaktır. Nesnellik rolü kişisel duyguyu, duygu rolü doğrulanmamış sayıyı temsil etmemelidir. Üçüncü hata, deneme iletisini uzun biçimde kopyalamaktır; kaynak düşünce kendi sözlerinle yeniden ifade edilmelidir. Görseli süs olarak eklemek, hedef kitleyi düşünmeden aynı dili her ortamda kullanmak ve plan taslağını geri bildirim almadan bitmiş saymak da süreci zayıflatır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşma amacıma hizmet eden ön bilgileri seçip kişisel varsayımlardan ayırdım mı?\n- Hedef kitlenin bilgi düzeyi ve olası sorularına göre giriş-gelişme-sonuç tasarladım mı?\n- Ana düşüncemi ortak bir ölçüte dayalı karşılaştırmayla destekledim mi?\n- Söz varlığını özel, kamusal veya eğitim alanına uygun biçimde düzenledim mi?\n- Denemenin iletisini kopyalamadan tema söz varlığıyla yeniden ifade ettim mi?\n- Altı şapka rolünün her birini kendi işlevine uygun içerikle kullandım mı?\n- Ses, beden ve görsel kararlarımın hangi düşünceyi desteklediğini açıkladım mı?\n- Plan taslağımı ölçütlü geri bildirimle gözden geçirip son hâline getirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n006__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-2","captionKey":"tr-g09-tde-n006__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.1","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.2","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.3","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Amaçla ilgili seçilmiş önceki bilgi"},{"v":"Denemenin iletisi ve deneyimi ilişkilendirme"},{"v":"Varsayım kanıt gibi sunulmuyor"}],[{"v":"TDE3.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Hedef kitlenin bilgi ve olası soru profili"},{"v":"Giriş-gelişme-sonuç düzenini dinleyiciye göre tasarlama"},{"v":"Her bölüm belirli ihtiyaca yanıt veriyor"}],[{"v":"TDE3.2.3 Karşılaştırır"},{"v":"Ortak ölçütle kurulmuş iki durum/ileti"},{"v":"İncelikli ve buyurgan söyleyişi karşılaştırma"},{"v":"Karşılaştırma ana düşünceyi destekliyor"}],[{"v":"TDE3.2.4 Sınıflandırır"},{"v":"Özel, kamusal veya eğitim alanına uygun içerik"},{"v":"Söz varlığını konuşma ortamına göre düzenleme"},{"v":"Üslup ve örnekler alana uygun"}],[{"v":"TDE3.2.5 Yeniden ifade eder"},{"v":"Toplanan bilgi ve kendi cümleleriyle kurulmuş plan"},{"v":"Deneme iletisini tema söz varlığıyla düzenleme"},{"v":"Uzun kopya yok; anlam korunuyor"}],[{"v":"TDE3.2.6 Tepki verir"},{"v":"Bilgi verme, önerme, duygu veya karar işlevleri"},{"v":"İkna amacına uygun dil işlevi seçme"},{"v":"İşlev bölümün amacıyla uyumlu"}],[{"v":"TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur"},{"v":"Vurgu, durak, telaffuz ve beden dili kararı"},{"v":"Ana iletiyi ölçülü ses ve hareketle öne çıkarma"},{"v":"Planlanan davranış anlamı destekliyor"}],[{"v":"TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır"},{"v":"Belirli düşünceyi açıklayan görsel/işitsel öge"},{"v":"Karşılaştırma ya da öneri akışını görünür kılma"},{"v":"Öge dekoratif değil"}],[{"v":"TDE3.2.9 Sunar"},{"v":"Plan taslağı, ölçütlü geri bildirim ve revizyon"},{"v":"Altı şapka katkılarını son taslakta birleştirme"},{"v":"Geri bildirimle yapılan değişiklik izlenebilir"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-012","tr-g09-tde-qf-013"],"questionRanges":[{"start":56,"end":60},{"start":61,"end":65}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n006__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-2":"Dokuz satırlı tablo, ikna edici konuşma içeriği oluşturmanın resmî sırasını gösterir. Ön bilgi, hedef kitle tahmini, karşılaştırma, kullanım alanına göre sınıflandırma, yeniden ifade, dil işlevi, ses ve beden planı, görsel-işitsel destek ve plan taslağını geri bildirimle sunma için kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütü verilir.","tr-g09-tde-n006__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n006__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde3-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, muhatabını ikna etmeye yönelik bir konuşmanın içeriğini söyleyiş inceliklerinden yararlanarak oluşturmayı öğreneceksin. Konuşma amacınla ön bilgilerin arasında bağ kuracak, hedef kitleni tahmin ederek giriş-gelişme-sonuç düzenini tasarlayacak, karşılaştırmalı iletiler kuracak, dilin kullanılacağı alana göre içeriği ayarlayacak, bilgi toplayıp söz varlığını düzenleyecek, uygun dil işlevlerini seçecek, ses ve beden kullanımını önceden düşünecek, görsel-işitsel desteklere karar verecek ve plan taslağını geri bildirimle tamamlayacaksın. Tema uygulamasında altı şapkalı düşünme tekniğinin sarı, beyaz, siyah, kırmızı, yeşil ve mavi rollerinden yararlanılır; roller sırasıyla iyimserlik, nesnellik, olumsuzluk, duygu, slogan ve özet/karar bakışlarıyla içerik geliştirir. Denemenin iletisi tema söz varlığıyla yeniden düzenlenerek sunuma hazırlanır.","keyConcepts":"**Konuşma içeriği**, ana düşünce, destekleyici bilgiler, örnekler, karşılaştırmalar, sözcük seçimi ve sunum kararlarının oluşturduğu bütündür. **Hedef kitle tahmini**, dinleyicinin bilgi düzeyi, beklentisi ve olası sorularını düşünmektir. **Ana düşünce**, muhatabın kabul etmesini istediğin temel yargı; **destekleyici düşünce**, bu yargıyı açıklayan gerekçe, örnek veya karşılaştırmadır. **Dil kullanım alanı**, özel, mesleki, kamusal veya eğitim ortamı gibi konuşmanın gerçekleştiği bağlamdır.\n\n**Yeniden ifade**, kaynak düşünceyi kopyalamadan anlamını koruyup kendi sözlerinle düzenlemektir. **Dil işlevi**, bilgi verme, açıklama, ikna etme, önerme, duyguyu bildirme veya karar açıklama gibi iletişim amacıdır. **Diksiyon ve telaffuz planı**, önemli sözcüklerin vurgusu, konuşma hızı, durak ve anlaşılır söyleyiş kararlarını içerir. **Görsel-işitsel öge**, içeriği açıklayan tablo, kısa şema, nesne, ses veya görüntüdür; süs olarak değil, belirli bir düşünceyi desteklemek için seçilir. **Plan taslağı**, konuşmanın bitmiş metni değil; içerik sırasını ve kanıtlarını gösteren geliştirilebilir yapıdır.","steps":"İçerik oluşturma dokuz süreç bileşenini resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** İkna etmek istediğin konuda bildiklerini, okuduğun denemedeki temel iletiyi ve kendi deneyimini ayır. Ön bilgiyi tek başına kanıt sayma; konuşmanın amacına hizmet eden bölümleri seç.\n\n**2. TDE3.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin konuya ne kadar aşina olduğunu, hangi soruları sorabileceğini ve hangi sözcükleri açıklaman gerektiğini düşün. Buna göre girişte ortak bir durum kur, gelişmede gerekçe ve örnekleri sırala, sonuçta istenen düşünce veya davranışı açıkla.\n\n**3. TDE3.2.3 — Karşılaştırır.** Ana düşünceyi güçlendirmek için iki durum, iki söyleyiş biçimi veya iki olası sonucu karşılaştır. Karşılaştırma, yalnız “daha iyi” demek değildir; ortak ölçüt göstermelidir. “Kısa ve buyurgan bir istek” ile “açık gerekçeli ve nazik bir istek” anlaşılma ve ilişkiyi koruma ölçütleriyle karşılaştırılabilir.\n\n**4. TDE3.2.4 — Sınıflandırır.** İçeriği konuşmanın gerçekleşeceği alana göre düzenle. Arkadaşla özel konuşmada kullanılabilecek samimi bir söz, okul kurulunda kamusal ve eğitim alanına uygun olmayabilir. Söz varlığı, örnek ve açıklama düzeyi bağlama göre seçilir.\n\n**5. TDE3.2.5 — Yeniden ifade eder.** Hazırlıklı konuşmada güvenilir ve amaca uygun bilgi topla; hazırlıksız konuşmada kısa notlar al. Denemenin iletisini olduğu gibi tekrarlamak yerine tema söz varlığıyla kendi cümlelerine dönüştür. Ana düşünceyi, destekleri ve örnekleri giriş-gelişme-sonuç düzenine yerleştir.\n\n**6. TDE3.2.6 — Tepki verir.** Planlama sırasında bilgi verme, önerme, karşı çıkma, duyguyu bildirme, uzlaşma veya karar açıklama gibi dil işlevlerini bilinçli seç. İkna konuşmasında yalnız emir vermek yerine gerekçe sunma ve önerme işlevleri çoğu zaman daha yapıcıdır.\n\n**7. TDE3.2.7 — Sesle anlam oluşturur.** Beden dili, diksiyon ve telaffuzu içerikten sonra düşünülen bir süs sayma. Ana yargının vurgusu, önemli karşılaştırmadaki durak, soru cümlesinin tonu ve göz teması planın parçasıdır. Abartılı jest yerine anlamı destekleyen ölçülü hareket seç.\n\n**8. TDE3.2.8 — Görsel ögeleri kullanır.** Her görsel için “Bu öge hangi düşünceyi daha anlaşılır kılıyor?” sorusunu yanıtla. Bir karşılaştırma tablosu iki söyleyişin farkını; kısa akış şeması önerinin uygulanma basamaklarını gösterebilir. Okunamayacak metin yığınlarından kaçın.\n\n**9. TDE3.2.9 — Sunar.** Plan taslağını grup arkadaşlarına sun. Gelen geri bildirimi “beğendim” düzeyinde bırakmadan açıklık, tutarlılık, kanıt, hedef kitle ve süre ölçütleriyle değerlendir. Gerekli düzenlemeleri yapıp taslağa son şeklini ver.\n\nAşağıdaki görseli incele. Dokuz satırlı tablo, her bileşeni bir ürün kanıtı ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Sarı şapka iyimser imkânları, beyaz şapka nesnel bilgileri, siyah şapka olumsuzluk ve riskleri, kırmızı şapka duyguyu, yeşil şapka sloganı, mavi şapka ise özet ve kararı içerik planına taşır. Roller birbirini geçersiz kılmaz; aynı ana düşüncenin farklı yönlerini düzenler. Grup sonunda mavi rol, diğer katkıları çarpıtmadan ortak karara bağlamalıdır.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nAmaç, sınıf arkadaşlarını grup çalışmalarında daha açık ve incelikli bir dil kullanmaya ikna etmektir. Ön bilgi olarak öğrenciler, belirsiz görev dağılımının tartışma çıkardığını bilir; fakat bunu genel gerçek diye sunmak yerine özgün bir sınıf durumu hazırlanır. Hedef kitlenin “Nezaket zaman kaybettirir mi?” sorusunu sorabileceği tahmin edilir. Girişte iki kısa cümle karşılaştırılır: “Sunumu sen yap.” ve “Sunumu üstlenebilir misin? Kaynakları ben düzenleyeyim.” Gelişmede açıklık, sorumluluk paylaşımı ve ilişkiyi koruma ölçütleri kullanılır.\n\nAltı rol şöyle içerik üretir: Beyaz rol, görevlerin açıkça belirtilmesini nesnel düzen açısından ele alır. Sarı rol, iş birliğinin hızlanabileceği olumlu sonucu açıklar. Siyah rol, aşırı dolaylı anlatımın görevi belirsiz bırakma riskini söyler. Kırmızı rol, buyurgan cümlenin oluşturabileceği rahatsızlığı dile getirir. Yeşil rol “Açık söyle, incelikle paylaş.” sloganını önerir. Mavi rol, “İncelik, belirsizlik değil; açık görevi ilişkiyi koruyarak söylemektir.” kararıyla özetler. Konuşma eğitim alanına uygun söz varlığıyla düzenlenir. Karşılaştırma tablosu görsel olarak kullanılır; ana yargıda ses yavaşlatılır ve kısa durak verilir. Taslak geri bildirimde “ilk örneğin bağlamı belirsiz” denince cümlelerin bir grup ödevi sırasında söylendiği eklenir.","#### Çözüm adımları:\n\nAmaç, okul yönetim kurulundaki muhatapları belirli bir koridor bölümünde teneffüslerin ilk on dakikasında sessiz çalışma köşesi oluşturulmasına ikna etmektir. Hedef kitle kamusal ve eğitim alanında karar veren kişilerdir; bu nedenle aşırı samimi ifadeler yerine açık, saygılı ve ölçülü bir dil gerekir. Konuşmacı hazırlık için alanın kullanımına ilişkin gözlemlerini not eder; kesin ölçüm yoksa sayı uydurmaz. Ana düşünceyi “Küçük ve denetlenebilir bir düzenleme, sessiz çalışmaya ihtiyaç duyan öğrencilere seçenek sunabilir.” biçiminde kurar.\n\nGirişte “Herkes teneffüsü aynı biçimde geçirmek zorunda mı?” sorusu kullanılır. Gelişmede mevcut durum ile önerilen durum; erişilebilirlik, düzen ve diğer öğrencilerin hareket alanı ölçütleriyle karşılaştırılır. Siyah rol olası gürültü ve geçiş engeli riskini, sarı rol odaklanma fırsatını, beyaz rol yalnız gözlenmiş durumu, kırmızı rol sakin bir alana ihtiyaç duyan öğrencinin hissini, yeşil rol “On dakika sessizlik, derse güçlü başlangıç.” sloganını, mavi rol deneme uygulaması ve değerlendirme kararını sunar. Görsel olarak koridorun kişisel veri içermeyen sade yerleşim şeması seçilir. Geri bildirimde sloganın kesin başarı vaat ettiği söylenirse “derse daha hazırlıklı başlama fırsatı” biçiminde yumuşatılır. Böylece ikna, abartı yerine ölçülü öneri ve açık koşullarla kurulur."],"commonMistakes":"İkna konuşmasını karşı tarafı zorlamak sanmak temel hatadır. İkna; açık ana düşünce, ilgili gerekçe, uygun söz varlığı ve muhataba saygı gerektirir. İkinci hata, altı şapkayı yalnız renk adı olarak kullanıp içerik işlevlerini karıştırmaktır. Nesnellik rolü kişisel duyguyu, duygu rolü doğrulanmamış sayıyı temsil etmemelidir. Üçüncü hata, deneme iletisini uzun biçimde kopyalamaktır; kaynak düşünce kendi sözlerinle yeniden ifade edilmelidir. Görseli süs olarak eklemek, hedef kitleyi düşünmeden aynı dili her ortamda kullanmak ve plan taslağını geri bildirim almadan bitmiş saymak da süreci zayıflatır.","selfCheck":["Konuşma amacıma hizmet eden ön bilgileri seçip kişisel varsayımlardan ayırdım mı?","Hedef kitlenin bilgi düzeyi ve olası sorularına göre giriş-gelişme-sonuç tasarladım mı?","Ana düşüncemi ortak bir ölçüte dayalı karşılaştırmayla destekledim mi?","Söz varlığını özel, kamusal veya eğitim alanına uygun biçimde düzenledim mi?","Denemenin iletisini kopyalamadan tema söz varlığıyla yeniden ifade ettim mi?","Altı şapka rolünün her birini kendi işlevine uygun içerikle kullandım mı?","Ses, beden ve görsel kararlarımın hangi düşünceyi desteklediğini açıkladım mı?","Plan taslağımı ölçütlü geri bildirimle gözden geçirip son hâline getirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"İkna Edici Konuşma İçeriği Oluşturma: TDE3.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3f6d8144eb5df2694f58fe595fdc44a6fdf51a615848dcf67f68a139391eee41","reviewDecisionSha256":"e1337af4b2a39777f6d3ab9b5135541cea53bd296d4ee078a6c00092fd170336","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3f6d8144eb5df2694f58fe595fdc44a6fdf51a615848dcf67f68a139391eee41","reviewedHash":"sha256:3f6d8144eb5df2694f58fe595fdc44a6fdf51a615848dcf67f68a139391eee41","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e1337af4b2a39777f6d3ab9b5135541cea53bd296d4ee078a6c00092fd170336; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n006","contentProjectionSha256":"3f6d8144eb5df2694f58fe595fdc44a6fdf51a615848dcf67f68a139391eee41","reviewDecisionSha256":"e1337af4b2a39777f6d3ab9b5135541cea53bd296d4ee078a6c00092fd170336","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n007","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.3","objective":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Muhatabını ikna etmek için söyleyiş inceliklerine yer veren bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Konuşma kurallarına, uygun söz varlığına, yapılandırılmış akışa, zaman kullanımına, ses ve beden diline dikkat ederek sunum yapma.","Grup sorumluluğunu yerine getirme ve dinleyiciyle etkileşim kurma."],"physicalPages":[70,71],"evidenceId":"EV-TDE2026-P070-P071-T01-APP-TDE3.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"İkna Edici Konuşmada Kuralları Uygulama","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, muhatabını ikna etmeyi amaçlayan bir konuşmayı yalnız planlamakla kalmayıp konuşma sırasında gerekli kuralları uygulamayı öğreneceksin. Dikkat çekici ve planla uyumlu bir başlangıç yapacak, düşünceyi geliştirme yollarını kullanacak, bağlama ve hedef kitleye uygun söz varlığı seçecek, iletileri açık veya örtük biçimde tutarlı olarak ifade edecek, Türkçenin dil yapılarını amaca uygun kullanacak, bağdaşıklık ögeleriyle cümleler ve bölümler arasında ilişki kuracak, beden dili, diksiyon, mekân, zaman ve dinleyici etkileşimini yöneteceksin. Tema uygulamasında grup içindeki sorumluluğunu yerine getirmen; yapılandırılmış akışı, uygun süreyi, ses ve beden dilini koruyarak sunum yapman önemlidir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma planı**, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerindeki ana işlevleri gösterir. **Dikkat çekici giriş**, amaçla ilgili soru, kısa özgün durum, karşılaştırma veya şaşırtıcı fakat doğrulanabilir bir gözlemle dinleyicinin odağını kurar. **Düşünceyi geliştirme yolları**, görüşü tanımlama, örnekleme, karşılaştırma, benzetme veya sayısal veriden yararlanma gibi desteklerdir. Kaynaksız sayı kullanmak düşünceyi güçlendirmez.\n\n**Bağlama uygun söz varlığı**, sözcüklerin konuşma ortamı, amaç ve hedef kitleye göre seçilmesidir. **Açık ileti**, doğrudan söylenen; **örtük ileti**, örnek, vurgu veya çağrışım aracılığıyla sezdirilen düşüncedir. **Türkçe dil yapıları**, cümlelerin anlam ilişkilerini kuran söz dizimi, ekler ve bağlama araçlarıdır. **Bağdaşıklık**, zamir, bağlaç, yineleme, eksilti veya gönderim gibi ögelerle konuşmanın parçalarının birbirine bağlanmasıdır. **Diksiyon ve telaffuz**, seslerin anlaşılır çıkarılması, vurgu, ton, hız ve durakların denetlenmesidir. **Beden dili ve mekân kullanımı**, bakış, duruş, jest, mimik ve konuşma alanının anlamı destekleyecek biçimde yönetilmesidir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nKural uygulama yedi bileşenle resmî sırada ilerler.\n\n**1. TDE3.3.1 — Plan hazırlar.** Konuşmana planına uygun biçimde başla. Giriş, yalnız selamlama değildir; konu, amaç ve dinleyici arasında bağ kurmalıdır. İlk cümle dikkat çekici olabilir, fakat gelişmede ele alınmayacak bir ayrıntıyla dinleyiciyi yanıltmamalıdır.\n\n**2. TDE3.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Ana düşünceni örnek, karşılaştırma, tanımlama veya uygun başka bir yolla destekle. Duygu ve düşüncelerini kendine özgü bir üslupla ifade et; hazır kalıp ve abartılı sözler yerine bağlama uygun özgün cümleler kur. Destek, ana düşünceyle açıkça ilişkili olmalıdır.\n\n**3. TDE3.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcüklerini bağlama ve hedef kitleye göre seç. Ana düşünce ile destekleyici bilgileri dengeli sürdür. Çok teknik bir kelime gerekiyorsa kısa açıklama yap; aşırı günlük veya küçümseyici bir söyleyişten kaçın. Söyleyiş inceliği, düşünceyi belirsizleştirmek değil, açık düşünceyi ilişkiyi koruyacak biçimde sunmaktır.\n\n**4. TDE3.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Ana önerini açıkça söyle; örnek ve çağrışımlarla örtük anlam kurarken dinleyicinin yanlış anlamasına yol açacak belirsizlik bırakma. Konuşmayı başlatma, sürdürme ve bitirme ifadelerini etkili kullan. Duygu, düşünce ve hayaller arasında tutarlılık kur. Millî ve manevi değerlere, kültürel unsurlara ve toplumsal duyarlılığa saygılı ol; ayrıştırıcı veya gereksiz hassasiyet oluşturacak ögelerden kaçın. Olumlu tutum ve değerleri baskıcı olmayan bir dille vurgula.\n\n**5. TDE3.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Neden, koşul, amaç, karşıtlık ve sonuç ilişkilerini uygun yapılarla kur. Çok uzun ve iç içe cümleler anlamı zayıflatıyorsa böl; eksik yüklem veya yanlış gönderim varsa düzelt. Konuşma dili doğal olabilir, fakat cümlelerin işlevi anlaşılır kalmalıdır.\n\n**6. TDE3.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** “Bu nedenle”, “buna karşılık”, “örneğin”, “aynı düşüncenin başka bir yönü” gibi bağlantılarla bölümler arasında ilişki kur. Zamirlerin hangi kişiye veya kavrama gönderdiği açık olsun. Anahtar sözcükleri gerektiğinde yinele; sırf tekrar olmasın diye anlamı değiştiren eş anlamlılar kullanma.\n\n**7. TDE3.3.7 — Beden dilini ve mekânı kullanır.** Duruş, göz teması ve jestler ana düşünceyi desteklesin. Telaffuzu anlaşılır, hızı dinlenebilir tut. Mekânda sürekli dolaşmak yerine amaçlı konum değiştir. Zamanı giriş, gelişme ve sonuca paylaştır. Grup konuşmasında kendi süreni aşarak başkasının hakkını daraltma. Dinleyicinin yüz ifadesi veya sorusu anlaşılmayan bölümü gösteriyorsa kısa açıklamayla etkileşim kur.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her kuralı uygulama biçimi, anlatıma katkısı ve doğrulama kanıtıyla eşleştirir. “Plan” satırının kanıtı giriş-gelişme-sonuç sırası; “söz varlığı” satırının kanıtı hedef kitleye uygun seçilmiş ifadeler; “beden dili ve mekân” satırının kanıtı ise gözlenebilir duruş, süre ve etkileşim davranışlarıdır. Tabloyu prova sırasında bir akran gözlem formu olarak da kullanabilirsin.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: Doksan saniyelik ikna konuşması\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro konuşma: “Bir isteğin anlaşılması için sert söylenmesi gerekmez. ‘Pencereyi kapat.’ cümlesi hızlıdır; fakat ‘Pencereyi kapatabilir misin? Ses kaydını daha net dinleyelim.’ cümlesi hem isteği hem gerekçeyi bildirir. Açıklık ile incelik birbirinin karşıtı değildir. Bu nedenle sınıf içi ortak çalışmalarda isteğimizi kısa bir gerekçeyle söylemeyi öneriyorum. Böylece ne yapılacağını bilir, bunu neden yaptığımızı da anlarız.”\n\nÇözüm: Girişte yaygın bir varsayıma karşı çıkan cümle dikkat çeker ve planın ana düşüncesine bağlanır. İki ifade karşılaştırılarak düşünce geliştirilir. Söz varlığı 9. sınıf hedef kitlesine uygundur; küçümseyici veya aşırı teknik değildir. “Açıklık ile incelik birbirinin karşıtı değildir.” ana iletiyi açık biçimde verir. “Bu nedenle” neden-sonuç bağlantısı, “hem… hem…” yapısı iki katkıyı birlikte gösterir. Konuşmacı ilk örnekte daha keskin, ikinci örnekte daha yumuşak fakat duyulabilir ton kullanabilir; gerekçe bölümünde kısa durak verebilir. Doksan saniyelik sürede örnek, sonuç ve öneri dengelenir. Eksik olan yön, dinleyici etkileşimidir. Son cümleden önce “Sizce gerekçe eklemek isteği zayıflatır mı, güçlendirir mi?” sorusu eklenebilir; ancak süre aşılmamalıdır.\n\n### Örnek 2: Grup sözcüsünün sonuç bölümü\n\n#### Çözüm adımları:\n\nMikro durum: Altı kişilik grup, farklı bakış açılarını sunduktan sonra sözcü şu taslağı okur: “Arkadaşlarım çeşitli şeyler söyledi. Bence sonuç iyi. Herkes nazik olsun.” Bu taslak geneldir, önceki düşüncelerle bağlantı kurmaz ve kararın ne olduğunu açıklamaz.\n\nDüzeltilmiş konuşma: “Grubumuz üç noktada birleşti: İstek açık olmalı, gerekçe kısa tutulmalı ve muhatabın söz hakkı korunmalıdır. Buna karşılık aşırı dolaylı söyleyiş görevi belirsizleştirebilir. Bu yüzden ortak önerimiz, okul içi grup çalışmalarında görev cümlesini bir gerekçe ve yanıt fırsatıyla kurmaktır. ‘Kaynakları sen tarar mısın? Ben de notları düzenleyeyim; uygun değilse görevleri değiştirebiliriz.’ örneği bu dengeyi gösterir.”\n\nÇözüm: Düzeltilmiş metin önceki konuşmaları “üç noktada” sınıflandırarak plana bağlar. “Buna karşılık” karşıtlık, “bu yüzden” sonuç ilişkisi kurar. “Herkes nazik olsun.” gibi belirsiz bir öneri yerine uygulanabilir bir cümle modeli sunulur. Açık ileti ortak öneridir; örtük ileti ise muhatabın seçimine ve karşılıklılığa değer verilmesidir. Sözcü, “üç noktada birleşti” bölümünde üç parmağını kısa süre gösterebilir; sürekli el hareketinden kaçınır. Son örneği ekranda gösteriyorsa metni okumak yerine anahtar bölümleri vurgular. Grup süresini aşmadan dinleyiciye bir kısa soru bırakır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDikkat çekici giriş uğruna konu dışı bir hikâye anlatmak planı bozar. Düşünceyi geliştirme yolu kullanmak adına kaynaksız sayı vermek veya örneği genel kanıt saymak da ikna gücünü zayıflatır. “İncelikli söyleyiş” bazen belirsiz ve aşırı dolaylı konuşmayla karıştırılır; oysa amaç açık iletiyi saygılı biçimde kurmaktır. Bağdaşıklık için her cümlede aynı bağlacı kullanmak mekanik bir anlatım oluşturur. Beden dilinde sürekli hareket etmek, yüksek sesle konuşmak veya dinleyiciye uzun süre bakmak etkili kullanım değildir. Ayrıca grup konuşmasında iyi hazırlanmış olmak, süreyi aşma hakkı vermez; zaman yönetimi de kuralın parçasıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşmaya planımla ve ana düşüncemle doğrudan ilişkili bir girişle başladım mı?\n- Görüşümü ilgili bir örnek, karşılaştırma veya açıklamayla geliştirdim mi?\n- Söz varlığımı bağlama, hedef kitleye ve ikna amacına uygun seçtim mi?\n- Açık iletimi anlaşılır kurup örtük iletileri kanıtlanabilir bağlama yerleştirdim mi?\n- Türkçenin neden, koşul, karşıtlık ve sonuç yapılarını doğru kullandım mı?\n- Cümleler ve bölümler arasında bağdaşıklık kuran işaretleri çeşitlendirdim mi?\n- Beden dili, telaffuz, mekân, süre, grup sorumluluğu ve dinleyici etkileşimini birlikte yönettim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n007__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-3","captionKey":"tr-g09-tde-n007__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.1","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.2","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.3","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.4"],"rows":[[{"v":"TDE3.3.1 Plan hazırlar"},{"v":"Amaçla ilişkili dikkat çekici giriş ve plan sırası"},{"v":"Dinleyici odağını kurar ve akışı öngörülebilir kılar"},{"v":"Giriş-gelişme-sonuç planıyla uyumlu konuşma"}],[{"v":"TDE3.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır"},{"v":"İlgili örnek, karşılaştırma veya açıklama"},{"v":"Ana düşünceyi somutlaştırır ve destekler"},{"v":"Destek ile ana yargı arasındaki açık ilişki"}],[{"v":"TDE3.3.3 Uygun söz varlığı kullanır"},{"v":"Bağlam ve hedef kitleye uygun sözcük/üslup"},{"v":"Açıklığı ve ilişkiyi korur"},{"v":"Açıklanmış terimler ve ölçülü söyleyiş"}],[{"v":"TDE3.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder"},{"v":"Ana öneriyi doğrudan, çağrışımı bağlam içinde verme"},{"v":"İletinin anlaşılmasını ve incelikli etkisini dengeler"},{"v":"Tutarlı açık ileti ve desteklenen örtük anlam"}],[{"v":"TDE3.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular"},{"v":"Neden, koşul, amaç, karşıtlık ve sonuç yapılarını doğru kurma"},{"v":"Düşünce ilişkilerini belirginleştirir"},{"v":"İşlevi açık, tamamlanmış cümleler"}],[{"v":"TDE3.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır"},{"v":"Bağlaç, gönderim ve anahtar sözcüklerle bölümleri bağlama"},{"v":"Konuşmanın bütünlüğünü sürdürür"},{"v":"Kopukluk veya belirsiz gönderim içermeyen geçişler"}],[{"v":"TDE3.3.7 Beden dilini ve mekânı kullanır"},{"v":"Ölçülü jest, göz teması, anlaşılır telaffuz, süre ve etkileşim"},{"v":"Sözlü iletinin duyulmasını ve izlenmesini kolaylaştırır"},{"v":"Gözlem formu, süre kaydı ve dinleyici tepkisi"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-014","tr-g09-tde-qf-015"],"questionRanges":[{"start":66,"end":70},{"start":71,"end":75}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n007__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-3":"Yedi satırlı tablo, ikna edici konuşmada uygulanacak kuralları gösterir. Planlı başlangıç, düşünceyi geliştirme, uygun söz varlığı, açık ve örtük iletiler, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık, beden dili-mekân-zaman-dinleyici etkileşimi için uygulama biçimi, anlatıma katkı ve doğrulama kanıtı verilir.","tr-g09-tde-n007__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-3.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n007__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde3-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, muhatabını ikna etmeyi amaçlayan bir konuşmayı yalnız planlamakla kalmayıp konuşma sırasında gerekli kuralları uygulamayı öğreneceksin. Dikkat çekici ve planla uyumlu bir başlangıç yapacak, düşünceyi geliştirme yollarını kullanacak, bağlama ve hedef kitleye uygun söz varlığı seçecek, iletileri açık veya örtük biçimde tutarlı olarak ifade edecek, Türkçenin dil yapılarını amaca uygun kullanacak, bağdaşıklık ögeleriyle cümleler ve bölümler arasında ilişki kuracak, beden dili, diksiyon, mekân, zaman ve dinleyici etkileşimini yöneteceksin. Tema uygulamasında grup içindeki sorumluluğunu yerine getirmen; yapılandırılmış akışı, uygun süreyi, ses ve beden dilini koruyarak sunum yapman önemlidir.","keyConcepts":"**Konuşma planı**, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerindeki ana işlevleri gösterir. **Dikkat çekici giriş**, amaçla ilgili soru, kısa özgün durum, karşılaştırma veya şaşırtıcı fakat doğrulanabilir bir gözlemle dinleyicinin odağını kurar. **Düşünceyi geliştirme yolları**, görüşü tanımlama, örnekleme, karşılaştırma, benzetme veya sayısal veriden yararlanma gibi desteklerdir. Kaynaksız sayı kullanmak düşünceyi güçlendirmez.\n\n**Bağlama uygun söz varlığı**, sözcüklerin konuşma ortamı, amaç ve hedef kitleye göre seçilmesidir. **Açık ileti**, doğrudan söylenen; **örtük ileti**, örnek, vurgu veya çağrışım aracılığıyla sezdirilen düşüncedir. **Türkçe dil yapıları**, cümlelerin anlam ilişkilerini kuran söz dizimi, ekler ve bağlama araçlarıdır. **Bağdaşıklık**, zamir, bağlaç, yineleme, eksilti veya gönderim gibi ögelerle konuşmanın parçalarının birbirine bağlanmasıdır. **Diksiyon ve telaffuz**, seslerin anlaşılır çıkarılması, vurgu, ton, hız ve durakların denetlenmesidir. **Beden dili ve mekân kullanımı**, bakış, duruş, jest, mimik ve konuşma alanının anlamı destekleyecek biçimde yönetilmesidir.","steps":"Kural uygulama yedi bileşenle resmî sırada ilerler.\n\n**1. TDE3.3.1 — Plan hazırlar.** Konuşmana planına uygun biçimde başla. Giriş, yalnız selamlama değildir; konu, amaç ve dinleyici arasında bağ kurmalıdır. İlk cümle dikkat çekici olabilir, fakat gelişmede ele alınmayacak bir ayrıntıyla dinleyiciyi yanıltmamalıdır.\n\n**2. TDE3.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Ana düşünceni örnek, karşılaştırma, tanımlama veya uygun başka bir yolla destekle. Duygu ve düşüncelerini kendine özgü bir üslupla ifade et; hazır kalıp ve abartılı sözler yerine bağlama uygun özgün cümleler kur. Destek, ana düşünceyle açıkça ilişkili olmalıdır.\n\n**3. TDE3.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcüklerini bağlama ve hedef kitleye göre seç. Ana düşünce ile destekleyici bilgileri dengeli sürdür. Çok teknik bir kelime gerekiyorsa kısa açıklama yap; aşırı günlük veya küçümseyici bir söyleyişten kaçın. Söyleyiş inceliği, düşünceyi belirsizleştirmek değil, açık düşünceyi ilişkiyi koruyacak biçimde sunmaktır.\n\n**4. TDE3.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Ana önerini açıkça söyle; örnek ve çağrışımlarla örtük anlam kurarken dinleyicinin yanlış anlamasına yol açacak belirsizlik bırakma. Konuşmayı başlatma, sürdürme ve bitirme ifadelerini etkili kullan. Duygu, düşünce ve hayaller arasında tutarlılık kur. Millî ve manevi değerlere, kültürel unsurlara ve toplumsal duyarlılığa saygılı ol; ayrıştırıcı veya gereksiz hassasiyet oluşturacak ögelerden kaçın. Olumlu tutum ve değerleri baskıcı olmayan bir dille vurgula.\n\n**5. TDE3.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Neden, koşul, amaç, karşıtlık ve sonuç ilişkilerini uygun yapılarla kur. Çok uzun ve iç içe cümleler anlamı zayıflatıyorsa böl; eksik yüklem veya yanlış gönderim varsa düzelt. Konuşma dili doğal olabilir, fakat cümlelerin işlevi anlaşılır kalmalıdır.\n\n**6. TDE3.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** “Bu nedenle”, “buna karşılık”, “örneğin”, “aynı düşüncenin başka bir yönü” gibi bağlantılarla bölümler arasında ilişki kur. Zamirlerin hangi kişiye veya kavrama gönderdiği açık olsun. Anahtar sözcükleri gerektiğinde yinele; sırf tekrar olmasın diye anlamı değiştiren eş anlamlılar kullanma.\n\n**7. TDE3.3.7 — Beden dilini ve mekânı kullanır.** Duruş, göz teması ve jestler ana düşünceyi desteklesin. Telaffuzu anlaşılır, hızı dinlenebilir tut. Mekânda sürekli dolaşmak yerine amaçlı konum değiştir. Zamanı giriş, gelişme ve sonuca paylaştır. Grup konuşmasında kendi süreni aşarak başkasının hakkını daraltma. Dinleyicinin yüz ifadesi veya sorusu anlaşılmayan bölümü gösteriyorsa kısa açıklamayla etkileşim kur.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her kuralı uygulama biçimi, anlatıma katkısı ve doğrulama kanıtıyla eşleştirir. “Plan” satırının kanıtı giriş-gelişme-sonuç sırası; “söz varlığı” satırının kanıtı hedef kitleye uygun seçilmiş ifadeler; “beden dili ve mekân” satırının kanıtı ise gözlenebilir duruş, süre ve etkileşim davranışlarıdır. Tabloyu prova sırasında bir akran gözlem formu olarak da kullanabilirsin.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nMikro konuşma: “Bir isteğin anlaşılması için sert söylenmesi gerekmez. ‘Pencereyi kapat.’ cümlesi hızlıdır; fakat ‘Pencereyi kapatabilir misin? Ses kaydını daha net dinleyelim.’ cümlesi hem isteği hem gerekçeyi bildirir. Açıklık ile incelik birbirinin karşıtı değildir. Bu nedenle sınıf içi ortak çalışmalarda isteğimizi kısa bir gerekçeyle söylemeyi öneriyorum. Böylece ne yapılacağını bilir, bunu neden yaptığımızı da anlarız.”\n\nÇözüm: Girişte yaygın bir varsayıma karşı çıkan cümle dikkat çeker ve planın ana düşüncesine bağlanır. İki ifade karşılaştırılarak düşünce geliştirilir. Söz varlığı 9. sınıf hedef kitlesine uygundur; küçümseyici veya aşırı teknik değildir. “Açıklık ile incelik birbirinin karşıtı değildir.” ana iletiyi açık biçimde verir. “Bu nedenle” neden-sonuç bağlantısı, “hem… hem…” yapısı iki katkıyı birlikte gösterir. Konuşmacı ilk örnekte daha keskin, ikinci örnekte daha yumuşak fakat duyulabilir ton kullanabilir; gerekçe bölümünde kısa durak verebilir. Doksan saniyelik sürede örnek, sonuç ve öneri dengelenir. Eksik olan yön, dinleyici etkileşimidir. Son cümleden önce “Sizce gerekçe eklemek isteği zayıflatır mı, güçlendirir mi?” sorusu eklenebilir; ancak süre aşılmamalıdır.","#### Çözüm adımları:\n\nMikro durum: Altı kişilik grup, farklı bakış açılarını sunduktan sonra sözcü şu taslağı okur: “Arkadaşlarım çeşitli şeyler söyledi. Bence sonuç iyi. Herkes nazik olsun.” Bu taslak geneldir, önceki düşüncelerle bağlantı kurmaz ve kararın ne olduğunu açıklamaz.\n\nDüzeltilmiş konuşma: “Grubumuz üç noktada birleşti: İstek açık olmalı, gerekçe kısa tutulmalı ve muhatabın söz hakkı korunmalıdır. Buna karşılık aşırı dolaylı söyleyiş görevi belirsizleştirebilir. Bu yüzden ortak önerimiz, okul içi grup çalışmalarında görev cümlesini bir gerekçe ve yanıt fırsatıyla kurmaktır. ‘Kaynakları sen tarar mısın? Ben de notları düzenleyeyim; uygun değilse görevleri değiştirebiliriz.’ örneği bu dengeyi gösterir.”\n\nÇözüm: Düzeltilmiş metin önceki konuşmaları “üç noktada” sınıflandırarak plana bağlar. “Buna karşılık” karşıtlık, “bu yüzden” sonuç ilişkisi kurar. “Herkes nazik olsun.” gibi belirsiz bir öneri yerine uygulanabilir bir cümle modeli sunulur. Açık ileti ortak öneridir; örtük ileti ise muhatabın seçimine ve karşılıklılığa değer verilmesidir. Sözcü, “üç noktada birleşti” bölümünde üç parmağını kısa süre gösterebilir; sürekli el hareketinden kaçınır. Son örneği ekranda gösteriyorsa metni okumak yerine anahtar bölümleri vurgular. Grup süresini aşmadan dinleyiciye bir kısa soru bırakır."],"commonMistakes":"Dikkat çekici giriş uğruna konu dışı bir hikâye anlatmak planı bozar. Düşünceyi geliştirme yolu kullanmak adına kaynaksız sayı vermek veya örneği genel kanıt saymak da ikna gücünü zayıflatır. “İncelikli söyleyiş” bazen belirsiz ve aşırı dolaylı konuşmayla karıştırılır; oysa amaç açık iletiyi saygılı biçimde kurmaktır. Bağdaşıklık için her cümlede aynı bağlacı kullanmak mekanik bir anlatım oluşturur. Beden dilinde sürekli hareket etmek, yüksek sesle konuşmak veya dinleyiciye uzun süre bakmak etkili kullanım değildir. Ayrıca grup konuşmasında iyi hazırlanmış olmak, süreyi aşma hakkı vermez; zaman yönetimi de kuralın parçasıdır.","selfCheck":["Konuşmaya planımla ve ana düşüncemle doğrudan ilişkili bir girişle başladım mı?","Görüşümü ilgili bir örnek, karşılaştırma veya açıklamayla geliştirdim mi?","Söz varlığımı bağlama, hedef kitleye ve ikna amacına uygun seçtim mi?","Açık iletimi anlaşılır kurup örtük iletileri kanıtlanabilir bağlama yerleştirdim mi?","Türkçenin neden, koşul, karşıtlık ve sonuç yapılarını doğru kullandım mı?","Cümleler ve bölümler arasında bağdaşıklık kuran işaretleri çeşitlendirdim mi?","Beden dili, telaffuz, mekân, süre, grup sorumluluğu ve dinleyici etkileşimini birlikte yönettim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"İkna Edici Konuşmada Kuralları Uygulama: TDE3.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b33c8b46b47636d430e101969479f6f393ac054963de3c897141c8e94464425d","reviewDecisionSha256":"0a1bc5a84d0a94d15f72560255d7139526dd44319d050ad9e1c440fce363d531","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b33c8b46b47636d430e101969479f6f393ac054963de3c897141c8e94464425d","reviewedHash":"sha256:b33c8b46b47636d430e101969479f6f393ac054963de3c897141c8e94464425d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0a1bc5a84d0a94d15f72560255d7139526dd44319d050ad9e1c440fce363d531; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n007","contentProjectionSha256":"b33c8b46b47636d430e101969479f6f393ac054963de3c897141c8e94464425d","reviewDecisionSha256":"0a1bc5a84d0a94d15f72560255d7139526dd44319d050ad9e1c440fce363d531","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n008","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.4","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Söyleyiş inceliğinin konuşmasına etkisiyle ilgili süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Beden dili, jest-mimik, planlama, organizasyon, zaman, düşünsel süreç ve grup çalışması ölçütleriyle değerlendirme.","Öz, akran ve öğretmen geri bildirimlerinden hareketle sonraki konuşmalar için hedef belirleme."],"physicalPages":[71],"evidenceId":"EV-TDE2026-P071-T01-APP-TDE3.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Konuşma Sürecini Kanıta Dayalı Değerlendirme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, söyleyiş inceliğinin konuşmana etkisini kanıta dayalı biçimde değerlendirmeyi öğreneceksin. Yalnız “iyi konuştum” ya da “heyecanlandım” demek yerine konuşma sürecindeki davranışlarını, duygu ve düşüncelerini; içeriği; dil ve anlatımı; paydaşlardan gelen görüşleri belirli ölçütlerle inceleyeceksin. Beden dili, jest ve mimik, planlama, organizasyon, zaman kullanımı, düşünsel süreç ve grup çalışması değerlendirme alanları olacaktır. Öz değerlendirme, akran değerlendirmesi ve öğretmen geri bildirimini birbirine karıştırmadan kullanacak; ortak ve farklı bulgulardan hareketle sonraki konuşmaların için somut hedefler belirleyeceksin. Gerektiğinde konuşmanı dijital ortama uyarlarken içerik, süre ve sunum kararlarını yeniden düzenleyebileceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Değerlendirme ölçütü**, konuşmanın hangi özelliğine bakılacağını açıklar. “Beden dili” geniş bir alan; “ana düşünceyi vurgularken göz teması kurma ve gereksiz el hareketinden kaçınma” daha gözlenebilir bir ölçüttür. **Kanıt**, değerlendirme yargısını destekleyen somut gözlem, kayıt, plan, süre verisi veya metin parçasıdır. **Öz değerlendirme**, konuşmacının kendi sürecini ölçütlerle incelemesi; **akran değerlendirmesi**, aynı düzeydeki bir dinleyicinin gözleme dayalı geri bildirimi; **öğretmen geri bildirimi**, öğrenme hedefleri ve ölçütler doğrultusunda verilen yönlendirmedir.\n\n**Süreç kanıtı**, hazırlık notu, prova kaydı, rol dağılımı veya zaman planı gibi konuşmadan önce ve konuşma sırasında oluşan veridir. **Ürün kanıtı**, gerçekleşen konuşmanın içeriği, dili, sesi ve dinleyiciyle etkileşimiyle ilgilidir. **Gerekçeli değerlendirme**, yargı ile kanıtı bağlar: “Sonuç bölümü zayıftı; çünkü ortak karar söylenmeden konuşma bitti.” **Geri bildirimi işlemek**, her öneriyi sorgusuz uygulamak değil; önerinin ölçütle ve amaçla ilişkisini değerlendirip uygun değişikliği seçmektir. **Yeni hedef**, gelecekte gözlenebilecek, gerçekçi ve belirli bir gelişim adımıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nSüreci değerlendirme iki resmî bileşenle ilerler.\n\n**1. TDE3.4.1 — Kendini değerlendirir.** Önce konuşma öncesinde ölçütleri belirle. Beden dili, jest-mimik, planlama, organizasyon, zaman, düşünsel süreç ve grup çalışması gibi alanlardan uygun olanları seç. Her alan için gözlenebilir gösterge yaz. Örneğin zaman ölçütü “iki dakikalık sürenin ilk otuz saniyesini girişe, son yirmi saniyesini sonuca ayırma”; grup çalışması ölçütü “kendi rolünü yerine getirirken önceki konuşmacıyla bağlantı kurma” olabilir.\n\nKonuşma sonrasında davranış, duygu ve düşüncelerini ayrı değerlendir. “Heyecanlandım” duygu bildirimidir; “heyecan nedeniyle ilk cümleleri çok hızlı söyledim” davranış ve etkiyi açıklar. İçerik değerlendirmesinde ana düşüncenin belirginliğine, desteklerin ilgisine, örneklerin yeterliliğine ve planın bütünlüğüne bak. Dil ve anlatım değerlendirmesinde söz varlığı, cümle açıklığı, bağdaşıklık, vurgu, tonlama ve telaffuzu incele. Kendi gözlemini konuşma kaydı, süre ölçümü veya plan taslağıyla karşılaştır. Belleğe dayalı “bence” yargısı yerine kanıt kullan.\n\nPaydaş görüşlerini de değerlendirmenin parçası yap. Akran “çok hızlı konuştun”, öğretmen “ana düşünce ikinci dakikada belirginleşti” demiş olabilir. Bu iki bildirim birbiriyle ilişkili olabilir: Hız, girişteki ana yargının duyulmasını zorlaştırmış olabilir. Buna karşılık bir akran “görsel azdı”, başka biri “görsel yeterliydi” diyorsa amaç ve ölçüte dön. Görselin sayısı değil, içeriğe katkısı belirleyicidir.\n\n**2. TDE3.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Genel geri bildirimlerden hareketle sonraki konuşmalar için yeni hedef belirle. Hedef “daha iyi konuşacağım” kadar belirsiz olmamalıdır. “Bir sonraki iki dakikalık konuşmada ana düşünceyi ilk yirmi saniye içinde açıkça söyleyeceğim.” gözlenebilir bir hedeftir. Birden çok sorunu aynı anda çözmeye çalışma; etkisi yüksek bir veya iki öncelik seç.\n\nÖzgün konuşmacı kimliği, başkasının sesini veya jestlerini taklit etmek değil; kendi güçlü yönlerini amaç, hedef kitle ve dil kurallarıyla uyumlu biçimde geliştirmektir. Örneğin sakin bir anlatım senin gücünse bunu belirgin duraklar ve açık yapı ile destekleyebilirsin. Konuşmayı dijital ortam için yeniden düzenlerken yüz yüze sunumdaki mekân hareketleri yerine kamera çerçevesi, mikrofon uzaklığı, ekran metni ve daha kısa dikkat aralıkları düşünülür. Bu uyarlama, konuşmayı aynen yüklemek değil; yeni ortamın koşullarına göre yeniden yapılandırmaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü “Ölçüt belirle” ile başlar; “Süreç/ürün kanıtını incele”, “Gerekçeli değerlendirme yap”, “Geri bildirimi işle” ve “Yeni hedef ve revizyon belirle” adımlarıyla devam eder. Son düğüm yeniden ölçüt belirlemeye bağlandığı için değerlendirme bir bitiş hükmü değil, gelişim döngüsüdür. Döngüde kanıt olmadan değerlendirmeye, değerlendirme olmadan hedefe atlamak süreci koparır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Örnek 1: İki dakikalık bireysel konuşmanın değerlendirilmesi\n\n#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Öğrenci “Açık ve incelikli istek cümlesi” konusunda iki dakika konuşur. Kendi ilk yorumu “Çok heyecanlandım ama sanırım iyiydi.” şeklindedir. Süre kaydı 2 dakika 28 saniyeyi, video ise öğrencinin ilk kırk saniye boyunca ekrandaki metni okuduğunu gösterir. Akran formunda “örnekler anlaşılırdı” ve “sonuç aceleye geldi” notları vardır. Öğretmen, ana düşüncenin açık olduğunu fakat son önerinin gerekçesiz kaldığını belirtir.\n\nÇözüm: Ölçütler içerik açıklığı, zaman kullanımı, göz teması ve sonuç bütünlüğü olarak belirlenir. Kanıta dayalı öz değerlendirme şöyle yazılır: “İki örnek ana düşünceyi açıklamıştır; bunu akranların ‘örnekler anlaşılırdı’ notu destekliyor. Ancak planlanan iki dakikayı yirmi sekiz saniye aştım. İlk kırk saniye metne baktığım için göz teması sınırlı kaldı. Süre aşımı, sonuç önerisini hızlı ve gerekçesiz söylememe yol açtı.” Yeni hedefler iki tanedir: Giriş kartını tam cümle yerine üç anahtar sözcüğe indirmek ve provada sonuç için son yirmi beş saniyeyi ayırmak. “Heyecanlanmamak” hedef yapılmaz; heyecanı yönetmeye yarayan gözlenebilir davranış seçilir.\n\n### Örnek 2: Altı kişilik grup konuşmasının geri bildirimlerini işleme\n\n#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Grup konuşmasında roller doğru dağıtılmış, ancak iki üye aynı örneği kullanmış ve mavi rol ortak kararı özetlerken yeni bir konu açmıştır. Bir akran “grup uyumluydu”, başka bir akran “tekrarlar vardı” der. Öğretmen, geçiş cümlelerinin güçlü olduğunu fakat karar bölümünün önceki kanıtlara dayanmadığını belirtir. Grup üyelerinden biri, konuşma sırasında zaman kartını görmediğini söyler.\n\nÇözüm: Grup değerlendirmesi tek bir “başarılı/başarısız” yargısına indirgenmez. Güçlü kanıt, geçiş cümlelerinin konuşmacılar arasında ilişki kurmasıdır. Gelişim alanları ise örnek çeşitliliği, kararın kanıtlara bağlanması ve zaman işaretinin görünürlüğüdür. “Grup uyumluydu” geri bildirimi somutlaştırılır: Hangi geçiş veya görev paylaşımı bu uyumu gösterdi? Tekrar eleştirisi planlarla karşılaştırılır ve iki kartta aynı örneğin bulunduğu doğrulanır. Yeni hedefler şunlardır: Prova öncesi örnek havuzunu ortak tabloda kontrol etmek; mavi role yalnız önceki katkıları özetleyen karar şablonu vermek; zaman kartını konuşmacının görebileceği konuma yerleştirmek. Dijital paylaşım yapılacaksa on dört dakikalık kayıt, her rolün ana katkısını koruyan daha kısa bölümlere ayrılır ve kişisel görüntü izinleri gözetilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDeğerlendirmeyi kişilik yargısına dönüştürmek en ciddi hatalardandır. “Ben iyi bir konuşmacı değilim.” ölçüt ve kanıt içermez; gelişim yolunu kapatır. İkinci hata, yalnız kusurları aramaktır. Güçlü yön belirlenmezse hangi davranışın korunacağı bilinmez. Üçüncü hata, bütün geri bildirimleri eşit ve kesin doğru kabul etmektir. Geri bildirim amaç, ölçüt ve kanıtla sınanmalıdır. “Daha çok görsel kullan” önerisi, mevcut görsel zaten işlevliyse gereksiz olabilir. Bir başka hata, çok genel hedef koymaktır. “Sesimi düzelteceğim” yerine “ana düşüncede hızı düşürüp iki saniyelik durak kullanacağım” denmelidir. Son olarak yüz yüze konuşmayı hiçbir değişiklik yapmadan dijital ortama aktarmak, ortam farkını göz ardı eder.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Değerlendirmeden önce beden dili, planlama, organizasyon, zaman, düşünsel süreç ve grup çalışması için gözlenebilir ölçütler belirledim mi?\n- Duygumu, davranışımı ve davranışın konuşmaya etkisini birbirinden ayırdım mı?\n- İçerik ile dil-anlatım değerlendirmelerini kayıt, plan veya somut örnekle destekledim mi?\n- Öz, akran ve öğretmen geri bildirimlerini ortak ölçütler üzerinden karşılaştırdım mı?\n- Güçlü yönlerimi ve geliştirilmesi gereken yönleri birlikte belirledim mi?\n- Genel yorumları ölçülebilir ve gerçekçi bir ya da iki yeni hedefe dönüştürdüm mü?\n- Konuşmayı dijital ortama uyarlarken süre, görüntü, ses ve ekran kullanımını yeniden planladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n008__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-4","captionKey":"tr-g09-tde-n008__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-4.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n008__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-016","tr-g09-tde-qf-017"],"questionRanges":[{"start":76,"end":80},{"start":81,"end":85}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n008__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde3-4":"Konuşma değerlendirmesi beş aşamalı ve yinelenen bir döngüdür: önce gözlenebilir ölçütler belirlenir; süreç ve ürün kanıtları incelenir; kanıta dayalı gerekçeli değerlendirme yapılır; öz, akran ve öğretmen geri bildirimleri amaç ve ölçütlere göre işlenir; yeni hedef ile revizyon kararı belirlenir ve bu karar sonraki konuşmanın ölçütlerine dönüşür.","tr-g09-tde-n008__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde3-4.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n008__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n008__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde3-4.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde3-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, söyleyiş inceliğinin konuşmana etkisini kanıta dayalı biçimde değerlendirmeyi öğreneceksin. Yalnız “iyi konuştum” ya da “heyecanlandım” demek yerine konuşma sürecindeki davranışlarını, duygu ve düşüncelerini; içeriği; dil ve anlatımı; paydaşlardan gelen görüşleri belirli ölçütlerle inceleyeceksin. Beden dili, jest ve mimik, planlama, organizasyon, zaman kullanımı, düşünsel süreç ve grup çalışması değerlendirme alanları olacaktır. Öz değerlendirme, akran değerlendirmesi ve öğretmen geri bildirimini birbirine karıştırmadan kullanacak; ortak ve farklı bulgulardan hareketle sonraki konuşmaların için somut hedefler belirleyeceksin. Gerektiğinde konuşmanı dijital ortama uyarlarken içerik, süre ve sunum kararlarını yeniden düzenleyebileceksin.","keyConcepts":"**Değerlendirme ölçütü**, konuşmanın hangi özelliğine bakılacağını açıklar. “Beden dili” geniş bir alan; “ana düşünceyi vurgularken göz teması kurma ve gereksiz el hareketinden kaçınma” daha gözlenebilir bir ölçüttür. **Kanıt**, değerlendirme yargısını destekleyen somut gözlem, kayıt, plan, süre verisi veya metin parçasıdır. **Öz değerlendirme**, konuşmacının kendi sürecini ölçütlerle incelemesi; **akran değerlendirmesi**, aynı düzeydeki bir dinleyicinin gözleme dayalı geri bildirimi; **öğretmen geri bildirimi**, öğrenme hedefleri ve ölçütler doğrultusunda verilen yönlendirmedir.\n\n**Süreç kanıtı**, hazırlık notu, prova kaydı, rol dağılımı veya zaman planı gibi konuşmadan önce ve konuşma sırasında oluşan veridir. **Ürün kanıtı**, gerçekleşen konuşmanın içeriği, dili, sesi ve dinleyiciyle etkileşimiyle ilgilidir. **Gerekçeli değerlendirme**, yargı ile kanıtı bağlar: “Sonuç bölümü zayıftı; çünkü ortak karar söylenmeden konuşma bitti.” **Geri bildirimi işlemek**, her öneriyi sorgusuz uygulamak değil; önerinin ölçütle ve amaçla ilişkisini değerlendirip uygun değişikliği seçmektir. **Yeni hedef**, gelecekte gözlenebilecek, gerçekçi ve belirli bir gelişim adımıdır.","steps":"Süreci değerlendirme iki resmî bileşenle ilerler.\n\n**1. TDE3.4.1 — Kendini değerlendirir.** Önce konuşma öncesinde ölçütleri belirle. Beden dili, jest-mimik, planlama, organizasyon, zaman, düşünsel süreç ve grup çalışması gibi alanlardan uygun olanları seç. Her alan için gözlenebilir gösterge yaz. Örneğin zaman ölçütü “iki dakikalık sürenin ilk otuz saniyesini girişe, son yirmi saniyesini sonuca ayırma”; grup çalışması ölçütü “kendi rolünü yerine getirirken önceki konuşmacıyla bağlantı kurma” olabilir.\n\nKonuşma sonrasında davranış, duygu ve düşüncelerini ayrı değerlendir. “Heyecanlandım” duygu bildirimidir; “heyecan nedeniyle ilk cümleleri çok hızlı söyledim” davranış ve etkiyi açıklar. İçerik değerlendirmesinde ana düşüncenin belirginliğine, desteklerin ilgisine, örneklerin yeterliliğine ve planın bütünlüğüne bak. Dil ve anlatım değerlendirmesinde söz varlığı, cümle açıklığı, bağdaşıklık, vurgu, tonlama ve telaffuzu incele. Kendi gözlemini konuşma kaydı, süre ölçümü veya plan taslağıyla karşılaştır. Belleğe dayalı “bence” yargısı yerine kanıt kullan.\n\nPaydaş görüşlerini de değerlendirmenin parçası yap. Akran “çok hızlı konuştun”, öğretmen “ana düşünce ikinci dakikada belirginleşti” demiş olabilir. Bu iki bildirim birbiriyle ilişkili olabilir: Hız, girişteki ana yargının duyulmasını zorlaştırmış olabilir. Buna karşılık bir akran “görsel azdı”, başka biri “görsel yeterliydi” diyorsa amaç ve ölçüte dön. Görselin sayısı değil, içeriğe katkısı belirleyicidir.\n\n**2. TDE3.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Genel geri bildirimlerden hareketle sonraki konuşmalar için yeni hedef belirle. Hedef “daha iyi konuşacağım” kadar belirsiz olmamalıdır. “Bir sonraki iki dakikalık konuşmada ana düşünceyi ilk yirmi saniye içinde açıkça söyleyeceğim.” gözlenebilir bir hedeftir. Birden çok sorunu aynı anda çözmeye çalışma; etkisi yüksek bir veya iki öncelik seç.\n\nÖzgün konuşmacı kimliği, başkasının sesini veya jestlerini taklit etmek değil; kendi güçlü yönlerini amaç, hedef kitle ve dil kurallarıyla uyumlu biçimde geliştirmektir. Örneğin sakin bir anlatım senin gücünse bunu belirgin duraklar ve açık yapı ile destekleyebilirsin. Konuşmayı dijital ortam için yeniden düzenlerken yüz yüze sunumdaki mekân hareketleri yerine kamera çerçevesi, mikrofon uzaklığı, ekran metni ve daha kısa dikkat aralıkları düşünülür. Bu uyarlama, konuşmayı aynen yüklemek değil; yeni ortamın koşullarına göre yeniden yapılandırmaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü “Ölçüt belirle” ile başlar; “Süreç/ürün kanıtını incele”, “Gerekçeli değerlendirme yap”, “Geri bildirimi işle” ve “Yeni hedef ve revizyon belirle” adımlarıyla devam eder. Son düğüm yeniden ölçüt belirlemeye bağlandığı için değerlendirme bir bitiş hükmü değil, gelişim döngüsüdür. Döngüde kanıt olmadan değerlendirmeye, değerlendirme olmadan hedefe atlamak süreci koparır.","workedExamples":["#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Öğrenci “Açık ve incelikli istek cümlesi” konusunda iki dakika konuşur. Kendi ilk yorumu “Çok heyecanlandım ama sanırım iyiydi.” şeklindedir. Süre kaydı 2 dakika 28 saniyeyi, video ise öğrencinin ilk kırk saniye boyunca ekrandaki metni okuduğunu gösterir. Akran formunda “örnekler anlaşılırdı” ve “sonuç aceleye geldi” notları vardır. Öğretmen, ana düşüncenin açık olduğunu fakat son önerinin gerekçesiz kaldığını belirtir.\n\nÇözüm: Ölçütler içerik açıklığı, zaman kullanımı, göz teması ve sonuç bütünlüğü olarak belirlenir. Kanıta dayalı öz değerlendirme şöyle yazılır: “İki örnek ana düşünceyi açıklamıştır; bunu akranların ‘örnekler anlaşılırdı’ notu destekliyor. Ancak planlanan iki dakikayı yirmi sekiz saniye aştım. İlk kırk saniye metne baktığım için göz teması sınırlı kaldı. Süre aşımı, sonuç önerisini hızlı ve gerekçesiz söylememe yol açtı.” Yeni hedefler iki tanedir: Giriş kartını tam cümle yerine üç anahtar sözcüğe indirmek ve provada sonuç için son yirmi beş saniyeyi ayırmak. “Heyecanlanmamak” hedef yapılmaz; heyecanı yönetmeye yarayan gözlenebilir davranış seçilir.","#### Çözüm adımları:\n\nDurum: Grup konuşmasında roller doğru dağıtılmış, ancak iki üye aynı örneği kullanmış ve mavi rol ortak kararı özetlerken yeni bir konu açmıştır. Bir akran “grup uyumluydu”, başka bir akran “tekrarlar vardı” der. Öğretmen, geçiş cümlelerinin güçlü olduğunu fakat karar bölümünün önceki kanıtlara dayanmadığını belirtir. Grup üyelerinden biri, konuşma sırasında zaman kartını görmediğini söyler.\n\nÇözüm: Grup değerlendirmesi tek bir “başarılı/başarısız” yargısına indirgenmez. Güçlü kanıt, geçiş cümlelerinin konuşmacılar arasında ilişki kurmasıdır. Gelişim alanları ise örnek çeşitliliği, kararın kanıtlara bağlanması ve zaman işaretinin görünürlüğüdür. “Grup uyumluydu” geri bildirimi somutlaştırılır: Hangi geçiş veya görev paylaşımı bu uyumu gösterdi? Tekrar eleştirisi planlarla karşılaştırılır ve iki kartta aynı örneğin bulunduğu doğrulanır. Yeni hedefler şunlardır: Prova öncesi örnek havuzunu ortak tabloda kontrol etmek; mavi role yalnız önceki katkıları özetleyen karar şablonu vermek; zaman kartını konuşmacının görebileceği konuma yerleştirmek. Dijital paylaşım yapılacaksa on dört dakikalık kayıt, her rolün ana katkısını koruyan daha kısa bölümlere ayrılır ve kişisel görüntü izinleri gözetilir."],"commonMistakes":"Değerlendirmeyi kişilik yargısına dönüştürmek en ciddi hatalardandır. “Ben iyi bir konuşmacı değilim.” ölçüt ve kanıt içermez; gelişim yolunu kapatır. İkinci hata, yalnız kusurları aramaktır. Güçlü yön belirlenmezse hangi davranışın korunacağı bilinmez. Üçüncü hata, bütün geri bildirimleri eşit ve kesin doğru kabul etmektir. Geri bildirim amaç, ölçüt ve kanıtla sınanmalıdır. “Daha çok görsel kullan” önerisi, mevcut görsel zaten işlevliyse gereksiz olabilir. Bir başka hata, çok genel hedef koymaktır. “Sesimi düzelteceğim” yerine “ana düşüncede hızı düşürüp iki saniyelik durak kullanacağım” denmelidir. Son olarak yüz yüze konuşmayı hiçbir değişiklik yapmadan dijital ortama aktarmak, ortam farkını göz ardı eder.","selfCheck":["Değerlendirmeden önce beden dili, planlama, organizasyon, zaman, düşünsel süreç ve grup çalışması için gözlenebilir ölçütler belirledim mi?","Duygumu, davranışımı ve davranışın konuşmaya etkisini birbirinden ayırdım mı?","İçerik ile dil-anlatım değerlendirmelerini kayıt, plan veya somut örnekle destekledim mi?","Öz, akran ve öğretmen geri bildirimlerini ortak ölçütler üzerinden karşılaştırdım mı?","Güçlü yönlerimi ve geliştirilmesi gereken yönleri birlikte belirledim mi?","Genel yorumları ölçülebilir ve gerçekçi bir ya da iki yeni hedefe dönüştürdüm mü?","Konuşmayı dijital ortama uyarlarken süre, görüntü, ses ve ekran kullanımını yeniden planladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Konuşma Sürecini Kanıta Dayalı Değerlendirme: TDE3.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7300926a717cd9837b41ab5cbd394525d4c0eda1e682af28e580ff24c36c97aa","reviewDecisionSha256":"ed0cee57925c24f8dc32a0fc43327a7bfadcdc3328873ba2cd7a7b7723943b0b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7300926a717cd9837b41ab5cbd394525d4c0eda1e682af28e580ff24c36c97aa","reviewedHash":"sha256:7300926a717cd9837b41ab5cbd394525d4c0eda1e682af28e580ff24c36c97aa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ed0cee57925c24f8dc32a0fc43327a7bfadcdc3328873ba2cd7a7b7723943b0b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n008","contentProjectionSha256":"7300926a717cd9837b41ab5cbd394525d4c0eda1e682af28e580ff24c36c97aa","reviewDecisionSha256":"ed0cee57925c24f8dc32a0fc43327a7bfadcdc3328873ba2cd7a7b7723943b0b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n009","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.1","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtmak için paragraf düzeyindeki bir yazısında süreci yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Okunan şiiri betimleyici paragrafa dönüştürme amacıyla şiirin şekil unsurlarını ve betimleyici anlatım bilgisini gözden geçirme.","Paragrafın amacını, yapısını ve yazma stratejisini tasarlama."],"physicalPages":[69,70],"evidenceId":"EV-TDE2026-P069-P070-T01-APP-TDE4.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Betimleyici Paragraf Yazma Sürecini Yönetme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan paragraf düzeyinde bir yazıyı yalnızca “aklına geldiği gibi” yazmak yerine sürecini bilinçli biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında temel görev, okunan kısa bir şiirin ana duygusunu ve çağrışım alanını koruyarak onu betimleyici bir paragrafa dönüştürmeye hazırlanmaktır. Bunun için şiirin şekil unsurlarını ve betimleyici anlatıma ilişkin bilgilerini gözden geçirmen; ardından paragrafın amacını, yapısını ve yazma stratejisini tasarlaman gerekir.\n\nResmî süreç iki bileşenden oluşur ve bu sıra korunmalıdır: TDE4.1.1 “Seçim yapar.”, TDE4.1.2 “İlişkiyi sürdürür.” İlk bileşende neyi, niçin, kimin için, ne kadar sürede ve hangi yöntemle yazacağına karar verirsin. İkinci bileşende yazmayı aksatan engelleri belirler, seçtiğin stratejiyi uygulanabilir hâle getirir ve paragraf tamamlanıncaya kadar yazma ilişkisini sürdürürsün. Böylece ortaya çıkan metin rastlantısal değil; amacı, hedef kitlesi ve anlatım yolu belli bir yazı olur.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Yazma amacı**, metnin ulaşmak istediği temel sonuçtur. Bu çalışmada amaç, şiiri satır satır açıklamak değil, şiirde kurulan duygu ve çağrışımları betimleyici bir paragrafın imkânlarıyla yeniden kurmaktır. **Hedef kitle**, yazının kim tarafından okunacağını gösterir; sınıf arkadaşları için yazılan paragrafla okul dergisinde yayımlanacak paragrafın açıklık düzeyi ve söz seçimi aynı olmayabilir. **Metin özellikleri**, paragrafın betimleyici oluşu, tek bir odak çevresinde gelişmesi ve bütünlük taşıması gibi kararlardır.\n\n**Edebî söyleyiş**, günlük dildeki doğrudan anlatımı çağrışım, hayal gücü, özgün söz seçimi ve anlatım inceliğiyle dönüştüren kullanımdır. **Ana duygu**, şiirin okurda baskın olarak uyandırdığı duygusal yönelimdir. **Betimleyici anlatım**, bir varlığı, mekânı, zamanı ya da durumu seçilmiş ayrıntılarla zihinde görünür kılmayı amaçlar. **Yazma stratejisi**, içeriği üretmek ve düzenlemek için seçilen yoldur; örneğin duyulardan yararlanma, uzaktan yakına ilerleme veya belirgin bir ayrıntıyı paragrafın odağı yapma birer strateji olabilir. **Yazma engeli** ise konuya başlayamama, şiirin dizelerini aynen aktarma, gereksiz süslemeye yönelme, süreyi kullanamama ya da ana duygudan uzaklaşma gibi süreci aksatan durumdur.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, önce amaç-tür-hedef kitleyi belirlemeyi, sonra yöntem ve stratejiyi seçmeyi, ardından engelleri gidermeyi ve son olarak yazma ilişkisini sürdürmeyi gösterir. Oklar, adımların birbirinden kopuk olmadığını; her kararın sonraki aşamayı hazırladığını belirtir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Önce şiirde baskın olan duyguya ve paragrafta oluşturmak istediğin etkiye karar ver. “Şiiri açıklayacağım.” biçimindeki geniş bir amaç yeterli değildir. Daha işlevsel bir amaç, “Şiirdeki dinginlik duygusunu, akşam manzarasını betimleyen tek paragrafta koruyacağım.” şeklinde kurulabilir. Bu karar, hangi ayrıntıları seçeceğini belirler.\n\n**2. Metnin özelliklerini, hedef kitleyi ve süreyi belirle.** Paragrafın betimleyici olacağını, kaç cümleyle kurulacağını, hangi duyusal ayrıntıların öne çıkacağını ve kim için yazıldığını netleştir. Çalışma süresini küçük bölümlere ayır: şiiri inceleme, anahtar sözleri seçme, taslak oluşturma, yazma ve son okuma. Süre PENDING olan resmî bir saate bağlanmaz; burada önemli olan, elindeki zamanı bilinçli kullanmandır.\n\n**3. Yöntem ve strateji seç.** Şiirin şekil unsurlarını gözden geçirirken dize düzeni, tekrar edilen sözler, ses akışı ve öne çıkan görüntüler gibi metinde gerçekten bulunan unsurları not et. Bunları paragrafta aynen kopyalamak yerine işlevlerine bak. Örneğin tekrar, yoğunlaşan bir duyguyu gösteriyorsa paragrafta aynı yoğunluğu birbirini tamamlayan ayrıntılarla kurabilirsin. Betimleme için bir odak seç; mekândan nesneye, dış görünüşten duyguya ya da ışıktan sese ilerleyen bir sıra belirle.\n\n**4. TDE4.1.2 — İlişkiyi sürdürür: engelleri görünür kıl.** Yazmaya başlamadan önce olası sorunu adlandır. “İlk cümleyi kuramıyorum.” sorunu için şiirdeki en belirgin görüntüden başlamak; “Dizeleri kopyalıyorum.” sorunu için anahtar sözleri kapatıp kendi cümlelerinle taslak yazmak; “Paragraf dağılıyor.” sorunu için tek bir ana duygu ve üç destek ayrıntısı seçmek işe yarar. Engeli adlandırmak, çözümü somutlaştırır.\n\n**5. Stratejiyi yapılandır ve sürdür.** Bir mini plan oluştur: açılış cümlesi odak görüntüyü kurar, orta cümleler duyusal ayrıntıları geliştirir, son cümle ana duyguyu doğrudan söylemeden sezdirir. Yazarken kısa kontrol durakları kullan: “Hâlâ aynı ana duygu çevresinde miyim?”, “Seçtiğim ayrıntı hedef kitle için anlaşılır mı?”, “Şiirin sözlerini kopyalamadan çağrışımı koruyor muyum?” Bu sorular, yazma ilişkisini kesmeden yönünü düzeltmeni sağlar.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1 — Sessiz akşam.** Özgün mikro şiir: “Akşamın ince sisi / taş yola sessizce iner / tek pencere sarı bir soluk.” İlk olarak amaç belirlenir: Şiirdeki dingin ve hafif yalnızlık duygusunu betimleyici bir paragrafla yansıtmak. Hedef kitle sınıf arkadaşlarıdır; metin beş-altı cümlelik tek paragraf olacaktır. Süre planı, iki dakika inceleme, üç dakika taslak, beş dakika yazma ve iki dakika gözden geçirme biçiminde kurulabilir.\n\nŞekil ve anlatım gözleminde kısa dizeler, “sessizce” sözü ve tek pencere görüntüsü öne çıkar. Strateji olarak uzaktan yakına ilerleme seçilir: önce akşam ve sis, sonra taş yol, en son pencere. Olası engel, şiirdeki üç dizeyi sırayla düzyazıya çevirmektir. Çözüm, dizeleri kapatıp yalnız “sis—taş yol—sarı pencere—dingin yalnızlık” notlarıyla yazmaktır. Planın kanıtı şudur: açılış genel manzarayı kuracak, iki cümle ayrıntıyı geliştirecek, son cümle pencerenin etkisini sezdirerek bitirecektir. Böylece yazma başlamadan önce süreç yönetilmiş olur.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Sabah bahçesi.** Özgün mikro şiir: “Yaprakta bir damla / kuş sesi kapıyı aralar / bahçe güne uyanır.” Yazının okul dergisi için hazırlanacağı varsayılır. Amaç, tazelik ve başlangıç duygusunu genç okurlara açık fakat edebî bir söyleyişle aktarmaktır. Betimleyici paragrafta görme ve işitme ayrıntıları kullanılacak; ana görüntü yapraktaki damla olacaktır.\n\nSeçilen yöntem, merkezden çevreye ilerlemedir: damla, kuş sesi, bahçenin bütünü. Öğrencinin engeli, “güzel, çok güzel, harika” gibi genel sıfatlara yönelmektir. Bu engel için genel sıfatlar yerine gözlenebilir ayrıntı listesi hazırlanır: “ışığı tutan damla”, “kapı aralığından gelen kuş sesi”, “ıslak toprak kokusu”. Yazma ilişkisini sürdürmek için her cümlenin tazelik duygusuna katkısı kontrol edilir. Katkı vermeyen “Bahçede üç bank vardı.” cümlesi, sırf bilgi verdiği için taslaktan çıkarılır. Bu çözüm, süreci yönetmenin yalnız başlama kararı değil, yazı boyunca seçimi koruma işi olduğunu gösterir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, süreci yönetmeyi yalnız “bir plan yazmak” sanmaktır. Plan, yazma sırasında kullanılmıyorsa işlevsizdir. İkinci hata, şiiri düzyazıya dönüştürürken dizeleri noktalama işaretleriyle birleştirmektir; bu işlem yeni bir paragraf oluşturmaz. Üçüncü hata, edebî söyleyişi çok sayıda mecaz ve sıfat kullanmakla eş tutmaktır. İncelik, her cümleyi süslemekten değil, amaca uygun ayrıntıyı seçmekten doğar.\n\nBir başka hata, hedef kitleyi yalnız yaş bilgisi olarak düşünmektir. Okurun konuya ne kadar aşina olduğu ve metni hangi ortamda okuyacağı da önemlidir. Yazma engelini kişisel yetersizlik saymak da süreci keser. “Yazamıyorum.” yerine “Ana görüntüyü seçemedim.” demek, çözülebilir bir sorun tanımlar. Son olarak taslağı bitirince sürecin tamamlandığını düşünmek yanlıştır; seçilen stratejinin paragraf boyunca korunup korunmadığı son okumada denetlenmelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yazma amacımı, şiirin ana duygusuyla ilişkili ve açık biçimde belirledim mi?\n- Betimleyici paragrafın özelliklerini, hedef kitlesini ve kullanacağım süreyi kararlaştırdım mı?\n- Şiirin şekil ve söyleyiş unsurlarını kopyalamadan işlevleriyle gözden geçirdim mi?\n- İçeriği düzenlemek için belirli bir yöntem ve ilerleme stratejisi seçtim mi?\n- Yazmayı aksatabilecek engeli adlandırıp uygulanabilir bir çözüm geliştirdim mi?\n- Açılış, gelişme ve kapanış işlevlerini paragraf düzeyinde planladım mı?\n- Yazma sırasında ana duygu, hedef kitle ve strateji için kontrol durakları kullandım mı?\n- Son okumada seçtiğim stratejinin metnin bütününde sürdüğünü doğruladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n009__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-1","captionKey":"tr-g09-tde-n009__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n009__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-018","tr-g09-tde-qf-019"],"questionRanges":[{"start":86,"end":90},{"start":91,"end":95}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n009__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-1":"SÖZÜN İNCELİĞİ temasında yazma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: paragrafın amacı, türü ve hedef kitlesi belirlenir; amaca uygun yöntem ve strateji seçilir; yazmayı aksatan engeller tanımlanıp giderilir; seçilen strateji kontrol duraklarıyla sürdürülerek paragraf tamamlanır.","tr-g09-tde-n009__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-1.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n009__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n009__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde4-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan paragraf düzeyinde bir yazıyı yalnızca “aklına geldiği gibi” yazmak yerine sürecini bilinçli biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında temel görev, okunan kısa bir şiirin ana duygusunu ve çağrışım alanını koruyarak onu betimleyici bir paragrafa dönüştürmeye hazırlanmaktır. Bunun için şiirin şekil unsurlarını ve betimleyici anlatıma ilişkin bilgilerini gözden geçirmen; ardından paragrafın amacını, yapısını ve yazma stratejisini tasarlaman gerekir.\n\nResmî süreç iki bileşenden oluşur ve bu sıra korunmalıdır: TDE4.1.1 “Seçim yapar.”, TDE4.1.2 “İlişkiyi sürdürür.” İlk bileşende neyi, niçin, kimin için, ne kadar sürede ve hangi yöntemle yazacağına karar verirsin. İkinci bileşende yazmayı aksatan engelleri belirler, seçtiğin stratejiyi uygulanabilir hâle getirir ve paragraf tamamlanıncaya kadar yazma ilişkisini sürdürürsün. Böylece ortaya çıkan metin rastlantısal değil; amacı, hedef kitlesi ve anlatım yolu belli bir yazı olur.","keyConcepts":"**Yazma amacı**, metnin ulaşmak istediği temel sonuçtur. Bu çalışmada amaç, şiiri satır satır açıklamak değil, şiirde kurulan duygu ve çağrışımları betimleyici bir paragrafın imkânlarıyla yeniden kurmaktır. **Hedef kitle**, yazının kim tarafından okunacağını gösterir; sınıf arkadaşları için yazılan paragrafla okul dergisinde yayımlanacak paragrafın açıklık düzeyi ve söz seçimi aynı olmayabilir. **Metin özellikleri**, paragrafın betimleyici oluşu, tek bir odak çevresinde gelişmesi ve bütünlük taşıması gibi kararlardır.\n\n**Edebî söyleyiş**, günlük dildeki doğrudan anlatımı çağrışım, hayal gücü, özgün söz seçimi ve anlatım inceliğiyle dönüştüren kullanımdır. **Ana duygu**, şiirin okurda baskın olarak uyandırdığı duygusal yönelimdir. **Betimleyici anlatım**, bir varlığı, mekânı, zamanı ya da durumu seçilmiş ayrıntılarla zihinde görünür kılmayı amaçlar. **Yazma stratejisi**, içeriği üretmek ve düzenlemek için seçilen yoldur; örneğin duyulardan yararlanma, uzaktan yakına ilerleme veya belirgin bir ayrıntıyı paragrafın odağı yapma birer strateji olabilir. **Yazma engeli** ise konuya başlayamama, şiirin dizelerini aynen aktarma, gereksiz süslemeye yönelme, süreyi kullanamama ya da ana duygudan uzaklaşma gibi süreci aksatan durumdur.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, önce amaç-tür-hedef kitleyi belirlemeyi, sonra yöntem ve stratejiyi seçmeyi, ardından engelleri gidermeyi ve son olarak yazma ilişkisini sürdürmeyi gösterir. Oklar, adımların birbirinden kopuk olmadığını; her kararın sonraki aşamayı hazırladığını belirtir.","steps":"**1. TDE4.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Önce şiirde baskın olan duyguya ve paragrafta oluşturmak istediğin etkiye karar ver. “Şiiri açıklayacağım.” biçimindeki geniş bir amaç yeterli değildir. Daha işlevsel bir amaç, “Şiirdeki dinginlik duygusunu, akşam manzarasını betimleyen tek paragrafta koruyacağım.” şeklinde kurulabilir. Bu karar, hangi ayrıntıları seçeceğini belirler.\n\n**2. Metnin özelliklerini, hedef kitleyi ve süreyi belirle.** Paragrafın betimleyici olacağını, kaç cümleyle kurulacağını, hangi duyusal ayrıntıların öne çıkacağını ve kim için yazıldığını netleştir. Çalışma süresini küçük bölümlere ayır: şiiri inceleme, anahtar sözleri seçme, taslak oluşturma, yazma ve son okuma. Süre PENDING olan resmî bir saate bağlanmaz; burada önemli olan, elindeki zamanı bilinçli kullanmandır.\n\n**3. Yöntem ve strateji seç.** Şiirin şekil unsurlarını gözden geçirirken dize düzeni, tekrar edilen sözler, ses akışı ve öne çıkan görüntüler gibi metinde gerçekten bulunan unsurları not et. Bunları paragrafta aynen kopyalamak yerine işlevlerine bak. Örneğin tekrar, yoğunlaşan bir duyguyu gösteriyorsa paragrafta aynı yoğunluğu birbirini tamamlayan ayrıntılarla kurabilirsin. Betimleme için bir odak seç; mekândan nesneye, dış görünüşten duyguya ya da ışıktan sese ilerleyen bir sıra belirle.\n\n**4. TDE4.1.2 — İlişkiyi sürdürür: engelleri görünür kıl.** Yazmaya başlamadan önce olası sorunu adlandır. “İlk cümleyi kuramıyorum.” sorunu için şiirdeki en belirgin görüntüden başlamak; “Dizeleri kopyalıyorum.” sorunu için anahtar sözleri kapatıp kendi cümlelerinle taslak yazmak; “Paragraf dağılıyor.” sorunu için tek bir ana duygu ve üç destek ayrıntısı seçmek işe yarar. Engeli adlandırmak, çözümü somutlaştırır.\n\n**5. Stratejiyi yapılandır ve sürdür.** Bir mini plan oluştur: açılış cümlesi odak görüntüyü kurar, orta cümleler duyusal ayrıntıları geliştirir, son cümle ana duyguyu doğrudan söylemeden sezdirir. Yazarken kısa kontrol durakları kullan: “Hâlâ aynı ana duygu çevresinde miyim?”, “Seçtiğim ayrıntı hedef kitle için anlaşılır mı?”, “Şiirin sözlerini kopyalamadan çağrışımı koruyor muyum?” Bu sorular, yazma ilişkisini kesmeden yönünü düzeltmeni sağlar.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1 — Sessiz akşam.** Özgün mikro şiir: “Akşamın ince sisi / taş yola sessizce iner / tek pencere sarı bir soluk.” İlk olarak amaç belirlenir: Şiirdeki dingin ve hafif yalnızlık duygusunu betimleyici bir paragrafla yansıtmak. Hedef kitle sınıf arkadaşlarıdır; metin beş-altı cümlelik tek paragraf olacaktır. Süre planı, iki dakika inceleme, üç dakika taslak, beş dakika yazma ve iki dakika gözden geçirme biçiminde kurulabilir.\n\nŞekil ve anlatım gözleminde kısa dizeler, “sessizce” sözü ve tek pencere görüntüsü öne çıkar. Strateji olarak uzaktan yakına ilerleme seçilir: önce akşam ve sis, sonra taş yol, en son pencere. Olası engel, şiirdeki üç dizeyi sırayla düzyazıya çevirmektir. Çözüm, dizeleri kapatıp yalnız “sis—taş yol—sarı pencere—dingin yalnızlık” notlarıyla yazmaktır. Planın kanıtı şudur: açılış genel manzarayı kuracak, iki cümle ayrıntıyı geliştirecek, son cümle pencerenin etkisini sezdirerek bitirecektir. Böylece yazma başlamadan önce süreç yönetilmiş olur.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Sabah bahçesi.** Özgün mikro şiir: “Yaprakta bir damla / kuş sesi kapıyı aralar / bahçe güne uyanır.” Yazının okul dergisi için hazırlanacağı varsayılır. Amaç, tazelik ve başlangıç duygusunu genç okurlara açık fakat edebî bir söyleyişle aktarmaktır. Betimleyici paragrafta görme ve işitme ayrıntıları kullanılacak; ana görüntü yapraktaki damla olacaktır.\n\nSeçilen yöntem, merkezden çevreye ilerlemedir: damla, kuş sesi, bahçenin bütünü. Öğrencinin engeli, “güzel, çok güzel, harika” gibi genel sıfatlara yönelmektir. Bu engel için genel sıfatlar yerine gözlenebilir ayrıntı listesi hazırlanır: “ışığı tutan damla”, “kapı aralığından gelen kuş sesi”, “ıslak toprak kokusu”. Yazma ilişkisini sürdürmek için her cümlenin tazelik duygusuna katkısı kontrol edilir. Katkı vermeyen “Bahçede üç bank vardı.” cümlesi, sırf bilgi verdiği için taslaktan çıkarılır. Bu çözüm, süreci yönetmenin yalnız başlama kararı değil, yazı boyunca seçimi koruma işi olduğunu gösterir.","**Çözümlü örnek 1 — Sessiz akşam.** Özgün mikro şiir: “Akşamın ince sisi / taş yola sessizce iner / tek pencere sarı bir soluk.” İlk olarak amaç belirlenir: Şiirdeki dingin ve hafif yalnızlık duygusunu betimleyici bir paragrafla yansıtmak. Hedef kitle sınıf arkadaşlarıdır; metin beş-altı cümlelik tek paragraf olacaktır. Süre planı, iki dakika inceleme, üç dakika taslak, beş dakika yazma ve iki dakika gözden geçirme biçiminde kurulabilir.\n\nŞekil ve anlatım gözleminde kısa dizeler, “sessizce” sözü ve tek pencere görüntüsü öne çıkar. Strateji olarak uzaktan yakına ilerleme seçilir: önce akşam ve sis, sonra taş yol, en son pencere. Olası engel, şiirdeki üç dizeyi sırayla düzyazıya çevirmektir. Çözüm, dizeleri kapatıp yalnız “sis—taş yol—sarı pencere—dingin yalnızlık” notlarıyla yazmaktır. Planın kanıtı şudur: açılış genel manzarayı kuracak, iki cümle ayrıntıyı geliştirecek, son cümle pencerenin etkisini sezdirerek bitirecektir. Böylece yazma başlamadan önce süreç yönetilmiş olur.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Sabah bahçesi.** Özgün mikro şiir: “Yaprakta bir damla / kuş sesi kapıyı aralar / bahçe güne uyanır.” Yazının okul dergisi için hazırlanacağı varsayılır. Amaç, tazelik ve başlangıç duygusunu genç okurlara açık fakat edebî bir söyleyişle aktarmaktır. Betimleyici paragrafta görme ve işitme ayrıntıları kullanılacak; ana görüntü yapraktaki damla olacaktır.\n\nSeçilen yöntem, merkezden çevreye ilerlemedir: damla, kuş sesi, bahçenin bütünü. Öğrencinin engeli, “güzel, çok güzel, harika” gibi genel sıfatlara yönelmektir. Bu engel için genel sıfatlar yerine gözlenebilir ayrıntı listesi hazırlanır: “ışığı tutan damla”, “kapı aralığından gelen kuş sesi”, “ıslak toprak kokusu”. Yazma ilişkisini sürdürmek için her cümlenin tazelik duygusuna katkısı kontrol edilir. Katkı vermeyen “Bahçede üç bank vardı.” cümlesi, sırf bilgi verdiği için taslaktan çıkarılır. Bu çözüm, süreci yönetmenin yalnız başlama kararı değil, yazı boyunca seçimi koruma işi olduğunu gösterir."],"commonMistakes":"En yaygın hata, süreci yönetmeyi yalnız “bir plan yazmak” sanmaktır. Plan, yazma sırasında kullanılmıyorsa işlevsizdir. İkinci hata, şiiri düzyazıya dönüştürürken dizeleri noktalama işaretleriyle birleştirmektir; bu işlem yeni bir paragraf oluşturmaz. Üçüncü hata, edebî söyleyişi çok sayıda mecaz ve sıfat kullanmakla eş tutmaktır. İncelik, her cümleyi süslemekten değil, amaca uygun ayrıntıyı seçmekten doğar.\n\nBir başka hata, hedef kitleyi yalnız yaş bilgisi olarak düşünmektir. Okurun konuya ne kadar aşina olduğu ve metni hangi ortamda okuyacağı da önemlidir. Yazma engelini kişisel yetersizlik saymak da süreci keser. “Yazamıyorum.” yerine “Ana görüntüyü seçemedim.” demek, çözülebilir bir sorun tanımlar. Son olarak taslağı bitirince sürecin tamamlandığını düşünmek yanlıştır; seçilen stratejinin paragraf boyunca korunup korunmadığı son okumada denetlenmelidir.","selfCheck":["Yazma amacımı, şiirin ana duygusuyla ilişkili ve açık biçimde belirledim mi?","Betimleyici paragrafın özelliklerini, hedef kitlesini ve kullanacağım süreyi kararlaştırdım mı?","Şiirin şekil ve söyleyiş unsurlarını kopyalamadan işlevleriyle gözden geçirdim mi?","İçeriği düzenlemek için belirli bir yöntem ve ilerleme stratejisi seçtim mi?","Yazmayı aksatabilecek engeli adlandırıp uygulanabilir bir çözüm geliştirdim mi?","Açılış, gelişme ve kapanış işlevlerini paragraf düzeyinde planladım mı?","Yazma sırasında ana duygu, hedef kitle ve strateji için kontrol durakları kullandım mı?","Son okumada seçtiğim stratejinin metnin bütününde sürdüğünü doğruladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Betimleyici Paragraf Yazma Sürecini Yönetme: TDE4.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f3d8899d6e7c3351cad3c6e15257c65b1fe67f0aefcc97828b5aa24783203779","reviewDecisionSha256":"02abac14e5f5795faa15769c448fe1bc75cdf37ba602e618369549f25d5fc68b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f3d8899d6e7c3351cad3c6e15257c65b1fe67f0aefcc97828b5aa24783203779","reviewedHash":"sha256:f3d8899d6e7c3351cad3c6e15257c65b1fe67f0aefcc97828b5aa24783203779","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:02abac14e5f5795faa15769c448fe1bc75cdf37ba602e618369549f25d5fc68b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n009","contentProjectionSha256":"f3d8899d6e7c3351cad3c6e15257c65b1fe67f0aefcc97828b5aa24783203779","reviewDecisionSha256":"02abac14e5f5795faa15769c448fe1bc75cdf37ba602e618369549f25d5fc68b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n010","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.2","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtan metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısına içerik oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Şiirin ana duygusunu koruyup düzyazı ile şiirin anlatım özelliklerini karşılaştırma.","Bağlama uygun söz varlığıyla özgün betimleyici paragraf içeriği oluşturma."],"physicalPages":[69,70],"evidenceId":"EV-TDE2026-P069-P070-T01-APP-TDE4.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Edebî Söz Varlığıyla Betimleyici İçerik Oluşturma","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan kısa metinlerden edindiğin söz varlığını kullanarak betimleyici bir paragraf için içerik oluşturmayı öğreneceksin. Amaç, bir şiirdeki sözcükleri olduğu gibi taşımak değildir. Şiirin ana duygusunu, çağrışımlarını ve anlatım özelliklerini anlayacak; bunları düzyazının imkânlarıyla karşılaştıracak; bağlama uygun söz varlığı seçerek özgün bir paragrafın içerik planını kuracaksın.\n\nResmî süreç sekiz bileşenden oluşur ve şu sırayla ilerler: TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar, TDE4.2.2 Tahmin eder, TDE4.2.3 Karşılaştırır, TDE4.2.4 Sınıflandırır, TDE4.2.5 Yeniden ifade eder, TDE4.2.6 Tepki verir, TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır, TDE4.2.8 Sunar. Bu bileşenler, içerik üretimini “ilham gelmesini bekleme” durumundan çıkarıp kanıtlanabilir kararlara dönüştürür. Tema uygulamasında şiirin ana duygusunu korumak, şiir ile düzyazının anlatım özelliklerini karşılaştırmak ve edinilen söz varlığıyla özgün betimleyici içerik oluşturmak temel odaktır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Söz varlığı**, yalnız tek tek sözcüklerden değil; sözcüklerin bağlam içindeki anlamlarından, çağrışımlarından ve birbirleriyle kurdukları ilişkilerden oluşur. **Bağlama uygunluk**, seçilen sözün paragrafın konusu, ana duygusu, hedef kitlesi ve anlatım amacıyla uyumlu olmasıdır. **Ana duygu**, metnin okurda baskın olarak oluşturduğu duygusal yönelimdir; içerik üretirken bu yönelim korunur fakat aynı cümlelerle tekrarlanmaz. **Çağrışım**, bir sözün doğrudan anlamının yanında zihinde uyandırdığı görüntü, duygu veya düşüncedir.\n\n**Karşılaştırma**, şiir ile düzyazıyı “biri iyi, biri kötü” diye sıralamak değil; anlatım yollarını ortak ölçütlerle incelemektir. Şiirde dize düzeni, yoğunlaştırılmış söyleyiş ve ses ilişkileri öne çıkabilir; paragrafta ise cümleler arası bağ ve ayrıntıların gelişimi belirginleşir. **Yeniden ifade**, kaynaktaki anlamı korurken kendi cümle yapını ve söz seçimini kurmaktır. **Dil işlevi**, cümlenin içerikte ne yaptığını gösterir: betimlemek, duygu sezdirmek, bilgi vermek veya okurun dikkatini belirli ayrıntıya yöneltmek gibi. **Plan taslağı**, paragraf yazılmadan önce ana duygu, odak, ayrıntı sırası ve söz varlığı kararlarının görünür hâlidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, sekiz süreç bileşenini ürün kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Böylece “içerik oluşturdum” yargısı yalnız kişisel izlenime değil, paragraf planında görülebilen kararlara dayanır.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Betimleyici anlatım, ana duygu, çağrışım ve paragraf bütünlüğü hakkındaki bilgilerini hatırla. Bu bilgiler şiirin yerine geçmez; şiirdeki ayrıntıları anlamlandırmak için bir çerçeve sağlar. Ön bilgini metindeki kanıtla sınamalısın.\n\n**2. TDE4.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin şiiri görmeden yalnız paragrafı okuyacağını düşün. Okurun hangi ayrıntılara ihtiyaç duyacağını, hangi sözlerin açıklık sağlayacağını ve paragrafın nasıl bir yapı izlemesi gerektiğini tahmin et. Betimlemenin odağını, kullanılacak duyuları ve yapı unsurlarını bu tahmine göre belirle.\n\n**3. TDE4.2.3 — Karşılaştırır.** Şiirin ana duygusu ile paragrafta vermek istediğin iletiyi karşılaştır. Şiirde kısa ve yoğun bir görüntüyle kurulan anlam, düzyazıda birden çok cümleyle geliştirilebilir. Ancak ayrıntılar çoğalırken ana duygu değişmemelidir. Planında karşılaştırma içeren iletiler de kurabilirsin; örneğin “gündüzün canlı avlusu” ile “akşamın sessiz avlusu” aynı ölçüt üzerinden karşılaştırılabilir.\n\n**4. TDE4.2.4 — Sınıflandırır.** Yazının kullanım alanını belirle: sınıf içi eğitim çalışması, okul dergisi veya kişisel yazı gibi. İçerik ve açıklık düzeyi bu alana göre düzenlenir. Eğitim alanındaki bir metinde süreç kanıtları görünür olmalı; okul dergisindeki metinde ise okurun kaynak şiiri görmeden de paragrafı anlayabilmesi gerekir.\n\n**5. TDE4.2.5 — Yeniden ifade eder.** Şiirden seçtiğin sözleri bir “kopya listesi” olarak değil, çağrışım ağı olarak kullan. Anahtar sözü kendi cümlende yeni bir ilişki içinde değerlendir. “Solgun ışık” ifadesi kaynakta bulunuyorsa onu aynen çoğaltmak yerine ışığın nesneler üzerindeki etkisini özgün cümlelerle kurabilirsin. Uzun ifade aktarımı yerine anlamı ve duyguyu kendi söyleyişinle düzenle.\n\n**6. TDE4.2.6 — Tepki verir.** Paragrafın dil işlevlerine karar ver. Açılış cümlesi mekânı kurabilir, orta cümleler duyusal ayrıntıları betimleyebilir, son cümle ana duyguyu sezdiren bir tepki oluşturabilir. Her cümlenin hangi işi yaptığı belli olmalıdır.\n\n**7. TDE4.2.7 — Görsel ögeleri kullanır.** İçeriği destekleyecek bir görsel ya da işitsel öge gerekip gerekmediğine karar ver. Bir söz varlığı haritası, ayrıntı sırasını gösteren küçük bir çizim veya renk-ışık notu düşünmeyi kolaylaştırabilir. Öge yalnız süs amacı taşıyorsa kullanılmamalıdır; paragrafın içeriğini seçmeye veya düzenlemeye katkı vermelidir.\n\n**8. TDE4.2.8 — Sunar.** Plan taslağını bir başkasına göster. Geri bildirim “güzel olmuş” düzeyinde değil, ölçütlü olmalıdır: Ana duygu korunuyor mu? Söz varlığı bağlama uygun mu? Paragrafın odağı belirgin mi? Aldığın geri bildirime göre hangi kararı değiştirdiğini taslakta görünür kıl ve son şeklini ver.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1 — Yağmur sonrası sokak.** Özgün mikro şiir: “Yağmur sustu; taşlarda ince bir parıltı kaldı. / Kapı önünde bekleyen serinlik, akşamı ağırlaştırdı.” Ana duygu dinginliktir; hafif bir bekleyiş duygusu da sezilir. Ön bilgilerle bağlantı kurularak betimlemede görme ve dokunma duyusunun kullanılabileceği belirlenir. Hedef kitlenin sınıf arkadaşları olduğu tahmin edilir; kaynak şiiri görmeyecekleri için mekân açık kurulmalıdır.\n\nŞiir ile düzyazı karşılaştırıldığında, şiirin iki yoğun görüntü sunduğu; paragrafın ise görüntüler arasındaki ilişkiyi geliştirmesi gerektiği görülür. Kullanım alanı eğitim çalışmasıdır. Söz varlığı “parıltı, serinlik, ağırlaşmak, beklemek” çevresinde sınıflandırılır. Yeniden ifade edilen içerik taslağı şöyledir: “Yağmurdan sonra taş sokak ışığı küçük parçalar hâlinde tutar; kapı önlerinde biriken serin hava, akşamın gelişini yavaşlatır.” Bu cümleler kaynak satırlarını kopyalamaz, çağrışımı yeni ilişkilerle sürdürür. Dil işlevleri mekân kurma, ayrıntıyı geliştirme ve bekleyişi sezdirme olarak belirlenir. Görsel destek olarak ıslak taş—kapı—uzak ışık sırasını gösteren basit bir yerleşim şeması seçilir. Taslak sunulduğunda “bekleyiş kimin?” sorusu gelir; özne belirsizliğini gidermek için paragrafta boş sokağın kendisine odaklanma kararı alınır.\n\n**Çözümlü örnek 2 — İstasyonda sabah.** Özgün mikro şiir: “Boş peronda ilk ışık titrer. / Uzak bir düdük, sessizliği ikiye böler.” Ana duygu yalnızlıkla karışık umuttur. Ön bilgi olarak ışık ve ses ayrıntılarının zıtlık kurabileceği hatırlanır. Okul dergisi okurunun istasyon görüntüsünü kolayca canlandırabilmesi için yapı, önce peronun görünüşü sonra düdüğün etkisi şeklinde tasarlanır.\n\nŞiirde iki dizeyle kurulan yoğunluk, düzyazıda zamanın ilerleyişiyle genişletilecektir. İçerik “eğitim alanı”ndan “kamusal okuma ortamına” taşındığı için süreç açıklamaları paragrafın içine alınmaz; yalnız etkili betimleme korunur. Söz varlığı “boş, ilk ışık, titremek, uzak, sessizlik, bölmek” olarak çıkarılır; ardından kendi cümlelerinde yeni bağlar kurulur: “Günün ilk aydınlığı, rayların üzerinde çekingen bir çizgi gibi uzanır; uzaktan gelen düdük, peronun sessizliğinde yeni bir başlangıca yer açar.” Dil işlevi önce betimleme, sonra umut sezdirmedir. Görsel gereksinimi değerlendirilir ve paragraf tek başına yeterli olduğu için ayrıca görsel kullanılmamasına karar verilir. Akran geri bildirimi, “çekingen çizgi” ile “yeni başlangıç” ilişkisinin anlaşılır olduğunu, fakat iki benzetmenin art arda yoğunluk oluşturduğunu söyler. Son taslakta yalnız bir benzetme bırakılır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİlk hata, söz varlığı edinmeyi şiirdeki etkileyici sözleri toplamak sanmaktır. Sözcük, bağlamından koparıldığında aynı etkiyi üretmeyebilir. İkinci hata, ana duyguyu “metnin konusu” ile karıştırmaktır; yağmur konu olabilir, dinginlik ana duygu olabilir. Üçüncü hata, yeniden ifadeyi birkaç sözcüğün eş anlamlısını yazmakla sınırlamaktır. Yeniden ifade, cümle ilişkilerini ve anlatım düzenini de özgün biçimde kurmayı gerektirir.\n\nKarşılaştırmayı değer yargısına dönüştürmek de yanlıştır. Şiir ve düzyazı farklı imkânlara sahiptir; amaç birini üstün ilan etmek değil, ana duygunun farklı yapılarda nasıl korunduğunu görmektir. Görsel ögeyi zorunlu sanmak başka bir hatadır; katkı sağlamıyorsa kullanılmaması bilinçli bir karardır. Son olarak geri bildirimi taslağa hiç yansıtmadan “sundum” demek süreç bileşenini tamamlamaz. Sunma, ölçütlü geri bildirimi işleyip planı son hâline getirmeyi içerir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yazma amacıma ilişkin ön bilgilerimi metindeki kanıtlarla ilişkilendirdim mi?\n- Hedef kitlenin ihtiyaçlarını tahmin ederek paragrafın odağını ve yapısını belirledim mi?\n- Şiirin ana duygusu ile düzyazıda vereceğim iletiyi ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- İçeriği yazının kullanım alanına göre düzenledim mi?\n- Edindiğim söz varlığını uzun kopyalar yapmadan kendi cümle ilişkilerim içinde kullandım mı?\n- Her cümlenin betimleme, açıklama veya duygu sezdirme işlevini belirledim mi?\n- Görsel ya da işitsel ögenin gerçekten öğretici bir katkısı olup olmadığına karar verdim mi?\n- Plan taslağımı sundum, ölçütlü geri bildirimi işledim ve değişikliği görünür kıldım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n010__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-2","captionKey":"tr-g09-tde-n010__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.1","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.2","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.3","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Amaçla ilişkili betimleme, ana duygu ve çağrışım bilgisi"},{"v":"Şiirin görüntü ve duygusunu önceki bilgilerle ilişkilendirme"},{"v":"Ön bilgi metin kanıtının yerine geçmiyor"}],[{"v":"TDE4.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Hedef kitle, odak, yapı ve gerekli ayrıntı kararı"},{"v":"Paragrafın türünü ve içeriğini okur ihtiyacına göre belirleme"},{"v":"Tahmin plan kararında görünür ve değiştirilebilir"}],[{"v":"TDE4.2.3 Karşılaştırır"},{"v":"Şiirin ana duygusu ile düzyazının iletisi; şiir ve paragrafın anlatım yolları"},{"v":"Ana duyguyu koruyarak yoğun şiirsel görüntüyü cümlelerle geliştirme"},{"v":"Karşılaştırma ortak ölçüte dayanıyor"}],[{"v":"TDE4.2.4 Sınıflandırır"},{"v":"Özel, eğitim, mesleki veya kamusal kullanım alanına uygun içerik"},{"v":"Paragrafın açıklık ve ayrıntı düzeyini paylaşım ortamına göre düzenleme"},{"v":"İçerik seçilen kullanım alanıyla uyumlu"}],[{"v":"TDE4.2.5 Yeniden ifade eder"},{"v":"Edinilen söz varlığıyla kurulmuş özgün cümle ve çağrışım ilişkileri"},{"v":"Şiirin ana duygusunu uzun kopya yapmadan betimleyici paragrafa taşıma"},{"v":"Anlam korunuyor; söyleyiş öğrenciye ait"}],[{"v":"TDE4.2.6 Tepki verir"},{"v":"Betimleme, duygu sezdirme, açıklama veya yönlendirme işlevi kararı"},{"v":"Her cümleye paragrafın amacıyla uyumlu bir işlev verme"},{"v":"Dil işlevi cümlenin içerikteki görevini destekliyor"}],[{"v":"TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır"},{"v":"İçerik seçiminde kullanılan işlevsel görsel/işitsel destek kararı"},{"v":"Söz varlığı haritası, ayrıntı sırası çizimi ya da bilinçli olarak görsel kullanmama"},{"v":"Öge dekoratif değil; içerik kararına katkı sağlıyor"}],[{"v":"TDE4.2.8 Sunar"},{"v":"Plan taslağı, ölçütlü geri bildirim ve izlenebilir değişiklik"},{"v":"Ana duygu ve söz varlığı planını sunup son biçimini verme"},{"v":"Geri bildirimle yapılan revizyon açıkça görülebiliyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-020","tr-g09-tde-qf-021"],"questionRanges":[{"start":96,"end":100},{"start":101,"end":105}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n010__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-2":"Sekiz satırlı tablo, yazıda içerik oluşturmanın resmî sırasını gösterir. Ön bilgiyle bağlantı, hedef kitle ve yapı tahmini, şiir-düzyazı karşılaştırması, kullanım alanına göre sınıflandırma, söz varlığını yeniden ifade etme, dil işlevine tepki, işlevsel görsel kararı ve planı geri bildirimle sunma için ürün kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütü verilir.","tr-g09-tde-n010__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-2.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n010__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde4-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan kısa metinlerden edindiğin söz varlığını kullanarak betimleyici bir paragraf için içerik oluşturmayı öğreneceksin. Amaç, bir şiirdeki sözcükleri olduğu gibi taşımak değildir. Şiirin ana duygusunu, çağrışımlarını ve anlatım özelliklerini anlayacak; bunları düzyazının imkânlarıyla karşılaştıracak; bağlama uygun söz varlığı seçerek özgün bir paragrafın içerik planını kuracaksın.\n\nResmî süreç sekiz bileşenden oluşur ve şu sırayla ilerler: TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar, TDE4.2.2 Tahmin eder, TDE4.2.3 Karşılaştırır, TDE4.2.4 Sınıflandırır, TDE4.2.5 Yeniden ifade eder, TDE4.2.6 Tepki verir, TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır, TDE4.2.8 Sunar. Bu bileşenler, içerik üretimini “ilham gelmesini bekleme” durumundan çıkarıp kanıtlanabilir kararlara dönüştürür. Tema uygulamasında şiirin ana duygusunu korumak, şiir ile düzyazının anlatım özelliklerini karşılaştırmak ve edinilen söz varlığıyla özgün betimleyici içerik oluşturmak temel odaktır.","keyConcepts":"**Söz varlığı**, yalnız tek tek sözcüklerden değil; sözcüklerin bağlam içindeki anlamlarından, çağrışımlarından ve birbirleriyle kurdukları ilişkilerden oluşur. **Bağlama uygunluk**, seçilen sözün paragrafın konusu, ana duygusu, hedef kitlesi ve anlatım amacıyla uyumlu olmasıdır. **Ana duygu**, metnin okurda baskın olarak oluşturduğu duygusal yönelimdir; içerik üretirken bu yönelim korunur fakat aynı cümlelerle tekrarlanmaz. **Çağrışım**, bir sözün doğrudan anlamının yanında zihinde uyandırdığı görüntü, duygu veya düşüncedir.\n\n**Karşılaştırma**, şiir ile düzyazıyı “biri iyi, biri kötü” diye sıralamak değil; anlatım yollarını ortak ölçütlerle incelemektir. Şiirde dize düzeni, yoğunlaştırılmış söyleyiş ve ses ilişkileri öne çıkabilir; paragrafta ise cümleler arası bağ ve ayrıntıların gelişimi belirginleşir. **Yeniden ifade**, kaynaktaki anlamı korurken kendi cümle yapını ve söz seçimini kurmaktır. **Dil işlevi**, cümlenin içerikte ne yaptığını gösterir: betimlemek, duygu sezdirmek, bilgi vermek veya okurun dikkatini belirli ayrıntıya yöneltmek gibi. **Plan taslağı**, paragraf yazılmadan önce ana duygu, odak, ayrıntı sırası ve söz varlığı kararlarının görünür hâlidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, sekiz süreç bileşenini ürün kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Böylece “içerik oluşturdum” yargısı yalnız kişisel izlenime değil, paragraf planında görülebilen kararlara dayanır.","steps":"**1. TDE4.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Betimleyici anlatım, ana duygu, çağrışım ve paragraf bütünlüğü hakkındaki bilgilerini hatırla. Bu bilgiler şiirin yerine geçmez; şiirdeki ayrıntıları anlamlandırmak için bir çerçeve sağlar. Ön bilgini metindeki kanıtla sınamalısın.\n\n**2. TDE4.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin şiiri görmeden yalnız paragrafı okuyacağını düşün. Okurun hangi ayrıntılara ihtiyaç duyacağını, hangi sözlerin açıklık sağlayacağını ve paragrafın nasıl bir yapı izlemesi gerektiğini tahmin et. Betimlemenin odağını, kullanılacak duyuları ve yapı unsurlarını bu tahmine göre belirle.\n\n**3. TDE4.2.3 — Karşılaştırır.** Şiirin ana duygusu ile paragrafta vermek istediğin iletiyi karşılaştır. Şiirde kısa ve yoğun bir görüntüyle kurulan anlam, düzyazıda birden çok cümleyle geliştirilebilir. Ancak ayrıntılar çoğalırken ana duygu değişmemelidir. Planında karşılaştırma içeren iletiler de kurabilirsin; örneğin “gündüzün canlı avlusu” ile “akşamın sessiz avlusu” aynı ölçüt üzerinden karşılaştırılabilir.\n\n**4. TDE4.2.4 — Sınıflandırır.** Yazının kullanım alanını belirle: sınıf içi eğitim çalışması, okul dergisi veya kişisel yazı gibi. İçerik ve açıklık düzeyi bu alana göre düzenlenir. Eğitim alanındaki bir metinde süreç kanıtları görünür olmalı; okul dergisindeki metinde ise okurun kaynak şiiri görmeden de paragrafı anlayabilmesi gerekir.\n\n**5. TDE4.2.5 — Yeniden ifade eder.** Şiirden seçtiğin sözleri bir “kopya listesi” olarak değil, çağrışım ağı olarak kullan. Anahtar sözü kendi cümlende yeni bir ilişki içinde değerlendir. “Solgun ışık” ifadesi kaynakta bulunuyorsa onu aynen çoğaltmak yerine ışığın nesneler üzerindeki etkisini özgün cümlelerle kurabilirsin. Uzun ifade aktarımı yerine anlamı ve duyguyu kendi söyleyişinle düzenle.\n\n**6. TDE4.2.6 — Tepki verir.** Paragrafın dil işlevlerine karar ver. Açılış cümlesi mekânı kurabilir, orta cümleler duyusal ayrıntıları betimleyebilir, son cümle ana duyguyu sezdiren bir tepki oluşturabilir. Her cümlenin hangi işi yaptığı belli olmalıdır.\n\n**7. TDE4.2.7 — Görsel ögeleri kullanır.** İçeriği destekleyecek bir görsel ya da işitsel öge gerekip gerekmediğine karar ver. Bir söz varlığı haritası, ayrıntı sırasını gösteren küçük bir çizim veya renk-ışık notu düşünmeyi kolaylaştırabilir. Öge yalnız süs amacı taşıyorsa kullanılmamalıdır; paragrafın içeriğini seçmeye veya düzenlemeye katkı vermelidir.\n\n**8. TDE4.2.8 — Sunar.** Plan taslağını bir başkasına göster. Geri bildirim “güzel olmuş” düzeyinde değil, ölçütlü olmalıdır: Ana duygu korunuyor mu? Söz varlığı bağlama uygun mu? Paragrafın odağı belirgin mi? Aldığın geri bildirime göre hangi kararı değiştirdiğini taslakta görünür kıl ve son şeklini ver.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1 — Yağmur sonrası sokak.** Özgün mikro şiir: “Yağmur sustu; taşlarda ince bir parıltı kaldı. / Kapı önünde bekleyen serinlik, akşamı ağırlaştırdı.” Ana duygu dinginliktir; hafif bir bekleyiş duygusu da sezilir. Ön bilgilerle bağlantı kurularak betimlemede görme ve dokunma duyusunun kullanılabileceği belirlenir. Hedef kitlenin sınıf arkadaşları olduğu tahmin edilir; kaynak şiiri görmeyecekleri için mekân açık kurulmalıdır.\n\nŞiir ile düzyazı karşılaştırıldığında, şiirin iki yoğun görüntü sunduğu; paragrafın ise görüntüler arasındaki ilişkiyi geliştirmesi gerektiği görülür. Kullanım alanı eğitim çalışmasıdır. Söz varlığı “parıltı, serinlik, ağırlaşmak, beklemek” çevresinde sınıflandırılır. Yeniden ifade edilen içerik taslağı şöyledir: “Yağmurdan sonra taş sokak ışığı küçük parçalar hâlinde tutar; kapı önlerinde biriken serin hava, akşamın gelişini yavaşlatır.” Bu cümleler kaynak satırlarını kopyalamaz, çağrışımı yeni ilişkilerle sürdürür. Dil işlevleri mekân kurma, ayrıntıyı geliştirme ve bekleyişi sezdirme olarak belirlenir. Görsel destek olarak ıslak taş—kapı—uzak ışık sırasını gösteren basit bir yerleşim şeması seçilir. Taslak sunulduğunda “bekleyiş kimin?” sorusu gelir; özne belirsizliğini gidermek için paragrafta boş sokağın kendisine odaklanma kararı alınır.\n\n**Çözümlü örnek 2 — İstasyonda sabah.** Özgün mikro şiir: “Boş peronda ilk ışık titrer. / Uzak bir düdük, sessizliği ikiye böler.” Ana duygu yalnızlıkla karışık umuttur. Ön bilgi olarak ışık ve ses ayrıntılarının zıtlık kurabileceği hatırlanır. Okul dergisi okurunun istasyon görüntüsünü kolayca canlandırabilmesi için yapı, önce peronun görünüşü sonra düdüğün etkisi şeklinde tasarlanır.\n\nŞiirde iki dizeyle kurulan yoğunluk, düzyazıda zamanın ilerleyişiyle genişletilecektir. İçerik “eğitim alanı”ndan “kamusal okuma ortamına” taşındığı için süreç açıklamaları paragrafın içine alınmaz; yalnız etkili betimleme korunur. Söz varlığı “boş, ilk ışık, titremek, uzak, sessizlik, bölmek” olarak çıkarılır; ardından kendi cümlelerinde yeni bağlar kurulur: “Günün ilk aydınlığı, rayların üzerinde çekingen bir çizgi gibi uzanır; uzaktan gelen düdük, peronun sessizliğinde yeni bir başlangıca yer açar.” Dil işlevi önce betimleme, sonra umut sezdirmedir. Görsel gereksinimi değerlendirilir ve paragraf tek başına yeterli olduğu için ayrıca görsel kullanılmamasına karar verilir. Akran geri bildirimi, “çekingen çizgi” ile “yeni başlangıç” ilişkisinin anlaşılır olduğunu, fakat iki benzetmenin art arda yoğunluk oluşturduğunu söyler. Son taslakta yalnız bir benzetme bırakılır.","**Çözümlü örnek 1 — Yağmur sonrası sokak.** Özgün mikro şiir: “Yağmur sustu; taşlarda ince bir parıltı kaldı. / Kapı önünde bekleyen serinlik, akşamı ağırlaştırdı.” Ana duygu dinginliktir; hafif bir bekleyiş duygusu da sezilir. Ön bilgilerle bağlantı kurularak betimlemede görme ve dokunma duyusunun kullanılabileceği belirlenir. Hedef kitlenin sınıf arkadaşları olduğu tahmin edilir; kaynak şiiri görmeyecekleri için mekân açık kurulmalıdır.\n\nŞiir ile düzyazı karşılaştırıldığında, şiirin iki yoğun görüntü sunduğu; paragrafın ise görüntüler arasındaki ilişkiyi geliştirmesi gerektiği görülür. Kullanım alanı eğitim çalışmasıdır. Söz varlığı “parıltı, serinlik, ağırlaşmak, beklemek” çevresinde sınıflandırılır. Yeniden ifade edilen içerik taslağı şöyledir: “Yağmurdan sonra taş sokak ışığı küçük parçalar hâlinde tutar; kapı önlerinde biriken serin hava, akşamın gelişini yavaşlatır.” Bu cümleler kaynak satırlarını kopyalamaz, çağrışımı yeni ilişkilerle sürdürür. Dil işlevleri mekân kurma, ayrıntıyı geliştirme ve bekleyişi sezdirme olarak belirlenir. Görsel destek olarak ıslak taş—kapı—uzak ışık sırasını gösteren basit bir yerleşim şeması seçilir. Taslak sunulduğunda “bekleyiş kimin?” sorusu gelir; özne belirsizliğini gidermek için paragrafta boş sokağın kendisine odaklanma kararı alınır.\n\n**Çözümlü örnek 2 — İstasyonda sabah.** Özgün mikro şiir: “Boş peronda ilk ışık titrer. / Uzak bir düdük, sessizliği ikiye böler.” Ana duygu yalnızlıkla karışık umuttur. Ön bilgi olarak ışık ve ses ayrıntılarının zıtlık kurabileceği hatırlanır. Okul dergisi okurunun istasyon görüntüsünü kolayca canlandırabilmesi için yapı, önce peronun görünüşü sonra düdüğün etkisi şeklinde tasarlanır.\n\nŞiirde iki dizeyle kurulan yoğunluk, düzyazıda zamanın ilerleyişiyle genişletilecektir. İçerik “eğitim alanı”ndan “kamusal okuma ortamına” taşındığı için süreç açıklamaları paragrafın içine alınmaz; yalnız etkili betimleme korunur. Söz varlığı “boş, ilk ışık, titremek, uzak, sessizlik, bölmek” olarak çıkarılır; ardından kendi cümlelerinde yeni bağlar kurulur: “Günün ilk aydınlığı, rayların üzerinde çekingen bir çizgi gibi uzanır; uzaktan gelen düdük, peronun sessizliğinde yeni bir başlangıca yer açar.” Dil işlevi önce betimleme, sonra umut sezdirmedir. Görsel gereksinimi değerlendirilir ve paragraf tek başına yeterli olduğu için ayrıca görsel kullanılmamasına karar verilir. Akran geri bildirimi, “çekingen çizgi” ile “yeni başlangıç” ilişkisinin anlaşılır olduğunu, fakat iki benzetmenin art arda yoğunluk oluşturduğunu söyler. Son taslakta yalnız bir benzetme bırakılır."],"commonMistakes":"İlk hata, söz varlığı edinmeyi şiirdeki etkileyici sözleri toplamak sanmaktır. Sözcük, bağlamından koparıldığında aynı etkiyi üretmeyebilir. İkinci hata, ana duyguyu “metnin konusu” ile karıştırmaktır; yağmur konu olabilir, dinginlik ana duygu olabilir. Üçüncü hata, yeniden ifadeyi birkaç sözcüğün eş anlamlısını yazmakla sınırlamaktır. Yeniden ifade, cümle ilişkilerini ve anlatım düzenini de özgün biçimde kurmayı gerektirir.\n\nKarşılaştırmayı değer yargısına dönüştürmek de yanlıştır. Şiir ve düzyazı farklı imkânlara sahiptir; amaç birini üstün ilan etmek değil, ana duygunun farklı yapılarda nasıl korunduğunu görmektir. Görsel ögeyi zorunlu sanmak başka bir hatadır; katkı sağlamıyorsa kullanılmaması bilinçli bir karardır. Son olarak geri bildirimi taslağa hiç yansıtmadan “sundum” demek süreç bileşenini tamamlamaz. Sunma, ölçütlü geri bildirimi işleyip planı son hâline getirmeyi içerir.","selfCheck":["Yazma amacıma ilişkin ön bilgilerimi metindeki kanıtlarla ilişkilendirdim mi?","Hedef kitlenin ihtiyaçlarını tahmin ederek paragrafın odağını ve yapısını belirledim mi?","Şiirin ana duygusu ile düzyazıda vereceğim iletiyi ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?","İçeriği yazının kullanım alanına göre düzenledim mi?","Edindiğim söz varlığını uzun kopyalar yapmadan kendi cümle ilişkilerim içinde kullandım mı?","Her cümlenin betimleme, açıklama veya duygu sezdirme işlevini belirledim mi?","Görsel ya da işitsel ögenin gerçekten öğretici bir katkısı olup olmadığına karar verdim mi?","Plan taslağımı sundum, ölçütlü geri bildirimi işledim ve değişikliği görünür kıldım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Edebî Söz Varlığıyla Betimleyici İçerik Oluşturma: TDE4.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"110a08c01c8af97969aae573927fb4b9b26852929e3d00fefc56b9509acb14b8","reviewDecisionSha256":"a2722f8b4d74df80901dc9cb720e7207e9cc0887d7a428e2b242d434e8634e31","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:110a08c01c8af97969aae573927fb4b9b26852929e3d00fefc56b9509acb14b8","reviewedHash":"sha256:110a08c01c8af97969aae573927fb4b9b26852929e3d00fefc56b9509acb14b8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a2722f8b4d74df80901dc9cb720e7207e9cc0887d7a428e2b242d434e8634e31; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n010","contentProjectionSha256":"110a08c01c8af97969aae573927fb4b9b26852929e3d00fefc56b9509acb14b8","reviewDecisionSha256":"a2722f8b4d74df80901dc9cb720e7207e9cc0887d7a428e2b242d434e8634e31","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n011","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.3","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Betimleyici anlatım özelliklerini, Türkçenin dil yapısını, yazım ve noktalama kurallarını uygulama.","Ana duygu, akıcılık, özgünlük ve bağlama uygun söz varlığı arasında tutarlılık kurma."],"physicalPages":[69,70],"evidenceId":"EV-TDE2026-P069-P070-T01-APP-TDE4.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Betimleyici Paragrafta Yazma Kurallarını Uygulama","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan betimleyici bir paragrafı yazarken kuralları işlevleriyle birlikte uygulamayı öğreneceksin. Kural uygulamak yalnız yazım yanlışlarını sonradan düzeltmek değildir. Planı metne dönüştürmek, düşünceyi geliştirmek, bağlama uygun söz varlığı seçmek, açık ve örtük iletiler kurmak, Türkçenin dil yapılarını ve bağdaşıklık ögelerini kullanmak, yazım ile noktalama kurallarını etkili biçimde uygulamak aynı bütünün parçalarıdır.\n\nResmî süreç şu sırayı izler: TDE4.3.1 Plan hazırlar, TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır, TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır, TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder, TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular, TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır, TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular, TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular. Tema uygulamasında bu bileşenler; betimleyici anlatım, ana duygu, akıcılık, özgünlük ve bağlama uygun söz varlığı arasında tutarlılık kurmak için kullanılır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Plan**, paragrafın odak görüntüsünü, ana duygusunu ve ayrıntı sırasını belirleyen taslaktır. **Düşünceyi geliştirme yolu**, anlatılanı açıklamak, somutlaştırmak veya ilişkilendirmek için kullanılan örnek, karşılaştırma ya da benzetme gibi işlevsel destektir. **Uygun söz varlığı**, yalnız “etkileyici” görünen sözler değil; konuya, hedef kitleye ve cümlenin anlamına uyan sözcüklerdir. Deyim, atasözü, mecaz veya terim ancak bağlama katkı sağlıyorsa kullanılır.\n\n**Açık ileti**, doğrudan söylenen yargıdır; **örtük ileti**, ayrıntılar ve çağrışımlar aracılığıyla okurun ulaştığı anlamdır. **Türkçe dil yapıları**, cümlede zaman, neden, amaç, koşul, karşıtlık ve benzeri anlam ilişkilerini doğru kurmaya yarar. **Bağdaşıklık**, cümlelerin bağlaçlar, gönderimler, anahtar sözcükler ve tutarlı zaman kullanımıyla birbirine bağlanmasıdır. **Yazım kuralları**, sözcüklerin ve eklerin doğru yazılışını; **noktalama kuralları** ise cümleler ile anlam birimleri arasındaki ilişkinin görünür olmasını sağlar. Kurallar, edebî söyleyişi sınırlamaz; okurun metni doğru ve akıcı biçimde izlemesini mümkün kılar.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her parça ya da kuralın nasıl uygulanacağını, anlatıma ne kattığını ve hangi kanıtla doğrulanabileceğini gösterir. Bir kuralın varlığı, yalnız adının söylenmesiyle değil, paragrafta belirli bir işlev görmesiyle anlaşılır.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.3.1 — Plan hazırlar.** Yazıya, daha önce belirlenen odak ve sıraya uygun biçimde başla. İlk cümle dikkat çekici olabilir; ancak paragrafın ana duygusuyla ilgisiz bir söz oyunu kullanmamalıdır. Giriş cümlesi mekânı, zamanı veya odak nesneyi kurmalı; sonraki cümlelere yön vermelidir.\n\n**2. TDE4.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Betimlemede ayrıntıyı somutlaştırmak için ölçülü bir benzetme, karşılaştırma veya örnek kullanılabilir. Her destek ana görüntüyü güçlendirmelidir. Bir paragrafta art arda çok sayıda benzetme kullanmak özgünlük değil, anlam yoğunluğu ve dağınıklık oluşturabilir. Kendi üslubun, seçtiğin ayrıntılar ve cümle ritmiyle gelişir.\n\n**3. TDE4.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcükleri ana duyguya ve hedef kitleye göre seç. Dingin bir sahnede “patlayan sessizlik” gibi güçlü bir ifade kullanılabilir; fakat metnin diğer ayrıntıları bu yoğunluğu desteklemiyorsa söz bağlam dışı kalır. Ana düşünceyi ve destekleyici ayrıntıları sürdürürken aynı sözcüğü gereksiz tekrarlamaktan kaçın.\n\n**4. TDE4.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Paragrafın konusu açıkça anlaşılmalı; ana duygu ise her zaman doğrudan adlandırılmak zorunda değildir. “Sokak yalnızdı.” demek açık iletidir. “Kapı önlerindeki sandalyeler boş, perdeler hareketsizdi.” cümlesi aynı yalnızlığı örtük biçimde sezdirir. Başlatma, sürdürme ve bitirme ifadeleri tutarlı kullanılmalı; başlık içerikle uyumlu olmalıdır. Olumlu tutum ve değerler, bağlamın doğal parçası olarak yansıtılmalıdır.\n\n**5. TDE4.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Cümlelerin yüklemlerini, zaman ilişkilerini ve anlam bağlarını denetle. Neden, amaç veya karşıtlık ilişkisini rastgele bağlaçlarla değil, cümlenin işlevine uygun yapıyla kur. Yabancı bir kelimenin yaygın ve uygun Türkçe karşılığı varsa Türkçeyi bilinçli ve özenli kullan.\n\n**6. TDE4.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Paragrafın cümleleri aynı konu çevresinde olsa bile birbirine bağlanmayabilir. “Bu görüntü”, “ardından”, “oysa”, “böylece” gibi gönderim ve geçişler doğru yerde kullanılabilir. Ancak her cümleye bağlaç eklemek bağdaşıklık oluşturmaz; sözcük tekrarları, zamirlerin hangi varlığa gönderme yaptığı ve zaman uyumu da kontrol edilmelidir.\n\n**7. TDE4.3.7 — Yazım kurallarını uygular.** Büyük harfle başlama, ek ve bağlaçların doğru yazımı, sözcükler arasındaki boşluklar ve özel adların yazımı gibi noktaları son okumada tek tek denetle. Yazım kontrolünü yalnız dijital aracın uyarısına bırakma; araç bağlama göre her sorunu belirleyemeyebilir.\n\n**8. TDE4.3.8 — Noktalama kurallarını uygular.** Nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta veya kısa çizgi gibi işaretleri gösteriş için değil, anlam ilişkisini belirginleştirmek için kullan. Çok uzun bir cümleyi virgüllerle sürdürmek yerine gerektiğinde iki cümleye ayır. Noktalama, paragrafın ritmini ve okunabilirliğini de etkiler.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1 — Akşam bahçesi.** Ham taslak: “Akşam bahçeye geldi sessizdi ağaçlar rüzgarda sallanıyor gökyüzü yorgun gibiydi.” İlk olarak plan belirlenir: odak akşamın bahçeye inişi, ana duygu sakin yorgunluk, ayrıntı sırası gökyüzü—rüzgâr—ağaçlar. Dikkat çekici fakat ilgili giriş “Akşam, bahçenin üzerine ağır ağır indi.” olur.\n\nDüşünceyi geliştirmek için yalnız bir benzetme seçilir: “Gökyüzü, günün yükünü omuzlarında taşıyan solgun bir yüz gibiydi.” Söz varlığı “ağır ağır, ince rüzgâr, solgun, sessizce eğilmek” çevresinde tutulur. Açık ileti bahçenin akşam saatindeki görünüşüdür; örtük ileti günün bitişindeki yorgunluktur. Dil yapıları şimdiki zaman ile geçmiş zaman arasında karıştırılmaz. Bağdaşıklık için “bu solgun ışığın altında” gönderimi kullanılır. Yazım ve noktalama düzeltildikten sonra paragraf şöyle gelişir: “Akşam, bahçenin üzerine ağır ağır indi. Gökyüzü, günün yükünü taşıyan solgun bir yüz gibiydi. Bu solgun ışığın altında ince rüzgârla sallanan ağaçlar, birbirine sessizce eğiliyordu.” Her kuralın kanıtı metinde görülebilir.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Yağmurlu sokak.** Özgün mikro metin: “Sokak lambası su birikintisinde titredi; gece, taş duvarlara serin bir sessizlik bıraktı.” Bu metinden hareketle oluşturulan ilk paragrafta şu sorunlar bulunsun: “Gece çok sessizdi ve sokak lambası parlıyordu, su birikintisi de parlıyordu ve duvarlar soğuktu ve kimse yoktu.” Plan dağınıktır, “parlıyordu” ve “ve” tekrarı akıcılığı bozar, ana duygu yalnız doğrudan söylenir.\n\nDüzeltme sürecinde odak su birikintisindeki yansımaya alınır. Karşılaştırma, lambanın gerçek ışığı ile suda kırılan görüntüsü arasında kurulur. Söz varlığı “titrek yansıma, ıslak taş, serin sessizlik, boş pencere” olarak düzenlenir. Örtük ileti, sokağın geç saatlerdeki ıssızlığıdır. Cümleler arasında “biraz ileride” ve “bu sessizliğin içinde” geçişleri kullanılır. Son metin: “Sokak lambasının titrek yansıması, su birikintisinin içinde parçalanıyordu. Biraz ileride ıslak taş duvarlar gece serinliğini tutuyor, kapalı pencereler sokağın ıssızlığını çoğaltıyordu. Bu sessizliğin içinde yalnızca oluklardan düşen suyun aralıklı sesi duyuluyordu.” Noktalama, üç ayrı görüntünün sınırını belirginleştirir; ana duygu doğrudan adlandırılmadan sezdirilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nKuralları birbirinden bağımsız kontrol kutuları gibi görmek temel hatadır. Yazım doğru olsa da paragraf plansız ve kopuk olabilir. İkinci hata, düşünceyi geliştirme yollarını metne zorla eklemektir; her cümlede benzetme kullanmak anlatımı güçlendirmez. Üçüncü hata, “edebî” görünmek için anlamı belirsiz, bağlam dışı sözcükler seçmektir. Okur sözü çözmeye çalışırken ana görüntüyü kaybediyorsa incelik sağlanmamıştır.\n\nAçık ve örtük iletiyi karşıt seçenekler sanmak da yanlıştır. Aynı paragrafta konu açık, duygu örtük kurulabilir. Bağdaşıklığı yalnız bağlaç kullanmakla eş tutmak; zamirlerin gönderimini, sözcük tekrarlarını ve zaman tutarlılığını görmezden gelmek başka bir sorundur. Son olarak yazım ve noktalamayı yalnız son aşamada, hızlıca kontrol etmek hataları görünmez kılar. En etkili yol, önce anlam ve yapı, sonra cümle bağlantıları, ardından yazım ve noktalama için ayrı okumalar yapmaktır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Paragrafı daha önce hazırladığım plana ve ana duyguya uygun biçimde başlattım mı?\n- Kullandığım örnek, karşılaştırma veya benzetme ana görüntüyü gerçekten geliştirdi mi?\n- Söz varlığım bağlama, hedef kitleye ve paragrafın üslubuna uygun mu?\n- Açık iletim anlaşılır, örtük iletim metindeki ayrıntılarla destekli mi?\n- Başlığım ve bitiriş cümlem paragrafın içeriğiyle tutarlı mı?\n- Türkçe dil yapılarını, zaman ve anlam ilişkilerini doğru kullandım mı?\n- Cümleler arasında açık gönderimler ve doğal geçişler kurdum mu?\n- Yazımı ayrı, noktalamayı ayrı bir son okumayla doğruladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n011__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-3","captionKey":"tr-g09-tde-n011__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.1","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.2","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.3","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.4"],"rows":[[{"v":"TDE4.3.1 Plan hazırlar"},{"v":"Odak, ana duygu ve ayrıntı sırasına uygun dikkat çekici giriş"},{"v":"Paragrafın yönünü ilk cümleden kurar"},{"v":"Giriş ve devam cümleleri önceden hazırlanan planla uyumlu"}],[{"v":"TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır"},{"v":"İşlevsel örnek, karşılaştırma veya ölçülü benzetme"},{"v":"Betimlenen görüntüyü somutlaştırır ve özgünleştirir"},{"v":"Destekleyici unsur ana duyguya ve odağa bağlı"}],[{"v":"TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır"},{"v":"Bağlam, hedef kitle ve üsluba uygun sözcük, mecaz veya ifade"},{"v":"Ana duygu ile destekleyici ayrıntıları tutarlı biçimde sürdürür"},{"v":"Anlamı belirsizleştiren süs ve gereksiz tekrar yok"}],[{"v":"TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder"},{"v":"Konuya ilişkin açık bilgi ve ayrıntılarla sezdirilen duygu/ileti"},{"v":"Betimleyici paragrafta açıklık ile edebî inceliği dengeler"},{"v":"Örtük ileti metindeki belirli ayrıntılardan çıkarılabiliyor"}],[{"v":"TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular"},{"v":"Zaman, neden, amaç, koşul ve karşıtlık ilişkilerini doğru kuran cümleler"},{"v":"Düşünce ilişkilerini anlaşılır ve özenli Türkçeyle belirginleştirir"},{"v":"Cümleler tamamlanmış, işlevi açık ve zaman bakımından tutarlı"}],[{"v":"TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır"},{"v":"Doğru gönderim, anahtar sözcük, geçiş ve bağlaç kullanımı"},{"v":"Cümleleri tek odak ve ana duygu çevresinde birbirine bağlar"},{"v":"Belirsiz zamir, kopuk geçiş veya gereksiz bağlaç bulunmuyor"}],[{"v":"TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular"},{"v":"Sözcük, ek, büyük harf ve boşlukların kurala uygun yazımı"},{"v":"Okurun anlamı kesintisiz izlemesini sağlar"},{"v":"Ayrı yazım kontrolünde hata kalmadığı doğrulanmış"}],[{"v":"TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular"},{"v":"Anlam birimlerini ve cümle sınırlarını işlevsel noktalama ile gösterme"},{"v":"Paragrafın ritmini, açıklığını ve okunabilirliğini destekler"},{"v":"Her işaret belirli bir anlam veya yapı ilişkisine hizmet ediyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-022","tr-g09-tde-qf-023"],"questionRanges":[{"start":106,"end":110},{"start":111,"end":115}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n011__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-3":"Sekiz satırlı tablo, betimleyici paragrafta uygulanacak kuralları gösterir. Planlı başlangıç, düşünceyi geliştirme, uygun söz varlığı, açık ve örtük iletiler, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama için uygulama biçimi, anlatıma katkı ve doğrulama kanıtı açıklanır.","tr-g09-tde-n011__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-3.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n011__fig.header.tr-g09-tde-t01-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde4-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan betimleyici bir paragrafı yazarken kuralları işlevleriyle birlikte uygulamayı öğreneceksin. Kural uygulamak yalnız yazım yanlışlarını sonradan düzeltmek değildir. Planı metne dönüştürmek, düşünceyi geliştirmek, bağlama uygun söz varlığı seçmek, açık ve örtük iletiler kurmak, Türkçenin dil yapılarını ve bağdaşıklık ögelerini kullanmak, yazım ile noktalama kurallarını etkili biçimde uygulamak aynı bütünün parçalarıdır.\n\nResmî süreç şu sırayı izler: TDE4.3.1 Plan hazırlar, TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır, TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır, TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder, TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular, TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır, TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular, TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular. Tema uygulamasında bu bileşenler; betimleyici anlatım, ana duygu, akıcılık, özgünlük ve bağlama uygun söz varlığı arasında tutarlılık kurmak için kullanılır.","keyConcepts":"**Plan**, paragrafın odak görüntüsünü, ana duygusunu ve ayrıntı sırasını belirleyen taslaktır. **Düşünceyi geliştirme yolu**, anlatılanı açıklamak, somutlaştırmak veya ilişkilendirmek için kullanılan örnek, karşılaştırma ya da benzetme gibi işlevsel destektir. **Uygun söz varlığı**, yalnız “etkileyici” görünen sözler değil; konuya, hedef kitleye ve cümlenin anlamına uyan sözcüklerdir. Deyim, atasözü, mecaz veya terim ancak bağlama katkı sağlıyorsa kullanılır.\n\n**Açık ileti**, doğrudan söylenen yargıdır; **örtük ileti**, ayrıntılar ve çağrışımlar aracılığıyla okurun ulaştığı anlamdır. **Türkçe dil yapıları**, cümlede zaman, neden, amaç, koşul, karşıtlık ve benzeri anlam ilişkilerini doğru kurmaya yarar. **Bağdaşıklık**, cümlelerin bağlaçlar, gönderimler, anahtar sözcükler ve tutarlı zaman kullanımıyla birbirine bağlanmasıdır. **Yazım kuralları**, sözcüklerin ve eklerin doğru yazılışını; **noktalama kuralları** ise cümleler ile anlam birimleri arasındaki ilişkinin görünür olmasını sağlar. Kurallar, edebî söyleyişi sınırlamaz; okurun metni doğru ve akıcı biçimde izlemesini mümkün kılar.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her parça ya da kuralın nasıl uygulanacağını, anlatıma ne kattığını ve hangi kanıtla doğrulanabileceğini gösterir. Bir kuralın varlığı, yalnız adının söylenmesiyle değil, paragrafta belirli bir işlev görmesiyle anlaşılır.","steps":"**1. TDE4.3.1 — Plan hazırlar.** Yazıya, daha önce belirlenen odak ve sıraya uygun biçimde başla. İlk cümle dikkat çekici olabilir; ancak paragrafın ana duygusuyla ilgisiz bir söz oyunu kullanmamalıdır. Giriş cümlesi mekânı, zamanı veya odak nesneyi kurmalı; sonraki cümlelere yön vermelidir.\n\n**2. TDE4.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Betimlemede ayrıntıyı somutlaştırmak için ölçülü bir benzetme, karşılaştırma veya örnek kullanılabilir. Her destek ana görüntüyü güçlendirmelidir. Bir paragrafta art arda çok sayıda benzetme kullanmak özgünlük değil, anlam yoğunluğu ve dağınıklık oluşturabilir. Kendi üslubun, seçtiğin ayrıntılar ve cümle ritmiyle gelişir.\n\n**3. TDE4.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcükleri ana duyguya ve hedef kitleye göre seç. Dingin bir sahnede “patlayan sessizlik” gibi güçlü bir ifade kullanılabilir; fakat metnin diğer ayrıntıları bu yoğunluğu desteklemiyorsa söz bağlam dışı kalır. Ana düşünceyi ve destekleyici ayrıntıları sürdürürken aynı sözcüğü gereksiz tekrarlamaktan kaçın.\n\n**4. TDE4.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Paragrafın konusu açıkça anlaşılmalı; ana duygu ise her zaman doğrudan adlandırılmak zorunda değildir. “Sokak yalnızdı.” demek açık iletidir. “Kapı önlerindeki sandalyeler boş, perdeler hareketsizdi.” cümlesi aynı yalnızlığı örtük biçimde sezdirir. Başlatma, sürdürme ve bitirme ifadeleri tutarlı kullanılmalı; başlık içerikle uyumlu olmalıdır. Olumlu tutum ve değerler, bağlamın doğal parçası olarak yansıtılmalıdır.\n\n**5. TDE4.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Cümlelerin yüklemlerini, zaman ilişkilerini ve anlam bağlarını denetle. Neden, amaç veya karşıtlık ilişkisini rastgele bağlaçlarla değil, cümlenin işlevine uygun yapıyla kur. Yabancı bir kelimenin yaygın ve uygun Türkçe karşılığı varsa Türkçeyi bilinçli ve özenli kullan.\n\n**6. TDE4.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Paragrafın cümleleri aynı konu çevresinde olsa bile birbirine bağlanmayabilir. “Bu görüntü”, “ardından”, “oysa”, “böylece” gibi gönderim ve geçişler doğru yerde kullanılabilir. Ancak her cümleye bağlaç eklemek bağdaşıklık oluşturmaz; sözcük tekrarları, zamirlerin hangi varlığa gönderme yaptığı ve zaman uyumu da kontrol edilmelidir.\n\n**7. TDE4.3.7 — Yazım kurallarını uygular.** Büyük harfle başlama, ek ve bağlaçların doğru yazımı, sözcükler arasındaki boşluklar ve özel adların yazımı gibi noktaları son okumada tek tek denetle. Yazım kontrolünü yalnız dijital aracın uyarısına bırakma; araç bağlama göre her sorunu belirleyemeyebilir.\n\n**8. TDE4.3.8 — Noktalama kurallarını uygular.** Nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta veya kısa çizgi gibi işaretleri gösteriş için değil, anlam ilişkisini belirginleştirmek için kullan. Çok uzun bir cümleyi virgüllerle sürdürmek yerine gerektiğinde iki cümleye ayır. Noktalama, paragrafın ritmini ve okunabilirliğini de etkiler.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1 — Akşam bahçesi.** Ham taslak: “Akşam bahçeye geldi sessizdi ağaçlar rüzgarda sallanıyor gökyüzü yorgun gibiydi.” İlk olarak plan belirlenir: odak akşamın bahçeye inişi, ana duygu sakin yorgunluk, ayrıntı sırası gökyüzü—rüzgâr—ağaçlar. Dikkat çekici fakat ilgili giriş “Akşam, bahçenin üzerine ağır ağır indi.” olur.\n\nDüşünceyi geliştirmek için yalnız bir benzetme seçilir: “Gökyüzü, günün yükünü omuzlarında taşıyan solgun bir yüz gibiydi.” Söz varlığı “ağır ağır, ince rüzgâr, solgun, sessizce eğilmek” çevresinde tutulur. Açık ileti bahçenin akşam saatindeki görünüşüdür; örtük ileti günün bitişindeki yorgunluktur. Dil yapıları şimdiki zaman ile geçmiş zaman arasında karıştırılmaz. Bağdaşıklık için “bu solgun ışığın altında” gönderimi kullanılır. Yazım ve noktalama düzeltildikten sonra paragraf şöyle gelişir: “Akşam, bahçenin üzerine ağır ağır indi. Gökyüzü, günün yükünü taşıyan solgun bir yüz gibiydi. Bu solgun ışığın altında ince rüzgârla sallanan ağaçlar, birbirine sessizce eğiliyordu.” Her kuralın kanıtı metinde görülebilir.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Yağmurlu sokak.** Özgün mikro metin: “Sokak lambası su birikintisinde titredi; gece, taş duvarlara serin bir sessizlik bıraktı.” Bu metinden hareketle oluşturulan ilk paragrafta şu sorunlar bulunsun: “Gece çok sessizdi ve sokak lambası parlıyordu, su birikintisi de parlıyordu ve duvarlar soğuktu ve kimse yoktu.” Plan dağınıktır, “parlıyordu” ve “ve” tekrarı akıcılığı bozar, ana duygu yalnız doğrudan söylenir.\n\nDüzeltme sürecinde odak su birikintisindeki yansımaya alınır. Karşılaştırma, lambanın gerçek ışığı ile suda kırılan görüntüsü arasında kurulur. Söz varlığı “titrek yansıma, ıslak taş, serin sessizlik, boş pencere” olarak düzenlenir. Örtük ileti, sokağın geç saatlerdeki ıssızlığıdır. Cümleler arasında “biraz ileride” ve “bu sessizliğin içinde” geçişleri kullanılır. Son metin: “Sokak lambasının titrek yansıması, su birikintisinin içinde parçalanıyordu. Biraz ileride ıslak taş duvarlar gece serinliğini tutuyor, kapalı pencereler sokağın ıssızlığını çoğaltıyordu. Bu sessizliğin içinde yalnızca oluklardan düşen suyun aralıklı sesi duyuluyordu.” Noktalama, üç ayrı görüntünün sınırını belirginleştirir; ana duygu doğrudan adlandırılmadan sezdirilir.","**Çözümlü örnek 1 — Akşam bahçesi.** Ham taslak: “Akşam bahçeye geldi sessizdi ağaçlar rüzgarda sallanıyor gökyüzü yorgun gibiydi.” İlk olarak plan belirlenir: odak akşamın bahçeye inişi, ana duygu sakin yorgunluk, ayrıntı sırası gökyüzü—rüzgâr—ağaçlar. Dikkat çekici fakat ilgili giriş “Akşam, bahçenin üzerine ağır ağır indi.” olur.\n\nDüşünceyi geliştirmek için yalnız bir benzetme seçilir: “Gökyüzü, günün yükünü omuzlarında taşıyan solgun bir yüz gibiydi.” Söz varlığı “ağır ağır, ince rüzgâr, solgun, sessizce eğilmek” çevresinde tutulur. Açık ileti bahçenin akşam saatindeki görünüşüdür; örtük ileti günün bitişindeki yorgunluktur. Dil yapıları şimdiki zaman ile geçmiş zaman arasında karıştırılmaz. Bağdaşıklık için “bu solgun ışığın altında” gönderimi kullanılır. Yazım ve noktalama düzeltildikten sonra paragraf şöyle gelişir: “Akşam, bahçenin üzerine ağır ağır indi. Gökyüzü, günün yükünü taşıyan solgun bir yüz gibiydi. Bu solgun ışığın altında ince rüzgârla sallanan ağaçlar, birbirine sessizce eğiliyordu.” Her kuralın kanıtı metinde görülebilir.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Yağmurlu sokak.** Özgün mikro metin: “Sokak lambası su birikintisinde titredi; gece, taş duvarlara serin bir sessizlik bıraktı.” Bu metinden hareketle oluşturulan ilk paragrafta şu sorunlar bulunsun: “Gece çok sessizdi ve sokak lambası parlıyordu, su birikintisi de parlıyordu ve duvarlar soğuktu ve kimse yoktu.” Plan dağınıktır, “parlıyordu” ve “ve” tekrarı akıcılığı bozar, ana duygu yalnız doğrudan söylenir.\n\nDüzeltme sürecinde odak su birikintisindeki yansımaya alınır. Karşılaştırma, lambanın gerçek ışığı ile suda kırılan görüntüsü arasında kurulur. Söz varlığı “titrek yansıma, ıslak taş, serin sessizlik, boş pencere” olarak düzenlenir. Örtük ileti, sokağın geç saatlerdeki ıssızlığıdır. Cümleler arasında “biraz ileride” ve “bu sessizliğin içinde” geçişleri kullanılır. Son metin: “Sokak lambasının titrek yansıması, su birikintisinin içinde parçalanıyordu. Biraz ileride ıslak taş duvarlar gece serinliğini tutuyor, kapalı pencereler sokağın ıssızlığını çoğaltıyordu. Bu sessizliğin içinde yalnızca oluklardan düşen suyun aralıklı sesi duyuluyordu.” Noktalama, üç ayrı görüntünün sınırını belirginleştirir; ana duygu doğrudan adlandırılmadan sezdirilir."],"commonMistakes":"Kuralları birbirinden bağımsız kontrol kutuları gibi görmek temel hatadır. Yazım doğru olsa da paragraf plansız ve kopuk olabilir. İkinci hata, düşünceyi geliştirme yollarını metne zorla eklemektir; her cümlede benzetme kullanmak anlatımı güçlendirmez. Üçüncü hata, “edebî” görünmek için anlamı belirsiz, bağlam dışı sözcükler seçmektir. Okur sözü çözmeye çalışırken ana görüntüyü kaybediyorsa incelik sağlanmamıştır.\n\nAçık ve örtük iletiyi karşıt seçenekler sanmak da yanlıştır. Aynı paragrafta konu açık, duygu örtük kurulabilir. Bağdaşıklığı yalnız bağlaç kullanmakla eş tutmak; zamirlerin gönderimini, sözcük tekrarlarını ve zaman tutarlılığını görmezden gelmek başka bir sorundur. Son olarak yazım ve noktalamayı yalnız son aşamada, hızlıca kontrol etmek hataları görünmez kılar. En etkili yol, önce anlam ve yapı, sonra cümle bağlantıları, ardından yazım ve noktalama için ayrı okumalar yapmaktır.","selfCheck":["Paragrafı daha önce hazırladığım plana ve ana duyguya uygun biçimde başlattım mı?","Kullandığım örnek, karşılaştırma veya benzetme ana görüntüyü gerçekten geliştirdi mi?","Söz varlığım bağlama, hedef kitleye ve paragrafın üslubuna uygun mu?","Açık iletim anlaşılır, örtük iletim metindeki ayrıntılarla destekli mi?","Başlığım ve bitiriş cümlem paragrafın içeriğiyle tutarlı mı?","Türkçe dil yapılarını, zaman ve anlam ilişkilerini doğru kullandım mı?","Cümleler arasında açık gönderimler ve doğal geçişler kurdum mu?","Yazımı ayrı, noktalamayı ayrı bir son okumayla doğruladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Betimleyici Paragrafta Yazma Kurallarını Uygulama: TDE4.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"62541f66abbce92a97dcb496ddcea90b029b528088038c85f00a4d738d4ba6a5","reviewDecisionSha256":"34ce59196f38ebcfd9839323db59493dd50a379023cd633305c0fa27658d50ce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:62541f66abbce92a97dcb496ddcea90b029b528088038c85f00a4d738d4ba6a5","reviewedHash":"sha256:62541f66abbce92a97dcb496ddcea90b029b528088038c85f00a4d738d4ba6a5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:34ce59196f38ebcfd9839323db59493dd50a379023cd633305c0fa27658d50ce; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n011","contentProjectionSha256":"62541f66abbce92a97dcb496ddcea90b029b528088038c85f00a4d738d4ba6a5","reviewDecisionSha256":"34ce59196f38ebcfd9839323db59493dd50a379023cd633305c0fa27658d50ce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n012","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.4","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Ürünü sınıfta sunma; öz, akran ve öğretmen değerlendirmesinden yararlanma.","Dereceli puanlama anahtarındaki ölçütlere göre metni düzeltme ve uygun platformlarda paylaşma."],"physicalPages":[69,70],"evidenceId":"EV-TDE2026-P069-P070-T01-APP-TDE4.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Betimleyici Yazıyı Ölçütlerle Değerlendirme ve Geliştirme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan bir paragrafı yalnız “beğendim” ya da “beğenmedim” diyerek değil, ölçüt ve kanıt kullanarak değerlendirmeyi öğreneceksin. Değerlendirme, yazı bittikten sonra yapılan yüzeysel bir işlem değildir; yazma davranışlarını, içerik kararlarını, dil ve anlatımı, alınan geri bildirimleri ve sonraki yazma hedefini birbirine bağlayan bir döngüdür. Tema uygulamasında ürün sınıfta sunulur; öz değerlendirme, akran değerlendirmesi ve öğretmen değerlendirmesinden yararlanılır; dereceli puanlama anahtarındaki ölçütlere göre metin düzeltilir ve uygun platformlarda paylaşılır.\n\nResmî süreç iki bileşenden oluşur: TDE4.4.1 “Kendini değerlendirir.” ve TDE4.4.2 “Tepki ortaya koyar.” İlk bileşen, yazma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini; yazının içeriğini; dil ve anlatımını; paydaş görüşlerini değerlendirmeyi kapsar. İkinci bileşen, geri bildirimlerden hareketle yeni hedef belirlemeyi, özgün yazar kimliğini geliştirmeyi ve yazıyı sınıf/okul panosu ya da okulun resmî çevrim içi ortamı gibi uygun yerlerde paylaşmayı içerir. Dolayısıyla değerlendirme, puan almak için değil, metni ve sonraki yazma sürecini geliştirmek için yapılır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ölçüt**, yazıda aranacak gözlenebilir özelliktir. “Güzel anlatım” tek başına ölçüt değildir; “Ana duygu seçilmiş ayrıntılarla tutarlı biçimde sezdiriliyor.” daha gözlenebilir bir ölçüttür. **Kanıt**, değerlendirme yargısını destekleyen belirli cümle, söz seçimi, geçiş veya süreç kaydıdır. **Öz değerlendirme**, yazarın kendi sürecini ve ürününü ölçütlerle incelemesidir. **Akran değerlendirmesi**, benzer görevi yapan bir öğrencinin metne okur gözüyle ölçütlü geri bildirim sunmasıdır. **Öğretmen değerlendirmesi**, amaç ve öğrenme çıktılarıyla ilişkilendirilmiş yönlendirme sağlar.\n\n**Dereceli puanlama anahtarı**, ölçütlerin farklı başarı düzeylerinde nasıl göründüğünü açıklayan araçtır. Buradaki amaç yalnız toplam puan üretmek değil, hangi özelliğin geliştirilmesi gerektiğini belirlemektir. **Geri bildirim**, kişiye değil ürüne ve sürece yönelen, kanıt içeren geliştirme önerisidir. **Revizyon**, geri bildirim doğrultusunda yapılan anlamlı değişikliktir; yalnız yazım hatasını düzeltmekle sınırlı değildir. **Yeni hedef**, sonraki metinde özellikle geliştirilmek istenen davranıştır. **Özgün yazar kimliği**, sürekli aynı süslü sözleri kullanmak değil; bilinçli seçimlerini tanıyıp geliştiren, geri bildirimi işleyebilen bir yazma tutumu oluşturmaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü; ölçüt belirleme, süreç ve ürün kanıtını inceleme, gerekçeli değerlendirme yapma, geri bildirimi işleme, yeni hedef ve revizyon belirleme aşamalarından oluşur. Son düğüm yeniden ilk düğüme bağlanır; çünkü bugünkü revizyon kararı, sonraki yazının başlangıç ölçütüne dönüşür.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. Ölçütleri görevden türet.** Betimleyici paragraf için içerik, dil-anlatım ve süreç ölçütleri oluştur. Örneğin ana duygu korunuyor mu, ayrıntılar tek odak çevresinde mi, söz varlığı bağlama uygun mu, cümleler akıcı ve bağlantılı mı, yazım-noktalama doğru mu? Ölçütlerin her biri metinde gözlenebilir olmalıdır.\n\n**2. TDE4.4.1 — Yazma davranışını değerlendir.** Yazmaya nasıl başladığını, zamanı nasıl kullandığını, hangi engelle karşılaştığını ve stratejiyi sürdürüp sürdürmediğini düşün. “Zorlandım.” genel bir duygu bildirimidir. “İlk cümleyi kurmakta zorlandım; ana görüntüyü seçince taslağa devam edebildim.” ifadesi ise davranış, duygu ve çözüm arasında ilişki kurar.\n\n**3. İçeriği değerlendir.** Paragrafın ana duygusunu, odak görüntüsünü ve ayrıntı sırasını incele. Her cümlenin içerik amacına katkısını sor. Şiirin ana duygusu düzyazıda korunmuş mu? Kaynaktaki sözler uzun biçimde kopyalanmadan özgün ilişkiler kurulmuş mu? Değerlendirme yargısını belirli cümlelerle destekle.\n\n**4. Dil ve anlatımı değerlendir.** Söz varlığının bağlama uygunluğu, açık ve örtük iletilerin dengesi, cümleler arası bağdaşıklık, akıcılık, özgünlük, yazım ve noktalama üzerinde dur. “Dil iyi” yerine “İkinci ve üçüncü cümlede aynı fiilin tekrarı akışı yavaşlatıyor.” gibi kanıtlı bir yargı kullan.\n\n**5. Paydaş görüşlerini karşılaştır.** Öz, akran ve öğretmen değerlendirmesi aynı ağırlıkta veya aynı yönde olmak zorunda değildir. Geri bildirimin hangi ölçüte dayandığına bak. Bir akran “daha fazla sıfat ekle” diyebilir; ancak metin zaten yoğun ve ana duygu belirsizse bu öneri amaca hizmet etmeyebilir. Geri bildirimi otomatik uygulamak yerine amaçla ve kanıtla karşılaştır.\n\n**6. TDE4.4.2 — Tepki ortaya koy: revizyon kararı al.** Hangi değişikliği yapacağını, nedenini ve beklenen etkisini yaz. “Metni düzelteceğim.” belirsizdir. “İkinci cümledeki genel ‘güzel’ sıfatını kaldırıp ışığın taşlar üzerindeki etkisini somutlaştıracağım; böylece betimleme ölçütünü güçlendireceğim.” belirli bir revizyon kararıdır.\n\n**7. Yeni hedef ve paylaşım yolu belirle.** Revizyon tamamlandığında bir sonraki yazı için tek veya birkaç öncelikli hedef seç. Örneğin “Örtük iletiyi ayrıntılarla kuracağım.” ya da “Taslakta tekrar eden fiilleri erken belirleyeceğim.” Yazını sınıf sunumunda, okul panosunda veya okulun resmî çevrim içi ortamında paylaşmadan önce içerik, dil ve uygunluk kontrolü yap. Paylaşım, değerlendirme döngüsünün görünür ürünüdür; ancak kişisel veri ve uygunluk kuralları gözetilmelidir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1 — Sabah avlusu.** Öğrencinin özgün taslağı: “Sabah avlu çok güzeldi. Güneş duvara vuruyordu. Kuşlar vardı. Her yer yeni bir gün gibi görünüyordu.” Ölçütler; ana duygunun sezdirilmesi, seçilmiş ayrıntı, bağlama uygun söz varlığı ve cümleler arası bütünlüktür. Öz değerlendirmede öğrenci “güzel” ve “her yer” sözlerinin genel kaldığını, kuşların metinde işlevsiz yer aldığını belirler. Süreç kanıtı olarak ilk taslakta ayrıntı listesi hazırlamadığını not eder.\n\nAkran geri bildirimi, duvardaki ışık görüntüsünün geliştirilebileceğini söyler. Öğretmen geri bildirimi ise son cümlenin ana duyguyu doğrudan ve belirsiz biçimde söylediğini belirtir. Geri bildirimler amaçla karşılaştırılır. Revizyon kararı: ışığın avluda oluşturduğu hareketi somutlaştırmak, kuş ayrıntısını sesle ilişkilendirmek, “güzel” sözünü kaldırmak. Düzeltilmiş paragraf: “Sabah ışığı, avlunun taş duvarında yavaşça yükselen açık bir çizgi oluşturuyordu. Çatının kıyısındaki kuş sesleri boşluğu doldururken serin taşlar günün ilk sıcaklığını sessizce karşılıyordu.” Yeni hedef, sonraki yazıda genel sıfatlar yerine gözlenebilir ayrıntı seçmektir. Metin, sınıf panosuna alınmadan önce yazım ve paylaşım uygunluğu açısından son kez kontrol edilir.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Yağmurdan sonra.** Taslak: “Yağmur bitince sokak sustu. Lambalar ıslak yolda parlıyordu. Bu görüntü beni yalnız hissettirdi ama aynı zamanda huzurluydum.” Dereceli puanlama ölçütlerinde içerik tutarlılığı yeterli, söz varlığı geliştirilebilir, örtük ileti ise sınırlı düzeydedir. Öz değerlendirme, son cümlenin duyguyu doğrudan söylediğini gösterir. Akran, “yalnızlık ve huzur birlikte olabilir mi?” diye sorar. Öğretmen, bu iki duygunun karşıtlıkla kurulabileceğini fakat metinde kanıtlanması gerektiğini belirtir.\n\nÖğrenci üç geri bildirimi birleştirir: duygulardan birini silmek yerine karşıtlığı görüntülerle destekleyecektir. Revizyon kararı, boş sokağın yalnızlığını ve ışığın yumuşak yansımasının huzurunu ayrı ayrıntılarla göstermektir. Yeni metin: “Yağmur çekilince sokak, kapalı pencerelerin arasında derin bir sessizliğe gömüldü. Islak taşlarda yayılan sarı lamba ışığı ise bu boşluğun içine yumuşak bir sıcaklık bırakıyordu.” Gerekçeli değerlendirme, ilk cümlede yalnızlık, ikinci cümlede huzur kanıtı bulunduğunu gösterir. Yeni hedef, birbiriyle gerilim taşıyan duyguları açıkça adlandırmadan ayrıntılarla kurmaktır. Metin okulun resmî çevrim içi ortamı için düşünülürse başlık, görsel gereksinimi ve yayımlama uygunluğu ayrıca gözden geçirilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİlk hata, değerlendirmeyi yalnız yanlış bulma işi sanmaktır. Güçlü yönler de kanıtla belirlenmelidir; çünkü korunacak özellik bilinmeden revizyon yapılırsa metnin etkili kısmı zarar görebilir. İkinci hata, kişiye yönelik yargı kurmaktır: “Sen betimleme yapamıyorsun.” yerine “İkinci cümlede görüntüyü somutlaştıran ayrıntı bulunmuyor.” denmelidir. Üçüncü hata, bütün geri bildirimleri sorgulamadan uygulamaktır. Öneri, görevin amacı ve ölçütlerle uyuşmuyorsa gerekçeyle reddedilebilir.\n\nPuanı değerlendirme ile eşitlemek de yanlıştır. Puan hangi ölçütün neden zayıf kaldığını göstermiyorsa revizyona yön vermez. Yalnız yazım-noktalama düzeltip “metni geliştirdim” demek, içerik ve anlatım sorunlarını görmezden gelir. Son hata, yeni hedefi çok genel kurmaktır. “Daha iyi yazacağım.” ölçülemez; “Bir sonraki paragrafta ana duyguyu iki duyusal ayrıntıyla sezdirip genel sıfatları azaltacağım.” gözlenebilir bir hedeftir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Değerlendirme ölçütlerimi görev ve öğrenme çıktısıyla ilişkili, gözlenebilir biçimde belirledim mi?\n- Yazma sürecindeki davranışlarımı, duygularımı ve kullandığım çözümleri somut örneklerle inceledim mi?\n- İçerik hakkındaki her yargımı paragraftaki belirli bir kanıtla destekledim mi?\n- Dil, anlatım, bağdaşıklık, söz varlığı, yazım ve noktalamayı ayrı ölçütlerle değerlendirdim mi?\n- Öz, akran ve öğretmen geri bildirimlerini amaç ve kanıt bakımından karşılaştırdım mı?\n- Yapacağım revizyonu, gerekçesini ve beklenen etkisini açıkça yazdım mı?\n- Sonraki yazım için ölçülebilir ve gerçekçi yeni bir hedef belirledim mi?\n- Paylaşım ortamını seçerken metnin uygunluğunu ve son kontrollerini tamamladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n012__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-4","captionKey":"tr-g09-tde-n012__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-4.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n012__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-024","tr-g09-tde-qf-025"],"questionRanges":[{"start":116,"end":120},{"start":121,"end":125}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n012__fig.alt.tr-g09-tde-t01-tde4-4":"Yazma değerlendirmesi beş aşamalı ve yinelenen bir döngüdür: gözlenebilir ölçütler belirlenir; süreç ile ürün kanıtları incelenir; içerik, dil-anlatım ve yazma davranışı hakkında gerekçeli değerlendirme yapılır; öz, akran ve öğretmen geri bildirimleri amaçla karşılaştırılarak işlenir; yeni hedef ve revizyon kararı belirlenir, bu karar sonraki yazının ölçütlerini başlatır.","tr-g09-tde-n012__fig.caption.tr-g09-tde-t01-tde4-4.main":"SÖZÜN İNCELİĞİ: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n012__fig.node.tr-g09-tde-t01-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n012__fig.edge.tr-g09-tde-t01-tde4-4.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t01-tde4-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, edebî söyleyişin inceliğini yansıtan bir paragrafı yalnız “beğendim” ya da “beğenmedim” diyerek değil, ölçüt ve kanıt kullanarak değerlendirmeyi öğreneceksin. Değerlendirme, yazı bittikten sonra yapılan yüzeysel bir işlem değildir; yazma davranışlarını, içerik kararlarını, dil ve anlatımı, alınan geri bildirimleri ve sonraki yazma hedefini birbirine bağlayan bir döngüdür. Tema uygulamasında ürün sınıfta sunulur; öz değerlendirme, akran değerlendirmesi ve öğretmen değerlendirmesinden yararlanılır; dereceli puanlama anahtarındaki ölçütlere göre metin düzeltilir ve uygun platformlarda paylaşılır.\n\nResmî süreç iki bileşenden oluşur: TDE4.4.1 “Kendini değerlendirir.” ve TDE4.4.2 “Tepki ortaya koyar.” İlk bileşen, yazma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini; yazının içeriğini; dil ve anlatımını; paydaş görüşlerini değerlendirmeyi kapsar. İkinci bileşen, geri bildirimlerden hareketle yeni hedef belirlemeyi, özgün yazar kimliğini geliştirmeyi ve yazıyı sınıf/okul panosu ya da okulun resmî çevrim içi ortamı gibi uygun yerlerde paylaşmayı içerir. Dolayısıyla değerlendirme, puan almak için değil, metni ve sonraki yazma sürecini geliştirmek için yapılır.","keyConcepts":"**Ölçüt**, yazıda aranacak gözlenebilir özelliktir. “Güzel anlatım” tek başına ölçüt değildir; “Ana duygu seçilmiş ayrıntılarla tutarlı biçimde sezdiriliyor.” daha gözlenebilir bir ölçüttür. **Kanıt**, değerlendirme yargısını destekleyen belirli cümle, söz seçimi, geçiş veya süreç kaydıdır. **Öz değerlendirme**, yazarın kendi sürecini ve ürününü ölçütlerle incelemesidir. **Akran değerlendirmesi**, benzer görevi yapan bir öğrencinin metne okur gözüyle ölçütlü geri bildirim sunmasıdır. **Öğretmen değerlendirmesi**, amaç ve öğrenme çıktılarıyla ilişkilendirilmiş yönlendirme sağlar.\n\n**Dereceli puanlama anahtarı**, ölçütlerin farklı başarı düzeylerinde nasıl göründüğünü açıklayan araçtır. Buradaki amaç yalnız toplam puan üretmek değil, hangi özelliğin geliştirilmesi gerektiğini belirlemektir. **Geri bildirim**, kişiye değil ürüne ve sürece yönelen, kanıt içeren geliştirme önerisidir. **Revizyon**, geri bildirim doğrultusunda yapılan anlamlı değişikliktir; yalnız yazım hatasını düzeltmekle sınırlı değildir. **Yeni hedef**, sonraki metinde özellikle geliştirilmek istenen davranıştır. **Özgün yazar kimliği**, sürekli aynı süslü sözleri kullanmak değil; bilinçli seçimlerini tanıyıp geliştiren, geri bildirimi işleyebilen bir yazma tutumu oluşturmaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü; ölçüt belirleme, süreç ve ürün kanıtını inceleme, gerekçeli değerlendirme yapma, geri bildirimi işleme, yeni hedef ve revizyon belirleme aşamalarından oluşur. Son düğüm yeniden ilk düğüme bağlanır; çünkü bugünkü revizyon kararı, sonraki yazının başlangıç ölçütüne dönüşür.","steps":"**1. Ölçütleri görevden türet.** Betimleyici paragraf için içerik, dil-anlatım ve süreç ölçütleri oluştur. Örneğin ana duygu korunuyor mu, ayrıntılar tek odak çevresinde mi, söz varlığı bağlama uygun mu, cümleler akıcı ve bağlantılı mı, yazım-noktalama doğru mu? Ölçütlerin her biri metinde gözlenebilir olmalıdır.\n\n**2. TDE4.4.1 — Yazma davranışını değerlendir.** Yazmaya nasıl başladığını, zamanı nasıl kullandığını, hangi engelle karşılaştığını ve stratejiyi sürdürüp sürdürmediğini düşün. “Zorlandım.” genel bir duygu bildirimidir. “İlk cümleyi kurmakta zorlandım; ana görüntüyü seçince taslağa devam edebildim.” ifadesi ise davranış, duygu ve çözüm arasında ilişki kurar.\n\n**3. İçeriği değerlendir.** Paragrafın ana duygusunu, odak görüntüsünü ve ayrıntı sırasını incele. Her cümlenin içerik amacına katkısını sor. Şiirin ana duygusu düzyazıda korunmuş mu? Kaynaktaki sözler uzun biçimde kopyalanmadan özgün ilişkiler kurulmuş mu? Değerlendirme yargısını belirli cümlelerle destekle.\n\n**4. Dil ve anlatımı değerlendir.** Söz varlığının bağlama uygunluğu, açık ve örtük iletilerin dengesi, cümleler arası bağdaşıklık, akıcılık, özgünlük, yazım ve noktalama üzerinde dur. “Dil iyi” yerine “İkinci ve üçüncü cümlede aynı fiilin tekrarı akışı yavaşlatıyor.” gibi kanıtlı bir yargı kullan.\n\n**5. Paydaş görüşlerini karşılaştır.** Öz, akran ve öğretmen değerlendirmesi aynı ağırlıkta veya aynı yönde olmak zorunda değildir. Geri bildirimin hangi ölçüte dayandığına bak. Bir akran “daha fazla sıfat ekle” diyebilir; ancak metin zaten yoğun ve ana duygu belirsizse bu öneri amaca hizmet etmeyebilir. Geri bildirimi otomatik uygulamak yerine amaçla ve kanıtla karşılaştır.\n\n**6. TDE4.4.2 — Tepki ortaya koy: revizyon kararı al.** Hangi değişikliği yapacağını, nedenini ve beklenen etkisini yaz. “Metni düzelteceğim.” belirsizdir. “İkinci cümledeki genel ‘güzel’ sıfatını kaldırıp ışığın taşlar üzerindeki etkisini somutlaştıracağım; böylece betimleme ölçütünü güçlendireceğim.” belirli bir revizyon kararıdır.\n\n**7. Yeni hedef ve paylaşım yolu belirle.** Revizyon tamamlandığında bir sonraki yazı için tek veya birkaç öncelikli hedef seç. Örneğin “Örtük iletiyi ayrıntılarla kuracağım.” ya da “Taslakta tekrar eden fiilleri erken belirleyeceğim.” Yazını sınıf sunumunda, okul panosunda veya okulun resmî çevrim içi ortamında paylaşmadan önce içerik, dil ve uygunluk kontrolü yap. Paylaşım, değerlendirme döngüsünün görünür ürünüdür; ancak kişisel veri ve uygunluk kuralları gözetilmelidir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1 — Sabah avlusu.** Öğrencinin özgün taslağı: “Sabah avlu çok güzeldi. Güneş duvara vuruyordu. Kuşlar vardı. Her yer yeni bir gün gibi görünüyordu.” Ölçütler; ana duygunun sezdirilmesi, seçilmiş ayrıntı, bağlama uygun söz varlığı ve cümleler arası bütünlüktür. Öz değerlendirmede öğrenci “güzel” ve “her yer” sözlerinin genel kaldığını, kuşların metinde işlevsiz yer aldığını belirler. Süreç kanıtı olarak ilk taslakta ayrıntı listesi hazırlamadığını not eder.\n\nAkran geri bildirimi, duvardaki ışık görüntüsünün geliştirilebileceğini söyler. Öğretmen geri bildirimi ise son cümlenin ana duyguyu doğrudan ve belirsiz biçimde söylediğini belirtir. Geri bildirimler amaçla karşılaştırılır. Revizyon kararı: ışığın avluda oluşturduğu hareketi somutlaştırmak, kuş ayrıntısını sesle ilişkilendirmek, “güzel” sözünü kaldırmak. Düzeltilmiş paragraf: “Sabah ışığı, avlunun taş duvarında yavaşça yükselen açık bir çizgi oluşturuyordu. Çatının kıyısındaki kuş sesleri boşluğu doldururken serin taşlar günün ilk sıcaklığını sessizce karşılıyordu.” Yeni hedef, sonraki yazıda genel sıfatlar yerine gözlenebilir ayrıntı seçmektir. Metin, sınıf panosuna alınmadan önce yazım ve paylaşım uygunluğu açısından son kez kontrol edilir.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Yağmurdan sonra.** Taslak: “Yağmur bitince sokak sustu. Lambalar ıslak yolda parlıyordu. Bu görüntü beni yalnız hissettirdi ama aynı zamanda huzurluydum.” Dereceli puanlama ölçütlerinde içerik tutarlılığı yeterli, söz varlığı geliştirilebilir, örtük ileti ise sınırlı düzeydedir. Öz değerlendirme, son cümlenin duyguyu doğrudan söylediğini gösterir. Akran, “yalnızlık ve huzur birlikte olabilir mi?” diye sorar. Öğretmen, bu iki duygunun karşıtlıkla kurulabileceğini fakat metinde kanıtlanması gerektiğini belirtir.\n\nÖğrenci üç geri bildirimi birleştirir: duygulardan birini silmek yerine karşıtlığı görüntülerle destekleyecektir. Revizyon kararı, boş sokağın yalnızlığını ve ışığın yumuşak yansımasının huzurunu ayrı ayrıntılarla göstermektir. Yeni metin: “Yağmur çekilince sokak, kapalı pencerelerin arasında derin bir sessizliğe gömüldü. Islak taşlarda yayılan sarı lamba ışığı ise bu boşluğun içine yumuşak bir sıcaklık bırakıyordu.” Gerekçeli değerlendirme, ilk cümlede yalnızlık, ikinci cümlede huzur kanıtı bulunduğunu gösterir. Yeni hedef, birbiriyle gerilim taşıyan duyguları açıkça adlandırmadan ayrıntılarla kurmaktır. Metin okulun resmî çevrim içi ortamı için düşünülürse başlık, görsel gereksinimi ve yayımlama uygunluğu ayrıca gözden geçirilir.","**Çözümlü örnek 1 — Sabah avlusu.** Öğrencinin özgün taslağı: “Sabah avlu çok güzeldi. Güneş duvara vuruyordu. Kuşlar vardı. Her yer yeni bir gün gibi görünüyordu.” Ölçütler; ana duygunun sezdirilmesi, seçilmiş ayrıntı, bağlama uygun söz varlığı ve cümleler arası bütünlüktür. Öz değerlendirmede öğrenci “güzel” ve “her yer” sözlerinin genel kaldığını, kuşların metinde işlevsiz yer aldığını belirler. Süreç kanıtı olarak ilk taslakta ayrıntı listesi hazırlamadığını not eder.\n\nAkran geri bildirimi, duvardaki ışık görüntüsünün geliştirilebileceğini söyler. Öğretmen geri bildirimi ise son cümlenin ana duyguyu doğrudan ve belirsiz biçimde söylediğini belirtir. Geri bildirimler amaçla karşılaştırılır. Revizyon kararı: ışığın avluda oluşturduğu hareketi somutlaştırmak, kuş ayrıntısını sesle ilişkilendirmek, “güzel” sözünü kaldırmak. Düzeltilmiş paragraf: “Sabah ışığı, avlunun taş duvarında yavaşça yükselen açık bir çizgi oluşturuyordu. Çatının kıyısındaki kuş sesleri boşluğu doldururken serin taşlar günün ilk sıcaklığını sessizce karşılıyordu.” Yeni hedef, sonraki yazıda genel sıfatlar yerine gözlenebilir ayrıntı seçmektir. Metin, sınıf panosuna alınmadan önce yazım ve paylaşım uygunluğu açısından son kez kontrol edilir.\n\n**Çözümlü örnek 2 — Yağmurdan sonra.** Taslak: “Yağmur bitince sokak sustu. Lambalar ıslak yolda parlıyordu. Bu görüntü beni yalnız hissettirdi ama aynı zamanda huzurluydum.” Dereceli puanlama ölçütlerinde içerik tutarlılığı yeterli, söz varlığı geliştirilebilir, örtük ileti ise sınırlı düzeydedir. Öz değerlendirme, son cümlenin duyguyu doğrudan söylediğini gösterir. Akran, “yalnızlık ve huzur birlikte olabilir mi?” diye sorar. Öğretmen, bu iki duygunun karşıtlıkla kurulabileceğini fakat metinde kanıtlanması gerektiğini belirtir.\n\nÖğrenci üç geri bildirimi birleştirir: duygulardan birini silmek yerine karşıtlığı görüntülerle destekleyecektir. Revizyon kararı, boş sokağın yalnızlığını ve ışığın yumuşak yansımasının huzurunu ayrı ayrıntılarla göstermektir. Yeni metin: “Yağmur çekilince sokak, kapalı pencerelerin arasında derin bir sessizliğe gömüldü. Islak taşlarda yayılan sarı lamba ışığı ise bu boşluğun içine yumuşak bir sıcaklık bırakıyordu.” Gerekçeli değerlendirme, ilk cümlede yalnızlık, ikinci cümlede huzur kanıtı bulunduğunu gösterir. Yeni hedef, birbiriyle gerilim taşıyan duyguları açıkça adlandırmadan ayrıntılarla kurmaktır. Metin okulun resmî çevrim içi ortamı için düşünülürse başlık, görsel gereksinimi ve yayımlama uygunluğu ayrıca gözden geçirilir."],"commonMistakes":"İlk hata, değerlendirmeyi yalnız yanlış bulma işi sanmaktır. Güçlü yönler de kanıtla belirlenmelidir; çünkü korunacak özellik bilinmeden revizyon yapılırsa metnin etkili kısmı zarar görebilir. İkinci hata, kişiye yönelik yargı kurmaktır: “Sen betimleme yapamıyorsun.” yerine “İkinci cümlede görüntüyü somutlaştıran ayrıntı bulunmuyor.” denmelidir. Üçüncü hata, bütün geri bildirimleri sorgulamadan uygulamaktır. Öneri, görevin amacı ve ölçütlerle uyuşmuyorsa gerekçeyle reddedilebilir.\n\nPuanı değerlendirme ile eşitlemek de yanlıştır. Puan hangi ölçütün neden zayıf kaldığını göstermiyorsa revizyona yön vermez. Yalnız yazım-noktalama düzeltip “metni geliştirdim” demek, içerik ve anlatım sorunlarını görmezden gelir. Son hata, yeni hedefi çok genel kurmaktır. “Daha iyi yazacağım.” ölçülemez; “Bir sonraki paragrafta ana duyguyu iki duyusal ayrıntıyla sezdirip genel sıfatları azaltacağım.” gözlenebilir bir hedeftir.","selfCheck":["Değerlendirme ölçütlerimi görev ve öğrenme çıktısıyla ilişkili, gözlenebilir biçimde belirledim mi?","Yazma sürecindeki davranışlarımı, duygularımı ve kullandığım çözümleri somut örneklerle inceledim mi?","İçerik hakkındaki her yargımı paragraftaki belirli bir kanıtla destekledim mi?","Dil, anlatım, bağdaşıklık, söz varlığı, yazım ve noktalamayı ayrı ölçütlerle değerlendirdim mi?","Öz, akran ve öğretmen geri bildirimlerini amaç ve kanıt bakımından karşılaştırdım mı?","Yapacağım revizyonu, gerekçesini ve beklenen etkisini açıkça yazdım mı?","Sonraki yazım için ölçülebilir ve gerçekçi yeni bir hedef belirledim mi?","Paylaşım ortamını seçerken metnin uygunluğunu ve son kontrollerini tamamladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Betimleyici Yazıyı Ölçütlerle Değerlendirme ve Geliştirme: TDE4.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5f024fd8cbd3ec098665cfd3d88c2cd3f3cc4075c97f36afd1e4597eb529a31f","reviewDecisionSha256":"5fd2a9bcdd9974346188454a469aa078d0ed27cd701580ab4ba008369cfadffd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5f024fd8cbd3ec098665cfd3d88c2cd3f3cc4075c97f36afd1e4597eb529a31f","reviewedHash":"sha256:5f024fd8cbd3ec098665cfd3d88c2cd3f3cc4075c97f36afd1e4597eb529a31f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5fd2a9bcdd9974346188454a469aa078d0ed27cd701580ab4ba008369cfadffd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n012","contentProjectionSha256":"5f024fd8cbd3ec098665cfd3d88c2cd3f3cc4075c97f36afd1e4597eb529a31f","reviewDecisionSha256":"5fd2a9bcdd9974346188454a469aa078d0ed27cd701580ab4ba008369cfadffd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n013","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.1","objective":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Şairin kendi seslendirdiği bir şiiri dinlemek/izlemek için uygun strateji belirleme.","Dinleme/izleme kurallarını hatırlama ve kontrol listesiyle süreci yönetme."],"physicalPages":[77],"evidenceId":"EV-TDE2026-P077-T02-APP-TDE1.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiir Dinleme/İzleme Sürecini Amaçlı Yönetme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında bir şiiri dinlemeye/izlemeye başlamadan önce amacını belirlemeyi, başlık ve varsa görsel ipuçlarından geçici tahminler üretmeyi, amacına uygun yöntem ve strateji seçmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında şiirin mümkün olduğunda şairinin kendi sesinden sunulması önem taşır; ancak senin görevin konuşanın kimliğine ilişkin bilgi ezberlemek değil, seslendirmeyi bilinçli biçimde takip etmektir. Dinleme/izleme boyunca dikkatini, notlarını ve davranışlarını bir kontrol listesiyle yönetecek; seçtiğin stratejiyi metnin akışına göre sürdüreceksin. Böylece yalnız işittiğin sözcükleri kaydetmekle kalmayacak, şiirin ana duygusunu, ritmini ve sunuluş biçimini daha sonra incelemeye elverişli bir dinleme kaydı oluşturacaksın.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Dinleme/izleme amacı**, etkinliğin sonunda neyi anlayacağını ya da hangi kanıtı toplayacağını belirten açık hedeftir. “Şiiri anlamak” çok geniştir; “ses tonu ve durakların ana duyguya katkısını belirlemek” daha işlevsel bir amaçtır. **Ön bilgi**, konu, şiir ve seslendirme hakkında daha önce öğrendiklerindir; metnin yerine geçmez, yalnız başlangıç noktası sağlar. **Tahmin**, başlık, görüntü, sunum ortamı veya ilk seslerden hareketle oluşturulan ve dinleme sırasında sınanması gereken geçici görüştür. **Yöntem**, çalışmanın genel yürütülüş biçimidir; **strateji** ise belirli amaca ulaşmak için kullandığın odaklı işlemdir. İlk dinleyişte bütünü izlemek, ikinci dinleyişte tekrar eden sözcükleri ve durakları işaretlemek buna örnektir. **Kontrol listesi**, dikkat, not alma, teknik hazırlık ve dinleme kurallarını gözlenebilir maddelere dönüştürür. **İlişkiyi sürdürmek**, dikkati metinde tutmak, gerektiğinde odağa dönmek, sunumu kesmeden izlemek ve seçilen stratejiyi sonuna kadar uygulamaktır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nSüreç, resmî sırayla iki bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar.** Önce dinleme/izleme amacını tek cümleyle yaz. Amaç, toplayacağın notların biçimini belirler. Ana duyguya odaklanacaksan duygu bildiren sözcükleri, ses tonundaki değişimleri ve belirgin durakları izlersin. Şiirin yapısal akışını inceleyeceksen tekrarları, bölümler arasındaki geçişleri ve ritim değişikliklerini kaydedersin. Ardından ön bilgilerini kısaca yokla: Ana duygu nedir? Ses, vurgu ve ritim anlamı nasıl etkileyebilir? Bu sorulara verdiğin ilk cevaplar kesin hüküm değil, hazırlık notudur.\n\nBaşlık ve varsa görsel üzerinden içerik ve türle ilgili tahmin oluştur. Örneğin “Uzak Pencere” başlığı bekleyiş, ayrılık veya dışarıya yönelen bir bakış çağrıştırabilir; fakat bunlardan hangisinin metinde bulunduğu dinleme kanıtıyla anlaşılır. Tahminini “Metin kesinlikle ayrılık üzerinedir.” biçiminde değil, “Başlık ayrılık duygusunu düşündürüyor; seslendirmede bunu destekleyen sözcük ve tonları arayacağım.” biçiminde yaz.\n\nSonra uygun yöntem ve stratejiyi seç. Şiir kısa ve yeniden dinlenebiliyorsa ilk turda kalem kullanmadan bütünü izle, ikinci turda anahtar sözcükleri ve ses özelliklerini not et. Tek dinleme hakkın varsa sayfayı üç bölüme ayır: “sözcük/ifade”, “ses veya görüntü kanıtı”, “bende oluşan geçici anlam”. Görüntülü kayıtta yüz ifadesi ve beden dilini de izle; ancak görseli sözcüklerin yerine koyma. Teknik koşulları önceden düzenle: ses düzeyi, ekran konumu, dikkat dağıtıcı bildirimler ve not alma aracı hazır olmalıdır.\n\n**2. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Dinleme/izleme kurallarını uygulayarak süreci devam ettir. Kayıt sırasında her sözcüğü yazmaya çalışmak yerine amacınla ilgili kanıtları seç. Bilmediğin bir sözcükte takılıp bütün akışı kaçırma; sözcüğü kısa bir işaretle kaydet ve bağlam tamamlandığında geri dön. Dikkatin dağıldığında son duyduğun anahtar sözcüğü bulup metne yeniden bağlan. Yüz yüze sunumda konuşanı gereksiz yere kesme; uygun göz teması ve dinlediğini gösteren ölçülü davranışlarla ilişkiyi koru. Kayıt sona erdiğinde kontrol listeni kullan: Amaçla ilgili en az iki kanıtım var mı? Tahminlerimden hangisi doğrulandı, hangisi değişti? Notlarım sözcük, ses ve görsel kanıtlarını birbirinden ayırıyor mu?\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışta amaç belirleme, tahmin oluşturma, yöntem ve strateji seçme, kurallarla sürdürme birbirinin yerine geçmez. Son aşamada yeni bir amaç üretmek değil, önceki kararları dikkat ve kontrol listesiyle uygulamak gerekir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro şiir kaydı:** “Kapıda akşam bekler / masada bir fincan soğur / uzaktan gelen ayak sesi / odada ışığı büyütür.” Kayıt yalnız sestir; ilk iki dize yavaş, son iki dize daha canlı okunur.\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Ses hızındaki değişimin şiirdeki duygu yönelişine katkısını belirlemek” diye yazar. Başlıksız kayıt olduğu için yalnız ilk dizeden “bekleyiş” tahmini yapar ve bunu geçici olarak işaretler. İki kez dinleme olanağı bulunduğundan ilk turda bütünü izlemeyi, ikinci turda hız ve vurgu değişimlerini not etmeyi seçer. İlk turda “bekler, soğur” sözcükleriyle durgunluk; “gelen, büyütür” sözcükleriyle hareket oluştuğunu fark eder. İkinci turda son bölümde hızın artmasını kanıt olarak yazar. Sonuçta ilk tahmini kısmen doğrulanır: Metin bekleyişle başlar, fakat son ses ve ışık imgeleriyle umut yönünde değişir. Öğrenci her dizeyi kopyalamadığı için ana akışı kaçırmaz; amacıyla ilgili dört kısa kanıt toplar.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün video durumu:** Ekranda yağmur sonrası boş bir okul bahçesi görünür. Seslendirmede şu kısa bölüm yer alır: “Taşlarda ince bir parıltı / zil sustu, avlu konuştu / tek bir yaprak dönerek / sessizliğin yerini buldu.” Okuyucu “zil sustu” ifadesinden sonra belirgin bir durak verir.\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Görsel ile durakların şiirin ana duygusunu nasıl yönlendirdiğini izlemek” olarak belirler. Görüntüden yalnızlık tahmini yapar; bunu kesin bilgi saymaz. Tek dinleme hakkı olduğu için üç sütunlu not düzenini seçer. “Boş bahçe”yi görsel kanıt, “zil sustu”dan sonraki durmayı ses kanıtı, “sakinleşme ve içe yönelme”yi geçici anlam olarak kaydeder. Yaprağın dönüşünü yalnız “üzüntü” diye etiketlemez; hareketin sessizlik içinde devam ettiğini belirtir. Kontrol listesinde bildirimin kapalı olduğunu, notların kısa tutulduğunu ve görselin metnin önüne geçmediğini doğrular. Süreç sonunda başlangıçtaki yalnızlık tahminini “yalnızlıktan çok sakinlik ve durulma” biçiminde düzeltir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, yöntemi amaçtan önce seçmektir. “Her şiirde bütün dizeleri yazarım.” kararı, ana duygu veya ritim izlenecekse dikkati dağıtabilir. İkinci hata, başlık ve görselden çıkarılan tahmini metnin sonucu saymaktır. Tahmin, ancak sözcük, ses ve görüntü kanıtlarıyla sınandığında değer kazanır. Görüntülü kayıtta yalnız yüz ifadesine bakıp sözcükleri ihmal etmek de anlamı tek kanala indirger. Bilinmeyen bir sözcükte uzun süre durmak, şiirin geri kalanını kaçırmaya yol açar. Son olarak kontrol listesini etkinlik bittikten sonra formalite olarak doldurmak yerine dinleme öncesi hazırlıkta ve dinleme sonrası denetimde kullanmak gerekir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Dinleme/izleme amacımı tek, gözlenebilir bir hedef olarak yazdım mı?\n- Ön bilgilerimi ve başlık/görsel tahminlerimi kesin bilgiden ayırdım mı?\n- Amaçla uyumlu yöntem, strateji ve not düzeni seçtim mi?\n- Ses, sözcük ve görsel kanıtlarını ayrı biçimde kaydettim mi?\n- Bilmediğim ayrıntıda takılmadan şiirin bütününü izlemeyi sürdürdüm mü?\n- Dinleme/izleme kurallarına, teknik hazırlığa ve dikkat yönetimine uydum mu?\n- Süreç sonunda tahminlerimi kanıtlarla karşılaştırıp gerekli düzeltmeyi yaptım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n013__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde1-1","captionKey":"tr-g09-tde-n013__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde1-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n013__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-026","tr-g09-tde-qf-027"],"questionRanges":[{"start":126,"end":130},{"start":131,"end":135}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n013__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde1-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında dinleme/izleme süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: önce amaç belirlenir; sonra başlık ve görselden içerik ile türe ilişkin geçici tahmin oluşturulur; ardından amaca uygun yöntem, strateji ve not düzeni seçilir; son olarak dinleme/izleme kuralları uygulanarak dikkat, kayıt ve iletişim ilişkisi sürdürülür.","tr-g09-tde-n013__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde1-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n013__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n013__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde1-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde1-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında bir şiiri dinlemeye/izlemeye başlamadan önce amacını belirlemeyi, başlık ve varsa görsel ipuçlarından geçici tahminler üretmeyi, amacına uygun yöntem ve strateji seçmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında şiirin mümkün olduğunda şairinin kendi sesinden sunulması önem taşır; ancak senin görevin konuşanın kimliğine ilişkin bilgi ezberlemek değil, seslendirmeyi bilinçli biçimde takip etmektir. Dinleme/izleme boyunca dikkatini, notlarını ve davranışlarını bir kontrol listesiyle yönetecek; seçtiğin stratejiyi metnin akışına göre sürdüreceksin. Böylece yalnız işittiğin sözcükleri kaydetmekle kalmayacak, şiirin ana duygusunu, ritmini ve sunuluş biçimini daha sonra incelemeye elverişli bir dinleme kaydı oluşturacaksın.","keyConcepts":"**Dinleme/izleme amacı**, etkinliğin sonunda neyi anlayacağını ya da hangi kanıtı toplayacağını belirten açık hedeftir. “Şiiri anlamak” çok geniştir; “ses tonu ve durakların ana duyguya katkısını belirlemek” daha işlevsel bir amaçtır. **Ön bilgi**, konu, şiir ve seslendirme hakkında daha önce öğrendiklerindir; metnin yerine geçmez, yalnız başlangıç noktası sağlar. **Tahmin**, başlık, görüntü, sunum ortamı veya ilk seslerden hareketle oluşturulan ve dinleme sırasında sınanması gereken geçici görüştür. **Yöntem**, çalışmanın genel yürütülüş biçimidir; **strateji** ise belirli amaca ulaşmak için kullandığın odaklı işlemdir. İlk dinleyişte bütünü izlemek, ikinci dinleyişte tekrar eden sözcükleri ve durakları işaretlemek buna örnektir. **Kontrol listesi**, dikkat, not alma, teknik hazırlık ve dinleme kurallarını gözlenebilir maddelere dönüştürür. **İlişkiyi sürdürmek**, dikkati metinde tutmak, gerektiğinde odağa dönmek, sunumu kesmeden izlemek ve seçilen stratejiyi sonuna kadar uygulamaktır.","steps":"Süreç, resmî sırayla iki bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar.** Önce dinleme/izleme amacını tek cümleyle yaz. Amaç, toplayacağın notların biçimini belirler. Ana duyguya odaklanacaksan duygu bildiren sözcükleri, ses tonundaki değişimleri ve belirgin durakları izlersin. Şiirin yapısal akışını inceleyeceksen tekrarları, bölümler arasındaki geçişleri ve ritim değişikliklerini kaydedersin. Ardından ön bilgilerini kısaca yokla: Ana duygu nedir? Ses, vurgu ve ritim anlamı nasıl etkileyebilir? Bu sorulara verdiğin ilk cevaplar kesin hüküm değil, hazırlık notudur.\n\nBaşlık ve varsa görsel üzerinden içerik ve türle ilgili tahmin oluştur. Örneğin “Uzak Pencere” başlığı bekleyiş, ayrılık veya dışarıya yönelen bir bakış çağrıştırabilir; fakat bunlardan hangisinin metinde bulunduğu dinleme kanıtıyla anlaşılır. Tahminini “Metin kesinlikle ayrılık üzerinedir.” biçiminde değil, “Başlık ayrılık duygusunu düşündürüyor; seslendirmede bunu destekleyen sözcük ve tonları arayacağım.” biçiminde yaz.\n\nSonra uygun yöntem ve stratejiyi seç. Şiir kısa ve yeniden dinlenebiliyorsa ilk turda kalem kullanmadan bütünü izle, ikinci turda anahtar sözcükleri ve ses özelliklerini not et. Tek dinleme hakkın varsa sayfayı üç bölüme ayır: “sözcük/ifade”, “ses veya görüntü kanıtı”, “bende oluşan geçici anlam”. Görüntülü kayıtta yüz ifadesi ve beden dilini de izle; ancak görseli sözcüklerin yerine koyma. Teknik koşulları önceden düzenle: ses düzeyi, ekran konumu, dikkat dağıtıcı bildirimler ve not alma aracı hazır olmalıdır.\n\n**2. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Dinleme/izleme kurallarını uygulayarak süreci devam ettir. Kayıt sırasında her sözcüğü yazmaya çalışmak yerine amacınla ilgili kanıtları seç. Bilmediğin bir sözcükte takılıp bütün akışı kaçırma; sözcüğü kısa bir işaretle kaydet ve bağlam tamamlandığında geri dön. Dikkatin dağıldığında son duyduğun anahtar sözcüğü bulup metne yeniden bağlan. Yüz yüze sunumda konuşanı gereksiz yere kesme; uygun göz teması ve dinlediğini gösteren ölçülü davranışlarla ilişkiyi koru. Kayıt sona erdiğinde kontrol listeni kullan: Amaçla ilgili en az iki kanıtım var mı? Tahminlerimden hangisi doğrulandı, hangisi değişti? Notlarım sözcük, ses ve görsel kanıtlarını birbirinden ayırıyor mu?\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışta amaç belirleme, tahmin oluşturma, yöntem ve strateji seçme, kurallarla sürdürme birbirinin yerine geçmez. Son aşamada yeni bir amaç üretmek değil, önceki kararları dikkat ve kontrol listesiyle uygulamak gerekir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro şiir kaydı:** “Kapıda akşam bekler / masada bir fincan soğur / uzaktan gelen ayak sesi / odada ışığı büyütür.” Kayıt yalnız sestir; ilk iki dize yavaş, son iki dize daha canlı okunur.\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Ses hızındaki değişimin şiirdeki duygu yönelişine katkısını belirlemek” diye yazar. Başlıksız kayıt olduğu için yalnız ilk dizeden “bekleyiş” tahmini yapar ve bunu geçici olarak işaretler. İki kez dinleme olanağı bulunduğundan ilk turda bütünü izlemeyi, ikinci turda hız ve vurgu değişimlerini not etmeyi seçer. İlk turda “bekler, soğur” sözcükleriyle durgunluk; “gelen, büyütür” sözcükleriyle hareket oluştuğunu fark eder. İkinci turda son bölümde hızın artmasını kanıt olarak yazar. Sonuçta ilk tahmini kısmen doğrulanır: Metin bekleyişle başlar, fakat son ses ve ışık imgeleriyle umut yönünde değişir. Öğrenci her dizeyi kopyalamadığı için ana akışı kaçırmaz; amacıyla ilgili dört kısa kanıt toplar.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün video durumu:** Ekranda yağmur sonrası boş bir okul bahçesi görünür. Seslendirmede şu kısa bölüm yer alır: “Taşlarda ince bir parıltı / zil sustu, avlu konuştu / tek bir yaprak dönerek / sessizliğin yerini buldu.” Okuyucu “zil sustu” ifadesinden sonra belirgin bir durak verir.\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Görsel ile durakların şiirin ana duygusunu nasıl yönlendirdiğini izlemek” olarak belirler. Görüntüden yalnızlık tahmini yapar; bunu kesin bilgi saymaz. Tek dinleme hakkı olduğu için üç sütunlu not düzenini seçer. “Boş bahçe”yi görsel kanıt, “zil sustu”dan sonraki durmayı ses kanıtı, “sakinleşme ve içe yönelme”yi geçici anlam olarak kaydeder. Yaprağın dönüşünü yalnız “üzüntü” diye etiketlemez; hareketin sessizlik içinde devam ettiğini belirtir. Kontrol listesinde bildirimin kapalı olduğunu, notların kısa tutulduğunu ve görselin metnin önüne geçmediğini doğrular. Süreç sonunda başlangıçtaki yalnızlık tahminini “yalnızlıktan çok sakinlik ve durulma” biçiminde düzeltir.","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro şiir kaydı:** “Kapıda akşam bekler / masada bir fincan soğur / uzaktan gelen ayak sesi / odada ışığı büyütür.” Kayıt yalnız sestir; ilk iki dize yavaş, son iki dize daha canlı okunur.\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Ses hızındaki değişimin şiirdeki duygu yönelişine katkısını belirlemek” diye yazar. Başlıksız kayıt olduğu için yalnız ilk dizeden “bekleyiş” tahmini yapar ve bunu geçici olarak işaretler. İki kez dinleme olanağı bulunduğundan ilk turda bütünü izlemeyi, ikinci turda hız ve vurgu değişimlerini not etmeyi seçer. İlk turda “bekler, soğur” sözcükleriyle durgunluk; “gelen, büyütür” sözcükleriyle hareket oluştuğunu fark eder. İkinci turda son bölümde hızın artmasını kanıt olarak yazar. Sonuçta ilk tahmini kısmen doğrulanır: Metin bekleyişle başlar, fakat son ses ve ışık imgeleriyle umut yönünde değişir. Öğrenci her dizeyi kopyalamadığı için ana akışı kaçırmaz; amacıyla ilgili dört kısa kanıt toplar.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün video durumu:** Ekranda yağmur sonrası boş bir okul bahçesi görünür. Seslendirmede şu kısa bölüm yer alır: “Taşlarda ince bir parıltı / zil sustu, avlu konuştu / tek bir yaprak dönerek / sessizliğin yerini buldu.” Okuyucu “zil sustu” ifadesinden sonra belirgin bir durak verir.\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Görsel ile durakların şiirin ana duygusunu nasıl yönlendirdiğini izlemek” olarak belirler. Görüntüden yalnızlık tahmini yapar; bunu kesin bilgi saymaz. Tek dinleme hakkı olduğu için üç sütunlu not düzenini seçer. “Boş bahçe”yi görsel kanıt, “zil sustu”dan sonraki durmayı ses kanıtı, “sakinleşme ve içe yönelme”yi geçici anlam olarak kaydeder. Yaprağın dönüşünü yalnız “üzüntü” diye etiketlemez; hareketin sessizlik içinde devam ettiğini belirtir. Kontrol listesinde bildirimin kapalı olduğunu, notların kısa tutulduğunu ve görselin metnin önüne geçmediğini doğrular. Süreç sonunda başlangıçtaki yalnızlık tahminini “yalnızlıktan çok sakinlik ve durulma” biçiminde düzeltir."],"commonMistakes":"En yaygın hata, yöntemi amaçtan önce seçmektir. “Her şiirde bütün dizeleri yazarım.” kararı, ana duygu veya ritim izlenecekse dikkati dağıtabilir. İkinci hata, başlık ve görselden çıkarılan tahmini metnin sonucu saymaktır. Tahmin, ancak sözcük, ses ve görüntü kanıtlarıyla sınandığında değer kazanır. Görüntülü kayıtta yalnız yüz ifadesine bakıp sözcükleri ihmal etmek de anlamı tek kanala indirger. Bilinmeyen bir sözcükte uzun süre durmak, şiirin geri kalanını kaçırmaya yol açar. Son olarak kontrol listesini etkinlik bittikten sonra formalite olarak doldurmak yerine dinleme öncesi hazırlıkta ve dinleme sonrası denetimde kullanmak gerekir.","selfCheck":["Dinleme/izleme amacımı tek, gözlenebilir bir hedef olarak yazdım mı?","Ön bilgilerimi ve başlık/görsel tahminlerimi kesin bilgiden ayırdım mı?","Amaçla uyumlu yöntem, strateji ve not düzeni seçtim mi?","Ses, sözcük ve görsel kanıtlarını ayrı biçimde kaydettim mi?","Bilmediğim ayrıntıda takılmadan şiirin bütününü izlemeyi sürdürdüm mü?","Dinleme/izleme kurallarına, teknik hazırlığa ve dikkat yönetimine uydum mu?","Süreç sonunda tahminlerimi kanıtlarla karşılaştırıp gerekli düzeltmeyi yaptım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiir Dinleme/İzleme Sürecini Amaçlı Yönetme: TDE1.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"810b39373be7d0469598e5e35ef92a61c0d107b0388137728746598f543781e4","reviewDecisionSha256":"f303582c21baf53047b0c9d89cf1a1276977729a22d171e7ef2c98d2efc2630b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:810b39373be7d0469598e5e35ef92a61c0d107b0388137728746598f543781e4","reviewedHash":"sha256:810b39373be7d0469598e5e35ef92a61c0d107b0388137728746598f543781e4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f303582c21baf53047b0c9d89cf1a1276977729a22d171e7ef2c98d2efc2630b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n013","contentProjectionSha256":"810b39373be7d0469598e5e35ef92a61c0d107b0388137728746598f543781e4","reviewDecisionSha256":"f303582c21baf53047b0c9d89cf1a1276977729a22d171e7ef2c98d2efc2630b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n014","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.2","objective":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Başlık ve görselden tahmin yapma; ses tonu, vurgu ve ifade biçiminden şiirin yazılma amacını çıkarma.","İçeriğin duygu/düşünce ağırlığını karşılaştırma; şiiri lirik, pastoral vb. türler bakımından sınıflandırma.","Ana duygu, ritim ve içerik görüşlerini paylaşma; şiiri diğer türlerden ayıran özellikleri çıkış kartıyla belirleme."],"physicalPages":[77],"evidenceId":"EV-TDE2026-P077-T02-APP-TDE1.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Dinlenen/İzlenen Şiirde Kanıta Dayalı Anlam Oluşturma","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında dinlediğin/izlediğin bir şiirde anlamı tek bir sözcüğe ya da ilk izlenime bağlamadan adım adım oluşturmayı öğreneceksin. Ön bilgilerinle bağlantı kuracak, bilmediğin söz varlığını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgileri belirleyip örtük anlamlara ilişkin çıkarımlar yapacaksın. Başlık, ses tonu, vurgu, durak, ritim ve ifade biçimini şiirin yazılma amacı ile ana duygusuna ilişkin kanıtlar olarak değerlendireceksin. İlk tahminlerini son tespitlerinle karşılaştıracak; içeriğin duygu ve düşünce ağırlığını, şiirin sunuluş özelliklerini ve tür yönelimini belirli ölçütlerle sınıflandıracaksın. Son aşamada şiiri kısa biçimde özetleyip görüşünü gerekçeli olarak paylaşacaksın. Böylece “Bende böyle bir his uyandı.” demekle yetinmeyip bu hissin hangi söz ve ses ilişkilerinden doğduğunu gösterebileceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ön bilgi**, yeni metni anlamlandırmaya yardım eden önceki öğrenmedir; şiirin anlamını önceden belirleyen kalıp değildir. **Bağlam**, bir sözcüğün çevresindeki sözler, seslendirme biçimi ve metnin genel yönelimidir. **Açık bilgi**, dinlenen/izlenen metinde doğrudan bulunan unsurdur. **Çıkarım**, açık bilgiler ile bağlamdan hareketle ulaşılan, kanıt gerektiren sonuçtur. **Konu**, şiirde neyin ele alındığını; **ana duygu**, metnin bütününde öne çıkan temel duygu yönelimini gösterir. **Örtük ileti**, doğrudan söylenmeyen fakat söz, çağrışım ve sunum ilişkilerinden çıkarılan iletidir. **Ritim**, ses, vurgu, durak ve tekrarların oluşturduğu düzenli akıştır. **Karşılaştırma**, iki tespiti aynı ölçüt üzerinden benzerlik ve farklarıyla ele almaktır. **Sınıflandırma**, metni önceden belirlenmiş ölçütlere göre bir gruba yerleştirmektir. Tema uygulamasındaki “lirik, pastoral vb.” ayrımı, tek bir kelimeye göre değil, şiirin baskın içeriği ve söyleyiş biçimine göre yapılmalıdır. **Gerekçeli tepki**, özetin ardından ölçüt ve kanıtla kurulan değerlendirmedir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAnlam oluşturma süreci altı bileşeni resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Dinlemeden önce ana duygu, tema, ritim ve şiir türleri hakkında bildiklerini kısa notlarla hatırla. Sonra yeni metindeki bir unsurla bu bilgiyi ilişkilendir. “Yavaş okunan her şiir üzüntülüdür.” gibi genellemeleri ön bilgi sayma; bunlar sınanması gereken varsayımlardır.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Anlamını bilmediğin sözcüğü çevresindeki ifadelerden, ses tonundan ve metnin genel yönünden hareketle geçici olarak anlamlandır. Tahminini sonraki dizelerle kontrol et. Sözlük anlamı bilinse bile şiirdeki bağlamsal anlam farklılaşabilir; bu nedenle sözcüğü tek başına değil, kurduğu ilişki içinde düşün.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açıkça sunulan bilgileri belirle. Ardından neden-sonuç, koşul veya varsayım ilişkisi varsa işaretle; konu, tema, ana duygu, yardımcı yönelimler ve yazılma amacı için kanıt topla. Ses tonu, vurgu ve ifade biçimini tek başına sonuç değil, sözcüklerle birlikte çalışan kanıt olarak kullan. Örneğin yükselen ses her zaman sevinç göstermez; bir çağrı, itiraz veya kararlılık da gösterebilir. Açık ve örtük iletileri ayır; şair-metin ilişkisi üzerine yalnız metin ve sunumun izin verdiği ölçüde konuş, biyografik bilgi uydurma.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Dinleme öncesindeki tahminlerini son tespitlerinle karşılaştır. Ayrıca şiirin duygu ağırlığı ile düşünce ağırlığını aynı ölçütlerle incele: Metin daha çok bir duygu durumunu mu yaşatıyor, yoksa belirli bir düşünceyi açıklayıp tartışıyor mu? İki şiiri karşılaştırıyorsan içerik, ses, ritim veya ileti gibi ortak ölçüt seç; birinde biçime, diğerinde yalnız konuya bakarak karşılaştırma yapma.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** Şiiri içerik ve sunuluş özelliklerine göre sınıflandır. Duygusal yaşantı ve iç ses baskınsa lirik yönelim; doğa, kır görünümü veya doğal çevre baskınsa pastoral yönelim düşünülebilir. Bu adlandırmalar, şiiri tek kelimeyle kapatmak için değil, hangi kanıtların baskın olduğunu düzenlemek için kullanılır. Gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik ayrımları gerektiğinde aynı açıklıkla yapılmalıdır.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Önce şiiri kısa ve tarafsız biçimde özetle; ardından ana duygu, ritim ve içerik hakkındaki görüşünü en az bir söz kanıtı ve bir ses/görüntü kanıtıyla açıkla. Geri bildirimini kişiye değil metne ve sunuma yönelt.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablodaki her satır, zihinsel işlemi metin kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle ilişkilendirir. Bir satırdaki işlemi atlamak, özellikle sınıflandırma ve tepki aşamalarında kanıtsız hükme yol açabilir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro şiir:** “Pencere akşamı içeri aldı / boş sandalye gölgeye döndü / koridorda bir anahtar sesi / bekleyen kalbi uyandırdı.” Seslendirme ilk iki dizede yavaş, son iki dizede belirgin ve canlıdır.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak “boş sandalye”nin yokluk çağrışımı yapabileceği not edilir, fakat bu sonuç sayılmaz. “Gölgeye döndü” ifadesindeki “döndü” sözcüğü gerçek bir biçim değişikliğinden çok karanlığın artmasını anlatır; bağlamdan mecazlı anlam tahmin edilir. Açık bilgiler pencere, boş sandalye, koridor ve anahtar sesidir. Bunlardan “birinin gelişi bekleniyor” çıkarımı yapılır. Konu bekleyiş, ana duygu umutla karışık özlemdir. Yavaş başlangıç durgunluğu; son bölümdeki canlı ton, anahtar sesiyle birlikte umudun güçlenmesini destekler. Başlangıçta yalnız “hüzün” tahmini yapan öğrenci, son tespitinde duygunun değiştiğini görür. Duygusal yaşantı baskın olduğu için lirik yönelim gerekçelendirilebilir. Özet: “Şiirde sessiz bir evde bekleyiş, yaklaşan birinin sesiyle umutlu bir harekete dönüşür.” Gerekçeli tepki: “Ses hızının son iki dizede artması, metindeki duygu dönüşümünü görünür kıldığı için sunumu etkili buldum.”\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün video şiiri:** Görüntüde rüzgârla eğilen otlar ve uzakta ağır ilerleyen bulutlar vardır. Kısa metin şöyledir: “Çimenler rüzgâra ince yollar açtı / bulut gölgesini tepeden geçirdi / dere taşlara küçük sesler bıraktı / gün, toprağın yanında dinlendi.” Okuyucu her dize sonunda eşit durak verir.\n\n**Çözüm:** Başlık verilmediği için görüntüden doğa merkezli bir içerik tahmin edilir. “Gün dinlendi” ifadesi bağlamda günün sona yaklaşmasını insan özelliğiyle anlatır. Açık bilgiler çimen, rüzgâr, bulut, dere ve taştır. Ana duygu sakinlik; konu doğal çevrede günün ilerleyişidir. Eşit duraklar düzenli ve dingin ritim oluşturur. Metinde bir düşünceyi kanıtlama amacı değil, doğa görüntüsünü duyumsatma amacı ağır basar. İlk örnekle karşılaştırıldığında ikisinde de sakin ses vardır; ancak ilkinde insanın bekleyişi, ikincisinde doğal çevre öne çıkar. Bu nedenle ikinci metnin pastoral yönelimi daha güçlüdür. Öğrenci yalnız “çimen” kelimesine bakarak değil, dört dizenin ortak içeriği ve görüntü kanıtıyla sınıflandırma yapar. Geri bildirimi de ölçütlüdür: “Eşit duraklar dinginliği destekliyor; görüntüdeki yavaş hareketler sözlerin önüne geçmeden aynı anlam yönünü güçlendiriyor.”\n\n## Sık yapılan hata\n\nAna duygu ile konuyu karıştırmak sık görülür. “Bekleyiş” konu olabilir; “özlem” ya da “umut” ana duygudur. Ses tonunu tek başına kesin anlam saymak da yanlıştır; ton, sözcük ve bağlamla birlikte yorumlanmalıdır. Tür sınıflandırmasını bir kelimeye dayandırmak başka bir hatadır: Metinde “ağaç” geçmesi onu otomatik olarak pastoral yapmaz. Ön bilgi metne zorla uygulanmamalı, tahminler dinleme sonrası değiştirilmekten çekinilmemelidir. Özet ile tepki de ayrıdır; özet temel içeriği küçültür, tepki ise belirli ölçütle değerlendirme yapar. Son olarak şairin yaşamı hakkında kaynak verilmeyen bilgilerden hareketle amaç veya duygu açıklamak kanıtsız çıkarımdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yeni şiirle ilgili ön bilgimi metnin yerine koymadan kullandım mı?\n- Bilmediğim söz varlığını çevresindeki söz ve ses ipuçlarıyla tahmin edip sınadım mı?\n- Açık bilgiyi, çıkarımı ve örtük iletiyi birbirinden ayırdım mı?\n- Konu, ana duygu ve yazılma amacı için birden fazla kanıt gösterdim mi?\n- İlk tahminlerimi son tespitlerimle aynı ölçüt üzerinden karşılaştırdım mı?\n- Duygu/düşünce ağırlığını ve tür yönelimini tek sözcük yerine bütün metne göre belirledim mi?\n- Özetimi yorumdan ayırıp geri bildirimimi söz ve ses/görüntü kanıtıyla gerekçelendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n014__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde1-2","captionKey":"tr-g09-tde-n014__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde1-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.1","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.2","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.3","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Yeni bilgiyle ilişkilendirilen önceki bilgi"},{"v":"Şiir, ana duygu ve ritim bilgisini dinlenen örnekle bağlama"},{"v":"Ön bilgi metnin anlamını önceden belirlemiyor"}],[{"v":"TDE1.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Sözcüğün çevresindeki söz, ton ve görüntü ipuçları"},{"v":"Bilinmeyen söz varlığını bağlamdan geçici olarak anlamlandırma"},{"v":"Tahmin sonraki dizelerle sınanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Açık sözler, vurgu, durak, ritim ve ifade ilişkisi"},{"v":"Konu, ana duygu, örtük ileti ve yazılma amacını belirleme"},{"v":"Her çıkarım en az bir söz ve uygun sunum kanıtına bağlı"}],[{"v":"TDE1.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Ön tahmin-son tespit veya iki şiirin ortak ölçütleri"},{"v":"Duygu/düşünce ağırlığı ile ses ve içerik farklarını inceleme"},{"v":"Aynı ölçüt iki tarafa da uygulanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Baskın içerik, tür yönelimi, öznel/nesnel ve gerçek/kurgu göstergeleri"},{"v":"Şiiri lirik, pastoral vb. yönelimler bakımından düzenleme"},{"v":"Tek sözcük değil metnin bütünü esas alınıyor"}],[{"v":"TDE1.2.6 Tepki verir"},{"v":"Tarafsız özet ve ölçütlü geri bildirim"},{"v":"Ana duygu, ritim ve içerik görüşünü paylaşma"},{"v":"Yargı metin ve sunum kanıtıyla gerekçelendiriliyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-028","tr-g09-tde-qf-029"],"questionRanges":[{"start":136,"end":140},{"start":141,"end":145}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n014__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde1-2":"ANLAM ARAYIŞI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” bileşeni için kanıt “Yeni bilgiyle ilişkilendirilen önceki bilgi”, tema uygulaması “Şiir, ana duygu ve ritim bilgisini dinlenen örnekle bağlama” ve doğrulama ölçütü “Ön bilgi metnin anlamını önceden belirlemiyor” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE1.2.2 Tahmin eder” bileşeni için kanıt “Sözcüğün çevresindeki söz, ton ve görüntü ipuçları”, tema uygulaması “Bilinmeyen söz varlığını bağlamdan geçici olarak anlamlandırma” ve doğrulama ölçütü “Tahmin sonraki dizelerle sınanıyor” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE1.2.3 Çıkarım yapar” bileşeni için kanıt “Açık sözler, vurgu, durak, ritim ve ifade ilişkisi”, tema uygulaması “Konu, ana duygu, örtük ileti ve yazılma amacını belirleme” ve doğrulama ölçütü “Her çıkarım en az bir söz ve uygun sunum kanıtına bağlı” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE1.2.4 Karşılaştırır” bileşeni için kanıt “Ön tahmin-son tespit veya iki şiirin ortak ölçütleri”, tema uygulaması “Duygu/düşünce ağırlığı ile ses ve içerik farklarını inceleme” ve doğrulama ölçütü “Aynı ölçüt iki tarafa da uygulanıyor” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE1.2.5 Sınıflandırır” bileşeni için kanıt “Baskın içerik, tür yönelimi, öznel/nesnel ve gerçek/kurgu göstergeleri”, tema uygulaması “Şiiri lirik, pastoral vb. yönelimler bakımından düzenleme” ve doğrulama ölçütü “Tek sözcük değil metnin bütünü esas alınıyor” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE1.2.6 Tepki verir” bileşeni için kanıt “Tarafsız özet ve ölçütlü geri bildirim”, tema uygulaması “Ana duygu, ritim ve içerik görüşünü paylaşma” ve doğrulama ölçütü “Yargı metin ve sunum kanıtıyla gerekçelendiriliyor” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n014__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde1-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n014__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde1-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında dinlediğin/izlediğin bir şiirde anlamı tek bir sözcüğe ya da ilk izlenime bağlamadan adım adım oluşturmayı öğreneceksin. Ön bilgilerinle bağlantı kuracak, bilmediğin söz varlığını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgileri belirleyip örtük anlamlara ilişkin çıkarımlar yapacaksın. Başlık, ses tonu, vurgu, durak, ritim ve ifade biçimini şiirin yazılma amacı ile ana duygusuna ilişkin kanıtlar olarak değerlendireceksin. İlk tahminlerini son tespitlerinle karşılaştıracak; içeriğin duygu ve düşünce ağırlığını, şiirin sunuluş özelliklerini ve tür yönelimini belirli ölçütlerle sınıflandıracaksın. Son aşamada şiiri kısa biçimde özetleyip görüşünü gerekçeli olarak paylaşacaksın. Böylece “Bende böyle bir his uyandı.” demekle yetinmeyip bu hissin hangi söz ve ses ilişkilerinden doğduğunu gösterebileceksin.","keyConcepts":"**Ön bilgi**, yeni metni anlamlandırmaya yardım eden önceki öğrenmedir; şiirin anlamını önceden belirleyen kalıp değildir. **Bağlam**, bir sözcüğün çevresindeki sözler, seslendirme biçimi ve metnin genel yönelimidir. **Açık bilgi**, dinlenen/izlenen metinde doğrudan bulunan unsurdur. **Çıkarım**, açık bilgiler ile bağlamdan hareketle ulaşılan, kanıt gerektiren sonuçtur. **Konu**, şiirde neyin ele alındığını; **ana duygu**, metnin bütününde öne çıkan temel duygu yönelimini gösterir. **Örtük ileti**, doğrudan söylenmeyen fakat söz, çağrışım ve sunum ilişkilerinden çıkarılan iletidir. **Ritim**, ses, vurgu, durak ve tekrarların oluşturduğu düzenli akıştır. **Karşılaştırma**, iki tespiti aynı ölçüt üzerinden benzerlik ve farklarıyla ele almaktır. **Sınıflandırma**, metni önceden belirlenmiş ölçütlere göre bir gruba yerleştirmektir. Tema uygulamasındaki “lirik, pastoral vb.” ayrımı, tek bir kelimeye göre değil, şiirin baskın içeriği ve söyleyiş biçimine göre yapılmalıdır. **Gerekçeli tepki**, özetin ardından ölçüt ve kanıtla kurulan değerlendirmedir.","steps":"Anlam oluşturma süreci altı bileşeni resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Dinlemeden önce ana duygu, tema, ritim ve şiir türleri hakkında bildiklerini kısa notlarla hatırla. Sonra yeni metindeki bir unsurla bu bilgiyi ilişkilendir. “Yavaş okunan her şiir üzüntülüdür.” gibi genellemeleri ön bilgi sayma; bunlar sınanması gereken varsayımlardır.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Anlamını bilmediğin sözcüğü çevresindeki ifadelerden, ses tonundan ve metnin genel yönünden hareketle geçici olarak anlamlandır. Tahminini sonraki dizelerle kontrol et. Sözlük anlamı bilinse bile şiirdeki bağlamsal anlam farklılaşabilir; bu nedenle sözcüğü tek başına değil, kurduğu ilişki içinde düşün.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açıkça sunulan bilgileri belirle. Ardından neden-sonuç, koşul veya varsayım ilişkisi varsa işaretle; konu, tema, ana duygu, yardımcı yönelimler ve yazılma amacı için kanıt topla. Ses tonu, vurgu ve ifade biçimini tek başına sonuç değil, sözcüklerle birlikte çalışan kanıt olarak kullan. Örneğin yükselen ses her zaman sevinç göstermez; bir çağrı, itiraz veya kararlılık da gösterebilir. Açık ve örtük iletileri ayır; şair-metin ilişkisi üzerine yalnız metin ve sunumun izin verdiği ölçüde konuş, biyografik bilgi uydurma.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Dinleme öncesindeki tahminlerini son tespitlerinle karşılaştır. Ayrıca şiirin duygu ağırlığı ile düşünce ağırlığını aynı ölçütlerle incele: Metin daha çok bir duygu durumunu mu yaşatıyor, yoksa belirli bir düşünceyi açıklayıp tartışıyor mu? İki şiiri karşılaştırıyorsan içerik, ses, ritim veya ileti gibi ortak ölçüt seç; birinde biçime, diğerinde yalnız konuya bakarak karşılaştırma yapma.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** Şiiri içerik ve sunuluş özelliklerine göre sınıflandır. Duygusal yaşantı ve iç ses baskınsa lirik yönelim; doğa, kır görünümü veya doğal çevre baskınsa pastoral yönelim düşünülebilir. Bu adlandırmalar, şiiri tek kelimeyle kapatmak için değil, hangi kanıtların baskın olduğunu düzenlemek için kullanılır. Gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik ayrımları gerektiğinde aynı açıklıkla yapılmalıdır.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Önce şiiri kısa ve tarafsız biçimde özetle; ardından ana duygu, ritim ve içerik hakkındaki görüşünü en az bir söz kanıtı ve bir ses/görüntü kanıtıyla açıkla. Geri bildirimini kişiye değil metne ve sunuma yönelt.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablodaki her satır, zihinsel işlemi metin kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle ilişkilendirir. Bir satırdaki işlemi atlamak, özellikle sınıflandırma ve tepki aşamalarında kanıtsız hükme yol açabilir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro şiir:** “Pencere akşamı içeri aldı / boş sandalye gölgeye döndü / koridorda bir anahtar sesi / bekleyen kalbi uyandırdı.” Seslendirme ilk iki dizede yavaş, son iki dizede belirgin ve canlıdır.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak “boş sandalye”nin yokluk çağrışımı yapabileceği not edilir, fakat bu sonuç sayılmaz. “Gölgeye döndü” ifadesindeki “döndü” sözcüğü gerçek bir biçim değişikliğinden çok karanlığın artmasını anlatır; bağlamdan mecazlı anlam tahmin edilir. Açık bilgiler pencere, boş sandalye, koridor ve anahtar sesidir. Bunlardan “birinin gelişi bekleniyor” çıkarımı yapılır. Konu bekleyiş, ana duygu umutla karışık özlemdir. Yavaş başlangıç durgunluğu; son bölümdeki canlı ton, anahtar sesiyle birlikte umudun güçlenmesini destekler. Başlangıçta yalnız “hüzün” tahmini yapan öğrenci, son tespitinde duygunun değiştiğini görür. Duygusal yaşantı baskın olduğu için lirik yönelim gerekçelendirilebilir. Özet: “Şiirde sessiz bir evde bekleyiş, yaklaşan birinin sesiyle umutlu bir harekete dönüşür.” Gerekçeli tepki: “Ses hızının son iki dizede artması, metindeki duygu dönüşümünü görünür kıldığı için sunumu etkili buldum.”\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün video şiiri:** Görüntüde rüzgârla eğilen otlar ve uzakta ağır ilerleyen bulutlar vardır. Kısa metin şöyledir: “Çimenler rüzgâra ince yollar açtı / bulut gölgesini tepeden geçirdi / dere taşlara küçük sesler bıraktı / gün, toprağın yanında dinlendi.” Okuyucu her dize sonunda eşit durak verir.\n\n**Çözüm:** Başlık verilmediği için görüntüden doğa merkezli bir içerik tahmin edilir. “Gün dinlendi” ifadesi bağlamda günün sona yaklaşmasını insan özelliğiyle anlatır. Açık bilgiler çimen, rüzgâr, bulut, dere ve taştır. Ana duygu sakinlik; konu doğal çevrede günün ilerleyişidir. Eşit duraklar düzenli ve dingin ritim oluşturur. Metinde bir düşünceyi kanıtlama amacı değil, doğa görüntüsünü duyumsatma amacı ağır basar. İlk örnekle karşılaştırıldığında ikisinde de sakin ses vardır; ancak ilkinde insanın bekleyişi, ikincisinde doğal çevre öne çıkar. Bu nedenle ikinci metnin pastoral yönelimi daha güçlüdür. Öğrenci yalnız “çimen” kelimesine bakarak değil, dört dizenin ortak içeriği ve görüntü kanıtıyla sınıflandırma yapar. Geri bildirimi de ölçütlüdür: “Eşit duraklar dinginliği destekliyor; görüntüdeki yavaş hareketler sözlerin önüne geçmeden aynı anlam yönünü güçlendiriyor.”","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro şiir:** “Pencere akşamı içeri aldı / boş sandalye gölgeye döndü / koridorda bir anahtar sesi / bekleyen kalbi uyandırdı.” Seslendirme ilk iki dizede yavaş, son iki dizede belirgin ve canlıdır.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak “boş sandalye”nin yokluk çağrışımı yapabileceği not edilir, fakat bu sonuç sayılmaz. “Gölgeye döndü” ifadesindeki “döndü” sözcüğü gerçek bir biçim değişikliğinden çok karanlığın artmasını anlatır; bağlamdan mecazlı anlam tahmin edilir. Açık bilgiler pencere, boş sandalye, koridor ve anahtar sesidir. Bunlardan “birinin gelişi bekleniyor” çıkarımı yapılır. Konu bekleyiş, ana duygu umutla karışık özlemdir. Yavaş başlangıç durgunluğu; son bölümdeki canlı ton, anahtar sesiyle birlikte umudun güçlenmesini destekler. Başlangıçta yalnız “hüzün” tahmini yapan öğrenci, son tespitinde duygunun değiştiğini görür. Duygusal yaşantı baskın olduğu için lirik yönelim gerekçelendirilebilir. Özet: “Şiirde sessiz bir evde bekleyiş, yaklaşan birinin sesiyle umutlu bir harekete dönüşür.” Gerekçeli tepki: “Ses hızının son iki dizede artması, metindeki duygu dönüşümünü görünür kıldığı için sunumu etkili buldum.”\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün video şiiri:** Görüntüde rüzgârla eğilen otlar ve uzakta ağır ilerleyen bulutlar vardır. Kısa metin şöyledir: “Çimenler rüzgâra ince yollar açtı / bulut gölgesini tepeden geçirdi / dere taşlara küçük sesler bıraktı / gün, toprağın yanında dinlendi.” Okuyucu her dize sonunda eşit durak verir.\n\n**Çözüm:** Başlık verilmediği için görüntüden doğa merkezli bir içerik tahmin edilir. “Gün dinlendi” ifadesi bağlamda günün sona yaklaşmasını insan özelliğiyle anlatır. Açık bilgiler çimen, rüzgâr, bulut, dere ve taştır. Ana duygu sakinlik; konu doğal çevrede günün ilerleyişidir. Eşit duraklar düzenli ve dingin ritim oluşturur. Metinde bir düşünceyi kanıtlama amacı değil, doğa görüntüsünü duyumsatma amacı ağır basar. İlk örnekle karşılaştırıldığında ikisinde de sakin ses vardır; ancak ilkinde insanın bekleyişi, ikincisinde doğal çevre öne çıkar. Bu nedenle ikinci metnin pastoral yönelimi daha güçlüdür. Öğrenci yalnız “çimen” kelimesine bakarak değil, dört dizenin ortak içeriği ve görüntü kanıtıyla sınıflandırma yapar. Geri bildirimi de ölçütlüdür: “Eşit duraklar dinginliği destekliyor; görüntüdeki yavaş hareketler sözlerin önüne geçmeden aynı anlam yönünü güçlendiriyor.”"],"commonMistakes":"Ana duygu ile konuyu karıştırmak sık görülür. “Bekleyiş” konu olabilir; “özlem” ya da “umut” ana duygudur. Ses tonunu tek başına kesin anlam saymak da yanlıştır; ton, sözcük ve bağlamla birlikte yorumlanmalıdır. Tür sınıflandırmasını bir kelimeye dayandırmak başka bir hatadır: Metinde “ağaç” geçmesi onu otomatik olarak pastoral yapmaz. Ön bilgi metne zorla uygulanmamalı, tahminler dinleme sonrası değiştirilmekten çekinilmemelidir. Özet ile tepki de ayrıdır; özet temel içeriği küçültür, tepki ise belirli ölçütle değerlendirme yapar. Son olarak şairin yaşamı hakkında kaynak verilmeyen bilgilerden hareketle amaç veya duygu açıklamak kanıtsız çıkarımdır.","selfCheck":["Yeni şiirle ilgili ön bilgimi metnin yerine koymadan kullandım mı?","Bilmediğim söz varlığını çevresindeki söz ve ses ipuçlarıyla tahmin edip sınadım mı?","Açık bilgiyi, çıkarımı ve örtük iletiyi birbirinden ayırdım mı?","Konu, ana duygu ve yazılma amacı için birden fazla kanıt gösterdim mi?","İlk tahminlerimi son tespitlerimle aynı ölçüt üzerinden karşılaştırdım mı?","Duygu/düşünce ağırlığını ve tür yönelimini tek sözcük yerine bütün metne göre belirledim mi?","Özetimi yorumdan ayırıp geri bildirimimi söz ve ses/görüntü kanıtıyla gerekçelendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Dinlenen/İzlenen Şiirde Kanıta Dayalı Anlam Oluşturma: TDE1.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fb2fca45cf8a4c9938d61e45e8a23c13c1fc3a5e8653fbfdde0084e3f86c1b44","reviewDecisionSha256":"e95169baf4a2dd17c7a523ed64894db3b89965b1adc45c0f71c1d291b5ba935e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fb2fca45cf8a4c9938d61e45e8a23c13c1fc3a5e8653fbfdde0084e3f86c1b44","reviewedHash":"sha256:fb2fca45cf8a4c9938d61e45e8a23c13c1fc3a5e8653fbfdde0084e3f86c1b44","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e95169baf4a2dd17c7a523ed64894db3b89965b1adc45c0f71c1d291b5ba935e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n014","contentProjectionSha256":"fb2fca45cf8a4c9938d61e45e8a23c13c1fc3a5e8653fbfdde0084e3f86c1b44","reviewDecisionSha256":"e95169baf4a2dd17c7a523ed64894db3b89965b1adc45c0f71c1d291b5ba935e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n015","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.1","objective":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE2.1","processComponentCodes":["TDE2.1.1","TDE2.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Ana duygu ve ana düşünceye ilişkin ön bilgileri kısa sorularla yoklama.","Hikâyenin başlık ve görselinden konu ve yazılış amacı tahmini yapma; uygun okuma stratejisi seçme."],"physicalPages":[75],"evidenceId":"EV-TDE2026-P075-T02-APP-TDE2.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Hikâye Okuma Sürecini Amaç ve Stratejiyle Yönetme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında bir hikâyeyi okumaya başlamadan önce süreci planlamayı ve okuma boyunca seçtiğin stratejiyi sürdürmeyi öğreneceksin. Önce okuma amacını belirleyecek, ana duygu ve ana düşünceye ilişkin ön bilgilerini kısa sorularla yoklayacaksın. Başlık ve varsa görselden hareketle hikâyenin konusu, türü ve yazılış amacı hakkında geçici görüş oluşturacaksın. Ardından amacına uygun okuma yöntemi ve stratejisi seçecek; metin ilerledikçe dikkatini olay, karakter, zaman, mekân ya da düşünce ilişkilerinden hangisine yönelteceğini bileceksin. Amaç, her hikâyede aynı işaretleme yöntemini kullanmak değil, soruna uygun kanıt toplayan bir okuma düzeni kurmaktır. Böylece okuma sonunda yalnız “metni bitirmiş” olmayacak; hangi soruyla başladığını, hangi stratejiyi niçin kullandığını ve hangi kanıta ulaştığını açıklayabileceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Okuma amacı**, metinden elde etmek istediğin bilgi veya anlayışı açıklar. “Hikâyeyi okumak” bir etkinliktir; “karakterin kararını değiştiren olayları belirlemek” ise amaçtır. **Ön bilgi**, hikâye unsurları, ana düşünce, ana duygu ve anlatı yapısı hakkında daha önce öğrendiklerindir. **Ön soru**, okuma sırasında arayacağın kanıtı yönlendirir. **Tahmin**, başlık ve görselden hareketle oluşturulan, metin ilerledikçe sınanan geçici görüştür. **Okuma yöntemi**, çalışmanın genel biçimidir; **okuma stratejisi**, amaca ulaşmak için uygulanan somut işlemdir. Olay zinciri çıkarmak, karakter değişimini işaretlemek, kenar notu yazmak veya hikâye haritası hazırlamak farklı amaçlara hizmet edebilir. **İzleme**, seçilen stratejinin işe yarayıp yaramadığını okuma sırasında kontrol etmektir. **Görüş oluşturmak**, metni görmeden kesin hüküm vermek değil, eldeki sınırlı ipuçlarıyla araştırılabilir bir başlangıç düşüncesi kurmaktır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nOkumayı yönetme, resmî sırayla iki süreç bileşeninden oluşur.\n\n**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur.** Önce okuma amacını belirle. Amaç, metnin hangi katmanına odaklanacağını gösterir. Karakter gelişimini inceleyeceksen kararları, dönüm noktalarını ve sonuçları işaretlersin. Yazılış amacını araştıracaksan anlatıcının seçtiği olaylar, vurgulanan değerler ve metnin okurda oluşturmak istediği etki üzerinde durursun. Amaç cümlen ölçülebilir olmalıdır: “Hikâyedeki ana karakterin başlangıç ve sonuçtaki tutumunu karşılaştırmak.”\n\nOkuma öncesinde ana duygu ve ana düşünce bilgini kısa sorularla yokla: Ana düşünce bir olay özeti midir, yoksa metnin bütünüyle desteklenen temel yargı mıdır? Ana duygu bir karakterin anlık duygusuyla aynı mıdır? Bu sorular, eksiklerini görmeni sağlar. Ardından başlık ve görseli incele. “Kapanmayan Defter” başlığı tamamlanmamış iş, unutulmayan anı veya sürdürülen sorumluluk çağrıştırabilir. Tahmini kanıt arama cümlesine dönüştür: “Metinde tamamlanmamışlık duygusunu oluşturan olay ve nesneleri izleyeceğim.” Görselde bir köprü varsa hikâyenin mutlaka yolculukla ilgili olduğunu söyleme; köprünün gerçek mekân mı, simgesel bir unsur mu olduğunu metinden denetle.\n\n**2. TDE2.1.2 — Seçim yapar.** Okuma amacına uygun yöntem ve strateji belirle. Olay örgüsünü anlamak için “başlangıç-düğüm-dönüm-sonuç” çizelgesi; karakter gelişimi için “durum-karar-kanıt-değişim” notu; konu ve ana düşünce için bölüm sonu tek cümlelik özetler kullanılabilir. Metin uzunsa önce genel akışı görmek için hızlı bir ilk okuma, sonra seçici ikinci okuma yapılabilir. Strateji seçerken metnin uzunluğunu, zamanını ve amacını hesaba kat.\n\nOkuma sırasında seçtiğin stratejiyle ilişkiyi sürdür. Her ayrıntıyı aynı renkle işaretlemek strateji değildir; yalnız amacına hizmet eden kanıtı seç. Tahminin yanlış çıktığında metni tahmine uydurma, notunu değiştir. Bir bölümde anlam koptuysa son net olay ya da düşünceye dön, bağlantı ifadesini bul ve akışı yeniden kur. Strateji işe yaramıyorsa amacı koruyarak küçük ayarlama yapabilirsin: Uzun olay listesi karışıyorsa hikâye haritasına geç; fakat okuma amacını değiştirmeden neden değiştirdiğini not et.\n\nAşağıdaki görseli incele. Dört aşamalı akışta amaç, başlık/görselden oluşturulan görüş, strateji seçimi ve stratejiyle sürdürme birbirini tamamlar. Akışın sonunda elde edilen notların başlangıç amacına yanıt verip vermediği kontrol edilmelidir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro hikâye A:** “Deniz, sınıfta unutulan çantayı kapının yanına bıraktı. Eve giderken yağmur başladı; çantanın içinde arkadaşının çizim dosyası olduğunu hatırladı. Geri dönmek için otobüsten indi. Ertesi gün arkadaşı, ıslanmayan dosyasını görünce sessizce ona teşekkür etti.”\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Karakterin kararını değiştiren bilgiyi ve bu kararın sonucunu belirlemek” diye yazar. Başlık verilmediği için metin öncesi tür tahmini yapmaz; ilk cümleden okul yaşamıyla ilgili kısa bir hikâye görüşü oluşturur. Amaç karakter kararı olduğundan “durum-karar-kanıt-sonuç” stratejisini seçer. Durum: Deniz eve gitmektedir. Kararı değiştiren bilgi: Çantada arkadaşının çizim dosyasını hatırlaması. Karar: Otobüsten inip geri dönmek. Sonuç: Dosya korunur ve arkadaşlık ilişkisi güçlenir. Öğrenci yağmurun betimlenmesine uzun not ayırmaz; yalnız kararı zorunlu ve anlamlı kılan kanıt olarak işaretler. Strateji, amaca doğrudan yanıt verdiği için sürdürülür.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün mikro hikâye B:** “Koridordaki eski saat üç gündür aynı zamanı gösteriyordu. Zeynep her geçişinde saate baktı, fakat kimseye söylemedi. Tören sabahı görevli, programı o saate göre başlatınca sınıflar erken toplandı. Zeynep, gördüğü bir aksaklığı paylaşmamanın da bir karar olduğunu anladı.”\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Hikâyenin yazılış amacına ve ana düşüncesine götüren olay bağlantılarını izlemek” olarak belirler. Saat görseli bulunduğunu varsayan başlangıçta “zamanı iyi kullanma” tahmini yapar. Bölüm sonu tek cümlelik özet stratejisini seçer: Saat bozuk; Zeynep fark ediyor ama paylaşmıyor; yanlış zaman topluluğu etkiliyor; karakter sorumlulukla ilgili çıkarım yapıyor. Okuma sonunda ilk tahmin değiştirilir. Metin genel zaman yönetiminden çok, fark edilen sorunu zamanında bildirme sorumluluğu üzerinde durur. Öğrenci stratejiyi sürdürdüğü için ana düşünceyi son cümleden kopyalamak yerine olayların tümünün nasıl desteklediğini gösterebilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nOkuma amacını “Metni anlamak” gibi geniş bırakmak, hangi ayrıntının önemli olduğunu belirsizleştirir. Başlık tahminini doğru çıkarmaya çalışmak da hatadır; amaç tahmini savunmak değil, metinle sınamaktır. Her cümleyi çizmek, renk sayısını artırmak veya sayfayı notla doldurmak etkili strateji anlamına gelmez. Bir hikâyenin görselinde köprü bulunması, metnin kesinlikle yolculuk üzerine olduğunu kanıtlamaz. Strateji işe yaramadığında bütünüyle vazgeçmek yerine amaca uygun ayar yapmak gerekir. Son olarak okuma sonunda notları kontrol etmemek, çok sayıda ayrıntı toplandığı hâlde başlangıç sorusunun yanıtsız kalmasına yol açabilir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Okuma amacımı metinden toplanabilir bir kanıtla ilişkilendirdim mi?\n- Ana duygu ve ana düşünceye ilişkin ön bilgimi kısa sorularla yokladım mı?\n- Başlık ve görselden oluşturduğum görüşü geçici tahmin olarak yazdım mı?\n- Metnin uzunluğu ve amacı için uygun okuma stratejisi seçtim mi?\n- Okuma sırasında yalnız amacımla ilgili olay, karakter veya düşünce kanıtlarını işaretledim mi?\n- Tahminim değiştiğinde metni zorlamak yerine notumu güncelledim mi?\n- Stratejimin başlangıç soruma yanıt üretip üretmediğini okuma sonunda denetledim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n015__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde2-1","captionKey":"tr-g09-tde-n015__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde2-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n015__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-030","tr-g09-tde-qf-031"],"questionRanges":[{"start":146,"end":150},{"start":151,"end":155}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n015__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde2-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında hikâye okuma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: okuma amacı belirlenir; başlık ve görselden konu, tür veya yazılış amacı hakkında geçici görüş oluşturulur; amaca uygun okuma stratejisi seçilir; metin boyunca kanıtlar izlenerek strateji sürdürülür ve gerektiğinde amaç korunarak ayarlanır.","tr-g09-tde-n015__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde2-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n015__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n015__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde2-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde2-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında bir hikâyeyi okumaya başlamadan önce süreci planlamayı ve okuma boyunca seçtiğin stratejiyi sürdürmeyi öğreneceksin. Önce okuma amacını belirleyecek, ana duygu ve ana düşünceye ilişkin ön bilgilerini kısa sorularla yoklayacaksın. Başlık ve varsa görselden hareketle hikâyenin konusu, türü ve yazılış amacı hakkında geçici görüş oluşturacaksın. Ardından amacına uygun okuma yöntemi ve stratejisi seçecek; metin ilerledikçe dikkatini olay, karakter, zaman, mekân ya da düşünce ilişkilerinden hangisine yönelteceğini bileceksin. Amaç, her hikâyede aynı işaretleme yöntemini kullanmak değil, soruna uygun kanıt toplayan bir okuma düzeni kurmaktır. Böylece okuma sonunda yalnız “metni bitirmiş” olmayacak; hangi soruyla başladığını, hangi stratejiyi niçin kullandığını ve hangi kanıta ulaştığını açıklayabileceksin.","keyConcepts":"**Okuma amacı**, metinden elde etmek istediğin bilgi veya anlayışı açıklar. “Hikâyeyi okumak” bir etkinliktir; “karakterin kararını değiştiren olayları belirlemek” ise amaçtır. **Ön bilgi**, hikâye unsurları, ana düşünce, ana duygu ve anlatı yapısı hakkında daha önce öğrendiklerindir. **Ön soru**, okuma sırasında arayacağın kanıtı yönlendirir. **Tahmin**, başlık ve görselden hareketle oluşturulan, metin ilerledikçe sınanan geçici görüştür. **Okuma yöntemi**, çalışmanın genel biçimidir; **okuma stratejisi**, amaca ulaşmak için uygulanan somut işlemdir. Olay zinciri çıkarmak, karakter değişimini işaretlemek, kenar notu yazmak veya hikâye haritası hazırlamak farklı amaçlara hizmet edebilir. **İzleme**, seçilen stratejinin işe yarayıp yaramadığını okuma sırasında kontrol etmektir. **Görüş oluşturmak**, metni görmeden kesin hüküm vermek değil, eldeki sınırlı ipuçlarıyla araştırılabilir bir başlangıç düşüncesi kurmaktır.","steps":"Okumayı yönetme, resmî sırayla iki süreç bileşeninden oluşur.\n\n**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur.** Önce okuma amacını belirle. Amaç, metnin hangi katmanına odaklanacağını gösterir. Karakter gelişimini inceleyeceksen kararları, dönüm noktalarını ve sonuçları işaretlersin. Yazılış amacını araştıracaksan anlatıcının seçtiği olaylar, vurgulanan değerler ve metnin okurda oluşturmak istediği etki üzerinde durursun. Amaç cümlen ölçülebilir olmalıdır: “Hikâyedeki ana karakterin başlangıç ve sonuçtaki tutumunu karşılaştırmak.”\n\nOkuma öncesinde ana duygu ve ana düşünce bilgini kısa sorularla yokla: Ana düşünce bir olay özeti midir, yoksa metnin bütünüyle desteklenen temel yargı mıdır? Ana duygu bir karakterin anlık duygusuyla aynı mıdır? Bu sorular, eksiklerini görmeni sağlar. Ardından başlık ve görseli incele. “Kapanmayan Defter” başlığı tamamlanmamış iş, unutulmayan anı veya sürdürülen sorumluluk çağrıştırabilir. Tahmini kanıt arama cümlesine dönüştür: “Metinde tamamlanmamışlık duygusunu oluşturan olay ve nesneleri izleyeceğim.” Görselde bir köprü varsa hikâyenin mutlaka yolculukla ilgili olduğunu söyleme; köprünün gerçek mekân mı, simgesel bir unsur mu olduğunu metinden denetle.\n\n**2. TDE2.1.2 — Seçim yapar.** Okuma amacına uygun yöntem ve strateji belirle. Olay örgüsünü anlamak için “başlangıç-düğüm-dönüm-sonuç” çizelgesi; karakter gelişimi için “durum-karar-kanıt-değişim” notu; konu ve ana düşünce için bölüm sonu tek cümlelik özetler kullanılabilir. Metin uzunsa önce genel akışı görmek için hızlı bir ilk okuma, sonra seçici ikinci okuma yapılabilir. Strateji seçerken metnin uzunluğunu, zamanını ve amacını hesaba kat.\n\nOkuma sırasında seçtiğin stratejiyle ilişkiyi sürdür. Her ayrıntıyı aynı renkle işaretlemek strateji değildir; yalnız amacına hizmet eden kanıtı seç. Tahminin yanlış çıktığında metni tahmine uydurma, notunu değiştir. Bir bölümde anlam koptuysa son net olay ya da düşünceye dön, bağlantı ifadesini bul ve akışı yeniden kur. Strateji işe yaramıyorsa amacı koruyarak küçük ayarlama yapabilirsin: Uzun olay listesi karışıyorsa hikâye haritasına geç; fakat okuma amacını değiştirmeden neden değiştirdiğini not et.\n\nAşağıdaki görseli incele. Dört aşamalı akışta amaç, başlık/görselden oluşturulan görüş, strateji seçimi ve stratejiyle sürdürme birbirini tamamlar. Akışın sonunda elde edilen notların başlangıç amacına yanıt verip vermediği kontrol edilmelidir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro hikâye A:** “Deniz, sınıfta unutulan çantayı kapının yanına bıraktı. Eve giderken yağmur başladı; çantanın içinde arkadaşının çizim dosyası olduğunu hatırladı. Geri dönmek için otobüsten indi. Ertesi gün arkadaşı, ıslanmayan dosyasını görünce sessizce ona teşekkür etti.”\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Karakterin kararını değiştiren bilgiyi ve bu kararın sonucunu belirlemek” diye yazar. Başlık verilmediği için metin öncesi tür tahmini yapmaz; ilk cümleden okul yaşamıyla ilgili kısa bir hikâye görüşü oluşturur. Amaç karakter kararı olduğundan “durum-karar-kanıt-sonuç” stratejisini seçer. Durum: Deniz eve gitmektedir. Kararı değiştiren bilgi: Çantada arkadaşının çizim dosyasını hatırlaması. Karar: Otobüsten inip geri dönmek. Sonuç: Dosya korunur ve arkadaşlık ilişkisi güçlenir. Öğrenci yağmurun betimlenmesine uzun not ayırmaz; yalnız kararı zorunlu ve anlamlı kılan kanıt olarak işaretler. Strateji, amaca doğrudan yanıt verdiği için sürdürülür.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün mikro hikâye B:** “Koridordaki eski saat üç gündür aynı zamanı gösteriyordu. Zeynep her geçişinde saate baktı, fakat kimseye söylemedi. Tören sabahı görevli, programı o saate göre başlatınca sınıflar erken toplandı. Zeynep, gördüğü bir aksaklığı paylaşmamanın da bir karar olduğunu anladı.”\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Hikâyenin yazılış amacına ve ana düşüncesine götüren olay bağlantılarını izlemek” olarak belirler. Saat görseli bulunduğunu varsayan başlangıçta “zamanı iyi kullanma” tahmini yapar. Bölüm sonu tek cümlelik özet stratejisini seçer: Saat bozuk; Zeynep fark ediyor ama paylaşmıyor; yanlış zaman topluluğu etkiliyor; karakter sorumlulukla ilgili çıkarım yapıyor. Okuma sonunda ilk tahmin değiştirilir. Metin genel zaman yönetiminden çok, fark edilen sorunu zamanında bildirme sorumluluğu üzerinde durur. Öğrenci stratejiyi sürdürdüğü için ana düşünceyi son cümleden kopyalamak yerine olayların tümünün nasıl desteklediğini gösterebilir.","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro hikâye A:** “Deniz, sınıfta unutulan çantayı kapının yanına bıraktı. Eve giderken yağmur başladı; çantanın içinde arkadaşının çizim dosyası olduğunu hatırladı. Geri dönmek için otobüsten indi. Ertesi gün arkadaşı, ıslanmayan dosyasını görünce sessizce ona teşekkür etti.”\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Karakterin kararını değiştiren bilgiyi ve bu kararın sonucunu belirlemek” diye yazar. Başlık verilmediği için metin öncesi tür tahmini yapmaz; ilk cümleden okul yaşamıyla ilgili kısa bir hikâye görüşü oluşturur. Amaç karakter kararı olduğundan “durum-karar-kanıt-sonuç” stratejisini seçer. Durum: Deniz eve gitmektedir. Kararı değiştiren bilgi: Çantada arkadaşının çizim dosyasını hatırlaması. Karar: Otobüsten inip geri dönmek. Sonuç: Dosya korunur ve arkadaşlık ilişkisi güçlenir. Öğrenci yağmurun betimlenmesine uzun not ayırmaz; yalnız kararı zorunlu ve anlamlı kılan kanıt olarak işaretler. Strateji, amaca doğrudan yanıt verdiği için sürdürülür.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün mikro hikâye B:** “Koridordaki eski saat üç gündür aynı zamanı gösteriyordu. Zeynep her geçişinde saate baktı, fakat kimseye söylemedi. Tören sabahı görevli, programı o saate göre başlatınca sınıflar erken toplandı. Zeynep, gördüğü bir aksaklığı paylaşmamanın da bir karar olduğunu anladı.”\n\n**Çözüm:** Öğrenci amacını “Hikâyenin yazılış amacına ve ana düşüncesine götüren olay bağlantılarını izlemek” olarak belirler. Saat görseli bulunduğunu varsayan başlangıçta “zamanı iyi kullanma” tahmini yapar. Bölüm sonu tek cümlelik özet stratejisini seçer: Saat bozuk; Zeynep fark ediyor ama paylaşmıyor; yanlış zaman topluluğu etkiliyor; karakter sorumlulukla ilgili çıkarım yapıyor. Okuma sonunda ilk tahmin değiştirilir. Metin genel zaman yönetiminden çok, fark edilen sorunu zamanında bildirme sorumluluğu üzerinde durur. Öğrenci stratejiyi sürdürdüğü için ana düşünceyi son cümleden kopyalamak yerine olayların tümünün nasıl desteklediğini gösterebilir."],"commonMistakes":"Okuma amacını “Metni anlamak” gibi geniş bırakmak, hangi ayrıntının önemli olduğunu belirsizleştirir. Başlık tahminini doğru çıkarmaya çalışmak da hatadır; amaç tahmini savunmak değil, metinle sınamaktır. Her cümleyi çizmek, renk sayısını artırmak veya sayfayı notla doldurmak etkili strateji anlamına gelmez. Bir hikâyenin görselinde köprü bulunması, metnin kesinlikle yolculuk üzerine olduğunu kanıtlamaz. Strateji işe yaramadığında bütünüyle vazgeçmek yerine amaca uygun ayar yapmak gerekir. Son olarak okuma sonunda notları kontrol etmemek, çok sayıda ayrıntı toplandığı hâlde başlangıç sorusunun yanıtsız kalmasına yol açabilir.","selfCheck":["Okuma amacımı metinden toplanabilir bir kanıtla ilişkilendirdim mi?","Ana duygu ve ana düşünceye ilişkin ön bilgimi kısa sorularla yokladım mı?","Başlık ve görselden oluşturduğum görüşü geçici tahmin olarak yazdım mı?","Metnin uzunluğu ve amacı için uygun okuma stratejisi seçtim mi?","Okuma sırasında yalnız amacımla ilgili olay, karakter veya düşünce kanıtlarını işaretledim mi?","Tahminim değiştiğinde metni zorlamak yerine notumu güncelledim mi?","Stratejimin başlangıç soruma yanıt üretip üretmediğini okuma sonunda denetledim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Hikâye Okuma Sürecini Amaç ve Stratejiyle Yönetme: TDE2.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3e06fcc2d8ecbb56b405d095fcfcd63d1f2a3476041dbf9cbf458dedb751bd18","reviewDecisionSha256":"a60594a06d12a293d9013bd258ad4371f1fba8c36060c8ceb29221e92f4d220c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3e06fcc2d8ecbb56b405d095fcfcd63d1f2a3476041dbf9cbf458dedb751bd18","reviewedHash":"sha256:3e06fcc2d8ecbb56b405d095fcfcd63d1f2a3476041dbf9cbf458dedb751bd18","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a60594a06d12a293d9013bd258ad4371f1fba8c36060c8ceb29221e92f4d220c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n015","contentProjectionSha256":"3e06fcc2d8ecbb56b405d095fcfcd63d1f2a3476041dbf9cbf458dedb751bd18","reviewDecisionSha256":"a60594a06d12a293d9013bd258ad4371f1fba8c36060c8ceb29221e92f4d220c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n016","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.2","objective":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Hikâye haritası hazırlayıp grup ürünlerini ortak haritada birleştirme; olayların gerçeklikle ilişkisini tartışma.","Tema, konu, ana düşünce, yardımcı düşünceler ve yazılma amacını araştırma; tahminleri okuma sonrası tespitlerle karşılaştırma.","Hikâyenin iki unsurunu değiştirerek estetik bakışla yeniden kurgulama; yazar-eser, içerik ve dil ilişkisini inceleme; ses bilgisi çalışmaları yapma.","Anı metnini türüne göre uyarlanmış tahlille inceleyip hikâye ile yazılma amacı, gerçeklik, dil/anlatım ve yapı bakımından karşılaştırma; ara metin İstiklal Marşı’nı çözümleme."],"physicalPages":[75,76],"evidenceId":"EV-TDE2026-P075-P076-T02-APP-TDE2.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Hikâye ve Anı Metinlerinde Anlamı Yapılandırma","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasındaki hikâye ve anı metinlerinde anlamı çok katmanlı biçimde oluşturmayı öğreneceksin. Okuma metnini ön bilgilerinle ilişkilendirecek, söz varlığının bağlamsal anlamını tahmin edecek, açık bilgilerden hareketle konu, tema, ana düşünce, yardımcı düşünce, yazılma amacı ve karakterlerin duygu-düşünceleri hakkında çıkarım yapacaksın. Hikâye haritasıyla olay, karakter, zaman ve mekân ilişkilerini görünür kılacak; olayların gerçek yaşamla bağını tartışacaksın. İlk tahminlerinle okuma sonrası bulgularını karşılaştıracak, hikâye ile anıyı yazılma amacı, gerçeklik, yapı, dil ve anlatım ölçütleriyle inceleyeceksin. Gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik ayrımlarını yapacak; iki hikâye unsurunu değiştirerek metni estetik bir bütünlük içinde yeniden kurgulayacaksın. Programda belirtilen ara metne de aynı kanıt temelli çözümleme yaklaşımı uygulanır; metin görülmeden ayrıntı veya yazar bilgisi uydurulmaz.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Hikâye haritası**, olay, karakter, zaman, mekân, çatışma ve sonuç ilişkilerini düzenleyen görsel nottur. **Konu**, metnin ele aldığı durum; **tema**, metnin daha genel anlam alanı; **ana düşünce**, bütün metnin desteklediği temel yargı; **yardımcı düşünce**, ana düşünceyi açıklayan veya geliştiren alt yargıdır. **Yazılma amacı**, yazarın metin aracılığıyla okurda oluşturmak istediği temel işlev veya etkidir; yalnızca başlıktan belirlenmez. **Gerçeklik ilişkisi**, metindeki kişi ve olayların yaşamla nasıl bağ kurduğunu inceler; kurmaca bir olayın gerçek yaşamdan izler taşıması onu belge yapmaz. **Anı**, deneyimin kişisel bakış açısından aktarılması üzerine kurulan metindir; anlatıcının hatırlaması ve seçmesi, anlatımı biçimlendirir. **Yazar-metin ilişkisi**, biyografi tahmini yapmak değil, metindeki seçimlerin yazma amacı ve bakış açısıyla ilişkisini incelemektir. **Dil ve anlatım**, söz varlığı, cümle kuruluşu, ses özellikleri ve anlatım tercihleriyle anlamın nasıl kurulduğunu gösterir. **Gerekçeli geri bildirim**, metne yönelik yargıyı ölçüt ve kanıtla açıklar.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAnlam oluşturma, resmî sırayla altı bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Hikâye ve anı hakkındaki önceki bilgilerini, yeni metindeki somut unsurlarla ilişkilendir. “Anı tamamen nesneldir.” ya da “Hikâye bütünüyle gerçek dışıdır.” gibi kalıplar yerine, her metnin kanıtını incele. Ana duygu ve ana düşünceyi ayıran kısa sorular kullan: Metin neyi anlatıyor? Bütün olayların desteklediği temel yargı nedir? Okurda baskın olarak hangi duygu yönü oluşuyor?\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen sözcük veya ifadenin anlamını yakın cümleler, olay durumu ve karakter tepkileriyle tahmin et. Sözlük anlamını otomatik biçimde seçme; bağlamın hangi anlamı gerektirdiğini göster. Tahminini metnin sonraki bölümüyle sınayıp gerekirse düzelt.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açık bilgileri hikâye haritasına yerleştir: Kim, nerede, ne zaman, hangi sorunla karşılaşıyor, hangi kararı veriyor ve ne sonuç doğuyor? Ardından neden-sonuç, koşul ve varsayım ilişkilerini belirle. Karakterin davranışından duygu ve düşünce çıkarırken en az iki kanıt kullan. Konu, tema, ana düşünce, yardımcı düşünceler ve yazılma amacı için metnin bütününe bak. Olayların gerçek yaşamla ilişkisini tartış; “yaşanabilir” ile “belgelenmiş” arasındaki farkı koru. Yazar-metin ilişkisini yalnız metindeki bakış açısı, seçilen ayrıntılar ve anlatım tercihleri üzerinden ele al. Dil ve anlatım incelemesinde ses bilgisiyle ilgili bir özellik görünüyorsa doğru örnek üzerinde çalış; ses olayını metnin ana düşüncesi gibi sunma, onun söyleyişe veya akıcılığa katkısını sınırlı ve kanıtlı biçimde belirt.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahminlerini son bulgularla karşılaştır. Hikâye ile anıyı aynı ölçütler üzerinden ele al: yazılma amacı, gerçeklik iddiası, olay yapısı, anlatıcı bakışı, dil ve anlatım. Bir metinde olayların kurgusal düzenlenmesi, diğerinde kişisel deneyimin hatırlanarak aktarılması öne çıkabilir; ancak karar metin kanıtına dayanmalıdır. Ara metin olarak belirtilen İstiklal Marşı incelenirken de konu, ana duygu, ileti ve dil ilişkileri metnin kendisinden hareketle çözümlenir; burada uzun alıntı yapılmaz.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Metindeki bilgileri gerçek/kurgu, öznel/nesnel, güvenilirliği doğrulanabilir/doğrulanması gereken biçimlerinde ayır. Karakter, olay ve anlatıcı ifadelerini aynı sınıfa koyma. “Ben o gün çok korkmuştum.” kişisel duygu bildiren öznel bir ifadedir; “Toplantı saat dokuzda başladı.” metinde nesnel biçimde sunulabilir, fakat dış doğrulama gereksinimi bağlama göre ayrıca düşünülür.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Metni ana olay ve temel yargıyı koruyarak özetle. Ardından iki hikâye unsurunu değiştirerek yeniden kurgula: örneğin mekân ve karakter kararını değiştir, fakat neden-sonuç bütünlüğünü yeniden kur. Değişiklik yalnız adları değiştirmek değildir; yeni koşulların olaya, ana düşünceye ve dile etkisini göstermelidir. Son olarak metne yönelik geri bildirimi “etkileyici” gibi tek sözcükle değil, ölçüt ve kanıtla açıkla.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her zihinsel işlemin metin kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle bağını gösterir. Özellikle çıkarım ve sınıflandırma satırlarında kanıt ile yargının ayrı tutulması gerekir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro hikâye:** “Mahalledeki küçük fırın her sabah aynı saatte açılırdı. Bir gün dükkân kapalı kalınca Arda, sahibinin hastalandığını öğrendi. Eve dönmek yerine komşulara haber verdi; öğleye kadar ilaç ve yemek ulaştırıldı. Ertesi sabah fırının kapısında ‘Bir kapı kapanınca başka kapılar çalınır.’ yazılıydı.”\n\n**Çözüm:** Hikâye haritasında kişi Arda, mekân mahalle, sorun fırın sahibinin hastalığı, karar komşulara haber verme, sonuç dayanışmanın oluşmasıdır. “Kapılar çalınır” ifadesi bağlamda gerçek kapı sesinden çok yardım isteme ve iletişim kurma anlamı taşır. Konu hasta komşuya yardım; tema dayanışma; ana düşünce, fark edilen bir ihtiyacın paylaşılmasıyla topluluk desteğinin harekete geçebileceğidir. Son cümle bu düşünceyi destekler fakat tek başına ana düşüncenin tamamı değildir. Olay günlük yaşamda gerçekleşebilir, ancak bu metni belge yapmaz. Yeniden kurgulamada mekân apartman, karar ise dijital mesaj göndermek olarak değiştirilirse yaşlı komşulara ulaşamama sorunu ortaya çıkar; bu nedenle karakterin kapıları tek tek çalması eklenerek neden-sonuç bütünlüğü yeniden kurulur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün mikro anı durumu:** “Ortaokuldaki ilk sunumumda kartlarıma bakmaktan sınıfı görememiştim. Sunumdan sonra arkadaşım, en anlaşılır cümlemin kartı düşürdüğüm anda kurduğum cümle olduğunu söyledi. Bir sonraki hafta yalnız üç anahtar sözcük yazdım. Bu kez dinleyicilerin yüzüne bakabildiğimi hatırlıyorum.”\n\n**Çözüm:** Açık bilgiler ilk sunumda kartlara aşırı bakılması, arkadaş geri bildirimi ve ikinci sunumda üç anahtar sözcük kullanılmasıdır. Anlatıcının “sınıfı görememiştim” sözü gerçek görme kaybı değil, dinleyiciyle ilişki kuramama anlamında yorumlanır. Konu sunum deneyimi; ana düşünce, ayrıntılı notlara bağımlılığı azaltmanın konuşmacı-dinleyici ilişkisini güçlendirebileceğidir. Metin kişisel deneyim iddiası taşır ve birinci kişi bakışıyla seçilmiş ayrıntılar içerir. İlk mikro hikâyeyle karşılaştırıldığında ikisinde de bir sorun ve çözüm vardır; hikâyede topluluk dayanışması, anıda kişisel öğrenme öne çıkar. Anıdaki “en anlaşılır cümle” yargısı arkadaşın öznel değerlendirmesidir. Geri bildirim: “Metin, iki sunumu karşılaştırdığı için değişimi açık gösteriyor; ancak ikinci sunumdaki sonucun bir örnekle somutlaştırılması anlatımı güçlendirebilir.”\n\n## Sık yapılan hata\n\nKonu, tema ve ana düşünceyi aynı cümleyle yazmak temel bir hatadır. “Yardımlaşma” tema, “hasta komşuya destek” konu, “ihtiyacı paylaşmak dayanışmayı harekete geçirir” ana düşünce olabilir. Kurmaca bir olayın yaşamda gerçekleşebilir olması onu otomatik olarak gerçek belge yapmaz. Anıdaki birinci kişi anlatımını da eksiksiz ve nesnel kayıt saymamak gerekir; anlatıcı seçer, hatırlar ve yorumlar. Metin verilmeden yazarın yaşamı hakkında sonuç çıkarmak, yazar-metin ilişkisini biyografi uydurmaya dönüştürür. Yeniden kurgulamada yalnız kişi adını değiştirmek iki unsurun etkisini incelemek değildir. Ses bilgisi çalışmasını metnin anlamından kopuk kural avına çevirmek de hedefi dağıtır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi yeni metnin somut ayrıntılarıyla ilişkilendirdim mi?\n- Bilmediğim söz varlığını bağlamdan tahmin edip sonraki cümlelerle sınadım mı?\n- Hikâye haritasında olay, karakter, zaman, mekân, sorun, karar ve sonucu ilişkilendirdim mi?\n- Konu, tema, ana düşünce, yardımcı düşünce ve yazılma amacını ayrı kanıtlarla belirledim mi?\n- Hikâye ile anıyı aynı ölçütler üzerinden karşılaştırdım mı?\n- Gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik ayrımlarını açık yaptım mı?\n- İki unsuru değiştirirken yeni neden-sonuç ve dil bütünlüğünü kurdum mu?\n- Özetimi temel olayla sınırlayıp geri bildirimimi ölçüt ve metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n016__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde2-2","captionKey":"tr-g09-tde-n016__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde2-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.1","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.2","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.3","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Yeni metinle ilişkilendirilen hikâye, anı ve anlam bilgisi"},{"v":"Ana duygu, ana düşünce ve metin yapısı bilgisini etkinleştirme"},{"v":"Ön bilgi metin kanıtının yerine geçmiyor"}],[{"v":"TDE2.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Sözcüğün çevresindeki olay ve cümle ipuçları"},{"v":"Söz varlığının bağlamsal anlamını belirleme"},{"v":"Geçici anlam sonraki bölümle sınanıyor"}],[{"v":"TDE2.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Hikâye haritası, olay bağlantısı, karakter davranışı ve dil seçimi"},{"v":"Konu, tema, ana düşünce, amaç, gerçeklik ve yazar-metin ilişkisini inceleme"},{"v":"Yargı açık bilgi ve birden fazla metin kanıtına dayanıyor"}],[{"v":"TDE2.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Ön tahmin-son bulgu; hikâye-anı ortak ölçütleri"},{"v":"Yazılma amacı, gerçeklik, yapı, dil ve anlatımı karşılaştırma"},{"v":"Her iki metinde aynı ölçüt kullanılıyor"}],[{"v":"TDE2.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Gerçek/kurgu, öznel/nesnel ve güvenilirlik göstergeleri"},{"v":"Metindeki bilgi ve anlatım unsurlarını ayırma"},{"v":"Kategori sınırları ve kanıtlar açık"}],[{"v":"TDE2.2.6 Tepki verir"},{"v":"Özet, yeniden kurgu ve gerekçeli geri bildirim"},{"v":"İki unsuru değiştirip bütünlüğü yeniden kurma"},{"v":"Değişiklik neden-sonuç ve ana düşünceyle uyumlu"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-032","tr-g09-tde-qf-033","tr-g09-tde-qf-034"],"questionRanges":[{"start":156,"end":160},{"start":161,"end":165},{"start":166,"end":170}],"plannedQuestionCount":15},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n016__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde2-2":"ANLAM ARAYIŞI: Okuma kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” bileşeni için kanıt “Yeni metinle ilişkilendirilen hikâye, anı ve anlam bilgisi”, tema uygulaması “Ana duygu, ana düşünce ve metin yapısı bilgisini etkinleştirme” ve doğrulama ölçütü “Ön bilgi metin kanıtının yerine geçmiyor” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE2.2.2 Tahmin eder” bileşeni için kanıt “Sözcüğün çevresindeki olay ve cümle ipuçları”, tema uygulaması “Söz varlığının bağlamsal anlamını belirleme” ve doğrulama ölçütü “Geçici anlam sonraki bölümle sınanıyor” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE2.2.3 Çıkarım yapar” bileşeni için kanıt “Hikâye haritası, olay bağlantısı, karakter davranışı ve dil seçimi”, tema uygulaması “Konu, tema, ana düşünce, amaç, gerçeklik ve yazar-metin ilişkisini inceleme” ve doğrulama ölçütü “Yargı açık bilgi ve birden fazla metin kanıtına dayanıyor” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE2.2.4 Karşılaştırır” bileşeni için kanıt “Ön tahmin-son bulgu; hikâye-anı ortak ölçütleri”, tema uygulaması “Yazılma amacı, gerçeklik, yapı, dil ve anlatımı karşılaştırma” ve doğrulama ölçütü “Her iki metinde aynı ölçüt kullanılıyor” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE2.2.5 Sınıflandırır” bileşeni için kanıt “Gerçek/kurgu, öznel/nesnel ve güvenilirlik göstergeleri”, tema uygulaması “Metindeki bilgi ve anlatım unsurlarını ayırma” ve doğrulama ölçütü “Kategori sınırları ve kanıtlar açık” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE2.2.6 Tepki verir” bileşeni için kanıt “Özet, yeniden kurgu ve gerekçeli geri bildirim”, tema uygulaması “İki unsuru değiştirip bütünlüğü yeniden kurma” ve doğrulama ölçütü “Değişiklik neden-sonuç ve ana düşünceyle uyumlu” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n016__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde2-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n016__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde2-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasındaki hikâye ve anı metinlerinde anlamı çok katmanlı biçimde oluşturmayı öğreneceksin. Okuma metnini ön bilgilerinle ilişkilendirecek, söz varlığının bağlamsal anlamını tahmin edecek, açık bilgilerden hareketle konu, tema, ana düşünce, yardımcı düşünce, yazılma amacı ve karakterlerin duygu-düşünceleri hakkında çıkarım yapacaksın. Hikâye haritasıyla olay, karakter, zaman ve mekân ilişkilerini görünür kılacak; olayların gerçek yaşamla bağını tartışacaksın. İlk tahminlerinle okuma sonrası bulgularını karşılaştıracak, hikâye ile anıyı yazılma amacı, gerçeklik, yapı, dil ve anlatım ölçütleriyle inceleyeceksin. Gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik ayrımlarını yapacak; iki hikâye unsurunu değiştirerek metni estetik bir bütünlük içinde yeniden kurgulayacaksın. Programda belirtilen ara metne de aynı kanıt temelli çözümleme yaklaşımı uygulanır; metin görülmeden ayrıntı veya yazar bilgisi uydurulmaz.","keyConcepts":"**Hikâye haritası**, olay, karakter, zaman, mekân, çatışma ve sonuç ilişkilerini düzenleyen görsel nottur. **Konu**, metnin ele aldığı durum; **tema**, metnin daha genel anlam alanı; **ana düşünce**, bütün metnin desteklediği temel yargı; **yardımcı düşünce**, ana düşünceyi açıklayan veya geliştiren alt yargıdır. **Yazılma amacı**, yazarın metin aracılığıyla okurda oluşturmak istediği temel işlev veya etkidir; yalnızca başlıktan belirlenmez. **Gerçeklik ilişkisi**, metindeki kişi ve olayların yaşamla nasıl bağ kurduğunu inceler; kurmaca bir olayın gerçek yaşamdan izler taşıması onu belge yapmaz. **Anı**, deneyimin kişisel bakış açısından aktarılması üzerine kurulan metindir; anlatıcının hatırlaması ve seçmesi, anlatımı biçimlendirir. **Yazar-metin ilişkisi**, biyografi tahmini yapmak değil, metindeki seçimlerin yazma amacı ve bakış açısıyla ilişkisini incelemektir. **Dil ve anlatım**, söz varlığı, cümle kuruluşu, ses özellikleri ve anlatım tercihleriyle anlamın nasıl kurulduğunu gösterir. **Gerekçeli geri bildirim**, metne yönelik yargıyı ölçüt ve kanıtla açıklar.","steps":"Anlam oluşturma, resmî sırayla altı bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Hikâye ve anı hakkındaki önceki bilgilerini, yeni metindeki somut unsurlarla ilişkilendir. “Anı tamamen nesneldir.” ya da “Hikâye bütünüyle gerçek dışıdır.” gibi kalıplar yerine, her metnin kanıtını incele. Ana duygu ve ana düşünceyi ayıran kısa sorular kullan: Metin neyi anlatıyor? Bütün olayların desteklediği temel yargı nedir? Okurda baskın olarak hangi duygu yönü oluşuyor?\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen sözcük veya ifadenin anlamını yakın cümleler, olay durumu ve karakter tepkileriyle tahmin et. Sözlük anlamını otomatik biçimde seçme; bağlamın hangi anlamı gerektirdiğini göster. Tahminini metnin sonraki bölümüyle sınayıp gerekirse düzelt.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açık bilgileri hikâye haritasına yerleştir: Kim, nerede, ne zaman, hangi sorunla karşılaşıyor, hangi kararı veriyor ve ne sonuç doğuyor? Ardından neden-sonuç, koşul ve varsayım ilişkilerini belirle. Karakterin davranışından duygu ve düşünce çıkarırken en az iki kanıt kullan. Konu, tema, ana düşünce, yardımcı düşünceler ve yazılma amacı için metnin bütününe bak. Olayların gerçek yaşamla ilişkisini tartış; “yaşanabilir” ile “belgelenmiş” arasındaki farkı koru. Yazar-metin ilişkisini yalnız metindeki bakış açısı, seçilen ayrıntılar ve anlatım tercihleri üzerinden ele al. Dil ve anlatım incelemesinde ses bilgisiyle ilgili bir özellik görünüyorsa doğru örnek üzerinde çalış; ses olayını metnin ana düşüncesi gibi sunma, onun söyleyişe veya akıcılığa katkısını sınırlı ve kanıtlı biçimde belirt.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahminlerini son bulgularla karşılaştır. Hikâye ile anıyı aynı ölçütler üzerinden ele al: yazılma amacı, gerçeklik iddiası, olay yapısı, anlatıcı bakışı, dil ve anlatım. Bir metinde olayların kurgusal düzenlenmesi, diğerinde kişisel deneyimin hatırlanarak aktarılması öne çıkabilir; ancak karar metin kanıtına dayanmalıdır. Ara metin olarak belirtilen İstiklal Marşı incelenirken de konu, ana duygu, ileti ve dil ilişkileri metnin kendisinden hareketle çözümlenir; burada uzun alıntı yapılmaz.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Metindeki bilgileri gerçek/kurgu, öznel/nesnel, güvenilirliği doğrulanabilir/doğrulanması gereken biçimlerinde ayır. Karakter, olay ve anlatıcı ifadelerini aynı sınıfa koyma. “Ben o gün çok korkmuştum.” kişisel duygu bildiren öznel bir ifadedir; “Toplantı saat dokuzda başladı.” metinde nesnel biçimde sunulabilir, fakat dış doğrulama gereksinimi bağlama göre ayrıca düşünülür.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Metni ana olay ve temel yargıyı koruyarak özetle. Ardından iki hikâye unsurunu değiştirerek yeniden kurgula: örneğin mekân ve karakter kararını değiştir, fakat neden-sonuç bütünlüğünü yeniden kur. Değişiklik yalnız adları değiştirmek değildir; yeni koşulların olaya, ana düşünceye ve dile etkisini göstermelidir. Son olarak metne yönelik geri bildirimi “etkileyici” gibi tek sözcükle değil, ölçüt ve kanıtla açıkla.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her zihinsel işlemin metin kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle bağını gösterir. Özellikle çıkarım ve sınıflandırma satırlarında kanıt ile yargının ayrı tutulması gerekir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro hikâye:** “Mahalledeki küçük fırın her sabah aynı saatte açılırdı. Bir gün dükkân kapalı kalınca Arda, sahibinin hastalandığını öğrendi. Eve dönmek yerine komşulara haber verdi; öğleye kadar ilaç ve yemek ulaştırıldı. Ertesi sabah fırının kapısında ‘Bir kapı kapanınca başka kapılar çalınır.’ yazılıydı.”\n\n**Çözüm:** Hikâye haritasında kişi Arda, mekân mahalle, sorun fırın sahibinin hastalığı, karar komşulara haber verme, sonuç dayanışmanın oluşmasıdır. “Kapılar çalınır” ifadesi bağlamda gerçek kapı sesinden çok yardım isteme ve iletişim kurma anlamı taşır. Konu hasta komşuya yardım; tema dayanışma; ana düşünce, fark edilen bir ihtiyacın paylaşılmasıyla topluluk desteğinin harekete geçebileceğidir. Son cümle bu düşünceyi destekler fakat tek başına ana düşüncenin tamamı değildir. Olay günlük yaşamda gerçekleşebilir, ancak bu metni belge yapmaz. Yeniden kurgulamada mekân apartman, karar ise dijital mesaj göndermek olarak değiştirilirse yaşlı komşulara ulaşamama sorunu ortaya çıkar; bu nedenle karakterin kapıları tek tek çalması eklenerek neden-sonuç bütünlüğü yeniden kurulur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün mikro anı durumu:** “Ortaokuldaki ilk sunumumda kartlarıma bakmaktan sınıfı görememiştim. Sunumdan sonra arkadaşım, en anlaşılır cümlemin kartı düşürdüğüm anda kurduğum cümle olduğunu söyledi. Bir sonraki hafta yalnız üç anahtar sözcük yazdım. Bu kez dinleyicilerin yüzüne bakabildiğimi hatırlıyorum.”\n\n**Çözüm:** Açık bilgiler ilk sunumda kartlara aşırı bakılması, arkadaş geri bildirimi ve ikinci sunumda üç anahtar sözcük kullanılmasıdır. Anlatıcının “sınıfı görememiştim” sözü gerçek görme kaybı değil, dinleyiciyle ilişki kuramama anlamında yorumlanır. Konu sunum deneyimi; ana düşünce, ayrıntılı notlara bağımlılığı azaltmanın konuşmacı-dinleyici ilişkisini güçlendirebileceğidir. Metin kişisel deneyim iddiası taşır ve birinci kişi bakışıyla seçilmiş ayrıntılar içerir. İlk mikro hikâyeyle karşılaştırıldığında ikisinde de bir sorun ve çözüm vardır; hikâyede topluluk dayanışması, anıda kişisel öğrenme öne çıkar. Anıdaki “en anlaşılır cümle” yargısı arkadaşın öznel değerlendirmesidir. Geri bildirim: “Metin, iki sunumu karşılaştırdığı için değişimi açık gösteriyor; ancak ikinci sunumdaki sonucun bir örnekle somutlaştırılması anlatımı güçlendirebilir.”","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro hikâye:** “Mahalledeki küçük fırın her sabah aynı saatte açılırdı. Bir gün dükkân kapalı kalınca Arda, sahibinin hastalandığını öğrendi. Eve dönmek yerine komşulara haber verdi; öğleye kadar ilaç ve yemek ulaştırıldı. Ertesi sabah fırının kapısında ‘Bir kapı kapanınca başka kapılar çalınır.’ yazılıydı.”\n\n**Çözüm:** Hikâye haritasında kişi Arda, mekân mahalle, sorun fırın sahibinin hastalığı, karar komşulara haber verme, sonuç dayanışmanın oluşmasıdır. “Kapılar çalınır” ifadesi bağlamda gerçek kapı sesinden çok yardım isteme ve iletişim kurma anlamı taşır. Konu hasta komşuya yardım; tema dayanışma; ana düşünce, fark edilen bir ihtiyacın paylaşılmasıyla topluluk desteğinin harekete geçebileceğidir. Son cümle bu düşünceyi destekler fakat tek başına ana düşüncenin tamamı değildir. Olay günlük yaşamda gerçekleşebilir, ancak bu metni belge yapmaz. Yeniden kurgulamada mekân apartman, karar ise dijital mesaj göndermek olarak değiştirilirse yaşlı komşulara ulaşamama sorunu ortaya çıkar; bu nedenle karakterin kapıları tek tek çalması eklenerek neden-sonuç bütünlüğü yeniden kurulur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün mikro anı durumu:** “Ortaokuldaki ilk sunumumda kartlarıma bakmaktan sınıfı görememiştim. Sunumdan sonra arkadaşım, en anlaşılır cümlemin kartı düşürdüğüm anda kurduğum cümle olduğunu söyledi. Bir sonraki hafta yalnız üç anahtar sözcük yazdım. Bu kez dinleyicilerin yüzüne bakabildiğimi hatırlıyorum.”\n\n**Çözüm:** Açık bilgiler ilk sunumda kartlara aşırı bakılması, arkadaş geri bildirimi ve ikinci sunumda üç anahtar sözcük kullanılmasıdır. Anlatıcının “sınıfı görememiştim” sözü gerçek görme kaybı değil, dinleyiciyle ilişki kuramama anlamında yorumlanır. Konu sunum deneyimi; ana düşünce, ayrıntılı notlara bağımlılığı azaltmanın konuşmacı-dinleyici ilişkisini güçlendirebileceğidir. Metin kişisel deneyim iddiası taşır ve birinci kişi bakışıyla seçilmiş ayrıntılar içerir. İlk mikro hikâyeyle karşılaştırıldığında ikisinde de bir sorun ve çözüm vardır; hikâyede topluluk dayanışması, anıda kişisel öğrenme öne çıkar. Anıdaki “en anlaşılır cümle” yargısı arkadaşın öznel değerlendirmesidir. Geri bildirim: “Metin, iki sunumu karşılaştırdığı için değişimi açık gösteriyor; ancak ikinci sunumdaki sonucun bir örnekle somutlaştırılması anlatımı güçlendirebilir.”"],"commonMistakes":"Konu, tema ve ana düşünceyi aynı cümleyle yazmak temel bir hatadır. “Yardımlaşma” tema, “hasta komşuya destek” konu, “ihtiyacı paylaşmak dayanışmayı harekete geçirir” ana düşünce olabilir. Kurmaca bir olayın yaşamda gerçekleşebilir olması onu otomatik olarak gerçek belge yapmaz. Anıdaki birinci kişi anlatımını da eksiksiz ve nesnel kayıt saymamak gerekir; anlatıcı seçer, hatırlar ve yorumlar. Metin verilmeden yazarın yaşamı hakkında sonuç çıkarmak, yazar-metin ilişkisini biyografi uydurmaya dönüştürür. Yeniden kurgulamada yalnız kişi adını değiştirmek iki unsurun etkisini incelemek değildir. Ses bilgisi çalışmasını metnin anlamından kopuk kural avına çevirmek de hedefi dağıtır.","selfCheck":["Ön bilgilerimi yeni metnin somut ayrıntılarıyla ilişkilendirdim mi?","Bilmediğim söz varlığını bağlamdan tahmin edip sonraki cümlelerle sınadım mı?","Hikâye haritasında olay, karakter, zaman, mekân, sorun, karar ve sonucu ilişkilendirdim mi?","Konu, tema, ana düşünce, yardımcı düşünce ve yazılma amacını ayrı kanıtlarla belirledim mi?","Hikâye ile anıyı aynı ölçütler üzerinden karşılaştırdım mı?","Gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik ayrımlarını açık yaptım mı?","İki unsuru değiştirirken yeni neden-sonuç ve dil bütünlüğünü kurdum mu?","Özetimi temel olayla sınırlayıp geri bildirimimi ölçüt ve metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Hikâye ve Anı Metinlerinde Anlamı Yapılandırma: TDE2.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"aada439277b11b7c96bbcbccf8700c3979cadcc3463e8036adb0127d94f29348","reviewDecisionSha256":"ae4ce4c6204a5f2e0d9543b005718d86ebec01b1dc9e78904663ffe69f0970a3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:aada439277b11b7c96bbcbccf8700c3979cadcc3463e8036adb0127d94f29348","reviewedHash":"sha256:aada439277b11b7c96bbcbccf8700c3979cadcc3463e8036adb0127d94f29348","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ae4ce4c6204a5f2e0d9543b005718d86ebec01b1dc9e78904663ffe69f0970a3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n016","contentProjectionSha256":"aada439277b11b7c96bbcbccf8700c3979cadcc3463e8036adb0127d94f29348","reviewDecisionSha256":"ae4ce4c6204a5f2e0d9543b005718d86ebec01b1dc9e78904663ffe69f0970a3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n017","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.1","objective":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE3.1","processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Hikâyeden bir karakter seçme; konuşma amacını ve stratejisini belirleme.","Karakteri yeniden yorumlayan sunum için hazırlık ve görev yönetimi yapma."],"physicalPages":[76],"evidenceId":"EV-TDE2026-P076-T02-APP-TDE3.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Karakter Sunumu İçin Konuşma Sürecini Yönetme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında okuduğun bir hikâyeden seçtiğin karakteri yeniden yorumlayan akıcı bir konuşmanın sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Karakter hakkında bildiğin her ayrıntıyı sıralamadan önce konuşma amacına karar verecek; sunumun hazırlıklı mı hazırlıksız mı olacağını, süresini, hedef kitlesini ve kullanacağın yöntemi belirleyeceksin. Karakteri günlük yaşamdan ya da uygun bir sahne/ekran kişisiyle ilişkilendireceğin sunum için görevleri ve hazırlık aşamalarını planlayacaksın. Konuşma sırasında ortaya çıkabilecek bilgi eksikliği, süre aşımı, görsel bağımlılığı veya grup uyumsuzluğu gibi engelleri önceden fark edip azaltacaksın. Böylece sunumun yalnız içerik bakımından dolu değil, amaç, zaman ve dinleyici ilişkisi bakımından da yönetilmiş olacaktır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma amacı**, dinleyicinin sunum sonunda neyi anlamasını, düşünmesini veya fark etmesini istediğini gösterir. **Hedef kitle**, konuşmanın yöneldiği dinleyici grubudur; söz varlığı, örnek seçimi ve açıklama düzeyi buna göre düzenlenir. **Hazırlıklı konuşma**, bilgi toplama, plan ve prova gerektiren sunumdur. **Süre**, içeriğin kapsamını belirleyen gerçek bir sınırlılıktır. **Yöntem**, konuşmanın genel yürütülüş biçimi; **strateji**, amacı gerçekleştiren özel düzenlemedir. Karakteri “başlangıç-karar-değişim” çizgisiyle sunmak bir strateji olabilir. **Konuşma engeli**, mesajın kurulmasını veya dinleyiciye ulaşmasını zorlaştıran etkendir. **İlişkiyi sürdürme**, seçilen stratejiyi akış boyunca koruma, sapmaları giderme ve dinleyiciyle bağı devam ettirmedir. **Görev yönetimi**, özellikle grup sunumunda araştırma, görsel, konuşma sırası, süre ve prova sorumluluklarını açık biçimde dağıtıp birleştirmektir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nKonuşmayı yönetme iki resmî süreç bileşeniyle ilerler.\n\n**1. TDE3.1.1 — Seçim yapar.** İlk seçim karakterdir. Karakteri yalnız sevdiğin için değil, konuşma amacına uygun kanıt sunduğu için seç. Ardından amacını belirle: Karakterin değişimini açıklamak mı, verdiği bir kararı değerlendirmek mi, günlük yaşamdan bir kişiyle benzerlik ve farklarını göstermek mi? Amaç cümlesi içerik sınırını kurar. Örneğin “Dinleyicilere, karakterin yardım istemeyi öğrenmesinin onu nasıl değiştirdiğini göstermek.”\n\nKonuşmanın özelliklerine karar ver. Tema uygulaması bir karakter sunumu gerektirdiği için konuşma hazırlıklıdır. Süreyi belirle; iki dakikalık bir sunumda karakterin bütün yaşamı anlatılamaz. Hedef kitlenin aynı metni okuyup okumadığını düşün. Metni okumamış dinleyici için olay bağlamını bir-iki cümleyle kurman gerekir; okumuş sınıf için ayrıntılı özet yerine yorum ve kanıt öne çıkar.\n\nYöntem ve stratejiyi seç. “Karakterin ilk durumu, dönüm noktası, son durumu” akışı; “karakter ve günlük yaşam kişisi” karşılaştırması; “bir kararın nedeni ve sonucu” çözümlemesi farklı stratejilerdir. Strateji, amaca hizmet etmeli ve süreye sığmalıdır. Kullanacağın görsel varsa konuşmayı taşımamalı, yalnız ana ilişkileri görünür kılmalıdır. Grup çalışmasında görevleri açıkça yaz: metin kanıtı seçme, karşılaştırma ölçütü hazırlama, görsel düzenleme, zaman tutma ve bütünleştirme.\n\n**2. TDE3.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Önce olası engelleri belirle. Çok fazla olay anlatmak ana düşünceyi gölgeleyebilir; metin kanıtı azlığı yorumu havada bırakabilir; görselde uzun cümleler dinleyiciyi okumaya zorlayabilir. Çözüm olarak en fazla üç temel kanıt seç, her kanıtı ana düşünceyle ilişkilendir ve görseli anahtar sözcüklerle sınırla. Prova sırasında süreyi ölç, geçişleri dinle ve gereksiz tekrarları çıkar.\n\nSeçtiğin stratejiyi yapılandır. Karşılaştırma yapıyorsan iki kişi için aynı ölçütleri kullan; karakter değişimini anlatıyorsan başlangıç ve sonuç arasında dönüm noktasını açıkla. Grup sunumunda parçalar ayrı ayrı iyi olsa bile ortak ana düşünceye bağlanmadığında bütünlük oluşmaz. Her konuşmacının son cümlesi, sonraki bölümün ilk cümlesine bağlanmalıdır. Sunum sırasında küçük bir unutma yaşarsan tam metne dönmek yerine planındaki anahtar sözcükten devam et. Dinleyici tepkisini gözle; fakat her tepkiyle planı terk etme. İlişkiyi sürdürmek, hem stratejiye bağlı kalmak hem gerektiğinde akışı bozmayan küçük uyarlamalar yapmaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışın ilk iki adımı konuşmanın çerçevesini kurar; üçüncü adım engelleri azaltır; son adım seçilen stratejiyi hazırlık, prova ve sunum boyunca sürdürür.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün karakter durumu:** Kısa bir hikâyede Eren, okul bahçesinde bulduğu not defterini sahibini aramadan çantasına koyar. Defterdeki çizimlerin bir yarışma için hazırlandığını görünce hata yaptığını fark eder, sınıfları dolaşır ve defteri sahibine ulaştırır.\n\n**Çözüm:** Öğrenci karakteri seçer ve amacını “Eren’in bir eşyayı sahiplenmekten sorumluluk almaya geçişini açıklamak” biçiminde sınırlar. Hedef kitle metni okumamış sınıf arkadaşlarıdır; bu nedenle olay bağlamı iki cümleyle verilecektir. Süre iki dakikadır. Strateji “ilk tutum-dönüm noktası-yeni davranış” akışıdır. Üç kanıt seçilir: defteri çantaya koyma, çizimleri görünce hatayı fark etme, sahibini arama. Görselde yalnız üç kutu bulunur. Prova birinci denemede iki dakika otuz saniye sürünce çizim yarışmasının ayrıntıları çıkarılır. Son plan, karakteri yargılayan uzun sıfatlar yerine davranış değişimini kanıtlarla gösterir.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün grup durumu:** Dört kişilik grup, bir hikâyedeki sakin fakat kararsız karakteri okul kulübünde görev alan, karar vermeden önce herkesi dinleyen adsız bir öğrenci profiliyle karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Amaç “Dikkatli dinleme ile kararsızlık arasındaki farkı göstermek” olarak belirlenir. Hedef kitle aynı hikâyeyi okumuştur; uzun özet yapılmaz. Strateji ortak ölçütlü karşılaştırmadır: karar süresi, bilgi toplama, sorumluluk alma. Bir öğrenci hikâye kanıtlarını, biri günlük yaşam profilini, biri görsel tabloyu, biri süre ve geçişleri yönetir. İlk provada iki konuşmacı aynı örneği tekrarlar; bu engel, her kanıtın tek bölümde kullanılmasıyla giderilir. Görselde cümleler yerine üç ölçüt ve kısa işaretler bırakılır. Son geçiş şöyle kurulur: “Karakterin beklemesi çoğu zaman eylemsizliğe dönüşürken günlük yaşam profilindeki bekleme bilgi toplamaya hizmet ediyor; şimdi bu farkın sorumluluk sonucuna bakalım.” Böylece grup parçaları ortak ana düşünce çevresinde birleşir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nKonuşma amacını belirlemeden ayrıntı toplamaya başlamak, sunumu karakter özeti hâline getirir. “Karakteri anlatacağım.” amacı yeterince açık değildir; hangi yönün ve hangi etki için anlatılacağı belirtilmelidir. Hedef kitlenin metni bildiğini varsaymak bağlam eksikliğine, metni bilen sınıfa uzun olay özeti yapmak ise yorumun kaybolmasına yol açar. Strateji seçip prova sırasında onu izlememek başka bir sorundur. Görseli konuşma metni gibi doldurmak, dinleyicinin dikkatini konuşmacıdan uzaklaştırır. Grup sunumunda görev dağıtmak tek başına yeterli değildir; parçaların ana düşünce, ölçüt ve geçişlerle birleştirilmesi gerekir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Seçtiğim karakter konuşma amacım için yeterli metin kanıtı sağlıyor mu?\n- Amacımı dinleyicide oluşmasını istediğim anlayışla birlikte belirledim mi?\n- Hazırlıklı konuşmanın süresini ve hedef kitlesini açıkça yazdım mı?\n- Amaca uygun tek bir ana strateji seçip içerik sınırını buna göre kurdum mu?\n- Bilgi, görsel, süre ve grup görevlerini yönetilebilir parçalara ayırdım mı?\n- Olası engelleri prova öncesinde belirleyip somut çözüm geliştirdim mi?\n- Sunum parçalarını ortak ana düşünce ve geçiş cümleleriyle birleştirdim mi?\n- Unutma veya süre sorunu olduğunda anahtar sözcüklerden akışı sürdürebilecek miyim?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n017__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-1","captionKey":"tr-g09-tde-n017__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n017__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-035","tr-g09-tde-qf-036"],"questionRanges":[{"start":171,"end":175},{"start":176,"end":180}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n017__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında karakter sunumu için konuşma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: önce konuşmanın amacı, türü, süresi ve hedef kitlesi belirlenir; sonra karakteri ana düşünce etrafında sunmaya uygun yöntem ve strateji seçilir; ardından süre, kaygı, görev paylaşımı, görsel ve teknik koşullar gibi konuşma engelleri giderilir; son olarak seçilen strateji yapılandırılarak dinleyiciyle konuşma ilişkisi sürdürülür. Her aşama bir sonrakinin temelidir.","tr-g09-tde-n017__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n017__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n017__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde3-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında okuduğun bir hikâyeden seçtiğin karakteri yeniden yorumlayan akıcı bir konuşmanın sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Karakter hakkında bildiğin her ayrıntıyı sıralamadan önce konuşma amacına karar verecek; sunumun hazırlıklı mı hazırlıksız mı olacağını, süresini, hedef kitlesini ve kullanacağın yöntemi belirleyeceksin. Karakteri günlük yaşamdan ya da uygun bir sahne/ekran kişisiyle ilişkilendireceğin sunum için görevleri ve hazırlık aşamalarını planlayacaksın. Konuşma sırasında ortaya çıkabilecek bilgi eksikliği, süre aşımı, görsel bağımlılığı veya grup uyumsuzluğu gibi engelleri önceden fark edip azaltacaksın. Böylece sunumun yalnız içerik bakımından dolu değil, amaç, zaman ve dinleyici ilişkisi bakımından da yönetilmiş olacaktır.","keyConcepts":"**Konuşma amacı**, dinleyicinin sunum sonunda neyi anlamasını, düşünmesini veya fark etmesini istediğini gösterir. **Hedef kitle**, konuşmanın yöneldiği dinleyici grubudur; söz varlığı, örnek seçimi ve açıklama düzeyi buna göre düzenlenir. **Hazırlıklı konuşma**, bilgi toplama, plan ve prova gerektiren sunumdur. **Süre**, içeriğin kapsamını belirleyen gerçek bir sınırlılıktır. **Yöntem**, konuşmanın genel yürütülüş biçimi; **strateji**, amacı gerçekleştiren özel düzenlemedir. Karakteri “başlangıç-karar-değişim” çizgisiyle sunmak bir strateji olabilir. **Konuşma engeli**, mesajın kurulmasını veya dinleyiciye ulaşmasını zorlaştıran etkendir. **İlişkiyi sürdürme**, seçilen stratejiyi akış boyunca koruma, sapmaları giderme ve dinleyiciyle bağı devam ettirmedir. **Görev yönetimi**, özellikle grup sunumunda araştırma, görsel, konuşma sırası, süre ve prova sorumluluklarını açık biçimde dağıtıp birleştirmektir.","steps":"Konuşmayı yönetme iki resmî süreç bileşeniyle ilerler.\n\n**1. TDE3.1.1 — Seçim yapar.** İlk seçim karakterdir. Karakteri yalnız sevdiğin için değil, konuşma amacına uygun kanıt sunduğu için seç. Ardından amacını belirle: Karakterin değişimini açıklamak mı, verdiği bir kararı değerlendirmek mi, günlük yaşamdan bir kişiyle benzerlik ve farklarını göstermek mi? Amaç cümlesi içerik sınırını kurar. Örneğin “Dinleyicilere, karakterin yardım istemeyi öğrenmesinin onu nasıl değiştirdiğini göstermek.”\n\nKonuşmanın özelliklerine karar ver. Tema uygulaması bir karakter sunumu gerektirdiği için konuşma hazırlıklıdır. Süreyi belirle; iki dakikalık bir sunumda karakterin bütün yaşamı anlatılamaz. Hedef kitlenin aynı metni okuyup okumadığını düşün. Metni okumamış dinleyici için olay bağlamını bir-iki cümleyle kurman gerekir; okumuş sınıf için ayrıntılı özet yerine yorum ve kanıt öne çıkar.\n\nYöntem ve stratejiyi seç. “Karakterin ilk durumu, dönüm noktası, son durumu” akışı; “karakter ve günlük yaşam kişisi” karşılaştırması; “bir kararın nedeni ve sonucu” çözümlemesi farklı stratejilerdir. Strateji, amaca hizmet etmeli ve süreye sığmalıdır. Kullanacağın görsel varsa konuşmayı taşımamalı, yalnız ana ilişkileri görünür kılmalıdır. Grup çalışmasında görevleri açıkça yaz: metin kanıtı seçme, karşılaştırma ölçütü hazırlama, görsel düzenleme, zaman tutma ve bütünleştirme.\n\n**2. TDE3.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Önce olası engelleri belirle. Çok fazla olay anlatmak ana düşünceyi gölgeleyebilir; metin kanıtı azlığı yorumu havada bırakabilir; görselde uzun cümleler dinleyiciyi okumaya zorlayabilir. Çözüm olarak en fazla üç temel kanıt seç, her kanıtı ana düşünceyle ilişkilendir ve görseli anahtar sözcüklerle sınırla. Prova sırasında süreyi ölç, geçişleri dinle ve gereksiz tekrarları çıkar.\n\nSeçtiğin stratejiyi yapılandır. Karşılaştırma yapıyorsan iki kişi için aynı ölçütleri kullan; karakter değişimini anlatıyorsan başlangıç ve sonuç arasında dönüm noktasını açıkla. Grup sunumunda parçalar ayrı ayrı iyi olsa bile ortak ana düşünceye bağlanmadığında bütünlük oluşmaz. Her konuşmacının son cümlesi, sonraki bölümün ilk cümlesine bağlanmalıdır. Sunum sırasında küçük bir unutma yaşarsan tam metne dönmek yerine planındaki anahtar sözcükten devam et. Dinleyici tepkisini gözle; fakat her tepkiyle planı terk etme. İlişkiyi sürdürmek, hem stratejiye bağlı kalmak hem gerektiğinde akışı bozmayan küçük uyarlamalar yapmaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışın ilk iki adımı konuşmanın çerçevesini kurar; üçüncü adım engelleri azaltır; son adım seçilen stratejiyi hazırlık, prova ve sunum boyunca sürdürür.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün karakter durumu:** Kısa bir hikâyede Eren, okul bahçesinde bulduğu not defterini sahibini aramadan çantasına koyar. Defterdeki çizimlerin bir yarışma için hazırlandığını görünce hata yaptığını fark eder, sınıfları dolaşır ve defteri sahibine ulaştırır.\n\n**Çözüm:** Öğrenci karakteri seçer ve amacını “Eren’in bir eşyayı sahiplenmekten sorumluluk almaya geçişini açıklamak” biçiminde sınırlar. Hedef kitle metni okumamış sınıf arkadaşlarıdır; bu nedenle olay bağlamı iki cümleyle verilecektir. Süre iki dakikadır. Strateji “ilk tutum-dönüm noktası-yeni davranış” akışıdır. Üç kanıt seçilir: defteri çantaya koyma, çizimleri görünce hatayı fark etme, sahibini arama. Görselde yalnız üç kutu bulunur. Prova birinci denemede iki dakika otuz saniye sürünce çizim yarışmasının ayrıntıları çıkarılır. Son plan, karakteri yargılayan uzun sıfatlar yerine davranış değişimini kanıtlarla gösterir.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün grup durumu:** Dört kişilik grup, bir hikâyedeki sakin fakat kararsız karakteri okul kulübünde görev alan, karar vermeden önce herkesi dinleyen adsız bir öğrenci profiliyle karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Amaç “Dikkatli dinleme ile kararsızlık arasındaki farkı göstermek” olarak belirlenir. Hedef kitle aynı hikâyeyi okumuştur; uzun özet yapılmaz. Strateji ortak ölçütlü karşılaştırmadır: karar süresi, bilgi toplama, sorumluluk alma. Bir öğrenci hikâye kanıtlarını, biri günlük yaşam profilini, biri görsel tabloyu, biri süre ve geçişleri yönetir. İlk provada iki konuşmacı aynı örneği tekrarlar; bu engel, her kanıtın tek bölümde kullanılmasıyla giderilir. Görselde cümleler yerine üç ölçüt ve kısa işaretler bırakılır. Son geçiş şöyle kurulur: “Karakterin beklemesi çoğu zaman eylemsizliğe dönüşürken günlük yaşam profilindeki bekleme bilgi toplamaya hizmet ediyor; şimdi bu farkın sorumluluk sonucuna bakalım.” Böylece grup parçaları ortak ana düşünce çevresinde birleşir.","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün karakter durumu:** Kısa bir hikâyede Eren, okul bahçesinde bulduğu not defterini sahibini aramadan çantasına koyar. Defterdeki çizimlerin bir yarışma için hazırlandığını görünce hata yaptığını fark eder, sınıfları dolaşır ve defteri sahibine ulaştırır.\n\n**Çözüm:** Öğrenci karakteri seçer ve amacını “Eren’in bir eşyayı sahiplenmekten sorumluluk almaya geçişini açıklamak” biçiminde sınırlar. Hedef kitle metni okumamış sınıf arkadaşlarıdır; bu nedenle olay bağlamı iki cümleyle verilecektir. Süre iki dakikadır. Strateji “ilk tutum-dönüm noktası-yeni davranış” akışıdır. Üç kanıt seçilir: defteri çantaya koyma, çizimleri görünce hatayı fark etme, sahibini arama. Görselde yalnız üç kutu bulunur. Prova birinci denemede iki dakika otuz saniye sürünce çizim yarışmasının ayrıntıları çıkarılır. Son plan, karakteri yargılayan uzun sıfatlar yerine davranış değişimini kanıtlarla gösterir.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün grup durumu:** Dört kişilik grup, bir hikâyedeki sakin fakat kararsız karakteri okul kulübünde görev alan, karar vermeden önce herkesi dinleyen adsız bir öğrenci profiliyle karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Amaç “Dikkatli dinleme ile kararsızlık arasındaki farkı göstermek” olarak belirlenir. Hedef kitle aynı hikâyeyi okumuştur; uzun özet yapılmaz. Strateji ortak ölçütlü karşılaştırmadır: karar süresi, bilgi toplama, sorumluluk alma. Bir öğrenci hikâye kanıtlarını, biri günlük yaşam profilini, biri görsel tabloyu, biri süre ve geçişleri yönetir. İlk provada iki konuşmacı aynı örneği tekrarlar; bu engel, her kanıtın tek bölümde kullanılmasıyla giderilir. Görselde cümleler yerine üç ölçüt ve kısa işaretler bırakılır. Son geçiş şöyle kurulur: “Karakterin beklemesi çoğu zaman eylemsizliğe dönüşürken günlük yaşam profilindeki bekleme bilgi toplamaya hizmet ediyor; şimdi bu farkın sorumluluk sonucuna bakalım.” Böylece grup parçaları ortak ana düşünce çevresinde birleşir."],"commonMistakes":"Konuşma amacını belirlemeden ayrıntı toplamaya başlamak, sunumu karakter özeti hâline getirir. “Karakteri anlatacağım.” amacı yeterince açık değildir; hangi yönün ve hangi etki için anlatılacağı belirtilmelidir. Hedef kitlenin metni bildiğini varsaymak bağlam eksikliğine, metni bilen sınıfa uzun olay özeti yapmak ise yorumun kaybolmasına yol açar. Strateji seçip prova sırasında onu izlememek başka bir sorundur. Görseli konuşma metni gibi doldurmak, dinleyicinin dikkatini konuşmacıdan uzaklaştırır. Grup sunumunda görev dağıtmak tek başına yeterli değildir; parçaların ana düşünce, ölçüt ve geçişlerle birleştirilmesi gerekir.","selfCheck":["Seçtiğim karakter konuşma amacım için yeterli metin kanıtı sağlıyor mu?","Amacımı dinleyicide oluşmasını istediğim anlayışla birlikte belirledim mi?","Hazırlıklı konuşmanın süresini ve hedef kitlesini açıkça yazdım mı?","Amaca uygun tek bir ana strateji seçip içerik sınırını buna göre kurdum mu?","Bilgi, görsel, süre ve grup görevlerini yönetilebilir parçalara ayırdım mı?","Olası engelleri prova öncesinde belirleyip somut çözüm geliştirdim mi?","Sunum parçalarını ortak ana düşünce ve geçiş cümleleriyle birleştirdim mi?","Unutma veya süre sorunu olduğunda anahtar sözcüklerden akışı sürdürebilecek miyim?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Karakter Sunumu İçin Konuşma Sürecini Yönetme: TDE3.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f0da6d691e321c60c526a9f7e4d606b5a73cd4d68ef5d728e79f25230f0bfe37","reviewDecisionSha256":"c3e2bf095b8862e659d9188b088a88b9816c7d38d33a4d5b8f49160cff728a50","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f0da6d691e321c60c526a9f7e4d606b5a73cd4d68ef5d728e79f25230f0bfe37","reviewedHash":"sha256:f0da6d691e321c60c526a9f7e4d606b5a73cd4d68ef5d728e79f25230f0bfe37","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c3e2bf095b8862e659d9188b088a88b9816c7d38d33a4d5b8f49160cff728a50; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n017","contentProjectionSha256":"f0da6d691e321c60c526a9f7e4d606b5a73cd4d68ef5d728e79f25230f0bfe37","reviewDecisionSha256":"c3e2bf095b8862e659d9188b088a88b9816c7d38d33a4d5b8f49160cff728a50","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n018","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.2","objective":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Seçilen karakteri gerçek yaşamdan veya sinema/tiyatrodan bir kişiyle karşılaştırıp benzerlik ve farklılıkları belirleme.","Karakterleri iyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan gibi ölçütlerle sınıflandırma ve iki karakter özelliğini estetik biçimde harmanlayarak yeni içerik oluşturma.","Karşılaştırma, betimleme ve benzetmeden yararlanma; sunumu görselle destekleme."],"physicalPages":[76,77],"evidenceId":"EV-TDE2026-P076-P077-T02-APP-TDE3.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Karakteri Ana Düşünce Etrafında Sunma İçeriği Oluşturma","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, seçtiğin bir hikâye karakterini ana düşünce etrafında ayrıntılandıran konuşma içeriğini oluşturmayı öğreneceksin. Karakteri gerçek yaşamdan ya da uygun bir sinema/tiyatro bağlamından bir kişiyle aynı ölçütler üzerinden karşılaştıracak; benzerlik ve farklılıkları rastgele sıralamak yerine belirli bir iletiye bağlayacaksın. Karakterleri iyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan gibi tema uygulamasında belirtilen ölçütlerle sınıflandırırken metin kanıtını koruyacaksın. İki karakterin özelliklerini estetik ve tutarlı biçimde harmanlayarak yeni bir içerik tasarlayacak; karşılaştırma, betimleme ve benzetmeden yararlanacaksın. Hedef kitlenin özelliklerini tahmin edecek, giriş-gelişme-sonuç akışını planlayacak, uygun söz varlığı, ses ve beden dili kararları alacak, konuşmayı destekleyen görseli seçecek ve taslağını geri bildirimle geliştireceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ana düşünce**, konuşmanın bütün bölümlerini bir arada tutan temel yargıdır. **Destekleyici bilgi**, ana düşünceyi açıklayan metin kanıtı, karşılaştırma veya örnektir. **Karşılaştırma ölçütü**, iki kişide aynı özelliğe bakmayı sağlar; “sorumluluk alma biçimi” bir ölçüttür. **Sınıflandırma**, karakteri kanıta dayalı bir kategori içinde incelemektir; kişiyi tek bir etikete indirgememelidir. **Devingen karakter**, süreç içinde belirgin değişim gösteren; **durağan karakter**, temel tutumunu sürdüren karakter olarak ele alınır. **Yeniden ifade**, toplanan bilgiyi kopyalamadan konuşmanın amacı ve söz varlığıyla düzenlemektir. **Dil işlevi**, açıklama, değerlendirme, karşılaştırma, çağrı veya öneri gibi iletişim amaçlarını gösterir. **Diksiyon ve telaffuz planı**, önemli sözlerin nasıl vurgulanacağını ve akışın nasıl anlaşılır tutulacağını belirler. **Görsel destek**, konuşmayı tekrar etmek yerine ilişkiyi görünür kılar. **Plan taslağı**, giriş, gelişme, sonuç, kanıt ve geçişlerin sunum öncesi düzenidir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nİçerik oluşturma dokuz süreç bileşenini resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Konuşma amacınla ilgili karakter, olay, ana düşünce ve konuşma teknikleri bilgisini hatırla. Ön bilgi, metin kanıtının yerine geçmemeli; hangi kanıtı arayacağını göstermelidir.\n\n**2. TDE3.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin metni bilip bilmediğini, hangi kavramları açıklamaya ihtiyaç duyacağını ve hangi örneğin anlaşılır olacağını düşün. Buna göre girişte bağlamı, gelişmede karşılaştırmayı, sonuçta ana düşünceyi nasıl vereceğini tasarla.\n\n**3. TDE3.2.3 — Karşılaştırır.** İki kişi için ortak ölçüt seç. “Biri cesur, diğeri iyi.” karşılaştırma değildir; farklı özellikleri yan yana getirir. “İkisi de risk karşısında nasıl karar veriyor?” sorusu aynı ölçütü kurar. Her benzerlik veya fark, ana düşünceyi destekleyen iletiye dönüşmelidir.\n\n**4. TDE3.2.4 — Sınıflandırır.** Konuşmanın kullanılacağı alanı dikkate al: sınıf sunumunda eğitim alanına uygun açıklık ve söz varlığı gerekir. Karakterleri iyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan ölçütleriyle sınıflandırırken davranış kanıtı göster. “Kötü” sözcüğünü kişiliğin tamamı gibi değil, metindeki belirli eylemlerin etik sonucu bağlamında dikkatle kullan.\n\n**5. TDE3.2.5 — Yeniden ifade eder.** Hazırlıklı konuşma için metinden ve güvenilir sınıf materyallerinden bilgi topla. Notları cümle cümle kopyalama; ana düşünceye göre sırala ve kendi sözlerinle düzenle. Karşılaştırma, betimleme ve benzetmeyi amaca uygun kullan. İki karakterin özelliklerini harmanlayacaksan yeni kişinin hangi durumda nasıl davranacağını da açıklayarak tutarlı içerik oluştur.\n\n**6. TDE3.2.6 — Tepki verir.** Konuşma planında dil işlevlerini belirle. Girişte merak uyandırma, gelişmede açıklama ve karşılaştırma, sonuçta değerlendirme veya öneri işlevi kullanılabilir. Her bölümün işlevi ana düşünceye hizmet etmelidir.\n\n**7. TDE3.2.7 — Sesle anlam oluşturur.** Beden dilini, diksiyonu ve telaffuzu içerikle birlikte planla. Karşıt özellikleri sunarken ses tonunu yapay biçimde değiştirmek yerine önemli sözcüklerde ölçülü vurgu yap. Betimleyici bölümde hızın biraz yavaşlaması, sonuç yargısında durak kullanılması anlaşılmayı destekleyebilir.\n\n**8. TDE3.2.8 — Görsel ögeleri kullanır.** Görsel ve işitsel ögenin neyi açıklayacağını belirle. Karakter karşılaştırması için iki sütunlu ölçüt tablosu; değişim için başlangıç-dönüm-sonuç çizgisi uygun olabilir. Uzun metin ve dekoratif resim, konuşma kanıtının yerini tutmaz.\n\n**9. TDE3.2.9 — Sunar.** Plan taslağını akran veya öğretmene sun. Geri bildirimi amacınla karşılaştır: Ana düşünce anlaşılıyor mu, kanıtlar yeterli mi, görsel gerekli mi, süre uygun mu? Her öneriyi otomatik kabul etme; gerekçesini değerlendirip taslağa son şeklini ver.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tabloda dokuz bileşenin her biri için aranacak kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütü yer alır. İçerik, ses ve görsel kararları aynı ana düşünceye bağlanmadığında taslak parçalı kalır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün durum:** Mikro hikâyedeki Selin, yanlış anlaşılan arkadaşını savunmak ister fakat önce sınıfın görüşünü dinler; ardından olayın görüldüğü saati ve yeri açıklayıp acele karar verilmemesini ister. Karşılaştırılacak günlük yaşam profili, okul kütüphanesinde gönüllü çalışan ve tartışma çıktığında önce kayıtları kontrol eden adsız bir öğrencidir.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce “Adil karar, yalnız iyi niyetle değil, kanıtı dinleme ve kontrol etme sorumluluğuyla kurulur.” olarak belirlenir. Hedef kitle metni bilmediği için girişte olay iki cümleyle açıklanır. Ortak ölçütler bilgi toplama, başkasını dinleme ve karar sorumluluğudur. İki kişi de acele hüküm vermez; Selin sözlü tanıklıkları, gönüllü öğrenci kayıtları kullanır. Selin ana ve devingen karakterdir; çünkü olay boyunca savunma isteğini kanıt arama tutumuna dönüştürür. Görselde üç ölçütlü karşılaştırma tablosu kullanılır. Sonuçta “Dinlemek, kararsız kalmak değil; kararın dayanağını güçlendirmektir.” iletisi verilir. Taslak geri bildiriminde “gönüllü öğrenci örneği fazla uzun” denince ayrıntılar kısaltılır, ortak ölçütler korunur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün durum:** Bir mikro sahnedeki Baran hızlı karar verir fakat sonuçlarını düşünmez; başka bir mikro hikâyedeki Elif ise ayrıntıları iyi görür ancak kararını sürekli erteler. Yeni bir karakter içeriği oluşturulacaktır.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce “Etkili karar, hız ile dikkat arasında amaçlı bir denge kurar.” biçiminde belirlenir. Baran karar hızı, Elif ayrıntı gözlemi ölçütleriyle incelenir. Baran durağan kalırsa sonuçlardan ders almadığı, Elif ise sonunda süre sınırı koymayı öğrenirse devingen olduğu söylenebilir; sınıflandırma metin kanıtına bağlanır. Yeni karakter “Duru” olarak adlandırılan bir alıştırma kişisidir: Önce üç temel bilgiyi toplar, sonra karar için kısa süre belirler. Betimleme “Ayrıntıları büyüteçle değil, pusulayla inceler gibi seçer.” benzetmesiyle yapılır; bu ifade ayrıntıların amaçla seçildiğini anlatır. Girişte kısa bir ikilem sorusu, gelişmede iki karakterin karşılaştırması ve Duru’nun davranışı, sonuçta denge yargısı yer alır. Görsel, hız ve dikkat eksenlerini gösteren sade bir şemadır. Akran geri bildirimi üzerine benzetmenin anlamı bir cümleyle açıklanır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nKarşılaştırmayı iki ayrı karakter özeti olarak yapmak, ortak ölçütü görünmez kılar. Sınıflandırma etiketlerini kanıtsız kullanmak da yanıltıcıdır; bir tek iyi davranış karakteri bütünüyle “iyi”, bir hata bütünüyle “kötü” yapmaz. Ana düşünce belirlenmeden çok sayıda özellik eklemek konuşmayı listeye dönüştürür. İki karakteri harmanlarken yalnız adlarını veya dış görünüşlerini birleştirmek yeni içerik oluşturmaz; karar, değer ve davranış ilişkisi kurulmalıdır. Görseli konuşmanın tam metniyle doldurmak dinleyici odağını böler. Geri bildirimi sorgulamadan uygulamak ise konuşmanın amacını zayıflatabilir; öneri ölçütle değerlendirilmelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi konuşma amacıma bağlayıp metin kanıtından ayırdım mı?\n- Hedef kitlenin ihtiyaçlarına göre giriş-gelişme-sonuç düzeni tasarladım mı?\n- İki kişiyi aynı ve açık karşılaştırma ölçütleriyle inceledim mi?\n- Karakter sınıflandırmalarımı davranış ve değişim kanıtlarıyla gerekçelendirdim mi?\n- Topladığım bilgileri kendi söz varlığımla ana düşünce çevresinde yeniden düzenledim mi?\n- Her bölümde kullanacağım dil işlevini belirledim mi?\n- Ses, beden dili ve telaffuz kararlarım içerikle uyumlu mu?\n- Görselim ilişkiyi açıklıyor, konuşmayı tekrar etmiyor mu?\n- Taslağımı sunup geri bildirimi amaç, kanıt ve süre ölçütleriyle işledim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n018__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-2","captionKey":"tr-g09-tde-n018__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.1","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.2","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.3","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Karakter, olay ve konuşma amacına ilişkin seçilmiş bilgi"},{"v":"Ön bilgiyi metin kanıtıyla ilişkilendirme"},{"v":"Bilgi ana düşünceye hizmet ediyor"}],[{"v":"TDE3.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Hedef kitlenin bilgisi ve ihtiyaçları"},{"v":"Giriş-gelişme-sonuç bölümlerini tasarlama"},{"v":"Bağlam ve açıklama düzeyi dinleyiciye uygun"}],[{"v":"TDE3.2.3 Karşılaştırır"},{"v":"İki kişiye uygulanan ortak ölçütler"},{"v":"Benzerlik ve farklardan ana düşünceyi destekleyen ileti oluşturma"},{"v":"İki taraf aynı ölçütle inceleniyor"}],[{"v":"TDE3.2.4 Sınıflandırır"},{"v":"Davranış, rol ve değişim kanıtları"},{"v":"İyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan ölçütlerini kullanma"},{"v":"Etiket yerine metin kanıtı gösteriliyor"}],[{"v":"TDE3.2.5 Yeniden ifade eder"},{"v":"Toplanan bilgi, seçilmiş söz varlığı ve yeni karakter tasarımı"},{"v":"Karşılaştırma, betimleme ve benzetmeyle içeriği düzenleme"},{"v":"Kopya yerine amaçlı ve tutarlı yeni anlatım var"}],[{"v":"TDE3.2.6 Tepki verir"},{"v":"Bölümlere atanan dil işlevleri"},{"v":"Merak uyandırma, açıklama, değerlendirme veya öneri kurma"},{"v":"Her işlev ana düşünceye bağlı"}],[{"v":"TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur"},{"v":"Vurgu, durak, telaffuz ve beden dili planı"},{"v":"Karşıtlık ve sonuç gibi anlam ilişkilerini sesle belirginleştirme"},{"v":"Ses ve beden içeriğin önüne geçmiyor"}],[{"v":"TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır"},{"v":"Ölçüt tablosu veya değişim çizgisi"},{"v":"Karakter ilişkilerini görünür kılma"},{"v":"Görsel konuşmayı tekrar etmiyor"}],[{"v":"TDE3.2.9 Sunar"},{"v":"Plan taslağı ve alınan geri bildirim"},{"v":"Taslağı amaç, kanıt ve süreye göre sonlandırma"},{"v":"Değişiklik gerekçesi açık"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-037","tr-g09-tde-qf-038"],"questionRanges":[{"start":181,"end":185},{"start":186,"end":190}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n018__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-2":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” bileşeni için kanıt “Karakter, olay ve konuşma amacına ilişkin seçilmiş bilgi”, tema uygulaması “Ön bilgiyi metin kanıtıyla ilişkilendirme” ve doğrulama ölçütü “Bilgi ana düşünceye hizmet ediyor” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE3.2.2 Tahmin eder” bileşeni için kanıt “Hedef kitlenin bilgisi ve ihtiyaçları”, tema uygulaması “Giriş-gelişme-sonuç bölümlerini tasarlama” ve doğrulama ölçütü “Bağlam ve açıklama düzeyi dinleyiciye uygun” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE3.2.3 Karşılaştırır” bileşeni için kanıt “İki kişiye uygulanan ortak ölçütler”, tema uygulaması “Benzerlik ve farklardan ana düşünceyi destekleyen ileti oluşturma” ve doğrulama ölçütü “İki taraf aynı ölçütle inceleniyor” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE3.2.4 Sınıflandırır” bileşeni için kanıt “Davranış, rol ve değişim kanıtları”, tema uygulaması “İyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan ölçütlerini kullanma” ve doğrulama ölçütü “Etiket yerine metin kanıtı gösteriliyor” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE3.2.5 Yeniden ifade eder” bileşeni için kanıt “Toplanan bilgi, seçilmiş söz varlığı ve yeni karakter tasarımı”, tema uygulaması “Karşılaştırma, betimleme ve benzetmeyle içeriği düzenleme” ve doğrulama ölçütü “Kopya yerine amaçlı ve tutarlı yeni anlatım var” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE3.2.6 Tepki verir” bileşeni için kanıt “Bölümlere atanan dil işlevleri”, tema uygulaması “Merak uyandırma, açıklama, değerlendirme veya öneri kurma” ve doğrulama ölçütü “Her işlev ana düşünceye bağlı” olarak ilişkilendirilir; 7. satırda “TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur” bileşeni için kanıt “Vurgu, durak, telaffuz ve beden dili planı”, tema uygulaması “Karşıtlık ve sonuç gibi anlam ilişkilerini sesle belirginleştirme” ve doğrulama ölçütü “Ses ve beden içeriğin önüne geçmiyor” olarak ilişkilendirilir; 8. satırda “TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır” bileşeni için kanıt “Ölçüt tablosu veya değişim çizgisi”, tema uygulaması “Karakter ilişkilerini görünür kılma” ve doğrulama ölçütü “Görsel konuşmayı tekrar etmiyor” olarak ilişkilendirilir; 9. satırda “TDE3.2.9 Sunar” bileşeni için kanıt “Plan taslağı ve alınan geri bildirim”, tema uygulaması “Taslağı amaç, kanıt ve süreye göre sonlandırma” ve doğrulama ölçütü “Değişiklik gerekçesi açık” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n018__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n018__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde3-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, seçtiğin bir hikâye karakterini ana düşünce etrafında ayrıntılandıran konuşma içeriğini oluşturmayı öğreneceksin. Karakteri gerçek yaşamdan ya da uygun bir sinema/tiyatro bağlamından bir kişiyle aynı ölçütler üzerinden karşılaştıracak; benzerlik ve farklılıkları rastgele sıralamak yerine belirli bir iletiye bağlayacaksın. Karakterleri iyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan gibi tema uygulamasında belirtilen ölçütlerle sınıflandırırken metin kanıtını koruyacaksın. İki karakterin özelliklerini estetik ve tutarlı biçimde harmanlayarak yeni bir içerik tasarlayacak; karşılaştırma, betimleme ve benzetmeden yararlanacaksın. Hedef kitlenin özelliklerini tahmin edecek, giriş-gelişme-sonuç akışını planlayacak, uygun söz varlığı, ses ve beden dili kararları alacak, konuşmayı destekleyen görseli seçecek ve taslağını geri bildirimle geliştireceksin.","keyConcepts":"**Ana düşünce**, konuşmanın bütün bölümlerini bir arada tutan temel yargıdır. **Destekleyici bilgi**, ana düşünceyi açıklayan metin kanıtı, karşılaştırma veya örnektir. **Karşılaştırma ölçütü**, iki kişide aynı özelliğe bakmayı sağlar; “sorumluluk alma biçimi” bir ölçüttür. **Sınıflandırma**, karakteri kanıta dayalı bir kategori içinde incelemektir; kişiyi tek bir etikete indirgememelidir. **Devingen karakter**, süreç içinde belirgin değişim gösteren; **durağan karakter**, temel tutumunu sürdüren karakter olarak ele alınır. **Yeniden ifade**, toplanan bilgiyi kopyalamadan konuşmanın amacı ve söz varlığıyla düzenlemektir. **Dil işlevi**, açıklama, değerlendirme, karşılaştırma, çağrı veya öneri gibi iletişim amaçlarını gösterir. **Diksiyon ve telaffuz planı**, önemli sözlerin nasıl vurgulanacağını ve akışın nasıl anlaşılır tutulacağını belirler. **Görsel destek**, konuşmayı tekrar etmek yerine ilişkiyi görünür kılar. **Plan taslağı**, giriş, gelişme, sonuç, kanıt ve geçişlerin sunum öncesi düzenidir.","steps":"İçerik oluşturma dokuz süreç bileşenini resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Konuşma amacınla ilgili karakter, olay, ana düşünce ve konuşma teknikleri bilgisini hatırla. Ön bilgi, metin kanıtının yerine geçmemeli; hangi kanıtı arayacağını göstermelidir.\n\n**2. TDE3.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin metni bilip bilmediğini, hangi kavramları açıklamaya ihtiyaç duyacağını ve hangi örneğin anlaşılır olacağını düşün. Buna göre girişte bağlamı, gelişmede karşılaştırmayı, sonuçta ana düşünceyi nasıl vereceğini tasarla.\n\n**3. TDE3.2.3 — Karşılaştırır.** İki kişi için ortak ölçüt seç. “Biri cesur, diğeri iyi.” karşılaştırma değildir; farklı özellikleri yan yana getirir. “İkisi de risk karşısında nasıl karar veriyor?” sorusu aynı ölçütü kurar. Her benzerlik veya fark, ana düşünceyi destekleyen iletiye dönüşmelidir.\n\n**4. TDE3.2.4 — Sınıflandırır.** Konuşmanın kullanılacağı alanı dikkate al: sınıf sunumunda eğitim alanına uygun açıklık ve söz varlığı gerekir. Karakterleri iyi-kötü, ana-yardımcı, devingen-durağan ölçütleriyle sınıflandırırken davranış kanıtı göster. “Kötü” sözcüğünü kişiliğin tamamı gibi değil, metindeki belirli eylemlerin etik sonucu bağlamında dikkatle kullan.\n\n**5. TDE3.2.5 — Yeniden ifade eder.** Hazırlıklı konuşma için metinden ve güvenilir sınıf materyallerinden bilgi topla. Notları cümle cümle kopyalama; ana düşünceye göre sırala ve kendi sözlerinle düzenle. Karşılaştırma, betimleme ve benzetmeyi amaca uygun kullan. İki karakterin özelliklerini harmanlayacaksan yeni kişinin hangi durumda nasıl davranacağını da açıklayarak tutarlı içerik oluştur.\n\n**6. TDE3.2.6 — Tepki verir.** Konuşma planında dil işlevlerini belirle. Girişte merak uyandırma, gelişmede açıklama ve karşılaştırma, sonuçta değerlendirme veya öneri işlevi kullanılabilir. Her bölümün işlevi ana düşünceye hizmet etmelidir.\n\n**7. TDE3.2.7 — Sesle anlam oluşturur.** Beden dilini, diksiyonu ve telaffuzu içerikle birlikte planla. Karşıt özellikleri sunarken ses tonunu yapay biçimde değiştirmek yerine önemli sözcüklerde ölçülü vurgu yap. Betimleyici bölümde hızın biraz yavaşlaması, sonuç yargısında durak kullanılması anlaşılmayı destekleyebilir.\n\n**8. TDE3.2.8 — Görsel ögeleri kullanır.** Görsel ve işitsel ögenin neyi açıklayacağını belirle. Karakter karşılaştırması için iki sütunlu ölçüt tablosu; değişim için başlangıç-dönüm-sonuç çizgisi uygun olabilir. Uzun metin ve dekoratif resim, konuşma kanıtının yerini tutmaz.\n\n**9. TDE3.2.9 — Sunar.** Plan taslağını akran veya öğretmene sun. Geri bildirimi amacınla karşılaştır: Ana düşünce anlaşılıyor mu, kanıtlar yeterli mi, görsel gerekli mi, süre uygun mu? Her öneriyi otomatik kabul etme; gerekçesini değerlendirip taslağa son şeklini ver.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tabloda dokuz bileşenin her biri için aranacak kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütü yer alır. İçerik, ses ve görsel kararları aynı ana düşünceye bağlanmadığında taslak parçalı kalır.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün durum:** Mikro hikâyedeki Selin, yanlış anlaşılan arkadaşını savunmak ister fakat önce sınıfın görüşünü dinler; ardından olayın görüldüğü saati ve yeri açıklayıp acele karar verilmemesini ister. Karşılaştırılacak günlük yaşam profili, okul kütüphanesinde gönüllü çalışan ve tartışma çıktığında önce kayıtları kontrol eden adsız bir öğrencidir.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce “Adil karar, yalnız iyi niyetle değil, kanıtı dinleme ve kontrol etme sorumluluğuyla kurulur.” olarak belirlenir. Hedef kitle metni bilmediği için girişte olay iki cümleyle açıklanır. Ortak ölçütler bilgi toplama, başkasını dinleme ve karar sorumluluğudur. İki kişi de acele hüküm vermez; Selin sözlü tanıklıkları, gönüllü öğrenci kayıtları kullanır. Selin ana ve devingen karakterdir; çünkü olay boyunca savunma isteğini kanıt arama tutumuna dönüştürür. Görselde üç ölçütlü karşılaştırma tablosu kullanılır. Sonuçta “Dinlemek, kararsız kalmak değil; kararın dayanağını güçlendirmektir.” iletisi verilir. Taslak geri bildiriminde “gönüllü öğrenci örneği fazla uzun” denince ayrıntılar kısaltılır, ortak ölçütler korunur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün durum:** Bir mikro sahnedeki Baran hızlı karar verir fakat sonuçlarını düşünmez; başka bir mikro hikâyedeki Elif ise ayrıntıları iyi görür ancak kararını sürekli erteler. Yeni bir karakter içeriği oluşturulacaktır.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce “Etkili karar, hız ile dikkat arasında amaçlı bir denge kurar.” biçiminde belirlenir. Baran karar hızı, Elif ayrıntı gözlemi ölçütleriyle incelenir. Baran durağan kalırsa sonuçlardan ders almadığı, Elif ise sonunda süre sınırı koymayı öğrenirse devingen olduğu söylenebilir; sınıflandırma metin kanıtına bağlanır. Yeni karakter “Duru” olarak adlandırılan bir alıştırma kişisidir: Önce üç temel bilgiyi toplar, sonra karar için kısa süre belirler. Betimleme “Ayrıntıları büyüteçle değil, pusulayla inceler gibi seçer.” benzetmesiyle yapılır; bu ifade ayrıntıların amaçla seçildiğini anlatır. Girişte kısa bir ikilem sorusu, gelişmede iki karakterin karşılaştırması ve Duru’nun davranışı, sonuçta denge yargısı yer alır. Görsel, hız ve dikkat eksenlerini gösteren sade bir şemadır. Akran geri bildirimi üzerine benzetmenin anlamı bir cümleyle açıklanır.","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün durum:** Mikro hikâyedeki Selin, yanlış anlaşılan arkadaşını savunmak ister fakat önce sınıfın görüşünü dinler; ardından olayın görüldüğü saati ve yeri açıklayıp acele karar verilmemesini ister. Karşılaştırılacak günlük yaşam profili, okul kütüphanesinde gönüllü çalışan ve tartışma çıktığında önce kayıtları kontrol eden adsız bir öğrencidir.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce “Adil karar, yalnız iyi niyetle değil, kanıtı dinleme ve kontrol etme sorumluluğuyla kurulur.” olarak belirlenir. Hedef kitle metni bilmediği için girişte olay iki cümleyle açıklanır. Ortak ölçütler bilgi toplama, başkasını dinleme ve karar sorumluluğudur. İki kişi de acele hüküm vermez; Selin sözlü tanıklıkları, gönüllü öğrenci kayıtları kullanır. Selin ana ve devingen karakterdir; çünkü olay boyunca savunma isteğini kanıt arama tutumuna dönüştürür. Görselde üç ölçütlü karşılaştırma tablosu kullanılır. Sonuçta “Dinlemek, kararsız kalmak değil; kararın dayanağını güçlendirmektir.” iletisi verilir. Taslak geri bildiriminde “gönüllü öğrenci örneği fazla uzun” denince ayrıntılar kısaltılır, ortak ölçütler korunur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün durum:** Bir mikro sahnedeki Baran hızlı karar verir fakat sonuçlarını düşünmez; başka bir mikro hikâyedeki Elif ise ayrıntıları iyi görür ancak kararını sürekli erteler. Yeni bir karakter içeriği oluşturulacaktır.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce “Etkili karar, hız ile dikkat arasında amaçlı bir denge kurar.” biçiminde belirlenir. Baran karar hızı, Elif ayrıntı gözlemi ölçütleriyle incelenir. Baran durağan kalırsa sonuçlardan ders almadığı, Elif ise sonunda süre sınırı koymayı öğrenirse devingen olduğu söylenebilir; sınıflandırma metin kanıtına bağlanır. Yeni karakter “Duru” olarak adlandırılan bir alıştırma kişisidir: Önce üç temel bilgiyi toplar, sonra karar için kısa süre belirler. Betimleme “Ayrıntıları büyüteçle değil, pusulayla inceler gibi seçer.” benzetmesiyle yapılır; bu ifade ayrıntıların amaçla seçildiğini anlatır. Girişte kısa bir ikilem sorusu, gelişmede iki karakterin karşılaştırması ve Duru’nun davranışı, sonuçta denge yargısı yer alır. Görsel, hız ve dikkat eksenlerini gösteren sade bir şemadır. Akran geri bildirimi üzerine benzetmenin anlamı bir cümleyle açıklanır."],"commonMistakes":"Karşılaştırmayı iki ayrı karakter özeti olarak yapmak, ortak ölçütü görünmez kılar. Sınıflandırma etiketlerini kanıtsız kullanmak da yanıltıcıdır; bir tek iyi davranış karakteri bütünüyle “iyi”, bir hata bütünüyle “kötü” yapmaz. Ana düşünce belirlenmeden çok sayıda özellik eklemek konuşmayı listeye dönüştürür. İki karakteri harmanlarken yalnız adlarını veya dış görünüşlerini birleştirmek yeni içerik oluşturmaz; karar, değer ve davranış ilişkisi kurulmalıdır. Görseli konuşmanın tam metniyle doldurmak dinleyici odağını böler. Geri bildirimi sorgulamadan uygulamak ise konuşmanın amacını zayıflatabilir; öneri ölçütle değerlendirilmelidir.","selfCheck":["Ön bilgilerimi konuşma amacıma bağlayıp metin kanıtından ayırdım mı?","Hedef kitlenin ihtiyaçlarına göre giriş-gelişme-sonuç düzeni tasarladım mı?","İki kişiyi aynı ve açık karşılaştırma ölçütleriyle inceledim mi?","Karakter sınıflandırmalarımı davranış ve değişim kanıtlarıyla gerekçelendirdim mi?","Topladığım bilgileri kendi söz varlığımla ana düşünce çevresinde yeniden düzenledim mi?","Her bölümde kullanacağım dil işlevini belirledim mi?","Ses, beden dili ve telaffuz kararlarım içerikle uyumlu mu?","Görselim ilişkiyi açıklıyor, konuşmayı tekrar etmiyor mu?","Taslağımı sunup geri bildirimi amaç, kanıt ve süre ölçütleriyle işledim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Karakteri Ana Düşünce Etrafında Sunma İçeriği Oluşturma: TDE3.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"50e895c4556a847bcb033180be7f3113aa2663518d8a132a3015881f35b4377e","reviewDecisionSha256":"1bf5507d05fe2a2dda616db1e035129a7f5afc698e4a214433530b03d3d59b45","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:50e895c4556a847bcb033180be7f3113aa2663518d8a132a3015881f35b4377e","reviewedHash":"sha256:50e895c4556a847bcb033180be7f3113aa2663518d8a132a3015881f35b4377e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1bf5507d05fe2a2dda616db1e035129a7f5afc698e4a214433530b03d3d59b45; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n018","contentProjectionSha256":"50e895c4556a847bcb033180be7f3113aa2663518d8a132a3015881f35b4377e","reviewDecisionSha256":"1bf5507d05fe2a2dda616db1e035129a7f5afc698e4a214433530b03d3d59b45","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n019","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.3","objective":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Bağlama uygun söz varlığı, dil bilgisi, bağdaşıklık, ses ve beden dili kullanma.","Açık ve örtük iletileri planlayıp konuşmayı Türkçenin kurallarına uygun sürdürme."],"physicalPages":[76,77],"evidenceId":"EV-TDE2026-P076-P077-T02-APP-TDE3.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Karakter Sunumunda Konuşma Kurallarını Uygulama","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, ana düşünce etrafında ayrıntılandırdığın karakter sunumunu Türkçenin kurallarına, konuşma planına ve dinleyici bağlamına uygun biçimde gerçekleştirmeyi öğreneceksin. Dikkat çekici fakat konuya bağlı bir giriş yapacak; karşılaştırma, betimleme ve örnek gibi düşünceyi geliştirme yollarını ana düşünceyi desteklemek için kullanacaksın. Söz varlığını hedef kitleye göre seçecek, açık ve örtük iletileri tutarlı biçimde kuracak, cümleler arasındaki anlam ilişkilerini Türkçe dil yapıları ve bağdaşıklık ögeleriyle göstereceksin. Ses, vurgu, telaffuz, göz teması, jest, mimik, mekân ve süreyi içeriğin önüne geçmeden yöneteceksin. Kural uygulamak yalnız “yanlış söylememek” değildir; plan, içerik, dil, ses ve beden dilinin aynı amacı desteklemesini sağlamaktır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma planı**, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin işlevlerini ve sırasını belirler. **Dikkat çekici giriş**, ana konuyla bağlantılı soru, kısa durum, karşılaştırma veya özgün bir gözlemdir. **Düşünceyi geliştirme yolu**, ana düşünceyi açıklayan örnekleme, karşılaştırma, benzetme veya betimleme gibi araçtır. **Bağlama uygun söz varlığı**, hedef kitle ve konuşma amacı için anlaşılır, yerinde ve ölçülü sözcük seçimidir. **Açık ileti**, doğrudan ifade edilen; **örtük ileti**, bağlam ve çağrışımla sezdirilen anlamdır. **Türkçe dil yapıları**, neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç gibi ilişkileri doğru cümlelerle kurmayı sağlar. **Bağdaşıklık**, zamir, bağlaç, anahtar sözcük tekrarı ve gönderimlerle cümlelerin birbirine bağlanmasıdır. **Diksiyon ve telaffuz**, seslerin anlaşılır çıkarılması, vurgu, ton, hız ve durakların etkili kullanımıdır. **Beden dili ve mekân**, bakış, duruş, jest, mimik ve sunum alanının iletiyi destekleyecek biçimde yönetilmesidir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nKural uygulama yedi bileşeni resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.3.1 — Plan hazırlar.** Konuşmana önceden oluşturduğun plana göre başla. Girişte dinleyicinin dikkatini ana düşünceye yönelt. Konu dışı bir anı ya da yalnız şaşırtmak için kullanılan bilgi, dikkat çekse bile planı bozar. Girişten sonra sunumun izleyeceği yolu kısa ve doğal biçimde belirt.\n\n**2. TDE3.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Karakter yorumunu desteklemek için karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örnek kullan. Her araç ana yargıyla ilişkili olmalıdır. “Karakter çok farklıdır.” yerine hangi karar, davranış veya değişimin bu farklılığı gösterdiğini açıkla. Kendine özgü üslup, kanıtsız süslü söz değil, düşünceyi açık ve etkili biçimde kurma tercihidir.\n\n**3. TDE3.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcüklerini karakter, hedef kitle ve eğitim ortamına göre seç. Ana düşünceyi birkaç anahtar kavramla sürdür; destekleyici bilgileri bu kavramlara bağla. Teknik terim gerekiyorsa kısaca açıkla. Aynı sıfatı sürekli kullanmak yerine davranışı anlatan somut fiillere yer ver.\n\n**4. TDE3.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Ana düşünceyi dinleyicinin kaçırmayacağı biçimde açık söyle. Örtük iletiyi benzetme, karşıtlık veya seçilmiş ayrıntıyla kurabilirsin; fakat temel yargıyı bütünüyle belirsiz bırakma. Duygu ve düşünceler tutarlı olmalı, başlatma-sürdürme-bitirme ifadeleri akışı desteklemelidir. Millî ve manevi değerlere ve kültürel unsurlara özen göster; toplumsal hassasiyetleri gereksiz gerilim üretmek için kullanma. Olumlu tutum ve değerleri, metinle ilişkili olduğu ölçüde vurgula.\n\n**5. TDE3.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Cümlelerinde neden-sonuç, koşul, amaç ve karşıtlık ilişkilerini doğru kur. “Karakter değişti çünkü kararının sonucunu gördü.” neden ilişkisi kurar. Uzun ve birbirine eklenmiş cümleler yerine anlam birimlerini açık tut. Dil yapısını gösteriş için değil, düşünce ilişkisini belirginleştirmek için kullan.\n\n**6. TDE3.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** “Bu nedenle, buna karşılık, başlangıçta, daha sonra, sonuç olarak” gibi geçişleri yerinde kullan. Zamirlerin hangi kişiye gönderimde bulunduğu açık olsun. Karakter adını hiç anmadan sürekli “o” demek karışıklık yaratabilir; anahtar sözcükleri ölçülü biçimde yinele.\n\n**7. TDE3.3.7 — Beden dilini ve mekânı kullanır.** Göz temasını tek kişiye sabitlemeden sınıfa yay, jestleri anlamlı noktalarda kullan, yüzünü görsele değil dinleyiciye dön. Diksiyon ve telaffuzu anlaşılır tut; önemli karşılaştırmada kısa durak, sonuç yargısında ölçülü vurgu yap. Mekânda gereksiz gezinme, görseli kapatma ve süreyi aşma. Dinleyiciyle kısa soru veya bakış yoluyla etkileşim kur; ancak etkileşimin ana akışı dağıtmasına izin verme.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her kuralın uygulama biçimini, anlatıma katkısını ve doğrulama kanıtını birlikte gösterir. Kuralın varlığı, yalnız konuşmacının niyetinden değil, dinleyicinin gözleyebildiği sözlü ve bedensel davranışlardan anlaşılır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro konuşma taslağı:** “Bir karakterin değiştiğini nereden anlarız? Eren, bulduğu defteri önce kendine ayırdı; çizimlerin sahibinin emeğini fark edince sınıfları dolaştı. Başlangıçta isteğini öne koyarken daha sonra sorumluluğu seçti. Bu nedenle onun değişimi, düşüncesinden çok davranışında görünür. Eren’in yolu, kapalı bir kapının anahtarını içeriden bulmasına benzer: Hatayı başkası söylemeden fark eder. Sonuç olarak sorumluluk, yalnız doğruyu bilmek değil, yanlışı düzeltmek için harekete geçmektir.”\n\n**Çözüm:** İlk soru dikkat çekici ve konuya bağlıdır. Karşılaştırma “başlangıçta/daha sonra” ögeleriyle kurulur. “Bu nedenle” neden-sonuç bağını, “sonuç olarak” bitişi belirginleştirir. Benzetme örtük bir değişim iletisi taşır; ana düşünce ise son cümlede açıkça verilir. Söz varlığı sınıf düzeyine uygundur ve karakteri sıfat listesiyle değil davranışlarla anlatır. Sunumda “başlangıçta” ve “daha sonra” ifadelerinde kısa durak, son cümlede ölçülü vurgu planlanır. Görselde yalnız üç sözcük bulunur: “istek-fark ediş-sorumluluk”.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün grup konuşması durumu:** Grup, ayrıntıları iyi gören fakat karar vermeyi erteleyen Elif ile hızlı karar veren Baran’ın özelliklerinden oluşturulan yeni karakteri sunacaktır.\n\n**Çözüm:** Konuşmacı şöyle başlar: “Hız mı daha değerlidir, dikkat mi? Tek başına hiçbiri yeterli değildir.” Açık ileti, etkili kararın denge gerektirdiğidir. Örtük ileti “Bir pusula yönü gösterir, fakat adım atmazsan yol başlamaz.” benzetmesiyle kurulur. Gelişmede “Elif ayrıntıları fark eder; buna karşılık Baran eyleme geçer. Yeni karakter, önce üç temel bilgiyi toplar, ardından kendine kısa bir karar süresi koyar.” denir. “Buna karşılık” bağdaşıklık kurar; “önce/ardından” sıralamayı gösterir. Grup üyeleri aynı anahtar kavramları kullanır: dikkat, süre, sorumluluk. Son konuşmacı süreyi aşmadan “Denge, iki özelliğin yarısını almak değil, doğru anda doğru işlevi seçmektir.” yargısıyla bitirir. Jestler yalnız iki yönü karşılaştırırken kullanılır; konuşmacılar ekrana sırtlarını dönmez.\n\n## Sık yapılan hata\n\nKural uygulamayı yalnız dil bilgisi yanlışı yapmamak sanmak, konuşmanın plan, bağdaşıklık, ses ve beden boyutlarını yok sayar. Dikkat çekici giriş için konu dışı bir olay anlatmak ana düşünceye geçişi zorlaştırır. Çok sayıda benzetme kullanmak özgün üslup oluşturmaz; benzetmenin anlamı açıklamaya hizmet etmesi gerekir. Örtük ileti uğruna temel yargıyı belirsiz bırakmak dinleyiciyi tahmine zorlar. Bağlaçları art arda kullanmak bağdaşıklık sağlamaz; doğru ilişki kurulmalıdır. Beden dilinde sürekli hareket etmek, ekrana dönük konuşmak veya bir kişiye uzun süre bakmak etkileşimi zayıflatır. İyi hazırlanmış olmak süre sınırını aşma hakkı vermez.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşmaya planımla ve ana düşüncemle ilişkili bir girişle başladım mı?\n- Karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örneği ana yargıyı geliştirmek için kullandım mı?\n- Söz varlığım hedef kitleye, bağlama ve karakter yorumuna uygun mu?\n- Açık iletim anlaşılır, örtük iletim kanıtlanabilir ve ikisi birbiriyle tutarlı mı?\n- Neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç ilişkilerini doğru Türkçe yapılarla kurdum mu?\n- Cümleleri bağlayan ögeler ve zamir gönderimleri açık mı?\n- Ses, vurgu, telaffuz, göz teması, jest, mekân ve süreyi birlikte yönettim mi?\n- Dinleyiciyle etkileşim kurarken konuşmanın ana akışını korudum mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n019__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-3","captionKey":"tr-g09-tde-n019__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.1","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.2","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.3","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.4"],"rows":[[{"v":"TDE3.3.1 Plan hazırlar"},{"v":"Konuya bağlı dikkat çekici giriş ve plan sırası"},{"v":"Dinleyici odağını ana düşünceye yöneltir"},{"v":"Giriş, gelişme ve sonuç birbiriyle uyumlu"}],[{"v":"TDE3.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır"},{"v":"İlgili karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örnek"},{"v":"Karakter yorumunu somutlaştırır ve destekler"},{"v":"Araç ile ana yargı arasındaki ilişki açık"}],[{"v":"TDE3.3.3 Uygun söz varlığı kullanır"},{"v":"Bağlam ve hedef kitleye uygun sözcük ve üslup"},{"v":"Açıklığı ve ana düşünce sürekliliğini korur"},{"v":"Terimler açıklanmış, sıfatlar davranış kanıtına bağlı"}],[{"v":"TDE3.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder"},{"v":"Doğrudan temel yargı ve bağlamla desteklenen çağrışım"},{"v":"Anlaşılırlık ile incelikli etkiyi dengeler"},{"v":"Açık ve örtük iletiler tutarlı"}],[{"v":"TDE3.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular"},{"v":"Neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç yapıları"},{"v":"Düşünce ilişkilerini belirginleştirir"},{"v":"İşlevi açık ve tamamlanmış cümleler"}],[{"v":"TDE3.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır"},{"v":"Bağlaç, gönderim, anahtar sözcük ve geçişler"},{"v":"Bölümler arasında anlam bütünlüğü kurar"},{"v":"Belirsiz zamir veya kopuk geçiş yok"}],[{"v":"TDE3.3.7 Beden dilini ve mekânı kullanır"},{"v":"Göz teması, jest, duruş, telaffuz, süre ve etkileşim"},{"v":"Sözlü iletinin izlenmesini ve anlaşılmasını destekler"},{"v":"Gözlem notu, süre kaydı ve dinleyici tepkisi"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-039","tr-g09-tde-qf-040"],"questionRanges":[{"start":191,"end":195},{"start":196,"end":200}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n019__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-3":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu başlıklı tablo dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı ve Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE3.3.1 Plan hazırlar” bileşeni için kanıt “Konuya bağlı dikkat çekici giriş ve plan sırası”, tema uygulaması “Dinleyici odağını ana düşünceye yöneltir” ve doğrulama ölçütü “Giriş, gelişme ve sonuç birbiriyle uyumlu” olarak ilişkilendirilir; 2. satırda “TDE3.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır” bileşeni için kanıt “İlgili karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örnek”, tema uygulaması “Karakter yorumunu somutlaştırır ve destekler” ve doğrulama ölçütü “Araç ile ana yargı arasındaki ilişki açık” olarak ilişkilendirilir; 3. satırda “TDE3.3.3 Uygun söz varlığı kullanır” bileşeni için kanıt “Bağlam ve hedef kitleye uygun sözcük ve üslup”, tema uygulaması “Açıklığı ve ana düşünce sürekliliğini korur” ve doğrulama ölçütü “Terimler açıklanmış, sıfatlar davranış kanıtına bağlı” olarak ilişkilendirilir; 4. satırda “TDE3.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder” bileşeni için kanıt “Doğrudan temel yargı ve bağlamla desteklenen çağrışım”, tema uygulaması “Anlaşılırlık ile incelikli etkiyi dengeler” ve doğrulama ölçütü “Açık ve örtük iletiler tutarlı” olarak ilişkilendirilir; 5. satırda “TDE3.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular” bileşeni için kanıt “Neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç yapıları”, tema uygulaması “Düşünce ilişkilerini belirginleştirir” ve doğrulama ölçütü “İşlevi açık ve tamamlanmış cümleler” olarak ilişkilendirilir; 6. satırda “TDE3.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır” bileşeni için kanıt “Bağlaç, gönderim, anahtar sözcük ve geçişler”, tema uygulaması “Bölümler arasında anlam bütünlüğü kurar” ve doğrulama ölçütü “Belirsiz zamir veya kopuk geçiş yok” olarak ilişkilendirilir; 7. satırda “TDE3.3.7 Beden dilini ve mekânı kullanır” bileşeni için kanıt “Göz teması, jest, duruş, telaffuz, süre ve etkileşim”, tema uygulaması “Sözlü iletinin izlenmesini ve anlaşılmasını destekler” ve doğrulama ölçütü “Gözlem notu, süre kaydı ve dinleyici tepkisi” olarak ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n019__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-3.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n019__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde3-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, ana düşünce etrafında ayrıntılandırdığın karakter sunumunu Türkçenin kurallarına, konuşma planına ve dinleyici bağlamına uygun biçimde gerçekleştirmeyi öğreneceksin. Dikkat çekici fakat konuya bağlı bir giriş yapacak; karşılaştırma, betimleme ve örnek gibi düşünceyi geliştirme yollarını ana düşünceyi desteklemek için kullanacaksın. Söz varlığını hedef kitleye göre seçecek, açık ve örtük iletileri tutarlı biçimde kuracak, cümleler arasındaki anlam ilişkilerini Türkçe dil yapıları ve bağdaşıklık ögeleriyle göstereceksin. Ses, vurgu, telaffuz, göz teması, jest, mimik, mekân ve süreyi içeriğin önüne geçmeden yöneteceksin. Kural uygulamak yalnız “yanlış söylememek” değildir; plan, içerik, dil, ses ve beden dilinin aynı amacı desteklemesini sağlamaktır.","keyConcepts":"**Konuşma planı**, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin işlevlerini ve sırasını belirler. **Dikkat çekici giriş**, ana konuyla bağlantılı soru, kısa durum, karşılaştırma veya özgün bir gözlemdir. **Düşünceyi geliştirme yolu**, ana düşünceyi açıklayan örnekleme, karşılaştırma, benzetme veya betimleme gibi araçtır. **Bağlama uygun söz varlığı**, hedef kitle ve konuşma amacı için anlaşılır, yerinde ve ölçülü sözcük seçimidir. **Açık ileti**, doğrudan ifade edilen; **örtük ileti**, bağlam ve çağrışımla sezdirilen anlamdır. **Türkçe dil yapıları**, neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç gibi ilişkileri doğru cümlelerle kurmayı sağlar. **Bağdaşıklık**, zamir, bağlaç, anahtar sözcük tekrarı ve gönderimlerle cümlelerin birbirine bağlanmasıdır. **Diksiyon ve telaffuz**, seslerin anlaşılır çıkarılması, vurgu, ton, hız ve durakların etkili kullanımıdır. **Beden dili ve mekân**, bakış, duruş, jest, mimik ve sunum alanının iletiyi destekleyecek biçimde yönetilmesidir.","steps":"Kural uygulama yedi bileşeni resmî sırayla izler.\n\n**1. TDE3.3.1 — Plan hazırlar.** Konuşmana önceden oluşturduğun plana göre başla. Girişte dinleyicinin dikkatini ana düşünceye yönelt. Konu dışı bir anı ya da yalnız şaşırtmak için kullanılan bilgi, dikkat çekse bile planı bozar. Girişten sonra sunumun izleyeceği yolu kısa ve doğal biçimde belirt.\n\n**2. TDE3.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Karakter yorumunu desteklemek için karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örnek kullan. Her araç ana yargıyla ilişkili olmalıdır. “Karakter çok farklıdır.” yerine hangi karar, davranış veya değişimin bu farklılığı gösterdiğini açıkla. Kendine özgü üslup, kanıtsız süslü söz değil, düşünceyi açık ve etkili biçimde kurma tercihidir.\n\n**3. TDE3.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcüklerini karakter, hedef kitle ve eğitim ortamına göre seç. Ana düşünceyi birkaç anahtar kavramla sürdür; destekleyici bilgileri bu kavramlara bağla. Teknik terim gerekiyorsa kısaca açıkla. Aynı sıfatı sürekli kullanmak yerine davranışı anlatan somut fiillere yer ver.\n\n**4. TDE3.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Ana düşünceyi dinleyicinin kaçırmayacağı biçimde açık söyle. Örtük iletiyi benzetme, karşıtlık veya seçilmiş ayrıntıyla kurabilirsin; fakat temel yargıyı bütünüyle belirsiz bırakma. Duygu ve düşünceler tutarlı olmalı, başlatma-sürdürme-bitirme ifadeleri akışı desteklemelidir. Millî ve manevi değerlere ve kültürel unsurlara özen göster; toplumsal hassasiyetleri gereksiz gerilim üretmek için kullanma. Olumlu tutum ve değerleri, metinle ilişkili olduğu ölçüde vurgula.\n\n**5. TDE3.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Cümlelerinde neden-sonuç, koşul, amaç ve karşıtlık ilişkilerini doğru kur. “Karakter değişti çünkü kararının sonucunu gördü.” neden ilişkisi kurar. Uzun ve birbirine eklenmiş cümleler yerine anlam birimlerini açık tut. Dil yapısını gösteriş için değil, düşünce ilişkisini belirginleştirmek için kullan.\n\n**6. TDE3.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** “Bu nedenle, buna karşılık, başlangıçta, daha sonra, sonuç olarak” gibi geçişleri yerinde kullan. Zamirlerin hangi kişiye gönderimde bulunduğu açık olsun. Karakter adını hiç anmadan sürekli “o” demek karışıklık yaratabilir; anahtar sözcükleri ölçülü biçimde yinele.\n\n**7. TDE3.3.7 — Beden dilini ve mekânı kullanır.** Göz temasını tek kişiye sabitlemeden sınıfa yay, jestleri anlamlı noktalarda kullan, yüzünü görsele değil dinleyiciye dön. Diksiyon ve telaffuzu anlaşılır tut; önemli karşılaştırmada kısa durak, sonuç yargısında ölçülü vurgu yap. Mekânda gereksiz gezinme, görseli kapatma ve süreyi aşma. Dinleyiciyle kısa soru veya bakış yoluyla etkileşim kur; ancak etkileşimin ana akışı dağıtmasına izin verme.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her kuralın uygulama biçimini, anlatıma katkısını ve doğrulama kanıtını birlikte gösterir. Kuralın varlığı, yalnız konuşmacının niyetinden değil, dinleyicinin gözleyebildiği sözlü ve bedensel davranışlardan anlaşılır.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro konuşma taslağı:** “Bir karakterin değiştiğini nereden anlarız? Eren, bulduğu defteri önce kendine ayırdı; çizimlerin sahibinin emeğini fark edince sınıfları dolaştı. Başlangıçta isteğini öne koyarken daha sonra sorumluluğu seçti. Bu nedenle onun değişimi, düşüncesinden çok davranışında görünür. Eren’in yolu, kapalı bir kapının anahtarını içeriden bulmasına benzer: Hatayı başkası söylemeden fark eder. Sonuç olarak sorumluluk, yalnız doğruyu bilmek değil, yanlışı düzeltmek için harekete geçmektir.”\n\n**Çözüm:** İlk soru dikkat çekici ve konuya bağlıdır. Karşılaştırma “başlangıçta/daha sonra” ögeleriyle kurulur. “Bu nedenle” neden-sonuç bağını, “sonuç olarak” bitişi belirginleştirir. Benzetme örtük bir değişim iletisi taşır; ana düşünce ise son cümlede açıkça verilir. Söz varlığı sınıf düzeyine uygundur ve karakteri sıfat listesiyle değil davranışlarla anlatır. Sunumda “başlangıçta” ve “daha sonra” ifadelerinde kısa durak, son cümlede ölçülü vurgu planlanır. Görselde yalnız üç sözcük bulunur: “istek-fark ediş-sorumluluk”.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün grup konuşması durumu:** Grup, ayrıntıları iyi gören fakat karar vermeyi erteleyen Elif ile hızlı karar veren Baran’ın özelliklerinden oluşturulan yeni karakteri sunacaktır.\n\n**Çözüm:** Konuşmacı şöyle başlar: “Hız mı daha değerlidir, dikkat mi? Tek başına hiçbiri yeterli değildir.” Açık ileti, etkili kararın denge gerektirdiğidir. Örtük ileti “Bir pusula yönü gösterir, fakat adım atmazsan yol başlamaz.” benzetmesiyle kurulur. Gelişmede “Elif ayrıntıları fark eder; buna karşılık Baran eyleme geçer. Yeni karakter, önce üç temel bilgiyi toplar, ardından kendine kısa bir karar süresi koyar.” denir. “Buna karşılık” bağdaşıklık kurar; “önce/ardından” sıralamayı gösterir. Grup üyeleri aynı anahtar kavramları kullanır: dikkat, süre, sorumluluk. Son konuşmacı süreyi aşmadan “Denge, iki özelliğin yarısını almak değil, doğru anda doğru işlevi seçmektir.” yargısıyla bitirir. Jestler yalnız iki yönü karşılaştırırken kullanılır; konuşmacılar ekrana sırtlarını dönmez.","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Özgün mikro konuşma taslağı:** “Bir karakterin değiştiğini nereden anlarız? Eren, bulduğu defteri önce kendine ayırdı; çizimlerin sahibinin emeğini fark edince sınıfları dolaştı. Başlangıçta isteğini öne koyarken daha sonra sorumluluğu seçti. Bu nedenle onun değişimi, düşüncesinden çok davranışında görünür. Eren’in yolu, kapalı bir kapının anahtarını içeriden bulmasına benzer: Hatayı başkası söylemeden fark eder. Sonuç olarak sorumluluk, yalnız doğruyu bilmek değil, yanlışı düzeltmek için harekete geçmektir.”\n\n**Çözüm:** İlk soru dikkat çekici ve konuya bağlıdır. Karşılaştırma “başlangıçta/daha sonra” ögeleriyle kurulur. “Bu nedenle” neden-sonuç bağını, “sonuç olarak” bitişi belirginleştirir. Benzetme örtük bir değişim iletisi taşır; ana düşünce ise son cümlede açıkça verilir. Söz varlığı sınıf düzeyine uygundur ve karakteri sıfat listesiyle değil davranışlarla anlatır. Sunumda “başlangıçta” ve “daha sonra” ifadelerinde kısa durak, son cümlede ölçülü vurgu planlanır. Görselde yalnız üç sözcük bulunur: “istek-fark ediş-sorumluluk”.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Özgün grup konuşması durumu:** Grup, ayrıntıları iyi gören fakat karar vermeyi erteleyen Elif ile hızlı karar veren Baran’ın özelliklerinden oluşturulan yeni karakteri sunacaktır.\n\n**Çözüm:** Konuşmacı şöyle başlar: “Hız mı daha değerlidir, dikkat mi? Tek başına hiçbiri yeterli değildir.” Açık ileti, etkili kararın denge gerektirdiğidir. Örtük ileti “Bir pusula yönü gösterir, fakat adım atmazsan yol başlamaz.” benzetmesiyle kurulur. Gelişmede “Elif ayrıntıları fark eder; buna karşılık Baran eyleme geçer. Yeni karakter, önce üç temel bilgiyi toplar, ardından kendine kısa bir karar süresi koyar.” denir. “Buna karşılık” bağdaşıklık kurar; “önce/ardından” sıralamayı gösterir. Grup üyeleri aynı anahtar kavramları kullanır: dikkat, süre, sorumluluk. Son konuşmacı süreyi aşmadan “Denge, iki özelliğin yarısını almak değil, doğru anda doğru işlevi seçmektir.” yargısıyla bitirir. Jestler yalnız iki yönü karşılaştırırken kullanılır; konuşmacılar ekrana sırtlarını dönmez."],"commonMistakes":"Kural uygulamayı yalnız dil bilgisi yanlışı yapmamak sanmak, konuşmanın plan, bağdaşıklık, ses ve beden boyutlarını yok sayar. Dikkat çekici giriş için konu dışı bir olay anlatmak ana düşünceye geçişi zorlaştırır. Çok sayıda benzetme kullanmak özgün üslup oluşturmaz; benzetmenin anlamı açıklamaya hizmet etmesi gerekir. Örtük ileti uğruna temel yargıyı belirsiz bırakmak dinleyiciyi tahmine zorlar. Bağlaçları art arda kullanmak bağdaşıklık sağlamaz; doğru ilişki kurulmalıdır. Beden dilinde sürekli hareket etmek, ekrana dönük konuşmak veya bir kişiye uzun süre bakmak etkileşimi zayıflatır. İyi hazırlanmış olmak süre sınırını aşma hakkı vermez.","selfCheck":["Konuşmaya planımla ve ana düşüncemle ilişkili bir girişle başladım mı?","Karşılaştırma, betimleme, benzetme veya örneği ana yargıyı geliştirmek için kullandım mı?","Söz varlığım hedef kitleye, bağlama ve karakter yorumuna uygun mu?","Açık iletim anlaşılır, örtük iletim kanıtlanabilir ve ikisi birbiriyle tutarlı mı?","Neden, amaç, koşul, karşıtlık ve sonuç ilişkilerini doğru Türkçe yapılarla kurdum mu?","Cümleleri bağlayan ögeler ve zamir gönderimleri açık mı?","Ses, vurgu, telaffuz, göz teması, jest, mekân ve süreyi birlikte yönettim mi?","Dinleyiciyle etkileşim kurarken konuşmanın ana akışını korudum mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Karakter Sunumunda Konuşma Kurallarını Uygulama: TDE3.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7ce17a00de553509afdf1a1f8752e60b1cffed549514112c5b19968e6f1982ec","reviewDecisionSha256":"a880c751211df2d2d93b28c3f395bfe09bbbf972de0bfc00f1e6384291a91ea4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7ce17a00de553509afdf1a1f8752e60b1cffed549514112c5b19968e6f1982ec","reviewedHash":"sha256:7ce17a00de553509afdf1a1f8752e60b1cffed549514112c5b19968e6f1982ec","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a880c751211df2d2d93b28c3f395bfe09bbbf972de0bfc00f1e6384291a91ea4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n019","contentProjectionSha256":"7ce17a00de553509afdf1a1f8752e60b1cffed549514112c5b19968e6f1982ec","reviewDecisionSha256":"a880c751211df2d2d93b28c3f395bfe09bbbf972de0bfc00f1e6384291a91ea4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n020","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.4","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Açık uçlu sorular, akran ve öz değerlendirme ile grup sürecini inceleme.","Ses-diksiyon, akıcılık, beden dili, kurgusallık, zaman, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik ölçütleriyle öğretmen değerlendirmesi ve geri bildirim."],"physicalPages":[77],"evidenceId":"EV-TDE2026-P077-T02-APP-TDE3.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Karakter Sunumunu Kanıta Dayalı Değerlendirme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, karakter sunumunda kullandığın içerik ve anlatım unsurlarının konuşmana etkisini kanıta dayalı biçimde değerlendirmeyi öğreneceksin. “İyi konuştum.” ya da “Heyecanlandım.” gibi genel yargılar yerine ses ve diksiyon, akıcılık, beden dili, içerik kurgusu, zaman yönetimi, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik gibi gözlenebilir ölçütler kullanacaksın. Kendi davranış, duygu ve düşüncelerini; konuşmanın içeriğini; dil ve anlatımını; akran, grup ve öğretmen geri bildirimlerini birlikte inceleyeceksin. Açık uçlu sorularla hangi unsurun ana düşünceyi güçlendirdiğini, hangisinin akışı zorlaştırdığını belirleyeceksin. Sonra geri bildirimlere gerekçeli tepki vererek bir sonraki konuşman için belirli ve uygulanabilir hedefler kuracaksın. Gerektiğinde konuşmayı dijital ortama uyarlarken süre, görüntü, ses ve içerik kararlarını yeniden düzenleyeceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Değerlendirme ölçütü**, konuşmanın hangi özelliğine ve hangi gözlenebilir davranışa bakılacağını açıklar. “Beden dili” geniş bir alan; “ana düşünceyi vurgularken göz teması kurma ve gereksiz el hareketinden kaçınma” daha işlevsel bir ölçüttür. **Kanıt**, kayıt, süre çizelgesi, konuşma planı, kullanılan ifade veya gözlem notu gibi yargıyı destekleyen veridir. **Öz değerlendirme**, kişinin kendi sürecini ölçüt ve kanıtla incelemesidir. **Akran değerlendirmesi**, eş düzeydeki dinleyicinin ürüne yönelik geri bildirimidir. **Öğretmen geri bildirimi**, belirlenmiş ölçütlere göre güçlü yön, gelişim alanı ve yönlendirme sunar. **Açık uçlu soru**, “evet/hayır” yerine açıklama ve gerekçe gerektirir. **Tepki ortaya koymak**, geri bildirimi reddetmek veya aynen kabul etmek değil, amaca ve kanıta göre işleyip karar vermektir. **Yeni hedef**, gelecekte gözlenebilir, gerçekçi ve belirli gelişim adımıdır. **Revizyon**, konuşmanın içeriğini, dilini veya sunumunu değerlendirme sonucuna göre yeniden düzenlemedir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nSüreci değerlendirme iki resmî bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE3.4.1 — Kendini değerlendirir.** Değerlendirmeye konuşmadan önce ölçütleri belirleyerek başla. Tema uygulamasına uygun ölçütler şunlardır: ses ve diksiyonun anlaşılır olması, akıcılık, beden dilinin içeriği desteklemesi, karakter yorumunun kurgusal ve tutarlı kurulması, sürenin verimli kullanılması, Türkçenin doğru ve etkili kullanımı, ana düşüncenin dinleyicide belirginleşmesi. Her ölçüt için kanıt kaynağı seç: ses kaydı, video, konuşma planı, süre çizelgesi, akran gözlem formu veya öğretmen notu.\n\nKonuşma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini ayır. “Heyecanlandım” bir duygudur; “ilk otuz saniyede üç kez plana baktım” davranış kanıtıdır; “girişimi unuturum diye düşündüm” düşüncedir. Bunların birbirini nasıl etkilediğini incele. İçerik değerlendirmesinde ana düşünce, destekleyici kanıtlar, karakter karşılaştırması ve bölüm düzenine bak. Dil ve anlatım değerlendirmesinde söz varlığı, cümle açıklığı, bağdaşıklık, vurgu ve geçişleri incele.\n\nAkran ve grup geri bildirimlerini açık uçlu sorularla derinleştir: “Hangi cümle ana düşünceyi en açık gösterdi?”, “Hangi örnek karşılaştırmayı güçlendirdi?”, “Nerede akış koptu ve hangi işaret bunu düşündürdü?” Grup sunumunda yalnız bireysel performansa değil, görev paylaşımı, geçişler, ortak söz varlığı ve süre uyumuna da bak. Öğretmen değerlendirmesini diğer kanıtlarla karşılaştır; tek bir puanı sonuç saymak yerine hangi ölçütün neden karşılandığını veya karşılanmadığını belirle.\n\n**2. TDE3.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Geri bildirimleri üç grupta işle: kanıtla doğrulananlar, ek kanıt gerektirenler ve konuşma amacıyla ilişkisi zayıf olanlar. Çoğunluk aynı şeyi söyledi diye öneri otomatik olarak doğru olmaz; kayıt ve ölçütle sınanmalıdır. Güçlü yönleri de koruma hedefi olarak yaz. “Girişteki soru ana düşünceyi hemen görünür kıldı; sonraki konuşmada da konuya bağlı kısa soru kullanacağım.”\n\nGelişim hedefi belirlerken genel ifadeden kaçın. “Daha akıcı olacağım.” yerine “Bir sonraki iki dakikalık sunumda geçiş cümlelerini anahtar kartta gösterip sessiz durakları üç saniyeden kısa tutacağım.” de. Hedef sayısını sınırlı tut; bir veya iki somut hedef, uzun dilek listesinden daha uygulanabilirdir. Zamanla hangi içerik, ses ve beden tercihlerini bilinçli olarak kullandığını fark ederek özgün konuşmacı kimliğini geliştir. Konuşmayı dijital ortama uyarlayacaksan yüz yüze sunumu olduğu gibi yükleme; gereksiz beklemeleri çıkar, görsel okunabilirliğini, ses düzeyini, kişisel görüntü izinlerini ve toplam süreyi yeniden değerlendir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Değerlendirme beş aşamalı döngüdür: ölçüt belirleme, kanıt inceleme, gerekçeli değerlendirme, geri bildirimi işleme ve yeni hedef/revizyon. Son hedef, bir sonraki konuşmanın ölçütüne dönüşerek döngüyü yeniden başlatır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\n**Bireysel sunum durumu:** Öğrenci, bir karakterin sorumluluk değişimini iki dakikada anlatır. Kayıt 2 dakika 18 saniyedir. Giriş sorusu açık, üç metin kanıtı doğrudur; ancak ikinci kanıttan sonra öğrenci yedi saniye sessiz kalır ve ekrana bakarak uzun bir cümleyi okur.\n\n**Çözüm:** Ölçütler içerik kurgusu, akıcılık, süre, göz teması ve etkileyiciliktir. Kanıtlar video, süre kaydı ve konuşma planıdır. Öz değerlendirme “Ana düşünceyi üç kanıtla destekledim; fakat ikinci geçişi ezberlemeye çalıştığım için yedi saniye durdum ve göz temasını kaybettim.” biçiminde kurulur. Akranlar giriş sorusunun ilgiyi topladığını, ekran metninin odağı böldüğünü söyler. Öğretmen, fazla sürenin sonuç bölümündeki tekrardan kaynaklandığını belirtir. Öğrenci geri bildirimleri kayıttan doğrular. Yeni hedefleri şunlardır: Görselde tam cümle yerine üç anahtar sözcük kullanmak ve prova sırasında sonuç tekrarını çıkararak süreyi 1 dakika 55 saniye ile 2 dakika 5 saniye arasında tutmak. Güçlü giriş sorusu korunur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Grup sunumu durumu:** Dört öğrenci iki karakteri karşılaştırır. Grup toplam süreyi korur; ilk iki konuşmacı aynı “dikkat” örneğini tekrarlar, üçüncü konuşmacı farklı bir ana düşünceye geçer, son konuşmacı ise ortak sonucu toparlar. Akran formunda “bilgiler iyi ama bölümler ayrı sunumlar gibi” yorumu vardır.\n\n**Çözüm:** Ölçütler ortak ana düşünce, görev bütünlüğü, geçişler, söz varlığı, zaman ve beden dilidir. Grup kaydı incelendiğinde tekrarın 35 saniye sürdüğü, üçüncü bölümün “denge” yerine “başarı” kavramına kaydığı görülür. Yorum kanıtla doğrulanır. Açık uçlu soru “Hangi geçişte ortak ana düşünce kayboldu?” olarak sorulur; yanıt ikinci ve üçüncü konuşmacı arasındaki geçiştir. Revizyonda ilk örnek yalnız bir bölümde bırakılır, üçüncü konuşmacının başlangıcı “Bu iki özelliğin dengesi karar anında nasıl görünür?” biçiminde değiştirilir. Yeni hedef, sonraki grup çalışmasında her konuşmacının son cümlesini bir sonraki bölümün ilk anahtar kavramına bağlamasıdır. Dijital paylaşım yapılacaksa tekrar bölümü kesilir; ancak anlamı değiştirecek parçalama yapılmaz ve grup üyelerinin görüntü izinleri gözetilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDeğerlendirmeyi puan veya kişilik yargısına indirgemek en önemli hatadır. “Ben kötü konuşmacıyım.” ölçüt ve kanıt içermez. Yalnız kusurları aramak da doğru değildir; işe yarayan giriş, kanıt veya beden dili tercihleri sonraki konuşmada korunmalıdır. Akranların çoğu aynı yorumu yaptı diye kaydı incelemeden karar vermek, değerlendirmeyi kanaate dönüştürür. “Daha iyi konuşacağım.” gibi genel hedefler uygulanamaz; davranış, koşul ve ölçü belirtilmelidir. Grup sunumunda yalnız kendi bölümünü değerlendirmek ortak ürünün geçiş ve süre sorunlarını görünmez kılar. Yüz yüze kaydı hiçbir düzenleme yapmadan dijital ortama aktarmak de ortamın süre, görüntü ve ses gereksinimlerini yok sayar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ses-diksiyon, akıcılık, beden dili, içerik kurgusu, süre, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik için gözlenebilir ölçütler belirledim mi?\n- Duygu, düşünce ve davranışımı birbirinden ayırıp somut kanıtla açıkladım mı?\n- İçerik ile dil/anlatım değerlendirmesini ayrı ölçütlerle yaptım mı?\n- Akran, grup ve öğretmen geri bildirimlerini açık uçlu sorularla netleştirdim mi?\n- Geri bildirimleri kayıt ve amaçla sınayıp gerekçeli karar verdim mi?\n- Güçlü yönlerimi koruma, gelişim alanlarımı değiştirme hedeflerine dönüştürdüm mü?\n- Yeni hedeflerim belirli, gerçekçi, gözlenebilir ve sınırlı mı?\n- Dijital uyarlamada süre, ses, görüntü, içerik ve izinleri yeniden değerlendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n020__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-4","captionKey":"tr-g09-tde-n020__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n020__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-041","tr-g09-tde-qf-042"],"questionRanges":[{"start":201,"end":205},{"start":206,"end":210}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n020__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde3-4":"ANLAM ARAYIŞI temasında konuşma değerlendirmesi yinelenen beş aşamalı bir döngüdür: önce ses-diksiyon, akıcılık, beden dili, içerik kurgusu, süre, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik için ölçütler belirlenir; süreç ve ürün kanıtları incelenir; gerekçeli değerlendirme yapılır; öz, akran ve öğretmen geri bildirimleri işlenir; yeni hedef ve revizyon belirlenir; bu hedef sonraki konuşmanın ölçütüne dönüşür.","tr-g09-tde-n020__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde3-4.main":"ANLAM ARAYIŞI: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n020__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n020__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde3-4.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde3-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, karakter sunumunda kullandığın içerik ve anlatım unsurlarının konuşmana etkisini kanıta dayalı biçimde değerlendirmeyi öğreneceksin. “İyi konuştum.” ya da “Heyecanlandım.” gibi genel yargılar yerine ses ve diksiyon, akıcılık, beden dili, içerik kurgusu, zaman yönetimi, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik gibi gözlenebilir ölçütler kullanacaksın. Kendi davranış, duygu ve düşüncelerini; konuşmanın içeriğini; dil ve anlatımını; akran, grup ve öğretmen geri bildirimlerini birlikte inceleyeceksin. Açık uçlu sorularla hangi unsurun ana düşünceyi güçlendirdiğini, hangisinin akışı zorlaştırdığını belirleyeceksin. Sonra geri bildirimlere gerekçeli tepki vererek bir sonraki konuşman için belirli ve uygulanabilir hedefler kuracaksın. Gerektiğinde konuşmayı dijital ortama uyarlarken süre, görüntü, ses ve içerik kararlarını yeniden düzenleyeceksin.","keyConcepts":"**Değerlendirme ölçütü**, konuşmanın hangi özelliğine ve hangi gözlenebilir davranışa bakılacağını açıklar. “Beden dili” geniş bir alan; “ana düşünceyi vurgularken göz teması kurma ve gereksiz el hareketinden kaçınma” daha işlevsel bir ölçüttür. **Kanıt**, kayıt, süre çizelgesi, konuşma planı, kullanılan ifade veya gözlem notu gibi yargıyı destekleyen veridir. **Öz değerlendirme**, kişinin kendi sürecini ölçüt ve kanıtla incelemesidir. **Akran değerlendirmesi**, eş düzeydeki dinleyicinin ürüne yönelik geri bildirimidir. **Öğretmen geri bildirimi**, belirlenmiş ölçütlere göre güçlü yön, gelişim alanı ve yönlendirme sunar. **Açık uçlu soru**, “evet/hayır” yerine açıklama ve gerekçe gerektirir. **Tepki ortaya koymak**, geri bildirimi reddetmek veya aynen kabul etmek değil, amaca ve kanıta göre işleyip karar vermektir. **Yeni hedef**, gelecekte gözlenebilir, gerçekçi ve belirli gelişim adımıdır. **Revizyon**, konuşmanın içeriğini, dilini veya sunumunu değerlendirme sonucuna göre yeniden düzenlemedir.","steps":"Süreci değerlendirme iki resmî bileşen üzerinden ilerler.\n\n**1. TDE3.4.1 — Kendini değerlendirir.** Değerlendirmeye konuşmadan önce ölçütleri belirleyerek başla. Tema uygulamasına uygun ölçütler şunlardır: ses ve diksiyonun anlaşılır olması, akıcılık, beden dilinin içeriği desteklemesi, karakter yorumunun kurgusal ve tutarlı kurulması, sürenin verimli kullanılması, Türkçenin doğru ve etkili kullanımı, ana düşüncenin dinleyicide belirginleşmesi. Her ölçüt için kanıt kaynağı seç: ses kaydı, video, konuşma planı, süre çizelgesi, akran gözlem formu veya öğretmen notu.\n\nKonuşma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini ayır. “Heyecanlandım” bir duygudur; “ilk otuz saniyede üç kez plana baktım” davranış kanıtıdır; “girişimi unuturum diye düşündüm” düşüncedir. Bunların birbirini nasıl etkilediğini incele. İçerik değerlendirmesinde ana düşünce, destekleyici kanıtlar, karakter karşılaştırması ve bölüm düzenine bak. Dil ve anlatım değerlendirmesinde söz varlığı, cümle açıklığı, bağdaşıklık, vurgu ve geçişleri incele.\n\nAkran ve grup geri bildirimlerini açık uçlu sorularla derinleştir: “Hangi cümle ana düşünceyi en açık gösterdi?”, “Hangi örnek karşılaştırmayı güçlendirdi?”, “Nerede akış koptu ve hangi işaret bunu düşündürdü?” Grup sunumunda yalnız bireysel performansa değil, görev paylaşımı, geçişler, ortak söz varlığı ve süre uyumuna da bak. Öğretmen değerlendirmesini diğer kanıtlarla karşılaştır; tek bir puanı sonuç saymak yerine hangi ölçütün neden karşılandığını veya karşılanmadığını belirle.\n\n**2. TDE3.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Geri bildirimleri üç grupta işle: kanıtla doğrulananlar, ek kanıt gerektirenler ve konuşma amacıyla ilişkisi zayıf olanlar. Çoğunluk aynı şeyi söyledi diye öneri otomatik olarak doğru olmaz; kayıt ve ölçütle sınanmalıdır. Güçlü yönleri de koruma hedefi olarak yaz. “Girişteki soru ana düşünceyi hemen görünür kıldı; sonraki konuşmada da konuya bağlı kısa soru kullanacağım.”\n\nGelişim hedefi belirlerken genel ifadeden kaçın. “Daha akıcı olacağım.” yerine “Bir sonraki iki dakikalık sunumda geçiş cümlelerini anahtar kartta gösterip sessiz durakları üç saniyeden kısa tutacağım.” de. Hedef sayısını sınırlı tut; bir veya iki somut hedef, uzun dilek listesinden daha uygulanabilirdir. Zamanla hangi içerik, ses ve beden tercihlerini bilinçli olarak kullandığını fark ederek özgün konuşmacı kimliğini geliştir. Konuşmayı dijital ortama uyarlayacaksan yüz yüze sunumu olduğu gibi yükleme; gereksiz beklemeleri çıkar, görsel okunabilirliğini, ses düzeyini, kişisel görüntü izinlerini ve toplam süreyi yeniden değerlendir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Değerlendirme beş aşamalı döngüdür: ölçüt belirleme, kanıt inceleme, gerekçeli değerlendirme, geri bildirimi işleme ve yeni hedef/revizyon. Son hedef, bir sonraki konuşmanın ölçütüne dönüşerek döngüyü yeniden başlatır.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\n**Bireysel sunum durumu:** Öğrenci, bir karakterin sorumluluk değişimini iki dakikada anlatır. Kayıt 2 dakika 18 saniyedir. Giriş sorusu açık, üç metin kanıtı doğrudur; ancak ikinci kanıttan sonra öğrenci yedi saniye sessiz kalır ve ekrana bakarak uzun bir cümleyi okur.\n\n**Çözüm:** Ölçütler içerik kurgusu, akıcılık, süre, göz teması ve etkileyiciliktir. Kanıtlar video, süre kaydı ve konuşma planıdır. Öz değerlendirme “Ana düşünceyi üç kanıtla destekledim; fakat ikinci geçişi ezberlemeye çalıştığım için yedi saniye durdum ve göz temasını kaybettim.” biçiminde kurulur. Akranlar giriş sorusunun ilgiyi topladığını, ekran metninin odağı böldüğünü söyler. Öğretmen, fazla sürenin sonuç bölümündeki tekrardan kaynaklandığını belirtir. Öğrenci geri bildirimleri kayıttan doğrular. Yeni hedefleri şunlardır: Görselde tam cümle yerine üç anahtar sözcük kullanmak ve prova sırasında sonuç tekrarını çıkararak süreyi 1 dakika 55 saniye ile 2 dakika 5 saniye arasında tutmak. Güçlü giriş sorusu korunur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Grup sunumu durumu:** Dört öğrenci iki karakteri karşılaştırır. Grup toplam süreyi korur; ilk iki konuşmacı aynı “dikkat” örneğini tekrarlar, üçüncü konuşmacı farklı bir ana düşünceye geçer, son konuşmacı ise ortak sonucu toparlar. Akran formunda “bilgiler iyi ama bölümler ayrı sunumlar gibi” yorumu vardır.\n\n**Çözüm:** Ölçütler ortak ana düşünce, görev bütünlüğü, geçişler, söz varlığı, zaman ve beden dilidir. Grup kaydı incelendiğinde tekrarın 35 saniye sürdüğü, üçüncü bölümün “denge” yerine “başarı” kavramına kaydığı görülür. Yorum kanıtla doğrulanır. Açık uçlu soru “Hangi geçişte ortak ana düşünce kayboldu?” olarak sorulur; yanıt ikinci ve üçüncü konuşmacı arasındaki geçiştir. Revizyonda ilk örnek yalnız bir bölümde bırakılır, üçüncü konuşmacının başlangıcı “Bu iki özelliğin dengesi karar anında nasıl görünür?” biçiminde değiştirilir. Yeni hedef, sonraki grup çalışmasında her konuşmacının son cümlesini bir sonraki bölümün ilk anahtar kavramına bağlamasıdır. Dijital paylaşım yapılacaksa tekrar bölümü kesilir; ancak anlamı değiştirecek parçalama yapılmaz ve grup üyelerinin görüntü izinleri gözetilir.","**Çözümlü örnek 1**\n\n**Bireysel sunum durumu:** Öğrenci, bir karakterin sorumluluk değişimini iki dakikada anlatır. Kayıt 2 dakika 18 saniyedir. Giriş sorusu açık, üç metin kanıtı doğrudur; ancak ikinci kanıttan sonra öğrenci yedi saniye sessiz kalır ve ekrana bakarak uzun bir cümleyi okur.\n\n**Çözüm:** Ölçütler içerik kurgusu, akıcılık, süre, göz teması ve etkileyiciliktir. Kanıtlar video, süre kaydı ve konuşma planıdır. Öz değerlendirme “Ana düşünceyi üç kanıtla destekledim; fakat ikinci geçişi ezberlemeye çalıştığım için yedi saniye durdum ve göz temasını kaybettim.” biçiminde kurulur. Akranlar giriş sorusunun ilgiyi topladığını, ekran metninin odağı böldüğünü söyler. Öğretmen, fazla sürenin sonuç bölümündeki tekrardan kaynaklandığını belirtir. Öğrenci geri bildirimleri kayıttan doğrular. Yeni hedefleri şunlardır: Görselde tam cümle yerine üç anahtar sözcük kullanmak ve prova sırasında sonuç tekrarını çıkararak süreyi 1 dakika 55 saniye ile 2 dakika 5 saniye arasında tutmak. Güçlü giriş sorusu korunur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\n**Grup sunumu durumu:** Dört öğrenci iki karakteri karşılaştırır. Grup toplam süreyi korur; ilk iki konuşmacı aynı “dikkat” örneğini tekrarlar, üçüncü konuşmacı farklı bir ana düşünceye geçer, son konuşmacı ise ortak sonucu toparlar. Akran formunda “bilgiler iyi ama bölümler ayrı sunumlar gibi” yorumu vardır.\n\n**Çözüm:** Ölçütler ortak ana düşünce, görev bütünlüğü, geçişler, söz varlığı, zaman ve beden dilidir. Grup kaydı incelendiğinde tekrarın 35 saniye sürdüğü, üçüncü bölümün “denge” yerine “başarı” kavramına kaydığı görülür. Yorum kanıtla doğrulanır. Açık uçlu soru “Hangi geçişte ortak ana düşünce kayboldu?” olarak sorulur; yanıt ikinci ve üçüncü konuşmacı arasındaki geçiştir. Revizyonda ilk örnek yalnız bir bölümde bırakılır, üçüncü konuşmacının başlangıcı “Bu iki özelliğin dengesi karar anında nasıl görünür?” biçiminde değiştirilir. Yeni hedef, sonraki grup çalışmasında her konuşmacının son cümlesini bir sonraki bölümün ilk anahtar kavramına bağlamasıdır. Dijital paylaşım yapılacaksa tekrar bölümü kesilir; ancak anlamı değiştirecek parçalama yapılmaz ve grup üyelerinin görüntü izinleri gözetilir."],"commonMistakes":"Değerlendirmeyi puan veya kişilik yargısına indirgemek en önemli hatadır. “Ben kötü konuşmacıyım.” ölçüt ve kanıt içermez. Yalnız kusurları aramak da doğru değildir; işe yarayan giriş, kanıt veya beden dili tercihleri sonraki konuşmada korunmalıdır. Akranların çoğu aynı yorumu yaptı diye kaydı incelemeden karar vermek, değerlendirmeyi kanaate dönüştürür. “Daha iyi konuşacağım.” gibi genel hedefler uygulanamaz; davranış, koşul ve ölçü belirtilmelidir. Grup sunumunda yalnız kendi bölümünü değerlendirmek ortak ürünün geçiş ve süre sorunlarını görünmez kılar. Yüz yüze kaydı hiçbir düzenleme yapmadan dijital ortama aktarmak de ortamın süre, görüntü ve ses gereksinimlerini yok sayar.","selfCheck":["Ses-diksiyon, akıcılık, beden dili, içerik kurgusu, süre, Türkçe kullanımı ve etkileyicilik için gözlenebilir ölçütler belirledim mi?","Duygu, düşünce ve davranışımı birbirinden ayırıp somut kanıtla açıkladım mı?","İçerik ile dil/anlatım değerlendirmesini ayrı ölçütlerle yaptım mı?","Akran, grup ve öğretmen geri bildirimlerini açık uçlu sorularla netleştirdim mi?","Geri bildirimleri kayıt ve amaçla sınayıp gerekçeli karar verdim mi?","Güçlü yönlerimi koruma, gelişim alanlarımı değiştirme hedeflerine dönüştürdüm mü?","Yeni hedeflerim belirli, gerçekçi, gözlenebilir ve sınırlı mı?","Dijital uyarlamada süre, ses, görüntü, içerik ve izinleri yeniden değerlendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Karakter Sunumunu Kanıta Dayalı Değerlendirme: TDE3.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ecdaba1de70c5c0db32c48b58877f88b2ac18d61f22338f6c703879adc5b7bec","reviewDecisionSha256":"1c29312de6aa4c5774c2bd67d049ff053a044ce991585f278a09811360423929","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ecdaba1de70c5c0db32c48b58877f88b2ac18d61f22338f6c703879adc5b7bec","reviewedHash":"sha256:ecdaba1de70c5c0db32c48b58877f88b2ac18d61f22338f6c703879adc5b7bec","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1c29312de6aa4c5774c2bd67d049ff053a044ce991585f278a09811360423929; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n020","contentProjectionSha256":"ecdaba1de70c5c0db32c48b58877f88b2ac18d61f22338f6c703879adc5b7bec","reviewDecisionSha256":"1c29312de6aa4c5774c2bd67d049ff053a044ce991585f278a09811360423929","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n021","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.1","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Dinlenen/izlenen şiirin temasına uygun yeni şiir yazma amacını ve stratejisini belirleme.","Yeni metin oluşturma sürecini bireysel planla yönetme."],"physicalPages":[77,78],"evidenceId":"EV-TDE2026-P077-P078-T02-APP-TDE4.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiir Yazma Sürecini Amaç ve Stratejiyle Yönetme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında dinlediğin/izlediğin bir şiirin temasından hareketle yeni bir şiir yazmaya başlamadan önce süreci bilinçli biçimde kurmayı öğreneceksin. Amaç, kaynak şiirdeki dizeleri, imgeleri ya da söyleyişi kopyalamak değildir. Önce şiirin sende uyandırdığı temel anlam alanını belirleyecek, ardından bu alanla ilişkili fakat sana ait bir yazma amacı seçeceksin. Yazacağın metnin şiir olacağını, kime sesleneceğini, ne kadar sürede tamamlanacağını ve hangi çalışma yöntemiyle ilerleyeceğini kararlaştıracaksın. Yazma sırasında dikkat dağınıklığı, konu dışına çıkma, uygun sözcük bulamama veya ilk taslağı kusursuzlaştırmaya çalışma gibi engelleri fark edip çözüm üreteceksin. Böylece yazma eylemini rastlantılı bir esin bekleyişi olmaktan çıkarıp seçimleri görülebilen, gerektiğinde düzenlenebilen bir sürece dönüştüreceksin.\n\nBu öğrenme çıktısında iki resmî süreç bileşeni vardır. TDE4.1.1 kapsamında seçim yaparsın; TDE4.1.2 kapsamında yazma ilişkisini sürdürürsün. İlk bileşen başlangıç kararlarını, ikinci bileşen ise bu kararları metin oluşuncaya kadar işletmeyi kapsar. Başarılı bir süreçte tema, amaç, hedef kitle, süre ve strateji birbirini destekler.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Tema**, bir şiirin çevresinde geliştiği genel anlam alanıdır. “Bekleyiş”, “ayrılık”, “yeniden başlama” ya da “doğayla ilişki” gibi ifadeler tema için kullanılabilir; ancak temayı belirlerken dinlenen/izlenen metindeki söz, ses ve görüntü ipuçlarına dayanmak gerekir. **Ana duygu**, bu anlam alanının okurda veya dinleyicide baskın biçimde uyandırdığı duygudur. Aynı tema farklı ana duygularla işlenebilir; örneğin bekleyiş umutla da kaygıyla da anlatılabilir.\n\n**Yazma amacı**, şiirle ne yapmak istediğini açıklar: bir duyguyu sezdirmek, bir durumu görünür kılmak, bir düşünceyi çağrışımlarla geliştirmek gibi. **Hedef kitle**, metni okuyacak ya da dinleyecek kişilerdir. Sınıf arkadaşlarına sunulacak şiir ile kişisel bir çalışma dosyasında tutulacak şiirin açıklık düzeyi ve sunum biçimi aynı olmayabilir. **Tür**, burada oluşturulacak ürünün şiir olduğunu gösterir; tür kararı, satır düzeni, ses tekrarları, yoğun anlatım ve söz varlığı seçimi üzerinde etkili olur.\n\n**Yöntem**, yazma çalışmasının genel yoludur; çağrışım ağı kurmak, bir görüntüden ilerlemek veya bir duygunun değişimini izlemek yöntem örnekleridir. **Strateji**, bu yolu uygularken kullanacağın somut işlemlerdir: beş dakikalık serbest yazma yapmak, anahtar sözcük listesi oluşturmak, her taslakta yalnız bir ölçütü gözden geçirmek gibi. **Yazma engeli**, süreci kesintiye uğratan fakat tanımlandığında yönetilebilen durumdur. **Süreç kanıtı** ise plan notu, sözcük havuzu, taslaklar arasındaki değişiklik veya öz değerlendirme kaydı gibi çalışmanın nasıl ilerlediğini gösteren üründür.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.1.1 — Seçim yapar.** İlk olarak dinlediğin/izlediğin şiirin temasını bir cümleyle ifade et ve bu temayla ilgili kendi yazma amacını belirle. “Aynı şiiri yeniden yazacağım.” biçimindeki bir amaç uygun değildir; çünkü özgün bir ürünün yönünü göstermez. “Yalnızlık temasını, kalabalık içindeki sessizlik görüntüsüyle sezdireceğim.” gibi bir amaç daha işlevseldir. Sonra şiirin olası hedef kitlesini ve çalışma süresini belirle. Süreyi yalnız teslim tarihinden ibaret görme; hazırlık, ilk taslak, bekletme ve düzeltme için ayrı zaman ayır. Ardından şiire uygun yöntem ve stratejiyi seç. Örneğin önce üç görüntü belirleyip her görüntüye bir duygu sözcüğü bağlayabilir, sonra bu malzemeden kısa dizeler kurabilirsin.\n\nSeçimlerin birbiriyle uyumunu denetle. Tema “yenilenme”, amaç “değişimi küçük ayrıntılarla göstermek” ise sözcük havuzunun yalnız karanlık ve kapanma çağrışımlarından oluşması planı daraltabilir. Bu durumda karşıtlık kurmak bilinçli bir tercih olabilir; fakat bunun amaçla ilişkisini açıklayabilmelisin. Hedef kitle, süre ve strateji de gerçekçi olmalıdır. On dakikalık bir sürede çok bölümlü bir şiir planlamak yerine kısa bir taslak üretmek daha yönetilebilir bir karardır.\n\n**2. TDE4.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Yazmaya başladıktan sonra planı bir kez hazırlanıp unutulan belge olarak görme. Önce engeli adlandır: “Konu bulamıyorum.” demek yerine “Tema belli olduğu hâlde somut görüntü seçemiyorum.” de. Sonra en küçük uygulanabilir çözümü belirle: bulunduğun ortamdan üç nesne seçmek, dinlenen şiirdeki duygunun tersini düşünmek veya sözcük havuzunu iki kümeye ayırmak gibi. Seçtiğin stratejiyi çalışma boyunca yapılandır; yani hangi sırayla, ne kadar süreyle ve hangi ölçütle kullanacağını netleştir. İlk taslağın ardından “Tema görünür mü?”, “Ana duygu tutarlı mı?”, “Kaynak metne gereğinden fazla yaklaştım mı?” sorularıyla planını güncelle.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışta önce amaç, tür ve hedef kitle belirlenir; sonra yöntem ve strateji seçilir; karşılaşılan engeller giderilir ve yazma ilişkisi planla metin arasında sürekli bağ kurularak sürdürülür. Bir aşamada sorun çıkarsa tüm süreci bırakmak yerine önceki kararı gözden geçirmek gerekir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\nDinlenen özgün mikro metin şöyledir:\n\n“Akşam, istasyon camında bekledi.\\nBir ışık uzaklaştı; sesi içimde kaldı.”\n\nİlk iş, metindeki “bekledi”, “uzaklaştı” ve “içimde kaldı” ifadelerinden hareketle temayı **bekleyiş ve ayrılma** olarak belirlemektir. Yeni şiirin amacı, bu temayı kopyalamadan “beklerken zamanın yavaşlamasını” sezdirmek olsun. Hedef kitle sınıf arkadaşları, ürün kısa bir şiir, çalışma süresi yirmi beş dakika olarak seçilsin: beş dakika çağrışım, on dakika taslak, beş dakika bekletme, beş dakika düzeltme. Yöntem olarak tek bir nesneden ilerleme; strateji olarak “saat, gölge, kapı” sözcüklerinden çağrışım üretme belirlenir.\n\nİlk taslakta “İstasyonda bir ışık uzaklaştı.” cümlesi ortaya çıkarsa bu ifade kaynak mikro metne fazla yaklaşır. Engel “özgün görüntü bulamama”dır. Çözüm, mekânı değiştirmek ve bekleyişi doğrudan söylemek yerine bir nesne üzerinden göstermektir: “Kapının altında uzayan gölge / saatin sesini ağırlaştırdı.” Bu iki dize, kaynak metnin sözlerini tekrarlamadan aynı geniş temada yeni bir anlam yönü kurar. Süreç kanıtı; tema cümlesi, sözcük listesi ve değiştirilen taslaktır.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nİzlenen kısa bir sunumda şu özgün sözler duyulsun:\n\n“Yağmur bitti; kaldırımda gökyüzü çoğaldı.\\nBir çocuk ıslak taşı güneşe çevirdi.”\n\nBuradaki tema **yenilenme**, ana duygu ise sakin bir umut olarak yorumlanabilir. Yazma amacı, değişimin büyük olaylarla değil küçük bir hareketle başladığını sezdirmektir. Hedef kitle okul dergisinin okurlarıdır. Yöntem olarak önce-karşıtlık-sonra dönüşüm düzeni; strateji olarak iki sütunlu sözcük havuzu seçilir: “kapalı, ağır, soluk” ve “açılan, hafif, aydınlık”.\n\nYazma sırasında her dizeye uyak bulmaya çalışma, anlamı durdurur. Engel “ses benzerliğini içerikten önce düşünme” olarak tanımlanır. Çözüm, ilk taslakta uyak aramadan görüntüleri sıralamak, ikinci okumada ritmi denetlemektir. Taslak şu yönde gelişebilir: “Perdeyi araladım; odanın suskunluğu inceldi. / Masadaki su, sabahı ilk kez taşıdı.” Burada amaç, hedef kitle ve strateji birbiriyle uyumludur. Son kontrolde kaynak sözlerle uzun ifade benzerliği bulunmadığı, temanın yeni görüntülerle işlendiği görülür.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, yazma sürecini yalnız “konu seçip yazmaya başlamak” olarak görmektir. Konu veya tema seçimi önemlidir; fakat amaç, hedef kitle, süre ve strateji belirlenmediyse metin kolayca dağılır. Bir başka hata, dinlenen/izlenen şiirin etkisini korumak adına onun sözcüklerini ve görüntülerini küçük değişikliklerle yinelemektir. Etkilenmek ile kopyalamak aynı şey değildir: tema korunabilir, fakat anlatım malzemesi ve söyleyiş yeni olmalıdır. Ayrıca ilk taslağın zayıf görünmesini başarısızlık saymak süreci keser. İlk taslağın görevi kusursuz olmak değil, üzerinde çalışılacak malzemeyi görünür kılmaktır. Son olarak planı değişmez bir kural listesi sanmak da yanlıştır; kanıt gösteren bir gerekçe varsa yöntem veya süre yeniden düzenlenebilir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Dinlediğim/izlediğim şiirin temasını metin ipuçlarına dayanarak belirledim mi?\n- Yeni şiirim için kaynak metinden bağımsız, açık bir yazma amacı seçtim mi?\n- Şiir türünü, hedef kitleyi ve gerçekçi çalışma süresini kararlaştırdım mı?\n- Amacıma uygun yöntem ve uygulanabilir strateji belirledim mi?\n- Karşılaştığım engeli genel bir yakınma yerine somut biçimde adlandırdım mı?\n- Engeli gidermek için küçük ve izlenebilir bir çözüm uyguladım mı?\n- Plan, sözcük havuzu ve taslak değişiklikleri gibi süreç kanıtlarını korudum mu?\n- Son taslağın tema ile ilişkisini ve özgünlüğünü yeniden denetledim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n021__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-1","captionKey":"tr-g09-tde-n021__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n021__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-043","tr-g09-tde-qf-044"],"questionRanges":[{"start":211,"end":215},{"start":216,"end":220}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n021__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-1":"ANLAM ARAYIŞI temasında şiir yazma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler: önce yazma amacı, şiir türü ve hedef kitle belirlenir; sonra bu kararlara uygun yöntem ve strateji seçilir; yazma sırasında konu dışına çıkma, sözcük bulamama veya zaman yönetimi gibi engeller giderilir; son olarak plan, taslak ve kontrol ölçütleri arasındaki ilişki sürdürülür. Her aşama bir sonrakini hazırlar, sorun çıktığında önceki seçim gözden geçirilebilir.","tr-g09-tde-n021__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-1.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n021__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n021__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-1.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde4-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında dinlediğin/izlediğin bir şiirin temasından hareketle yeni bir şiir yazmaya başlamadan önce süreci bilinçli biçimde kurmayı öğreneceksin. Amaç, kaynak şiirdeki dizeleri, imgeleri ya da söyleyişi kopyalamak değildir. Önce şiirin sende uyandırdığı temel anlam alanını belirleyecek, ardından bu alanla ilişkili fakat sana ait bir yazma amacı seçeceksin. Yazacağın metnin şiir olacağını, kime sesleneceğini, ne kadar sürede tamamlanacağını ve hangi çalışma yöntemiyle ilerleyeceğini kararlaştıracaksın. Yazma sırasında dikkat dağınıklığı, konu dışına çıkma, uygun sözcük bulamama veya ilk taslağı kusursuzlaştırmaya çalışma gibi engelleri fark edip çözüm üreteceksin. Böylece yazma eylemini rastlantılı bir esin bekleyişi olmaktan çıkarıp seçimleri görülebilen, gerektiğinde düzenlenebilen bir sürece dönüştüreceksin.\n\nBu öğrenme çıktısında iki resmî süreç bileşeni vardır. TDE4.1.1 kapsamında seçim yaparsın; TDE4.1.2 kapsamında yazma ilişkisini sürdürürsün. İlk bileşen başlangıç kararlarını, ikinci bileşen ise bu kararları metin oluşuncaya kadar işletmeyi kapsar. Başarılı bir süreçte tema, amaç, hedef kitle, süre ve strateji birbirini destekler.","keyConcepts":"**Tema**, bir şiirin çevresinde geliştiği genel anlam alanıdır. “Bekleyiş”, “ayrılık”, “yeniden başlama” ya da “doğayla ilişki” gibi ifadeler tema için kullanılabilir; ancak temayı belirlerken dinlenen/izlenen metindeki söz, ses ve görüntü ipuçlarına dayanmak gerekir. **Ana duygu**, bu anlam alanının okurda veya dinleyicide baskın biçimde uyandırdığı duygudur. Aynı tema farklı ana duygularla işlenebilir; örneğin bekleyiş umutla da kaygıyla da anlatılabilir.\n\n**Yazma amacı**, şiirle ne yapmak istediğini açıklar: bir duyguyu sezdirmek, bir durumu görünür kılmak, bir düşünceyi çağrışımlarla geliştirmek gibi. **Hedef kitle**, metni okuyacak ya da dinleyecek kişilerdir. Sınıf arkadaşlarına sunulacak şiir ile kişisel bir çalışma dosyasında tutulacak şiirin açıklık düzeyi ve sunum biçimi aynı olmayabilir. **Tür**, burada oluşturulacak ürünün şiir olduğunu gösterir; tür kararı, satır düzeni, ses tekrarları, yoğun anlatım ve söz varlığı seçimi üzerinde etkili olur.\n\n**Yöntem**, yazma çalışmasının genel yoludur; çağrışım ağı kurmak, bir görüntüden ilerlemek veya bir duygunun değişimini izlemek yöntem örnekleridir. **Strateji**, bu yolu uygularken kullanacağın somut işlemlerdir: beş dakikalık serbest yazma yapmak, anahtar sözcük listesi oluşturmak, her taslakta yalnız bir ölçütü gözden geçirmek gibi. **Yazma engeli**, süreci kesintiye uğratan fakat tanımlandığında yönetilebilen durumdur. **Süreç kanıtı** ise plan notu, sözcük havuzu, taslaklar arasındaki değişiklik veya öz değerlendirme kaydı gibi çalışmanın nasıl ilerlediğini gösteren üründür.","steps":"**1. TDE4.1.1 — Seçim yapar.** İlk olarak dinlediğin/izlediğin şiirin temasını bir cümleyle ifade et ve bu temayla ilgili kendi yazma amacını belirle. “Aynı şiiri yeniden yazacağım.” biçimindeki bir amaç uygun değildir; çünkü özgün bir ürünün yönünü göstermez. “Yalnızlık temasını, kalabalık içindeki sessizlik görüntüsüyle sezdireceğim.” gibi bir amaç daha işlevseldir. Sonra şiirin olası hedef kitlesini ve çalışma süresini belirle. Süreyi yalnız teslim tarihinden ibaret görme; hazırlık, ilk taslak, bekletme ve düzeltme için ayrı zaman ayır. Ardından şiire uygun yöntem ve stratejiyi seç. Örneğin önce üç görüntü belirleyip her görüntüye bir duygu sözcüğü bağlayabilir, sonra bu malzemeden kısa dizeler kurabilirsin.\n\nSeçimlerin birbiriyle uyumunu denetle. Tema “yenilenme”, amaç “değişimi küçük ayrıntılarla göstermek” ise sözcük havuzunun yalnız karanlık ve kapanma çağrışımlarından oluşması planı daraltabilir. Bu durumda karşıtlık kurmak bilinçli bir tercih olabilir; fakat bunun amaçla ilişkisini açıklayabilmelisin. Hedef kitle, süre ve strateji de gerçekçi olmalıdır. On dakikalık bir sürede çok bölümlü bir şiir planlamak yerine kısa bir taslak üretmek daha yönetilebilir bir karardır.\n\n**2. TDE4.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Yazmaya başladıktan sonra planı bir kez hazırlanıp unutulan belge olarak görme. Önce engeli adlandır: “Konu bulamıyorum.” demek yerine “Tema belli olduğu hâlde somut görüntü seçemiyorum.” de. Sonra en küçük uygulanabilir çözümü belirle: bulunduğun ortamdan üç nesne seçmek, dinlenen şiirdeki duygunun tersini düşünmek veya sözcük havuzunu iki kümeye ayırmak gibi. Seçtiğin stratejiyi çalışma boyunca yapılandır; yani hangi sırayla, ne kadar süreyle ve hangi ölçütle kullanacağını netleştir. İlk taslağın ardından “Tema görünür mü?”, “Ana duygu tutarlı mı?”, “Kaynak metne gereğinden fazla yaklaştım mı?” sorularıyla planını güncelle.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışta önce amaç, tür ve hedef kitle belirlenir; sonra yöntem ve strateji seçilir; karşılaşılan engeller giderilir ve yazma ilişkisi planla metin arasında sürekli bağ kurularak sürdürülür. Bir aşamada sorun çıkarsa tüm süreci bırakmak yerine önceki kararı gözden geçirmek gerekir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\nDinlenen özgün mikro metin şöyledir:\n\n“Akşam, istasyon camında bekledi.\\nBir ışık uzaklaştı; sesi içimde kaldı.”\n\nİlk iş, metindeki “bekledi”, “uzaklaştı” ve “içimde kaldı” ifadelerinden hareketle temayı **bekleyiş ve ayrılma** olarak belirlemektir. Yeni şiirin amacı, bu temayı kopyalamadan “beklerken zamanın yavaşlamasını” sezdirmek olsun. Hedef kitle sınıf arkadaşları, ürün kısa bir şiir, çalışma süresi yirmi beş dakika olarak seçilsin: beş dakika çağrışım, on dakika taslak, beş dakika bekletme, beş dakika düzeltme. Yöntem olarak tek bir nesneden ilerleme; strateji olarak “saat, gölge, kapı” sözcüklerinden çağrışım üretme belirlenir.\n\nİlk taslakta “İstasyonda bir ışık uzaklaştı.” cümlesi ortaya çıkarsa bu ifade kaynak mikro metne fazla yaklaşır. Engel “özgün görüntü bulamama”dır. Çözüm, mekânı değiştirmek ve bekleyişi doğrudan söylemek yerine bir nesne üzerinden göstermektir: “Kapının altında uzayan gölge / saatin sesini ağırlaştırdı.” Bu iki dize, kaynak metnin sözlerini tekrarlamadan aynı geniş temada yeni bir anlam yönü kurar. Süreç kanıtı; tema cümlesi, sözcük listesi ve değiştirilen taslaktır.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nİzlenen kısa bir sunumda şu özgün sözler duyulsun:\n\n“Yağmur bitti; kaldırımda gökyüzü çoğaldı.\\nBir çocuk ıslak taşı güneşe çevirdi.”\n\nBuradaki tema **yenilenme**, ana duygu ise sakin bir umut olarak yorumlanabilir. Yazma amacı, değişimin büyük olaylarla değil küçük bir hareketle başladığını sezdirmektir. Hedef kitle okul dergisinin okurlarıdır. Yöntem olarak önce-karşıtlık-sonra dönüşüm düzeni; strateji olarak iki sütunlu sözcük havuzu seçilir: “kapalı, ağır, soluk” ve “açılan, hafif, aydınlık”.\n\nYazma sırasında her dizeye uyak bulmaya çalışma, anlamı durdurur. Engel “ses benzerliğini içerikten önce düşünme” olarak tanımlanır. Çözüm, ilk taslakta uyak aramadan görüntüleri sıralamak, ikinci okumada ritmi denetlemektir. Taslak şu yönde gelişebilir: “Perdeyi araladım; odanın suskunluğu inceldi. / Masadaki su, sabahı ilk kez taşıdı.” Burada amaç, hedef kitle ve strateji birbiriyle uyumludur. Son kontrolde kaynak sözlerle uzun ifade benzerliği bulunmadığı, temanın yeni görüntülerle işlendiği görülür.","**Çözümlü örnek 1**\n\nDinlenen özgün mikro metin şöyledir:\n\n“Akşam, istasyon camında bekledi.\\nBir ışık uzaklaştı; sesi içimde kaldı.”\n\nİlk iş, metindeki “bekledi”, “uzaklaştı” ve “içimde kaldı” ifadelerinden hareketle temayı **bekleyiş ve ayrılma** olarak belirlemektir. Yeni şiirin amacı, bu temayı kopyalamadan “beklerken zamanın yavaşlamasını” sezdirmek olsun. Hedef kitle sınıf arkadaşları, ürün kısa bir şiir, çalışma süresi yirmi beş dakika olarak seçilsin: beş dakika çağrışım, on dakika taslak, beş dakika bekletme, beş dakika düzeltme. Yöntem olarak tek bir nesneden ilerleme; strateji olarak “saat, gölge, kapı” sözcüklerinden çağrışım üretme belirlenir.\n\nİlk taslakta “İstasyonda bir ışık uzaklaştı.” cümlesi ortaya çıkarsa bu ifade kaynak mikro metne fazla yaklaşır. Engel “özgün görüntü bulamama”dır. Çözüm, mekânı değiştirmek ve bekleyişi doğrudan söylemek yerine bir nesne üzerinden göstermektir: “Kapının altında uzayan gölge / saatin sesini ağırlaştırdı.” Bu iki dize, kaynak metnin sözlerini tekrarlamadan aynı geniş temada yeni bir anlam yönü kurar. Süreç kanıtı; tema cümlesi, sözcük listesi ve değiştirilen taslaktır.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nİzlenen kısa bir sunumda şu özgün sözler duyulsun:\n\n“Yağmur bitti; kaldırımda gökyüzü çoğaldı.\\nBir çocuk ıslak taşı güneşe çevirdi.”\n\nBuradaki tema **yenilenme**, ana duygu ise sakin bir umut olarak yorumlanabilir. Yazma amacı, değişimin büyük olaylarla değil küçük bir hareketle başladığını sezdirmektir. Hedef kitle okul dergisinin okurlarıdır. Yöntem olarak önce-karşıtlık-sonra dönüşüm düzeni; strateji olarak iki sütunlu sözcük havuzu seçilir: “kapalı, ağır, soluk” ve “açılan, hafif, aydınlık”.\n\nYazma sırasında her dizeye uyak bulmaya çalışma, anlamı durdurur. Engel “ses benzerliğini içerikten önce düşünme” olarak tanımlanır. Çözüm, ilk taslakta uyak aramadan görüntüleri sıralamak, ikinci okumada ritmi denetlemektir. Taslak şu yönde gelişebilir: “Perdeyi araladım; odanın suskunluğu inceldi. / Masadaki su, sabahı ilk kez taşıdı.” Burada amaç, hedef kitle ve strateji birbiriyle uyumludur. Son kontrolde kaynak sözlerle uzun ifade benzerliği bulunmadığı, temanın yeni görüntülerle işlendiği görülür."],"commonMistakes":"En yaygın hata, yazma sürecini yalnız “konu seçip yazmaya başlamak” olarak görmektir. Konu veya tema seçimi önemlidir; fakat amaç, hedef kitle, süre ve strateji belirlenmediyse metin kolayca dağılır. Bir başka hata, dinlenen/izlenen şiirin etkisini korumak adına onun sözcüklerini ve görüntülerini küçük değişikliklerle yinelemektir. Etkilenmek ile kopyalamak aynı şey değildir: tema korunabilir, fakat anlatım malzemesi ve söyleyiş yeni olmalıdır. Ayrıca ilk taslağın zayıf görünmesini başarısızlık saymak süreci keser. İlk taslağın görevi kusursuz olmak değil, üzerinde çalışılacak malzemeyi görünür kılmaktır. Son olarak planı değişmez bir kural listesi sanmak da yanlıştır; kanıt gösteren bir gerekçe varsa yöntem veya süre yeniden düzenlenebilir.","selfCheck":["Dinlediğim/izlediğim şiirin temasını metin ipuçlarına dayanarak belirledim mi?","Yeni şiirim için kaynak metinden bağımsız, açık bir yazma amacı seçtim mi?","Şiir türünü, hedef kitleyi ve gerçekçi çalışma süresini kararlaştırdım mı?","Amacıma uygun yöntem ve uygulanabilir strateji belirledim mi?","Karşılaştığım engeli genel bir yakınma yerine somut biçimde adlandırdım mı?","Engeli gidermek için küçük ve izlenebilir bir çözüm uyguladım mı?","Plan, sözcük havuzu ve taslak değişiklikleri gibi süreç kanıtlarını korudum mu?","Son taslağın tema ile ilişkisini ve özgünlüğünü yeniden denetledim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiir Yazma Sürecini Amaç ve Stratejiyle Yönetme: TDE4.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3321298e28124d38f7b91650faee0bbe6476d991ae9bb6712ad6fffdca466cab","reviewDecisionSha256":"d13b66fbd10f02aa540c4b0c9a31ff3ba6ee1e4d6603ba876ff3d45ae3c11c17","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3321298e28124d38f7b91650faee0bbe6476d991ae9bb6712ad6fffdca466cab","reviewedHash":"sha256:3321298e28124d38f7b91650faee0bbe6476d991ae9bb6712ad6fffdca466cab","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d13b66fbd10f02aa540c4b0c9a31ff3ba6ee1e4d6603ba876ff3d45ae3c11c17; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n021","contentProjectionSha256":"3321298e28124d38f7b91650faee0bbe6476d991ae9bb6712ad6fffdca466cab","reviewDecisionSha256":"d13b66fbd10f02aa540c4b0c9a31ff3ba6ee1e4d6603ba876ff3d45ae3c11c17","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n022","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.2","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Şiir yazmaya ilişkin ön bilgileri hatırlama; tema ile ilişkili duygu seçip gerekçelendirme.","Plan oluşturma, amaca uygun söz varlığını seçme ve şiiri destekleyecek görsel/müzik belirleme."],"physicalPages":[78],"evidenceId":"EV-TDE2026-P078-T02-APP-TDE4.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiir İçeriğini Çağrışım ve Söz Varlığıyla Zenginleştirme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında yazacağın şiiri yalnız güzel görünen sözcüklerle değil, birbirini destekleyen anlam kararlarıyla zenginleştirmeyi öğreneceksin. Dinlediğin/izlediğin şiirin temasını ve sende uyandırdığı duyguyu başlangıç noktası olarak kullanacak; fakat yeni metnin içeriğini kendi çağrışımların, gözlemlerin ve söz varlığınla kuracaksın. Ön bilgilerini harekete geçirecek, hedef kitlenin beklentilerini tahmin edecek, yazma amacıyla ana duyguyu karşılaştıracak, malzemeni sınıflandıracak ve seçtiğin ifadeleri özgün biçimde yeniden düzenleyeceksin. Ayrıca şiirin hangi dil işlevlerini öne çıkaracağına, görsel veya işitsel desteğe gerçekten ihtiyaç duyup duymadığına karar verecek; plan taslağını sunup geri bildirimle geliştireceksin.\n\nİçerik zenginliği, şiire çok sayıda sıfat, mecaz veya rastgele imge eklemek değildir. Zengin bir içerikte her ayrıntı tema ve ana duyguyla bağlantılıdır; sözcükler birbirinin anlamını derinleştirir, görsel ya da müzik kullanılıyorsa metnin yerine geçmez. Bu öğrenme çıktısındaki sekiz süreç bileşeni, dağınık çağrışımları amaçlı bir şiir planına dönüştürür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ön bilgi**, şiir, tema, ana duygu, ritim, söz varlığı ve yazma deneyimi hakkında daha önce öğrendiklerinin tümüdür. Ön bilgi yeni metni otomatik olarak belirlemez; yalnız seçim yaparken dayanak sağlar. **Hedef kitle tahmini**, okuyucunun yaşını, paylaşım ortamını ve metinden ne ölçüde açıklık bekleyebileceğini düşünmektir. **Yapı unsuru**, şiirde içeriğin nasıl düzenleneceğine ilişkin karardır: görüntülerin sırası, tekrarın yeri, karşıtlığın kurulması veya duygunun değişim çizgisi gibi.\n\n**Ana duygu**, şiirin bütününde baskın olması amaçlanan duygudur. **İleti**, şiirin okura açıkça söylediği ya da ayrıntılar yoluyla sezdirdiği anlamdır. **Karşılaştırma**, iki seçenek arasında ortak ölçüt kullanarak karar vermeyi sağlar; örneğin iki görüntünün ana duyguya katkısını aynı ölçütle değerlendirmek. **Sınıflandırma**, çağrışımları işlevlerine göre gruplamaktır: mekân ayrıntıları, sesler, hareketler, duygu sözcükleri gibi.\n\n**Yeniden ifade etme**, bir düşünceyi veya duyguyu uzun alıntı yapmadan, kendi söz dizimin ve söz varlığınla kurmaktır. **Dil işlevi**, bir sözün içerikteki görevidir; betimleme, duygu sezdirme, açıklama veya çağrı oluşturma gibi işlevler seçilebilir. **Görsel ve işitsel destek**, şiirin sunumuna katkıda bulunan fakat anlamın yerini almayan ögedir. **Plan taslağı**, tema, ana duygu, amaç, hedef kitle, görüntü sırası, söz varlığı ve olası desteklerin kısa bir düzenidir. **Geri bildirim**, kişisel beğeniden farklı olarak belirli bir ölçüte ve görülebilen kanıta dayanır.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Yazma amacınla ilgili bildiklerini hatırla. Şiirde ana duygunun tek tek dizelerden değil bütün ilişkiden doğduğunu, ritmin yalnız uyaktan ibaret olmadığını ve çağrışımın bağlamla yönlendirildiğini düşün. Ardından dinlenen/izlenen şiirin temasıyla ilgili kişisel gözlem, anı veya duygu kaynaklarını not et. Bu bağlantılar malzeme sağlar; kaynak metni kopyalama izni vermez.\n\n**2. TDE4.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin şiiri nerede okuyacağını ya da dinleyeceğini öngör. Sınıf içi sunum için seslendirmeye uygun kısa dizeler, okul dergisi için sayfada izlenebilir bir düzen gerekebilir. Bu tahmine göre içeriğin kapsamını ve görüntü sırasını belirle.\n\n**3. TDE4.2.3 — Karşılaştırır.** Yazma amacını, ana duyguyu ve vermek istediğin iletiyi yan yana getir. “Kaybı anlatmak” amacıyla “şaşkınlık” ana duygusu seçilmişse hangi ayrıntıların bu ilişkiyi desteklediğini karşılaştır. İki olası görüntüden hangisinin amaca daha güçlü hizmet ettiğine aynı ölçütle karar ver.\n\n**4. TDE4.2.4 — Sınıflandırır.** İçerik malzemeni kullanım alanına ve işlevine göre grupla. Kişisel bir çalışma için çok özel ayrıntılar kullanılabilir; kamusal bir paylaşımda mahremiyet ve anlaşılabilirlik ayrıca düşünülür. Sözcükleri “ses”, “renk”, “hareket”, “duygu” gibi kümelere ayırmak da planı görünür kılar.\n\n**5. TDE4.2.5 — Yeniden ifade eder.** Seçtiğin söz varlığıyla kendi dizelerini kur. Kaynak şiirdeki bir görüntünün sözcüklerini değiştirmek yeterli değildir; bakış açısını, ilişkiyi ve cümle düzenini de yeniden oluştur. Her ifadenin senin şiirindeki görevini açıklayabilmelisin.\n\n**6. TDE4.2.6 — Tepki verir.** Şiirin hangi dil işlevlerini kullanacağına karar ver. Bir bölüm yalnız ortamı betimlerken başka bir bölüm duyguyu sezdiriyor olabilir. İşlevleri rastgele değil, şiirin ilerleyişine göre yerleştir.\n\n**7. TDE4.2.7 — Görsel ögeleri kullanır.** Görsel veya müzik seçmeden önce “Bu öge hangi anlam kararını destekliyor?” diye sor. Yanıt yalnız “güzel görünüyor” ise öge dekoratif kalabilir. Destek, şiirin ana duygusunu tek başına açıklamamalı ve okurun yorum alanını kapatmamalıdır.\n\n**8. TDE4.2.8 — Sunar.** Plan taslağını kısa ve anlaşılır biçimde paylaş. Geri bildirimi “beğendim/beğenmedim” düzeyinde bırakma; tema, ana duygu, söz varlığı ve görüntü sırası ölçütlerine bağla. Aldığın görüşlerden amaca uygun olanları plana işle, uygun bulmadıklarını gerekçeyle dışarıda bırak.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, sekiz süreç bileşenini metinde görülebilecek kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Böylece “içeriği zenginleştirdim” yargısı, somut plan ve metin izleriyle sınanabilir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\nBaşlangıç için şu özgün mikro metin dinlenmiş olsun:\n\n“Boş sınıfta son zil duvarda kaldı.\\nTahta silindi; bir cümle içimde yürüdü.”\n\nTema **geçip giden zamanın bıraktığı iz**, ana duygu ise hafif bir özlem olarak belirlenebilir. TDE4.2.1 kapsamında öğrenci, okul mekânı ve hatıra ilişkisine dair gözlemlerini hatırlar: koridordaki ayak sesleri, silgi tozu, kapanan pencere. TDE4.2.2 kapsamında hedef kitlenin okul dergisi okurları olduğunu ve kısa bir şiirin uygun olacağını tahmin eder. TDE4.2.3 kapsamında “boş sıra” ile “koridorda kalan yankı” görüntülerini karşılaştırır; ikinci görüntü zamanın sürmesini daha iyi sezdiriyorsa onu seçer.\n\nTDE4.2.4 kapsamında malzeme “ses: zil, yankı”, “görüntü: silinen tahta, kapanan kapı”, “duygu: özlem, merak” diye sınıflandırılır. TDE4.2.5 kapsamında kaynak metindeki “cümle içimde yürüdü” ifadesi kopyalanmaz; özgün bir dize kurulur: “Koridor sustu, adımlar akşamda kaldı.” TDE4.2.6 kapsamında betimleme ile duygu sezdirme işlevleri dengelenir. Görsel desteğe gerek olmadığına karar verilmesi de TDE4.2.7 açısından geçerli bir seçimdir; çünkü şiirin görüntüsü sözcüklerle kurulmaktadır. Plan sunulduğunda gelen “özlem duygusu var, fakat değişim noktası belirsiz” geri bildirimi üzerine son dizeye bugüne açılan bir ayrıntı eklenir. Böylece TDE4.2.8 görünür hâle gelir.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nBir başka özgün durum şöyle olsun:\n\n“Kıyıda üç taş vardı: biri suya baktı,\\nbiri yosuna tutundu, biri yolu seçti.”\n\nÖğrenci bu mikro metinden **seçim yapma ve yön arama** temasına ulaşır. Ön bilgisinden, aynı nesnenin farklı hareketlerle farklı çağrışımlar kazanabileceğini hatırlar. Hedef kitle sınıf içi dinleyicilerdir; bu nedenle seslendirmede ayırt edilecek üç kısa bölüm planlanır. Ana duygu için “kararsızlık” ve “cesaret” seçenekleri karşılaştırılır. Şiirin sonunda hareket bulunacağı için cesaret baskın duygu, kararsızlık ise başlangıç durumu olarak seçilir.\n\nMalzeme “duranlar”, “hareket edenler” ve “yön gösterenler” şeklinde sınıflandırılır. Söz varlığı havuzuna “eşik, iz, kıyı, dönemeç, akış” sözcükleri alınır; ancak hepsi şiire doldurulmaz. Yeniden ifade aşamasında “üç taş” görüntüsü tekrarlanmak yerine “kapının önündeki üç gölge” üzerinden yeni bir düzen kurulur. Dil işlevi ilk iki dizede durum betimleme, son dizede örtük yönelme olarak belirlenir. Sunumda düşük sesli, sözsüz bir ritim önerilir; fakat şiirin ana duygusunu dinleyiciye zorla kabul ettireceği düşünülürse bu destek çıkarılır. Plan geri bildirimle sadeleştirilir ve her görüntünün tema ile bağı not edilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİçerik oluştururken en sık yapılan hata, zenginliği sözcük sayısıyla karıştırmaktır. Çok sayıda mecaz, sıfat ve çağrışım aynı şiirde gelişigüzel kullanılırsa ana duygu bulanıklaşabilir. Diğer bir hata, hedef kitle tahminini “herkes anlasın” gibi belirsiz bırakmaktır; paylaşım ortamı ve amaç belirtilmeden yapı kararı verilemez. Kaynak şiirdeki özgün bir ifadeyi birkaç sözcük değiştirerek kullanmak da yeniden ifade etme sayılmaz. Görsel veya müzik seçiminin metindeki eksikliği örtmesi beklenmemelidir. Son olarak geri bildirimin tamamını uygulamak zorunda değilsin; fakat kabul veya ret kararını ölçüte dayandırmalısın. İçerik, başkalarının önerilerini yığdığın bir alan değil, gerekçeli seçimlerle kurduğun bir bütündür.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yazma amacıma ilişkin ön bilgilerimi ve kişisel gözlem kaynaklarımı belirledim mi?\n- Hedef kitlenin ve paylaşım ortamının içeriğe etkisini tahmin ettim mi?\n- Ana duygu, ileti ve görüntü seçeneklerini ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Çağrışımlarımı işlevlerine veya kullanım alanına göre sınıflandırdım mı?\n- Kaynak metni kopyalamadan kendi söz varlığımla yeniden ifade ettim mi?\n- Her bölümün betimleme, sezdirme veya açıklama gibi görevini belirledim mi?\n- Görsel/işitsel desteğin dekoratif değil işlevsel olup olmadığını denetledim mi?\n- Planımı sundum, ölçütlü geri bildirimi değerlendirip izlenebilir bir değişiklik yaptım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n022__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-2","captionKey":"tr-g09-tde-n022__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.1","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.2","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.3","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Amaçla ilişkilendirilen şiir, tema, ana duygu ve ritim bilgisi"},{"v":"Dinlenen/izlenen şiirin temasını kişisel gözlem ve yazma bilgisiyle bağlama"},{"v":"Ön bilgi kaynak metni kopyalamaya dönüşmüyor"}],[{"v":"TDE4.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Hedef kitle, paylaşım ortamı, yapı ve içerik kararı"},{"v":"Şiirin kapsamını ve görüntü sırasını olası okur/dinleyiciye göre belirleme"},{"v":"Tahmin planda açık ve gerektiğinde değiştirilebilir"}],[{"v":"TDE4.2.3 Karşılaştırır"},{"v":"Amaç, ana duygu, ileti ve alternatif görüntüler arasında ortak ölçüt"},{"v":"Ana duyguya daha güçlü hizmet eden içerik seçeneğini belirleme"},{"v":"İki seçenek aynı ölçütle değerlendirilmiş"}],[{"v":"TDE4.2.4 Sınıflandırır"},{"v":"Kullanım alanı ile ses, renk, hareket ve duygu kümelerine ayrılmış malzeme"},{"v":"Şiir içeriğini özel, eğitim veya kamusal paylaşım koşuluna göre düzenleme"},{"v":"Her ayrıntının sınıfı ve içerikteki görevi belli"}],[{"v":"TDE4.2.5 Yeniden ifade eder"},{"v":"Öğrencinin söz dizimiyle kurulmuş özgün dize ve çağrışım ilişkisi"},{"v":"Kaynak şiirin temasını yeni görüntü ve söz varlığıyla işleme"},{"v":"Anlam bağlantısı korunmuş, uzun ifade kopyalanmamış"}],[{"v":"TDE4.2.6 Tepki verir"},{"v":"Betimleme, duygu sezdirme, açıklama veya çağrı işlevi kararı"},{"v":"Şiirin bölümlerine amaca uygun dil işlevleri verme"},{"v":"Her bölümün işlevi şiirin ilerleyişine katkı sağlıyor"}],[{"v":"TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır"},{"v":"İşlevi açıklanmış görsel/işitsel destek veya bilinçli kullanmama kararı"},{"v":"Görsel ya da müziği ana duygu ve sunum amacıyla ilişkilendirme"},{"v":"Destek dekoratif değil ve şiirin anlamının yerine geçmiyor"}],[{"v":"TDE4.2.8 Sunar"},{"v":"Plan taslağı, ölçütlü geri bildirim ve izlenebilir değişiklik"},{"v":"Tema, ana duygu, söz varlığı ve destek planını sunup son biçimini verme"},{"v":"Revizyonun hangi geri bildirimden doğduğu gösterilmiş"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-045","tr-g09-tde-qf-046"],"questionRanges":[{"start":221,"end":225},{"start":226,"end":230}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n022__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-2":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu başlıklı öğretim tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması ve Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” için “Amaçla ilişkilendirilen şiir, tema, ana duygu ve ritim bilgisi” kanıtı, “Dinlenen/izlenen şiirin temasını kişisel gözlem ve yazma bilgisiyle bağlama” uygulaması ve “Ön bilgi kaynak metni kopyalamaya dönüşmüyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 2. satırda “TDE4.2.2 Tahmin eder” için “Hedef kitle, paylaşım ortamı, yapı ve içerik kararı” kanıtı, “Şiirin kapsamını ve görüntü sırasını olası okur/dinleyiciye göre belirleme” uygulaması ve “Tahmin planda açık ve gerektiğinde değiştirilebilir” doğrulaması birlikte gösterilir; 3. satırda “TDE4.2.3 Karşılaştırır” için “Amaç, ana duygu, ileti ve alternatif görüntüler arasında ortak ölçüt” kanıtı, “Ana duyguya daha güçlü hizmet eden içerik seçeneğini belirleme” uygulaması ve “İki seçenek aynı ölçütle değerlendirilmiş” doğrulaması birlikte gösterilir; 4. satırda “TDE4.2.4 Sınıflandırır” için “Kullanım alanı ile ses, renk, hareket ve duygu kümelerine ayrılmış malzeme” kanıtı, “Şiir içeriğini özel, eğitim veya kamusal paylaşım koşuluna göre düzenleme” uygulaması ve “Her ayrıntının sınıfı ve içerikteki görevi belli” doğrulaması birlikte gösterilir; 5. satırda “TDE4.2.5 Yeniden ifade eder” için “Öğrencinin söz dizimiyle kurulmuş özgün dize ve çağrışım ilişkisi” kanıtı, “Kaynak şiirin temasını yeni görüntü ve söz varlığıyla işleme” uygulaması ve “Anlam bağlantısı korunmuş, uzun ifade kopyalanmamış” doğrulaması birlikte gösterilir; 6. satırda “TDE4.2.6 Tepki verir” için “Betimleme, duygu sezdirme, açıklama veya çağrı işlevi kararı” kanıtı, “Şiirin bölümlerine amaca uygun dil işlevleri verme” uygulaması ve “Her bölümün işlevi şiirin ilerleyişine katkı sağlıyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 7. satırda “TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır” için “İşlevi açıklanmış görsel/işitsel destek veya bilinçli kullanmama kararı” kanıtı, “Görsel ya da müziği ana duygu ve sunum amacıyla ilişkilendirme” uygulaması ve “Destek dekoratif değil ve şiirin anlamının yerine geçmiyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 8. satırda “TDE4.2.8 Sunar” için “Plan taslağı, ölçütlü geri bildirim ve izlenebilir değişiklik” kanıtı, “Tema, ana duygu, söz varlığı ve destek planını sunup son biçimini verme” uygulaması ve “Revizyonun hangi geri bildirimden doğduğu gösterilmiş” doğrulaması birlikte gösterilir.","tr-g09-tde-n022__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-2.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n022__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde4-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında yazacağın şiiri yalnız güzel görünen sözcüklerle değil, birbirini destekleyen anlam kararlarıyla zenginleştirmeyi öğreneceksin. Dinlediğin/izlediğin şiirin temasını ve sende uyandırdığı duyguyu başlangıç noktası olarak kullanacak; fakat yeni metnin içeriğini kendi çağrışımların, gözlemlerin ve söz varlığınla kuracaksın. Ön bilgilerini harekete geçirecek, hedef kitlenin beklentilerini tahmin edecek, yazma amacıyla ana duyguyu karşılaştıracak, malzemeni sınıflandıracak ve seçtiğin ifadeleri özgün biçimde yeniden düzenleyeceksin. Ayrıca şiirin hangi dil işlevlerini öne çıkaracağına, görsel veya işitsel desteğe gerçekten ihtiyaç duyup duymadığına karar verecek; plan taslağını sunup geri bildirimle geliştireceksin.\n\nİçerik zenginliği, şiire çok sayıda sıfat, mecaz veya rastgele imge eklemek değildir. Zengin bir içerikte her ayrıntı tema ve ana duyguyla bağlantılıdır; sözcükler birbirinin anlamını derinleştirir, görsel ya da müzik kullanılıyorsa metnin yerine geçmez. Bu öğrenme çıktısındaki sekiz süreç bileşeni, dağınık çağrışımları amaçlı bir şiir planına dönüştürür.","keyConcepts":"**Ön bilgi**, şiir, tema, ana duygu, ritim, söz varlığı ve yazma deneyimi hakkında daha önce öğrendiklerinin tümüdür. Ön bilgi yeni metni otomatik olarak belirlemez; yalnız seçim yaparken dayanak sağlar. **Hedef kitle tahmini**, okuyucunun yaşını, paylaşım ortamını ve metinden ne ölçüde açıklık bekleyebileceğini düşünmektir. **Yapı unsuru**, şiirde içeriğin nasıl düzenleneceğine ilişkin karardır: görüntülerin sırası, tekrarın yeri, karşıtlığın kurulması veya duygunun değişim çizgisi gibi.\n\n**Ana duygu**, şiirin bütününde baskın olması amaçlanan duygudur. **İleti**, şiirin okura açıkça söylediği ya da ayrıntılar yoluyla sezdirdiği anlamdır. **Karşılaştırma**, iki seçenek arasında ortak ölçüt kullanarak karar vermeyi sağlar; örneğin iki görüntünün ana duyguya katkısını aynı ölçütle değerlendirmek. **Sınıflandırma**, çağrışımları işlevlerine göre gruplamaktır: mekân ayrıntıları, sesler, hareketler, duygu sözcükleri gibi.\n\n**Yeniden ifade etme**, bir düşünceyi veya duyguyu uzun alıntı yapmadan, kendi söz dizimin ve söz varlığınla kurmaktır. **Dil işlevi**, bir sözün içerikteki görevidir; betimleme, duygu sezdirme, açıklama veya çağrı oluşturma gibi işlevler seçilebilir. **Görsel ve işitsel destek**, şiirin sunumuna katkıda bulunan fakat anlamın yerini almayan ögedir. **Plan taslağı**, tema, ana duygu, amaç, hedef kitle, görüntü sırası, söz varlığı ve olası desteklerin kısa bir düzenidir. **Geri bildirim**, kişisel beğeniden farklı olarak belirli bir ölçüte ve görülebilen kanıta dayanır.","steps":"**1. TDE4.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Yazma amacınla ilgili bildiklerini hatırla. Şiirde ana duygunun tek tek dizelerden değil bütün ilişkiden doğduğunu, ritmin yalnız uyaktan ibaret olmadığını ve çağrışımın bağlamla yönlendirildiğini düşün. Ardından dinlenen/izlenen şiirin temasıyla ilgili kişisel gözlem, anı veya duygu kaynaklarını not et. Bu bağlantılar malzeme sağlar; kaynak metni kopyalama izni vermez.\n\n**2. TDE4.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin şiiri nerede okuyacağını ya da dinleyeceğini öngör. Sınıf içi sunum için seslendirmeye uygun kısa dizeler, okul dergisi için sayfada izlenebilir bir düzen gerekebilir. Bu tahmine göre içeriğin kapsamını ve görüntü sırasını belirle.\n\n**3. TDE4.2.3 — Karşılaştırır.** Yazma amacını, ana duyguyu ve vermek istediğin iletiyi yan yana getir. “Kaybı anlatmak” amacıyla “şaşkınlık” ana duygusu seçilmişse hangi ayrıntıların bu ilişkiyi desteklediğini karşılaştır. İki olası görüntüden hangisinin amaca daha güçlü hizmet ettiğine aynı ölçütle karar ver.\n\n**4. TDE4.2.4 — Sınıflandırır.** İçerik malzemeni kullanım alanına ve işlevine göre grupla. Kişisel bir çalışma için çok özel ayrıntılar kullanılabilir; kamusal bir paylaşımda mahremiyet ve anlaşılabilirlik ayrıca düşünülür. Sözcükleri “ses”, “renk”, “hareket”, “duygu” gibi kümelere ayırmak da planı görünür kılar.\n\n**5. TDE4.2.5 — Yeniden ifade eder.** Seçtiğin söz varlığıyla kendi dizelerini kur. Kaynak şiirdeki bir görüntünün sözcüklerini değiştirmek yeterli değildir; bakış açısını, ilişkiyi ve cümle düzenini de yeniden oluştur. Her ifadenin senin şiirindeki görevini açıklayabilmelisin.\n\n**6. TDE4.2.6 — Tepki verir.** Şiirin hangi dil işlevlerini kullanacağına karar ver. Bir bölüm yalnız ortamı betimlerken başka bir bölüm duyguyu sezdiriyor olabilir. İşlevleri rastgele değil, şiirin ilerleyişine göre yerleştir.\n\n**7. TDE4.2.7 — Görsel ögeleri kullanır.** Görsel veya müzik seçmeden önce “Bu öge hangi anlam kararını destekliyor?” diye sor. Yanıt yalnız “güzel görünüyor” ise öge dekoratif kalabilir. Destek, şiirin ana duygusunu tek başına açıklamamalı ve okurun yorum alanını kapatmamalıdır.\n\n**8. TDE4.2.8 — Sunar.** Plan taslağını kısa ve anlaşılır biçimde paylaş. Geri bildirimi “beğendim/beğenmedim” düzeyinde bırakma; tema, ana duygu, söz varlığı ve görüntü sırası ölçütlerine bağla. Aldığın görüşlerden amaca uygun olanları plana işle, uygun bulmadıklarını gerekçeyle dışarıda bırak.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, sekiz süreç bileşenini metinde görülebilecek kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Böylece “içeriği zenginleştirdim” yargısı, somut plan ve metin izleriyle sınanabilir.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\nBaşlangıç için şu özgün mikro metin dinlenmiş olsun:\n\n“Boş sınıfta son zil duvarda kaldı.\\nTahta silindi; bir cümle içimde yürüdü.”\n\nTema **geçip giden zamanın bıraktığı iz**, ana duygu ise hafif bir özlem olarak belirlenebilir. TDE4.2.1 kapsamında öğrenci, okul mekânı ve hatıra ilişkisine dair gözlemlerini hatırlar: koridordaki ayak sesleri, silgi tozu, kapanan pencere. TDE4.2.2 kapsamında hedef kitlenin okul dergisi okurları olduğunu ve kısa bir şiirin uygun olacağını tahmin eder. TDE4.2.3 kapsamında “boş sıra” ile “koridorda kalan yankı” görüntülerini karşılaştırır; ikinci görüntü zamanın sürmesini daha iyi sezdiriyorsa onu seçer.\n\nTDE4.2.4 kapsamında malzeme “ses: zil, yankı”, “görüntü: silinen tahta, kapanan kapı”, “duygu: özlem, merak” diye sınıflandırılır. TDE4.2.5 kapsamında kaynak metindeki “cümle içimde yürüdü” ifadesi kopyalanmaz; özgün bir dize kurulur: “Koridor sustu, adımlar akşamda kaldı.” TDE4.2.6 kapsamında betimleme ile duygu sezdirme işlevleri dengelenir. Görsel desteğe gerek olmadığına karar verilmesi de TDE4.2.7 açısından geçerli bir seçimdir; çünkü şiirin görüntüsü sözcüklerle kurulmaktadır. Plan sunulduğunda gelen “özlem duygusu var, fakat değişim noktası belirsiz” geri bildirimi üzerine son dizeye bugüne açılan bir ayrıntı eklenir. Böylece TDE4.2.8 görünür hâle gelir.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nBir başka özgün durum şöyle olsun:\n\n“Kıyıda üç taş vardı: biri suya baktı,\\nbiri yosuna tutundu, biri yolu seçti.”\n\nÖğrenci bu mikro metinden **seçim yapma ve yön arama** temasına ulaşır. Ön bilgisinden, aynı nesnenin farklı hareketlerle farklı çağrışımlar kazanabileceğini hatırlar. Hedef kitle sınıf içi dinleyicilerdir; bu nedenle seslendirmede ayırt edilecek üç kısa bölüm planlanır. Ana duygu için “kararsızlık” ve “cesaret” seçenekleri karşılaştırılır. Şiirin sonunda hareket bulunacağı için cesaret baskın duygu, kararsızlık ise başlangıç durumu olarak seçilir.\n\nMalzeme “duranlar”, “hareket edenler” ve “yön gösterenler” şeklinde sınıflandırılır. Söz varlığı havuzuna “eşik, iz, kıyı, dönemeç, akış” sözcükleri alınır; ancak hepsi şiire doldurulmaz. Yeniden ifade aşamasında “üç taş” görüntüsü tekrarlanmak yerine “kapının önündeki üç gölge” üzerinden yeni bir düzen kurulur. Dil işlevi ilk iki dizede durum betimleme, son dizede örtük yönelme olarak belirlenir. Sunumda düşük sesli, sözsüz bir ritim önerilir; fakat şiirin ana duygusunu dinleyiciye zorla kabul ettireceği düşünülürse bu destek çıkarılır. Plan geri bildirimle sadeleştirilir ve her görüntünün tema ile bağı not edilir.","**Çözümlü örnek 1**\n\nBaşlangıç için şu özgün mikro metin dinlenmiş olsun:\n\n“Boş sınıfta son zil duvarda kaldı.\\nTahta silindi; bir cümle içimde yürüdü.”\n\nTema **geçip giden zamanın bıraktığı iz**, ana duygu ise hafif bir özlem olarak belirlenebilir. TDE4.2.1 kapsamında öğrenci, okul mekânı ve hatıra ilişkisine dair gözlemlerini hatırlar: koridordaki ayak sesleri, silgi tozu, kapanan pencere. TDE4.2.2 kapsamında hedef kitlenin okul dergisi okurları olduğunu ve kısa bir şiirin uygun olacağını tahmin eder. TDE4.2.3 kapsamında “boş sıra” ile “koridorda kalan yankı” görüntülerini karşılaştırır; ikinci görüntü zamanın sürmesini daha iyi sezdiriyorsa onu seçer.\n\nTDE4.2.4 kapsamında malzeme “ses: zil, yankı”, “görüntü: silinen tahta, kapanan kapı”, “duygu: özlem, merak” diye sınıflandırılır. TDE4.2.5 kapsamında kaynak metindeki “cümle içimde yürüdü” ifadesi kopyalanmaz; özgün bir dize kurulur: “Koridor sustu, adımlar akşamda kaldı.” TDE4.2.6 kapsamında betimleme ile duygu sezdirme işlevleri dengelenir. Görsel desteğe gerek olmadığına karar verilmesi de TDE4.2.7 açısından geçerli bir seçimdir; çünkü şiirin görüntüsü sözcüklerle kurulmaktadır. Plan sunulduğunda gelen “özlem duygusu var, fakat değişim noktası belirsiz” geri bildirimi üzerine son dizeye bugüne açılan bir ayrıntı eklenir. Böylece TDE4.2.8 görünür hâle gelir.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nBir başka özgün durum şöyle olsun:\n\n“Kıyıda üç taş vardı: biri suya baktı,\\nbiri yosuna tutundu, biri yolu seçti.”\n\nÖğrenci bu mikro metinden **seçim yapma ve yön arama** temasına ulaşır. Ön bilgisinden, aynı nesnenin farklı hareketlerle farklı çağrışımlar kazanabileceğini hatırlar. Hedef kitle sınıf içi dinleyicilerdir; bu nedenle seslendirmede ayırt edilecek üç kısa bölüm planlanır. Ana duygu için “kararsızlık” ve “cesaret” seçenekleri karşılaştırılır. Şiirin sonunda hareket bulunacağı için cesaret baskın duygu, kararsızlık ise başlangıç durumu olarak seçilir.\n\nMalzeme “duranlar”, “hareket edenler” ve “yön gösterenler” şeklinde sınıflandırılır. Söz varlığı havuzuna “eşik, iz, kıyı, dönemeç, akış” sözcükleri alınır; ancak hepsi şiire doldurulmaz. Yeniden ifade aşamasında “üç taş” görüntüsü tekrarlanmak yerine “kapının önündeki üç gölge” üzerinden yeni bir düzen kurulur. Dil işlevi ilk iki dizede durum betimleme, son dizede örtük yönelme olarak belirlenir. Sunumda düşük sesli, sözsüz bir ritim önerilir; fakat şiirin ana duygusunu dinleyiciye zorla kabul ettireceği düşünülürse bu destek çıkarılır. Plan geri bildirimle sadeleştirilir ve her görüntünün tema ile bağı not edilir."],"commonMistakes":"İçerik oluştururken en sık yapılan hata, zenginliği sözcük sayısıyla karıştırmaktır. Çok sayıda mecaz, sıfat ve çağrışım aynı şiirde gelişigüzel kullanılırsa ana duygu bulanıklaşabilir. Diğer bir hata, hedef kitle tahminini “herkes anlasın” gibi belirsiz bırakmaktır; paylaşım ortamı ve amaç belirtilmeden yapı kararı verilemez. Kaynak şiirdeki özgün bir ifadeyi birkaç sözcük değiştirerek kullanmak da yeniden ifade etme sayılmaz. Görsel veya müzik seçiminin metindeki eksikliği örtmesi beklenmemelidir. Son olarak geri bildirimin tamamını uygulamak zorunda değilsin; fakat kabul veya ret kararını ölçüte dayandırmalısın. İçerik, başkalarının önerilerini yığdığın bir alan değil, gerekçeli seçimlerle kurduğun bir bütündür.","selfCheck":["Yazma amacıma ilişkin ön bilgilerimi ve kişisel gözlem kaynaklarımı belirledim mi?","Hedef kitlenin ve paylaşım ortamının içeriğe etkisini tahmin ettim mi?","Ana duygu, ileti ve görüntü seçeneklerini ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Çağrışımlarımı işlevlerine veya kullanım alanına göre sınıflandırdım mı?","Kaynak metni kopyalamadan kendi söz varlığımla yeniden ifade ettim mi?","Her bölümün betimleme, sezdirme veya açıklama gibi görevini belirledim mi?","Görsel/işitsel desteğin dekoratif değil işlevsel olup olmadığını denetledim mi?","Planımı sundum, ölçütlü geri bildirimi değerlendirip izlenebilir bir değişiklik yaptım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiir İçeriğini Çağrışım ve Söz Varlığıyla Zenginleştirme: TDE4.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bcf12800c3a46fdbffccad75d552d5e31b58ed7cf685daabd4b4f78c90cef581","reviewDecisionSha256":"ac444b4c667776913260e7e10327956a75a47f38f31627afb93542a2617d960f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bcf12800c3a46fdbffccad75d552d5e31b58ed7cf685daabd4b4f78c90cef581","reviewedHash":"sha256:bcf12800c3a46fdbffccad75d552d5e31b58ed7cf685daabd4b4f78c90cef581","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ac444b4c667776913260e7e10327956a75a47f38f31627afb93542a2617d960f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n022","contentProjectionSha256":"bcf12800c3a46fdbffccad75d552d5e31b58ed7cf685daabd4b4f78c90cef581","reviewDecisionSha256":"ac444b4c667776913260e7e10327956a75a47f38f31627afb93542a2617d960f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n023","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.3","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Tema, ana duygu, ritim ve ahenk ögeleri ile bağlama uygun söz varlığını bir arada kullanma.","Şiiri dil kuralları ve sunum nezaketi doğrultusunda oluşturup paylaşma."],"physicalPages":[78],"evidenceId":"EV-TDE2026-P078-T02-APP-TDE4.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiirde Anlatım, Dil, Yazım ve Noktalama Kurallarını Uygulama","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında oluşturduğun şiiri plan, anlatım, söz varlığı, ileti, dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama bakımından kurallı ve etkili hâle getirmeyi öğreneceksin. Şiir yazmak, dil kurallarının geçersiz olduğu bir alan değildir. Şair, kuralları bilinçli biçimde uygular; alışılmış düzenin dışına çıkacaksa da bu tercihin anlam, ritim veya vurgu üzerindeki görevini düşünür. Tema, ana duygu, ritim ve ahenk ögeleri birbiriyle ilişki kurarken sözcükler bağlama uygun seçilmeli, dizeler arasında izlenebilir bir bağ bulunmalı ve sunum okura saygılı bir biçimde gerçekleştirilmelidir.\n\nBu öğrenme çıktısındaki sekiz süreç bileşeni, ilk taslaktan paylaşılabilir metne uzanan denetim alanlarını resmî sırayla gösterir. Amaç, şiiri mekanik bir düzeltme listesine çevirmek değil, her kuralın anlama ve anlatıma katkısını fark etmektir. Bir noktalama işareti ritmi yönlendirebilir; uygun bir bağlaç düşünce ilişkisini belirginleştirebilir; gereksiz bir mecaz ise ana duyguyu zayıflatabilir. Bu nedenle kural uygulama, anlam üretiminden ayrı değil onunla birlikte yürür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Plan**, şiirin tema, ana duygu, görüntü sırası ve olası bitiş yönünü gösteren esnek taslaktır. **Dikkat çekici giriş**, yalnız şaşırtıcı bir söz değildir; şiirin ana anlam alanını başlatan, okurun metne hangi yönden yaklaşacağını sezdiren ilk dize veya dize grubudur. **Düşünceyi geliştirme yolu**, şiirde duygu ve düşüncenin somutlaşmasına yardım eden örnek, karşılaştırma, benzetme veya ilişkilendirme biçimidir. Bu araçların her biri, gösteriş için değil anlatım görevine göre kullanılmalıdır.\n\n**Uygun söz varlığı**, tema, ana duygu, hedef kitle ve üslupla uyuşan sözcük ve söz gruplarıdır. Deyim, mecaz veya terim kullanılabilir; fakat bağlama yabancı bir ifade yalnız süslü göründüğü için seçilmemelidir. **Açık ileti**, doğrudan belirtilen anlamdır; **örtük ileti**, metindeki ayrıntı ve ilişkilerden çıkarılan anlamdır. Örtük ileti belirsizlik demek değildir: okur, metin kanıtlarından hareketle makul bir sonuca ulaşabilmelidir.\n\n**Türkçe dil yapıları**, cümlede zaman, neden, amaç, koşul, karşıtlık ve diğer ilişkileri kuran biçimlerdir. **Bağdaşıklık**, sözcük, zamir, tekrar, bağlaç ve gönderimlerin dizeler arasında dilsel bağ oluşturmasıdır. **Tutarlılık** ise şiirin anlam ve duygu yönünün kendi içinde çelişmemesidir. **Yazım kuralları**, sözcüklerin, eklerin, büyük harflerin ve ayrı/bitişik yazımların doğru kullanılmasını; **noktalama kuralları** anlam birimlerinin ve durakların işlevsel biçimde gösterilmesini sağlar. Şiirde noktalama her dize sonunda zorunlu değildir; önemli olan kullanılan veya kullanılmayan işaretlerin bilinçli ve metin boyunca tutarlı olmasıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.3.1 — Plan hazırlar.** Tema, ana duygu ve görüntü sırasını belirleyen taslağa göre yazmaya başla. İlk dizeyi yalnız ses benzerliği için değil, şiirin anlam yönünü açacak biçimde kur. Plan değişebilir; ancak değişikliğin şiirin bütününe etkisini denetle.\n\n**2. TDE4.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Duygu ve düşünceyi somutlaştırmak için karşılaştırma, örnek veya benzetmeden yararlan. “Kaygı büyüktü.” demek yerine kaygının davranış veya görüntü üzerindeki etkisini gösterebilirsin. Her benzetmenin yeni bir anlam ilişkisi kurmasına dikkat et; alışılmamış olmak tek başına yeterli değildir.\n\n**3. TDE4.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcükleri bağlam, ana duygu ve hedef kitle bakımından sınayıp seç. Aynı anlam alanındaki kelimeleri yığmak yerine her birine görev ver. Yabancı bir sözcüğün yerleşik Türkçe karşılığı varsa özenli Türkçeyi tercih et. Ana düşünce ve destekleyici ayrıntılar arasında söz varlığı bağı kur.\n\n**4. TDE4.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Okurun bilmesi gereken temel durumu açık bırak; ana duyguyu ve kimi iletileri ayrıntılarla sezdir. Başlangıç, sürdürme ve bitirme ifadeleri şiirin yönünü desteklesin. Başlık içerikle ilişkili olsun. Paylaşımda toplumsal hassasiyetleri gözet, olumlu tutum ve değerlere yer verirken öğüt veren yapay bir söyleyişe düşme.\n\n**5. TDE4.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Cümle veya dize parçaları arasındaki zaman, neden, amaç ve karşıtlık ilişkilerini doğru biçimlerle kur. Eksiltili anlatım kullanıyorsan anlamın hangi ögeden tamamlandığı anlaşılabilsin. Zaman geçişleri bilinçsizce değişmesin.\n\n**6. TDE4.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Zamirlerin hangi varlığa gönderimde bulunduğunu kontrol et. Anahtar sözcük tekrarlarını ritim için bilinçli kullan; gereksiz tekrarları çıkar. Bağlaçlar ve geçiş ifadeleri, dizeler arasındaki ilişkiyi olduğundan farklı göstermesin.\n\n**7. TDE4.3.7 — Yazım kurallarını uygular.** Büyük harf, ek, birleşik veya ayrı yazım ve sözcük biçimlerini denetle. Şiir düzeninin yazım hatalarını görünmez kılmadığını unutma. Başlık ve özel ad kullanımı varsa bunları ayrıca kontrol et.\n\n**8. TDE4.3.8 — Noktalama kurallarını uygular.** Nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta veya kısa çizgi gibi işaretleri anlam ilişkisine göre seç. Durak yalnız görünüş için değil, okuma temposu ve vurgu için kullanılmalıdır. İşaretsiz yazmayı seçersen anlam sınırlarının yine de izlenebilir olup olmadığını sesli okuyarak sınayabilirsin.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her parça veya kuralın uygulama biçimini, şiirin anlamına katkısını ve doğrulama kanıtını birlikte gösterir. Böylece düzeltme işlemi “kulağa hoş geliyor” yargısına değil, metinde gözlenebilir ilişkilere dayanır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\nİlk taslak şu özgün mikro şiir olsun:\n\n“gece şehire ağır ağır indi\\npencereler birer birer sustu\\nben yarını düşündüm”\n\nÖnce TDE4.3.1 bakımından plana bakılır: tema karanlık içinde umut arayışı, ana duygu sessiz bir kararlılık olsun. İlk dize temayı başlatıyor; fakat “şehire” yazımı yanlıştır. TDE4.3.2 kapsamında yalnız “yarını düşündüm” demek yerine düşünceyi bir görüntüyle geliştirmek gerekir. TDE4.3.3 kapsamında “ağır ağır” tekrarı ritim sağlıyor, bu nedenle korunabilir; ancak üçüncü dizeye şiirin anlam alanıyla uyumlu bir söz varlığı eklenmelidir.\n\nTDE4.3.4 açısından “pencerelerin susması” örtük bir sakinleşme iletisi taşır; üçüncü dize, umudu daha belirgin fakat doğrudan öğüt vermeden göstermelidir. TDE4.3.5 ve TDE4.3.6 kapsamında özne ve zaman ilişkisi korunur, dizeler arasında “gece—pencere—yarın” ilerleyişi kurulur. TDE4.3.7 ile “şehire” sözcüğü “şehre” olarak düzeltilir ve ilk sözcüğün büyük harfle başlaması tercih edilir. TDE4.3.8 kapsamında ikinci dizeden sonra anlam tamamlandığı için nokta, ilk dizede devam ilişkisi için noktalı virgül kullanılabilir.\n\nDüzeltilmiş biçim:\n\n“Gece şehre ağır ağır indi;\\npencereler birer birer sustu.\\nBen, sessizliğin içinden yarına baktım.”\n\nBu düzenlemede kurallar şiiri yalnız biçimsel olarak düzeltmemiş, ana duyguyu daha görünür kılmıştır.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nBaşka bir taslak şöyle olsun:\n\n“Bu yol bana kendimi hatırlattı çünkü geri döndüğümde o değişmişti\\nTaşlar aynıydı ama ben onları başka gördüm”\n\nTDE4.3.1 açısından şiirin odağı “dönüşte değişen bakış” olarak belirlenir. İlk dizedeki “o” zamiri yolun mu, kişinin mi değiştiğini belirsiz bırakır; bu, örtük ileti değil bağdaşıklık sorunudur. TDE4.3.2 kapsamında karşılaştırma zaten “aynı taşlar—başka bakış” ekseninde vardır; bu ilişki güçlendirilebilir. TDE4.3.3 bakımından “kendimi hatırlattı” ifadesi anlamca sorunludur; “kendimi hatırladım” ya da “eski hâlimi hatırlattı” seçeneklerinden amaca uygun olanı seçmek gerekir.\n\nTDE4.3.4 ile açık durum “yola geri dönme”, örtük ileti “değişenin yalnız çevre olmadığı” biçiminde dengelenir. TDE4.3.5 kapsamında “çünkü” ile kurulan neden ilişkisi gereksiz uzuyorsa iki dizeye ayrılır. TDE4.3.6 için belirsiz zamir çıkarılır. Yazım ve noktalama denetiminden sonra metin şöyle düzenlenebilir:\n\n“Eski yol, eski hâlimi hatırlattı.\\nTaşlar yerindeydi; değişen, onlara bakan gözlerimdi.”\n\nBurada noktalı virgül karşıt iki yargıyı bağlar, “değişen” sözcüğü örtük iletinin yönünü açar ve söz varlığı temayla uyumlu kalır. Şiir sınıfta paylaşılırken kısa bir başlık belirtilir, seslendirme tamamlandıktan sonra görüşler saygılı biçimde alınır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nSık yapılan ilk hata, şiirsel söyleyişi kuralsızlıkla eşitlemektir. Dizeyi bölmek, büyük harf kullanmamak veya noktalama işaretini kaldırmak ancak anlam ve ritim açısından bilinçli bir tercihse işlev kazanır; yazım yanlışını sanatsal seçim diye savunmak doğru değildir. İkinci hata, her dizeyi mecazla doldurmaktır. Bir mecazın katkısı, şaşırtıcılığından çok tema ve ana duyguya kurduğu bağla ölçülür. Uyak veya ses tekrarını anlamdan önce kurmak da sözcükleri zorlayabilir. Ayrıca örtük ileti ile anlaşılmazlık karıştırılmamalıdır: okur metindeki ayrıntılardan çıkarım yapabiliyorsa örtüklük vardır; gönderimler belirsiz ve ilişkiler kopuksa anlatım sorunu vardır. Son olarak yalnız yazım ve noktalama düzeltmek, içerik ve bağdaşıklık denetiminin yerine geçmez.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Şiire tema, ana duygu ve görüntü sırasını gösteren planla başladım mı?\n- Dikkat çekici giriş şiirin anlam yönünü gerçekten açıyor mu?\n- Karşılaştırma, benzetme veya diğer geliştirme yolları belirli bir görev üstleniyor mu?\n- Söz varlığım bağlama, hedef kitleye ve şiirin üslubuna uygun mu?\n- Açık iletiler ile sezdirilen anlamlar birbirini destekliyor mu?\n- Türkçe dil yapıları zaman ve düşünce ilişkilerini doğru kuruyor mu?\n- Zamir, tekrar, bağlaç ve gönderimler dizeler arasında bağdaşıklık sağlıyor mu?\n- Yazım ve noktalama seçimlerimi metin üzerinde ve sesli okumayla denetledim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n023__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-3","captionKey":"tr-g09-tde-n023__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.1","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.2","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.3","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.4"],"rows":[[{"v":"TDE4.3.1 Plan hazırlar"},{"v":"Tema, ana duygu ve görüntü sırasına uygun dikkat çekici giriş"},{"v":"Şiirin anlam yönünü ilk dize veya dize grubunda başlatma"},{"v":"Giriş ile devam bölümü hazırlanan planla uyumlu"}],[{"v":"TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır"},{"v":"İşlevsel karşılaştırma, örnek, benzetme veya somut ayrıntı"},{"v":"Duygu ve düşünceyi özgün bir görüntüyle geliştirme"},{"v":"Kullanılan yol ana duyguya ve şiirin amacına bağlı"}],[{"v":"TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır"},{"v":"Bağlama, hedef kitleye ve üsluba uygun sözcük, mecaz veya ifade"},{"v":"Tema ve destekleyici görüntüleri tutarlı söz alanıyla sürdürme"},{"v":"Süs amacıyla eklenmiş belirsiz veya gereksiz ifade yok"}],[{"v":"TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder"},{"v":"Açık durum bilgisi ile ayrıntılardan çıkarılabilen örtük ileti"},{"v":"Ana duyguyu doğrudan açıklamadan şiirsel ayrıntılarla sezdirme"},{"v":"Örtük ileti belirli metin kanıtlarından çıkarılabiliyor"}],[{"v":"TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular"},{"v":"Zaman, neden, amaç, koşul ve karşıtlık ilişkilerini doğru kuran yapılar"},{"v":"Dizeler arasındaki düşünce ilişkilerini özenli Türkçeyle belirginleştirme"},{"v":"Eksiltili yapı tamamlanabilir, zaman geçişleri bilinçli"}],[{"v":"TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır"},{"v":"Açık gönderim, işlevsel tekrar, anahtar sözcük ve bağlaç"},{"v":"Dizeleri tema ve ana duygu çevresinde dilsel olarak bağlama"},{"v":"Belirsiz zamir, kopuk geçiş veya gereksiz bağlaç bulunmuyor"}],[{"v":"TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular"},{"v":"Sözcük, ek, büyük harf ve ayrı/bitişik yazımların doğru biçimi"},{"v":"Şiirin okunmasını kesintiye uğratmayan özenli yazım"},{"v":"Metin üzerinde ayrı bir yazım denetimi yapılmış"}],[{"v":"TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular"},{"v":"Anlam birimi, durak ve vurguya hizmet eden işaret seçimi"},{"v":"Şiirin ritmini ve anlam sınırlarını işlevsel noktalama ile destekleme"},{"v":"Her işaretin görevi açıklanabiliyor; kullanım tutarlı"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-047","tr-g09-tde-qf-048"],"questionRanges":[{"start":231,"end":235},{"start":236,"end":240}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n023__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-3":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu başlıklı öğretim tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı ve Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE4.3.1 Plan hazırlar” için “Tema, ana duygu ve görüntü sırasına uygun dikkat çekici giriş” kanıtı, “Şiirin anlam yönünü ilk dize veya dize grubunda başlatma” uygulaması ve “Giriş ile devam bölümü hazırlanan planla uyumlu” doğrulaması birlikte gösterilir; 2. satırda “TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır” için “İşlevsel karşılaştırma, örnek, benzetme veya somut ayrıntı” kanıtı, “Duygu ve düşünceyi özgün bir görüntüyle geliştirme” uygulaması ve “Kullanılan yol ana duyguya ve şiirin amacına bağlı” doğrulaması birlikte gösterilir; 3. satırda “TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır” için “Bağlama, hedef kitleye ve üsluba uygun sözcük, mecaz veya ifade” kanıtı, “Tema ve destekleyici görüntüleri tutarlı söz alanıyla sürdürme” uygulaması ve “Süs amacıyla eklenmiş belirsiz veya gereksiz ifade yok” doğrulaması birlikte gösterilir; 4. satırda “TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder” için “Açık durum bilgisi ile ayrıntılardan çıkarılabilen örtük ileti” kanıtı, “Ana duyguyu doğrudan açıklamadan şiirsel ayrıntılarla sezdirme” uygulaması ve “Örtük ileti belirli metin kanıtlarından çıkarılabiliyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 5. satırda “TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular” için “Zaman, neden, amaç, koşul ve karşıtlık ilişkilerini doğru kuran yapılar” kanıtı, “Dizeler arasındaki düşünce ilişkilerini özenli Türkçeyle belirginleştirme” uygulaması ve “Eksiltili yapı tamamlanabilir, zaman geçişleri bilinçli” doğrulaması birlikte gösterilir; 6. satırda “TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır” için “Açık gönderim, işlevsel tekrar, anahtar sözcük ve bağlaç” kanıtı, “Dizeleri tema ve ana duygu çevresinde dilsel olarak bağlama” uygulaması ve “Belirsiz zamir, kopuk geçiş veya gereksiz bağlaç bulunmuyor” doğrulaması birlikte gösterilir; 7. satırda “TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular” için “Sözcük, ek, büyük harf ve ayrı/bitişik yazımların doğru biçimi” kanıtı, “Şiirin okunmasını kesintiye uğratmayan özenli yazım” uygulaması ve “Metin üzerinde ayrı bir yazım denetimi yapılmış” doğrulaması birlikte gösterilir; 8. satırda “TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular” için “Anlam birimi, durak ve vurguya hizmet eden işaret seçimi” kanıtı, “Şiirin ritmini ve anlam sınırlarını işlevsel noktalama ile destekleme” uygulaması ve “Her işaretin görevi açıklanabiliyor; kullanım tutarlı” doğrulaması birlikte gösterilir.","tr-g09-tde-n023__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-3.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n023__fig.header.tr-g09-tde-t02-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde4-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında oluşturduğun şiiri plan, anlatım, söz varlığı, ileti, dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama bakımından kurallı ve etkili hâle getirmeyi öğreneceksin. Şiir yazmak, dil kurallarının geçersiz olduğu bir alan değildir. Şair, kuralları bilinçli biçimde uygular; alışılmış düzenin dışına çıkacaksa da bu tercihin anlam, ritim veya vurgu üzerindeki görevini düşünür. Tema, ana duygu, ritim ve ahenk ögeleri birbiriyle ilişki kurarken sözcükler bağlama uygun seçilmeli, dizeler arasında izlenebilir bir bağ bulunmalı ve sunum okura saygılı bir biçimde gerçekleştirilmelidir.\n\nBu öğrenme çıktısındaki sekiz süreç bileşeni, ilk taslaktan paylaşılabilir metne uzanan denetim alanlarını resmî sırayla gösterir. Amaç, şiiri mekanik bir düzeltme listesine çevirmek değil, her kuralın anlama ve anlatıma katkısını fark etmektir. Bir noktalama işareti ritmi yönlendirebilir; uygun bir bağlaç düşünce ilişkisini belirginleştirebilir; gereksiz bir mecaz ise ana duyguyu zayıflatabilir. Bu nedenle kural uygulama, anlam üretiminden ayrı değil onunla birlikte yürür.","keyConcepts":"**Plan**, şiirin tema, ana duygu, görüntü sırası ve olası bitiş yönünü gösteren esnek taslaktır. **Dikkat çekici giriş**, yalnız şaşırtıcı bir söz değildir; şiirin ana anlam alanını başlatan, okurun metne hangi yönden yaklaşacağını sezdiren ilk dize veya dize grubudur. **Düşünceyi geliştirme yolu**, şiirde duygu ve düşüncenin somutlaşmasına yardım eden örnek, karşılaştırma, benzetme veya ilişkilendirme biçimidir. Bu araçların her biri, gösteriş için değil anlatım görevine göre kullanılmalıdır.\n\n**Uygun söz varlığı**, tema, ana duygu, hedef kitle ve üslupla uyuşan sözcük ve söz gruplarıdır. Deyim, mecaz veya terim kullanılabilir; fakat bağlama yabancı bir ifade yalnız süslü göründüğü için seçilmemelidir. **Açık ileti**, doğrudan belirtilen anlamdır; **örtük ileti**, metindeki ayrıntı ve ilişkilerden çıkarılan anlamdır. Örtük ileti belirsizlik demek değildir: okur, metin kanıtlarından hareketle makul bir sonuca ulaşabilmelidir.\n\n**Türkçe dil yapıları**, cümlede zaman, neden, amaç, koşul, karşıtlık ve diğer ilişkileri kuran biçimlerdir. **Bağdaşıklık**, sözcük, zamir, tekrar, bağlaç ve gönderimlerin dizeler arasında dilsel bağ oluşturmasıdır. **Tutarlılık** ise şiirin anlam ve duygu yönünün kendi içinde çelişmemesidir. **Yazım kuralları**, sözcüklerin, eklerin, büyük harflerin ve ayrı/bitişik yazımların doğru kullanılmasını; **noktalama kuralları** anlam birimlerinin ve durakların işlevsel biçimde gösterilmesini sağlar. Şiirde noktalama her dize sonunda zorunlu değildir; önemli olan kullanılan veya kullanılmayan işaretlerin bilinçli ve metin boyunca tutarlı olmasıdır.","steps":"**1. TDE4.3.1 — Plan hazırlar.** Tema, ana duygu ve görüntü sırasını belirleyen taslağa göre yazmaya başla. İlk dizeyi yalnız ses benzerliği için değil, şiirin anlam yönünü açacak biçimde kur. Plan değişebilir; ancak değişikliğin şiirin bütününe etkisini denetle.\n\n**2. TDE4.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Duygu ve düşünceyi somutlaştırmak için karşılaştırma, örnek veya benzetmeden yararlan. “Kaygı büyüktü.” demek yerine kaygının davranış veya görüntü üzerindeki etkisini gösterebilirsin. Her benzetmenin yeni bir anlam ilişkisi kurmasına dikkat et; alışılmamış olmak tek başına yeterli değildir.\n\n**3. TDE4.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Sözcükleri bağlam, ana duygu ve hedef kitle bakımından sınayıp seç. Aynı anlam alanındaki kelimeleri yığmak yerine her birine görev ver. Yabancı bir sözcüğün yerleşik Türkçe karşılığı varsa özenli Türkçeyi tercih et. Ana düşünce ve destekleyici ayrıntılar arasında söz varlığı bağı kur.\n\n**4. TDE4.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Okurun bilmesi gereken temel durumu açık bırak; ana duyguyu ve kimi iletileri ayrıntılarla sezdir. Başlangıç, sürdürme ve bitirme ifadeleri şiirin yönünü desteklesin. Başlık içerikle ilişkili olsun. Paylaşımda toplumsal hassasiyetleri gözet, olumlu tutum ve değerlere yer verirken öğüt veren yapay bir söyleyişe düşme.\n\n**5. TDE4.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Cümle veya dize parçaları arasındaki zaman, neden, amaç ve karşıtlık ilişkilerini doğru biçimlerle kur. Eksiltili anlatım kullanıyorsan anlamın hangi ögeden tamamlandığı anlaşılabilsin. Zaman geçişleri bilinçsizce değişmesin.\n\n**6. TDE4.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Zamirlerin hangi varlığa gönderimde bulunduğunu kontrol et. Anahtar sözcük tekrarlarını ritim için bilinçli kullan; gereksiz tekrarları çıkar. Bağlaçlar ve geçiş ifadeleri, dizeler arasındaki ilişkiyi olduğundan farklı göstermesin.\n\n**7. TDE4.3.7 — Yazım kurallarını uygular.** Büyük harf, ek, birleşik veya ayrı yazım ve sözcük biçimlerini denetle. Şiir düzeninin yazım hatalarını görünmez kılmadığını unutma. Başlık ve özel ad kullanımı varsa bunları ayrıca kontrol et.\n\n**8. TDE4.3.8 — Noktalama kurallarını uygular.** Nokta, virgül, noktalı virgül, iki nokta veya kısa çizgi gibi işaretleri anlam ilişkisine göre seç. Durak yalnız görünüş için değil, okuma temposu ve vurgu için kullanılmalıdır. İşaretsiz yazmayı seçersen anlam sınırlarının yine de izlenebilir olup olmadığını sesli okuyarak sınayabilirsin.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her parça veya kuralın uygulama biçimini, şiirin anlamına katkısını ve doğrulama kanıtını birlikte gösterir. Böylece düzeltme işlemi “kulağa hoş geliyor” yargısına değil, metinde gözlenebilir ilişkilere dayanır.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\nİlk taslak şu özgün mikro şiir olsun:\n\n“gece şehire ağır ağır indi\\npencereler birer birer sustu\\nben yarını düşündüm”\n\nÖnce TDE4.3.1 bakımından plana bakılır: tema karanlık içinde umut arayışı, ana duygu sessiz bir kararlılık olsun. İlk dize temayı başlatıyor; fakat “şehire” yazımı yanlıştır. TDE4.3.2 kapsamında yalnız “yarını düşündüm” demek yerine düşünceyi bir görüntüyle geliştirmek gerekir. TDE4.3.3 kapsamında “ağır ağır” tekrarı ritim sağlıyor, bu nedenle korunabilir; ancak üçüncü dizeye şiirin anlam alanıyla uyumlu bir söz varlığı eklenmelidir.\n\nTDE4.3.4 açısından “pencerelerin susması” örtük bir sakinleşme iletisi taşır; üçüncü dize, umudu daha belirgin fakat doğrudan öğüt vermeden göstermelidir. TDE4.3.5 ve TDE4.3.6 kapsamında özne ve zaman ilişkisi korunur, dizeler arasında “gece—pencere—yarın” ilerleyişi kurulur. TDE4.3.7 ile “şehire” sözcüğü “şehre” olarak düzeltilir ve ilk sözcüğün büyük harfle başlaması tercih edilir. TDE4.3.8 kapsamında ikinci dizeden sonra anlam tamamlandığı için nokta, ilk dizede devam ilişkisi için noktalı virgül kullanılabilir.\n\nDüzeltilmiş biçim:\n\n“Gece şehre ağır ağır indi;\\npencereler birer birer sustu.\\nBen, sessizliğin içinden yarına baktım.”\n\nBu düzenlemede kurallar şiiri yalnız biçimsel olarak düzeltmemiş, ana duyguyu daha görünür kılmıştır.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nBaşka bir taslak şöyle olsun:\n\n“Bu yol bana kendimi hatırlattı çünkü geri döndüğümde o değişmişti\\nTaşlar aynıydı ama ben onları başka gördüm”\n\nTDE4.3.1 açısından şiirin odağı “dönüşte değişen bakış” olarak belirlenir. İlk dizedeki “o” zamiri yolun mu, kişinin mi değiştiğini belirsiz bırakır; bu, örtük ileti değil bağdaşıklık sorunudur. TDE4.3.2 kapsamında karşılaştırma zaten “aynı taşlar—başka bakış” ekseninde vardır; bu ilişki güçlendirilebilir. TDE4.3.3 bakımından “kendimi hatırlattı” ifadesi anlamca sorunludur; “kendimi hatırladım” ya da “eski hâlimi hatırlattı” seçeneklerinden amaca uygun olanı seçmek gerekir.\n\nTDE4.3.4 ile açık durum “yola geri dönme”, örtük ileti “değişenin yalnız çevre olmadığı” biçiminde dengelenir. TDE4.3.5 kapsamında “çünkü” ile kurulan neden ilişkisi gereksiz uzuyorsa iki dizeye ayrılır. TDE4.3.6 için belirsiz zamir çıkarılır. Yazım ve noktalama denetiminden sonra metin şöyle düzenlenebilir:\n\n“Eski yol, eski hâlimi hatırlattı.\\nTaşlar yerindeydi; değişen, onlara bakan gözlerimdi.”\n\nBurada noktalı virgül karşıt iki yargıyı bağlar, “değişen” sözcüğü örtük iletinin yönünü açar ve söz varlığı temayla uyumlu kalır. Şiir sınıfta paylaşılırken kısa bir başlık belirtilir, seslendirme tamamlandıktan sonra görüşler saygılı biçimde alınır.","**Çözümlü örnek 1**\n\nİlk taslak şu özgün mikro şiir olsun:\n\n“gece şehire ağır ağır indi\\npencereler birer birer sustu\\nben yarını düşündüm”\n\nÖnce TDE4.3.1 bakımından plana bakılır: tema karanlık içinde umut arayışı, ana duygu sessiz bir kararlılık olsun. İlk dize temayı başlatıyor; fakat “şehire” yazımı yanlıştır. TDE4.3.2 kapsamında yalnız “yarını düşündüm” demek yerine düşünceyi bir görüntüyle geliştirmek gerekir. TDE4.3.3 kapsamında “ağır ağır” tekrarı ritim sağlıyor, bu nedenle korunabilir; ancak üçüncü dizeye şiirin anlam alanıyla uyumlu bir söz varlığı eklenmelidir.\n\nTDE4.3.4 açısından “pencerelerin susması” örtük bir sakinleşme iletisi taşır; üçüncü dize, umudu daha belirgin fakat doğrudan öğüt vermeden göstermelidir. TDE4.3.5 ve TDE4.3.6 kapsamında özne ve zaman ilişkisi korunur, dizeler arasında “gece—pencere—yarın” ilerleyişi kurulur. TDE4.3.7 ile “şehire” sözcüğü “şehre” olarak düzeltilir ve ilk sözcüğün büyük harfle başlaması tercih edilir. TDE4.3.8 kapsamında ikinci dizeden sonra anlam tamamlandığı için nokta, ilk dizede devam ilişkisi için noktalı virgül kullanılabilir.\n\nDüzeltilmiş biçim:\n\n“Gece şehre ağır ağır indi;\\npencereler birer birer sustu.\\nBen, sessizliğin içinden yarına baktım.”\n\nBu düzenlemede kurallar şiiri yalnız biçimsel olarak düzeltmemiş, ana duyguyu daha görünür kılmıştır.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nBaşka bir taslak şöyle olsun:\n\n“Bu yol bana kendimi hatırlattı çünkü geri döndüğümde o değişmişti\\nTaşlar aynıydı ama ben onları başka gördüm”\n\nTDE4.3.1 açısından şiirin odağı “dönüşte değişen bakış” olarak belirlenir. İlk dizedeki “o” zamiri yolun mu, kişinin mi değiştiğini belirsiz bırakır; bu, örtük ileti değil bağdaşıklık sorunudur. TDE4.3.2 kapsamında karşılaştırma zaten “aynı taşlar—başka bakış” ekseninde vardır; bu ilişki güçlendirilebilir. TDE4.3.3 bakımından “kendimi hatırlattı” ifadesi anlamca sorunludur; “kendimi hatırladım” ya da “eski hâlimi hatırlattı” seçeneklerinden amaca uygun olanı seçmek gerekir.\n\nTDE4.3.4 ile açık durum “yola geri dönme”, örtük ileti “değişenin yalnız çevre olmadığı” biçiminde dengelenir. TDE4.3.5 kapsamında “çünkü” ile kurulan neden ilişkisi gereksiz uzuyorsa iki dizeye ayrılır. TDE4.3.6 için belirsiz zamir çıkarılır. Yazım ve noktalama denetiminden sonra metin şöyle düzenlenebilir:\n\n“Eski yol, eski hâlimi hatırlattı.\\nTaşlar yerindeydi; değişen, onlara bakan gözlerimdi.”\n\nBurada noktalı virgül karşıt iki yargıyı bağlar, “değişen” sözcüğü örtük iletinin yönünü açar ve söz varlığı temayla uyumlu kalır. Şiir sınıfta paylaşılırken kısa bir başlık belirtilir, seslendirme tamamlandıktan sonra görüşler saygılı biçimde alınır."],"commonMistakes":"Sık yapılan ilk hata, şiirsel söyleyişi kuralsızlıkla eşitlemektir. Dizeyi bölmek, büyük harf kullanmamak veya noktalama işaretini kaldırmak ancak anlam ve ritim açısından bilinçli bir tercihse işlev kazanır; yazım yanlışını sanatsal seçim diye savunmak doğru değildir. İkinci hata, her dizeyi mecazla doldurmaktır. Bir mecazın katkısı, şaşırtıcılığından çok tema ve ana duyguya kurduğu bağla ölçülür. Uyak veya ses tekrarını anlamdan önce kurmak da sözcükleri zorlayabilir. Ayrıca örtük ileti ile anlaşılmazlık karıştırılmamalıdır: okur metindeki ayrıntılardan çıkarım yapabiliyorsa örtüklük vardır; gönderimler belirsiz ve ilişkiler kopuksa anlatım sorunu vardır. Son olarak yalnız yazım ve noktalama düzeltmek, içerik ve bağdaşıklık denetiminin yerine geçmez.","selfCheck":["Şiire tema, ana duygu ve görüntü sırasını gösteren planla başladım mı?","Dikkat çekici giriş şiirin anlam yönünü gerçekten açıyor mu?","Karşılaştırma, benzetme veya diğer geliştirme yolları belirli bir görev üstleniyor mu?","Söz varlığım bağlama, hedef kitleye ve şiirin üslubuna uygun mu?","Açık iletiler ile sezdirilen anlamlar birbirini destekliyor mu?","Türkçe dil yapıları zaman ve düşünce ilişkilerini doğru kuruyor mu?","Zamir, tekrar, bağlaç ve gönderimler dizeler arasında bağdaşıklık sağlıyor mu?","Yazım ve noktalama seçimlerimi metin üzerinde ve sesli okumayla denetledim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiirde Anlatım, Dil, Yazım ve Noktalama Kurallarını Uygulama: TDE4.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"51b74fe5871df8822531ff11c01fee5bc4d8a31ba683f7fc396f404c1611b3c3","reviewDecisionSha256":"9afd00a32779df97107b99ed1d8f6ddc371736bfed2c56621aeb7e0aefe78f77","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:51b74fe5871df8822531ff11c01fee5bc4d8a31ba683f7fc396f404c1611b3c3","reviewedHash":"sha256:51b74fe5871df8822531ff11c01fee5bc4d8a31ba683f7fc396f404c1611b3c3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9afd00a32779df97107b99ed1d8f6ddc371736bfed2c56621aeb7e0aefe78f77; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n023","contentProjectionSha256":"51b74fe5871df8822531ff11c01fee5bc4d8a31ba683f7fc396f404c1611b3c3","reviewDecisionSha256":"9afd00a32779df97107b99ed1d8f6ddc371736bfed2c56621aeb7e0aefe78f77","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n024","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.4","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Öz değerlendirme formu ve dereceli puanlama anahtarıyla şiiri değerlendirme.","Tema, ana duygu, ritim, ahenk ve söz varlığı ölçütleri doğrultusunda şiire son şeklini verme."],"physicalPages":[78],"evidenceId":"EV-TDE2026-P078-T02-APP-TDE4.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Şiiri Ölçütlerle Değerlendirip Yeniden Düzenleme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlam Arayışı” temasında yazdığın şiiri yalnız tamamlanmış bir ürün olarak değil, seçimleri ve değişiklikleri izlenebilen bir süreç olarak değerlendirmeyi öğreneceksin. Öz değerlendirme formu ve dereceli puanlama anahtarı kullanarak şiirinin tema, ana duygu, ritim, ahenk, söz varlığı, dil ve anlatım özelliklerini inceleyeceksin. “Beğendim” veya “olmamış” gibi genel yargılar yerine, metindeki belirli bir dizeye, sözcük seçimine, ritim düzenine ya da taslak değişikliğine dayanan gerekçeler kuracaksın. Arkadaş, öğretmen veya başka bir paydaştan gelen geri bildirimi doğrudan kabul etmek yerine yazma amacı ve ölçütlerle karşılaştıracak; uygun gördüğün öneriyi işleyip şiire son şeklini vereceksin.\n\nDeğerlendirme, yalnız yanlış aramak değildir. Güçlü seçimi belirlemek, o seçimin neden işe yaradığını açıklamak ve sonraki yazılarda kullanabileceğin bir ilkeye dönüştürmek de değerlendirmedir. Aynı biçimde eleştiri, metni küçümsemek değil, gelişme alanını kanıtla tanımlamaktır. Sürecin sonunda yeni hedef belirlemek, özgün yazar kimliğini geliştirmek ve uygun bir paylaşım ortamı seçmek beklenir. Böylece değerlendirme, şiirin bittiği nokta değil yeni yazma döngüsünün başlangıcı olur.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ölçüt**, şiirin hangi özelliğinin neye göre değerlendirileceğini gösteren açık ilkedir. “Ana duygu dizeler boyunca izlenebiliyor mu?”, “Sözcükler tema ile uyumlu mu?”, “Ritim anlamı destekliyor mu?” gibi sorular ölçüt oluşturur. **Öz değerlendirme**, kişinin kendi davranışını, düşüncesini, duygusunu, çalışma yolunu ve ürününü kanıta dayanarak incelemesidir. Bu işlem yalnız son metne değil, plan ve taslaklara da yönelir.\n\n**Dereceli puanlama anahtarı**, bir özelliğin farklı başarı düzeylerini tanımlayan araçtır. Örneğin tema ile söz varlığı ilişkisi “belirsiz”, “kısmen görünür”, “tutarlı” gibi açıklanabilir; fakat her düzeyin metin kanıtıyla desteklenmesi gerekir. **Süreç kanıtı**, plan, sözcük listesi, ilk taslak, düzeltme işaretleri ve geri bildirim notu gibi yazmanın nasıl geliştiğini gösteren belgedir. **Ürün kanıtı**, son şiirde görülen dize, sözcük, ses tekrarı, başlık veya anlam ilişkisidir.\n\n**Beğeni**, güçlü bulunan yönün belirtilmesidir; **eleştiri**, geliştirilmesi gereken yönün açıklanmasıdır. İkisi de gerekçe içerdiğinde öğreticidir. **Geri bildirimi işleme**, öneriyi ölçütle karşılaştırıp kabul etme, uyarlama veya gerekçeyle reddetme kararıdır. **Revizyon**, yalnız yazım yanlışı düzeltmekten daha geniştir; içerik, söz varlığı, ritim, dizelerin sırası ve başlık da değiştirilebilir. **Yeni hedef**, bir sonraki yazma çalışmasında gözlenebilir biçimde geliştirmek istediğin davranıştır. “Daha iyi yazacağım.” belirsizdir; “Bir sonraki şiirde ana duyguyu üç tutarlı görüntüyle sürdüreceğim.” izlenebilir bir hedeftir. **Özgün yazar kimliği**, başkalarını taklit etmek yerine kendi seçimlerini fark etme ve gerekçelendirme yoluyla zamanla oluşur.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE4.4.1 — Kendini değerlendirir.** Önce değerlendirme ölçütlerini şiiri okumadan belirle; aksi hâlde ölçütleri mevcut metni haklı çıkaracak biçimde değiştirebilirsin. Tema, ana duygu, ritim, ahenk, söz varlığı, dil-anlatım ve yazma sürecindeki çalışma davranışları için kısa ölçütler oluştur. Sonra ilk planı, taslakları ve son ürünü yan yana getir. Yazma sırasında hangi noktada zorlandığını, hangi stratejinin işe yaradığını ve duygu durumunun kararlarını nasıl etkilediğini kaydet.\n\nİçerik değerlendirmesinde her yargı için dize veya sözcük kanıtı göster. “Ana duygu tutarlı” diyorsan bu tutarlılığı taşıyan en az iki ayrıntıyı belirt. Dil ve anlatım değerlendirmesinde söz varlığının bağlama uygunluğunu, açık ve örtük iletilerin izlenebilirliğini, ritim ve ahengin anlamla ilişkisini incele. Paydaş görüşlerini de kaydet; fakat görüşün kimden geldiği kadar hangi ölçüte dayandığına bak. İki kişi farklı öneri sunuyorsa şiirin amacı ve kanıtlar yardımıyla karar ver.\n\n**2. TDE4.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Değerlendirme sonuçlarını eyleme çevir. Önce korunacak güçlü yönleri, sonra revize edilecek alanları belirle. Her değişiklik için “Ne değişecek?”, “Neden?”, “Hangi kanıt değişikliğin işe yaradığını gösterecek?” sorularını yanıtla. Genel geri bildirimlerden bir sonraki yazma çalışmasına yönelik yeni hedef çıkar. Bu hedef, kendi anlatım eğilimlerini tanımana ve özgün yazar kimliğini geliştirmene yardım etmelidir.\n\nRevizyon tamamlandığında şiiri yeniden ölçütlerle oku. Değişiklik, bir sorunu çözerken başka bir ilişkiyi bozmuş olabilir; örneğin anlamı açıklığa kavuştururken ritmi ağırlaştırabilirsin. Son biçim uygun olduğunda şiiri sınıf/okul panosu veya okulun resmî çevrim içi ortamı gibi güvenli ve uygun bir yerde paylaşabilirsin. Paylaşım kararı verilmeden önce mahremiyet, nezaket, kaynaklara saygı ve okul ortamının kuralları gözetilmelidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngüde ölçüt belirleme, süreç ve ürün kanıtını inceleme, gerekçeli değerlendirme yapma, geri bildirimi işleme ve yeni hedef ile revizyon belirleme adımları birbirini izler. Son adım yeniden ölçüt belirlemeye bağlandığı için değerlendirme tek seferlik bir son kontrol değil, gelişen bir yazma alışkanlığıdır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n**Çözümlü örnek 1**\n\nDeğerlendirilecek özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Sabah, boş fincanın kenarında kaldı.\\nPencere açıldı; oda biraz büyüdü.”\n\nÖğrenci tema için “yeniden başlama”, ana duygu için “hafifleme” belirlemiş olsun. Önce ölçütler kurulur: iki dize aynı ana duyguya hizmet etmeli; görüntüler arasında değişim ilişkisi bulunmalı; söz varlığı sade fakat çağrışımlı olmalı; noktalama okuma temposunu desteklemeli. TDE4.4.1 kapsamında ürün kanıtı incelendiğinde “boş fincan” bitmiş bir ana, “pencere açıldı” yeni başlangıca işaret eder. Beğeni cümlesi şöyle gerekçelendirilebilir: “İkinci dizedeki ‘oda biraz büyüdü’ ifadesini beğeniyorum; çünkü pencerenin açılmasıyla fiziksel değişimi içsel ferahlama çağrışımına bağlıyor.”\n\nEleştiri ise “İlk dizedeki ‘sabah kaldı’ ilişkisi ilgi çekici, fakat fincanın neden merkezde olduğu yeterince hazırlanmıyor.” biçiminde kurulabilir. Bir arkadaş “boş fincan yerine soğuk fincan de” önerisi versin. Bu öneri tema ölçütüyle karşılaştırılır. “Soğuk” sözcüğü bitiş duygusunu belirginleştirir, fakat ana duyguyu gereğinden fazla hüzne çekebilir. Öneri doğrudan alınmak yerine uyarlanır: “Sabah, yarım kalmış fincanın kenarında bekledi.” Sonra ritim ağırlaştığı için daha kısa bir revizyon seçilir: “Sabah, fincanın sessiz kenarında kaldı.” TDE4.4.2 kapsamında yeni hedef, “Bir sonraki şiirde nesnenin şiirdeki görevini ilk taslaktan önce yazacağım.” olur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nİkinci özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Kıyıdaki taş, dalgayı her gelişinde dinledi.\\nBen sustukça yol önümde uzadı.”\n\nÖğrenci şiirin temasını “kendini dinleme”, ana duygusunu “kararsızlık” olarak açıklasın. Öz değerlendirme formunda tema-söz varlığı ilişkisi, ritim ve dizeler arası bağ ölçütleri kullanılır. İlk dizedeki taş ve dalga görüntüsü süreklilik sağlar; ikinci dizedeki yol ise başka bir anlam alanı açar. Gerekçeli beğeni: “Dalgayı dinleyen taş, konuşmadan süren bir bekleyişi somutlaştırıyor.” Gerekçeli eleştiri: “Kıyı görüntüsünden yola geçiş için bağlayıcı bir ayrıntı olmadığından iki dize yan yana fakat tam ilişkili görünmüyor.”\n\nBir paydaş, ikinci dizeyi tamamen çıkarmayı önersin; başka biri yol görüntüsünü korumayı istesin. Öğrenci her iki görüşü şiirin amacıyla karşılaştırır. Amaç kararsızlığın iç hareketini göstermekse yol görüntüsü işlevseldir, fakat kıyıyla bağ kurulmalıdır. Revizyon şöyle yapılabilir: “Ben sustukça kıyı, önümde uzun bir yola dönüştü.” Bu değişiklik iki görüntüyü bağlar; ancak dize uzadığı için sesli okumada ritim yeniden sınanır. Daha dengeli bir biçim seçilir: “Ben sustukça kıyı, önümde yola dönüştü.” Son değerlendirmede tema daha görünür, gönderim daha açık ve ritim daha sıkıdır. Yeni hedef, “Görüntü değiştirirken geçişi taşıyan ortak bir sözcük ya da hareket kullanacağım.” olarak yazılır. Şiir paylaşılacaksa son metin ve kısa öz değerlendirme birlikte sunulur.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn sık yapılan hata, değerlendirmeyi kişisel beğeniye indirgemektir. “Bu dize güzel.” yargısı, hangi ölçüte göre güçlü olduğunu açıklamadıkça revizyona yön vermez. Diğer bir hata, yalnız yazım ve noktalama yanlışlarını arayıp tema, ana duygu, ritim ve söz varlığı ilişkisini incelememektir. Geri bildirimin tümünü kabul etmek de tümünü reddetmek kadar sorunludur; her öneri şiirin amacı ve kanıtlarla sınanmalıdır. Bazı öğrenciler revizyon sırasında özgün ifadelerini sırf daha alışılmış görünsün diye çıkarır. Oysa amaç farklılığı silmek değil, işlevsiz belirsizliği gidermektir. Son olarak “daha iyi yazacağım” gibi ölçülemeyen hedefler gelişmeyi izlemeyi zorlaştırır. Hedef, davranış ve kanıt içermelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Şiiri okumadan önce tema, ana duygu, ritim, söz varlığı ve dil için açık ölçütler belirledim mi?\n- Plan, ilk taslak, değişiklikler ve son ürün gibi süreç kanıtlarını birlikte inceledim mi?\n- Her beğeni ve eleştiri yargısını belirli bir metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?\n- Yazımı içerik, dil-anlatım ve çalışma davranışım yönlerinden değerlendirdim mi?\n- Paydaş geri bildirimlerini şiirin amacı ve ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Kabul ettiğim, uyarladığım veya reddettiğim önerilerin nedenini açıklayabiliyor muyum?\n- Revizyonun tema, ana duygu, ritim, ahenk ve söz varlığına etkisini yeniden kontrol ettim mi?\n- Sonraki yazma çalışması için gözlenebilir bir hedef belirledim ve uygun paylaşım koşullarını gözetiyorum mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n024__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-4","captionKey":"tr-g09-tde-n024__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n024__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-049","tr-g09-tde-qf-050"],"questionRanges":[{"start":241,"end":245},{"start":246,"end":250}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n024__fig.alt.tr-g09-tde-t02-tde4-4":"ANLAM ARAYIŞI temasında yazma değerlendirme döngüsü beş bağlantılı aşamadan oluşur: önce değerlendirme ölçütleri belirlenir; ardından plan, taslak, geri bildirim ve son şiirdeki süreç/ürün kanıtları incelenir; bu kanıtlardan hareketle gerekçeli beğeni ve eleştiri yazılır; uygun geri bildirim kabul edilip uyarlanır veya gerekçeyle reddedilir; son olarak yeni hedef ve revizyon kararı belirlenir. Son aşama yeni bir değerlendirme için ilk aşamaya döner.","tr-g09-tde-n024__fig.caption.tr-g09-tde-t02-tde4-4.main":"ANLAM ARAYIŞI: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n024__fig.node.tr-g09-tde-t02-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n024__fig.edge.tr-g09-tde-t02-tde4-4.1":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t02-tde4-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlam Arayışı” temasında yazdığın şiiri yalnız tamamlanmış bir ürün olarak değil, seçimleri ve değişiklikleri izlenebilen bir süreç olarak değerlendirmeyi öğreneceksin. Öz değerlendirme formu ve dereceli puanlama anahtarı kullanarak şiirinin tema, ana duygu, ritim, ahenk, söz varlığı, dil ve anlatım özelliklerini inceleyeceksin. “Beğendim” veya “olmamış” gibi genel yargılar yerine, metindeki belirli bir dizeye, sözcük seçimine, ritim düzenine ya da taslak değişikliğine dayanan gerekçeler kuracaksın. Arkadaş, öğretmen veya başka bir paydaştan gelen geri bildirimi doğrudan kabul etmek yerine yazma amacı ve ölçütlerle karşılaştıracak; uygun gördüğün öneriyi işleyip şiire son şeklini vereceksin.\n\nDeğerlendirme, yalnız yanlış aramak değildir. Güçlü seçimi belirlemek, o seçimin neden işe yaradığını açıklamak ve sonraki yazılarda kullanabileceğin bir ilkeye dönüştürmek de değerlendirmedir. Aynı biçimde eleştiri, metni küçümsemek değil, gelişme alanını kanıtla tanımlamaktır. Sürecin sonunda yeni hedef belirlemek, özgün yazar kimliğini geliştirmek ve uygun bir paylaşım ortamı seçmek beklenir. Böylece değerlendirme, şiirin bittiği nokta değil yeni yazma döngüsünün başlangıcı olur.","keyConcepts":"**Ölçüt**, şiirin hangi özelliğinin neye göre değerlendirileceğini gösteren açık ilkedir. “Ana duygu dizeler boyunca izlenebiliyor mu?”, “Sözcükler tema ile uyumlu mu?”, “Ritim anlamı destekliyor mu?” gibi sorular ölçüt oluşturur. **Öz değerlendirme**, kişinin kendi davranışını, düşüncesini, duygusunu, çalışma yolunu ve ürününü kanıta dayanarak incelemesidir. Bu işlem yalnız son metne değil, plan ve taslaklara da yönelir.\n\n**Dereceli puanlama anahtarı**, bir özelliğin farklı başarı düzeylerini tanımlayan araçtır. Örneğin tema ile söz varlığı ilişkisi “belirsiz”, “kısmen görünür”, “tutarlı” gibi açıklanabilir; fakat her düzeyin metin kanıtıyla desteklenmesi gerekir. **Süreç kanıtı**, plan, sözcük listesi, ilk taslak, düzeltme işaretleri ve geri bildirim notu gibi yazmanın nasıl geliştiğini gösteren belgedir. **Ürün kanıtı**, son şiirde görülen dize, sözcük, ses tekrarı, başlık veya anlam ilişkisidir.\n\n**Beğeni**, güçlü bulunan yönün belirtilmesidir; **eleştiri**, geliştirilmesi gereken yönün açıklanmasıdır. İkisi de gerekçe içerdiğinde öğreticidir. **Geri bildirimi işleme**, öneriyi ölçütle karşılaştırıp kabul etme, uyarlama veya gerekçeyle reddetme kararıdır. **Revizyon**, yalnız yazım yanlışı düzeltmekten daha geniştir; içerik, söz varlığı, ritim, dizelerin sırası ve başlık da değiştirilebilir. **Yeni hedef**, bir sonraki yazma çalışmasında gözlenebilir biçimde geliştirmek istediğin davranıştır. “Daha iyi yazacağım.” belirsizdir; “Bir sonraki şiirde ana duyguyu üç tutarlı görüntüyle sürdüreceğim.” izlenebilir bir hedeftir. **Özgün yazar kimliği**, başkalarını taklit etmek yerine kendi seçimlerini fark etme ve gerekçelendirme yoluyla zamanla oluşur.","steps":"**1. TDE4.4.1 — Kendini değerlendirir.** Önce değerlendirme ölçütlerini şiiri okumadan belirle; aksi hâlde ölçütleri mevcut metni haklı çıkaracak biçimde değiştirebilirsin. Tema, ana duygu, ritim, ahenk, söz varlığı, dil-anlatım ve yazma sürecindeki çalışma davranışları için kısa ölçütler oluştur. Sonra ilk planı, taslakları ve son ürünü yan yana getir. Yazma sırasında hangi noktada zorlandığını, hangi stratejinin işe yaradığını ve duygu durumunun kararlarını nasıl etkilediğini kaydet.\n\nİçerik değerlendirmesinde her yargı için dize veya sözcük kanıtı göster. “Ana duygu tutarlı” diyorsan bu tutarlılığı taşıyan en az iki ayrıntıyı belirt. Dil ve anlatım değerlendirmesinde söz varlığının bağlama uygunluğunu, açık ve örtük iletilerin izlenebilirliğini, ritim ve ahengin anlamla ilişkisini incele. Paydaş görüşlerini de kaydet; fakat görüşün kimden geldiği kadar hangi ölçüte dayandığına bak. İki kişi farklı öneri sunuyorsa şiirin amacı ve kanıtlar yardımıyla karar ver.\n\n**2. TDE4.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Değerlendirme sonuçlarını eyleme çevir. Önce korunacak güçlü yönleri, sonra revize edilecek alanları belirle. Her değişiklik için “Ne değişecek?”, “Neden?”, “Hangi kanıt değişikliğin işe yaradığını gösterecek?” sorularını yanıtla. Genel geri bildirimlerden bir sonraki yazma çalışmasına yönelik yeni hedef çıkar. Bu hedef, kendi anlatım eğilimlerini tanımana ve özgün yazar kimliğini geliştirmene yardım etmelidir.\n\nRevizyon tamamlandığında şiiri yeniden ölçütlerle oku. Değişiklik, bir sorunu çözerken başka bir ilişkiyi bozmuş olabilir; örneğin anlamı açıklığa kavuştururken ritmi ağırlaştırabilirsin. Son biçim uygun olduğunda şiiri sınıf/okul panosu veya okulun resmî çevrim içi ortamı gibi güvenli ve uygun bir yerde paylaşabilirsin. Paylaşım kararı verilmeden önce mahremiyet, nezaket, kaynaklara saygı ve okul ortamının kuralları gözetilmelidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngüde ölçüt belirleme, süreç ve ürün kanıtını inceleme, gerekçeli değerlendirme yapma, geri bildirimi işleme ve yeni hedef ile revizyon belirleme adımları birbirini izler. Son adım yeniden ölçüt belirlemeye bağlandığı için değerlendirme tek seferlik bir son kontrol değil, gelişen bir yazma alışkanlığıdır.","workedExamples":["**Çözümlü örnek 1**\n\nDeğerlendirilecek özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Sabah, boş fincanın kenarında kaldı.\\nPencere açıldı; oda biraz büyüdü.”\n\nÖğrenci tema için “yeniden başlama”, ana duygu için “hafifleme” belirlemiş olsun. Önce ölçütler kurulur: iki dize aynı ana duyguya hizmet etmeli; görüntüler arasında değişim ilişkisi bulunmalı; söz varlığı sade fakat çağrışımlı olmalı; noktalama okuma temposunu desteklemeli. TDE4.4.1 kapsamında ürün kanıtı incelendiğinde “boş fincan” bitmiş bir ana, “pencere açıldı” yeni başlangıca işaret eder. Beğeni cümlesi şöyle gerekçelendirilebilir: “İkinci dizedeki ‘oda biraz büyüdü’ ifadesini beğeniyorum; çünkü pencerenin açılmasıyla fiziksel değişimi içsel ferahlama çağrışımına bağlıyor.”\n\nEleştiri ise “İlk dizedeki ‘sabah kaldı’ ilişkisi ilgi çekici, fakat fincanın neden merkezde olduğu yeterince hazırlanmıyor.” biçiminde kurulabilir. Bir arkadaş “boş fincan yerine soğuk fincan de” önerisi versin. Bu öneri tema ölçütüyle karşılaştırılır. “Soğuk” sözcüğü bitiş duygusunu belirginleştirir, fakat ana duyguyu gereğinden fazla hüzne çekebilir. Öneri doğrudan alınmak yerine uyarlanır: “Sabah, yarım kalmış fincanın kenarında bekledi.” Sonra ritim ağırlaştığı için daha kısa bir revizyon seçilir: “Sabah, fincanın sessiz kenarında kaldı.” TDE4.4.2 kapsamında yeni hedef, “Bir sonraki şiirde nesnenin şiirdeki görevini ilk taslaktan önce yazacağım.” olur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nİkinci özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Kıyıdaki taş, dalgayı her gelişinde dinledi.\\nBen sustukça yol önümde uzadı.”\n\nÖğrenci şiirin temasını “kendini dinleme”, ana duygusunu “kararsızlık” olarak açıklasın. Öz değerlendirme formunda tema-söz varlığı ilişkisi, ritim ve dizeler arası bağ ölçütleri kullanılır. İlk dizedeki taş ve dalga görüntüsü süreklilik sağlar; ikinci dizedeki yol ise başka bir anlam alanı açar. Gerekçeli beğeni: “Dalgayı dinleyen taş, konuşmadan süren bir bekleyişi somutlaştırıyor.” Gerekçeli eleştiri: “Kıyı görüntüsünden yola geçiş için bağlayıcı bir ayrıntı olmadığından iki dize yan yana fakat tam ilişkili görünmüyor.”\n\nBir paydaş, ikinci dizeyi tamamen çıkarmayı önersin; başka biri yol görüntüsünü korumayı istesin. Öğrenci her iki görüşü şiirin amacıyla karşılaştırır. Amaç kararsızlığın iç hareketini göstermekse yol görüntüsü işlevseldir, fakat kıyıyla bağ kurulmalıdır. Revizyon şöyle yapılabilir: “Ben sustukça kıyı, önümde uzun bir yola dönüştü.” Bu değişiklik iki görüntüyü bağlar; ancak dize uzadığı için sesli okumada ritim yeniden sınanır. Daha dengeli bir biçim seçilir: “Ben sustukça kıyı, önümde yola dönüştü.” Son değerlendirmede tema daha görünür, gönderim daha açık ve ritim daha sıkıdır. Yeni hedef, “Görüntü değiştirirken geçişi taşıyan ortak bir sözcük ya da hareket kullanacağım.” olarak yazılır. Şiir paylaşılacaksa son metin ve kısa öz değerlendirme birlikte sunulur.","**Çözümlü örnek 1**\n\nDeğerlendirilecek özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Sabah, boş fincanın kenarında kaldı.\\nPencere açıldı; oda biraz büyüdü.”\n\nÖğrenci tema için “yeniden başlama”, ana duygu için “hafifleme” belirlemiş olsun. Önce ölçütler kurulur: iki dize aynı ana duyguya hizmet etmeli; görüntüler arasında değişim ilişkisi bulunmalı; söz varlığı sade fakat çağrışımlı olmalı; noktalama okuma temposunu desteklemeli. TDE4.4.1 kapsamında ürün kanıtı incelendiğinde “boş fincan” bitmiş bir ana, “pencere açıldı” yeni başlangıca işaret eder. Beğeni cümlesi şöyle gerekçelendirilebilir: “İkinci dizedeki ‘oda biraz büyüdü’ ifadesini beğeniyorum; çünkü pencerenin açılmasıyla fiziksel değişimi içsel ferahlama çağrışımına bağlıyor.”\n\nEleştiri ise “İlk dizedeki ‘sabah kaldı’ ilişkisi ilgi çekici, fakat fincanın neden merkezde olduğu yeterince hazırlanmıyor.” biçiminde kurulabilir. Bir arkadaş “boş fincan yerine soğuk fincan de” önerisi versin. Bu öneri tema ölçütüyle karşılaştırılır. “Soğuk” sözcüğü bitiş duygusunu belirginleştirir, fakat ana duyguyu gereğinden fazla hüzne çekebilir. Öneri doğrudan alınmak yerine uyarlanır: “Sabah, yarım kalmış fincanın kenarında bekledi.” Sonra ritim ağırlaştığı için daha kısa bir revizyon seçilir: “Sabah, fincanın sessiz kenarında kaldı.” TDE4.4.2 kapsamında yeni hedef, “Bir sonraki şiirde nesnenin şiirdeki görevini ilk taslaktan önce yazacağım.” olur.\n\n**Çözümlü örnek 2**\n\nİkinci özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Kıyıdaki taş, dalgayı her gelişinde dinledi.\\nBen sustukça yol önümde uzadı.”\n\nÖğrenci şiirin temasını “kendini dinleme”, ana duygusunu “kararsızlık” olarak açıklasın. Öz değerlendirme formunda tema-söz varlığı ilişkisi, ritim ve dizeler arası bağ ölçütleri kullanılır. İlk dizedeki taş ve dalga görüntüsü süreklilik sağlar; ikinci dizedeki yol ise başka bir anlam alanı açar. Gerekçeli beğeni: “Dalgayı dinleyen taş, konuşmadan süren bir bekleyişi somutlaştırıyor.” Gerekçeli eleştiri: “Kıyı görüntüsünden yola geçiş için bağlayıcı bir ayrıntı olmadığından iki dize yan yana fakat tam ilişkili görünmüyor.”\n\nBir paydaş, ikinci dizeyi tamamen çıkarmayı önersin; başka biri yol görüntüsünü korumayı istesin. Öğrenci her iki görüşü şiirin amacıyla karşılaştırır. Amaç kararsızlığın iç hareketini göstermekse yol görüntüsü işlevseldir, fakat kıyıyla bağ kurulmalıdır. Revizyon şöyle yapılabilir: “Ben sustukça kıyı, önümde uzun bir yola dönüştü.” Bu değişiklik iki görüntüyü bağlar; ancak dize uzadığı için sesli okumada ritim yeniden sınanır. Daha dengeli bir biçim seçilir: “Ben sustukça kıyı, önümde yola dönüştü.” Son değerlendirmede tema daha görünür, gönderim daha açık ve ritim daha sıkıdır. Yeni hedef, “Görüntü değiştirirken geçişi taşıyan ortak bir sözcük ya da hareket kullanacağım.” olarak yazılır. Şiir paylaşılacaksa son metin ve kısa öz değerlendirme birlikte sunulur."],"commonMistakes":"En sık yapılan hata, değerlendirmeyi kişisel beğeniye indirgemektir. “Bu dize güzel.” yargısı, hangi ölçüte göre güçlü olduğunu açıklamadıkça revizyona yön vermez. Diğer bir hata, yalnız yazım ve noktalama yanlışlarını arayıp tema, ana duygu, ritim ve söz varlığı ilişkisini incelememektir. Geri bildirimin tümünü kabul etmek de tümünü reddetmek kadar sorunludur; her öneri şiirin amacı ve kanıtlarla sınanmalıdır. Bazı öğrenciler revizyon sırasında özgün ifadelerini sırf daha alışılmış görünsün diye çıkarır. Oysa amaç farklılığı silmek değil, işlevsiz belirsizliği gidermektir. Son olarak “daha iyi yazacağım” gibi ölçülemeyen hedefler gelişmeyi izlemeyi zorlaştırır. Hedef, davranış ve kanıt içermelidir.","selfCheck":["Şiiri okumadan önce tema, ana duygu, ritim, söz varlığı ve dil için açık ölçütler belirledim mi?","Plan, ilk taslak, değişiklikler ve son ürün gibi süreç kanıtlarını birlikte inceledim mi?","Her beğeni ve eleştiri yargısını belirli bir metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?","Yazımı içerik, dil-anlatım ve çalışma davranışım yönlerinden değerlendirdim mi?","Paydaş geri bildirimlerini şiirin amacı ve ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Kabul ettiğim, uyarladığım veya reddettiğim önerilerin nedenini açıklayabiliyor muyum?","Revizyonun tema, ana duygu, ritim, ahenk ve söz varlığına etkisini yeniden kontrol ettim mi?","Sonraki yazma çalışması için gözlenebilir bir hedef belirledim ve uygun paylaşım koşullarını gözetiyorum mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Şiiri Ölçütlerle Değerlendirip Yeniden Düzenleme: TDE4.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a34e4c3ea7dcbc553a157164e7c461333c4907295421fc381d235503487f9167","reviewDecisionSha256":"ee2c367e6d537f55f98db84c9016c3901fa4e7bc29d5d2e6f073a7ad5e0eed80","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a34e4c3ea7dcbc553a157164e7c461333c4907295421fc381d235503487f9167","reviewedHash":"sha256:a34e4c3ea7dcbc553a157164e7c461333c4907295421fc381d235503487f9167","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ee2c367e6d537f55f98db84c9016c3901fa4e7bc29d5d2e6f073a7ad5e0eed80; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n024","contentProjectionSha256":"a34e4c3ea7dcbc553a157164e7c461333c4907295421fc381d235503487f9167","reviewDecisionSha256":"ee2c367e6d537f55f98db84c9016c3901fa4e7bc29d5d2e6f073a7ad5e0eed80","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n025","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.1","objective":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Kültürel miras konulu belgesel için amaç ve uygun dinleme/izleme stratejisi belirleme.","Konu, amaç, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatım biçimlerine odaklanan kontrol listesini öğrencilerle hazırlama."],"physicalPages":[85],"evidenceId":"EV-TDE2026-P085-T03-APP-TDE1.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Kültürel Miras Belgeselini Amaçlı Dinleme/İzleme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlamın Yapı Taşları” temasında kültürel mirası ele alan bir belgeseli gelişigüzel seyretmek yerine dinleme/izleme sürecini bilinçli biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Yönetim, belgeselin içeriğini çözümlemeden önce yaptığın seçimlerle başlar. Önce neden dinlediğini/izlediğini belirleyecek; başlık, açılış görüntüsü ve kısa tanıtımdan hareketle içerik ile tür hakkında sınanabilir tahminler oluşturacak; amacına uygun yöntem ve stratejiyi seçeceksin. Ardından dinleme/izleme kurallarını uygulayarak dikkatini ve metinle ilişkini sürdüreceksin. Tema uygulamasında konu, amaç, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatım biçimlerine odaklanan bir kontrol listesi hazırlaman beklenir. Bu listenin görevi belgeselin cevabını önceden vermek değil, dikkatini hangi kanıtlara yönelteceğini açık hâle getirmektir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Dinleme/izleme amacı**, belgeselden hangi öğrenme ürününü elde etmek istediğini belirleyen hedeftir. “Kültürel miras ögesinin tanıtılma biçimini fark etmek”, “belgeselin yapısını izlemek” veya “ana düşünceyi destekleyen görsel-işitsel kanıtları kaydetmek” birbirinden farklı amaçlardır. Amaç değişince not alma biçimi de değişir.\n\n**Tahmin**, başlık ve görselden oluşturulan geçici görüştür. Tahmin, kanıt bulunmadan kesin yargıya dönüştürülmez. **Yöntem**, süreci genel olarak nasıl yürüteceğini; **strateji** ise amaca ulaşmak için uygulayacağın özel işlemi gösterir. Örneğin belgeseli ilk seferde kesmeden izlemek bir yöntem, ikinci izleyişte yapı geçişlerini zaman kodu kullanmadan kısa işaretlerle not etmek bir stratejidir.\n\n**Kontrol listesi**, gözlenebilir davranış ve odaklardan oluşur. “Dikkatli olacağım” belirsizdir; “açılış, gelişme ve kapanışta ana konunun nasıl sürdürüldüğünü işaretleyeceğim” ise denetlenebilir. **Dinleme/izleme kuralları**; uygun ortam hazırlama, kaydı gereksiz yere bölmeme, başkasının dikkatini dağıtmama, kanıtı tamamlamadan konuşmama ve seçilen stratejiyi sürdürme gibi davranışları kapsar.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, TDE1.1.1 kapsamındaki seçimleri ilk üç basamakta; TDE1.1.2 kapsamındaki ilişkiyi sürdürme davranışını son basamakta görünür kılar.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Belgeseli açmadan önce tek cümlelik bir amaç yaz. “Her şeyi öğreneceğim” yerine “Belgeselde kültürel miras ögesinin hangi yapı içinde tanıtıldığını belirleyeceğim” gibi sınanabilir bir hedef kur. Ardından bu amacın gerektirdiği odakları seç: konu, sunuluş amacı, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünceler veya anlatım biçimleri. Hepsini aynı ayrıntıyla izlemeye çalışmak yerine öncelik sırası oluştur.\n\n**2. Başlık ve görsellerden tahmin üret.** Başlıktaki anahtar sözcükleri, tanıtım karesindeki mekânı, kişileri, nesneleri ve çekim biçimini gözlemle. İki tür tahmin yazabilirsin: “Belgesel neyi ele alabilir?” ve “Bunu hangi yapı ya da anlatım biçimiyle sunabilir?” Örneğin bir ustanın ellerini gösteren yakın çekim, üretim sürecinin açıklanacağına işaret edebilir; ancak bu yalnız başlangıç varsayımıdır.\n\n**3. Uygun yöntem ve stratejiyi seç.** Yapıyı izlemek istiyorsan “açılış-gelişme-kapanış” sütunları; ana düşünceyi arıyorsan “iddia-kanıt-açıklama” düzeni; üslubu izlemek istiyorsan “sözel ifade-görsel/işitsel destek-etki” düzeni kullanabilirsin. İlk izleyişte bütünlüğe, ikinci izleyişte seçilmiş odaklara yönelmek, çok modlu bir belgeselde yararlıdır. Notlarını kısa tut; anlatıcının bütün sözlerini yazmaya çalışmak görüntüleri kaçırmana yol açar.\n\n**4. Kontrol listesini önceden hazırla.** Listeye “Konuyu belirlemeye yarayan iki kanıt kaydettim mi?”, “Belgeselin amacıyla kullanılan üslup arasında ilişki kurabileceğim örnek buldum mu?”, “Yapı geçişlerini fark ettim mi?”, “Ana düşünceyi destekleyen yardımcı düşünceleri ayırdım mı?” gibi maddeler ekle. Bu maddeler içerik cevabı değil, izleyeceğin kanıt türleridir.\n\n**5. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür: kuralları uygula.** Kayıt başlarken dış uyaranları azalt, sesi ve görüntüyü anlaşılır düzeye getir, seçtiğin not düzenini hazırla. Belgeselin bir bölümünü anlamadığında hemen kesin hüküm verme; bütünlük oluşana kadar geçici bir işaret koy. Sınıf ortamında başkalarının görüşünü dinleme tamamlanmadan yönlendirmemeye dikkat et. Görüntü, anlatıcı sesi, müzik ve ekrandaki yazıları birlikte izle; yalnız bir kanala yoğunlaşıp diğerlerini yok sayma.\n\n**6. Yönetim sürecini denetle.** İzleme sonunda “Amacımı korudum mu?”, “Tahminlerimi kanıtla sınamak için yeterli not aldım mı?”, “Seçtiğim strateji gereksiz ayrıntıyı azalttı mı?”, “Kontrol listem yapı ve anlam ilişkisini izlememi sağladı mı?” sorularını yanıtla. Burada değerlendirdiğin şey belgeseli beğenip beğenmemen değil, dinleme/izleme sürecini ne ölçüde yönetebildiğindir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro durumun başlığı “Taşın Hatırası”dır. Tanıtım görüntüsünde eski bir meydan çeşmesinin ayrıntıları ve su dolduran insanların elleri görünür. Kısa anlatıcı cümlesi şöyledir: “Bu çeşme, yalnız suyun değil, buluşmaların da durağıydı.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Belgeselin kültürel miras ögesini fiziksel yapı ile toplumsal işlevi birlikte kullanarak nasıl tanıttığını izlemek” olarak belirlenir. Başlık ve görüntüden, çeşmenin geçmişi ile günlük yaşamdaki yerinin ele alınacağı tahmin edilir. Strateji olarak iki sütun seçilir: “görülen/duyulan kanıt” ve “yapıdaki görevi”. İlk izleyişte bütünlük korunur; ikinci izleyişte açılıştaki çeşme görüntüsü, anlatıcı cümlesi ve olası tanıklık bölümleri ayrı işaretlenir. Kontrol listesinde konu, amaç, yapı ve yardımcı düşünce maddeleri bulunur. Böylece öğrenci, “çeşme önemlidir” sonucunu baştan kabul etmez; belgeselin bunu hangi parçalarla kurduğunu izleyecek bir süreç tasarlar.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün kısa belgesel durumunun adı “Ustanın Sessiz Ölçüsü”dür. Açılışta ahşap üzerine çizgi çeken bir el görülür; ardından şu söz duyulur: “Her kesik, bir sonrakinin yerini belirler.”\n\n**Çözüm:** Öğrencinin amacı, “Üretim sürecinin hangi anlatım biçimleri ve yapı sırasıyla açıklandığını belirlemek”tir. Görselden uygulamalı gösterim, sözden ise neden-sonuç ilişkisi kurulacağı tahmin edilir. İlk izleyiş için not almadan genel akışı takip etme; ikinci izleyiş için “gösterme-açıklama-tanıklık-sonuç” işaretleri seçilir. Dinleme/izleme sırasında anlatıcı cümlesi ile el hareketinin aynı bilgiyi destekleyip desteklemediği kaydedilir. Öğrenci kaydı her birkaç saniyede durdurmak yerine bölüm sonlarında kısa not alır. Son kontrolde stratejinin yapıyı görmeyi kolaylaştırdığı, fakat üslup için yeterli kanıt toplanmadığı fark edilirse üçüncü bir odaklı izleyiş planlanır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn sık görülen hata, amacı “belgeseli anlamak” gibi çok geniş bırakmaktır. Böyle bir amaç hangi ayrıntının kaydedileceğini göstermez. İkinci hata, tanıtım görüntüsünden yapılan tahmini belgeselin kesin içeriği sanmaktır. Üçüncü hata, kontrol listesini cevap anahtarına çevirmektir; listede “ana düşünce şudur” değil, “ana düşünceyi destekleyen kanıtları ayırdım mı?” yazmalıdır. Bir başka sorun, her sözü not etmeye çalışırken görüntü, ses ve yapı geçişlerini kaçırmaktır. Son olarak dinleme/izleme kuralını yalnız sessiz durmak sanmak eksiktir. Kural; dikkat, ortam, seçilen strateji, başkalarının öğrenme hakkı ve kanıtı tamamlamadan yargıya varmama davranışlarını birlikte içerir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Belgeseli dinleme/izleme amacımı açık ve sınanabilir biçimde yazdım mı?\n- Başlık ve görsellerden içerik ile tür hakkında geçici tahminler oluşturdum mu?\n- Amacıma uygun yöntem, strateji ve not düzeni seçtim mi?\n- Konu, amaç, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatım biçimlerinden gerekli olanları kontrol listeme aldım mı?\n- Görsel ve işitsel kanalları birlikte takip ettim mi?\n- Dinleme/izleme kurallarını uygulayarak dikkatimi ve metinle ilişkimi sürdürdüm mü?\n- Tahmin ile kesin yargıyı birbirinden ayırdım mı?\n- Süreç sonunda seçtiğim stratejinin işe yarayıp yaramadığını kanıtla değerlendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n025__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-1","captionKey":"tr-g09-tde-n025__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde1-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde1-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n025__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde1-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-051","tr-g09-tde-qf-052"],"questionRanges":[{"start":251,"end":255},{"start":256,"end":260}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n025__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n025__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n025__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde1-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n025__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen dört düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Amaç belirle”, 2. düğüm “Başlık/görselden tahmin et”, 3. düğüm “Yöntem ve strateji seç”, 4. düğüm “Kurallarla sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonrakine bağlanır; ilk karar sonraki seçimin temelini oluşturur ve son düğümde süreç seçilen kurallarla sürdürülür."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde1-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlamın Yapı Taşları” temasında kültürel mirası ele alan bir belgeseli gelişigüzel seyretmek yerine dinleme/izleme sürecini bilinçli biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Yönetim, belgeselin içeriğini çözümlemeden önce yaptığın seçimlerle başlar. Önce neden dinlediğini/izlediğini belirleyecek; başlık, açılış görüntüsü ve kısa tanıtımdan hareketle içerik ile tür hakkında sınanabilir tahminler oluşturacak; amacına uygun yöntem ve stratejiyi seçeceksin. Ardından dinleme/izleme kurallarını uygulayarak dikkatini ve metinle ilişkini sürdüreceksin. Tema uygulamasında konu, amaç, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatım biçimlerine odaklanan bir kontrol listesi hazırlaman beklenir. Bu listenin görevi belgeselin cevabını önceden vermek değil, dikkatini hangi kanıtlara yönelteceğini açık hâle getirmektir.","keyConcepts":"**Dinleme/izleme amacı**, belgeselden hangi öğrenme ürününü elde etmek istediğini belirleyen hedeftir. “Kültürel miras ögesinin tanıtılma biçimini fark etmek”, “belgeselin yapısını izlemek” veya “ana düşünceyi destekleyen görsel-işitsel kanıtları kaydetmek” birbirinden farklı amaçlardır. Amaç değişince not alma biçimi de değişir.\n\n**Tahmin**, başlık ve görselden oluşturulan geçici görüştür. Tahmin, kanıt bulunmadan kesin yargıya dönüştürülmez. **Yöntem**, süreci genel olarak nasıl yürüteceğini; **strateji** ise amaca ulaşmak için uygulayacağın özel işlemi gösterir. Örneğin belgeseli ilk seferde kesmeden izlemek bir yöntem, ikinci izleyişte yapı geçişlerini zaman kodu kullanmadan kısa işaretlerle not etmek bir stratejidir.\n\n**Kontrol listesi**, gözlenebilir davranış ve odaklardan oluşur. “Dikkatli olacağım” belirsizdir; “açılış, gelişme ve kapanışta ana konunun nasıl sürdürüldüğünü işaretleyeceğim” ise denetlenebilir. **Dinleme/izleme kuralları**; uygun ortam hazırlama, kaydı gereksiz yere bölmeme, başkasının dikkatini dağıtmama, kanıtı tamamlamadan konuşmama ve seçilen stratejiyi sürdürme gibi davranışları kapsar.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, TDE1.1.1 kapsamındaki seçimleri ilk üç basamakta; TDE1.1.2 kapsamındaki ilişkiyi sürdürme davranışını son basamakta görünür kılar.","steps":"**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Belgeseli açmadan önce tek cümlelik bir amaç yaz. “Her şeyi öğreneceğim” yerine “Belgeselde kültürel miras ögesinin hangi yapı içinde tanıtıldığını belirleyeceğim” gibi sınanabilir bir hedef kur. Ardından bu amacın gerektirdiği odakları seç: konu, sunuluş amacı, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünceler veya anlatım biçimleri. Hepsini aynı ayrıntıyla izlemeye çalışmak yerine öncelik sırası oluştur.\n\n**2. Başlık ve görsellerden tahmin üret.** Başlıktaki anahtar sözcükleri, tanıtım karesindeki mekânı, kişileri, nesneleri ve çekim biçimini gözlemle. İki tür tahmin yazabilirsin: “Belgesel neyi ele alabilir?” ve “Bunu hangi yapı ya da anlatım biçimiyle sunabilir?” Örneğin bir ustanın ellerini gösteren yakın çekim, üretim sürecinin açıklanacağına işaret edebilir; ancak bu yalnız başlangıç varsayımıdır.\n\n**3. Uygun yöntem ve stratejiyi seç.** Yapıyı izlemek istiyorsan “açılış-gelişme-kapanış” sütunları; ana düşünceyi arıyorsan “iddia-kanıt-açıklama” düzeni; üslubu izlemek istiyorsan “sözel ifade-görsel/işitsel destek-etki” düzeni kullanabilirsin. İlk izleyişte bütünlüğe, ikinci izleyişte seçilmiş odaklara yönelmek, çok modlu bir belgeselde yararlıdır. Notlarını kısa tut; anlatıcının bütün sözlerini yazmaya çalışmak görüntüleri kaçırmana yol açar.\n\n**4. Kontrol listesini önceden hazırla.** Listeye “Konuyu belirlemeye yarayan iki kanıt kaydettim mi?”, “Belgeselin amacıyla kullanılan üslup arasında ilişki kurabileceğim örnek buldum mu?”, “Yapı geçişlerini fark ettim mi?”, “Ana düşünceyi destekleyen yardımcı düşünceleri ayırdım mı?” gibi maddeler ekle. Bu maddeler içerik cevabı değil, izleyeceğin kanıt türleridir.\n\n**5. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür: kuralları uygula.** Kayıt başlarken dış uyaranları azalt, sesi ve görüntüyü anlaşılır düzeye getir, seçtiğin not düzenini hazırla. Belgeselin bir bölümünü anlamadığında hemen kesin hüküm verme; bütünlük oluşana kadar geçici bir işaret koy. Sınıf ortamında başkalarının görüşünü dinleme tamamlanmadan yönlendirmemeye dikkat et. Görüntü, anlatıcı sesi, müzik ve ekrandaki yazıları birlikte izle; yalnız bir kanala yoğunlaşıp diğerlerini yok sayma.\n\n**6. Yönetim sürecini denetle.** İzleme sonunda “Amacımı korudum mu?”, “Tahminlerimi kanıtla sınamak için yeterli not aldım mı?”, “Seçtiğim strateji gereksiz ayrıntıyı azalttı mı?”, “Kontrol listem yapı ve anlam ilişkisini izlememi sağladı mı?” sorularını yanıtla. Burada değerlendirdiğin şey belgeseli beğenip beğenmemen değil, dinleme/izleme sürecini ne ölçüde yönetebildiğindir.","workedExamples":["Özgün mikro durumun başlığı “Taşın Hatırası”dır. Tanıtım görüntüsünde eski bir meydan çeşmesinin ayrıntıları ve su dolduran insanların elleri görünür. Kısa anlatıcı cümlesi şöyledir: “Bu çeşme, yalnız suyun değil, buluşmaların da durağıydı.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Belgeselin kültürel miras ögesini fiziksel yapı ile toplumsal işlevi birlikte kullanarak nasıl tanıttığını izlemek” olarak belirlenir. Başlık ve görüntüden, çeşmenin geçmişi ile günlük yaşamdaki yerinin ele alınacağı tahmin edilir. Strateji olarak iki sütun seçilir: “görülen/duyulan kanıt” ve “yapıdaki görevi”. İlk izleyişte bütünlük korunur; ikinci izleyişte açılıştaki çeşme görüntüsü, anlatıcı cümlesi ve olası tanıklık bölümleri ayrı işaretlenir. Kontrol listesinde konu, amaç, yapı ve yardımcı düşünce maddeleri bulunur. Böylece öğrenci, “çeşme önemlidir” sonucunu baştan kabul etmez; belgeselin bunu hangi parçalarla kurduğunu izleyecek bir süreç tasarlar.","Özgün kısa belgesel durumunun adı “Ustanın Sessiz Ölçüsü”dür. Açılışta ahşap üzerine çizgi çeken bir el görülür; ardından şu söz duyulur: “Her kesik, bir sonrakinin yerini belirler.”\n\n**Çözüm:** Öğrencinin amacı, “Üretim sürecinin hangi anlatım biçimleri ve yapı sırasıyla açıklandığını belirlemek”tir. Görselden uygulamalı gösterim, sözden ise neden-sonuç ilişkisi kurulacağı tahmin edilir. İlk izleyiş için not almadan genel akışı takip etme; ikinci izleyiş için “gösterme-açıklama-tanıklık-sonuç” işaretleri seçilir. Dinleme/izleme sırasında anlatıcı cümlesi ile el hareketinin aynı bilgiyi destekleyip desteklemediği kaydedilir. Öğrenci kaydı her birkaç saniyede durdurmak yerine bölüm sonlarında kısa not alır. Son kontrolde stratejinin yapıyı görmeyi kolaylaştırdığı, fakat üslup için yeterli kanıt toplanmadığı fark edilirse üçüncü bir odaklı izleyiş planlanır."],"commonMistakes":"En sık görülen hata, amacı “belgeseli anlamak” gibi çok geniş bırakmaktır. Böyle bir amaç hangi ayrıntının kaydedileceğini göstermez. İkinci hata, tanıtım görüntüsünden yapılan tahmini belgeselin kesin içeriği sanmaktır. Üçüncü hata, kontrol listesini cevap anahtarına çevirmektir; listede “ana düşünce şudur” değil, “ana düşünceyi destekleyen kanıtları ayırdım mı?” yazmalıdır. Bir başka sorun, her sözü not etmeye çalışırken görüntü, ses ve yapı geçişlerini kaçırmaktır. Son olarak dinleme/izleme kuralını yalnız sessiz durmak sanmak eksiktir. Kural; dikkat, ortam, seçilen strateji, başkalarının öğrenme hakkı ve kanıtı tamamlamadan yargıya varmama davranışlarını birlikte içerir.","selfCheck":["Belgeseli dinleme/izleme amacımı açık ve sınanabilir biçimde yazdım mı?","Başlık ve görsellerden içerik ile tür hakkında geçici tahminler oluşturdum mu?","Amacıma uygun yöntem, strateji ve not düzeni seçtim mi?","Konu, amaç, üslup, yapı, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatım biçimlerinden gerekli olanları kontrol listeme aldım mı?","Görsel ve işitsel kanalları birlikte takip ettim mi?","Dinleme/izleme kurallarını uygulayarak dikkatimi ve metinle ilişkimi sürdürdüm mü?","Tahmin ile kesin yargıyı birbirinden ayırdım mı?","Süreç sonunda seçtiğim stratejinin işe yarayıp yaramadığını kanıtla değerlendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Kültürel Miras Belgeselini Amaçlı Dinleme/İzleme: TDE1.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ed7b75a54e9ba0c771f867201e8f9f1d397b00499e77009bf3f31c91cd037002","reviewDecisionSha256":"90f0b83f3ec45abe8ca15b174fe1aa9d1a0796178c6ccf7ecd06b289a1ce62a5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ed7b75a54e9ba0c771f867201e8f9f1d397b00499e77009bf3f31c91cd037002","reviewedHash":"sha256:ed7b75a54e9ba0c771f867201e8f9f1d397b00499e77009bf3f31c91cd037002","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:90f0b83f3ec45abe8ca15b174fe1aa9d1a0796178c6ccf7ecd06b289a1ce62a5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n025","contentProjectionSha256":"ed7b75a54e9ba0c771f867201e8f9f1d397b00499e77009bf3f31c91cd037002","reviewDecisionSha256":"90f0b83f3ec45abe8ca15b174fe1aa9d1a0796178c6ccf7ecd06b289a1ce62a5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n026","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.2","objective":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Kültürel ögelere ilişkin ön bilgileri etkinleştirme, tanıtım filminden tahmin yapma ve belgeselin tamamıyla tahminleri karşılaştırma.","Açık/örtük iletileri bulma; iletileri hikâye ve gezi yazısıyla içerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklik ve geçerlilik bakımından karşılaştırma.","Görsel ve işitsel unsurlardan çok modlu metin özelliklerini belirleme ve gerekçeli eleştirel görüş bildirme."],"physicalPages":[85],"evidenceId":"EV-TDE2026-P085-T03-APP-TDE1.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Belgeselde Çok Modlu Anlam Kurma","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, kültürel miras konulu bir belgeseli dinlerken/izlerken anlamın nasıl adım adım kurulduğunu öğreneceksin. Belgeselde anlam yalnız anlatıcının sözlerinden çıkmaz; görüntü, doğal ses, müzik, ekrandaki yazı, konuşan kişiler ve bunların sıralanışı birlikte çalışır. Ön bilgilerini etkinleştirecek, tanıtım filminden geçici tahminler oluşturacak, bilmediğin sözlerin anlamını bağlamdan kestirecek, açık ve örtük iletiler için kanıt toplayacaksın. Sonra tahminlerinle belgeselin tamamını karşılaştıracak; bilgileri, ifadeleri ve metinleri ortak ölçütlerle sınıflandıracak; kısa bir özet ve gerekçeli eleştirel görüş sunacaksın. Süreç TDE1.2.1’den TDE1.2.6’ya kadar resmî sırayla ilerler; her basamak bir önceki basamakta toplanan kanıtı daha düzenli bir anlama dönüştürür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ön bilgi**, kültürel bir öge, yer, üretim biçimi veya gelenek hakkında daha önce öğrendiğin bilgidir. Ön bilgi anlamayı kolaylaştırır; fakat belgeselin söylediğini peşinen belirlemez. **Bağlamdan tahmin**, bilinmeyen bir sözün anlamını çevresindeki sözler, görüntüler ve durum üzerinden geçici olarak belirlemektir.\n\n**Açık ileti**, doğrudan söylenen bilgidir. **Örtük ileti**, görüntülerin seçimi, tekrarlar, karşıtlıklar veya neden-sonuç ilişkilerinden çıkarılan fakat doğrudan dile getirilmeyen anlamdır. **Çok modlu metin**, sözel, görsel ve işitsel ögelerin birlikte anlam oluşturduğu üründür. Bir görüntünün anlatıcı sözüyle aynı bilgiyi desteklemesi, onu genişletmesi veya onunla gerilim oluşturması mümkündür.\n\n**Karşılaştırma ölçütü**, iki metne de aynı biçimde uygulanan özelliktir. İçerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklikle ilişki ve geçerlilik kullanılabilecek ölçütlerdir; ancak dönem veya doğruluk hakkında kanıt yoksa bilgi uydurulmaz. **Sınıflandırma**, bilgileri gerçek/kurgu, öznel/nesnel, güvenilirliği desteklenen/desteklenmeyen gibi açık gruplara ayırmaktır. **Gerekçeli tepki**, “beğendim” demek yerine görüşü belirli bir söz, görüntü veya yapı tercihiyle açıklamaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, altı süreç bileşeninin her birini belgeselde aranacak kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Belgeselde geçen kültürel ögeyle ilgili bildiklerini kısa maddeler hâlinde yaz. Sonra her maddeyi “belgesel doğruladı”, “belgesel farklılaştırdı” veya “belgeselde karşılığı yok” biçiminde işaretle. Böylece ön bilgi, kanıtın yerine geçmez; yeni bilgiyle karşılaştırılan başlangıç noktası olur.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Tanıtım filmi, başlık ve ilk görüntüler içerik hakkında genel bir tahmin oluşturabilir. Bu bileşende ayrıca bilinmeyen söz varlığını bağlamdan anlamlandırırsın. Örneğin anlatıcı “imece” derken birlikte çalışan bir topluluk gösteriliyorsa sözcüğün ortaklaşa çalışma anlamı taşıdığı tahmin edilebilir. Tahmin, belgeselin devamındaki açıklamayla sınanır.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açık bilgileri belirle: kim konuşuyor, hangi yer ya da uygulama tanıtılıyor, hangi neden-sonuç ilişkisi söyleniyor? Ardından konu, ana düşünce, yardımcı düşünceler, sunuluş amacı ve örtük iletiler için kanıtları birleştir. Görüntüde aynı işi farklı yaşlardan kişilerin birlikte yapması, anlatıcı bunu doğrudan söylemese bile kültürel aktarım hakkında bir çıkarıma zemin oluşturabilir. Yine de çıkarımın hangi görüntü ve sözden doğduğunu açıkla.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Tanıtım filmindeki tahminlerini belgeselin tamamıyla karşılaştır. Ayrıca belgeseldeki iletiyi kısa bir hikâye ya da gezi yazısıyla içerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklik ve geçerlilik bakımından inceleyebilirsin. Her iki metne aynı ölçütü uygula. Belgeselin görsel kanıt sunması, hikâyenin kurmaca olması veya gezi yazısının kişisel gözleme dayanması tek başına üstünlük göstermez; yalnız sunuluş biçimlerinin farkını açıklar.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** Belgeseldeki ifadeleri öznel ve nesnel; görüntüleri açıklayıcı, kanıtlayıcı veya atmosfer kurucu; bilgileri güvenilirliği desteklenen ve ek doğrulama gerektiren olarak ayır. Gerçek görüntü kullanılması her yorumun nesnel olduğu anlamına gelmez. Kaynağı, konuşanın konumunu ve görüntünün sözle ilişkisini birlikte değerlendir.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Belgeseli konu, ana düşünce ve temel kanıt ilişkisini koruyarak özetle. Ardından çok modlu yapıya yönelik gerekçeli bir görüş bildir: hangi görüntü ya da ses seçimi anlamı güçlendirdi, hangisi açıklamayı zayıflattı? Tepki, saygılı bir dil ve gözlenebilir kanıt içermelidir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro belgesel durumunda tanıtım görüntüsü, bir avluda yan yana hamur açan üç kişiyi gösterir. Başlık “Aynı Ateşin Çevresinde”dir. Belgeselde şu söz duyulur: “Mahalle fırını, ekmeğin piştiği yer kadar haberlerin paylaşıldığı bir buluşma alanıydı.” Görüntüde eski bir fırın kapısı, birlikte çalışan insanlar ve boş avlu sırayla gösterilir.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak ortak fırınların toplu üretim yeri olabileceği yazılır. Tanıtımdan yalnız yemek yapımının anlatılacağı tahmin edilir; belgeselin tamamı bu tahmini genişletir çünkü toplumsal buluşma işlevi de ortaya çıkar. “Buluşma alanı” sözünün anlamı görüntüdeki birlikte çalışma ve konuşma davranışlarıyla doğrulanır. Açık ileti fırının ekmek pişirme ve haber paylaşma işlevidir. Boş avlu görüntüsünün kapanışta kullanılması, kullanımın azalmasına ilişkin örtük bir kayıp duygusu oluşturabilir; bu çıkarım görüntü sırasına dayanır. “Mahalle fırını değerlidir” öznel bir değerlendirme; “üç kişi hamur açıyor” gözlenebilir bilgidir. Özet, üretim ve toplumsal işlevi birlikte verir. Eleştirel görüşte kapanış görüntüsünün ana düşünceyi güçlendirdiği, fakat kullanımın neden azaldığı açıklanmadığı için bu konuda kesin sonuca varılamayacağı belirtilir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro belgesel anlatımı şöyledir: “Taş köprünün iki yakası, pazar günleri aynı yola açılır.” Görüntüde köprüden geçen insanlar ve aşağıdaki su görülür. Karşılaştırılacak özgün mikro hikâye cümlesi “Ece, köprünün ortasında beklerken karşı kıyıdaki ışığın kendisine yol gösterdiğini düşündü.”; özgün mikro gezi yazısı cümlesi ise “Köprüye sabah vardığımda taş yüzeyin gece serinliğini hâlâ taşıdığını hissettim.”dir.\n\n**Çözüm:** Belgeselin açık iletisi köprünün iki yakayı ve pazar hareketini birleştirmesidir. İnsan akışı ile “aynı yol” sözü, köprünün toplumsal bağ kurma işlevine yönelik örtük iletiyi destekler. Hikâyede köprü, karakterin bekleyişine ve kurmaca anlamına hizmet eder; gezi yazısında kişisel gözlem ve duyusal ayrıntı öne çıkar. İçerik ölçütünde üç metin de köprüyü ele alır; üslupta belgesel açıklayıcı, hikâye kurmaca ve gezi yazısı kişisel gözleme dayalıdır. Gerçeklik ölçütünde belgesel ile gezi yazısı gerçek yer iddiası taşıyabilir, hikâye ise kurmaca düzen kurar. Dönem bilgisi verilmediğinden dönem karşılaştırması yapılmaz. Belgeselin görüntüsü sözü destekler; hikâyede ışık simgesel çağrışım oluşturur; gezi yazısında dokunma duyusu belirgindir. Son görüş, farkların metin türlerinin amaçlarından kaynaklandığını kanıtlarla açıklar.\n\n## Sık yapılan hata\n\nBirinci hata, ön bilgiyi belgeselin kanıtı saymaktır. “Böyle gelenekler eskidir” düşüncesi, belgeselde tarih bilgisi yoksa doğrulanmış olmaz. İkinci hata, örtük iletiyi kişisel çağrışımla karıştırmaktır; çıkarım mutlaka söz, görüntü veya ses ilişkisine dayanmalıdır. Üçüncü hata, çok modlu yapıda yalnız anlatıcı sözünü izleyip görüntünün eklediği ya da çeliştirdiği bilgiyi görmemektir. Dördüncü hata, farklı türleri farklı ölçütlerle karşılaştırmaktır. Beşinci hata, gerçek görüntü gördüğü için bütün ifadeleri nesnel kabul etmektir. Son hata, eleştirel tepkiyi genel beğeni cümlesine indirgemektir. “Müzik etkileyiciydi” yerine müziğin hangi bölümde, hangi anlamı ve nasıl desteklediği açıklanmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi belgesel kanıtından ayrı tuttum mu?\n- Tanıtım filmindeki tahminlerimi belgeselin tamamıyla karşılaştırdım mı?\n- Bilinmeyen sözlerin anlamını söz, görüntü ve durum bağlamından kestirip sınadım mı?\n- Açık bilgi ile örtük iletiyi ayırdım ve her çıkarıma kanıt gösterdim mi?\n- Görsel, işitsel ve sözel ögelerin birlikte nasıl anlam oluşturduğunu belirledim mi?\n- Hikâye, gezi yazısı ve belgeseli ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Öznel/nesnel, gerçek/kurgu ve güvenilirlik sınıflandırmalarını gerekçelendirdim mi?\n- Özet ve eleştirel görüşümde kaynakta bulunmayan dönem ya da doğruluk bilgisi eklemedim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n026__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-2","captionKey":"tr-g09-tde-n026__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.1","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.2","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.3","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Belgeselde karşılığı bulunan önceki kültürel miras ve metin bilgisi"},{"v":"Tanıtım öncesi bilgileri tam kayıttaki söz ve görüntülerle ilişkilendirme"},{"v":"Ön bilgi, belgesel kanıtının yerine geçirilmiyor"}],[{"v":"TDE1.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Bilinmeyen sözün çevresindeki cümle, görüntü, ses ve eylem ipuçları"},{"v":"Söz varlığının bağlama uygun geçici anlamını kurup sonraki bölümle sınama"},{"v":"Tahmin kesin tanım gibi sunulmuyor"}],[{"v":"TDE1.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Açık bilgiler, davranışlar, kurgu geçişleri ve görsel-işitsel tekrarlar"},{"v":"Konu, amaç, ana düşünce, yardımcı düşünce ve açık/örtük iletileri belirleme"},{"v":"Her çıkarım en az bir özgül kanıta dayanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Tanıtım-tam kayıt tespitleri ile belgesel-hikâye-gezi yazısı ortak ölçütleri"},{"v":"İçerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklik ve geçerlilik karşılaştırması"},{"v":"Aynı ölçüt karşılaştırılan bütün metinlere uygulanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Öznel/nesnel, gerçek/kurgu, bilgi/yorum ve güvenilirlik göstergeleri"},{"v":"Çok modlu belgeselde söz, görüntü ve sunum iddialarını gruplama"},{"v":"Sınıf kararı tek sözcüğe değil bütün bağlama dayanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.6 Tepki verir"},{"v":"Ana düşünceyi koruyan özet ve ölçütlü eleştirel geri bildirim"},{"v":"Görsel-işitsel unsurların katkısı ve güvenilirlik hakkında görüş bildirme"},{"v":"Özet ile değerlendirme ayrılıyor ve yargı gerekçelendiriliyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-053","tr-g09-tde-qf-054"],"questionRanges":[{"start":261,"end":265},{"start":266,"end":270}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n026__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n026__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n026__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” ögesi “Belgeselde karşılığı bulunan önceki kültürel miras ve metin bilgisi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Tanıtım öncesi bilgileri tam kayıttaki söz ve görüntülerle ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi, belgesel kanıtının yerine geçirilmiyor”dür; 2. satırda “TDE1.2.2 Tahmin eder” ögesi “Bilinmeyen sözün çevresindeki cümle, görüntü, ses ve eylem ipuçları” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Söz varlığının bağlama uygun geçici anlamını kurup sonraki bölümle sınama”, doğrulama ölçütü “Tahmin kesin tanım gibi sunulmuyor”dür; 3. satırda “TDE1.2.3 Çıkarım yapar” ögesi “Açık bilgiler, davranışlar, kurgu geçişleri ve görsel-işitsel tekrarlar” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Konu, amaç, ana düşünce, yardımcı düşünce ve açık/örtük iletileri belirleme”, doğrulama ölçütü “Her çıkarım en az bir özgül kanıta dayanıyor”dür; 4. satırda “TDE1.2.4 Karşılaştırır” ögesi “Tanıtım-tam kayıt tespitleri ile belgesel-hikâye-gezi yazısı ortak ölçütleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “İçerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklik ve geçerlilik karşılaştırması”, doğrulama ölçütü “Aynı ölçüt karşılaştırılan bütün metinlere uygulanıyor”dür; 5. satırda “TDE1.2.5 Sınıflandırır” ögesi “Öznel/nesnel, gerçek/kurgu, bilgi/yorum ve güvenilirlik göstergeleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Çok modlu belgeselde söz, görüntü ve sunum iddialarını gruplama”, doğrulama ölçütü “Sınıf kararı tek sözcüğe değil bütün bağlama dayanıyor”dür; 6. satırda “TDE1.2.6 Tepki verir” ögesi “Ana düşünceyi koruyan özet ve ölçütlü eleştirel geri bildirim” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Görsel-işitsel unsurların katkısı ve güvenilirlik hakkında görüş bildirme”, doğrulama ölçütü “Özet ile değerlendirme ayrılıyor ve yargı gerekçelendiriliyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde1-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, kültürel miras konulu bir belgeseli dinlerken/izlerken anlamın nasıl adım adım kurulduğunu öğreneceksin. Belgeselde anlam yalnız anlatıcının sözlerinden çıkmaz; görüntü, doğal ses, müzik, ekrandaki yazı, konuşan kişiler ve bunların sıralanışı birlikte çalışır. Ön bilgilerini etkinleştirecek, tanıtım filminden geçici tahminler oluşturacak, bilmediğin sözlerin anlamını bağlamdan kestirecek, açık ve örtük iletiler için kanıt toplayacaksın. Sonra tahminlerinle belgeselin tamamını karşılaştıracak; bilgileri, ifadeleri ve metinleri ortak ölçütlerle sınıflandıracak; kısa bir özet ve gerekçeli eleştirel görüş sunacaksın. Süreç TDE1.2.1’den TDE1.2.6’ya kadar resmî sırayla ilerler; her basamak bir önceki basamakta toplanan kanıtı daha düzenli bir anlama dönüştürür.","keyConcepts":"**Ön bilgi**, kültürel bir öge, yer, üretim biçimi veya gelenek hakkında daha önce öğrendiğin bilgidir. Ön bilgi anlamayı kolaylaştırır; fakat belgeselin söylediğini peşinen belirlemez. **Bağlamdan tahmin**, bilinmeyen bir sözün anlamını çevresindeki sözler, görüntüler ve durum üzerinden geçici olarak belirlemektir.\n\n**Açık ileti**, doğrudan söylenen bilgidir. **Örtük ileti**, görüntülerin seçimi, tekrarlar, karşıtlıklar veya neden-sonuç ilişkilerinden çıkarılan fakat doğrudan dile getirilmeyen anlamdır. **Çok modlu metin**, sözel, görsel ve işitsel ögelerin birlikte anlam oluşturduğu üründür. Bir görüntünün anlatıcı sözüyle aynı bilgiyi desteklemesi, onu genişletmesi veya onunla gerilim oluşturması mümkündür.\n\n**Karşılaştırma ölçütü**, iki metne de aynı biçimde uygulanan özelliktir. İçerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklikle ilişki ve geçerlilik kullanılabilecek ölçütlerdir; ancak dönem veya doğruluk hakkında kanıt yoksa bilgi uydurulmaz. **Sınıflandırma**, bilgileri gerçek/kurgu, öznel/nesnel, güvenilirliği desteklenen/desteklenmeyen gibi açık gruplara ayırmaktır. **Gerekçeli tepki**, “beğendim” demek yerine görüşü belirli bir söz, görüntü veya yapı tercihiyle açıklamaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, altı süreç bileşeninin her birini belgeselde aranacak kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir.","steps":"**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Belgeselde geçen kültürel ögeyle ilgili bildiklerini kısa maddeler hâlinde yaz. Sonra her maddeyi “belgesel doğruladı”, “belgesel farklılaştırdı” veya “belgeselde karşılığı yok” biçiminde işaretle. Böylece ön bilgi, kanıtın yerine geçmez; yeni bilgiyle karşılaştırılan başlangıç noktası olur.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Tanıtım filmi, başlık ve ilk görüntüler içerik hakkında genel bir tahmin oluşturabilir. Bu bileşende ayrıca bilinmeyen söz varlığını bağlamdan anlamlandırırsın. Örneğin anlatıcı “imece” derken birlikte çalışan bir topluluk gösteriliyorsa sözcüğün ortaklaşa çalışma anlamı taşıdığı tahmin edilebilir. Tahmin, belgeselin devamındaki açıklamayla sınanır.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açık bilgileri belirle: kim konuşuyor, hangi yer ya da uygulama tanıtılıyor, hangi neden-sonuç ilişkisi söyleniyor? Ardından konu, ana düşünce, yardımcı düşünceler, sunuluş amacı ve örtük iletiler için kanıtları birleştir. Görüntüde aynı işi farklı yaşlardan kişilerin birlikte yapması, anlatıcı bunu doğrudan söylemese bile kültürel aktarım hakkında bir çıkarıma zemin oluşturabilir. Yine de çıkarımın hangi görüntü ve sözden doğduğunu açıkla.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Tanıtım filmindeki tahminlerini belgeselin tamamıyla karşılaştır. Ayrıca belgeseldeki iletiyi kısa bir hikâye ya da gezi yazısıyla içerik, üslup, doğruluk, tutarlılık, dönem, gerçeklik ve geçerlilik bakımından inceleyebilirsin. Her iki metne aynı ölçütü uygula. Belgeselin görsel kanıt sunması, hikâyenin kurmaca olması veya gezi yazısının kişisel gözleme dayanması tek başına üstünlük göstermez; yalnız sunuluş biçimlerinin farkını açıklar.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** Belgeseldeki ifadeleri öznel ve nesnel; görüntüleri açıklayıcı, kanıtlayıcı veya atmosfer kurucu; bilgileri güvenilirliği desteklenen ve ek doğrulama gerektiren olarak ayır. Gerçek görüntü kullanılması her yorumun nesnel olduğu anlamına gelmez. Kaynağı, konuşanın konumunu ve görüntünün sözle ilişkisini birlikte değerlendir.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Belgeseli konu, ana düşünce ve temel kanıt ilişkisini koruyarak özetle. Ardından çok modlu yapıya yönelik gerekçeli bir görüş bildir: hangi görüntü ya da ses seçimi anlamı güçlendirdi, hangisi açıklamayı zayıflattı? Tepki, saygılı bir dil ve gözlenebilir kanıt içermelidir.","workedExamples":["Özgün mikro belgesel durumunda tanıtım görüntüsü, bir avluda yan yana hamur açan üç kişiyi gösterir. Başlık “Aynı Ateşin Çevresinde”dir. Belgeselde şu söz duyulur: “Mahalle fırını, ekmeğin piştiği yer kadar haberlerin paylaşıldığı bir buluşma alanıydı.” Görüntüde eski bir fırın kapısı, birlikte çalışan insanlar ve boş avlu sırayla gösterilir.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak ortak fırınların toplu üretim yeri olabileceği yazılır. Tanıtımdan yalnız yemek yapımının anlatılacağı tahmin edilir; belgeselin tamamı bu tahmini genişletir çünkü toplumsal buluşma işlevi de ortaya çıkar. “Buluşma alanı” sözünün anlamı görüntüdeki birlikte çalışma ve konuşma davranışlarıyla doğrulanır. Açık ileti fırının ekmek pişirme ve haber paylaşma işlevidir. Boş avlu görüntüsünün kapanışta kullanılması, kullanımın azalmasına ilişkin örtük bir kayıp duygusu oluşturabilir; bu çıkarım görüntü sırasına dayanır. “Mahalle fırını değerlidir” öznel bir değerlendirme; “üç kişi hamur açıyor” gözlenebilir bilgidir. Özet, üretim ve toplumsal işlevi birlikte verir. Eleştirel görüşte kapanış görüntüsünün ana düşünceyi güçlendirdiği, fakat kullanımın neden azaldığı açıklanmadığı için bu konuda kesin sonuca varılamayacağı belirtilir.","Özgün mikro belgesel anlatımı şöyledir: “Taş köprünün iki yakası, pazar günleri aynı yola açılır.” Görüntüde köprüden geçen insanlar ve aşağıdaki su görülür. Karşılaştırılacak özgün mikro hikâye cümlesi “Ece, köprünün ortasında beklerken karşı kıyıdaki ışığın kendisine yol gösterdiğini düşündü.”; özgün mikro gezi yazısı cümlesi ise “Köprüye sabah vardığımda taş yüzeyin gece serinliğini hâlâ taşıdığını hissettim.”dir.\n\n**Çözüm:** Belgeselin açık iletisi köprünün iki yakayı ve pazar hareketini birleştirmesidir. İnsan akışı ile “aynı yol” sözü, köprünün toplumsal bağ kurma işlevine yönelik örtük iletiyi destekler. Hikâyede köprü, karakterin bekleyişine ve kurmaca anlamına hizmet eder; gezi yazısında kişisel gözlem ve duyusal ayrıntı öne çıkar. İçerik ölçütünde üç metin de köprüyü ele alır; üslupta belgesel açıklayıcı, hikâye kurmaca ve gezi yazısı kişisel gözleme dayalıdır. Gerçeklik ölçütünde belgesel ile gezi yazısı gerçek yer iddiası taşıyabilir, hikâye ise kurmaca düzen kurar. Dönem bilgisi verilmediğinden dönem karşılaştırması yapılmaz. Belgeselin görüntüsü sözü destekler; hikâyede ışık simgesel çağrışım oluşturur; gezi yazısında dokunma duyusu belirgindir. Son görüş, farkların metin türlerinin amaçlarından kaynaklandığını kanıtlarla açıklar."],"commonMistakes":"Birinci hata, ön bilgiyi belgeselin kanıtı saymaktır. “Böyle gelenekler eskidir” düşüncesi, belgeselde tarih bilgisi yoksa doğrulanmış olmaz. İkinci hata, örtük iletiyi kişisel çağrışımla karıştırmaktır; çıkarım mutlaka söz, görüntü veya ses ilişkisine dayanmalıdır. Üçüncü hata, çok modlu yapıda yalnız anlatıcı sözünü izleyip görüntünün eklediği ya da çeliştirdiği bilgiyi görmemektir. Dördüncü hata, farklı türleri farklı ölçütlerle karşılaştırmaktır. Beşinci hata, gerçek görüntü gördüğü için bütün ifadeleri nesnel kabul etmektir. Son hata, eleştirel tepkiyi genel beğeni cümlesine indirgemektir. “Müzik etkileyiciydi” yerine müziğin hangi bölümde, hangi anlamı ve nasıl desteklediği açıklanmalıdır.","selfCheck":["Ön bilgilerimi belgesel kanıtından ayrı tuttum mu?","Tanıtım filmindeki tahminlerimi belgeselin tamamıyla karşılaştırdım mı?","Bilinmeyen sözlerin anlamını söz, görüntü ve durum bağlamından kestirip sınadım mı?","Açık bilgi ile örtük iletiyi ayırdım ve her çıkarıma kanıt gösterdim mi?","Görsel, işitsel ve sözel ögelerin birlikte nasıl anlam oluşturduğunu belirledim mi?","Hikâye, gezi yazısı ve belgeseli ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Öznel/nesnel, gerçek/kurgu ve güvenilirlik sınıflandırmalarını gerekçelendirdim mi?","Özet ve eleştirel görüşümde kaynakta bulunmayan dönem ya da doğruluk bilgisi eklemedim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Belgeselde Çok Modlu Anlam Kurma: TDE1.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"51e2269db4176c688dc236058cb59741212eb31daa345fc108a1c1088fa3f1bd","reviewDecisionSha256":"5fd5c0815c991ab7af69b0ea12b4cca43d254f2fc84d28264fb8d25d92fea01a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:51e2269db4176c688dc236058cb59741212eb31daa345fc108a1c1088fa3f1bd","reviewedHash":"sha256:51e2269db4176c688dc236058cb59741212eb31daa345fc108a1c1088fa3f1bd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5fd5c0815c991ab7af69b0ea12b4cca43d254f2fc84d28264fb8d25d92fea01a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n026","contentProjectionSha256":"51e2269db4176c688dc236058cb59741212eb31daa345fc108a1c1088fa3f1bd","reviewDecisionSha256":"5fd5c0815c991ab7af69b0ea12b4cca43d254f2fc84d28264fb8d25d92fea01a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n027","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.3","objective":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["RAFT tekniğinde yazar-hikâye, gezgin-gezi yazısı, tarihçi-tarih şeridi, psikolog-şiir ve sanatçı-sesli anlatım rollerinden biriyle belgeseli yeniden uyarlama.","Yapısal unsurların millî, manevi ve evrensel değerleri yansıtma işlevini; üslup, tür, dönem ve disiplin ilişkilerini çözümleme.","Çalışma kâğıdıyla dinleme/izleme sonrası değerlendirme yapma."],"physicalPages":[86],"evidenceId":"EV-TDE2026-P086-T03-APP-TDE1.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Belgeselin Yapısını ve Parça İlişkilerini Çözümleme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, kültürel miras konulu bir belgeseli yalnızca “ne anlattığı” bakımından değil, hangi parçalardan kurulduğu ve bu parçaların birbirini nasıl etkilediği bakımından çözümlemeyi öğreneceksin. Önce TDE1.3.1 kapsamında belgeseldeki kişileri, yapı bölümlerini, dil ve anlatım özelliklerini ve kullanılan dil işlevlerini belirleyeceksin. Ardından TDE1.3.2 kapsamında açılış, tanıklık, açıklama, görüntü, ses ve kapanış gibi parçaların ilişkisini; üslup ile amaç arasındaki bağı; yapının değer aktarımına, türün niteliğine ve disiplinler arası bağlantılara katkısını açıklayacaksın. Tema uygulamasında RAFT tekniğiyle farklı bir rol, hedef kitle, biçim ve konu seçerek belgeseli yeniden uyarlama düşüncesi bulunur. Bu çalışma, çözümlemeyi yaratıcı bir ürüne dönüştürür; fakat uyarlama yapılırken belgeselde bulunmayan tarih, kişi veya bilgi uydurulmaz.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Parça**, belgeselin anlam ve yapısına katılan belirlenebilir birimdir: anlatıcı, görüşme yapılan kişi, açılış görüntüsü, açıklama bölümü, geçiş, doğal ses, müzik, ekrandaki yazı veya kapanış. **Yapı**, bu parçaların rastgele değil, belirli bir sırada ve işlevle düzenlenmesidir.\n\n**Dil ve anlatım özelliği**, sözcük seçimi, cümle yapısı, açıklama yoğunluğu, betimleme, karşılaştırma veya tanıklık kullanımını kapsar. **Dil işlevi**, bir ifadenin bilgi verme, açıklama, yönlendirme, duygu uyandırma veya ilişki kurma gibi görevini gösterir. **Üslup**, yapımın anlatma biçiminde süreklilik gösteren tercihler bütünüdür.\n\n**Parçalar arası ilişki**, bir görüntünün anlatıcı sözünü kanıtlaması, bir tanıklığın ana düşünceyi somutlaştırması ya da müziğin geçişe duygu tonu kazandırması gibi bağlardır. **Değer aktarımı**, millî, manevi veya evrensel bir değerin doğrudan sloganla değil, kişi, olay, yapı ve sunum ilişkisi içinde görünür olmasıdır. **RAFT**, rol, hedef kitle, biçim ve konuyu birlikte seçerek aynı içeriği başka bir iletişim durumuna uyarlama tekniğidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, çözümlemede belirlenen parçayı nasıl inceleyeceğini, bu parçanın anlama katkısını ve yargının hangi kanıtla doğrulanacağını gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.3.1 — Parçaları belirler: kişileri ve amaçlarını ayır.** Belgeselde anlatıcı, uzman, tanık, usta, ziyaretçi veya topluluk üyesi bulunabilir. Her kişinin hangi bilgiyi sunduğunu ve konuşmasının belgeselin amacıyla nasıl ilişkili olduğunu kaydet. Bir kişiyi “karakter” gibi değerlendirirken yalnız görünen davranış ve sözlere dayan; niyet uydurma.\n\n**2. Yapı unsurlarını çıkar.** Açılışta merak mı uyandırılıyor, konu mu tanıtılıyor? Gelişmede tarihsel açıklama, üretim aşaması, kişisel tanıklık veya karşılaştırma mı kullanılıyor? Kapanış ana düşünceyi yineliyor mu, yeni bir soru mu bırakıyor? Bölümleri başlıklandır ve sıralarını göster. Yapı haritası, içeriğin hangi yolla ilerlediğini görünür kılar.\n\n**3. Dil, anlatım ve dil işlevlerini belirle.** Açıklayıcı cümleleri, betimleyici ifadeleri, neden-sonuç bağlarını ve değerlendirme sözlerini ayır. Görüntü üstü anlatım bilgi verirken bir tanığın sözü deneyim aktarabilir; müzik ise duygu tonunu değiştirebilir. Aynı işlevi iki farklı parçanın üstlenip üstlenmediğini kontrol et.\n\n**4. TDE1.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri belirler.** Görüntü ile söz, tanıklık ile ana düşünce, bölüm sırası ile izleyicide oluşan anlam arasındaki bağları açıkla. “Müzik vardı” demek parça tespitidir; “sessiz işlik görüntüsünden sonra başlayan düşük tempolu müzik, kapanıştaki kayıp duygusunu güçlendiriyor” demek ilişkidir.\n\n**5. Üslup, tür, dönem ve toplum ilişkisini kanıtla.** Belgeselin açıklayıcı mı, gözlemci mi, tanıklık ağırlıklı mı bir üslup kullandığını örnekle göster. Dönem veya toplum hakkında yalnız belgeselin sağladığı açık bilgiye dayan. Tarih verilmemişse dönem adı ekleme. Bir yapısal seçimin değer aktarımına nasıl katkı verdiğini de belirle: farklı kuşakların aynı etkinlikte gösterilmesi, aktarım ve süreklilik düşüncesini destekleyebilir.\n\n**6. Disiplin bağlantılarını ve RAFT uyarlamasını kur.** Tarihçi rolüyle tarih şeridi, gezgin rolüyle gezi yazısı, yazar rolüyle kısa hikâye, psikolog rolüyle duygu odaklı şiir planı veya sanatçı rolüyle sesli anlatım tasarlanabilir. Seçilen biçim, belgeselin kanıtını korumalı; yalnız sunuluşunu değiştirmelidir. Çalışma kâğıdında “parça-kanıt-ilişki-yorum” sütunları kullanarak uyarlamanın kaynağa bağlılığını denetle.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro belgesel parçasında önce taş bir su oluğunun yakın çekimi görülür. Ardından yaşlı bir kişi “Çocukken su sırası, komşuların haberleştiği zamandı.” der. Sonraki görüntüde oluğu temizleyen gençler gösterilir; kapanışta yalnız akan suyun sesi duyulur.\n\n**Çözüm:** TDE1.3.1’e göre parçalar; yakın çekim açılışı, tanıklık, gençlerin eylemi ve doğal sesli kapanıştır. Tanığın amacı kişisel deneyim aktarmak; gençlerin görüntüsü güncel eylemi göstermek; su sesi ise sözsüz kapanış kurmaktır. Dil, kısa ve deneyim odaklıdır; tanıklıkta geçmiş zaman, kapanışta sözel olmayan anlatım vardır. TDE1.3.2’ye göre açılıştaki nesne tanıklığın konusunu hazırlar, tanıklık toplumsal işlevi açıklar, gençlerin görüntüsü süreklilik düşüncesini somutlaştırır. Kapanış sesi, miras ögesinin yaşamaya devam ettiği yorumunu destekleyebilir. RAFT uyarlamasında “tarihçi-genç izleyiciler-tarih şeridi-su oluğunun kullanım biçimleri” seçilebilir; ancak tarih belirtilmediği için kesin yıllar yazılmaz, yalnız belgeselde gösterilen “çocukluk dönemi-günümüz” ayrımı kullanılır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün kısa belgesel durumunda bir sepet ustasının elleri, kamışların hazırlanışı ve tamamlanmış sepetler gösterilir. Usta “Bir çubuğun yönü değişirse bütün örgü gevşer.” der. Ardından bir çocuğun aynı hareketi denediği görüntü gelir.\n\n**Çözüm:** Parçalar; uygulama görüntüsü, açıklayıcı söz, ürün görüntüsü ve öğrenen çocuk görüntüsüdür. Ustanın cümlesi hem teknik bilgi verir hem bütün-parça ilişkisini açıklar. Yakın çekim, sözün gösterdiği “yön” ve “örgü” bağını görünür kılar. Çocuğun denemesi, kuşaklar arası aktarım düşüncesini destekler; bu yorum görüntü sırasına dayanır. Üslup, uygulamalı ve açıklayıcıdır. Disiplin bağlantısı, el sanatları ve üretim tekniğiyle kurulabilir; kaynakta bulunmayan tarihsel dönem eklenmez. RAFT için “sanatçı-radyo dinleyicisi-sesli anlatım-örgünün ritmi” seçildiğinde görsel bilgiyi sesle karşılamak gerekir: kamışların sürtünme sesi, kısa açıklama ve duraklar kullanılabilir. Uyarlama belgeseldeki teknik ilişkiyi korur, yeni bir usta adı veya gelenek tarihi uydurmaz.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, parça listesini çözümleme sanmaktır. “Anlatıcı, müzik, görüntü var” tespiti başlangıçtır; asıl çözümleme bu parçaların hangi anlam ilişkisini kurduğunu açıklamaktır. İkinci hata, belgeselde görünen kişilere metinde bulunmayan duygu ve niyetler yüklemektir. Üçüncü hata, müziğin veya çekim biçiminin etkisini kanıtsız genellemektir. Dördüncü hata, dönem ve toplum ilişkisini yalnız nesnenin eski görünüşünden çıkarmaktır; resmî veya metinsel kanıt yoksa alan bilinmez kalır. Beşinci hata, RAFT uyarlamasını özgürce yeni bilgi ekleme izni sanmaktır. Rol ve biçim değişebilir, fakat temel kanıt korunmalıdır. Son olarak değer aktarımını slogan aramakla sınırlamak yanlıştır; değerler, parçaların ilişkisi ve kişilerin eylemleri üzerinden de görünür olabilir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Belgeseldeki kişileri, yapı bölümlerini, dil-anlatım özelliklerini ve dil işlevlerini ayrı ayrı belirledim mi?\n- Her parçanın belgeseldeki görevini açıkladım mı?\n- Görüntü, söz, ses ve bölüm sırası arasındaki ilişkileri kanıtla gösterdim mi?\n- Üslup seçiminin anlam üzerindeki sonucunu açıkladım mı?\n- Dönem, toplum, yazar veya kişi hakkında kaynakta bulunmayan bilgi eklemedim mi?\n- Yapı unsurlarının değer aktarımına katkısını gözlenebilir bir ilişkiyle temellendirdim mi?\n- RAFT rolü, hedef kitlesi, biçimi ve konusu birbiriyle uyumlu mu?\n- Uyarlamam belgeselin kanıtını koruyor, yalnız sunuluş biçimini dönüştürüyor mu?\n- Çalışma kâğıdında parça, kanıt, ilişki ve yorum ayrımını sürdürebildim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n027__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-3","captionKey":"tr-g09-tde-n027__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.1","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.2","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.3","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.4"],"rows":[[{"v":"Kişi/konuşmacı ve amaç"},{"v":"Söz, eylem, rol ve belgeselde bulunma nedeni birlikte incelenir"},{"v":"Usta, öğrenci, anlatıcı veya gözlemcinin yapısal işlevini belirleme"},{"v":"Amaç dış görünüşten değil davranış ve söz kanıtından çıkarılıyor"}],[{"v":"Yapı bölümleri"},{"v":"Açılış, gelişme, görüşme, işlem dizisi ve sonuç işlevlerine göre ayrılır"},{"v":"Kültürel miras anlatısının hangi sırayla kurulduğunu gösterme"},{"v":"Her bölümün bütüne katkısı açıklanıyor"}],[{"v":"Dil, anlatım ve dil işlevi"},{"v":"Açıklama, betimleme, öyküleme, bilgi verme ve yönlendirme seçimleri ayırt edilir"},{"v":"Üslubun ana düşünceyi nasıl taşıdığını çözümleme"},{"v":"Yalnız adlandırma yapılmıyor; neden-sonuç bağı kuruluyor"}],[{"v":"Görüntü-ses-söz ilişkisi"},{"v":"Yakın çekim, ortam sesi, müzik, vurgu ve anlatıcı sözü birlikte değerlendirilir"},{"v":"Çok modlu parçaların birbirini destekleme veya genişletme biçimini gösterme"},{"v":"Yorum, belirli bir görsel ve işitsel ana bağlanıyor"}],[{"v":"Değer, disiplin ve RAFT uyarlaması"},{"v":"Belgeseldeki kanıt korunarak rol, hedef kitle, biçim ve odak yeniden düzenlenir"},{"v":"Yazar-hikâye, gezgin-gezi yazısı, tarihçi-tarih şeridi, psikolog-şiir veya sanatçı-sesli anlatım seçme"},{"v":"Kaynakta bulunmayan tarih, kişi veya olay eklenmiyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-055","tr-g09-tde-qf-056"],"questionRanges":[{"start":271,"end":275},{"start":276,"end":280}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n027__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde1-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n027__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde1-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n027__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde1-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “Kişi/konuşmacı ve amaç” ögesi “Söz, eylem, rol ve belgeselde bulunma nedeni birlikte incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Usta, öğrenci, anlatıcı veya gözlemcinin yapısal işlevini belirleme”, doğrulama ölçütü “Amaç dış görünüşten değil davranış ve söz kanıtından çıkarılıyor”dür; 2. satırda “Yapı bölümleri” ögesi “Açılış, gelişme, görüşme, işlem dizisi ve sonuç işlevlerine göre ayrılır” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Kültürel miras anlatısının hangi sırayla kurulduğunu gösterme”, doğrulama ölçütü “Her bölümün bütüne katkısı açıklanıyor”dür; 3. satırda “Dil, anlatım ve dil işlevi” ögesi “Açıklama, betimleme, öyküleme, bilgi verme ve yönlendirme seçimleri ayırt edilir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Üslubun ana düşünceyi nasıl taşıdığını çözümleme”, doğrulama ölçütü “Yalnız adlandırma yapılmıyor; neden-sonuç bağı kuruluyor”dür; 4. satırda “Görüntü-ses-söz ilişkisi” ögesi “Yakın çekim, ortam sesi, müzik, vurgu ve anlatıcı sözü birlikte değerlendirilir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Çok modlu parçaların birbirini destekleme veya genişletme biçimini gösterme”, doğrulama ölçütü “Yorum, belirli bir görsel ve işitsel ana bağlanıyor”dür; 5. satırda “Değer, disiplin ve RAFT uyarlaması” ögesi “Belgeseldeki kanıt korunarak rol, hedef kitle, biçim ve odak yeniden düzenlenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Yazar-hikâye, gezgin-gezi yazısı, tarihçi-tarih şeridi, psikolog-şiir veya sanatçı-sesli anlatım seçme”, doğrulama ölçütü “Kaynakta bulunmayan tarih, kişi veya olay eklenmiyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde1-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, kültürel miras konulu bir belgeseli yalnızca “ne anlattığı” bakımından değil, hangi parçalardan kurulduğu ve bu parçaların birbirini nasıl etkilediği bakımından çözümlemeyi öğreneceksin. Önce TDE1.3.1 kapsamında belgeseldeki kişileri, yapı bölümlerini, dil ve anlatım özelliklerini ve kullanılan dil işlevlerini belirleyeceksin. Ardından TDE1.3.2 kapsamında açılış, tanıklık, açıklama, görüntü, ses ve kapanış gibi parçaların ilişkisini; üslup ile amaç arasındaki bağı; yapının değer aktarımına, türün niteliğine ve disiplinler arası bağlantılara katkısını açıklayacaksın. Tema uygulamasında RAFT tekniğiyle farklı bir rol, hedef kitle, biçim ve konu seçerek belgeseli yeniden uyarlama düşüncesi bulunur. Bu çalışma, çözümlemeyi yaratıcı bir ürüne dönüştürür; fakat uyarlama yapılırken belgeselde bulunmayan tarih, kişi veya bilgi uydurulmaz.","keyConcepts":"**Parça**, belgeselin anlam ve yapısına katılan belirlenebilir birimdir: anlatıcı, görüşme yapılan kişi, açılış görüntüsü, açıklama bölümü, geçiş, doğal ses, müzik, ekrandaki yazı veya kapanış. **Yapı**, bu parçaların rastgele değil, belirli bir sırada ve işlevle düzenlenmesidir.\n\n**Dil ve anlatım özelliği**, sözcük seçimi, cümle yapısı, açıklama yoğunluğu, betimleme, karşılaştırma veya tanıklık kullanımını kapsar. **Dil işlevi**, bir ifadenin bilgi verme, açıklama, yönlendirme, duygu uyandırma veya ilişki kurma gibi görevini gösterir. **Üslup**, yapımın anlatma biçiminde süreklilik gösteren tercihler bütünüdür.\n\n**Parçalar arası ilişki**, bir görüntünün anlatıcı sözünü kanıtlaması, bir tanıklığın ana düşünceyi somutlaştırması ya da müziğin geçişe duygu tonu kazandırması gibi bağlardır. **Değer aktarımı**, millî, manevi veya evrensel bir değerin doğrudan sloganla değil, kişi, olay, yapı ve sunum ilişkisi içinde görünür olmasıdır. **RAFT**, rol, hedef kitle, biçim ve konuyu birlikte seçerek aynı içeriği başka bir iletişim durumuna uyarlama tekniğidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, çözümlemede belirlenen parçayı nasıl inceleyeceğini, bu parçanın anlama katkısını ve yargının hangi kanıtla doğrulanacağını gösterir.","steps":"**1. TDE1.3.1 — Parçaları belirler: kişileri ve amaçlarını ayır.** Belgeselde anlatıcı, uzman, tanık, usta, ziyaretçi veya topluluk üyesi bulunabilir. Her kişinin hangi bilgiyi sunduğunu ve konuşmasının belgeselin amacıyla nasıl ilişkili olduğunu kaydet. Bir kişiyi “karakter” gibi değerlendirirken yalnız görünen davranış ve sözlere dayan; niyet uydurma.\n\n**2. Yapı unsurlarını çıkar.** Açılışta merak mı uyandırılıyor, konu mu tanıtılıyor? Gelişmede tarihsel açıklama, üretim aşaması, kişisel tanıklık veya karşılaştırma mı kullanılıyor? Kapanış ana düşünceyi yineliyor mu, yeni bir soru mu bırakıyor? Bölümleri başlıklandır ve sıralarını göster. Yapı haritası, içeriğin hangi yolla ilerlediğini görünür kılar.\n\n**3. Dil, anlatım ve dil işlevlerini belirle.** Açıklayıcı cümleleri, betimleyici ifadeleri, neden-sonuç bağlarını ve değerlendirme sözlerini ayır. Görüntü üstü anlatım bilgi verirken bir tanığın sözü deneyim aktarabilir; müzik ise duygu tonunu değiştirebilir. Aynı işlevi iki farklı parçanın üstlenip üstlenmediğini kontrol et.\n\n**4. TDE1.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri belirler.** Görüntü ile söz, tanıklık ile ana düşünce, bölüm sırası ile izleyicide oluşan anlam arasındaki bağları açıkla. “Müzik vardı” demek parça tespitidir; “sessiz işlik görüntüsünden sonra başlayan düşük tempolu müzik, kapanıştaki kayıp duygusunu güçlendiriyor” demek ilişkidir.\n\n**5. Üslup, tür, dönem ve toplum ilişkisini kanıtla.** Belgeselin açıklayıcı mı, gözlemci mi, tanıklık ağırlıklı mı bir üslup kullandığını örnekle göster. Dönem veya toplum hakkında yalnız belgeselin sağladığı açık bilgiye dayan. Tarih verilmemişse dönem adı ekleme. Bir yapısal seçimin değer aktarımına nasıl katkı verdiğini de belirle: farklı kuşakların aynı etkinlikte gösterilmesi, aktarım ve süreklilik düşüncesini destekleyebilir.\n\n**6. Disiplin bağlantılarını ve RAFT uyarlamasını kur.** Tarihçi rolüyle tarih şeridi, gezgin rolüyle gezi yazısı, yazar rolüyle kısa hikâye, psikolog rolüyle duygu odaklı şiir planı veya sanatçı rolüyle sesli anlatım tasarlanabilir. Seçilen biçim, belgeselin kanıtını korumalı; yalnız sunuluşunu değiştirmelidir. Çalışma kâğıdında “parça-kanıt-ilişki-yorum” sütunları kullanarak uyarlamanın kaynağa bağlılığını denetle.","workedExamples":["Özgün mikro belgesel parçasında önce taş bir su oluğunun yakın çekimi görülür. Ardından yaşlı bir kişi “Çocukken su sırası, komşuların haberleştiği zamandı.” der. Sonraki görüntüde oluğu temizleyen gençler gösterilir; kapanışta yalnız akan suyun sesi duyulur.\n\n**Çözüm:** TDE1.3.1’e göre parçalar; yakın çekim açılışı, tanıklık, gençlerin eylemi ve doğal sesli kapanıştır. Tanığın amacı kişisel deneyim aktarmak; gençlerin görüntüsü güncel eylemi göstermek; su sesi ise sözsüz kapanış kurmaktır. Dil, kısa ve deneyim odaklıdır; tanıklıkta geçmiş zaman, kapanışta sözel olmayan anlatım vardır. TDE1.3.2’ye göre açılıştaki nesne tanıklığın konusunu hazırlar, tanıklık toplumsal işlevi açıklar, gençlerin görüntüsü süreklilik düşüncesini somutlaştırır. Kapanış sesi, miras ögesinin yaşamaya devam ettiği yorumunu destekleyebilir. RAFT uyarlamasında “tarihçi-genç izleyiciler-tarih şeridi-su oluğunun kullanım biçimleri” seçilebilir; ancak tarih belirtilmediği için kesin yıllar yazılmaz, yalnız belgeselde gösterilen “çocukluk dönemi-günümüz” ayrımı kullanılır.","Özgün kısa belgesel durumunda bir sepet ustasının elleri, kamışların hazırlanışı ve tamamlanmış sepetler gösterilir. Usta “Bir çubuğun yönü değişirse bütün örgü gevşer.” der. Ardından bir çocuğun aynı hareketi denediği görüntü gelir.\n\n**Çözüm:** Parçalar; uygulama görüntüsü, açıklayıcı söz, ürün görüntüsü ve öğrenen çocuk görüntüsüdür. Ustanın cümlesi hem teknik bilgi verir hem bütün-parça ilişkisini açıklar. Yakın çekim, sözün gösterdiği “yön” ve “örgü” bağını görünür kılar. Çocuğun denemesi, kuşaklar arası aktarım düşüncesini destekler; bu yorum görüntü sırasına dayanır. Üslup, uygulamalı ve açıklayıcıdır. Disiplin bağlantısı, el sanatları ve üretim tekniğiyle kurulabilir; kaynakta bulunmayan tarihsel dönem eklenmez. RAFT için “sanatçı-radyo dinleyicisi-sesli anlatım-örgünün ritmi” seçildiğinde görsel bilgiyi sesle karşılamak gerekir: kamışların sürtünme sesi, kısa açıklama ve duraklar kullanılabilir. Uyarlama belgeseldeki teknik ilişkiyi korur, yeni bir usta adı veya gelenek tarihi uydurmaz."],"commonMistakes":"En yaygın hata, parça listesini çözümleme sanmaktır. “Anlatıcı, müzik, görüntü var” tespiti başlangıçtır; asıl çözümleme bu parçaların hangi anlam ilişkisini kurduğunu açıklamaktır. İkinci hata, belgeselde görünen kişilere metinde bulunmayan duygu ve niyetler yüklemektir. Üçüncü hata, müziğin veya çekim biçiminin etkisini kanıtsız genellemektir. Dördüncü hata, dönem ve toplum ilişkisini yalnız nesnenin eski görünüşünden çıkarmaktır; resmî veya metinsel kanıt yoksa alan bilinmez kalır. Beşinci hata, RAFT uyarlamasını özgürce yeni bilgi ekleme izni sanmaktır. Rol ve biçim değişebilir, fakat temel kanıt korunmalıdır. Son olarak değer aktarımını slogan aramakla sınırlamak yanlıştır; değerler, parçaların ilişkisi ve kişilerin eylemleri üzerinden de görünür olabilir.","selfCheck":["Belgeseldeki kişileri, yapı bölümlerini, dil-anlatım özelliklerini ve dil işlevlerini ayrı ayrı belirledim mi?","Her parçanın belgeseldeki görevini açıkladım mı?","Görüntü, söz, ses ve bölüm sırası arasındaki ilişkileri kanıtla gösterdim mi?","Üslup seçiminin anlam üzerindeki sonucunu açıkladım mı?","Dönem, toplum, yazar veya kişi hakkında kaynakta bulunmayan bilgi eklemedim mi?","Yapı unsurlarının değer aktarımına katkısını gözlenebilir bir ilişkiyle temellendirdim mi?","RAFT rolü, hedef kitlesi, biçimi ve konusu birbiriyle uyumlu mu?","Uyarlamam belgeselin kanıtını koruyor, yalnız sunuluş biçimini dönüştürüyor mu?","Çalışma kâğıdında parça, kanıt, ilişki ve yorum ayrımını sürdürebildim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Belgeselin Yapısını ve Parça İlişkilerini Çözümleme: TDE1.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c98fa17a6e313cbe5cba19994c5b18f3dc0a45e1a741e0bf743e6a363dfb71b1","reviewDecisionSha256":"f7f814df2ffea488af4973a6d7d3a227d28c96ef3f91e0286541408b0367138d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c98fa17a6e313cbe5cba19994c5b18f3dc0a45e1a741e0bf743e6a363dfb71b1","reviewedHash":"sha256:c98fa17a6e313cbe5cba19994c5b18f3dc0a45e1a741e0bf743e6a363dfb71b1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f7f814df2ffea488af4973a6d7d3a227d28c96ef3f91e0286541408b0367138d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n027","contentProjectionSha256":"c98fa17a6e313cbe5cba19994c5b18f3dc0a45e1a741e0bf743e6a363dfb71b1","reviewDecisionSha256":"f7f814df2ffea488af4973a6d7d3a227d28c96ef3f91e0286541408b0367138d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n028","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.1","objective":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE2.1","processComponentCodes":["TDE2.1.1","TDE2.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Metinde yapı kavramına ilişkin ön bilgileri sorgulama ve genellemeye ulaşma.","Düşün-eşleş-paylaş ile yaratıcı/empatik okuma stratejisi seçme; başlık ve görsellerden konu tahmini yapıp okuma sonrası gerekçelendirme."],"physicalPages":[82],"evidenceId":"EV-TDE2026-P082-T03-APP-TDE2.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Yapı Odaklı Okumayı Yönetme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Anlamın Yapı Taşları” temasında bir metni okumaya başlamadan önce ve okuma sırasında süreci nasıl yöneteceğini öğreneceksin. Okuma yönetimi, metnin anlamını peşinen söylemek değil; amacını, ön görüşünü ve stratejini bilinçli seçmektir. Önce TDE2.1.1 kapsamında metinde “yapı” kavramı hakkındaki ön bilgilerini sorgulayacak, okuma amacını belirleyecek ve başlık ile görsellerden içerik, tür veya yazılış amacı hakkında geçici görüş oluşturacaksın. Sonra TDE2.1.2 kapsamında yaratıcı ya da empatik okuma gibi uygun bir strateji seçecek ve metin boyunca bu stratejiyi sürdüreceksin. Düşün-eşleş-paylaş uygulamasıyla önce bireysel görüşünü kuracak, ardından bir arkadaşınla karşılaştıracak, son olarak gerekçeli sonucu grupla paylaşacaksın. Böylece tahmin ile okuma sonrası tespiti kanıt üzerinden ilişkilendirebileceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Okuma amacı**, metinden elde etmek istediğin belirli üründür. Bir hikâyenin yapı unsurlarını belirlemek, anlatıcının etkisini incelemek, mekânın olay örgüsündeki görevini görmek veya bir gezi yazısının düzenini anlamak farklı amaçlardır. Amaç, hangi ayrıntıda yavaşlayacağını ve ne tür not tutacağını belirler.\n\n**Yapı**, metni oluşturan parçaların belirli bir düzen ve ilişki içinde kurulmasıdır. Hikâyede kişi, olay, mekân, zaman, çatışma ve sonuç; şiirde dize, bölüm, ses ve anlam örgüsü; gezi yazısında izlenen rota, gözlem sırası ve mekân ayrıntıları yapı içinde ele alınabilir. Bu örnekler, her metne aynı şemayı uygulamak için değil, türe göre parçaların değişebileceğini görmek içindir.\n\n**Ön görüş**, başlık ve görselden üretilen, okuma sonrasında sınanacak tahmindir. **Yaratıcı okuma**, metindeki olasılıkları ve alternatifleri düşünerek ilerlemeyi; **empatik okuma**, bir kişinin bakış açısından duygu, amaç ve kararları metin kanıtıyla anlamaya çalışmayı içerir. Empati, karakter adına kanıtsız duygu uydurmak değildir.\n\n**Düşün-eşleş-paylaş**, önce bireysel düşünme, sonra iki kişinin görüşlerini karşılaştırması ve son olarak ortak ya da farklılaşan sonuçları sınıfla paylaşmasıdır. Bu teknik, başkasının yorumunu kopyalamak yerine kanıtları tartışmayı sağlar.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, amaç ve ön görüş oluşturma ile başlayan okuma yönetiminin strateji seçimi ve stratejiyi metin boyunca sürdürmeyle tamamlandığını gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur: yapı hakkındaki ön bilgini yokla.** Okumadan önce “Bir metnin parçaları nasıl bütün oluşturur?” sorusuna kısa yanıt ver. Bildiğin yapı unsurlarını listele, fakat bu listeyi metne zorla uygulama. Amaç, ön bilgiyi görünür kılmak ve okuma sonunda daha genel bir sonuca ulaşıp ulaşmadığını denetlemektir.\n\n**2. Okuma amacını belirle.** Tek ve açık bir hedef seç. “Metni anlayacağım” yerine “Mekân değişiminin olayın yönünü nasıl etkilediğini belirleyeceğim” ya da “Anlatıcı seçiminin okura verilen bilgi miktarını nasıl değiştirdiğini inceleyeceğim” yaz. Amaç çok genişse iki alt odağa ayır.\n\n**3. Başlık ve görselden görüş oluştur.** Başlıktaki çağrışımları, varsa görseldeki kişi-mekân-nesne ilişkisini incele. İçerik, tür veya yazılış amacı hakkında en fazla iki tahmin yaz ve her tahminin dayandığı ipucunu belirt. “Başlık bana yalnızlık hissettirdi” kişisel çağrışımdır; “başlıkta ‘dönüş’ sözcüğü bulunduğu için olayın bir ayrılıktan sonra kurulabileceğini tahmin ediyorum” ise sınanabilir görüştür.\n\n**4. TDE2.1.2 — Seçim yapar: uygun stratejiyi belirle.** Yapı ilişkilerini görmek için hikâye haritası, bölüm başlıkları veya bağlantı okları kullanabilirsin. Karakterin kararlarını anlamak için empatik okuma; olası başka sonuçları düşünmek için yaratıcı okuma seçebilirsin. Stratejiyi amacına göre seç, yalnız ilginç göründüğü için değil.\n\n**5. Düşün-eşleş-paylaş ile stratejiyi başlat.** İlk aşamada kendi tahminini ve strateji gerekçeni yaz. Eşleşme aşamasında arkadaşınla aynı kanıta farklı yorum getirip getirmediğini karşılaştır. Paylaşma aşamasında “ikimiz de…” ve “farklı düşündüğümüz nokta…” biçiminde sonuç bildir. Çoğunluk görüşü, metin kanıtının yerine geçmez.\n\n**6. Seçtiğin stratejiyle okumayı sürdür.** Okuma sırasında işaretlerin anlamını değiştirme; örneğin mekân için kare, olay dönüm noktası için yıldız kullanıyorsan aynı düzeni koru. Strateji işlemezse okuma amacını koruyarak ayarla: çok fazla not alıyorsan yalnız dönüm noktalarını işaretle. Okuma sonunda başlık-görsel tahminlerini metin kanıtıyla gerekçelendir ve yapı hakkında ulaştığın genellemeyi ön bilginle karşılaştır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro metnin başlığı “Kırık Pusula”dır. Görselde ikiye ayrılan bir yol ve avucunda pusula tutan bir genç vardır. Metin şöyledir: “Mina, sis bastırınca işaretli patikayı seçmek yerine dere sesini izledi. Bir süre sonra köprünün yıkık olduğunu gördü; geri dönüp taşlara bıraktığı tebeşir izlerini takip etti.”\n\n**Çözüm:** Okuma amacı, “Karakterin kararları ile olayın dönüm noktaları arasındaki ilişkiyi belirlemek”tir. Başlık ve görselden yön bulma güçlüğü yaşanacağı tahmin edilir. Empatik okuma seçilir; çünkü Mina’nın hangi bilgiye dayanarak karar verdiğini anlamak istenir. İlk okuma öncesinde “yapı, olayların sıraya konmasıdır” ön bilgisi yazılır. Okuma sırasında kararlar ve sonuçlar iki sütunda gösterilir: dere sesini izleme-köprünün yıkık çıkması; tebeşir izlerine dönme-güvenli geri dönüş. Tahmin büyük ölçüde doğrulanır, fakat kırık olan pusula değil köprüdür; başlık mecazlı bir yön kaybına da işaret edebilir. Okuma sonunda yapı genellemesi genişler: yapı yalnız sıra değil, kararların sonuçlarla bağlantısıdır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro gezi yazısı “Yamaçtaki Pencere” başlığını taşır. Başlangıç cümleleri şöyledir: “Dar sokak yükseldikçe deniz evlerin arasından küçük bir pencere gibi görünüyordu. Tepeye vardığımda aynı görüntü geniş bir mavi düzlüğe dönüştü.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Gözlem sırasının mekân algısını nasıl değiştirdiğini belirlemek”tir. Başlıktan bir ev penceresi anlatılacağı tahmin edilir; görsel olmadığı için yalnız başlık ipucu kullanılır. Yaratıcı okuma stratejisi seçilir ve okur, yolun başka bir noktadan başlaması durumunda anlatım sırasının nasıl değişebileceğini düşünür. Düşün-eşleş-paylaşta bir öğrenci “pencere”yi gerçek nesne, diğeri benzetme olarak yorumlar. Metindeki “evlerin arasından” ve “geniş bir mavi düzlüğe dönüştü” ifadeleri ikinci görüşü destekler. Okuma yönetimi açısından sonuç şudur: başlıktaki tahmin tamamen yanlış sayılmaz; metin, sözcüğe yeni bir işlev kazandırmıştır. Strateji, mekânın dar görünümden geniş görünüme geçişini izlemeyi kolaylaştırır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİlk hata, okuma yönetimini metin çözümlemesinin sonucu sanmaktır. Bu aşamada amaç, görüş ve strateji seçilir; ana düşünceyi kesinleştirmek sonraki anlam çalışmalarına aittir. İkinci hata, “yapı”yı yalnız giriş-gelişme-sonuç kalıbına indirgemektir. Yapı, türe göre farklı parçalar ve ilişkiler içerebilir. Üçüncü hata, başlık tahminini doğru çıkarmaya çalışmak ve metni tahmine uydurmaktır. Dördüncü hata, empatik okumada karaktere metinde olmayan duygu yüklemektir. Beşinci hata, düşün-eşleş-paylaş sürecinde arkadaşının görüşünü kanıtsız kabul etmektir. Son olarak strateji seçip okumada kullanmamak sık görülür; seçilen işaret, harita veya bakış açısı metnin sonuna kadar tutarlı biçimde sürdürülmelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yapı kavramına ilişkin ön bilgimi okuma öncesinde görünür kıldım mı?\n- Okuma amacımı belirli bir yapı ilişkisine bağladım mı?\n- Başlık ve görselden içerik, tür veya yazılış amacı hakkında sınanabilir görüş oluşturdum mu?\n- Her tahminin dayandığı ipucunu belirttim mi?\n- Yaratıcı ya da empatik okuma stratejisini amacıma göre seçtim mi?\n- Düşün-eşleş-paylaş sürecinde bireysel görüşümü koruyup kanıtlarla karşılaştırdım mı?\n- Seçtiğim not ve işaret düzenini okuma boyunca sürdürdüm mü?\n- Okuma sonunda tahminimi gerekçelendirdim ve yapı hakkındaki genellememi gözden geçirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n028__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-1","captionKey":"tr-g09-tde-n028__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde2-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde2-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n028__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde2-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-057","tr-g09-tde-qf-058"],"questionRanges":[{"start":281,"end":285},{"start":286,"end":290}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n028__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n028__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n028__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde2-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n028__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen dört düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Okuma amacını belirle”, 2. düğüm “Başlık/görselden görüş oluştur”, 3. düğüm “Okuma stratejisini seç”, 4. düğüm “Stratejiyle sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonrakine bağlanır; ilk karar sonraki seçimin temelini oluşturur ve son düğümde süreç seçilen kurallarla sürdürülür."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde2-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Anlamın Yapı Taşları” temasında bir metni okumaya başlamadan önce ve okuma sırasında süreci nasıl yöneteceğini öğreneceksin. Okuma yönetimi, metnin anlamını peşinen söylemek değil; amacını, ön görüşünü ve stratejini bilinçli seçmektir. Önce TDE2.1.1 kapsamında metinde “yapı” kavramı hakkındaki ön bilgilerini sorgulayacak, okuma amacını belirleyecek ve başlık ile görsellerden içerik, tür veya yazılış amacı hakkında geçici görüş oluşturacaksın. Sonra TDE2.1.2 kapsamında yaratıcı ya da empatik okuma gibi uygun bir strateji seçecek ve metin boyunca bu stratejiyi sürdüreceksin. Düşün-eşleş-paylaş uygulamasıyla önce bireysel görüşünü kuracak, ardından bir arkadaşınla karşılaştıracak, son olarak gerekçeli sonucu grupla paylaşacaksın. Böylece tahmin ile okuma sonrası tespiti kanıt üzerinden ilişkilendirebileceksin.","keyConcepts":"**Okuma amacı**, metinden elde etmek istediğin belirli üründür. Bir hikâyenin yapı unsurlarını belirlemek, anlatıcının etkisini incelemek, mekânın olay örgüsündeki görevini görmek veya bir gezi yazısının düzenini anlamak farklı amaçlardır. Amaç, hangi ayrıntıda yavaşlayacağını ve ne tür not tutacağını belirler.\n\n**Yapı**, metni oluşturan parçaların belirli bir düzen ve ilişki içinde kurulmasıdır. Hikâyede kişi, olay, mekân, zaman, çatışma ve sonuç; şiirde dize, bölüm, ses ve anlam örgüsü; gezi yazısında izlenen rota, gözlem sırası ve mekân ayrıntıları yapı içinde ele alınabilir. Bu örnekler, her metne aynı şemayı uygulamak için değil, türe göre parçaların değişebileceğini görmek içindir.\n\n**Ön görüş**, başlık ve görselden üretilen, okuma sonrasında sınanacak tahmindir. **Yaratıcı okuma**, metindeki olasılıkları ve alternatifleri düşünerek ilerlemeyi; **empatik okuma**, bir kişinin bakış açısından duygu, amaç ve kararları metin kanıtıyla anlamaya çalışmayı içerir. Empati, karakter adına kanıtsız duygu uydurmak değildir.\n\n**Düşün-eşleş-paylaş**, önce bireysel düşünme, sonra iki kişinin görüşlerini karşılaştırması ve son olarak ortak ya da farklılaşan sonuçları sınıfla paylaşmasıdır. Bu teknik, başkasının yorumunu kopyalamak yerine kanıtları tartışmayı sağlar.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, amaç ve ön görüş oluşturma ile başlayan okuma yönetiminin strateji seçimi ve stratejiyi metin boyunca sürdürmeyle tamamlandığını gösterir.","steps":"**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur: yapı hakkındaki ön bilgini yokla.** Okumadan önce “Bir metnin parçaları nasıl bütün oluşturur?” sorusuna kısa yanıt ver. Bildiğin yapı unsurlarını listele, fakat bu listeyi metne zorla uygulama. Amaç, ön bilgiyi görünür kılmak ve okuma sonunda daha genel bir sonuca ulaşıp ulaşmadığını denetlemektir.\n\n**2. Okuma amacını belirle.** Tek ve açık bir hedef seç. “Metni anlayacağım” yerine “Mekân değişiminin olayın yönünü nasıl etkilediğini belirleyeceğim” ya da “Anlatıcı seçiminin okura verilen bilgi miktarını nasıl değiştirdiğini inceleyeceğim” yaz. Amaç çok genişse iki alt odağa ayır.\n\n**3. Başlık ve görselden görüş oluştur.** Başlıktaki çağrışımları, varsa görseldeki kişi-mekân-nesne ilişkisini incele. İçerik, tür veya yazılış amacı hakkında en fazla iki tahmin yaz ve her tahminin dayandığı ipucunu belirt. “Başlık bana yalnızlık hissettirdi” kişisel çağrışımdır; “başlıkta ‘dönüş’ sözcüğü bulunduğu için olayın bir ayrılıktan sonra kurulabileceğini tahmin ediyorum” ise sınanabilir görüştür.\n\n**4. TDE2.1.2 — Seçim yapar: uygun stratejiyi belirle.** Yapı ilişkilerini görmek için hikâye haritası, bölüm başlıkları veya bağlantı okları kullanabilirsin. Karakterin kararlarını anlamak için empatik okuma; olası başka sonuçları düşünmek için yaratıcı okuma seçebilirsin. Stratejiyi amacına göre seç, yalnız ilginç göründüğü için değil.\n\n**5. Düşün-eşleş-paylaş ile stratejiyi başlat.** İlk aşamada kendi tahminini ve strateji gerekçeni yaz. Eşleşme aşamasında arkadaşınla aynı kanıta farklı yorum getirip getirmediğini karşılaştır. Paylaşma aşamasında “ikimiz de…” ve “farklı düşündüğümüz nokta…” biçiminde sonuç bildir. Çoğunluk görüşü, metin kanıtının yerine geçmez.\n\n**6. Seçtiğin stratejiyle okumayı sürdür.** Okuma sırasında işaretlerin anlamını değiştirme; örneğin mekân için kare, olay dönüm noktası için yıldız kullanıyorsan aynı düzeni koru. Strateji işlemezse okuma amacını koruyarak ayarla: çok fazla not alıyorsan yalnız dönüm noktalarını işaretle. Okuma sonunda başlık-görsel tahminlerini metin kanıtıyla gerekçelendir ve yapı hakkında ulaştığın genellemeyi ön bilginle karşılaştır.","workedExamples":["Özgün mikro metnin başlığı “Kırık Pusula”dır. Görselde ikiye ayrılan bir yol ve avucunda pusula tutan bir genç vardır. Metin şöyledir: “Mina, sis bastırınca işaretli patikayı seçmek yerine dere sesini izledi. Bir süre sonra köprünün yıkık olduğunu gördü; geri dönüp taşlara bıraktığı tebeşir izlerini takip etti.”\n\n**Çözüm:** Okuma amacı, “Karakterin kararları ile olayın dönüm noktaları arasındaki ilişkiyi belirlemek”tir. Başlık ve görselden yön bulma güçlüğü yaşanacağı tahmin edilir. Empatik okuma seçilir; çünkü Mina’nın hangi bilgiye dayanarak karar verdiğini anlamak istenir. İlk okuma öncesinde “yapı, olayların sıraya konmasıdır” ön bilgisi yazılır. Okuma sırasında kararlar ve sonuçlar iki sütunda gösterilir: dere sesini izleme-köprünün yıkık çıkması; tebeşir izlerine dönme-güvenli geri dönüş. Tahmin büyük ölçüde doğrulanır, fakat kırık olan pusula değil köprüdür; başlık mecazlı bir yön kaybına da işaret edebilir. Okuma sonunda yapı genellemesi genişler: yapı yalnız sıra değil, kararların sonuçlarla bağlantısıdır.","Özgün mikro gezi yazısı “Yamaçtaki Pencere” başlığını taşır. Başlangıç cümleleri şöyledir: “Dar sokak yükseldikçe deniz evlerin arasından küçük bir pencere gibi görünüyordu. Tepeye vardığımda aynı görüntü geniş bir mavi düzlüğe dönüştü.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Gözlem sırasının mekân algısını nasıl değiştirdiğini belirlemek”tir. Başlıktan bir ev penceresi anlatılacağı tahmin edilir; görsel olmadığı için yalnız başlık ipucu kullanılır. Yaratıcı okuma stratejisi seçilir ve okur, yolun başka bir noktadan başlaması durumunda anlatım sırasının nasıl değişebileceğini düşünür. Düşün-eşleş-paylaşta bir öğrenci “pencere”yi gerçek nesne, diğeri benzetme olarak yorumlar. Metindeki “evlerin arasından” ve “geniş bir mavi düzlüğe dönüştü” ifadeleri ikinci görüşü destekler. Okuma yönetimi açısından sonuç şudur: başlıktaki tahmin tamamen yanlış sayılmaz; metin, sözcüğe yeni bir işlev kazandırmıştır. Strateji, mekânın dar görünümden geniş görünüme geçişini izlemeyi kolaylaştırır."],"commonMistakes":"İlk hata, okuma yönetimini metin çözümlemesinin sonucu sanmaktır. Bu aşamada amaç, görüş ve strateji seçilir; ana düşünceyi kesinleştirmek sonraki anlam çalışmalarına aittir. İkinci hata, “yapı”yı yalnız giriş-gelişme-sonuç kalıbına indirgemektir. Yapı, türe göre farklı parçalar ve ilişkiler içerebilir. Üçüncü hata, başlık tahminini doğru çıkarmaya çalışmak ve metni tahmine uydurmaktır. Dördüncü hata, empatik okumada karaktere metinde olmayan duygu yüklemektir. Beşinci hata, düşün-eşleş-paylaş sürecinde arkadaşının görüşünü kanıtsız kabul etmektir. Son olarak strateji seçip okumada kullanmamak sık görülür; seçilen işaret, harita veya bakış açısı metnin sonuna kadar tutarlı biçimde sürdürülmelidir.","selfCheck":["Yapı kavramına ilişkin ön bilgimi okuma öncesinde görünür kıldım mı?","Okuma amacımı belirli bir yapı ilişkisine bağladım mı?","Başlık ve görselden içerik, tür veya yazılış amacı hakkında sınanabilir görüş oluşturdum mu?","Her tahminin dayandığı ipucunu belirttim mi?","Yaratıcı ya da empatik okuma stratejisini amacıma göre seçtim mi?","Düşün-eşleş-paylaş sürecinde bireysel görüşümü koruyup kanıtlarla karşılaştırdım mı?","Seçtiğim not ve işaret düzenini okuma boyunca sürdürdüm mü?","Okuma sonunda tahminimi gerekçelendirdim ve yapı hakkındaki genellememi gözden geçirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Yapı Odaklı Okumayı Yönetme: TDE2.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"92fcbda08177b7cc4008dab422b7f14a46d2e694c094f629d91fc65211041618","reviewDecisionSha256":"d0f24ffbb15d9a40ea8743303695863dffd00745760809c8377febd4954a38d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:92fcbda08177b7cc4008dab422b7f14a46d2e694c094f629d91fc65211041618","reviewedHash":"sha256:92fcbda08177b7cc4008dab422b7f14a46d2e694c094f629d91fc65211041618","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d0f24ffbb15d9a40ea8743303695863dffd00745760809c8377febd4954a38d3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n028","contentProjectionSha256":"92fcbda08177b7cc4008dab422b7f14a46d2e694c094f629d91fc65211041618","reviewDecisionSha256":"d0f24ffbb15d9a40ea8743303695863dffd00745760809c8377febd4954a38d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n029","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.2","objective":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Hikâyelerin neleri konu edinebileceğini tartışma ve metnin tamamını okuma.","Bilinmeyen kelimeler için anlamsal çağrışım haritası oluşturma; yakın, zıt ve eş anlamlıları belirleme.","Hikâyenin iletisini metinden hareketle fark etme."],"physicalPages":[83],"evidenceId":"EV-TDE2026-P083-T03-APP-TDE2.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Hikâyede Bağlamdan Anlam ve İleti Kurma","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, bir hikâyeyi yalnız olayları sıralayarak değil, söz varlığından iletilere kadar uzanan altı aşamalı bir anlam kurma süreciyle okuyacaksın. Önce hikâyelerin insan, doğa, günlük yaşam, çatışma, karar veya değişim gibi çok farklı durumları konu edinebileceğini düşünerek ön bilgilerini etkinleştireceksin. Metindeki bilinmeyen sözleri bağlamdan tahmin edecek ve anlamsal çağrışım haritasında yakın, zıt veya eş anlam ilişkilerini dikkatle göstereceksin. Ardından açık bilgileri belirleyip davranışlardan çıkarım yapacak; ön tahminlerini metnin tamamıyla ve gerektiğinde iki metni ortak ölçütlerle karşılaştıracak; gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik gibi sınıflandırmalar yapacaksın. Son aşamada hikâyeyi özetleyip iletisine yönelik gerekçeli geri bildirim vereceksin. Böylece anlam, tek bir cümlede “bulunan” sonuç değil, metin kanıtlarının düzenlenmesiyle kurulan bir bütün olacaktır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Söz varlığı**, metindeki sözcükler, söz grupları, deyimler ve bunların bağlama göre kazandığı anlamları kapsar. **Bağlam**, bilinmeyen bir sözün çevresindeki cümleler, olay, kişi davranışı ve anlatım durumudur. **Anlamsal çağrışım haritası**, merkezdeki sözcüğü anlam açıklaması, örnek kullanım, yakın anlamlı, karşıt anlamlı ve ilişkili kavramlarla bağlayan düzenleyicidir. Her sözcüğün tam eş anlamlısı olmayabilir; bu durumda “yakın anlamlı” bağı daha doğrudur.\n\n**Açık bilgi**, metinde doğrudan verilen; **çıkarım**, birden fazla metin ipucunun ilişkilendirilmesiyle ulaşılan bilgidir. **Konu**, hikâyenin ele aldığı somut durum; **ileti**, metnin bütününden çıkarılan ve okura düşündürülen temel anlamdır. İleti, tek bir karakter sözünden değil, olayların ve sonuçların bütününden belirlenir.\n\n**Karşılaştırma**, iki tahmini, iki kişiyi veya iki metni aynı ölçütle incelemektir. **Sınıflandırma**, metindeki unsurları açık bir kurala göre gruplamaktır. **Tepki verme**, tarafsız bir özet ile kanıta dayalı değerlendirmeyi birbirinden ayırarak sunmayı gerektirir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE2.2.1’den TDE2.2.6’ya kadar her anlam kurma adımının hangi metin kanıtıyla doğrulanacağını gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Hikâyenin başlığı veya ilk cümlesinden hareketle ele alınabilecek durumları düşün. “Hikâyeler yalnız olağanüstü olayları anlatır” gibi sınırlayıcı bir ön bilgiyi sorgula; günlük bir kararın da olay örgüsü oluşturabileceğini fark et. Ön bilgini metnin tamamıyla sınamaya hazır tut.\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen sözcüğü hemen sözlükten aramadan önce cümledeki görevine, yakınındaki eylemlere ve olayın yönüne bak. Geçici anlamı yaz, sonra metnin devamıyla kontrol et. Çağrışım haritasında “tam eş”, “yakın anlam” ve “zıt anlam” bağlantılarını karıştırma. Sözcüğün metindeki anlamını merkeze al.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açıkça sunulan kişi, mekân, zaman ve olay bilgilerini belirle. Sonra karakterin davranışı, seçimleri ve olayın sonucu üzerinden duygu, amaç ve ileti çıkar. Neden-sonuç, koşul veya varsayım ilişkilerini ayır. Konu ile iletiyi aynı kelimeyle söyleme: “yardımlaşma” bir anlam alanıdır; “küçük bir yardım, bir topluluğun işini kolaylaştırabilir” ise metin bütününden çıkarılmış iletidir.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahmininle son tespiti aynı başlık altında karşılaştır. İki hikâyeyi karşılaştırıyorsan konu, karakter kararı, olayın sonucu, anlatım biçimi veya ileti gibi ortak ölçütler seç. Bir metni “daha güzel” bulmak karşılaştırma değildir; gerekçe ve ölçüt gerekir.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Olayları gerçek yaşamdaki olasılığına değil, metindeki kurmaca düzen içindeki görevine göre değerlendir. İfadeleri öznel ve nesnel; karakterleri ana ve yardımcı; bilgileri açıkça desteklenen ve ek kanıt gerektiren olarak ayırabilirsin. Sınıflandırma kuralını bütün örneklere eşit uygula.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Özette yalnız ana olay ve anlam ilişkisini koru; ayrıntılı yorum ekleme. Geri bildirimde hikâyenin iletisini hangi olayın, sözün veya sonucun güçlendirdiğini açıkla. Metinde bulunmayan yazar niyeti ya da dönem bilgisi ekleme.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro hikâye şöyledir: “Duru, ders bitince tenha koridorda bir anahtarlık buldu. Kapının önündeki panoda prova saati yazılıydı. Anahtarlığın müzik odasına ait olabileceğini düşünüp görevliye götürdü. Birkaç dakika sonra telaşla gelen öğrenci, provanın başlayabildiğini söyleyerek teşekkür etti.”\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak kayıp bir eşyanın küçük bir sorun gibi görünse de başkasının planını etkileyebileceği düşünülür. “Tenha” sözcüğü, koridorda az kişi bulunması ve dersin bitmiş olması bağlamından “sakin, kalabalık olmayan” diye tahmin edilir. Çağrışım haritasında “ıssız” yakın anlamlı, “kalabalık” zıt anlamlıdır; “sessiz” ilişkili olsa da tam eş anlamlı değildir. Açık bilgiler Duru’nun anahtarlığı bulması, panodaki prova saati ve eşyanın görevliye teslimidir. Duru’nun anahtarlığın müzik odasına ait olabileceğini düşünmesi bir varsayımdır; doğru davranışı, kesin sahibi bildiğini iddia etmek yerine görevliye vermesidir. Konu bulunan eşyanın teslimidir. İleti, dikkatli ve sorumlu bir davranışın başkasının işinin aksamasını önleyebileceğidir. “Sahibini kendisi aradı” ön tahmini yanlışlanır. Hikâye kurmacadır; “koridor tenha” betimleyici gözlem, “iyi ki buldu” denilseydi öznel değerlendirme olurdu. Özet ve geri bildirim, provanın başlamasıyla sorumluluk ile sonuç arasındaki bağı korur.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro hikâye: “Kerem, okul bahçesindeki cılız fidanın yanından her gün geçiyordu. Bir sabah toprağın çatladığını görünce nöbetçi öğretmene haber verdi. Sınıfça hazırlanan sulama çizelgesinden sonra fidanın yeni yaprakları çıktı. Kerem, tek başına yaptığı uyarının ortak bir işe dönüştüğünü fark etti.”\n\n**Çözüm:** “Cılız” sözcüğü, çatlamış toprak ve sonradan çıkan yapraklar bağlamında güçsüz, yeterince gelişmemiş olarak tahmin edilir. Yakın anlamlı “zayıf”, zıt anlamlı “gürbüz” olabilir; “küçük” her durumda eş anlamlı değildir. Açık bilgi toprağın çatlaması ve sulama çizelgesidir. Kerem’in yalnız gözlem yapmakla kalmayıp haber vermesi, sorumluluk duygusuna ilişkin çıkarımı destekler. Konu bir fidanın bakımı; ileti ise bireysel farkındalığın düzenli ortak eylemi başlatabileceğidir. İlk örnekle karşılaştırmada her iki karakter de küçük bir işaret fark eder; Duru kayıp nesneyi, Kerem çevresel ihtiyacı ilgili kişiye iletir. Sonuç ölçütünde birinde prova, diğerinde bakım süreci mümkün olur. İki hikâye de günlük yaşamdan kurmaca olay düzenler. Geri bildirimde sulama çizelgesinin iletiyi somutlaştırdığı, yalnız “doğayı sevmeliyiz” gibi genel bir yargıya yaslanılmadığı belirtilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİlk hata, bilinmeyen sözcüğün akla gelen ilk anlamını bağlama zorla yerleştirmektir. İkinci hata, yakın anlamlı sözcükleri tam eş anlamlı saymaktır; kullanım alanları farklı olabilir. Üçüncü hata, karakterin tek davranışından kesin kişilik etiketi çıkarmaktır. Dördüncü hata, konuyu ve iletiyi aynı sözcükle belirtmektir. Beşinci hata, karşılaştırmada iki metne farklı ölçütler uygulamaktır. Altıncı hata, gerçek yaşamda olabilecek bir olayı “kurgu değildir” diye sınıflandırmaktır; hikâye, gerçekçi unsurları kurmaca düzende sunabilir. Son olarak özetin içine beğeni, öğüt veya yazar hakkında varsayım eklemek anlam oluşturma sürecini bozar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Hikâyelerin ele alabileceği durumlara ilişkin ön bilgilerimi sorguladım mı?\n- Bilinmeyen sözlerin anlamını cümle ve olay bağlamından tahmin ettim mi?\n- Çağrışım haritasında eş, yakın ve zıt anlam bağlarını doğru adlandırdım mı?\n- Açık bilgi ile karakter davranışından yaptığım çıkarımı ayırdım mı?\n- Konu, yardımcı anlamlar ve iletiyi metin bütününden belirledim mi?\n- Tahminlerimi okuma sonrası tespitlerle aynı ölçüt üzerinden karşılaştırdım mı?\n- Gerçek/kurgu ve öznel/nesnel sınıflandırmalarımı gerekçelendirdim mi?\n- Özetimi yorumdan ayırdım ve geri bildirimimi metin kanıtıyla destekledim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n029__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-2","captionKey":"tr-g09-tde-n029__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.1","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.2","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.3","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Hikâye, konu, karakter ve olay yapısı hakkındaki önceki bilgi"},{"v":"Hikâyelerin gündelik ya da sıra dışı durumları konu edinebileceğini metinle ilişkilendirme"},{"v":"Ön bilgi metni hazır kalıba sokmuyor"}],[{"v":"TDE2.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Sözcüğün çevre cümleleri, görevi, olay yönü ve karakter tepkisi"},{"v":"Anlamsal çağrışım haritasıyla eş, yakın ve zıt anlam ilişkilerini sınama"},{"v":"Seçilen anlam metnin bağlamına uyuyor"}],[{"v":"TDE2.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Açık olaylar, karakter davranışları, neden-sonuç ve söz sanatları"},{"v":"Konu, tema, ana düşünce/duygu, yardımcı düşünce ve iletiyi belirleme"},{"v":"Çıkarım açık bilgiden ayrılıyor ve kanıt gösteriliyor"}],[{"v":"TDE2.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Okuma öncesi tahmin-son tespit veya iki hikâyenin ortak ölçütleri"},{"v":"İçerik, yapı, üslup ve ileti bakımından eş ölçütlü karşılaştırma"},{"v":"Kişisel beğeni karşılaştırma ölçütü yerine kullanılmıyor"}],[{"v":"TDE2.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Ana/yardımcı olay, öznel/nesnel, gerçeklik-kurgu ve güvenilirlik işaretleri"},{"v":"Hikâye unsurlarını önceden açıklanan ölçüte göre gruplama"},{"v":"Aynı ölçüt bütün örneklere tutarlı uygulanıyor"}],[{"v":"TDE2.2.6 Tepki verir"},{"v":"Ana olay ve ileti bağını koruyan özet ile kanıtlı geri bildirim"},{"v":"Metnin yapısal ve anlamsal güçlü/geliştirilebilir yönlerini açıklama"},{"v":"Metinde bulunmayan olay ya da niyet eklenmiyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-059","tr-g09-tde-qf-060"],"questionRanges":[{"start":291,"end":295},{"start":296,"end":300}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n029__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n029__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n029__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” ögesi “Hikâye, konu, karakter ve olay yapısı hakkındaki önceki bilgi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Hikâyelerin gündelik ya da sıra dışı durumları konu edinebileceğini metinle ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi metni hazır kalıba sokmuyor”dür; 2. satırda “TDE2.2.2 Tahmin eder” ögesi “Sözcüğün çevre cümleleri, görevi, olay yönü ve karakter tepkisi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Anlamsal çağrışım haritasıyla eş, yakın ve zıt anlam ilişkilerini sınama”, doğrulama ölçütü “Seçilen anlam metnin bağlamına uyuyor”dür; 3. satırda “TDE2.2.3 Çıkarım yapar” ögesi “Açık olaylar, karakter davranışları, neden-sonuç ve söz sanatları” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Konu, tema, ana düşünce/duygu, yardımcı düşünce ve iletiyi belirleme”, doğrulama ölçütü “Çıkarım açık bilgiden ayrılıyor ve kanıt gösteriliyor”dür; 4. satırda “TDE2.2.4 Karşılaştırır” ögesi “Okuma öncesi tahmin-son tespit veya iki hikâyenin ortak ölçütleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “İçerik, yapı, üslup ve ileti bakımından eş ölçütlü karşılaştırma”, doğrulama ölçütü “Kişisel beğeni karşılaştırma ölçütü yerine kullanılmıyor”dür; 5. satırda “TDE2.2.5 Sınıflandırır” ögesi “Ana/yardımcı olay, öznel/nesnel, gerçeklik-kurgu ve güvenilirlik işaretleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Hikâye unsurlarını önceden açıklanan ölçüte göre gruplama”, doğrulama ölçütü “Aynı ölçüt bütün örneklere tutarlı uygulanıyor”dür; 6. satırda “TDE2.2.6 Tepki verir” ögesi “Ana olay ve ileti bağını koruyan özet ile kanıtlı geri bildirim” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Metnin yapısal ve anlamsal güçlü/geliştirilebilir yönlerini açıklama”, doğrulama ölçütü “Metinde bulunmayan olay ya da niyet eklenmiyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde2-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, bir hikâyeyi yalnız olayları sıralayarak değil, söz varlığından iletilere kadar uzanan altı aşamalı bir anlam kurma süreciyle okuyacaksın. Önce hikâyelerin insan, doğa, günlük yaşam, çatışma, karar veya değişim gibi çok farklı durumları konu edinebileceğini düşünerek ön bilgilerini etkinleştireceksin. Metindeki bilinmeyen sözleri bağlamdan tahmin edecek ve anlamsal çağrışım haritasında yakın, zıt veya eş anlam ilişkilerini dikkatle göstereceksin. Ardından açık bilgileri belirleyip davranışlardan çıkarım yapacak; ön tahminlerini metnin tamamıyla ve gerektiğinde iki metni ortak ölçütlerle karşılaştıracak; gerçek-kurgu, öznel-nesnel ve güvenilirlik gibi sınıflandırmalar yapacaksın. Son aşamada hikâyeyi özetleyip iletisine yönelik gerekçeli geri bildirim vereceksin. Böylece anlam, tek bir cümlede “bulunan” sonuç değil, metin kanıtlarının düzenlenmesiyle kurulan bir bütün olacaktır.","keyConcepts":"**Söz varlığı**, metindeki sözcükler, söz grupları, deyimler ve bunların bağlama göre kazandığı anlamları kapsar. **Bağlam**, bilinmeyen bir sözün çevresindeki cümleler, olay, kişi davranışı ve anlatım durumudur. **Anlamsal çağrışım haritası**, merkezdeki sözcüğü anlam açıklaması, örnek kullanım, yakın anlamlı, karşıt anlamlı ve ilişkili kavramlarla bağlayan düzenleyicidir. Her sözcüğün tam eş anlamlısı olmayabilir; bu durumda “yakın anlamlı” bağı daha doğrudur.\n\n**Açık bilgi**, metinde doğrudan verilen; **çıkarım**, birden fazla metin ipucunun ilişkilendirilmesiyle ulaşılan bilgidir. **Konu**, hikâyenin ele aldığı somut durum; **ileti**, metnin bütününden çıkarılan ve okura düşündürülen temel anlamdır. İleti, tek bir karakter sözünden değil, olayların ve sonuçların bütününden belirlenir.\n\n**Karşılaştırma**, iki tahmini, iki kişiyi veya iki metni aynı ölçütle incelemektir. **Sınıflandırma**, metindeki unsurları açık bir kurala göre gruplamaktır. **Tepki verme**, tarafsız bir özet ile kanıta dayalı değerlendirmeyi birbirinden ayırarak sunmayı gerektirir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE2.2.1’den TDE2.2.6’ya kadar her anlam kurma adımının hangi metin kanıtıyla doğrulanacağını gösterir.","steps":"**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Hikâyenin başlığı veya ilk cümlesinden hareketle ele alınabilecek durumları düşün. “Hikâyeler yalnız olağanüstü olayları anlatır” gibi sınırlayıcı bir ön bilgiyi sorgula; günlük bir kararın da olay örgüsü oluşturabileceğini fark et. Ön bilgini metnin tamamıyla sınamaya hazır tut.\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen sözcüğü hemen sözlükten aramadan önce cümledeki görevine, yakınındaki eylemlere ve olayın yönüne bak. Geçici anlamı yaz, sonra metnin devamıyla kontrol et. Çağrışım haritasında “tam eş”, “yakın anlam” ve “zıt anlam” bağlantılarını karıştırma. Sözcüğün metindeki anlamını merkeze al.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açıkça sunulan kişi, mekân, zaman ve olay bilgilerini belirle. Sonra karakterin davranışı, seçimleri ve olayın sonucu üzerinden duygu, amaç ve ileti çıkar. Neden-sonuç, koşul veya varsayım ilişkilerini ayır. Konu ile iletiyi aynı kelimeyle söyleme: “yardımlaşma” bir anlam alanıdır; “küçük bir yardım, bir topluluğun işini kolaylaştırabilir” ise metin bütününden çıkarılmış iletidir.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahmininle son tespiti aynı başlık altında karşılaştır. İki hikâyeyi karşılaştırıyorsan konu, karakter kararı, olayın sonucu, anlatım biçimi veya ileti gibi ortak ölçütler seç. Bir metni “daha güzel” bulmak karşılaştırma değildir; gerekçe ve ölçüt gerekir.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Olayları gerçek yaşamdaki olasılığına değil, metindeki kurmaca düzen içindeki görevine göre değerlendir. İfadeleri öznel ve nesnel; karakterleri ana ve yardımcı; bilgileri açıkça desteklenen ve ek kanıt gerektiren olarak ayırabilirsin. Sınıflandırma kuralını bütün örneklere eşit uygula.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Özette yalnız ana olay ve anlam ilişkisini koru; ayrıntılı yorum ekleme. Geri bildirimde hikâyenin iletisini hangi olayın, sözün veya sonucun güçlendirdiğini açıkla. Metinde bulunmayan yazar niyeti ya da dönem bilgisi ekleme.","workedExamples":["Özgün mikro hikâye şöyledir: “Duru, ders bitince tenha koridorda bir anahtarlık buldu. Kapının önündeki panoda prova saati yazılıydı. Anahtarlığın müzik odasına ait olabileceğini düşünüp görevliye götürdü. Birkaç dakika sonra telaşla gelen öğrenci, provanın başlayabildiğini söyleyerek teşekkür etti.”\n\n**Çözüm:** Ön bilgi olarak kayıp bir eşyanın küçük bir sorun gibi görünse de başkasının planını etkileyebileceği düşünülür. “Tenha” sözcüğü, koridorda az kişi bulunması ve dersin bitmiş olması bağlamından “sakin, kalabalık olmayan” diye tahmin edilir. Çağrışım haritasında “ıssız” yakın anlamlı, “kalabalık” zıt anlamlıdır; “sessiz” ilişkili olsa da tam eş anlamlı değildir. Açık bilgiler Duru’nun anahtarlığı bulması, panodaki prova saati ve eşyanın görevliye teslimidir. Duru’nun anahtarlığın müzik odasına ait olabileceğini düşünmesi bir varsayımdır; doğru davranışı, kesin sahibi bildiğini iddia etmek yerine görevliye vermesidir. Konu bulunan eşyanın teslimidir. İleti, dikkatli ve sorumlu bir davranışın başkasının işinin aksamasını önleyebileceğidir. “Sahibini kendisi aradı” ön tahmini yanlışlanır. Hikâye kurmacadır; “koridor tenha” betimleyici gözlem, “iyi ki buldu” denilseydi öznel değerlendirme olurdu. Özet ve geri bildirim, provanın başlamasıyla sorumluluk ile sonuç arasındaki bağı korur.","Özgün mikro hikâye: “Kerem, okul bahçesindeki cılız fidanın yanından her gün geçiyordu. Bir sabah toprağın çatladığını görünce nöbetçi öğretmene haber verdi. Sınıfça hazırlanan sulama çizelgesinden sonra fidanın yeni yaprakları çıktı. Kerem, tek başına yaptığı uyarının ortak bir işe dönüştüğünü fark etti.”\n\n**Çözüm:** “Cılız” sözcüğü, çatlamış toprak ve sonradan çıkan yapraklar bağlamında güçsüz, yeterince gelişmemiş olarak tahmin edilir. Yakın anlamlı “zayıf”, zıt anlamlı “gürbüz” olabilir; “küçük” her durumda eş anlamlı değildir. Açık bilgi toprağın çatlaması ve sulama çizelgesidir. Kerem’in yalnız gözlem yapmakla kalmayıp haber vermesi, sorumluluk duygusuna ilişkin çıkarımı destekler. Konu bir fidanın bakımı; ileti ise bireysel farkındalığın düzenli ortak eylemi başlatabileceğidir. İlk örnekle karşılaştırmada her iki karakter de küçük bir işaret fark eder; Duru kayıp nesneyi, Kerem çevresel ihtiyacı ilgili kişiye iletir. Sonuç ölçütünde birinde prova, diğerinde bakım süreci mümkün olur. İki hikâye de günlük yaşamdan kurmaca olay düzenler. Geri bildirimde sulama çizelgesinin iletiyi somutlaştırdığı, yalnız “doğayı sevmeliyiz” gibi genel bir yargıya yaslanılmadığı belirtilir."],"commonMistakes":"İlk hata, bilinmeyen sözcüğün akla gelen ilk anlamını bağlama zorla yerleştirmektir. İkinci hata, yakın anlamlı sözcükleri tam eş anlamlı saymaktır; kullanım alanları farklı olabilir. Üçüncü hata, karakterin tek davranışından kesin kişilik etiketi çıkarmaktır. Dördüncü hata, konuyu ve iletiyi aynı sözcükle belirtmektir. Beşinci hata, karşılaştırmada iki metne farklı ölçütler uygulamaktır. Altıncı hata, gerçek yaşamda olabilecek bir olayı “kurgu değildir” diye sınıflandırmaktır; hikâye, gerçekçi unsurları kurmaca düzende sunabilir. Son olarak özetin içine beğeni, öğüt veya yazar hakkında varsayım eklemek anlam oluşturma sürecini bozar.","selfCheck":["Hikâyelerin ele alabileceği durumlara ilişkin ön bilgilerimi sorguladım mı?","Bilinmeyen sözlerin anlamını cümle ve olay bağlamından tahmin ettim mi?","Çağrışım haritasında eş, yakın ve zıt anlam bağlarını doğru adlandırdım mı?","Açık bilgi ile karakter davranışından yaptığım çıkarımı ayırdım mı?","Konu, yardımcı anlamlar ve iletiyi metin bütününden belirledim mi?","Tahminlerimi okuma sonrası tespitlerle aynı ölçüt üzerinden karşılaştırdım mı?","Gerçek/kurgu ve öznel/nesnel sınıflandırmalarımı gerekçelendirdim mi?","Özetimi yorumdan ayırdım ve geri bildirimimi metin kanıtıyla destekledim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Hikâyede Bağlamdan Anlam ve İleti Kurma: TDE2.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"76bd977a5f80e9194bd87b3942c1ea9f34ef58c1b85bb650bf938b358129806b","reviewDecisionSha256":"2d35d41014ef0cf3befafe665ae78c386c8755e4326ba19ff15a84daa6908083","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:76bd977a5f80e9194bd87b3942c1ea9f34ef58c1b85bb650bf938b358129806b","reviewedHash":"sha256:76bd977a5f80e9194bd87b3942c1ea9f34ef58c1b85bb650bf938b358129806b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2d35d41014ef0cf3befafe665ae78c386c8755e4326ba19ff15a84daa6908083; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n029","contentProjectionSha256":"76bd977a5f80e9194bd87b3942c1ea9f34ef58c1b85bb650bf938b358129806b","reviewDecisionSha256":"2d35d41014ef0cf3befafe665ae78c386c8755e4326ba19ff15a84daa6908083","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n030","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.3","objective":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveCode":"TDE2.3","objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Hikâye haritacısı, ressam, bağ kurucu, karakter analizcisi ve anlatıcı rollerinde yapı unsurlarını çözümleme.","Yapı unsurlarının ana düşünceye katkısını, dönem özelliklerini, yazar-eser ilişkisini ve estetik değeri tartışma.","Yunus Emre’nin Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış şiirinin yapı unsurlarını hikâyeyle karşılaştırma; şekil bilgisi çalışmaları yapma.","Metni değer aktarımı ve disiplinler arası ilişkiler bakımından değerlendirme; gezi yazısını türüne özgü farklılaştırmayla tahlil etme."],"physicalPages":[83,84],"evidenceId":"EV-TDE2026-P083-P084-T03-APP-TDE2.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Edebî Metinlerde Yapı Unsurlarını Çözümleme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, hikâye, şiir ve gezi yazısı gibi edebî metinleri parçalara ayırıp parçalar arasındaki ilişkileri kanıtla açıklamayı öğreneceksin. TDE2.3.1 kapsamında karakterleri ve amaçlarını, yapı unsurlarını, dil-anlatım özelliklerini ve dil işlevlerini belirleyeceksin. TDE2.3.2 kapsamında ise şekle ve anlama dair birimlerin birbirini nasıl tamamladığını; yapı seçimlerinin ana düşünceye, üsluba ve estetik etkiye katkısını; metnin değer aktarımı ve diğer disiplinlerle ilişkisini inceleyeceksin. Tema uygulamasında hikâye haritacısı, ressam, bağ kurucu, karakter analizcisi ve anlatıcı gibi rollerle çalışmak; bir hikâyeyi şiir ve gezi yazısıyla yapısal açıdan karşılaştırmak yer alır. Yunus Emre’nin Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış şiiriyle yapılacak karşılaştırmada yalnız sınıfta sunulan metnin gözlenebilir özellikleri esas alınır; şiir dizesi, eser adı, tarih veya dönem ayrıntısı uydurulmaz.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Yapı unsuru**, metnin türüne göre bütünü kuran birimdir. Hikâyede kişi, olay, mekân, zaman, çatışma ve anlatıcı; şiirde dize veya bölüm, ses düzeni, imge ve anlam akışı; gezi yazısında rota, gözlem sırası, mekân ayrıntısı ve anlatıcının bakışı öne çıkabilir. Bu liste sabit cevap değil, metinde aranacak olası parçalardır.\n\n**Şekle dair birim**, metnin görünür veya işitilebilir kuruluşuna; **anlama dair birim**, düşünce, duygu, ileti ve çağrışım örgüsüne katılır. **Anlatıcı** olayları sunan ses veya bakış noktasıdır. **Üslup**, sözcük, cümle, betimleme ve anlatım tercihlerinin oluşturduğu anlatma biçimidir. **Estetik değer**, parçaların uyumu, seçimin etkisi ve metnin okurda oluşturduğu bütünlüklü deneyim üzerinden tartışılır; yalnız “güzel” sözüyle açıklanmaz.\n\n**Şekil bilgisi**, sözcüklerin kök ve ek yapısını, çekim ve türetme ilişkilerini incelemeye yardımcı olur. Bu inceleme, eski veya yeni bir metindeki biçimleri anlamlandırırken bağlamla birlikte kullanılır. **Disiplinler arası ilişki**, bir metnin tarih, coğrafya, psikoloji, sanat veya başka bir alanla kurduğu bağdır; metnin edebî yapısının yerini almaz.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, belirlenen parçanın nasıl inceleneceğini, bütüne ne kattığını ve yorumun hangi metin kanıtıyla doğrulanacağını gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.3.1 — Nesne, olgu ve olaylara ilişkin parçaları belirler.** Metni önce türüne uygun bir rol dağılımıyla tarayabilirsin. Hikâye haritacısı olay, zaman ve mekânı; karakter analizcisi davranış, amaç ve değişimi; anlatıcı rolündeki öğrenci bakış açısı ile bilgi sınırlarını; ressam görsel çağrışım oluşturan ayrıntıları; bağ kurucu ise parçalar arasındaki neden-sonuç ve tema bağlarını kaydeder. Her rol, metinden alıntılanan kısa kanıt veya açık gönderim kullanır.\n\n**2. Dil, anlatım ve dil işlevlerini ayır.** Betimleme, öyküleme, açıklama, karşılaştırma ve değerlendirme işlevlerini belirle. Bir sözcük tekrarının, kısa cümlenin, bakış açısının veya zaman kullanımının yapıya etkisini sor. “Dil sadedir” gibi genel yargı yerine hangi cümle yapısı ya da söz seçiminin bu yargıyı desteklediğini göster.\n\n**3. TDE2.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri belirler.** Karakter amacı çatışmayı nasıl doğuruyor? Mekân, olayın yönünü değiştiriyor mu? Anlatıcı seçimi okurun hangi bilgileri bilmesini sağlıyor ya da sınırlıyor? Şiirde ses tekrarı ile ana duygu; gezi yazısında rota ile gözlem sırası nasıl bağlanıyor? Parçayı tek başına değil, başka bir parçaya yaptığı katkıyla açıkla.\n\n**4. Ana düşünce, dönem, yazar-eser ve estetik ilişkiyi kanıta bağla.** Yapı unsurunun ana düşünceyi güçlendirdiği yeri göster. Dönem özelliği ancak metinde veya verilen güvenilir açıklamada açık kanıt varsa söylenir. Yazarın yaşamı hakkında varsayım üretme. Estetik değerlendirmede tekrar, karşıtlık, ritim, bakış açısı veya ayrıntı seçiminin oluşturduğu etkiyi açıkla.\n\n**5. Türler arası karşılaştırma yap.** Hikâyenin olay örgüsünü bir şiirin dize ve ses örgüsüyle aynı şey sayma; ortak ölçütü “parçaların ana anlama katkısı” gibi üst düzeyde kur. Gezi yazısını incelerken rota, gözlem, mekân bilgisi ve kişisel izlenim arasındaki düzeni ayrıca göster. Yunus Emre’ye ait sınıf metniyle çalışıldığında yalnız o metinde görülen dize, ses ve biçim özellikleri kaydedilir.\n\n**6. Şekil bilgisi, değer ve disiplin bağlantılarını değerlendir.** Sözcük biçimlerini kök-ek ilişkisiyle incelerken anlam bağlamını koru. Değer aktarımını yalnız öğüt cümlesinde değil, karakter davranışı ve olay sonucu içinde ara. Tarih veya coğrafya bağlantısını belirtirken edebî yapının bu bilgiyi nasıl dönüştürdüğünü açıkla.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro hikâye şöyledir: “Saat kulesinin gölgesi meydana uzandığında Narin, kaybolan çizim defterini son kez bankların altında aradı. Meydanı süpüren görevli, defteri kulenin basamağında bulduğunu söyledi. Narin defteri alınca ilk sayfaya meydanın akşam hâlini çizdi.”\n\n**Çözüm:** Hikâye haritacısı kişiler olarak Narin ve görevliyi, mekân olarak meydanı, zamanı gölgenin uzadığı akşamüstünü, olayı kayıp defterin aranıp bulunmasını belirler. Karakter analizcisi Narin’in vazgeçmeden aramasını ve bulduktan sonra meydanı çizmesini kanıt olarak kaydeder; “inatçı” gibi kesin bir kişilik etiketi için daha fazla kanıt gerektiğini belirtir. Anlatıcı üçüncü kişiyle dışarıdan bilgi verir, kişilerin zihnine doğrudan girmez. Saat kulesi ve gölge yalnız dekor değildir: zaman duygusu oluşturur ve son çizime görsel kaynak sağlar. Defterin bulunması olayın çözümü, meydanın çizilmesi ise başlangıçtaki kayıp nesneyi yeni bir üretime bağlayan sonuçtur. Ana düşünce, dikkatle sürdürülen arayışın yeni bir bakışa dönüşebileceği biçiminde yorumlanabilir. Estetik katkı, gölge ile çizim arasındaki görsel ilişkiden doğar. Tarih veya yazar bilgisi verilmediği için bu alanlarda çıkarım yapılmaz.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro şiir şöyledir: “Yollarda akşamın izi kaldı / Penceremde ince bir ışık yandı.” Özgün mikro gezi yazısı ise şöyledir: “Tepe yolunda evler geride kaldıkça vadi genişledi; son dönemeçte tek bir pencerenin ışığı, aşağıdaki köyün yerini belli ediyordu.”\n\n**Çözüm:** Şiirde yapı iki dizeden oluşur; “iz” ve “ışık” sözcükleri akşamdan yön bulmaya geçen anlam bağını kurar. “Yollarda” sözcüğü “yol + lar + da” biçiminde kök, çoğul eki ve bulunma hâli eki olarak incelenebilir; biçim, birden çok yol ya da geniş bir mekân çağrışımına katkı sağlar. Gezi yazısında yapı, hareket edilen rota ve görüş alanının giderek genişlemesiyle kurulur. Ortak parça ışık görüntüsüdür; şiirde yoğun ve çağrışımsal, gezi yazısında yön gösteren gözlem ayrıntısıdır. Şiirde ses ve kısa dize düzeni, gezi yazısında neden-sonuçlu mekân sırası öne çıkar. İki metin de insanın mekânda yön bulmasıyla ilişkilendirilebilir; fakat biri imgeyle, diğeri gözlem ve rota bilgisiyle anlam kurar. Coğrafya bağlantısı vadi ve tepe gibi mekân unsurlarında görünür; edebî etki bu bilgilerin seçili sırayla sunulmasından doğar.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİlk hata, yapı unsurlarını ezber listesi hâlinde yazıp aralarındaki ilişkiyi açıklamamaktır. İkinci hata, anlatıcı ile yazarı aynı kişi saymaktır. Üçüncü hata, bir karakterin tek davranışından kesin psikolojik sonuç çıkarmaktır. Dördüncü hata, şiir ile hikâyeyi aynı yapısal birimlerle karşılaştırmaya çalışmaktır; türlerin birimleri farklı, karşılaştırma ölçütü ortak olmalıdır. Beşinci hata, Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bir şiir hakkında metinde görünmeyen sözcük, dize, tarih veya dönem ayrıntısı eklemektir. Altıncı hata, şekil bilgisi çözümlemesini bağlamdan koparıp yalnız ek adları saymaya indirgemektir. Son olarak “değer var” veya “estetiktir” demek yeterli değildir; değer ve estetik etki, somut yapı ilişkisiyle gösterilmelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Metnin türüne uygun yapı parçalarını belirledim mi?\n- Karakter, olay, mekân, zaman, anlatıcı, dil ve işlevleri metin kanıtıyla gösterdim mi?\n- Her parçanın başka bir parçayla ve ana anlamla ilişkisini açıkladım mı?\n- Anlatıcıyı yazarla, türü dönemle kanıtsız biçimde özdeşleştirmedim mi?\n- Şiir, hikâye ve gezi yazısını ortak fakat tür farklarını koruyan ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Şekil bilgisi çözümlemesini sözcüğün bağlamdaki anlamına bağladım mı?\n- Değer aktarımı ve disiplinler arası ilişki için somut yapı kanıtı sundum mu?\n- Yunus Emre’ye ilişkin sınıf metninde verilmeyen eser, dize, tarih veya bilgi eklemedim mi?\n- Estetik değerlendirmemi “güzel” gibi genel bir yargı yerine etki ve kanıtla açıkladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n030__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-3","captionKey":"tr-g09-tde-n030__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.1","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.2","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.3","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.4"],"rows":[[{"v":"Karakter, amaç ve çatışma"},{"v":"Kişinin eylemleri, seçenekleri ve karşılaştığı engel birlikte incelenir"},{"v":"Karakter analizcisi rolüyle olayın hareket noktasını belirleme"},{"v":"Kişilik yargısı doğrudan eylem kanıtına dayanıyor"}],[{"v":"Olay-zaman-mekân düzeni"},{"v":"Olay halkaları, zaman geçişleri ve mekân değişimleri haritalanır"},{"v":"Hikâye haritacısı rolüyle yapısal akışı görünür kılma"},{"v":"Parçaların ana düşünceye etkisi açıklanıyor"}],[{"v":"Anlatıcı, bakış açısı ve dil işlevi"},{"v":"Aktaran sesin bilgi sınırı, sözcük seçimi ve cümlelerin kullanım amacı belirlenir"},{"v":"Anlatıcı rolüyle okurun bilgiye erişimini çözümleme"},{"v":"Anlatıcı ile yazar özdeşleştirilmiyor"}],[{"v":"Şiirde şekil ve ses birimleri"},{"v":"Nazım birimi, tekrar, ölçü, kafiye, redif veya durak yalnız gözlenebildiği ölçüde incelenir"},{"v":"Programdaki Yunus Emre şiirini hikâyeyle yapı ölçütleri üzerinden karşılaştırma"},{"v":"Şiir adı, dize, tarih veya özellik kaynak yoksa uydurulmuyor"}],[{"v":"Gezi yazısında rota ve izlenim"},{"v":"Gözlem sırası, mekân ayrıntısı, bilgi ve öznel izlenim ayrılır"},{"v":"Türüne özgü yapı ve anlatım ilişkisini çözümleme"},{"v":"Gözlem ile kişisel değerlendirme açıkça ayrılıyor"}],[{"v":"Değer, estetik ve disiplin ilişkisi"},{"v":"Bütünlük, sözcük seçimi, davranış kanıtı ve başka bilgi alanlarıyla temas incelenir"},{"v":"Metni değer aktarımı, estetik düzen ve disiplinler arası bağ açısından değerlendirme"},{"v":"Yargı ölçütlü, sınırlı ve metin kanıtına bağlı"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-061","tr-g09-tde-qf-062"],"questionRanges":[{"start":301,"end":305},{"start":306,"end":310}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n030__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde2-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n030__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde2-3.4":"Doğrulama kanıtı","tr-g09-tde-n030__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde2-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “Karakter, amaç ve çatışma” ögesi “Kişinin eylemleri, seçenekleri ve karşılaştığı engel birlikte incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Karakter analizcisi rolüyle olayın hareket noktasını belirleme”, doğrulama ölçütü “Kişilik yargısı doğrudan eylem kanıtına dayanıyor”dür; 2. satırda “Olay-zaman-mekân düzeni” ögesi “Olay halkaları, zaman geçişleri ve mekân değişimleri haritalanır” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Hikâye haritacısı rolüyle yapısal akışı görünür kılma”, doğrulama ölçütü “Parçaların ana düşünceye etkisi açıklanıyor”dür; 3. satırda “Anlatıcı, bakış açısı ve dil işlevi” ögesi “Aktaran sesin bilgi sınırı, sözcük seçimi ve cümlelerin kullanım amacı belirlenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Anlatıcı rolüyle okurun bilgiye erişimini çözümleme”, doğrulama ölçütü “Anlatıcı ile yazar özdeşleştirilmiyor”dür; 4. satırda “Şiirde şekil ve ses birimleri” ögesi “Nazım birimi, tekrar, ölçü, kafiye, redif veya durak yalnız gözlenebildiği ölçüde incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Programdaki Yunus Emre şiirini hikâyeyle yapı ölçütleri üzerinden karşılaştırma”, doğrulama ölçütü “Şiir adı, dize, tarih veya özellik kaynak yoksa uydurulmuyor”dür; 5. satırda “Gezi yazısında rota ve izlenim” ögesi “Gözlem sırası, mekân ayrıntısı, bilgi ve öznel izlenim ayrılır” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Türüne özgü yapı ve anlatım ilişkisini çözümleme”, doğrulama ölçütü “Gözlem ile kişisel değerlendirme açıkça ayrılıyor”dür; 6. satırda “Değer, estetik ve disiplin ilişkisi” ögesi “Bütünlük, sözcük seçimi, davranış kanıtı ve başka bilgi alanlarıyla temas incelenir” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Metni değer aktarımı, estetik düzen ve disiplinler arası bağ açısından değerlendirme”, doğrulama ölçütü “Yargı ölçütlü, sınırlı ve metin kanıtına bağlı”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde2-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, hikâye, şiir ve gezi yazısı gibi edebî metinleri parçalara ayırıp parçalar arasındaki ilişkileri kanıtla açıklamayı öğreneceksin. TDE2.3.1 kapsamında karakterleri ve amaçlarını, yapı unsurlarını, dil-anlatım özelliklerini ve dil işlevlerini belirleyeceksin. TDE2.3.2 kapsamında ise şekle ve anlama dair birimlerin birbirini nasıl tamamladığını; yapı seçimlerinin ana düşünceye, üsluba ve estetik etkiye katkısını; metnin değer aktarımı ve diğer disiplinlerle ilişkisini inceleyeceksin. Tema uygulamasında hikâye haritacısı, ressam, bağ kurucu, karakter analizcisi ve anlatıcı gibi rollerle çalışmak; bir hikâyeyi şiir ve gezi yazısıyla yapısal açıdan karşılaştırmak yer alır. Yunus Emre’nin Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış şiiriyle yapılacak karşılaştırmada yalnız sınıfta sunulan metnin gözlenebilir özellikleri esas alınır; şiir dizesi, eser adı, tarih veya dönem ayrıntısı uydurulmaz.","keyConcepts":"**Yapı unsuru**, metnin türüne göre bütünü kuran birimdir. Hikâyede kişi, olay, mekân, zaman, çatışma ve anlatıcı; şiirde dize veya bölüm, ses düzeni, imge ve anlam akışı; gezi yazısında rota, gözlem sırası, mekân ayrıntısı ve anlatıcının bakışı öne çıkabilir. Bu liste sabit cevap değil, metinde aranacak olası parçalardır.\n\n**Şekle dair birim**, metnin görünür veya işitilebilir kuruluşuna; **anlama dair birim**, düşünce, duygu, ileti ve çağrışım örgüsüne katılır. **Anlatıcı** olayları sunan ses veya bakış noktasıdır. **Üslup**, sözcük, cümle, betimleme ve anlatım tercihlerinin oluşturduğu anlatma biçimidir. **Estetik değer**, parçaların uyumu, seçimin etkisi ve metnin okurda oluşturduğu bütünlüklü deneyim üzerinden tartışılır; yalnız “güzel” sözüyle açıklanmaz.\n\n**Şekil bilgisi**, sözcüklerin kök ve ek yapısını, çekim ve türetme ilişkilerini incelemeye yardımcı olur. Bu inceleme, eski veya yeni bir metindeki biçimleri anlamlandırırken bağlamla birlikte kullanılır. **Disiplinler arası ilişki**, bir metnin tarih, coğrafya, psikoloji, sanat veya başka bir alanla kurduğu bağdır; metnin edebî yapısının yerini almaz.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, belirlenen parçanın nasıl inceleneceğini, bütüne ne kattığını ve yorumun hangi metin kanıtıyla doğrulanacağını gösterir.","steps":"**1. TDE2.3.1 — Nesne, olgu ve olaylara ilişkin parçaları belirler.** Metni önce türüne uygun bir rol dağılımıyla tarayabilirsin. Hikâye haritacısı olay, zaman ve mekânı; karakter analizcisi davranış, amaç ve değişimi; anlatıcı rolündeki öğrenci bakış açısı ile bilgi sınırlarını; ressam görsel çağrışım oluşturan ayrıntıları; bağ kurucu ise parçalar arasındaki neden-sonuç ve tema bağlarını kaydeder. Her rol, metinden alıntılanan kısa kanıt veya açık gönderim kullanır.\n\n**2. Dil, anlatım ve dil işlevlerini ayır.** Betimleme, öyküleme, açıklama, karşılaştırma ve değerlendirme işlevlerini belirle. Bir sözcük tekrarının, kısa cümlenin, bakış açısının veya zaman kullanımının yapıya etkisini sor. “Dil sadedir” gibi genel yargı yerine hangi cümle yapısı ya da söz seçiminin bu yargıyı desteklediğini göster.\n\n**3. TDE2.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri belirler.** Karakter amacı çatışmayı nasıl doğuruyor? Mekân, olayın yönünü değiştiriyor mu? Anlatıcı seçimi okurun hangi bilgileri bilmesini sağlıyor ya da sınırlıyor? Şiirde ses tekrarı ile ana duygu; gezi yazısında rota ile gözlem sırası nasıl bağlanıyor? Parçayı tek başına değil, başka bir parçaya yaptığı katkıyla açıkla.\n\n**4. Ana düşünce, dönem, yazar-eser ve estetik ilişkiyi kanıta bağla.** Yapı unsurunun ana düşünceyi güçlendirdiği yeri göster. Dönem özelliği ancak metinde veya verilen güvenilir açıklamada açık kanıt varsa söylenir. Yazarın yaşamı hakkında varsayım üretme. Estetik değerlendirmede tekrar, karşıtlık, ritim, bakış açısı veya ayrıntı seçiminin oluşturduğu etkiyi açıkla.\n\n**5. Türler arası karşılaştırma yap.** Hikâyenin olay örgüsünü bir şiirin dize ve ses örgüsüyle aynı şey sayma; ortak ölçütü “parçaların ana anlama katkısı” gibi üst düzeyde kur. Gezi yazısını incelerken rota, gözlem, mekân bilgisi ve kişisel izlenim arasındaki düzeni ayrıca göster. Yunus Emre’ye ait sınıf metniyle çalışıldığında yalnız o metinde görülen dize, ses ve biçim özellikleri kaydedilir.\n\n**6. Şekil bilgisi, değer ve disiplin bağlantılarını değerlendir.** Sözcük biçimlerini kök-ek ilişkisiyle incelerken anlam bağlamını koru. Değer aktarımını yalnız öğüt cümlesinde değil, karakter davranışı ve olay sonucu içinde ara. Tarih veya coğrafya bağlantısını belirtirken edebî yapının bu bilgiyi nasıl dönüştürdüğünü açıkla.","workedExamples":["Özgün mikro hikâye şöyledir: “Saat kulesinin gölgesi meydana uzandığında Narin, kaybolan çizim defterini son kez bankların altında aradı. Meydanı süpüren görevli, defteri kulenin basamağında bulduğunu söyledi. Narin defteri alınca ilk sayfaya meydanın akşam hâlini çizdi.”\n\n**Çözüm:** Hikâye haritacısı kişiler olarak Narin ve görevliyi, mekân olarak meydanı, zamanı gölgenin uzadığı akşamüstünü, olayı kayıp defterin aranıp bulunmasını belirler. Karakter analizcisi Narin’in vazgeçmeden aramasını ve bulduktan sonra meydanı çizmesini kanıt olarak kaydeder; “inatçı” gibi kesin bir kişilik etiketi için daha fazla kanıt gerektiğini belirtir. Anlatıcı üçüncü kişiyle dışarıdan bilgi verir, kişilerin zihnine doğrudan girmez. Saat kulesi ve gölge yalnız dekor değildir: zaman duygusu oluşturur ve son çizime görsel kaynak sağlar. Defterin bulunması olayın çözümü, meydanın çizilmesi ise başlangıçtaki kayıp nesneyi yeni bir üretime bağlayan sonuçtur. Ana düşünce, dikkatle sürdürülen arayışın yeni bir bakışa dönüşebileceği biçiminde yorumlanabilir. Estetik katkı, gölge ile çizim arasındaki görsel ilişkiden doğar. Tarih veya yazar bilgisi verilmediği için bu alanlarda çıkarım yapılmaz.","Özgün mikro şiir şöyledir: “Yollarda akşamın izi kaldı / Penceremde ince bir ışık yandı.” Özgün mikro gezi yazısı ise şöyledir: “Tepe yolunda evler geride kaldıkça vadi genişledi; son dönemeçte tek bir pencerenin ışığı, aşağıdaki köyün yerini belli ediyordu.”\n\n**Çözüm:** Şiirde yapı iki dizeden oluşur; “iz” ve “ışık” sözcükleri akşamdan yön bulmaya geçen anlam bağını kurar. “Yollarda” sözcüğü “yol + lar + da” biçiminde kök, çoğul eki ve bulunma hâli eki olarak incelenebilir; biçim, birden çok yol ya da geniş bir mekân çağrışımına katkı sağlar. Gezi yazısında yapı, hareket edilen rota ve görüş alanının giderek genişlemesiyle kurulur. Ortak parça ışık görüntüsüdür; şiirde yoğun ve çağrışımsal, gezi yazısında yön gösteren gözlem ayrıntısıdır. Şiirde ses ve kısa dize düzeni, gezi yazısında neden-sonuçlu mekân sırası öne çıkar. İki metin de insanın mekânda yön bulmasıyla ilişkilendirilebilir; fakat biri imgeyle, diğeri gözlem ve rota bilgisiyle anlam kurar. Coğrafya bağlantısı vadi ve tepe gibi mekân unsurlarında görünür; edebî etki bu bilgilerin seçili sırayla sunulmasından doğar."],"commonMistakes":"İlk hata, yapı unsurlarını ezber listesi hâlinde yazıp aralarındaki ilişkiyi açıklamamaktır. İkinci hata, anlatıcı ile yazarı aynı kişi saymaktır. Üçüncü hata, bir karakterin tek davranışından kesin psikolojik sonuç çıkarmaktır. Dördüncü hata, şiir ile hikâyeyi aynı yapısal birimlerle karşılaştırmaya çalışmaktır; türlerin birimleri farklı, karşılaştırma ölçütü ortak olmalıdır. Beşinci hata, Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bir şiir hakkında metinde görünmeyen sözcük, dize, tarih veya dönem ayrıntısı eklemektir. Altıncı hata, şekil bilgisi çözümlemesini bağlamdan koparıp yalnız ek adları saymaya indirgemektir. Son olarak “değer var” veya “estetiktir” demek yeterli değildir; değer ve estetik etki, somut yapı ilişkisiyle gösterilmelidir.","selfCheck":["Metnin türüne uygun yapı parçalarını belirledim mi?","Karakter, olay, mekân, zaman, anlatıcı, dil ve işlevleri metin kanıtıyla gösterdim mi?","Her parçanın başka bir parçayla ve ana anlamla ilişkisini açıkladım mı?","Anlatıcıyı yazarla, türü dönemle kanıtsız biçimde özdeşleştirmedim mi?","Şiir, hikâye ve gezi yazısını ortak fakat tür farklarını koruyan ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Şekil bilgisi çözümlemesini sözcüğün bağlamdaki anlamına bağladım mı?","Değer aktarımı ve disiplinler arası ilişki için somut yapı kanıtı sundum mu?","Yunus Emre’ye ilişkin sınıf metninde verilmeyen eser, dize, tarih veya bilgi eklemedim mi?","Estetik değerlendirmemi “güzel” gibi genel bir yargı yerine etki ve kanıtla açıkladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Edebî Metinlerde Yapı Unsurlarını Çözümleme: TDE2.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"87ba7689a3ccfa44205c365e986eb53db3d05d31c55fd27c02e2e52038c6c90d","reviewDecisionSha256":"27400c4f8f5a7f0a14d45e5bcdc8337253eb9faf57a10ccbdc16a1325559add8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:87ba7689a3ccfa44205c365e986eb53db3d05d31c55fd27c02e2e52038c6c90d","reviewedHash":"sha256:87ba7689a3ccfa44205c365e986eb53db3d05d31c55fd27c02e2e52038c6c90d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:27400c4f8f5a7f0a14d45e5bcdc8337253eb9faf57a10ccbdc16a1325559add8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n030","contentProjectionSha256":"87ba7689a3ccfa44205c365e986eb53db3d05d31c55fd27c02e2e52038c6c90d","reviewDecisionSha256":"27400c4f8f5a7f0a14d45e5bcdc8337253eb9faf57a10ccbdc16a1325559add8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n031","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.1","objective":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE3.1","processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Okunan metinlerden bir mekân seçip öğrencinin çevresindeki bir mekânla karşılaştıran sunumun amacını, stratejisini ve hazırlığını yönetme.","Görsel araştırırken fikrî mülkiyet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine dikkat etme."],"physicalPages":[84],"evidenceId":"EV-TDE2026-P084-T03-APP-TDE3.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Mekân Karşılaştırmalı Konuşma Sürecini Yönetme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, okuduğun bir metindeki mekânı kendi çevrenden seçtiğin başka bir mekânla karşılaştıran hazırlıklı konuşma sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Amaç yalnız iki yeri betimlemek değil, edebî metindeki yapısal inceliklerin mekân üzerinden nasıl kurulduğunu akıcı ve dürüst bir sunuma dönüştürmektir. TDE3.1.1 kapsamında konuşmanın amacını, türünü, süresini, hedef kitlesini, yöntemini ve stratejisini seçeceksin. TDE3.1.2 kapsamında süre aşımı, konu dağılması, görsel kaynak sorunu, unutma veya teknik aksaklık gibi engelleri önceden azaltacak ve seçtiğin stratejiyi konuşma boyunca sürdüreceksin. Görsel araştırırken fikrî mülkiyet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine uyacak; başkasına ait bir görüntüyü kendi üretimin gibi sunmayacak, görselin konuşmaya gerçekten katkı verip vermediğini denetleyeceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma amacı**, dinleyicinin sunum sonunda neyi anlamasını istediğini belirleyen merkez hedeftir. “İki mekânı tanıtmak” geniştir; “iki mekânın insan ilişkilerini yönlendiren yapısal özelliklerini karşılaştırmak” daha belirgindir. **Hedef kitle**, açıklama düzeyini, kullanılacak kavramları ve örnek sayısını etkiler.\n\n**Hazırlıklı konuşma**, içerik, süre, sıra, görsel ve prova kararlarının önceden verildiği konuşmadır. **Strateji**, karşılaştırma tablosu kullanma, anahtar sözcük kartları hazırlama, mekânları ortak ölçütlerle sırayla ele alma veya açılışta kısa bir betimleme kullanma gibi yöntemsel seçimdir. **Akıcılık**, hiç durmadan konuşmak değil, düşünceyi anlaşılır geçişlerle ve gereksiz tekrar olmadan sürdürmektir.\n\n**Konuşma engeli**, amaca ulaşmayı zorlaştıran durumdur: çok fazla ayrıntı, belirsiz görev, görselin açılmaması, kaynak bilgisinin eksikliği, süreyi yanlış kullanma veya heyecan nedeniyle ana düşünceyi unutma. **Fikrî mülkiyet**, bir görselin üreticisinin haklarını gözetmeyi; **hakkaniyet**, katkıyı ve kaynağı adil biçimde belirtmeyi; **dürüstlük** ise alıntı, fotoğraf ve bilgiyi yanıltmadan sunmayı gerektirir. Kendi çektiğin fotoğrafı belirtmek, izinli ya da kullanım koşulları uygun görseli seçmek ve kaynak kaydını sunum notunda tutmak doğru uygulamalardır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, konuşma öncesi seçimlerden başlayıp engellerin giderilmesi ve dinleyiciyle ilişkinin sürdürülmesine kadar ilerleyen yönetim sürecini gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE3.1.1 — Seçim yapar: mekânları ve amacı belirle.** Okunan metinden bir mekân seç; bu mekânın olay, karakter veya anlatım üzerindeki görevini kısa notla açıkla. Sonra kendi çevrenden karşılaştırılabilir bir mekân seç. İki yerin aynı türden olması zorunlu değildir; ortak ölçüt kurulabilmesi gerekir. Konuşma amacını tek cümlede yaz.\n\n**2. Tür, süre ve hedef kitleyi belirle.** Sunumun bilgilendirici mi, karşılaştırmalı mı, betimleyici unsurlarla desteklenen açıklayıcı bir konuşma mı olacağını kararlaştır. Süreyi giriş, gelişme ve sonuç arasında böl. Hedef kitlenin metni okuyup okumadığını düşün; okumadıysa gerekli bağlamı kısa biçimde ver, metnin tümünü yeniden anlatma.\n\n**3. Yöntem ve stratejiyi seç.** Ortak ölçütler oluştur: konum, işlev, atmosfer, insan hareketi, olayla ilişki, duyusal ayrıntı veya değişim. Konuşmayı “birinci mekân-ikinci mekân” sırasıyla değil, ölçüt ölçüt ilerletmek daha açık olabilir. Anahtar kartına yalnız başlık ve kanıt yaz; tam metin yazmak göz temasını azaltabilir.\n\n**4. Görsel araştırmayı etik biçimde yönet.** Önceliği kendi çektiğin veya kullanım izni açık olan görsellere ver. Görseli kırparak bağlamını bozma, başka birinin çalışmasını kendi üretimin gibi gösterme. Kaynak bilgisini sunum dosyasında ya da notunda koru. Görsel yalnız süs olmamalı; bir yapı özelliğini, rota ilişkisini veya mekân düzenini görünür kılmalıdır.\n\n**5. TDE3.1.2 — İlişkiyi sürdürür: engelleri kaldır.** Prova sırasında süreyi ölç, telaffuzu güç sözcükleri işaretle, görsel geçişlerini dene. Teknik sorun için görselin kısa sözlü betimini hazırlayabilirsin. Çok ayrıntı varsa ana düşünceye hizmet etmeyenleri çıkar. Heyecan için ilk iki cümlenin anlamını iyi bil; ezberlenmiş uzun paragraf yerine anahtar sözcüklerle ilerle.\n\n**6. Seçilen stratejiyi konuşma boyunca yapılandır.** Girişte amaç ve iki mekânı tanıt, gelişmede ölçütleri aynı sırayla uygula, sonuçta yapısal benzerlik ve farkların ana düşünceye katkısını belirt. Dinleyicinin dikkatini göz teması, uygun durak ve açık geçişlerle koru. Soru geldiğinde bilmediğin ayrıntıyı uydurma; “Bu bilgi elimdeki metin ve görsellerde yer almıyor” diyebilmek dürüst konuşmanın parçasıdır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro okuma parçası şöyledir: “Dar avlunun ortasındaki dut ağacı, evlerin bütün pencerelerini aynı gölgede topluyordu. Akşam olunca komşular taş basamaklara oturuyor, avlu bir geçiş yerinden ortak bir odaya dönüşüyordu.” Öğrenci bunu okulundaki iç avluyla karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Konuşma amacı, “İki avlunun fiziksel düzeninin insanları bir araya getirme biçimini karşılaştırmak”tır. Hedef kitle sınıf arkadaşları, konuşma türü kısa karşılaştırmalı sunumdur. Ölçütler merkez öge, çevre düzeni, gün içindeki kullanım ve insan etkileşimidir. Metindeki avluda dut ağacı ve taş basamaklar; okul avlusunda banklar ve ders arası hareketi kanıt olarak kullanılabilir. Strateji, her ölçütte iki mekânı art arda ele almaktır. Öğrenci okul avlusunun fotoğrafını kendisi çeker; metindeki avlu için özgün bir şema hazırlar, başkasına ait görsel kullanmaz. Prova sonunda girişin uzun olduğu görülür ve metnin olay özeti çıkarılır. Sonuç, her iki mekânın insanları topladığı fakat biri akşam komşuluk ilişkisine, diğeri kısa okul aralarına göre yapılandığı yönünde kurulur.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro metin: “Eski istasyonun bekleme salonunda saat sesi, tren gelmese bile yolculuk duygusunu canlı tutuyordu. Uzun banklar kapıya dönük, tek pencere raylara bakıyordu.” Öğrenci bu mekânı mahallesindeki otobüs durağıyla karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Amaç, “Bekleme mekânlarının yön ve zaman duygusunu hangi yapısal ayrıntılarla kurduğunu göstermek”tir. Ölçütler oturma düzeni, bakış yönü, ses, hareket ve bekleme süresidir. Öğrenci istasyon için metindeki saat, bank ve pencere ayrıntılarını; durak için kendi gözlemindeki oturma sırası, yol görünümü ve araç sesi gibi unsurları kullanır. Sunum stratejisi kısa bir ses betimiyle giriş, ardından ölçüt tablosudur. İnternetten rastgele istasyon fotoğrafı almaz; metin ayrıntılarına dayalı basit bir plan çizimi oluşturur. Teknik sorun için görseli sözlü olarak tarif edecek iki cümle hazırlar. Prova, “eski” sözcüğünden tarih uydurma eğilimini ortaya çıkarır; tarih bilgisi olmadığı için bu bölüm çıkarılır. Konuşma, iki mekânın bekleyeni geliş yönüne çevirdiği ortaklığı ve ses düzenlerinin farklılığını kanıtla açıklar.\n\n## Sık yapılan hata\n\nBirinci hata, konuşma amacını iki mekânı uzun uzun betimlemek sanmaktır. Karşılaştırmanın merkez yargısı yoksa ayrıntılar dağılır. İkinci hata, iki mekâna farklı ölçütler uygulamaktır. Üçüncü hata, metindeki mekânla ilgili bilgi boşluğunu kişisel tahminle doldurmaktır. Dördüncü hata, görseli yalnız dikkat çekmek için kullanıp yapısal bir kanıtla ilişkilendirmemektir. Beşinci hata, kaynağı belirsiz görseli kullanmak veya başkasının çizimini kendi çalışması gibi sunmaktır. Altıncı hata, akıcılığı ezberlenmiş metni hızla söylemekle karıştırmaktır. Son olarak teknik aksaklık, süre aşımı ve heyecan gibi engelleri prova yapmadan fark etmeyi beklemek yanlıştır; yönetim, bu sorunları önceden görünür kılmayı gerektirir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Okunan metindeki mekânın yapısal görevini belirledim mi?\n- Kendi çevremden ortak ölçütlerle karşılaştırılabilir bir mekân seçtim mi?\n- Konuşma amacını, türünü, süresini ve hedef kitlesini açıkça belirledim mi?\n- İki mekâna aynı karşılaştırma ölçütlerini uyguladım mı?\n- Görselleri yapısal kanıt göstermek için seçtim mi?\n- Fikrî mülkiyet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine uygun kaynak kaydı tuttum mu?\n- Süre, teknik sorun, heyecan ve konu dağılması için çözüm hazırladım mı?\n- Anahtar sözcükler, geçişler ve prova ile akıcılığı destekledim mi?\n- Bilinmeyen ayrıntıları uydurmadan dinleyiciyle ilişkimi sürdürebildim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n031__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-1","captionKey":"tr-g09-tde-n031__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n031__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-063","tr-g09-tde-qf-064"],"questionRanges":[{"start":311,"end":315},{"start":316,"end":320}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n031__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n031__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n031__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-1.next":"sonra","tr-g09-tde-n031__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen dört düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Amaç-tür-hedef kitleyi belirle”, 2. düğüm “Yöntem ve stratejiyi seç”, 3. düğüm “Engelleri gider”, 4. düğüm “Konuşma ilişkisini sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonrakine bağlanır; ilk karar sonraki seçimin temelini oluşturur ve son düğümde süreç seçilen kurallarla sürdürülür."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde3-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, okuduğun bir metindeki mekânı kendi çevrenden seçtiğin başka bir mekânla karşılaştıran hazırlıklı konuşma sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Amaç yalnız iki yeri betimlemek değil, edebî metindeki yapısal inceliklerin mekân üzerinden nasıl kurulduğunu akıcı ve dürüst bir sunuma dönüştürmektir. TDE3.1.1 kapsamında konuşmanın amacını, türünü, süresini, hedef kitlesini, yöntemini ve stratejisini seçeceksin. TDE3.1.2 kapsamında süre aşımı, konu dağılması, görsel kaynak sorunu, unutma veya teknik aksaklık gibi engelleri önceden azaltacak ve seçtiğin stratejiyi konuşma boyunca sürdüreceksin. Görsel araştırırken fikrî mülkiyet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine uyacak; başkasına ait bir görüntüyü kendi üretimin gibi sunmayacak, görselin konuşmaya gerçekten katkı verip vermediğini denetleyeceksin.","keyConcepts":"**Konuşma amacı**, dinleyicinin sunum sonunda neyi anlamasını istediğini belirleyen merkez hedeftir. “İki mekânı tanıtmak” geniştir; “iki mekânın insan ilişkilerini yönlendiren yapısal özelliklerini karşılaştırmak” daha belirgindir. **Hedef kitle**, açıklama düzeyini, kullanılacak kavramları ve örnek sayısını etkiler.\n\n**Hazırlıklı konuşma**, içerik, süre, sıra, görsel ve prova kararlarının önceden verildiği konuşmadır. **Strateji**, karşılaştırma tablosu kullanma, anahtar sözcük kartları hazırlama, mekânları ortak ölçütlerle sırayla ele alma veya açılışta kısa bir betimleme kullanma gibi yöntemsel seçimdir. **Akıcılık**, hiç durmadan konuşmak değil, düşünceyi anlaşılır geçişlerle ve gereksiz tekrar olmadan sürdürmektir.\n\n**Konuşma engeli**, amaca ulaşmayı zorlaştıran durumdur: çok fazla ayrıntı, belirsiz görev, görselin açılmaması, kaynak bilgisinin eksikliği, süreyi yanlış kullanma veya heyecan nedeniyle ana düşünceyi unutma. **Fikrî mülkiyet**, bir görselin üreticisinin haklarını gözetmeyi; **hakkaniyet**, katkıyı ve kaynağı adil biçimde belirtmeyi; **dürüstlük** ise alıntı, fotoğraf ve bilgiyi yanıltmadan sunmayı gerektirir. Kendi çektiğin fotoğrafı belirtmek, izinli ya da kullanım koşulları uygun görseli seçmek ve kaynak kaydını sunum notunda tutmak doğru uygulamalardır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, konuşma öncesi seçimlerden başlayıp engellerin giderilmesi ve dinleyiciyle ilişkinin sürdürülmesine kadar ilerleyen yönetim sürecini gösterir.","steps":"**1. TDE3.1.1 — Seçim yapar: mekânları ve amacı belirle.** Okunan metinden bir mekân seç; bu mekânın olay, karakter veya anlatım üzerindeki görevini kısa notla açıkla. Sonra kendi çevrenden karşılaştırılabilir bir mekân seç. İki yerin aynı türden olması zorunlu değildir; ortak ölçüt kurulabilmesi gerekir. Konuşma amacını tek cümlede yaz.\n\n**2. Tür, süre ve hedef kitleyi belirle.** Sunumun bilgilendirici mi, karşılaştırmalı mı, betimleyici unsurlarla desteklenen açıklayıcı bir konuşma mı olacağını kararlaştır. Süreyi giriş, gelişme ve sonuç arasında böl. Hedef kitlenin metni okuyup okumadığını düşün; okumadıysa gerekli bağlamı kısa biçimde ver, metnin tümünü yeniden anlatma.\n\n**3. Yöntem ve stratejiyi seç.** Ortak ölçütler oluştur: konum, işlev, atmosfer, insan hareketi, olayla ilişki, duyusal ayrıntı veya değişim. Konuşmayı “birinci mekân-ikinci mekân” sırasıyla değil, ölçüt ölçüt ilerletmek daha açık olabilir. Anahtar kartına yalnız başlık ve kanıt yaz; tam metin yazmak göz temasını azaltabilir.\n\n**4. Görsel araştırmayı etik biçimde yönet.** Önceliği kendi çektiğin veya kullanım izni açık olan görsellere ver. Görseli kırparak bağlamını bozma, başka birinin çalışmasını kendi üretimin gibi gösterme. Kaynak bilgisini sunum dosyasında ya da notunda koru. Görsel yalnız süs olmamalı; bir yapı özelliğini, rota ilişkisini veya mekân düzenini görünür kılmalıdır.\n\n**5. TDE3.1.2 — İlişkiyi sürdürür: engelleri kaldır.** Prova sırasında süreyi ölç, telaffuzu güç sözcükleri işaretle, görsel geçişlerini dene. Teknik sorun için görselin kısa sözlü betimini hazırlayabilirsin. Çok ayrıntı varsa ana düşünceye hizmet etmeyenleri çıkar. Heyecan için ilk iki cümlenin anlamını iyi bil; ezberlenmiş uzun paragraf yerine anahtar sözcüklerle ilerle.\n\n**6. Seçilen stratejiyi konuşma boyunca yapılandır.** Girişte amaç ve iki mekânı tanıt, gelişmede ölçütleri aynı sırayla uygula, sonuçta yapısal benzerlik ve farkların ana düşünceye katkısını belirt. Dinleyicinin dikkatini göz teması, uygun durak ve açık geçişlerle koru. Soru geldiğinde bilmediğin ayrıntıyı uydurma; “Bu bilgi elimdeki metin ve görsellerde yer almıyor” diyebilmek dürüst konuşmanın parçasıdır.","workedExamples":["Özgün mikro okuma parçası şöyledir: “Dar avlunun ortasındaki dut ağacı, evlerin bütün pencerelerini aynı gölgede topluyordu. Akşam olunca komşular taş basamaklara oturuyor, avlu bir geçiş yerinden ortak bir odaya dönüşüyordu.” Öğrenci bunu okulundaki iç avluyla karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Konuşma amacı, “İki avlunun fiziksel düzeninin insanları bir araya getirme biçimini karşılaştırmak”tır. Hedef kitle sınıf arkadaşları, konuşma türü kısa karşılaştırmalı sunumdur. Ölçütler merkez öge, çevre düzeni, gün içindeki kullanım ve insan etkileşimidir. Metindeki avluda dut ağacı ve taş basamaklar; okul avlusunda banklar ve ders arası hareketi kanıt olarak kullanılabilir. Strateji, her ölçütte iki mekânı art arda ele almaktır. Öğrenci okul avlusunun fotoğrafını kendisi çeker; metindeki avlu için özgün bir şema hazırlar, başkasına ait görsel kullanmaz. Prova sonunda girişin uzun olduğu görülür ve metnin olay özeti çıkarılır. Sonuç, her iki mekânın insanları topladığı fakat biri akşam komşuluk ilişkisine, diğeri kısa okul aralarına göre yapılandığı yönünde kurulur.","Özgün mikro metin: “Eski istasyonun bekleme salonunda saat sesi, tren gelmese bile yolculuk duygusunu canlı tutuyordu. Uzun banklar kapıya dönük, tek pencere raylara bakıyordu.” Öğrenci bu mekânı mahallesindeki otobüs durağıyla karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Amaç, “Bekleme mekânlarının yön ve zaman duygusunu hangi yapısal ayrıntılarla kurduğunu göstermek”tir. Ölçütler oturma düzeni, bakış yönü, ses, hareket ve bekleme süresidir. Öğrenci istasyon için metindeki saat, bank ve pencere ayrıntılarını; durak için kendi gözlemindeki oturma sırası, yol görünümü ve araç sesi gibi unsurları kullanır. Sunum stratejisi kısa bir ses betimiyle giriş, ardından ölçüt tablosudur. İnternetten rastgele istasyon fotoğrafı almaz; metin ayrıntılarına dayalı basit bir plan çizimi oluşturur. Teknik sorun için görseli sözlü olarak tarif edecek iki cümle hazırlar. Prova, “eski” sözcüğünden tarih uydurma eğilimini ortaya çıkarır; tarih bilgisi olmadığı için bu bölüm çıkarılır. Konuşma, iki mekânın bekleyeni geliş yönüne çevirdiği ortaklığı ve ses düzenlerinin farklılığını kanıtla açıklar."],"commonMistakes":"Birinci hata, konuşma amacını iki mekânı uzun uzun betimlemek sanmaktır. Karşılaştırmanın merkez yargısı yoksa ayrıntılar dağılır. İkinci hata, iki mekâna farklı ölçütler uygulamaktır. Üçüncü hata, metindeki mekânla ilgili bilgi boşluğunu kişisel tahminle doldurmaktır. Dördüncü hata, görseli yalnız dikkat çekmek için kullanıp yapısal bir kanıtla ilişkilendirmemektir. Beşinci hata, kaynağı belirsiz görseli kullanmak veya başkasının çizimini kendi çalışması gibi sunmaktır. Altıncı hata, akıcılığı ezberlenmiş metni hızla söylemekle karıştırmaktır. Son olarak teknik aksaklık, süre aşımı ve heyecan gibi engelleri prova yapmadan fark etmeyi beklemek yanlıştır; yönetim, bu sorunları önceden görünür kılmayı gerektirir.","selfCheck":["Okunan metindeki mekânın yapısal görevini belirledim mi?","Kendi çevremden ortak ölçütlerle karşılaştırılabilir bir mekân seçtim mi?","Konuşma amacını, türünü, süresini ve hedef kitlesini açıkça belirledim mi?","İki mekâna aynı karşılaştırma ölçütlerini uyguladım mı?","Görselleri yapısal kanıt göstermek için seçtim mi?","Fikrî mülkiyet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine uygun kaynak kaydı tuttum mu?","Süre, teknik sorun, heyecan ve konu dağılması için çözüm hazırladım mı?","Anahtar sözcükler, geçişler ve prova ile akıcılığı destekledim mi?","Bilinmeyen ayrıntıları uydurmadan dinleyiciyle ilişkimi sürdürebildim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Mekân Karşılaştırmalı Konuşma Sürecini Yönetme: TDE3.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7f2ac48ac311261151d8a9f8fbf6a221e722893bcdb904bdfff64ac6923fa8e4","reviewDecisionSha256":"1a2d80571dbfefc3668283356bd8ce50cb46c761954a29adddd745499de3493d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7f2ac48ac311261151d8a9f8fbf6a221e722893bcdb904bdfff64ac6923fa8e4","reviewedHash":"sha256:7f2ac48ac311261151d8a9f8fbf6a221e722893bcdb904bdfff64ac6923fa8e4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1a2d80571dbfefc3668283356bd8ce50cb46c761954a29adddd745499de3493d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n031","contentProjectionSha256":"7f2ac48ac311261151d8a9f8fbf6a221e722893bcdb904bdfff64ac6923fa8e4","reviewDecisionSha256":"1a2d80571dbfefc3668283356bd8ce50cb46c761954a29adddd745499de3493d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n032","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.2","objective":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Seçilen iki mekân için karşılaştırma listesi ve tablosu hazırlama.","Görsel/işitsel ögeleri, ses-vurgu-tonlama ve beden dili kullanımını planlayıp içeriği tutarlılık açısından gözden geçirme."],"physicalPages":[84,85],"evidenceId":"EV-TDE2026-P084-P085-T03-APP-TDE3.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Benzetme ve Karşılaştırmayla Konuşma İçeriği Kurma","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, biri okuduğun edebî metinden, diğeri kendi çevrenden seçilen iki mekânın yapısal özelliklerini benzetme ve karşılaştırma yoluyla ortaya koyan bir konuşma içeriği oluşturmayı öğreneceksin. İçerik, rastgele ayrıntı toplamaktan oluşmaz. TDE3.2.1’den TDE3.2.9’a kadar ilerleyen süreçte ön bilgilerini amaca bağlayacak, hedef kitlenin ihtiyaçlarını tahmin ederek giriş-gelişme-sonuç tasarlayacak, ortak ölçütlerle karşılaştırma yapacak, konuşmanın kullanılacağı alana uygun içerik seçecek, bilgiyi kendi sözlerinle yeniden ifade edeceksin. Dil işlevlerini, vurgu-tonlama-beden dili planını ve görsel/işitsel ögeleri ana düşünceye hizmet edecek biçimde düzenleyecek; plan taslağını sunup geri bildirimle son hâline getireceksin. Tema uygulamasındaki karşılaştırma listesi ve tablosu, iki mekânı aynı ölçütlerle incelemenin temel aracıdır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Karşılaştırma ölçütü**, iki mekâna da uygulanabilen ortak özelliktir: konum, fiziksel düzen, işlev, atmosfer, insan hareketi, duyusal ayrıntı veya metindeki olayla ilişki. **Benzetme**, iki mekân arasındaki belirli benzerliği açıklayıcı bir ilişkiye dönüştürür. Benzetme, bütün özelliklerin aynı olduğu anlamına gelmez.\n\n**Ana düşünce**, konuşmadaki bütün ayrıntıları yöneten merkez yargıdır. **Hedef kitle tahmini**, dinleyicinin metni bilme düzeyini, kavramlara aşinalığını ve hangi açıklamalara ihtiyaç duyacağını öngörmektir. **Kullanım alanı**, konuşmanın özel, eğitim, kamusal veya mesleki bağlamda yapılmasına göre içerik ve dil düzeyinin ayarlanmasıdır.\n\n**Yeniden ifade etme**, toplanan bilgiyi kopyalamadan, anlamı koruyarak ve konuşma amacına göre kendi sözlerinle düzenlemektir. **Dil işlevi**, girişte merak uyandırma, gelişmede açıklama-karşılaştırma, sonuçta değerlendirme gibi görevlerdir. **Sesle anlam oluşturma**, vurgu, tonlama, hız, durak, diksiyon ve telaffuzun içeriğe göre planlanmasıdır. **Görsel/işitsel öge**, konuşmanın yerine geçmeyen; ilişkiyi görünür veya işitilir kılan destektir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, dokuz süreç bileşeninin her birini konuşma taslağında görülecek kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE3.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** İki mekân hakkında bildiklerini konuşma amacıyla ilişkilendir. Metinden alınan bilgiyi kısa kanıtla, çevre mekânına ilişkin bilgiyi doğrudan gözlem veya güvenilir kayıtla destekle.\n\n**2. TDE3.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin metni okuyup okumadığını düşün. Buna göre girişte verilecek bağlamı, gelişmedeki kavram açıklamalarını ve sonuçtaki ana mesajı tasarla. Dinleyici metni bilmiyorsa yalnız gerekli mekân ve olay bağını özetle.\n\n**3. TDE3.2.3 — Karşılaştırır.** Ana düşünceyi karşılaştırma içeren açık bir ileti olarak kur: “Her iki mekân insanları bir araya getirir; fakat biri geçici, diğeri kalıcı etkileşim düzeni oluşturur.” Ardından aynı ölçütleri iki mekâna uygula.\n\n**4. TDE3.2.4 — Sınıflandırır.** İçeriği kullanım alanına göre seç. Sınıf sunumunda edebî yapı kavramlarını açıklayabilir; kamusal bir tanıtımda daha kısa ve erişilebilir söz varlığı kullanabilirsin. Ana kanıt, yardımcı ayrıntı ve görsel destek başlıklarıyla malzemeyi sınıflandır.\n\n**5. TDE3.2.5 — Yeniden ifade eder.** Metindeki mekân betimlemesini uzun biçimde kopyalama. Temel ayrıntıları kendi cümlelerinle, karşılaştırmanın amacı doğrultusunda düzenle. Bilgi toplarken hazırlıklı konuşmada not çıkar; söz varlığını gereksiz tekrarları azaltacak biçimde seç.\n\n**6. TDE3.2.6 — Tepki verir.** Girişte merak uyandırma, gelişmede açıklama ve karşılaştırma, sonuçta değerlendirme işlevlerini planla. Her işlev ana düşünceye bağlanmalı; yalnız etkileyici görünmek için konu dışı söz ekleme.\n\n**7. TDE3.2.7 — Sesle anlam oluşturur.** Benzerlikleri aktarırken dengeli ton, belirgin farklarda vurgu ve kısa durak kullan. Beden diliyle iki mekânı sağ-sol gibi aşırı mekanik biçimde göstermeye çalışma; jest ve bakış, karşılaştırma düzenini desteklesin.\n\n**8. TDE3.2.8 — Görsel ögeleri kullanır.** Karşılaştırma tablosu, iki basit plan çizimi veya işlev-akış şeması seç. İşitsel öge kullanılacaksa mekânın ses özelliğini kısa ve gerekli ölçüde desteklemeli. Görsel, konuşmadaki cümleleri aynen tekrar etmemelidir.\n\n**9. TDE3.2.9 — Sunar.** Giriş-gelişme-sonuç, ölçüt sırası, kanıtlar, ses planı ve görsel yerlerini içeren taslağı paylaş. Gelen geri bildirimi “hangi ölçüt eksik?”, “ana düşünce nerede dağılıyor?”, “görsel kanıtı açıklıyor mu?” sorularıyla işle ve değişiklik gerekçesini kaydet.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro metin: “Avlunun ortasındaki taş kuyu çevresinde dört kapı açılıyordu. Sabah herkes kendi işine giderken akşam aynı gölgenin altında buluşuyordu.” Karşılaştırılacak çevre mekânı okulun iç bahçesidir.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi ve gözlemler, “merkez öge”, “geçiş düzeni”, “toplanma zamanı” ve “insan ilişkisi” başlıklarında sınıflandırılır. Hedef kitlenin metni bilmediği varsayılarak girişte iki cümlelik bağlam verilir. Ana düşünce, “Her iki avlu hareketi bir merkez çevresinde düzenler; metindeki avlu gündelik komşuluğu, okul bahçesi ders arası topluluğunu kurar.” biçimindedir. Kuyu ile okul bahçesindeki oturma alanı “mekânın kalbi” benzetmesiyle ilişkilendirilir; fakat işlevlerinin aynı olmadığı açıklanır. Gelişmede her ölçüt iki mekâna sırayla uygulanır. Karşıtlık cümlelerinde vurgu, ölçüt geçişlerinde kısa durak planlanır. Görsel olarak iki sade plan çizimi ve ortak ölçüt tablosu kullanılır. Geri bildirimde “gölge” ayrıntısının okul bahçesinde kanıtı olmadığı fark edilince bu ayrıntı yalnız metindeki mekân için bırakılır; zoraki benzerlik çıkarılır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro metin: “Fener odasının dar penceresi yalnız denize bakıyordu. Raflarda duran kayıt defterleri, geceleri geçen gemilerin sessiz izlerini saklıyordu.” Çevre mekânı okul kitaplığının okuma bölümüdür.\n\n**Çözüm:** Konuşma amacı, iki mekânın “yön bulma ve kayıt tutma” işlevlerini farklı araçlarla nasıl kurduğunu açıklamaktır. Ölçütler bakış yönü, ışık, kayıt, sessizlik ve kullanıcı hareketidir. Fener odası için pencere, ışık ve kayıt defteri; kitaplık için raf düzeni, okuma ışığı ve ödünç kayıt sistemi kullanılabilir. “İki mekân da bilgiye yön veren birer işaret noktasıdır” benzetmesi ana düşünceyi destekler, fakat fenerin fiziksel seyrüsefer, kitaplığın öğrenme işlevi taşıdığı belirtilir. Eğitim alanına uygun kavramlar kısa açıklanır. Metin uzun biçimde aktarılmaz; ayrıntılar yeniden ifade edilir. “Yön verir” sözü sonuçta vurgulanır, iki işlev arasındaki farktan önce durak planlanır. Görsel olarak iki sütunlu işlev tablosu seçilir; deniz sesi gibi konuya çekici fakat gereksiz bir ses kaydı kullanılmaz. Akran geri bildirimi, kayıt defteri ile ödünç sisteminin ortak “iz bırakma” yönünü açıklamayı önerir; bu ilişki gelişme bölümüne eklenir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nBirinci hata, benzetmeyi kanıt yerine kullanmaktır. “İki mekân da kalp gibidir” sözünün hangi yapısal özelliğe dayandığı açıklanmazsa benzetme süs olarak kalır. İkinci hata, bir mekânda bulunan özelliği diğerinde de varmış gibi göstermektir. Üçüncü hata, hedef kitlenin metni bilmediğini hesaba katmadan doğrudan ayrıntıya girmektir. Dördüncü hata, metindeki ifadeleri uzun biçimde kopyalayıp yeniden ifade ettiğini sanmaktır. Beşinci hata, görsel ve işitsel ögeleri konuşmanın önüne geçirmek; vurgu ve beden dilini sürekli kullanarak anlam farklarını belirsizleştirmektir. Altıncı hata, geri bildirimi yalnız “güzeldi” düzeyinde almak veya her öneriyi sorgulamadan uygulamaktır. Revizyon, amaç, kanıt, tutarlılık ve süre ölçütleriyle yapılmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- İki mekân hakkındaki ön bilgilerimi ve kanıtlarımı konuşma amacıyla ilişkilendirdim mi?\n- Hedef kitlenin bilgi düzeyine göre giriş-gelişme-sonuç tasarladım mı?\n- İki mekâna aynı karşılaştırma ölçütlerini uyguladım mı?\n- Benzetmelerimin hangi ortak özelliğe dayandığını ve nerede sınırlı olduğunu açıkladım mı?\n- İçeriği kullanım alanına göre ana kanıt, yardımcı ayrıntı ve görsel destek olarak sınıflandırdım mı?\n- Metni kopyalamadan anlamı koruyarak yeniden ifade ettim mi?\n- Dil işlevleri, vurgu, tonlama, durak ve beden dili planım ana düşünceyi destekliyor mu?\n- Görsel/işitsel ögeler ilişkiyi görünür kılıyor, konuşmanın yerini almıyor mu?\n- Taslağımı ölçütlü geri bildirimle gözden geçirip değişiklik gerekçelerini kaydettim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n032__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-2","captionKey":"tr-g09-tde-n032__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.1","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.2","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.3","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Mekân işlevi, konuşma planı ve karşılaştırma ölçütlerine ilişkin önceki bilgi"},{"v":"Metindeki mekân ile çevredeki mekânın kanıtlarını ön bilgiyle ilişkilendirme"},{"v":"Ön bilgi gözlem ve metin kanıtıyla sınanıyor"}],[{"v":"TDE3.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Hedef kitlenin ön bilgisi, ihtiyaçları ve olası soruları"},{"v":"Giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin açıklama düzeyini tasarlama"},{"v":"Tahmine karşı kısa açıklama ve geçiş seçenekleri hazırlanıyor"}],[{"v":"TDE3.2.3 Karşılaştırır"},{"v":"İki mekâna uygulanan ortak ölçütler ve sınırlı benzetmeler"},{"v":"Yapısal benzerlik ve farklılıkları ana düşünce etrafında düzenleme"},{"v":"Benzetmenin hangi yönlerden geçerli olduğu açıklanıyor"}],[{"v":"TDE3.2.4 Sınıflandırır"},{"v":"Özel, mesleki, kamusal veya eğitim alanına uygun dil seçimi"},{"v":"Sınıf sunumunda anlaşılır kavram ve saygılı üslup kullanma"},{"v":"Açıklanmayan jargon ve aşırı gündelik kısaltma kullanılmıyor"}],[{"v":"TDE3.2.5 Yeniden ifade eder"},{"v":"Metin, gözlem ve izinli görselden toplanan bilgi ile işlevsel söz varlığı"},{"v":"Kanıt-yorum-karşılaştırma sonucu düzeninde özgün konuşma notu hazırlama"},{"v":"Kaynak cümlesi küçük değişikliklerle kopyalanmıyor"}],[{"v":"TDE3.2.6 Tepki verir"},{"v":"Bilgi verme, açıklama, betimleme, karşılaştırma ve etkileşim işlevleri"},{"v":"Her konuşma bölümüne amaca uygun dil işlevi yerleştirme"},{"v":"İşlev çeşitliliği ana düşüncenin bütünlüğünü bozmuyor"}],[{"v":"TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur"},{"v":"Vurgu, tonlama, hız, durak, diksiyon, telaffuz ve beden dili planı"},{"v":"Temel karşıtlıkları ses ve duruşla anlaşılır kılma"},{"v":"Ses ve hareket içerikten bağımsız gösteriye dönüşmüyor"}],[{"v":"TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır"},{"v":"Eş ölçütlü karşılaştırma tablosu, sade yerleşim şeması veya kısa izinli ses"},{"v":"Mekân ilişkilerini konuşmayı tekrar etmeden görünür kılma"},{"v":"Görsel/işitsel öge kaynağı, bağlamı ve amacı açık"}],[{"v":"TDE3.2.9 Sunar"},{"v":"Giriş-gelişme-sonuç planı, ana düşünce, kanıtlar ve ölçütlü geri bildirim"},{"v":"Taslağı paylaşma ve anlaşılırlık, kanıt, eş ölçüt, tutarlılık açısından geliştirme"},{"v":"Yapılan her revizyon belirli geri bildirimle ilişkilendiriliyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-065","tr-g09-tde-qf-066"],"questionRanges":[{"start":321,"end":325},{"start":326,"end":330}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n032__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n032__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü","tr-g09-tde-n032__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” ögesi “Mekân işlevi, konuşma planı ve karşılaştırma ölçütlerine ilişkin önceki bilgi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Metindeki mekân ile çevredeki mekânın kanıtlarını ön bilgiyle ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi gözlem ve metin kanıtıyla sınanıyor”dür; 2. satırda “TDE3.2.2 Tahmin eder” ögesi “Hedef kitlenin ön bilgisi, ihtiyaçları ve olası soruları” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin açıklama düzeyini tasarlama”, doğrulama ölçütü “Tahmine karşı kısa açıklama ve geçiş seçenekleri hazırlanıyor”dür; 3. satırda “TDE3.2.3 Karşılaştırır” ögesi “İki mekâna uygulanan ortak ölçütler ve sınırlı benzetmeler” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Yapısal benzerlik ve farklılıkları ana düşünce etrafında düzenleme”, doğrulama ölçütü “Benzetmenin hangi yönlerden geçerli olduğu açıklanıyor”dür; 4. satırda “TDE3.2.4 Sınıflandırır” ögesi “Özel, mesleki, kamusal veya eğitim alanına uygun dil seçimi” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Sınıf sunumunda anlaşılır kavram ve saygılı üslup kullanma”, doğrulama ölçütü “Açıklanmayan jargon ve aşırı gündelik kısaltma kullanılmıyor”dür; 5. satırda “TDE3.2.5 Yeniden ifade eder” ögesi “Metin, gözlem ve izinli görselden toplanan bilgi ile işlevsel söz varlığı” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Kanıt-yorum-karşılaştırma sonucu düzeninde özgün konuşma notu hazırlama”, doğrulama ölçütü “Kaynak cümlesi küçük değişikliklerle kopyalanmıyor”dür; 6. satırda “TDE3.2.6 Tepki verir” ögesi “Bilgi verme, açıklama, betimleme, karşılaştırma ve etkileşim işlevleri” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Her konuşma bölümüne amaca uygun dil işlevi yerleştirme”, doğrulama ölçütü “İşlev çeşitliliği ana düşüncenin bütünlüğünü bozmuyor”dür; 7. satırda “TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur” ögesi “Vurgu, tonlama, hız, durak, diksiyon, telaffuz ve beden dili planı” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Temel karşıtlıkları ses ve duruşla anlaşılır kılma”, doğrulama ölçütü “Ses ve hareket içerikten bağımsız gösteriye dönüşmüyor”dür; 8. satırda “TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır” ögesi “Eş ölçütlü karşılaştırma tablosu, sade yerleşim şeması veya kısa izinli ses” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Mekân ilişkilerini konuşmayı tekrar etmeden görünür kılma”, doğrulama ölçütü “Görsel/işitsel öge kaynağı, bağlamı ve amacı açık”dür; 9. satırda “TDE3.2.9 Sunar” ögesi “Giriş-gelişme-sonuç planı, ana düşünce, kanıtlar ve ölçütlü geri bildirim” biçiminde uygulanır; anlama/anlatıma katkısı veya tema uygulaması “Taslağı paylaşma ve anlaşılırlık, kanıt, eş ölçüt, tutarlılık açısından geliştirme”, doğrulama ölçütü “Yapılan her revizyon belirli geri bildirimle ilişkilendiriliyor”dür. Böylece her süreç ya da parça, kanıtı ve kontrol ölçütüyle aynı satırda ilişkilendirilir."},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde3-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, biri okuduğun edebî metinden, diğeri kendi çevrenden seçilen iki mekânın yapısal özelliklerini benzetme ve karşılaştırma yoluyla ortaya koyan bir konuşma içeriği oluşturmayı öğreneceksin. İçerik, rastgele ayrıntı toplamaktan oluşmaz. TDE3.2.1’den TDE3.2.9’a kadar ilerleyen süreçte ön bilgilerini amaca bağlayacak, hedef kitlenin ihtiyaçlarını tahmin ederek giriş-gelişme-sonuç tasarlayacak, ortak ölçütlerle karşılaştırma yapacak, konuşmanın kullanılacağı alana uygun içerik seçecek, bilgiyi kendi sözlerinle yeniden ifade edeceksin. Dil işlevlerini, vurgu-tonlama-beden dili planını ve görsel/işitsel ögeleri ana düşünceye hizmet edecek biçimde düzenleyecek; plan taslağını sunup geri bildirimle son hâline getireceksin. Tema uygulamasındaki karşılaştırma listesi ve tablosu, iki mekânı aynı ölçütlerle incelemenin temel aracıdır.","keyConcepts":"**Karşılaştırma ölçütü**, iki mekâna da uygulanabilen ortak özelliktir: konum, fiziksel düzen, işlev, atmosfer, insan hareketi, duyusal ayrıntı veya metindeki olayla ilişki. **Benzetme**, iki mekân arasındaki belirli benzerliği açıklayıcı bir ilişkiye dönüştürür. Benzetme, bütün özelliklerin aynı olduğu anlamına gelmez.\n\n**Ana düşünce**, konuşmadaki bütün ayrıntıları yöneten merkez yargıdır. **Hedef kitle tahmini**, dinleyicinin metni bilme düzeyini, kavramlara aşinalığını ve hangi açıklamalara ihtiyaç duyacağını öngörmektir. **Kullanım alanı**, konuşmanın özel, eğitim, kamusal veya mesleki bağlamda yapılmasına göre içerik ve dil düzeyinin ayarlanmasıdır.\n\n**Yeniden ifade etme**, toplanan bilgiyi kopyalamadan, anlamı koruyarak ve konuşma amacına göre kendi sözlerinle düzenlemektir. **Dil işlevi**, girişte merak uyandırma, gelişmede açıklama-karşılaştırma, sonuçta değerlendirme gibi görevlerdir. **Sesle anlam oluşturma**, vurgu, tonlama, hız, durak, diksiyon ve telaffuzun içeriğe göre planlanmasıdır. **Görsel/işitsel öge**, konuşmanın yerine geçmeyen; ilişkiyi görünür veya işitilir kılan destektir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, dokuz süreç bileşeninin her birini konuşma taslağında görülecek kanıt, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir.","steps":"**1. TDE3.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** İki mekân hakkında bildiklerini konuşma amacıyla ilişkilendir. Metinden alınan bilgiyi kısa kanıtla, çevre mekânına ilişkin bilgiyi doğrudan gözlem veya güvenilir kayıtla destekle.\n\n**2. TDE3.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin metni okuyup okumadığını düşün. Buna göre girişte verilecek bağlamı, gelişmedeki kavram açıklamalarını ve sonuçtaki ana mesajı tasarla. Dinleyici metni bilmiyorsa yalnız gerekli mekân ve olay bağını özetle.\n\n**3. TDE3.2.3 — Karşılaştırır.** Ana düşünceyi karşılaştırma içeren açık bir ileti olarak kur: “Her iki mekân insanları bir araya getirir; fakat biri geçici, diğeri kalıcı etkileşim düzeni oluşturur.” Ardından aynı ölçütleri iki mekâna uygula.\n\n**4. TDE3.2.4 — Sınıflandırır.** İçeriği kullanım alanına göre seç. Sınıf sunumunda edebî yapı kavramlarını açıklayabilir; kamusal bir tanıtımda daha kısa ve erişilebilir söz varlığı kullanabilirsin. Ana kanıt, yardımcı ayrıntı ve görsel destek başlıklarıyla malzemeyi sınıflandır.\n\n**5. TDE3.2.5 — Yeniden ifade eder.** Metindeki mekân betimlemesini uzun biçimde kopyalama. Temel ayrıntıları kendi cümlelerinle, karşılaştırmanın amacı doğrultusunda düzenle. Bilgi toplarken hazırlıklı konuşmada not çıkar; söz varlığını gereksiz tekrarları azaltacak biçimde seç.\n\n**6. TDE3.2.6 — Tepki verir.** Girişte merak uyandırma, gelişmede açıklama ve karşılaştırma, sonuçta değerlendirme işlevlerini planla. Her işlev ana düşünceye bağlanmalı; yalnız etkileyici görünmek için konu dışı söz ekleme.\n\n**7. TDE3.2.7 — Sesle anlam oluşturur.** Benzerlikleri aktarırken dengeli ton, belirgin farklarda vurgu ve kısa durak kullan. Beden diliyle iki mekânı sağ-sol gibi aşırı mekanik biçimde göstermeye çalışma; jest ve bakış, karşılaştırma düzenini desteklesin.\n\n**8. TDE3.2.8 — Görsel ögeleri kullanır.** Karşılaştırma tablosu, iki basit plan çizimi veya işlev-akış şeması seç. İşitsel öge kullanılacaksa mekânın ses özelliğini kısa ve gerekli ölçüde desteklemeli. Görsel, konuşmadaki cümleleri aynen tekrar etmemelidir.\n\n**9. TDE3.2.9 — Sunar.** Giriş-gelişme-sonuç, ölçüt sırası, kanıtlar, ses planı ve görsel yerlerini içeren taslağı paylaş. Gelen geri bildirimi “hangi ölçüt eksik?”, “ana düşünce nerede dağılıyor?”, “görsel kanıtı açıklıyor mu?” sorularıyla işle ve değişiklik gerekçesini kaydet.","workedExamples":["Özgün mikro metin: “Avlunun ortasındaki taş kuyu çevresinde dört kapı açılıyordu. Sabah herkes kendi işine giderken akşam aynı gölgenin altında buluşuyordu.” Karşılaştırılacak çevre mekânı okulun iç bahçesidir.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi ve gözlemler, “merkez öge”, “geçiş düzeni”, “toplanma zamanı” ve “insan ilişkisi” başlıklarında sınıflandırılır. Hedef kitlenin metni bilmediği varsayılarak girişte iki cümlelik bağlam verilir. Ana düşünce, “Her iki avlu hareketi bir merkez çevresinde düzenler; metindeki avlu gündelik komşuluğu, okul bahçesi ders arası topluluğunu kurar.” biçimindedir. Kuyu ile okul bahçesindeki oturma alanı “mekânın kalbi” benzetmesiyle ilişkilendirilir; fakat işlevlerinin aynı olmadığı açıklanır. Gelişmede her ölçüt iki mekâna sırayla uygulanır. Karşıtlık cümlelerinde vurgu, ölçüt geçişlerinde kısa durak planlanır. Görsel olarak iki sade plan çizimi ve ortak ölçüt tablosu kullanılır. Geri bildirimde “gölge” ayrıntısının okul bahçesinde kanıtı olmadığı fark edilince bu ayrıntı yalnız metindeki mekân için bırakılır; zoraki benzerlik çıkarılır.","Özgün mikro metin: “Fener odasının dar penceresi yalnız denize bakıyordu. Raflarda duran kayıt defterleri, geceleri geçen gemilerin sessiz izlerini saklıyordu.” Çevre mekânı okul kitaplığının okuma bölümüdür.\n\n**Çözüm:** Konuşma amacı, iki mekânın “yön bulma ve kayıt tutma” işlevlerini farklı araçlarla nasıl kurduğunu açıklamaktır. Ölçütler bakış yönü, ışık, kayıt, sessizlik ve kullanıcı hareketidir. Fener odası için pencere, ışık ve kayıt defteri; kitaplık için raf düzeni, okuma ışığı ve ödünç kayıt sistemi kullanılabilir. “İki mekân da bilgiye yön veren birer işaret noktasıdır” benzetmesi ana düşünceyi destekler, fakat fenerin fiziksel seyrüsefer, kitaplığın öğrenme işlevi taşıdığı belirtilir. Eğitim alanına uygun kavramlar kısa açıklanır. Metin uzun biçimde aktarılmaz; ayrıntılar yeniden ifade edilir. “Yön verir” sözü sonuçta vurgulanır, iki işlev arasındaki farktan önce durak planlanır. Görsel olarak iki sütunlu işlev tablosu seçilir; deniz sesi gibi konuya çekici fakat gereksiz bir ses kaydı kullanılmaz. Akran geri bildirimi, kayıt defteri ile ödünç sisteminin ortak “iz bırakma” yönünü açıklamayı önerir; bu ilişki gelişme bölümüne eklenir."],"commonMistakes":"Birinci hata, benzetmeyi kanıt yerine kullanmaktır. “İki mekân da kalp gibidir” sözünün hangi yapısal özelliğe dayandığı açıklanmazsa benzetme süs olarak kalır. İkinci hata, bir mekânda bulunan özelliği diğerinde de varmış gibi göstermektir. Üçüncü hata, hedef kitlenin metni bilmediğini hesaba katmadan doğrudan ayrıntıya girmektir. Dördüncü hata, metindeki ifadeleri uzun biçimde kopyalayıp yeniden ifade ettiğini sanmaktır. Beşinci hata, görsel ve işitsel ögeleri konuşmanın önüne geçirmek; vurgu ve beden dilini sürekli kullanarak anlam farklarını belirsizleştirmektir. Altıncı hata, geri bildirimi yalnız “güzeldi” düzeyinde almak veya her öneriyi sorgulamadan uygulamaktır. Revizyon, amaç, kanıt, tutarlılık ve süre ölçütleriyle yapılmalıdır.","selfCheck":["İki mekân hakkındaki ön bilgilerimi ve kanıtlarımı konuşma amacıyla ilişkilendirdim mi?","Hedef kitlenin bilgi düzeyine göre giriş-gelişme-sonuç tasarladım mı?","İki mekâna aynı karşılaştırma ölçütlerini uyguladım mı?","Benzetmelerimin hangi ortak özelliğe dayandığını ve nerede sınırlı olduğunu açıkladım mı?","İçeriği kullanım alanına göre ana kanıt, yardımcı ayrıntı ve görsel destek olarak sınıflandırdım mı?","Metni kopyalamadan anlamı koruyarak yeniden ifade ettim mi?","Dil işlevleri, vurgu, tonlama, durak ve beden dili planım ana düşünceyi destekliyor mu?","Görsel/işitsel ögeler ilişkiyi görünür kılıyor, konuşmanın yerini almıyor mu?","Taslağımı ölçütlü geri bildirimle gözden geçirip değişiklik gerekçelerini kaydettim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Benzetme ve Karşılaştırmayla Konuşma İçeriği Kurma: TDE3.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"697a5083adeaece37605cb62e3e4aa7dbbd14d922dac22ce346845dfcca54f0f","reviewDecisionSha256":"1551523263a3980379b7c23628c7b60a60da31ebad6695fa71b026338fa34332","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:697a5083adeaece37605cb62e3e4aa7dbbd14d922dac22ce346845dfcca54f0f","reviewedHash":"sha256:697a5083adeaece37605cb62e3e4aa7dbbd14d922dac22ce346845dfcca54f0f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1551523263a3980379b7c23628c7b60a60da31ebad6695fa71b026338fa34332; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n032","contentProjectionSha256":"697a5083adeaece37605cb62e3e4aa7dbbd14d922dac22ce346845dfcca54f0f","reviewDecisionSha256":"1551523263a3980379b7c23628c7b60a60da31ebad6695fa71b026338fa34332","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n033","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.3","objective":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Konunun içeriğine uygun etkili dil ve Türkçenin kurallarını kullanma.","Karşılaştırma, betimleme ve açıklama yollarını; görsel/işitsel materyali; ses ve beden dilini konuşma boyunca uygulama."],"physicalPages":[84,85],"evidenceId":"EV-TDE2026-P084-P085-T03-APP-TDE3.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Yapı Karşılaştırmalı Konuşmada Kuralları Uygulama","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, bir hikâye ya da gezi yazısındaki mekânın yapısal özelliklerini çevrendeki bir mekânla benzetme ve karşılaştırma yoluyla anlatırken konuşma kurallarını nasıl uygulayacağını öğreneceksin. Amaç yalnız iki yeri yan yana saymak değildir. Konuşmanın planı, düşünceyi geliştirme yolları, söz varlığı, açık ve örtük iletiler, Türkçenin dil yapıları, bağdaşıklık ve beden dili aynı ana düşünceyi desteklemelidir. Böylece dinleyici; hangi özelliklerin karşılaştırıldığını, benzerlik ve farklılıkların metnin anlamına nasıl katkı verdiğini ve senin vardığın sonucun hangi kanıtlara dayandığını izleyebilir. Tema uygulamasında karşılaştırma, betimleme ve açıklamayı birlikte kullanacak; gerekiyorsa kısa bir çizim, yerleşim şeması ya da ses kaydı gibi görsel/işitsel materyali konuşmanın bir parçası hâline getireceksin. Etkili dil kullanmak, süslü konuşmak değil; doğru, anlaşılır, amaca uygun ve hedef kitleyi gözeten bir anlatım kurmaktır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma planı**, girişte merakı uyandıran başlangıcı, gelişmede karşılaştırma ölçütlerini ve sonuçta ulaşılan yargıyı düzenleyen taslaktır. **Yapısal özellik**, bir mekânın metindeki işlevi, parçalarının yerleşimi, kişilerle ilişkisi, olayın akışına katkısı veya anlatıcının bakışını yönlendirmesi gibi özelliklerdir. **Karşılaştırma**, iki ögeyi aynı ölçüt üzerinden benzerlik ve farklılık bakımından incelemektir; “biri sessiz, diğeri kalabalık” demek tek başına yeterli değildir, sessizlik ve kalabalığın anlatıma etkisi de açıklanmalıdır. **Benzetme**, bilinmeyen veya soyut bir özelliği daha tanıdık bir ögeyle ilişkilendirir; ancak benzetme kanıtın yerine geçmez. **Betimleme** mekânın seçilmiş ayrıntılarını görünür kılar, **açıklama** ise bu ayrıntıların neden önemli olduğunu gösterir.\n\n**Açık ileti**, doğrudan söylenen sonuçtur; **örtük ileti**, dinleyicinin verilen ayrıntılardan çıkardığı anlamdır. **Bağdaşıklık**, cümlelerin zamir, tekrar, gönderim ve bağlayıcılarla birbirine bağlanmasıdır. “Bu iki mekân”, “buna karşılık”, “aynı işlevi farklı biçimde” gibi ifadeler konuşmanın izlenmesini kolaylaştırır. **Diksiyon ve telaffuz**, sözcüklerin doğru ve anlaşılır söylenmesini; **beden dili ve mekân kullanımı** ise bakış, duruş, el hareketi, sunum alanı ve materyalle kurulan ilişkinin amacı desteklemesini kapsar. Görsel/işitsel materyal, konuşmayı süsleyen bir ek değil, karşılaştırma ölçütünü görünür kılan kanıttır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAşağıdaki görseli incele. Tabloda her kuralın nasıl uygulanacağı, anlatıma ne kattığı ve uygulanıp uygulanmadığının hangi kanıtla denetlenebileceği gösterilir. Hazırlık ve sunum sırasında tabloyu bir kontrol yüzeyi gibi kullanabilirsin.\n\n1. **TDE3.3.1 — Plan hazırlar.** Ana düşünceyi tek cümleyle yaz: “İki mekânın yerleşimi, insanların hareketini farklı biçimlerde yönlendirir.” Ardından üç ya da dört ortak ölçüt seç: giriş-çıkış düzeni, odak noktası, ses, ışık, kullanıcı hareketi gibi. Girişte metni ve çevre mekânını kısaca tanıt; gelişmede ölçütleri aynı sırayla uygula; sonuçta yapısal farkın anlama etkisini belirt. Dikkat çekici giriş konuya hizmet etmelidir: “Bir mekân, insanı yalnız barındırmaz; ona nasıl hareket edeceğini de söyler.” gibi bir cümle kullanılabilir.\n\n2. **TDE3.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Karşılaştırmayı omurga kabul et; betimleme ile somut ayrıntı ver, açıklama ile ayrıntının işlevini göster, uygun yerde örnekleme kullan. Benzetmeyi seçici kur: “Dar geçit bir huni gibi hareketi tek yöne toplar.” ifadesinin ardından bunun giriş-çıkış üzerindeki etkisini açıkla. Bir konuşmada art arda çok sayıda benzetme kullanmak, yapısal kanıtı görünmez hâle getirir.\n\n3. **TDE3.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** “Güzel, büyük, değişik” gibi genel sözler yerine “merkezî, geçişli, kapalı, katmanlı, yönlendirici, çevreleyici” gibi bağlama uygun sözcükler seç. Hedef kitle terimi bilmiyorsa kısa açıklama yap. Aynı kavramı farklı anlamlarda kullanma; örneğin “odak” sözünü hem fiziksel merkez hem ana düşünce için kullanacaksan ayrımı açıklaştır.\n\n4. **TDE3.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Açık iletini sonuç bölümünde belirginleştir. Örtük iletiyi ise ayrıntıların sıralanışıyla kur. Bir mekânın herkesin birbirini görmesine izin verdiğini söylediğinde, dayanışma veya denetim çağrışımı doğabilir; bu çağrışımı kesin gerçek gibi sunma, “bu düzen, birlikte hareket etme duygusunu güçlendirebilir” diye sınırla. Kültürel unsurları saygılı, ayrımcı olmayan ve olumlu bir dille ele al.\n\n5. **TDE3.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Zaman ve kişi uyumunu koru. Karşılaştırma cümlelerini eksik bırakma: “Metindeki geçit daha dar” yerine “Metindeki geçit, okul girişine göre daha dar ve tek yönlüdür.” de. Uzun cümleleri ikiye böl; özne-yüklem ilişkisini belirsizleştirme. Yabancı sözcük yerine yerleşik Türkçe karşılığı varsa onu kullan.\n\n6. **TDE3.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Ölçüt değiştirirken geçiş bildir: “Yerleşim bakımından…”, “Ses düzenine geçtiğimizde…”, “Buna karşılık…”, “Bu benzerliğin anlatıma katkısı…” Cümlelerin yalnız art arda gelmesi bütünlük oluşturmaz; her cümle öncekinin sonucunu, karşıtını ya da açıklamasını taşımalıdır.\n\n7. **TDE3.3.7 — Beden dilini ve mekânı kullanır.** Dinleyiciyle göz teması kur, yüzünü sürekli ekrana dönme. Karşılaştırma tablosunun iki bölümünü gösterirken el hareketini sınırlı ve anlamlı kullan. Ses hızını kanıt cümlelerinde düşür, sonuçta anahtar sözcükleri vurgula. Sunum alanında gereksiz gezinme; materyalin görünmesini engelleme. Süreyi giriş, iki-üç ölçüt ve sonuç arasında önceden paylaştır. Dinleyiciden gelen kısa bir soruya ana düşünceyi bozmadan cevap ver.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro hikâye parçası şöyledir: “Taş geçidin iki yanında küçük dükkân kapıları açılıyordu. Öğle vakti gölge dar şeritte toplanıyor, geçenler birbirine yol vermek için yavaşlıyordu.” Öğrenci bu mekânı okulun geniş giriş holüyle karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce, “Geçiş alanının genişliği, insanların karşılaşma biçimini değiştirir.” olarak belirlenir. Ölçütler genişlik, kapıların yönü, hareket hızı ve karşılaşma sıklığıdır. Giriş cümlesi dikkat çekici fakat ilgili kurulur: “Bazen bir yolun eni, oradaki ilişkinin hızını da belirler.” Gelişmede betimleme ve açıklama birlikte kullanılır: “Taş geçit, iki yandan açılan kapılar nedeniyle dar bir koridor gibi çalışır; insanlar yavaşlayıp birbirine yer verir. Okul holü ise genişliğiyle akışı dağıtır, bu yüzden karşılaşmalar daha kısa sürer.” “Koridor gibi” benzetmesi yapısal gözlemi destekler. “Buna karşılık” ve “bu yüzden” bağdaşıklığı sağlar. Sonuç, “Dar mekân zorunlu yakınlık, geniş mekân ise serbest hareket üretir.” biçiminde açık iletidir. Konuşmacı, iki basit yerleşim çizimini gösterir; çizimde kapı ve hareket okları kanıt görevi görür. Yavaş ve anlaşılır söyleyiş, çizimlere dönmeden göz teması ve ölçüt geçişlerinde kısa duraklama kural uygulamasını tamamlar.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro gezi yazısı şöyledir: “Yamaç yolunun sonundaki seyir düzlüğünde taş oturaklar yarım ay biçiminde dizilmişti. Ortadaki boşluk, herkesin vadinin aynı noktasına bakmasını sağlıyordu.” Karşılaştırılacak çevre mekânı okulun dikdörtgen biçimli toplantı salonudur.\n\n**Çözüm:** Planın ana düşüncesi “Oturma düzeni, topluluğun dikkatini ya manzaraya ya konuşmacıya yöneltir.” olur. Ortak ölçütler biçim, odak noktası, bakış yönü ve iletişim türüdür. Konuşmada önce seyir düzlüğü betimlenir, ardından toplantı salonu aynı ölçütlerle açıklanır. “Yarım ay düzeni, bakışları vadide birleştiren açık bir çerçeve gibidir; salon sıraları ise dikkat çizgilerini kürsüde toplar.” benzetmesi kullanılır. Örtük ileti, mekân düzeninin insanlara neye dikkat edeceklerini söylemesidir. Bu yargı kesinleştirilmeden “yönlendirebilir” sözüyle ifade edilir. Sunum materyalinde iki oturma şeması bulunur; konuşmacı, önce biçimi sonra odak noktasını gösterir. Sonuçta “Biri ortak gözleme, diğeri ortak dinlemeye uygun bir yapı kurar.” denir. Zaman yönetimi için her ölçüte yaklaşık aynı süre ayrılır; son otuz saniye, karşılaştırmanın metindeki anlamla ilişkisine bırakılır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, karşılaştırmayı sıfat listesine dönüştürmektir: “Burası dar, orası geniş; burası eski, orası yeni.” Bu cümlelerde ortak ölçüt vardır fakat yapısal özelliğin anlatıma katkısı açıklanmaz. İkinci hata, görseli konuşmanın yerine kullanmaktır. Slayttaki metni okumak, ses ve beden dilini işlevsizleştirir. Üçüncü hata, benzetmeyi kanıt saymaktır; “mekân kalp gibidir” sözü ancak hangi parçaların nasıl bir merkez oluşturduğu gösterilirse anlamlıdır. Düzeltme için her yargının ardından “Bunu hangi ayrıntı gösteriyor?” ve “Bu ayrıntı konuşmanın ana düşüncesine nasıl bağlanıyor?” sorularını sor.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşma planımda giriş, ortak ölçütler ve gerekçeli sonuç var mı?\n- Karşılaştırma, betimleme ve açıklamayı aynı ana düşünce için kullandım mı?\n- Söz varlığım hedef kitleye ve konuya uygun mu?\n- Açık iletim ile sezdirilen anlam birbirini destekliyor mu?\n- Cümlelerimde Türkçe dil yapıları ve bağdaşıklık korunuyor mu?\n- Görsel/işitsel materyal bir kanıtı görünür kılıyor mu?\n- Sesim, beden dilim, sunum alanım ve sürem anlatımı güçlendiriyor mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n033__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-3","captionKey":"tr-g09-tde-n033__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.1","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.2","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.3","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.4"],"rows":[[{"v":"Plan ve dikkat çekici giriş"},{"v":"Ana düşünceyi ve ortak ölçütleri giriş-gelişme-sonuç düzenine yerleştirme"},{"v":"Dinleyicinin karşılaştırmanın yönünü baştan izlemesini sağlar"},{"v":"Planda her ölçütün yeri ve sonuç yargısı gösterilir"}],[{"v":"Karşılaştırma, betimleme ve açıklama"},{"v":"Aynı ölçütle iki mekânı betimleyip yapısal etkinin nedenini açıklama"},{"v":"Benzerlik ve farklılığı kanıtla anlamlandırır"},{"v":"Her yargı özgül metin veya çevre ayrıntısına bağlanır"}],[{"v":"Söz varlığı ve ileti"},{"v":"Bağlama uygun yapısal sözcükler kullanıp açık sonucu ve ölçülü örtük iletiyi kurma"},{"v":"Konuşmanın doğruluğunu ve etkisini birlikte güçlendirir"},{"v":"Genel sıfatların yerini işlev belirten sözcükler alır"}],[{"v":"Türkçe dil yapısı ve bağdaşıklık"},{"v":"Zaman-kişi uyumunu koruyup ölçüt geçişlerini bağlayıcılarla gösterme"},{"v":"Cümleleri tek bir ana düşünce çevresinde bütünleştirir"},{"v":"Gönderimlerin ve bağlayıcıların karşılığı açıktır"}],[{"v":"Materyal, ses, beden dili ve mekân"},{"v":"Şemayı kanıt anında gösterip anlaşılır ses, göz teması ve ölçülü hareket kullanma"},{"v":"Yapısal ilişkiyi görünür ve izlenebilir kılar"},{"v":"Kayıtta materyal zamanı, duruş, süre ve dinleyici etkileşimi gözlenir"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-067","tr-g09-tde-qf-068"],"questionRanges":[{"start":331,"end":335},{"start":336,"end":340}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n033__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki konuşma kanıt tablosu beş satır ve dört sütundan oluşur. Plan ve giriş satırı, ana düşünce ile ortak ölçütlerin konuşma düzenine yerleştirilmesini ve bunun plandaki yerlerle doğrulanmasını açıklar. Karşılaştırma-betimleme-açıklama satırı, iki mekânın aynı ölçütle ele alınmasını ve her yargının özgül ayrıntıya dayanmasını gösterir. Söz varlığı ve ileti satırı, yapısal sözcüklerle açık ve örtük iletinin kurulmasını belirtir. Türkçe dil yapısı ve bağdaşıklık satırı, zaman-kişi uyumu ile ölçüt geçişlerini bağlar. Son satır, materyal, ses, beden dili, sunum alanı ve sürenin kayıtta gözlenebilir kanıtlarla denetlenmesini gösterir.","tr-g09-tde-n033__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n033__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde3-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, bir hikâye ya da gezi yazısındaki mekânın yapısal özelliklerini çevrendeki bir mekânla benzetme ve karşılaştırma yoluyla anlatırken konuşma kurallarını nasıl uygulayacağını öğreneceksin. Amaç yalnız iki yeri yan yana saymak değildir. Konuşmanın planı, düşünceyi geliştirme yolları, söz varlığı, açık ve örtük iletiler, Türkçenin dil yapıları, bağdaşıklık ve beden dili aynı ana düşünceyi desteklemelidir. Böylece dinleyici; hangi özelliklerin karşılaştırıldığını, benzerlik ve farklılıkların metnin anlamına nasıl katkı verdiğini ve senin vardığın sonucun hangi kanıtlara dayandığını izleyebilir. Tema uygulamasında karşılaştırma, betimleme ve açıklamayı birlikte kullanacak; gerekiyorsa kısa bir çizim, yerleşim şeması ya da ses kaydı gibi görsel/işitsel materyali konuşmanın bir parçası hâline getireceksin. Etkili dil kullanmak, süslü konuşmak değil; doğru, anlaşılır, amaca uygun ve hedef kitleyi gözeten bir anlatım kurmaktır.","keyConcepts":"**Konuşma planı**, girişte merakı uyandıran başlangıcı, gelişmede karşılaştırma ölçütlerini ve sonuçta ulaşılan yargıyı düzenleyen taslaktır. **Yapısal özellik**, bir mekânın metindeki işlevi, parçalarının yerleşimi, kişilerle ilişkisi, olayın akışına katkısı veya anlatıcının bakışını yönlendirmesi gibi özelliklerdir. **Karşılaştırma**, iki ögeyi aynı ölçüt üzerinden benzerlik ve farklılık bakımından incelemektir; “biri sessiz, diğeri kalabalık” demek tek başına yeterli değildir, sessizlik ve kalabalığın anlatıma etkisi de açıklanmalıdır. **Benzetme**, bilinmeyen veya soyut bir özelliği daha tanıdık bir ögeyle ilişkilendirir; ancak benzetme kanıtın yerine geçmez. **Betimleme** mekânın seçilmiş ayrıntılarını görünür kılar, **açıklama** ise bu ayrıntıların neden önemli olduğunu gösterir.\n\n**Açık ileti**, doğrudan söylenen sonuçtur; **örtük ileti**, dinleyicinin verilen ayrıntılardan çıkardığı anlamdır. **Bağdaşıklık**, cümlelerin zamir, tekrar, gönderim ve bağlayıcılarla birbirine bağlanmasıdır. “Bu iki mekân”, “buna karşılık”, “aynı işlevi farklı biçimde” gibi ifadeler konuşmanın izlenmesini kolaylaştırır. **Diksiyon ve telaffuz**, sözcüklerin doğru ve anlaşılır söylenmesini; **beden dili ve mekân kullanımı** ise bakış, duruş, el hareketi, sunum alanı ve materyalle kurulan ilişkinin amacı desteklemesini kapsar. Görsel/işitsel materyal, konuşmayı süsleyen bir ek değil, karşılaştırma ölçütünü görünür kılan kanıttır.","steps":"Aşağıdaki görseli incele. Tabloda her kuralın nasıl uygulanacağı, anlatıma ne kattığı ve uygulanıp uygulanmadığının hangi kanıtla denetlenebileceği gösterilir. Hazırlık ve sunum sırasında tabloyu bir kontrol yüzeyi gibi kullanabilirsin.\n\n1. **TDE3.3.1 — Plan hazırlar.** Ana düşünceyi tek cümleyle yaz: “İki mekânın yerleşimi, insanların hareketini farklı biçimlerde yönlendirir.” Ardından üç ya da dört ortak ölçüt seç: giriş-çıkış düzeni, odak noktası, ses, ışık, kullanıcı hareketi gibi. Girişte metni ve çevre mekânını kısaca tanıt; gelişmede ölçütleri aynı sırayla uygula; sonuçta yapısal farkın anlama etkisini belirt. Dikkat çekici giriş konuya hizmet etmelidir: “Bir mekân, insanı yalnız barındırmaz; ona nasıl hareket edeceğini de söyler.” gibi bir cümle kullanılabilir.\n\n2. **TDE3.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Karşılaştırmayı omurga kabul et; betimleme ile somut ayrıntı ver, açıklama ile ayrıntının işlevini göster, uygun yerde örnekleme kullan. Benzetmeyi seçici kur: “Dar geçit bir huni gibi hareketi tek yöne toplar.” ifadesinin ardından bunun giriş-çıkış üzerindeki etkisini açıkla. Bir konuşmada art arda çok sayıda benzetme kullanmak, yapısal kanıtı görünmez hâle getirir.\n\n3. **TDE3.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** “Güzel, büyük, değişik” gibi genel sözler yerine “merkezî, geçişli, kapalı, katmanlı, yönlendirici, çevreleyici” gibi bağlama uygun sözcükler seç. Hedef kitle terimi bilmiyorsa kısa açıklama yap. Aynı kavramı farklı anlamlarda kullanma; örneğin “odak” sözünü hem fiziksel merkez hem ana düşünce için kullanacaksan ayrımı açıklaştır.\n\n4. **TDE3.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Açık iletini sonuç bölümünde belirginleştir. Örtük iletiyi ise ayrıntıların sıralanışıyla kur. Bir mekânın herkesin birbirini görmesine izin verdiğini söylediğinde, dayanışma veya denetim çağrışımı doğabilir; bu çağrışımı kesin gerçek gibi sunma, “bu düzen, birlikte hareket etme duygusunu güçlendirebilir” diye sınırla. Kültürel unsurları saygılı, ayrımcı olmayan ve olumlu bir dille ele al.\n\n5. **TDE3.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Zaman ve kişi uyumunu koru. Karşılaştırma cümlelerini eksik bırakma: “Metindeki geçit daha dar” yerine “Metindeki geçit, okul girişine göre daha dar ve tek yönlüdür.” de. Uzun cümleleri ikiye böl; özne-yüklem ilişkisini belirsizleştirme. Yabancı sözcük yerine yerleşik Türkçe karşılığı varsa onu kullan.\n\n6. **TDE3.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Ölçüt değiştirirken geçiş bildir: “Yerleşim bakımından…”, “Ses düzenine geçtiğimizde…”, “Buna karşılık…”, “Bu benzerliğin anlatıma katkısı…” Cümlelerin yalnız art arda gelmesi bütünlük oluşturmaz; her cümle öncekinin sonucunu, karşıtını ya da açıklamasını taşımalıdır.\n\n7. **TDE3.3.7 — Beden dilini ve mekânı kullanır.** Dinleyiciyle göz teması kur, yüzünü sürekli ekrana dönme. Karşılaştırma tablosunun iki bölümünü gösterirken el hareketini sınırlı ve anlamlı kullan. Ses hızını kanıt cümlelerinde düşür, sonuçta anahtar sözcükleri vurgula. Sunum alanında gereksiz gezinme; materyalin görünmesini engelleme. Süreyi giriş, iki-üç ölçüt ve sonuç arasında önceden paylaştır. Dinleyiciden gelen kısa bir soruya ana düşünceyi bozmadan cevap ver.","workedExamples":["Özgün mikro hikâye parçası şöyledir: “Taş geçidin iki yanında küçük dükkân kapıları açılıyordu. Öğle vakti gölge dar şeritte toplanıyor, geçenler birbirine yol vermek için yavaşlıyordu.” Öğrenci bu mekânı okulun geniş giriş holüyle karşılaştıracaktır.\n\n**Çözüm:** Ana düşünce, “Geçiş alanının genişliği, insanların karşılaşma biçimini değiştirir.” olarak belirlenir. Ölçütler genişlik, kapıların yönü, hareket hızı ve karşılaşma sıklığıdır. Giriş cümlesi dikkat çekici fakat ilgili kurulur: “Bazen bir yolun eni, oradaki ilişkinin hızını da belirler.” Gelişmede betimleme ve açıklama birlikte kullanılır: “Taş geçit, iki yandan açılan kapılar nedeniyle dar bir koridor gibi çalışır; insanlar yavaşlayıp birbirine yer verir. Okul holü ise genişliğiyle akışı dağıtır, bu yüzden karşılaşmalar daha kısa sürer.” “Koridor gibi” benzetmesi yapısal gözlemi destekler. “Buna karşılık” ve “bu yüzden” bağdaşıklığı sağlar. Sonuç, “Dar mekân zorunlu yakınlık, geniş mekân ise serbest hareket üretir.” biçiminde açık iletidir. Konuşmacı, iki basit yerleşim çizimini gösterir; çizimde kapı ve hareket okları kanıt görevi görür. Yavaş ve anlaşılır söyleyiş, çizimlere dönmeden göz teması ve ölçüt geçişlerinde kısa duraklama kural uygulamasını tamamlar.","Özgün mikro gezi yazısı şöyledir: “Yamaç yolunun sonundaki seyir düzlüğünde taş oturaklar yarım ay biçiminde dizilmişti. Ortadaki boşluk, herkesin vadinin aynı noktasına bakmasını sağlıyordu.” Karşılaştırılacak çevre mekânı okulun dikdörtgen biçimli toplantı salonudur.\n\n**Çözüm:** Planın ana düşüncesi “Oturma düzeni, topluluğun dikkatini ya manzaraya ya konuşmacıya yöneltir.” olur. Ortak ölçütler biçim, odak noktası, bakış yönü ve iletişim türüdür. Konuşmada önce seyir düzlüğü betimlenir, ardından toplantı salonu aynı ölçütlerle açıklanır. “Yarım ay düzeni, bakışları vadide birleştiren açık bir çerçeve gibidir; salon sıraları ise dikkat çizgilerini kürsüde toplar.” benzetmesi kullanılır. Örtük ileti, mekân düzeninin insanlara neye dikkat edeceklerini söylemesidir. Bu yargı kesinleştirilmeden “yönlendirebilir” sözüyle ifade edilir. Sunum materyalinde iki oturma şeması bulunur; konuşmacı, önce biçimi sonra odak noktasını gösterir. Sonuçta “Biri ortak gözleme, diğeri ortak dinlemeye uygun bir yapı kurar.” denir. Zaman yönetimi için her ölçüte yaklaşık aynı süre ayrılır; son otuz saniye, karşılaştırmanın metindeki anlamla ilişkisine bırakılır."],"commonMistakes":"En yaygın hata, karşılaştırmayı sıfat listesine dönüştürmektir: “Burası dar, orası geniş; burası eski, orası yeni.” Bu cümlelerde ortak ölçüt vardır fakat yapısal özelliğin anlatıma katkısı açıklanmaz. İkinci hata, görseli konuşmanın yerine kullanmaktır. Slayttaki metni okumak, ses ve beden dilini işlevsizleştirir. Üçüncü hata, benzetmeyi kanıt saymaktır; “mekân kalp gibidir” sözü ancak hangi parçaların nasıl bir merkez oluşturduğu gösterilirse anlamlıdır. Düzeltme için her yargının ardından “Bunu hangi ayrıntı gösteriyor?” ve “Bu ayrıntı konuşmanın ana düşüncesine nasıl bağlanıyor?” sorularını sor.","selfCheck":["Konuşma planımda giriş, ortak ölçütler ve gerekçeli sonuç var mı?","Karşılaştırma, betimleme ve açıklamayı aynı ana düşünce için kullandım mı?","Söz varlığım hedef kitleye ve konuya uygun mu?","Açık iletim ile sezdirilen anlam birbirini destekliyor mu?","Cümlelerimde Türkçe dil yapıları ve bağdaşıklık korunuyor mu?","Görsel/işitsel materyal bir kanıtı görünür kılıyor mu?","Sesim, beden dilim, sunum alanım ve sürem anlatımı güçlendiriyor mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Yapı Karşılaştırmalı Konuşmada Kuralları Uygulama: TDE3.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6ea9ad764ffde9aa1709e7d42cd505a8c742b376ea5fab41f3c976b847f75912","reviewDecisionSha256":"5ac1e6635df26161c5a36746f8e3647a8e58adf4059eb31079deacdf3eea388b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6ea9ad764ffde9aa1709e7d42cd505a8c742b376ea5fab41f3c976b847f75912","reviewedHash":"sha256:6ea9ad764ffde9aa1709e7d42cd505a8c742b376ea5fab41f3c976b847f75912","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5ac1e6635df26161c5a36746f8e3647a8e58adf4059eb31079deacdf3eea388b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n033","contentProjectionSha256":"6ea9ad764ffde9aa1709e7d42cd505a8c742b376ea5fab41f3c976b847f75912","reviewDecisionSha256":"5ac1e6635df26161c5a36746f8e3647a8e58adf4059eb31079deacdf3eea388b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n034","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.4","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Sunumu içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim boyutlarında dereceli puanlama anahtarıyla değerlendirme.","Bilgi doğruluğu, karşılaştırma/betimleme, akıcılık, bağdaşıklık, zaman-mekân yönetimi, materyal ve beden dili ölçütlerinden yararlanma."],"physicalPages":[85],"evidenceId":"EV-TDE2026-P085-T03-APP-TDE3.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Yapı Odaklı Konuşmayı Ölçütlerle Değerlendirme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, edebî metinlerdeki yapısal incelikleri benzetme ve karşılaştırmayla anlattığın bir konuşmayı ölçütlere göre değerlendirmeyi öğreneceksin. Değerlendirme, “iyi oldu” ya da “heyecanlandım” demek değildir; konuşma sürecindeki kararlarla ortaya çıkan ürün arasında kanıta dayalı bir ilişki kurmaktır. Önce içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim boyutlarında gözlenebilir ölçütler belirleyecek; ardından kayıt, konuşma planı, kullanılan materyal, süre çizelgesi ve dinleyici geri bildirimi gibi kanıtları inceleyeceksin. Bilgi doğruluğu, karşılaştırma ve betimlemenin işlevi, akıcılık, bağdaşıklık, zaman-mekân yönetimi, materyal kullanımı ve beden dili birlikte ele alınacaktır. Son aşamada güçlü yönünü koruyan, gelişmesi gereken yönünü somutlaştıran ve bir sonraki konuşmana aktarılabilecek yeni bir hedef belirleyeceksin. Böylece değerlendirme, geçmiş performansa verilen bir not olmaktan çıkar; sonraki sunumu tasarlayan bir öğrenme aracına dönüşür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ölçüt**, performansı neye göre inceleyeceğini gösteren açık özelliktir. “Akıcı konuşma” tek başına belirsizdir; “ölçüt geçişlerinde gereksiz duraklamadan, anlaşılır hızla konuşma” daha gözlenebilirdir. **Dereceli puanlama anahtarı**, bir ölçütün farklı başarı düzeylerini açıklayan araçtır. Bu araçta yalnız puan değil, düzeyi gösteren davranış da bulunmalıdır. **Süreç kanıtı** plan, prova notu, süre kaydı veya revizyon kararı gibi konuşma öncesi ve sırasındaki izlerdir. **Ürün kanıtı** ise sunum kaydında duyulan cümle, görülen beden hareketi, kullanılan şema veya sonuç bölümüdür.\n\n**Öz değerlendirme**, konuşmacının kendi kararlarını kanıtla incelemesidir; öz eleştiriyle aynı değildir. Amaç kendini küçümsemek değil, neyin neden işlediğini belirlemektir. **Gerekçeli beğeni**, güçlü yönü ve etkisini birlikte açıklar. **Gerekçeli eleştiri**, sorunu, kanıtı ve düzeltme yönünü içerir. **Geri bildirim**, dinleyici, akran veya öğretmenin ölçüte bağlı gözlemidir. Her geri bildirim doğrudan uygulanmaz; konuşmanın amacıyla ve kanıtla karşılaştırılır. **Yeni hedef**, “daha iyi konuşacağım” gibi genel değil, sonraki sunumda gözlenebilecek bir davranıştır. **Özgün konuşmacı kimliği**, başkasının sesini veya tavrını taklit etmek yerine kendi güçlü anlatım tercihlerini bilinçli biçimde geliştirmektir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, ölçüt belirlemeden yeni hedefe kadar ilerler ve son adım yeni bir değerlendirme döngüsünü başlatır. Değerlendirmeyi sunum bittikten sonra yapılan tek seferlik bir yorum olarak değil, kanıtla çalışan yinelenen bir süreç olarak düşün.\n\n1. **Ölçütleri konuşmadan önce belirle.** İçerik boyutunda bilgi doğruluğu, ortak karşılaştırma ölçütleri ve yapısal sonucun gerekçesi; anlatım boyutunda Türkçenin doğru kullanımı, akıcılık, bağdaşıklık, ses ve diksiyon; organizasyon boyutunda giriş-gelişme-sonuç, süre dağılımı ve materyalin konuşmadaki yeri; iletişim boyutunda göz teması, beden dili, alan kullanımı ve dinleyiciyle etkileşim incelenebilir. Ölçüt sayısını yönetilebilir tut ve her biri için gözlenebilir bir kanıt tanımla.\n\n2. **TDE3.4.1 — Kendini değerlendirir.** Önce konuşma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini kaydet. Örneğin “İkinci ölçüte geçerken planımı unuttuğum için ekrana yöneldim.” cümlesi, yalnız “çok heyecanlandım” demekten daha kullanışlıdır. Sonra içeriği incele: Bilgiler mikro metne uygun mu, benzerlik ve farklılıklar aynı ölçüte mi dayanıyor, betimleme sonucu destekliyor mu? Dil ve anlatımda sözcük seçimi, cümle açıklığı, bağlayıcılar, ses hızı ve gereksiz tekrarları belirle. Son olarak akran ve öğretmen görüşlerini kendi kaydınla karşılaştır. Bir görüşü kabul ederken de reddederken de kanıt göster.\n\n3. **Kanıtı yorumdan ayır.** “Kollarını bağladın” gözlemdir; “dinleyiciyi önemsemedin” yorumdur. Yorum yapmadan önce davranışın bağlamına bak. Belki konuşmacı kısa süreliğine kartını tutmuştur. Benzer biçimde “slaytta çok yazı vardı” gözlemi, ancak konuşmacının ekrana dönmesine veya dinleyicinin ana karşılaştırmayı kaçırmasına yol açtıysa iletişim sorununa dönüşür. Değerlendirme cümlesini “kanıt + etki + karar” biçiminde kur: “İki dakika boyunca şemadaki cümleleri okudum; bu sırada göz teması kesildi. Sonraki sunumda şemada yalnız ölçüt adlarını bırakacağım.”\n\n4. **Boyutlar arasındaki ilişkiyi gör.** İçerik doğru olsa bile organizasyon dağınıksa dinleyici sonuca ulaşamayabilir. Güçlü bir benzetme, yanlış bilgiye dayanıyorsa etkileyici görünmesine rağmen güvenilir değildir. Materyal açık olsa bile konuşmacı onu zamanında göstermiyorsa işlevini kaybeder. Bu nedenle tek bir yüksek puan, bütün sunumun başarılı olduğunu göstermez; her boyut kendi kanıtıyla incelenmelidir.\n\n5. **TDE3.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Geri bildirimlerden hareketle bir sonraki konuşma için en fazla iki öncelikli hedef seç. “Her şeyi düzeltmek” gerçekçi değildir. Örneğin “Her ölçüt geçişinde bağlayıcı bir cümle kullanacağım” ve “Görseli gösterdikten sonra yüzümü dinleyiciye çevireceğim” ölçülebilir hedeflerdir. İşleyen bir özelliği de koru: sakin konuşma hızı, seçici benzetme veya açık şema kullanımı senin özgün konuşmacı kimliğinin parçası olabilir. Konuşmayı dijital ortam için yeniden düzenleyeceksen sınıftaki jestlerin ekranda görünürlüğünü, materyalin okunabilirliğini ve sürenin çevrim içi izleyiciye uygunluğunu yeniden değerlendir.\n\n6. **Revizyonun sonucunu tekrar ölç.** İkinci prova veya yeniden düzenlenmiş kayıt, ilk hedefin karşılanıp karşılanmadığını göstermelidir. “Göz temasını artırdım” yargısını, kayıtta ekrana bakma süresinin azalması ya da ölçüt geçişlerinde dinleyiciye dönülmesiyle doğrula. Yeni kanıt, döngünün ilk adımındaki ölçütleri güncelleyebilir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro sunumda öğrenci, “Kemerli geçit ile okul koridoru hareketi nasıl yönlendirir?” başlığıyla üç dakikalık konuşma yapar. Planında genişlik, kapıların yönü ve ses ölçütleri vardır. Kayıtta ilk iki ölçüt açıklanır; ses ölçütü atlanır. Öğrenci iki çizimi doğru sırada gösterir fakat ikinci çizimi anlatırken sırtını sınıfa döner. Sonuç cümlesi, “İki mekân da insanları bir yerden başka yere taşır.” biçiminde çok geneldir.\n\n**Çözüm:** İçerik ölçütünde ilk iki karşılaştırma mikro metin ve gözlemle uyumludur; bu güçlü yön kanıtlıdır. Ancak planlanan ses ölçütünün atlanması içerik bütünlüğünü azaltır. Anlatımda “buna karşılık” bağlayıcısının doğru kullanılması akıcılığı destekler. Organizasyonda giriş ve gelişme vardır; sonuç yapısal etkinin yerine ortak işlevi tekrar eder. İletişimde çizimler işlevlidir, fakat ikinci çizimde göz teması kesilir. Gerekçeli değerlendirme şöyle yazılabilir: “Yerleşim çizimleri genişlik farkını görünür kıldı; buna karşılık ses ölçütünü atladığım için plan ile ürün uyuşmadı. Sonuçta hareketin neden farklılaştığını açıklamadım.” Yeni hedefler: prova kartında üç ölçütü işaretlemek ve sonuç cümlesini “ölçüt + etki” biçiminde kurmak. Beden dili için materyali elde tutmak yerine ayakta duran bir panoya yerleştirme kararı alınır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nİkinci özgün mikro sunum, “Yarım ay biçimli seyir alanı ile dikdörtgen toplantı salonunun odak düzeni”ni karşılaştırır. Konuşmacı “Seyir alanı, bakışları manzaraya açılan bir yelpaze gibi dağıtır.” benzetmesini kullanır. Görselde oturma şemaları vardır. Sunum dört dakika planlanmışken altı dakika sürer; ilk bölümde ayrıntılı betimleme yapıldığı için sonuç aceleyle söylenir. Akranlardan biri benzetmeyi etkili, diğeri açıklamayı uzun bulur.\n\n**Çözüm:** Bilgi doğruluğu, verilen mikro metin ve çevre gözlemine göre yeterlidir. Benzetme tek başına bırakılmamış, oturma yönleriyle açıklanmıştır; bu nedenle içerik ve anlatım bakımından güçlüdür. Süre kaydı, organizasyon sorununu kanıtlar: ilk mekâna üç dakika, ikinci mekâna iki dakika, sonuca bir dakikadan az süre ayrılmıştır. “Uzundu” geri bildirimi, zaman çizelgesiyle doğrulanır. Öğrenci her iki görüşü birleştirerek şu kararı verir: Benzetmeyi koruyacak, betimlemedeki iki ikincil ayrıntıyı çıkaracak ve her mekâna eşit süre ayıracaktır. Dijital sürüm için şemalara kısa sesli açıklama eklerken metni çoğaltmaz. Yeni hedefi, “Dört dakikalık sunumda girişe otuz saniye, her mekâna birer dakika, karşılaştırma ve sonuca doksan saniye ayırmak”tır. Böylece geri bildirim, ölçülebilir bir revizyona dönüşür.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDeğerlendirmede en sık görülen hata, konuşmacının kişiliği hakkında hüküm vermektir: “Çekingen birisin.” Bu ifade, değiştirilebilir bir performans davranışı göstermediği için yararlı değildir. Bunun yerine “Sonuç bölümünde sesin belirgin biçimde azaldı; son iki cümle anlaşılmadı.” denmelidir. Başka bir hata, yalnız kusur aramaktır. Değerlendirme, korunacak güçlü yönü de belirlemelidir; aksi hâlde konuşmacı hangi kararının işe yaradığını bilemez. Ayrıca puanı gerekçe sanmak yanlıştır. “Organizasyon: 2” ifadesi, hangi bölümün neden eksik olduğunu açıklamaz. Her puanın yanında özgül kanıt ve sonraki adım bulunmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- İçerik, anlatım, organizasyon ve iletişim için gözlenebilir ölçütler kullandım mı?\n- Plan, kayıt, süre çizelgesi ve materyalden kanıt topladım mı?\n- Gözlem ile yorum arasındaki ayrımı korudum mu?\n- Güçlü yönümü ve geliştireceğim yönü gerekçelendirdim mi?\n- Akran ve öğretmen geri bildirimlerini amacıma göre işledim mi?\n- Bir sonraki konuşma için ölçülebilir yeni hedef belirledim mi?\n- Revizyonun etkisini yeni bir kayıt veya prova ile yeniden kontrol ettim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n034__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-4","captionKey":"tr-g09-tde-n034__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-4.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-4.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-4.next"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n034__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-4.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-069","tr-g09-tde-qf-070"],"questionRanges":[{"start":341,"end":345},{"start":346,"end":350}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n034__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde3-4":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki konuşma değerlendirme döngüsü beş bağlantılı aşamadan oluşur. Önce içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim için gözlenebilir ölçütler belirlenir. Sonra plan, kayıt, süre çizelgesi, materyal ve dinleyici görüşlerindeki süreç ve ürün kanıtları incelenir. Bu kanıtlardan güçlü yönü ve gelişme alanını açıklayan gerekçeli değerlendirme çıkarılır. Akran ve öğretmen geri bildirimleri konuşmanın amacıyla karşılaştırılarak kabul edilir, uyarlanır veya gerekçeyle reddedilir. Son aşamada ölçülebilir yeni hedef ve revizyon kararı belirlenir; bağlantı yeniden ölçüt belirleme aşamasına dönerek yeni konuşma döngüsünü başlatır.","tr-g09-tde-n034__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde3-4.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n034__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n034__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde3-4.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde3-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, edebî metinlerdeki yapısal incelikleri benzetme ve karşılaştırmayla anlattığın bir konuşmayı ölçütlere göre değerlendirmeyi öğreneceksin. Değerlendirme, “iyi oldu” ya da “heyecanlandım” demek değildir; konuşma sürecindeki kararlarla ortaya çıkan ürün arasında kanıta dayalı bir ilişki kurmaktır. Önce içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim boyutlarında gözlenebilir ölçütler belirleyecek; ardından kayıt, konuşma planı, kullanılan materyal, süre çizelgesi ve dinleyici geri bildirimi gibi kanıtları inceleyeceksin. Bilgi doğruluğu, karşılaştırma ve betimlemenin işlevi, akıcılık, bağdaşıklık, zaman-mekân yönetimi, materyal kullanımı ve beden dili birlikte ele alınacaktır. Son aşamada güçlü yönünü koruyan, gelişmesi gereken yönünü somutlaştıran ve bir sonraki konuşmana aktarılabilecek yeni bir hedef belirleyeceksin. Böylece değerlendirme, geçmiş performansa verilen bir not olmaktan çıkar; sonraki sunumu tasarlayan bir öğrenme aracına dönüşür.","keyConcepts":"**Ölçüt**, performansı neye göre inceleyeceğini gösteren açık özelliktir. “Akıcı konuşma” tek başına belirsizdir; “ölçüt geçişlerinde gereksiz duraklamadan, anlaşılır hızla konuşma” daha gözlenebilirdir. **Dereceli puanlama anahtarı**, bir ölçütün farklı başarı düzeylerini açıklayan araçtır. Bu araçta yalnız puan değil, düzeyi gösteren davranış da bulunmalıdır. **Süreç kanıtı** plan, prova notu, süre kaydı veya revizyon kararı gibi konuşma öncesi ve sırasındaki izlerdir. **Ürün kanıtı** ise sunum kaydında duyulan cümle, görülen beden hareketi, kullanılan şema veya sonuç bölümüdür.\n\n**Öz değerlendirme**, konuşmacının kendi kararlarını kanıtla incelemesidir; öz eleştiriyle aynı değildir. Amaç kendini küçümsemek değil, neyin neden işlediğini belirlemektir. **Gerekçeli beğeni**, güçlü yönü ve etkisini birlikte açıklar. **Gerekçeli eleştiri**, sorunu, kanıtı ve düzeltme yönünü içerir. **Geri bildirim**, dinleyici, akran veya öğretmenin ölçüte bağlı gözlemidir. Her geri bildirim doğrudan uygulanmaz; konuşmanın amacıyla ve kanıtla karşılaştırılır. **Yeni hedef**, “daha iyi konuşacağım” gibi genel değil, sonraki sunumda gözlenebilecek bir davranıştır. **Özgün konuşmacı kimliği**, başkasının sesini veya tavrını taklit etmek yerine kendi güçlü anlatım tercihlerini bilinçli biçimde geliştirmektir.","steps":"Aşağıdaki görseli incele. Akış, ölçüt belirlemeden yeni hedefe kadar ilerler ve son adım yeni bir değerlendirme döngüsünü başlatır. Değerlendirmeyi sunum bittikten sonra yapılan tek seferlik bir yorum olarak değil, kanıtla çalışan yinelenen bir süreç olarak düşün.\n\n1. **Ölçütleri konuşmadan önce belirle.** İçerik boyutunda bilgi doğruluğu, ortak karşılaştırma ölçütleri ve yapısal sonucun gerekçesi; anlatım boyutunda Türkçenin doğru kullanımı, akıcılık, bağdaşıklık, ses ve diksiyon; organizasyon boyutunda giriş-gelişme-sonuç, süre dağılımı ve materyalin konuşmadaki yeri; iletişim boyutunda göz teması, beden dili, alan kullanımı ve dinleyiciyle etkileşim incelenebilir. Ölçüt sayısını yönetilebilir tut ve her biri için gözlenebilir bir kanıt tanımla.\n\n2. **TDE3.4.1 — Kendini değerlendirir.** Önce konuşma sürecindeki davranış, duygu ve düşüncelerini kaydet. Örneğin “İkinci ölçüte geçerken planımı unuttuğum için ekrana yöneldim.” cümlesi, yalnız “çok heyecanlandım” demekten daha kullanışlıdır. Sonra içeriği incele: Bilgiler mikro metne uygun mu, benzerlik ve farklılıklar aynı ölçüte mi dayanıyor, betimleme sonucu destekliyor mu? Dil ve anlatımda sözcük seçimi, cümle açıklığı, bağlayıcılar, ses hızı ve gereksiz tekrarları belirle. Son olarak akran ve öğretmen görüşlerini kendi kaydınla karşılaştır. Bir görüşü kabul ederken de reddederken de kanıt göster.\n\n3. **Kanıtı yorumdan ayır.** “Kollarını bağladın” gözlemdir; “dinleyiciyi önemsemedin” yorumdur. Yorum yapmadan önce davranışın bağlamına bak. Belki konuşmacı kısa süreliğine kartını tutmuştur. Benzer biçimde “slaytta çok yazı vardı” gözlemi, ancak konuşmacının ekrana dönmesine veya dinleyicinin ana karşılaştırmayı kaçırmasına yol açtıysa iletişim sorununa dönüşür. Değerlendirme cümlesini “kanıt + etki + karar” biçiminde kur: “İki dakika boyunca şemadaki cümleleri okudum; bu sırada göz teması kesildi. Sonraki sunumda şemada yalnız ölçüt adlarını bırakacağım.”\n\n4. **Boyutlar arasındaki ilişkiyi gör.** İçerik doğru olsa bile organizasyon dağınıksa dinleyici sonuca ulaşamayabilir. Güçlü bir benzetme, yanlış bilgiye dayanıyorsa etkileyici görünmesine rağmen güvenilir değildir. Materyal açık olsa bile konuşmacı onu zamanında göstermiyorsa işlevini kaybeder. Bu nedenle tek bir yüksek puan, bütün sunumun başarılı olduğunu göstermez; her boyut kendi kanıtıyla incelenmelidir.\n\n5. **TDE3.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Geri bildirimlerden hareketle bir sonraki konuşma için en fazla iki öncelikli hedef seç. “Her şeyi düzeltmek” gerçekçi değildir. Örneğin “Her ölçüt geçişinde bağlayıcı bir cümle kullanacağım” ve “Görseli gösterdikten sonra yüzümü dinleyiciye çevireceğim” ölçülebilir hedeflerdir. İşleyen bir özelliği de koru: sakin konuşma hızı, seçici benzetme veya açık şema kullanımı senin özgün konuşmacı kimliğinin parçası olabilir. Konuşmayı dijital ortam için yeniden düzenleyeceksen sınıftaki jestlerin ekranda görünürlüğünü, materyalin okunabilirliğini ve sürenin çevrim içi izleyiciye uygunluğunu yeniden değerlendir.\n\n6. **Revizyonun sonucunu tekrar ölç.** İkinci prova veya yeniden düzenlenmiş kayıt, ilk hedefin karşılanıp karşılanmadığını göstermelidir. “Göz temasını artırdım” yargısını, kayıtta ekrana bakma süresinin azalması ya da ölçüt geçişlerinde dinleyiciye dönülmesiyle doğrula. Yeni kanıt, döngünün ilk adımındaki ölçütleri güncelleyebilir.","workedExamples":["Özgün mikro sunumda öğrenci, “Kemerli geçit ile okul koridoru hareketi nasıl yönlendirir?” başlığıyla üç dakikalık konuşma yapar. Planında genişlik, kapıların yönü ve ses ölçütleri vardır. Kayıtta ilk iki ölçüt açıklanır; ses ölçütü atlanır. Öğrenci iki çizimi doğru sırada gösterir fakat ikinci çizimi anlatırken sırtını sınıfa döner. Sonuç cümlesi, “İki mekân da insanları bir yerden başka yere taşır.” biçiminde çok geneldir.\n\n**Çözüm:** İçerik ölçütünde ilk iki karşılaştırma mikro metin ve gözlemle uyumludur; bu güçlü yön kanıtlıdır. Ancak planlanan ses ölçütünün atlanması içerik bütünlüğünü azaltır. Anlatımda “buna karşılık” bağlayıcısının doğru kullanılması akıcılığı destekler. Organizasyonda giriş ve gelişme vardır; sonuç yapısal etkinin yerine ortak işlevi tekrar eder. İletişimde çizimler işlevlidir, fakat ikinci çizimde göz teması kesilir. Gerekçeli değerlendirme şöyle yazılabilir: “Yerleşim çizimleri genişlik farkını görünür kıldı; buna karşılık ses ölçütünü atladığım için plan ile ürün uyuşmadı. Sonuçta hareketin neden farklılaştığını açıklamadım.” Yeni hedefler: prova kartında üç ölçütü işaretlemek ve sonuç cümlesini “ölçüt + etki” biçiminde kurmak. Beden dili için materyali elde tutmak yerine ayakta duran bir panoya yerleştirme kararı alınır.","İkinci özgün mikro sunum, “Yarım ay biçimli seyir alanı ile dikdörtgen toplantı salonunun odak düzeni”ni karşılaştırır. Konuşmacı “Seyir alanı, bakışları manzaraya açılan bir yelpaze gibi dağıtır.” benzetmesini kullanır. Görselde oturma şemaları vardır. Sunum dört dakika planlanmışken altı dakika sürer; ilk bölümde ayrıntılı betimleme yapıldığı için sonuç aceleyle söylenir. Akranlardan biri benzetmeyi etkili, diğeri açıklamayı uzun bulur.\n\n**Çözüm:** Bilgi doğruluğu, verilen mikro metin ve çevre gözlemine göre yeterlidir. Benzetme tek başına bırakılmamış, oturma yönleriyle açıklanmıştır; bu nedenle içerik ve anlatım bakımından güçlüdür. Süre kaydı, organizasyon sorununu kanıtlar: ilk mekâna üç dakika, ikinci mekâna iki dakika, sonuca bir dakikadan az süre ayrılmıştır. “Uzundu” geri bildirimi, zaman çizelgesiyle doğrulanır. Öğrenci her iki görüşü birleştirerek şu kararı verir: Benzetmeyi koruyacak, betimlemedeki iki ikincil ayrıntıyı çıkaracak ve her mekâna eşit süre ayıracaktır. Dijital sürüm için şemalara kısa sesli açıklama eklerken metni çoğaltmaz. Yeni hedefi, “Dört dakikalık sunumda girişe otuz saniye, her mekâna birer dakika, karşılaştırma ve sonuca doksan saniye ayırmak”tır. Böylece geri bildirim, ölçülebilir bir revizyona dönüşür."],"commonMistakes":"Değerlendirmede en sık görülen hata, konuşmacının kişiliği hakkında hüküm vermektir: “Çekingen birisin.” Bu ifade, değiştirilebilir bir performans davranışı göstermediği için yararlı değildir. Bunun yerine “Sonuç bölümünde sesin belirgin biçimde azaldı; son iki cümle anlaşılmadı.” denmelidir. Başka bir hata, yalnız kusur aramaktır. Değerlendirme, korunacak güçlü yönü de belirlemelidir; aksi hâlde konuşmacı hangi kararının işe yaradığını bilemez. Ayrıca puanı gerekçe sanmak yanlıştır. “Organizasyon: 2” ifadesi, hangi bölümün neden eksik olduğunu açıklamaz. Her puanın yanında özgül kanıt ve sonraki adım bulunmalıdır.","selfCheck":["İçerik, anlatım, organizasyon ve iletişim için gözlenebilir ölçütler kullandım mı?","Plan, kayıt, süre çizelgesi ve materyalden kanıt topladım mı?","Gözlem ile yorum arasındaki ayrımı korudum mu?","Güçlü yönümü ve geliştireceğim yönü gerekçelendirdim mi?","Akran ve öğretmen geri bildirimlerini amacıma göre işledim mi?","Bir sonraki konuşma için ölçülebilir yeni hedef belirledim mi?","Revizyonun etkisini yeni bir kayıt veya prova ile yeniden kontrol ettim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Yapı Odaklı Konuşmayı Ölçütlerle Değerlendirme: TDE3.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f39ccee0d80d139dd28e27f06854e97fc6fb68f304badf9e6c0353f95671eabf","reviewDecisionSha256":"24aa5850c4f2d2c0abba48c183f0915bd9dfbcb365fcd0b675754ed6418b4569","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f39ccee0d80d139dd28e27f06854e97fc6fb68f304badf9e6c0353f95671eabf","reviewedHash":"sha256:f39ccee0d80d139dd28e27f06854e97fc6fb68f304badf9e6c0353f95671eabf","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:24aa5850c4f2d2c0abba48c183f0915bd9dfbcb365fcd0b675754ed6418b4569; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n034","contentProjectionSha256":"f39ccee0d80d139dd28e27f06854e97fc6fb68f304badf9e6c0353f95671eabf","reviewDecisionSha256":"24aa5850c4f2d2c0abba48c183f0915bd9dfbcb365fcd0b675754ed6418b4569","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n035","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.1","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Belgeselden bilgi görseline aktarılacak bilgileri seçme ve yazılı ürünün amacını/stratejisini yönetme.","İleti, yapı, neden-sonuç ve üslup uyumunu koruyacak plan hazırlama; gerekirse dijital araç kullanma."],"physicalPages":[86],"evidenceId":"EV-TDE2026-P086-T03-APP-TDE4.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Belgeselden Bilgi Görseline Yazma Sürecini Yönetme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, dinlediğin/izlediğin kültürel miras konulu bir belgeselden seçtiğin bilgileri, kendi yorumunu ve yapı ilişkilerini içeren bir bilgi görseline dönüştürürken yazma sürecini nasıl yöneteceğini öğreneceksin. Bilgi görseli hazırlamak, belgeselde duyulan her cümleyi küçük kutulara taşımak değildir. Önce ürünün amacını, hedef kitlesini, kapsamını, biçimini ve çalışma süresini seçmen; ardından bilgileri ayıklayacak ve aralarındaki ilişkiyi gösterecek bir yöntem belirlemen gerekir. İleti, yapı, neden-sonuç ve üslup uyumu yazma boyunca korunmalıdır. Yazmayı aksatan bilgi fazlalığı, kaynakla kişisel yorumun karışması, başlık üretme güçlüğü veya araç kullanımı gibi engeller fark edilip giderilmelidir. Gerektiğinde dijital araç kullanılabilir; ancak araç, içeriğin düzenini belirleyen düşünmenin yerine geçmez. Başarılı süreçte her kutu, ok, başlık ve kısa açıklama belirlenmiş bir amaca hizmet eder.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Bilgi görseli**, bilgiyi kısa metinler ve görsel düzen ilişkisiyle anlaşılır hâle getiren yazılı üründür. Bu temada ürün, belgeselden seçilen bilgileri, öğrencinin yorumunu ve yapı unsurları arasındaki bağı bir araya getirir. **Amaç**, okuyucunun bilgi görselinden ne öğrenmesini istediğini gösterir; “belgeseli özetlemek” yerine “üretim aşamalarının neden-sonuç ilişkisini göstermek” daha belirgindir. **Hedef kitle**, sözcük seçimini, açıklama düzeyini ve görsel yoğunluğu etkiler. **Strateji**, amaca ulaşmak için izlenen bilinçli yoldur: kronolojik akış, neden-sonuç zinciri, merkez-çevre düzeni veya karşılaştırmalı yapı gibi.\n\n**Seçme**, belgeseldeki her ayrıntıyı değil, ana iletiyi taşıyan ve doğrulanabilen bilgileri alma işlemidir. **Yapı**, başlık, giriş bilgisi, ana bölümler, bağlantılar ve sonuç/yorum alanının düzenidir. **Neden-sonuç ilişkisi**, bir eylemin veya koşulun başka bir duruma nasıl yol açtığını gösterir. **Üslup uyumu**, başlıkların, açıklamaların ve yorumların aynı anlatım tonunu korumasıdır. **Yazma engeli**, süreci durduran veya amacı bulanıklaştıran sorundur. **Kontrol durağı**, yazma sırasında “Seçtiğim bilgi amaca hizmet ediyor mu?” gibi bir soruyla planı ürünle yeniden karşılaştırdığın noktadır. Dijital araç; kutu, ok, metin ve simgeyi yerleştirmeyi kolaylaştırabilir, fakat içerik doğruluğu ve ilişki mantığı yine yazara aittir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAşağıdaki görseli incele. Dört aşamalı akış, yazmaya başlamadan önce yapılan seçimin taslak tamamlanıncaya kadar nasıl sürdürüleceğini gösterir. Bir sorun çıktığında bütün ürünü silmek yerine ilgili aşamaya dönerek kararı düzelt.\n\n1. **TDE4.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Belgeselde hangi yapıyı görünür kılacağını tek cümleyle yaz. Örneğin “Bir el işi ürününün hazırlık, biçimlendirme ve tamamlama aşamalarını göstermek” ya da “Ortak bir uygulamanın kişiler, mekân ve zamanla nasıl düzenlendiğini açıklamak” denebilir. Ürün türünü bilgi görseli olarak kesinleştir; hedef kitleyi ve çalışma süresini belirle. Hedef kitle belgeseli izlememişse bağlamı kuran kısa bir giriş gerekir.\n\n2. **Ürünün özelliklerini ve kapsamını seç.** Bilgi görselinde ana başlık, kısa tanıtım, üç-beş bilgi bölümü, bağlantı işaretleri, öğrenci yorumu ve gerektiğinde kaynak/kanıt notu bulunabilir. Her bölümün işlevini planla. Bir ayrıntının ilgi çekici olması, mutlaka gerekli olduğu anlamına gelmez. Ana iletiyi desteklemeyen bilgiyi dışarıda bırak.\n\n3. **Yöntem ve strateji seç.** Belgesel süreç anlatıyorsa kronolojik akış; bir değişimin nedenlerini gösteriyorsa neden-sonuç zinciri; iki uygulamayı karşılaştırıyorsa ortak ölçütlü tablo veya iki kollu düzen seç. Bilgileri önce kâğıt üzerinde kartlara ayırmak, dijital araca geçmeden önce ilişkiyi görmeni sağlar. Stratejiye göre başlık fiillerini de tutarlı seç: “Hazırla—biçimlendir—tamamla” gibi eylem dizisi, zaman akışını destekler.\n\n4. **Belgesel kanıtı ile yorumu ayır.** Duyulan söz, görülen eylem ve ekrandaki bilgi gibi kanıtları not et. Kendi çıkarımını ayrı bir işaretle göster. “Üç kişi aynı masada çalışıyor” gözlem; “ortak çalışma bilgi aktarımını kolaylaştırıyor” yorumdur. Yorumun hangi görüntü veya söze dayandığını yaz. Bu ayrım, bilgi görselinin doğruluğunu ve güvenilirliğini korur.\n\n5. **İleti, yapı, neden-sonuç ve üslup uyumunu planla.** Ana ileti bir üretimin yalnız sonucu değil, parçalar arasındaki ilişki olabilir. Kutuların sırası bu ilişkiyi göstermeli; okların yönü rastgele olmamalıdır. Neden-sonuç varsa bağlantı sözcüklerini açık kullan: “bu nedenle”, “bunun sonucunda”, “hazırlık tamamlanınca”. Başlıklar kısa, açıklamalar birbiriyle benzer uzunlukta ve aynı anlatım tonunda olmalıdır.\n\n6. **TDE4.1.2 — İlişkiyi sürdürür: engelleri gider.** Bilgi fazlaysa her ayrıntıyı “ana ileti için zorunlu / destekleyici / çıkarılabilir” diye sınıflandır. Sözcük bulamıyorsan belgeselden kopyalamak yerine kavram listesi çıkar ve kendi cümleni kur. Görsel yerleşim karmaşıksa önce yalnız metin kutularının sırasını dene. Dijital araçta biçim seçmekle çok zaman kaybediyorsan içerik tamamlanıncaya kadar tek bir basit düzen kullan.\n\n7. **Kontrol durakları oluştur.** İlk durakta seçilen bilgilerin belgesel kanıtıyla uyumunu, ikinci durakta kutuların sırasını, üçüncü durakta yorum ile olgu ayrımını, son durakta başlık ve açıklamaların üslup bütünlüğünü denetle. Her durakta planı güncelle; fakat değişikliğin nedenini kısa bir notla kaydet. Böylece ürünün nasıl geliştiği görünür olur.\n\n8. **Taslağı dene ve sürdür.** Bilgi görselini hedef kitleden bir kişiye göster. “İlk baktığında hangi yolu izledin?”, “Ana iletiyi hangi bölümden çıkardın?” sorularını sor. Okuyucunun izlediği yol planlanan yolla uyuşmuyorsa bağlantıları veya bölüm sırasını düzelt. Bu geri bildirim, değerlendirme aşamasına geçmeden önce süreci yönetmenin bir parçasıdır.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro belgesel durumunda bir atölyede kilin üç aşamada işlendiği görülür: önce malzeme yoğrulur, sonra elde biçimlendirilir, son bölümde kuruması için raflara yerleştirilir. Anlatıcı, acele edilen hazırlığın biçim verme sırasında çatlaklara yol açabileceğini söyler. Görüntülerde aynı kişinin farklı aşamalardaki el hareketleri yakın çekimle gösterilir.\n\n**Çözüm:** Bilgi görselinin amacı, “Hazırlık aşamasının sonraki biçimlendirmeyi neden etkilediğini göstermek” olarak seçilir. Hedef kitle belgeseli izlemeyen sınıf arkadaşlarıdır; ürün bir ana başlık, üç aşama kutusu ve bir yorum alanından oluşacaktır. Strateji kronolojik akış ile neden-sonuç bağlantısını birleştirmektir. Belgesel kanıtları “yoğurma—biçimlendirme—kurutma” sırası ve anlatıcının çatlak uyarısıdır. Öğrenci yorumu “İlk aşamadaki dikkat, bütün yapının dayanıklılığını belirler.” olarak ayrı kutuda verilir. “Yoğurma yetersizse → biçim verme güçleşir” oku, neden-sonuç ilişkisini görünür kılar. Engel, kurutma hakkında belgeselde ayrıntı bulunmamasıdır; öğrenci bu boşluğu tahminle doldurmaz, yalnız görülen raf yerleştirmesini yazar. Kontrol durağında her kutunun kanıtı notlarla eşleştirilir ve başlıklar aynı fiil yapısıyla düzenlenir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nİkinci özgün mikro belgeselde bir mahalle bahçesinin sulama günü anlatılır. Görüntülerde görev çizelgesi, su kabını dolduran öğrenciler ve sırayla sulanan üç bölüm yer alır. Anlatıcı, çizelgenin suyun aynı alanda gereğinden fazla kullanılmasını önlediğini belirtir. Kapanışta farklı yaşlardan kişilerin bahçeyi birlikte kontrol ettiği görülür.\n\n**Çözüm:** Amaç, “Görev paylaşımı ile su kullanım düzeni arasındaki ilişkiyi açıklamak”tır. Bilgi görseli okul panosunda kullanılacağı için kısa ve uzaktan okunabilir olmalıdır. Strateji merkez-çevre düzenidir: ortada “Ortak sulama planı”, çevrede “çizelge”, “sıra”, “bölümler” ve “son kontrol” kutuları bulunur. Kanıt ile yorum ayrılır. “Çizelgede ad ve saat bulunuyor” gözlemdir; “plan, tekrar sulamayı azaltıyor” belgeseldeki anlatıcı sözüyle desteklenen sonuçtur. “Birlikte kontrol, sorumluluğu görünür kılar” öğrenci yorumudur ve yorum simgesiyle belirtilir. İlk taslakta çok sayıda kişi ayrıntısı bulunduğu için ana ileti bulanıklaşır. Bu engel, kişileri tek tek tanıtmak yerine görev rollerini sınıflandırarak giderilir. Okuyucu denemesinde gözün önce merkeze, sonra saat yönündeki kutulara ilerlemesi hedeflenir; bağlantı okları bu yolu açıklaştıracak biçimde düzenlenir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn sık hata, yazma sürecine doğrudan biçim seçerek başlamaktır. Renk, simge ve kutu sayısı üzerinde karar verip amacı sonradan düşünmek, bilgi görselini dekoratif fakat anlaşılması güç bir ürüne dönüştürür. Diğer hata, belgesel özetini bilgi görseli sanmaktır. Uzun cümleleri kutulara bölmek, bilgiler arasındaki ilişkiyi göstermiyorsa görselleştirme yapılmış sayılmaz. Ayrıca belgeselde bulunmayan ayrıntıyı “boşluk kalmasın” diye eklemek doğruluğu bozar. Bilinmeyen alanı açık bırakmak veya kapsamı daraltmak, tahmin üretmekten daha doğrudur.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Bilgi görselimin amacı, hedef kitlesi, kapsamı ve süresi belirli mi?\n- Belgeselden yalnız ana iletiyi taşıyan doğrulanabilir bilgileri seçtim mi?\n- Yapıya uygun bir strateji ve bağlantı düzeni kullandım mı?\n- Kanıt ile kendi yorumumu açıkça ayırdım mı?\n- İleti, neden-sonuç, bölüm sırası ve üslup birbiriyle uyumlu mu?\n- Yazma engellerini fark edip uygun aşamaya dönerek giderdim mi?\n- Taslağın okunma yolunu hedef kitleden biriyle sınadım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n035__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-1","captionKey":"tr-g09-tde-n035__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n035__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-071","tr-g09-tde-qf-072"],"questionRanges":[{"start":351,"end":355},{"start":356,"end":360}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n035__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-1":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma süreci soldan sağa dört aşamada ilerler. İlk aşamada belgeselden üretilecek bilgi görselinin amacı, ürün özellikleri, hedef kitlesi ve çalışma süresi belirlenir. İkinci aşamada kronolojik akış, neden-sonuç zinciri, karşılaştırma veya merkez-çevre gibi uygun yöntem ve strateji seçilir. Üçüncü aşamada bilgi fazlalığı, kanıtla yorumun karışması, araç seçimi ve yerleşim güçlüğü gibi engeller giderilir. Son aşamada ileti, yapı, neden-sonuç, üslup, taslak ve kontrol durakları arasındaki ilişki yazma boyunca sürdürülür.","tr-g09-tde-n035__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-1.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n035__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n035__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-1.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde4-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, dinlediğin/izlediğin kültürel miras konulu bir belgeselden seçtiğin bilgileri, kendi yorumunu ve yapı ilişkilerini içeren bir bilgi görseline dönüştürürken yazma sürecini nasıl yöneteceğini öğreneceksin. Bilgi görseli hazırlamak, belgeselde duyulan her cümleyi küçük kutulara taşımak değildir. Önce ürünün amacını, hedef kitlesini, kapsamını, biçimini ve çalışma süresini seçmen; ardından bilgileri ayıklayacak ve aralarındaki ilişkiyi gösterecek bir yöntem belirlemen gerekir. İleti, yapı, neden-sonuç ve üslup uyumu yazma boyunca korunmalıdır. Yazmayı aksatan bilgi fazlalığı, kaynakla kişisel yorumun karışması, başlık üretme güçlüğü veya araç kullanımı gibi engeller fark edilip giderilmelidir. Gerektiğinde dijital araç kullanılabilir; ancak araç, içeriğin düzenini belirleyen düşünmenin yerine geçmez. Başarılı süreçte her kutu, ok, başlık ve kısa açıklama belirlenmiş bir amaca hizmet eder.","keyConcepts":"**Bilgi görseli**, bilgiyi kısa metinler ve görsel düzen ilişkisiyle anlaşılır hâle getiren yazılı üründür. Bu temada ürün, belgeselden seçilen bilgileri, öğrencinin yorumunu ve yapı unsurları arasındaki bağı bir araya getirir. **Amaç**, okuyucunun bilgi görselinden ne öğrenmesini istediğini gösterir; “belgeseli özetlemek” yerine “üretim aşamalarının neden-sonuç ilişkisini göstermek” daha belirgindir. **Hedef kitle**, sözcük seçimini, açıklama düzeyini ve görsel yoğunluğu etkiler. **Strateji**, amaca ulaşmak için izlenen bilinçli yoldur: kronolojik akış, neden-sonuç zinciri, merkez-çevre düzeni veya karşılaştırmalı yapı gibi.\n\n**Seçme**, belgeseldeki her ayrıntıyı değil, ana iletiyi taşıyan ve doğrulanabilen bilgileri alma işlemidir. **Yapı**, başlık, giriş bilgisi, ana bölümler, bağlantılar ve sonuç/yorum alanının düzenidir. **Neden-sonuç ilişkisi**, bir eylemin veya koşulun başka bir duruma nasıl yol açtığını gösterir. **Üslup uyumu**, başlıkların, açıklamaların ve yorumların aynı anlatım tonunu korumasıdır. **Yazma engeli**, süreci durduran veya amacı bulanıklaştıran sorundur. **Kontrol durağı**, yazma sırasında “Seçtiğim bilgi amaca hizmet ediyor mu?” gibi bir soruyla planı ürünle yeniden karşılaştırdığın noktadır. Dijital araç; kutu, ok, metin ve simgeyi yerleştirmeyi kolaylaştırabilir, fakat içerik doğruluğu ve ilişki mantığı yine yazara aittir.","steps":"Aşağıdaki görseli incele. Dört aşamalı akış, yazmaya başlamadan önce yapılan seçimin taslak tamamlanıncaya kadar nasıl sürdürüleceğini gösterir. Bir sorun çıktığında bütün ürünü silmek yerine ilgili aşamaya dönerek kararı düzelt.\n\n1. **TDE4.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Belgeselde hangi yapıyı görünür kılacağını tek cümleyle yaz. Örneğin “Bir el işi ürününün hazırlık, biçimlendirme ve tamamlama aşamalarını göstermek” ya da “Ortak bir uygulamanın kişiler, mekân ve zamanla nasıl düzenlendiğini açıklamak” denebilir. Ürün türünü bilgi görseli olarak kesinleştir; hedef kitleyi ve çalışma süresini belirle. Hedef kitle belgeseli izlememişse bağlamı kuran kısa bir giriş gerekir.\n\n2. **Ürünün özelliklerini ve kapsamını seç.** Bilgi görselinde ana başlık, kısa tanıtım, üç-beş bilgi bölümü, bağlantı işaretleri, öğrenci yorumu ve gerektiğinde kaynak/kanıt notu bulunabilir. Her bölümün işlevini planla. Bir ayrıntının ilgi çekici olması, mutlaka gerekli olduğu anlamına gelmez. Ana iletiyi desteklemeyen bilgiyi dışarıda bırak.\n\n3. **Yöntem ve strateji seç.** Belgesel süreç anlatıyorsa kronolojik akış; bir değişimin nedenlerini gösteriyorsa neden-sonuç zinciri; iki uygulamayı karşılaştırıyorsa ortak ölçütlü tablo veya iki kollu düzen seç. Bilgileri önce kâğıt üzerinde kartlara ayırmak, dijital araca geçmeden önce ilişkiyi görmeni sağlar. Stratejiye göre başlık fiillerini de tutarlı seç: “Hazırla—biçimlendir—tamamla” gibi eylem dizisi, zaman akışını destekler.\n\n4. **Belgesel kanıtı ile yorumu ayır.** Duyulan söz, görülen eylem ve ekrandaki bilgi gibi kanıtları not et. Kendi çıkarımını ayrı bir işaretle göster. “Üç kişi aynı masada çalışıyor” gözlem; “ortak çalışma bilgi aktarımını kolaylaştırıyor” yorumdur. Yorumun hangi görüntü veya söze dayandığını yaz. Bu ayrım, bilgi görselinin doğruluğunu ve güvenilirliğini korur.\n\n5. **İleti, yapı, neden-sonuç ve üslup uyumunu planla.** Ana ileti bir üretimin yalnız sonucu değil, parçalar arasındaki ilişki olabilir. Kutuların sırası bu ilişkiyi göstermeli; okların yönü rastgele olmamalıdır. Neden-sonuç varsa bağlantı sözcüklerini açık kullan: “bu nedenle”, “bunun sonucunda”, “hazırlık tamamlanınca”. Başlıklar kısa, açıklamalar birbiriyle benzer uzunlukta ve aynı anlatım tonunda olmalıdır.\n\n6. **TDE4.1.2 — İlişkiyi sürdürür: engelleri gider.** Bilgi fazlaysa her ayrıntıyı “ana ileti için zorunlu / destekleyici / çıkarılabilir” diye sınıflandır. Sözcük bulamıyorsan belgeselden kopyalamak yerine kavram listesi çıkar ve kendi cümleni kur. Görsel yerleşim karmaşıksa önce yalnız metin kutularının sırasını dene. Dijital araçta biçim seçmekle çok zaman kaybediyorsan içerik tamamlanıncaya kadar tek bir basit düzen kullan.\n\n7. **Kontrol durakları oluştur.** İlk durakta seçilen bilgilerin belgesel kanıtıyla uyumunu, ikinci durakta kutuların sırasını, üçüncü durakta yorum ile olgu ayrımını, son durakta başlık ve açıklamaların üslup bütünlüğünü denetle. Her durakta planı güncelle; fakat değişikliğin nedenini kısa bir notla kaydet. Böylece ürünün nasıl geliştiği görünür olur.\n\n8. **Taslağı dene ve sürdür.** Bilgi görselini hedef kitleden bir kişiye göster. “İlk baktığında hangi yolu izledin?”, “Ana iletiyi hangi bölümden çıkardın?” sorularını sor. Okuyucunun izlediği yol planlanan yolla uyuşmuyorsa bağlantıları veya bölüm sırasını düzelt. Bu geri bildirim, değerlendirme aşamasına geçmeden önce süreci yönetmenin bir parçasıdır.","workedExamples":["Özgün mikro belgesel durumunda bir atölyede kilin üç aşamada işlendiği görülür: önce malzeme yoğrulur, sonra elde biçimlendirilir, son bölümde kuruması için raflara yerleştirilir. Anlatıcı, acele edilen hazırlığın biçim verme sırasında çatlaklara yol açabileceğini söyler. Görüntülerde aynı kişinin farklı aşamalardaki el hareketleri yakın çekimle gösterilir.\n\n**Çözüm:** Bilgi görselinin amacı, “Hazırlık aşamasının sonraki biçimlendirmeyi neden etkilediğini göstermek” olarak seçilir. Hedef kitle belgeseli izlemeyen sınıf arkadaşlarıdır; ürün bir ana başlık, üç aşama kutusu ve bir yorum alanından oluşacaktır. Strateji kronolojik akış ile neden-sonuç bağlantısını birleştirmektir. Belgesel kanıtları “yoğurma—biçimlendirme—kurutma” sırası ve anlatıcının çatlak uyarısıdır. Öğrenci yorumu “İlk aşamadaki dikkat, bütün yapının dayanıklılığını belirler.” olarak ayrı kutuda verilir. “Yoğurma yetersizse → biçim verme güçleşir” oku, neden-sonuç ilişkisini görünür kılar. Engel, kurutma hakkında belgeselde ayrıntı bulunmamasıdır; öğrenci bu boşluğu tahminle doldurmaz, yalnız görülen raf yerleştirmesini yazar. Kontrol durağında her kutunun kanıtı notlarla eşleştirilir ve başlıklar aynı fiil yapısıyla düzenlenir.","İkinci özgün mikro belgeselde bir mahalle bahçesinin sulama günü anlatılır. Görüntülerde görev çizelgesi, su kabını dolduran öğrenciler ve sırayla sulanan üç bölüm yer alır. Anlatıcı, çizelgenin suyun aynı alanda gereğinden fazla kullanılmasını önlediğini belirtir. Kapanışta farklı yaşlardan kişilerin bahçeyi birlikte kontrol ettiği görülür.\n\n**Çözüm:** Amaç, “Görev paylaşımı ile su kullanım düzeni arasındaki ilişkiyi açıklamak”tır. Bilgi görseli okul panosunda kullanılacağı için kısa ve uzaktan okunabilir olmalıdır. Strateji merkez-çevre düzenidir: ortada “Ortak sulama planı”, çevrede “çizelge”, “sıra”, “bölümler” ve “son kontrol” kutuları bulunur. Kanıt ile yorum ayrılır. “Çizelgede ad ve saat bulunuyor” gözlemdir; “plan, tekrar sulamayı azaltıyor” belgeseldeki anlatıcı sözüyle desteklenen sonuçtur. “Birlikte kontrol, sorumluluğu görünür kılar” öğrenci yorumudur ve yorum simgesiyle belirtilir. İlk taslakta çok sayıda kişi ayrıntısı bulunduğu için ana ileti bulanıklaşır. Bu engel, kişileri tek tek tanıtmak yerine görev rollerini sınıflandırarak giderilir. Okuyucu denemesinde gözün önce merkeze, sonra saat yönündeki kutulara ilerlemesi hedeflenir; bağlantı okları bu yolu açıklaştıracak biçimde düzenlenir."],"commonMistakes":"En sık hata, yazma sürecine doğrudan biçim seçerek başlamaktır. Renk, simge ve kutu sayısı üzerinde karar verip amacı sonradan düşünmek, bilgi görselini dekoratif fakat anlaşılması güç bir ürüne dönüştürür. Diğer hata, belgesel özetini bilgi görseli sanmaktır. Uzun cümleleri kutulara bölmek, bilgiler arasındaki ilişkiyi göstermiyorsa görselleştirme yapılmış sayılmaz. Ayrıca belgeselde bulunmayan ayrıntıyı “boşluk kalmasın” diye eklemek doğruluğu bozar. Bilinmeyen alanı açık bırakmak veya kapsamı daraltmak, tahmin üretmekten daha doğrudur.","selfCheck":["Bilgi görselimin amacı, hedef kitlesi, kapsamı ve süresi belirli mi?","Belgeselden yalnız ana iletiyi taşıyan doğrulanabilir bilgileri seçtim mi?","Yapıya uygun bir strateji ve bağlantı düzeni kullandım mı?","Kanıt ile kendi yorumumu açıkça ayırdım mı?","İleti, neden-sonuç, bölüm sırası ve üslup birbiriyle uyumlu mu?","Yazma engellerini fark edip uygun aşamaya dönerek giderdim mi?","Taslağın okunma yolunu hedef kitleden biriyle sınadım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Belgeselden Bilgi Görseline Yazma Sürecini Yönetme: TDE4.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3df7696745abe1f3a037f85369226cfb414bcf475a77337649e89a45b545d5ae","reviewDecisionSha256":"2f16ce56835296ef48326326fe7fe180e90e705a02c41742ec93155c9aa43ca8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3df7696745abe1f3a037f85369226cfb414bcf475a77337649e89a45b545d5ae","reviewedHash":"sha256:3df7696745abe1f3a037f85369226cfb414bcf475a77337649e89a45b545d5ae","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2f16ce56835296ef48326326fe7fe180e90e705a02c41742ec93155c9aa43ca8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n035","contentProjectionSha256":"3df7696745abe1f3a037f85369226cfb414bcf475a77337649e89a45b545d5ae","reviewDecisionSha256":"2f16ce56835296ef48326326fe7fe180e90e705a02c41742ec93155c9aa43ca8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n036","noteId":"tr.g09.tde.n036","noteKey":"tr.g09.tde.n036","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.2","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısı için içerik oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Belgesel tahlilinden edinilen bilgileri gözden geçirip iletileri sıralama ve içeriği kendi duygu/düşünceleriyle yeniden yorumlama.","Hedef kitle, araç, görsel seçimi, benzetme/karşılaştırma/örnekleme ve söz varlığı unsurlarıyla bilgi görselinin içeriğini geliştirme."],"physicalPages":[86,87],"evidenceId":"EV-TDE2026-P086-P087-T03-APP-TDE4.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Edebî Söz Varlığıyla Bilgi Görseli İçeriği Oluşturma","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiğin söz varlığını kullanarak bir bilgi görselinin yazılı içeriğini nasıl oluşturacağını öğreneceksin. Amaç, okuduğun bir hikâye, gezi yazısı veya kısa şiirdeki ifadeleri kopyalamak değildir. Metinlerden edindiğin sözcükleri, anlam ilişkilerini ve anlatım olanaklarını; dinlediğin/izlediğin belgeselden seçtiğin bilgilerle ve kendi duygu-düşüncelerinle yeniden düzenleyeceksin. Ön bilgiyi harekete geçirme, hedef kitleyi tahmin etme, ana iletiyi belirleme, malzemeyi sınıflandırma, söz varlığını yeniden ifade etme, dil işlevine karar verme, görsel öge seçme ve plan taslağını sunma adımlarını resmî sırayla uygulayacaksın. Sonuçta kısa başlıkları, açıklama kutuları, karşılaştırma veya örnekleme alanları ve yorum bölümü birbirini destekleyen bir içerik planı oluşacaktır. İyi içerik, çok sözcük kullanan değil; doğru sözcüğü doğru yerde, doğrulanabilir bilgiyle ve açık bir yapı içinde kullanan içeriktir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Söz varlığı**, yalnız tek tek sözcüklerden oluşmaz; deyimler, kalıplaşmış ifadeler, mecazlar, terimler ve sözcükler arasındaki çağrışım ilişkileri de bu alanın parçasıdır. **Bağlama uygunluk**, bir sözün kaynak metindeki anlamını körü körüne taşımak yerine yeni yazının amacı içinde doğru işlevle kullanılmasıdır. **Yeniden ifade etme**, aynı bilgiyi kendi cümle yapın ve söz seçiminle, anlamı bozmadan kurmaktır. **Ana ileti**, bilgi görselinin okuyucuya ulaştırmak istediği temel düşüncedir; **destekleyici ileti**, bu düşünceyi örnek, neden, karşılaştırma veya ayrıntıyla geliştirir.\n\n**Hedef kitle tahmini**, okuyucunun ön bilgisi, yaşı, ürünü göreceği ortam ve ayıracağı süre hakkında makul karar vermektir. **Yapı unsuru**, bilgi görselinde başlık, bölüm, sıra, bağlantı, vurgu ve yorum alanı gibi parçaların işlevidir. **Sınıflandırma**, malzemeyi ortak özelliklerine göre gruplar: belgesel kanıtı, edebî söz varlığı, kişisel yorum, görsel önerisi gibi. **Dil işlevi**, bilgilendirme, açıklama, karşılaştırma, örnekleme veya yorumlama amacıdır. **Görsel öge**, metnin ilişkisini açıklayan şema, simge, yön oku veya basit çizim olabilir; yazılı içeriğin yerine geçmez. **Plan taslağı**, son üründen önce bölüm başlıklarını, kısa metinleri ve bağlantıları görünür kılan deneme düzenidir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, içerik oluşturmanın sekiz süreç bileşenini ürün kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Her satır bir önceki kararın üzerine kurulur; son taslağa geçmeden önce bütün satırların karşılığını planında bulmalısın.\n\n1. **TDE4.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Belgeselin konusu, daha önce okunan metinlerdeki yapı ve söz varlığı bilgisi, kişisel gözlem ve tema kavramları arasında bağlantı kur. Bir gezi yazısında “eşik, kıvrım, katman” gibi sözcüklerin mekânı nasıl düzenlediğini fark ettiysen, bu sözcükleri bilgi görselinde ancak yeni bağlama uyuyorsa kullan.\n\n2. **TDE4.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin hangi kavramları bildiğini, bilgi görseline nerede bakacağını ve hangi yapı unsurunun açıklama gerektirdiğini tahmin et. Ürün koridorda görülecekse başlıklar kısa olmalı; sınıf içi ayrıntılı sunumda daha açıklayıcı kutular kullanılabilir. Tahmin, okuyucu hakkında kesin yargı değil, tasarımı sınamak için başlangıç kararıdır.\n\n3. **TDE4.2.3 — Karşılaştırır.** Yazma amacıyla olası ana iletileri karşılaştır ve en uygun olanı seç. “Üç üretim aşamasını tanıtmak” ile “İlk aşamanın bütün yapı üzerindeki etkisini göstermek” farklı odaklardır. Gerekirse bilgi görselinin içinde iki yöntem, iki mekân veya iki yapı unsurunu aynı ölçütlerle karşılaştır.\n\n4. **TDE4.2.4 — Sınıflandırır.** Notlarını “doğrudan belgesel bilgisi”, “görsel kanıt”, “edebî metinden edinilen söz varlığı”, “kişisel yorum” ve “kullanılmayacak ayrıntı” olarak ayır. Bu sınıflama, kaynak ile yorumun karışmasını ve bilgi fazlalığını önler. Ürünün eğitim ve kamusal paylaşım bağlamına uygun, açık bir içerik taşımasını gözet.\n\n5. **TDE4.2.5 — Yeniden ifade eder.** Edebî metindeki sözü olduğu gibi alma. Sözcüğün çekirdek anlamını belirle, belgesel bilgisiyle yeni bir cümle kur ve kaynak bağlamdan bağımsızlaştır. “Yol kıvrıldı” ifadesinden edinilen “kıvrım” sözcüğü, aşamalı bir süreci anlatan bilgi görselinde “Süreç, üç kıvrımda ilerler” diye kullanılabilir; ancak bu kullanım gerçekten üç belirgin dönüş varsa anlamlıdır.\n\n6. **TDE4.2.6 — Tepki verir.** Yazının hangi dil işlevlerini taşıyacağına karar ver. Ana kutular bilgilendirebilir, bağlantı cümleleri açıklayabilir, iki bölüm karşılaştırabilir, yorum alanı duygusal veya düşünsel tepkiyi gerekçelendirebilir. Kişisel tepki, belgesel bilgisini değiştirmemeli; ayrı ve açık biçimde sunulmalıdır.\n\n7. **TDE4.2.7 — Görsel ögeleri kullanır.** Metnin ilişkisinden hareketle görsel seç. Zaman sırası için ok, parça-bütün için merkez-çevre, karşılaştırma için iki sütun, yoğunluk için ölçek kullanılabilir. Sırf boşluk doldurmak amacıyla simge ekleme. Görsel, okuyucunun metni hangi sırayla izleyeceğini kolaylaştırmalıdır.\n\n8. **TDE4.2.8 — Sunar.** Başlık, bölüm metinleri, görsel önerileri ve bağlantıları içeren plan taslağını akranına veya öğretmenine göster. Geri bildirim isterken “Başlık ana iletiyi gösteriyor mu?”, “Kanıt ile yorum ayrılıyor mu?”, “Hangi kutu gereksiz?” gibi hedefli sorular sor. Uygun geri bildirimle taslağa son şeklini ver.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro edebî metin şöyledir: “Patika, kayanın çevresinde ince bir kıvrım çiziyor; her dönüşte vadinin başka bir katmanı açılıyordu.” Özgün mikro belgesel durumunda ise bir kumaş deseninin önce ana çizgi, sonra küçük tekrarlar, en son kenar düzeniyle oluşturulduğu gösterilir. Öğrencinin söz havuzu “kıvrım, katman, iz, çevrelemek, açılmak”tır.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi bağlantısı, her iki anlatımda parçaların aşama aşama görünür olmasıdır. Hedef kitle okul sergisine gelen öğrenciler olarak tahmin edilir; bu nedenle terimler kısa açıklanmalıdır. İki ana ileti karşılaştırılır: “Desenin üç aşamasını tanıtmak” daha genel, “Ana çizginin sonraki katmanları nasıl yönlendirdiğini göstermek” daha yapısaldır; ikincisi seçilir. Notlar belgesel kanıtı, söz havuzu ve yorum olarak ayrılır. Kaynak cümle kopyalanmaz. Başlık “Çizgiden Katmana” olur; ana kutular “İlk iz”, “Tekrarların katmanı”, “Kenarı çevreleyen düzen” diye yeniden ifade edilir. “Kıvrım” sözcüğü yalnız gerçekten yön değiştiren ana çizgiyi anlatmak için kullanılır. Bilgilendirme kutuları eylem sırasını açıklar; yorum alanında “Küçük tekrarların, ilk çizginin yönünü izleyerek bütünü kurması dikkat çekicidir.” denir. Görsel öge olarak üç bağlantılı şerit seçilir. Taslak sunulduğunda “katman” sözünün belirsiz bulunduğu geri bildirimi alınır ve altına “birbiri üzerine eklenen desen bölümü” açıklaması eklenir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nİkinci özgün mikro edebî metin: “Meydandaki sesler sabah tek tek uyanır, öğleye doğru ortak bir halkada birleşirdi.” Özgün mikro belgeselde bir topluluk etkinliğinin hazırlık, görev paylaşımı ve ortak sunum aşamaları görülür. Söz havuzu “uyanmak, halka, birleşmek, yankı, merkez”dir.\n\n**Çözüm:** Ön bilgiler, toplulukta farklı görevlerin bir bütün oluşturabileceği düşüncesiyle ilişkilendirilir. Hedef kitle belgeseli görmemiş ailelerdir; ürünün ana iletiyi ilk bakışta vermesi gerekir. “Etkinlikte kim ne yaptı?” ile “Ayrı görevler ortak sunumu nasıl kurdu?” amaçları karşılaştırılır; ikinci amaç seçilir. Malzeme “hazırlık kanıtları”, “görevler”, “son ürün” ve “öğrenci yorumu” diye sınıflandırılır. Kaynak metindeki cümle alınmaz; “Ayrı görevler, ortak sunumun halkalarını kurdu.” biçiminde özgün bir ana ifade yazılır. “Halka” mecazı, kutular dairesel düzenlendiği ve her görev bütüne bağlandığı için işlevlidir. Açıklama işlevi için her görevin katkısı bir cümleyle verilir; örnekleme alanında yalnız bir görev ayrıntısı gösterilir. Görsel öge olarak merkezde “ortak sunum”, çevrede üç görev halkası seçilir. Taslak geri bildiriminde “uyanmak” sözcüğünün süreçle bağlantısı zayıf bulunur; anlamı zorlamamak için çıkarılır. Böylece söz varlığı kullanımı, gösterişli olmaktan çok bağlama uygun hâle gelir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nSöz varlığını geliştirmek, bilgi görselini mecazlarla doldurmak değildir. Bir sözcük edebî metinde etkileyici göründüğü için yeni bağlamda da doğru olmayabilir. “Yankı” sözü, ortada ses veya etkinin sürmesi ilişkisi yoksa yalnız süs olur. İkinci hata, yeniden ifade etmeyi birkaç eş anlamlı sözcük değiştirmek sanmaktır. Cümle yapısı ve bilgi sırası kaynakla aynı kalıyorsa gerçek bir içerik üretimi yapılmamıştır. Üçüncü hata, kişisel yorumu belgesel olgusu gibi yazmaktır. Yorumun ayrı bir bölümde ve gerekçesiyle verilmesi gerekir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi belgesel ve edebî söz varlığıyla anlamlı biçimde ilişkilendirdim mi?\n- Hedef kitle ve ürün yapısı hakkında sınanabilir tahmin yaptım mı?\n- Ana iletiyi alternatiflerle karşılaştırarak seçtim mi?\n- Kanıt, söz havuzu, yorum ve gereksiz ayrıntıları sınıflandırdım mı?\n- Sözcükleri kopyalamadan, bağlama uygun biçimde yeniden ifade ettim mi?\n- Bilgilendirme, açıklama, karşılaştırma ve yorum işlevlerini ayırdım mı?\n- Görsel ögeler metindeki gerçek ilişkiyi destekliyor mu?\n- Plan taslağını hedefli geri bildirimle geliştirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n036__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-2","captionKey":"tr-g09-tde-n036__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.1","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.2","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.3","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Belgesel notu, tema kavramı ve edebî metinden edinilen söz havuzu"},{"v":"Yapı ve söz varlığı arasında yeni yazıya uygun bağlantı kurma"},{"v":"Bağlantı kaynak cümleyi kopyalamadan ana amaca hizmet eder"}],[{"v":"TDE4.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Hedef kitlenin ön bilgisi, ürünün görüleceği ortam ve açıklama gerektiren kavramlar"},{"v":"Başlık ve kutu yoğunluğunu okuyucuya göre belirleme"},{"v":"Tahmin okuyucu denemesiyle sınanabilir"}],[{"v":"TDE4.2.3 Karşılaştırır"},{"v":"Olası ana iletiler ve ortak ölçütlü içerik seçenekleri"},{"v":"En uygun odağı seçme veya iki yapıyı aynı ölçütle karşılaştırma"},{"v":"Seçim yazma amacıyla gerekçelendirilir"}],[{"v":"TDE4.2.4 Sınıflandırır"},{"v":"Belgesel kanıtı, söz varlığı, kişisel yorum ve çıkarılabilir ayrıntı"},{"v":"Kaynak ile yorumun karışmasını önleyen içerik grupları"},{"v":"Her not yalnız bir işlev altında yer alır"}],[{"v":"TDE4.2.5 Yeniden ifade eder"},{"v":"Sözcüğün çekirdek anlamı ve doğrulanmış belgesel bilgisi"},{"v":"Kopyalamadan yeni başlık ve açıklama cümlesi kurma"},{"v":"Yeni ifade anlamı korur ve bağlama uyar"}],[{"v":"TDE4.2.6 Tepki verir"},{"v":"Bilgilendirme, açıklama, karşılaştırma ve yorum gereksinimi"},{"v":"Her bölümün dil işlevini belirleme"},{"v":"Kişisel tepki olgudan ayrı ve gerekçelidir"}],[{"v":"TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır"},{"v":"Sıra, neden-sonuç, parça-bütün veya karşılaştırma ilişkisi"},{"v":"İlişkiye uygun ok, şema, simge ya da bölüm düzeni seçme"},{"v":"Görsel boşluk doldurmaz; okuma yolunu kolaylaştırır"}],[{"v":"TDE4.2.8 Sunar"},{"v":"Başlık, bölüm metni, bağlantı ve görsel önerisi içeren plan taslağı"},{"v":"Hedefli sorularla geri bildirim alıp taslağı sonlandırma"},{"v":"Revizyon kararı amaç ve kanıtla açıklanır"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-073"],"questionRanges":[{"start":361,"end":365}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n036__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-2":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma kanıt tablosu sekiz süreç bileşenini dört sütunda gösterir. Her satırda önce TDE4.2 bileşeni, ardından kullanılacak kanıt, bilgi görselindeki tema uygulaması ve kontrol ölçütü yer alır. Sıra; ön bilgilerle bağlantı kurma, hedef kitleyi tahmin etme, ana iletileri karşılaştırma, notları sınıflandırma, söz varlığını yeniden ifade etme, dil işlevine tepki verme, ilişkiye uygun görsel öge seçme ve plan taslağını geri bildirimle sunma biçimindedir. Kontrol sütunu, kopyalamama, amaçla gerekçelendirme, kanıt-yorum ayrımı, bağlama uygunluk ve sınanabilirlik ilişkilerini açıklar.","tr-g09-tde-n036__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-2.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n036__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde4-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiğin söz varlığını kullanarak bir bilgi görselinin yazılı içeriğini nasıl oluşturacağını öğreneceksin. Amaç, okuduğun bir hikâye, gezi yazısı veya kısa şiirdeki ifadeleri kopyalamak değildir. Metinlerden edindiğin sözcükleri, anlam ilişkilerini ve anlatım olanaklarını; dinlediğin/izlediğin belgeselden seçtiğin bilgilerle ve kendi duygu-düşüncelerinle yeniden düzenleyeceksin. Ön bilgiyi harekete geçirme, hedef kitleyi tahmin etme, ana iletiyi belirleme, malzemeyi sınıflandırma, söz varlığını yeniden ifade etme, dil işlevine karar verme, görsel öge seçme ve plan taslağını sunma adımlarını resmî sırayla uygulayacaksın. Sonuçta kısa başlıkları, açıklama kutuları, karşılaştırma veya örnekleme alanları ve yorum bölümü birbirini destekleyen bir içerik planı oluşacaktır. İyi içerik, çok sözcük kullanan değil; doğru sözcüğü doğru yerde, doğrulanabilir bilgiyle ve açık bir yapı içinde kullanan içeriktir.","keyConcepts":"**Söz varlığı**, yalnız tek tek sözcüklerden oluşmaz; deyimler, kalıplaşmış ifadeler, mecazlar, terimler ve sözcükler arasındaki çağrışım ilişkileri de bu alanın parçasıdır. **Bağlama uygunluk**, bir sözün kaynak metindeki anlamını körü körüne taşımak yerine yeni yazının amacı içinde doğru işlevle kullanılmasıdır. **Yeniden ifade etme**, aynı bilgiyi kendi cümle yapın ve söz seçiminle, anlamı bozmadan kurmaktır. **Ana ileti**, bilgi görselinin okuyucuya ulaştırmak istediği temel düşüncedir; **destekleyici ileti**, bu düşünceyi örnek, neden, karşılaştırma veya ayrıntıyla geliştirir.\n\n**Hedef kitle tahmini**, okuyucunun ön bilgisi, yaşı, ürünü göreceği ortam ve ayıracağı süre hakkında makul karar vermektir. **Yapı unsuru**, bilgi görselinde başlık, bölüm, sıra, bağlantı, vurgu ve yorum alanı gibi parçaların işlevidir. **Sınıflandırma**, malzemeyi ortak özelliklerine göre gruplar: belgesel kanıtı, edebî söz varlığı, kişisel yorum, görsel önerisi gibi. **Dil işlevi**, bilgilendirme, açıklama, karşılaştırma, örnekleme veya yorumlama amacıdır. **Görsel öge**, metnin ilişkisini açıklayan şema, simge, yön oku veya basit çizim olabilir; yazılı içeriğin yerine geçmez. **Plan taslağı**, son üründen önce bölüm başlıklarını, kısa metinleri ve bağlantıları görünür kılan deneme düzenidir.","steps":"Aşağıdaki görseli incele. Tablo, içerik oluşturmanın sekiz süreç bileşenini ürün kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle eşleştirir. Her satır bir önceki kararın üzerine kurulur; son taslağa geçmeden önce bütün satırların karşılığını planında bulmalısın.\n\n1. **TDE4.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Belgeselin konusu, daha önce okunan metinlerdeki yapı ve söz varlığı bilgisi, kişisel gözlem ve tema kavramları arasında bağlantı kur. Bir gezi yazısında “eşik, kıvrım, katman” gibi sözcüklerin mekânı nasıl düzenlediğini fark ettiysen, bu sözcükleri bilgi görselinde ancak yeni bağlama uyuyorsa kullan.\n\n2. **TDE4.2.2 — Tahmin eder.** Hedef kitlenin hangi kavramları bildiğini, bilgi görseline nerede bakacağını ve hangi yapı unsurunun açıklama gerektirdiğini tahmin et. Ürün koridorda görülecekse başlıklar kısa olmalı; sınıf içi ayrıntılı sunumda daha açıklayıcı kutular kullanılabilir. Tahmin, okuyucu hakkında kesin yargı değil, tasarımı sınamak için başlangıç kararıdır.\n\n3. **TDE4.2.3 — Karşılaştırır.** Yazma amacıyla olası ana iletileri karşılaştır ve en uygun olanı seç. “Üç üretim aşamasını tanıtmak” ile “İlk aşamanın bütün yapı üzerindeki etkisini göstermek” farklı odaklardır. Gerekirse bilgi görselinin içinde iki yöntem, iki mekân veya iki yapı unsurunu aynı ölçütlerle karşılaştır.\n\n4. **TDE4.2.4 — Sınıflandırır.** Notlarını “doğrudan belgesel bilgisi”, “görsel kanıt”, “edebî metinden edinilen söz varlığı”, “kişisel yorum” ve “kullanılmayacak ayrıntı” olarak ayır. Bu sınıflama, kaynak ile yorumun karışmasını ve bilgi fazlalığını önler. Ürünün eğitim ve kamusal paylaşım bağlamına uygun, açık bir içerik taşımasını gözet.\n\n5. **TDE4.2.5 — Yeniden ifade eder.** Edebî metindeki sözü olduğu gibi alma. Sözcüğün çekirdek anlamını belirle, belgesel bilgisiyle yeni bir cümle kur ve kaynak bağlamdan bağımsızlaştır. “Yol kıvrıldı” ifadesinden edinilen “kıvrım” sözcüğü, aşamalı bir süreci anlatan bilgi görselinde “Süreç, üç kıvrımda ilerler” diye kullanılabilir; ancak bu kullanım gerçekten üç belirgin dönüş varsa anlamlıdır.\n\n6. **TDE4.2.6 — Tepki verir.** Yazının hangi dil işlevlerini taşıyacağına karar ver. Ana kutular bilgilendirebilir, bağlantı cümleleri açıklayabilir, iki bölüm karşılaştırabilir, yorum alanı duygusal veya düşünsel tepkiyi gerekçelendirebilir. Kişisel tepki, belgesel bilgisini değiştirmemeli; ayrı ve açık biçimde sunulmalıdır.\n\n7. **TDE4.2.7 — Görsel ögeleri kullanır.** Metnin ilişkisinden hareketle görsel seç. Zaman sırası için ok, parça-bütün için merkez-çevre, karşılaştırma için iki sütun, yoğunluk için ölçek kullanılabilir. Sırf boşluk doldurmak amacıyla simge ekleme. Görsel, okuyucunun metni hangi sırayla izleyeceğini kolaylaştırmalıdır.\n\n8. **TDE4.2.8 — Sunar.** Başlık, bölüm metinleri, görsel önerileri ve bağlantıları içeren plan taslağını akranına veya öğretmenine göster. Geri bildirim isterken “Başlık ana iletiyi gösteriyor mu?”, “Kanıt ile yorum ayrılıyor mu?”, “Hangi kutu gereksiz?” gibi hedefli sorular sor. Uygun geri bildirimle taslağa son şeklini ver.","workedExamples":["Özgün mikro edebî metin şöyledir: “Patika, kayanın çevresinde ince bir kıvrım çiziyor; her dönüşte vadinin başka bir katmanı açılıyordu.” Özgün mikro belgesel durumunda ise bir kumaş deseninin önce ana çizgi, sonra küçük tekrarlar, en son kenar düzeniyle oluşturulduğu gösterilir. Öğrencinin söz havuzu “kıvrım, katman, iz, çevrelemek, açılmak”tır.\n\n**Çözüm:** Ön bilgi bağlantısı, her iki anlatımda parçaların aşama aşama görünür olmasıdır. Hedef kitle okul sergisine gelen öğrenciler olarak tahmin edilir; bu nedenle terimler kısa açıklanmalıdır. İki ana ileti karşılaştırılır: “Desenin üç aşamasını tanıtmak” daha genel, “Ana çizginin sonraki katmanları nasıl yönlendirdiğini göstermek” daha yapısaldır; ikincisi seçilir. Notlar belgesel kanıtı, söz havuzu ve yorum olarak ayrılır. Kaynak cümle kopyalanmaz. Başlık “Çizgiden Katmana” olur; ana kutular “İlk iz”, “Tekrarların katmanı”, “Kenarı çevreleyen düzen” diye yeniden ifade edilir. “Kıvrım” sözcüğü yalnız gerçekten yön değiştiren ana çizgiyi anlatmak için kullanılır. Bilgilendirme kutuları eylem sırasını açıklar; yorum alanında “Küçük tekrarların, ilk çizginin yönünü izleyerek bütünü kurması dikkat çekicidir.” denir. Görsel öge olarak üç bağlantılı şerit seçilir. Taslak sunulduğunda “katman” sözünün belirsiz bulunduğu geri bildirimi alınır ve altına “birbiri üzerine eklenen desen bölümü” açıklaması eklenir.","İkinci özgün mikro edebî metin: “Meydandaki sesler sabah tek tek uyanır, öğleye doğru ortak bir halkada birleşirdi.” Özgün mikro belgeselde bir topluluk etkinliğinin hazırlık, görev paylaşımı ve ortak sunum aşamaları görülür. Söz havuzu “uyanmak, halka, birleşmek, yankı, merkez”dir.\n\n**Çözüm:** Ön bilgiler, toplulukta farklı görevlerin bir bütün oluşturabileceği düşüncesiyle ilişkilendirilir. Hedef kitle belgeseli görmemiş ailelerdir; ürünün ana iletiyi ilk bakışta vermesi gerekir. “Etkinlikte kim ne yaptı?” ile “Ayrı görevler ortak sunumu nasıl kurdu?” amaçları karşılaştırılır; ikinci amaç seçilir. Malzeme “hazırlık kanıtları”, “görevler”, “son ürün” ve “öğrenci yorumu” diye sınıflandırılır. Kaynak metindeki cümle alınmaz; “Ayrı görevler, ortak sunumun halkalarını kurdu.” biçiminde özgün bir ana ifade yazılır. “Halka” mecazı, kutular dairesel düzenlendiği ve her görev bütüne bağlandığı için işlevlidir. Açıklama işlevi için her görevin katkısı bir cümleyle verilir; örnekleme alanında yalnız bir görev ayrıntısı gösterilir. Görsel öge olarak merkezde “ortak sunum”, çevrede üç görev halkası seçilir. Taslak geri bildiriminde “uyanmak” sözcüğünün süreçle bağlantısı zayıf bulunur; anlamı zorlamamak için çıkarılır. Böylece söz varlığı kullanımı, gösterişli olmaktan çok bağlama uygun hâle gelir."],"commonMistakes":"Söz varlığını geliştirmek, bilgi görselini mecazlarla doldurmak değildir. Bir sözcük edebî metinde etkileyici göründüğü için yeni bağlamda da doğru olmayabilir. “Yankı” sözü, ortada ses veya etkinin sürmesi ilişkisi yoksa yalnız süs olur. İkinci hata, yeniden ifade etmeyi birkaç eş anlamlı sözcük değiştirmek sanmaktır. Cümle yapısı ve bilgi sırası kaynakla aynı kalıyorsa gerçek bir içerik üretimi yapılmamıştır. Üçüncü hata, kişisel yorumu belgesel olgusu gibi yazmaktır. Yorumun ayrı bir bölümde ve gerekçesiyle verilmesi gerekir.","selfCheck":["Ön bilgilerimi belgesel ve edebî söz varlığıyla anlamlı biçimde ilişkilendirdim mi?","Hedef kitle ve ürün yapısı hakkında sınanabilir tahmin yaptım mı?","Ana iletiyi alternatiflerle karşılaştırarak seçtim mi?","Kanıt, söz havuzu, yorum ve gereksiz ayrıntıları sınıflandırdım mı?","Sözcükleri kopyalamadan, bağlama uygun biçimde yeniden ifade ettim mi?","Bilgilendirme, açıklama, karşılaştırma ve yorum işlevlerini ayırdım mı?","Görsel ögeler metindeki gerçek ilişkiyi destekliyor mu?","Plan taslağını hedefli geri bildirimle geliştirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Edebî Söz Varlığıyla Bilgi Görseli İçeriği Oluşturma: TDE4.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"cc5bd45a8e4799c6ff90755844166392df94acfb70725282668ca741619560aa","reviewDecisionSha256":"5518db2d1e8d8a22b48fb485b244a3aa2c242d3e4568df4402e9073171a4acc1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:cc5bd45a8e4799c6ff90755844166392df94acfb70725282668ca741619560aa","reviewedHash":"sha256:cc5bd45a8e4799c6ff90755844166392df94acfb70725282668ca741619560aa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5518db2d1e8d8a22b48fb485b244a3aa2c242d3e4568df4402e9073171a4acc1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n036","contentProjectionSha256":"cc5bd45a8e4799c6ff90755844166392df94acfb70725282668ca741619560aa","reviewDecisionSha256":"5518db2d1e8d8a22b48fb485b244a3aa2c242d3e4568df4402e9073171a4acc1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n037","noteId":"tr.g09.tde.n037","noteKey":"tr.g09.tde.n037","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.3","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısında kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Deyim, atasözü ve kalıplaşmış ifadeleri bağlama uygun kullanma; iletileri açık veya örtük verme.","Türkçenin dil yapısı, yazım ve noktalama kurallarını uygulama; gerektiğinde eksiltili cümle kullanma."],"physicalPages":[86,87],"evidenceId":"EV-TDE2026-P086-P087-T03-APP-TDE4.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Bilgi Görseli Metninde Dil ve Yazım Kurallarını Uygulama","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, belgeselden oluşturduğun bilgi görselinin yazılı bölümlerinde planı, düşünceyi geliştirme yollarını, söz varlığını, açık ve örtük iletileri, Türkçenin dil yapılarını, bağdaşıklığı, yazım ve noktalama kurallarını birlikte uygulamayı öğreneceksin. Bilgi görselindeki metinler kısa olduğu için kural gereksinimi azalmaz; tersine, her sözcük ve işaret daha görünür hâle gelir. Başlık, açıklama kutusu, karşılaştırma alanı, yön oku üzerindeki söz ve yorum bölümü aynı ana iletiye hizmet etmelidir. Deyim, atasözü ve kalıplaşmış ifadeler bağlama uygunsa kullanılabilir; sırf anlatımı “edebî” göstermek için eklenmemelidir. İletiler bazen açık bir bilgi cümlesiyle, bazen yapı ve söz seçiminin oluşturduğu örtük anlamla verilebilir. Türkçenin dil yapısı, yazım ve noktalama kuralları okunma yolunu kolaylaştırmalı; gerektiğinde eksiltili cümle bilinçli ve anlaşılır biçimde kurulmalıdır. Amaç, yoğun fakat açık, özgün fakat doğrulanabilir bir yazılı anlatımdır.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Kural uygulama**, yalnız yanlış yazılan sözcüğü düzeltmek değildir; plan, içerik, dil ve biçim kararlarını ürün boyunca tutarlı sürdürmektir. **Düşünceyi geliştirme yolları** bilgi görselinde kısa karşılaştırma, örnekleme, benzetme veya açıklama biçiminde görülebilir. **Uygun söz varlığı**, hedef kitleye, konuya ve kutunun işlevine göre seçilen sözcüklerdir. Deyim ve atasözü, anlamı yoğunlaştırabilir; fakat kanıtın yerini tutmaz. **Açık ileti**, doğrudan verilen bilgidir. **Örtük ileti**, başlık, sıralama veya seçilmiş görüntünün okuyucuda oluşturduğu dolaylı anlamdır.\n\n**Türkçe dil yapıları**, eklerin, sözcük gruplarının ve cümlelerin amaca uygun kurulmasını kapsar. **Bağdaşıklık**, kutular arasında gönderim ve bağlantı kurar: “bu aşama”, “ardından”, “bunun sonucunda” gibi. **Yazım kuralı**, büyük harf, birleşik/ayrı yazım, eklerin yazımı ve sözcük biçimlerini; **noktalama**, başlık, açıklama, liste ve ilişki cümlelerinin okunmasını düzenler. **Eksiltili cümle**, yüklemi söylenmeden anlamı bağlamdan tamamlanan yapıdır. Bilgi görselinde “İlk adım: dikkatli hazırlık.” gibi kısa bir yapı kullanılabilir; ancak hangi ilişkiyi verdiği belirsizse eksilti, anlatımı güçlendirmek yerine bozar.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, bilgi görselinin farklı parçalarında uygulanan kuralları, bunların anlama katkısını ve doğrulama kanıtını birlikte gösterir. Taslağı incelerken yalnız “doğru mu?” diye değil, “bu kural ana iletiyi nasıl destekliyor?” diye de sor.\n\n1. **TDE4.3.1 — Plan hazırlar.** Başlık, kısa bağlam, ana bilgi bölümleri, bağlantılar ve yorum alanının yerini önceden belirle. Dikkat çekici giriş, içerikle ilişkili olmalıdır. “Bir çizgi bütün deseni yönetebilir mi?” sorusu, bilgi görseli gerçekten ana çizginin etkisini açıklıyorsa kullanılabilir. Başlıkta verilen vaat, sonraki kutularda karşılanmalıdır.\n\n2. **TDE4.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Kısa metinde karşılaştırmayı iki aynı ölçütle kur; örneklemeyi tek bir somut durumla sınırla; benzetmeyi açıklama ile destekle. “Görevler bir zincirin halkalarıdır.” deniyorsa her görevin bütüne bağlandığı gösterilmelidir. Bilgi görseli kutularında uzun tanımlar yerine “özellik + işlev” yapısı kullanılabilir.\n\n3. **TDE4.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Deyim, atasözü, mecaz ve terimi bağlama göre seç. “İnce eleyip sık dokumak” deyimi, ayrıntılı kontrol sürecini anlatıyorsa uygundur; hızlı üretim aşamasını anlatmak için kullanılırsa anlam çatışması doğar. “El ele vermek” ifadesi ortak çalışma kanıtıyla desteklenmelidir. Başlıkta ağır, açıklamada aşırı gündelik bir dil kullanarak üslup birliğini bozma.\n\n4. **TDE4.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Ana bilgi kutularında olguları açık yaz. Öğrenci yorumunu farklı bir alanla belirt. Örtük iletiyi, aşamaların sırası veya merkez-çevre düzeniyle kurabilirsin; fakat okuyucunun yanlış sonuç çıkarmasına yol açacak belirsizlik bırakma. Başlık, olumlu tutum ve kültürel farkındalık taşıyabilir; kişiler veya topluluklar hakkında genelleyici, dışlayıcı ifadeler kullanma.\n\n5. **TDE4.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Ek ve sözcük ilişkilerini doğru kur: “belgeselden edinilen bilgiler”, “aşamaların birbirine etkisi”, “hedef kitleye yönelik açıklama”. Aynı dizideki başlıkları aynı dil yapısıyla ver: “Hazırlama—Biçimlendirme—Tamamlama” ya da “Hazırla—Biçimlendir—Tamamla”. Bir kutuda isim, diğerinde emir, üçüncüsünde tam cümle kullanmak yapısal tutarlılığı zedeler. Yabancı terim yerine anlaşılır Türkçe karşılığı tercih et.\n\n6. **TDE4.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Oklar tek başına ilişkiyi her zaman açıklamaz. “Önce”, “ardından”, “bu nedenle”, “buna karşılık”, “bu aşamada” gibi bağlayıcıları gerektiği yerde kullan. “Bu” zamirinin hangi kutuya gönderdiği açık olmalıdır. Aynı anahtar sözcüğü ölçülü tekrar etmek, çok sayıda eş anlamlı kullanmaktan daha anlaşılır olabilir.\n\n7. **TDE4.3.7 — Yazım kurallarını uygular.** Başlıkların büyük harf düzenini tutarlı kullan; özel ad olmayan bölüm başlıklarını gereksiz yere bütünüyle büyük harfle yazma. “Birçok”, “birkaç”, “her şey” gibi sözcüklerin yazımına; “-de/-da” bağlacı ile bulunma ekinin, “ki” bağlacı ile ekin ayrımına dikkat et. Sayı, kısaltma veya özel ad kullanıyorsan ürün boyunca aynı biçimi koru.\n\n8. **TDE4.3.8 — Noktalama kurallarını uygular.** Başlıkların sonuna her zaman nokta koymak gerekmez; tam cümle olan açıklamalar uygun işaretle bitmelidir. İki açıklama arasında neden-sonuç veya açıklama ilişkisi varsa noktalı virgül, iki nokta ya da ayrı cümle seçeneklerinden en açık olanını seç. Ok işareti noktalamanın bütün görevini üstlenmez. Eksiltili yapı kullanıyorsan üç noktanın gerçekten tamamlanmamışlık veya sürme anlamı taşıyıp taşımadığını kontrol et; yalnız dekor için kullanma.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün bilgi görseli taslağında şu metinler yer alır: Başlık: “Topraktan biçime bir yolculuk...” Birinci kutu: “Kil iyice yoğurulur çünkü hava boşlukları azalır.” İkinci kutu: “Sonra şekil veriliyor ve desen yapıldı.” Üçüncü kutu: “Kurumaya bırakılan ürünler, daha sağlam olur.” Yorum kutusu: “Usta işi aceleye gelmez.” Mikro belgeselde yalnız yoğurma, biçimlendirme ve raflarda kurutma aşamaları görülmüştür.\n\n**Çözüm:** Plan, üç aşamalı diziyi destekliyor; ancak başlıktaki üç nokta gerekli değildir, çünkü tamamlanmamışlık yoktur. Başlık “Topraktan Biçime: Üç Aşama” olarak düzenlenir. Birinci kutudaki neden cümlesi belgeselde açıkça verilmemişse “hava boşlukları azalır” bilgisi çıkarılır; kaynakta olmayan bilgi eklenmez. Dil yapısı birliği için kutular aynı biçimde kurulur: “Kili yoğur.”, “Biçim ver.”, “Rafa yerleştir.” Ardından kısa açıklamalar eklenir: “Hazırlık, sonraki biçimi etkiler.” “Usta işi aceleye gelmez.” kalıplaşmış ifadesi, belgeselde hazırlığa özen vurgusu varsa yorum alanında kullanılabilir; olgu kutusuna konmaz. “Sonra şekil veriliyor ve desen yapıldı.” cümlesindeki zaman uyumsuzluğu giderilir. Son metinde açık ileti aşama sırasıdır; örtük ileti, bütünün ilk adımdaki dikkatle kurulduğudur. Her cümle noktayla tamamlanır, okların üzerine yalnız “ardından” bağlantısı yazılır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nİkinci özgün taslak bir ortak çalışma gününü anlatır. Başlık “El Ele Verince”; kutular “Görevler dağıtıldı”, “Malzemeler hazırlanıyo”, “herkes kendi bölümünde çalıştı.” ve “Son kontrol...” biçimindedir. Ortadaki açıklama “Bu yüzden iş düzenli ilerledi çünkü çizelge vardı.” der. Görselde çizelge, üç görev grubu ve ortak kontrol gösterilmektedir.\n\n**Çözüm:** Başlık, ortak çalışma kanıtıyla uyumlu olduğu için korunur; daha açık olması için “El Ele Verince: Görevden Bütüne” biçimine getirilebilir. “Hazırlanıyo” standart yazı diline uygun değildir; “Malzemeler hazırlandı.” yapılır. Kutuların dil yapısı geçmiş zamanlı tam cümleler olarak birleştirilir: “Görevler dağıtıldı.”, “Malzemeler hazırlandı.”, “Her grup kendi bölümünde çalıştı.”, “Ürün birlikte kontrol edildi.” Cümle başındaki “herkes” büyük harfle yazılır. “Bu yüzden… çünkü…” aynı cümlede iki neden bağlayıcısını gereksiz yineler; “Çizelge görevleri görünür kıldığı için çalışma düzenli ilerledi.” biçimi seçilir. “Son kontrol...” ifadesinde süren belirsizlik yoktur; üç nokta kaldırılır. Açık ileti görev paylaşımının düzen sağlamasıdır. Örtük ileti, parçaların ancak ortak kontrolle bütüne dönüştüğüdür. Deyim, yorum başlığında kalır; doğrulanabilir bilgilerin yerine geçmez. Böylece söz varlığı, bağdaşıklık, yazım ve noktalama aynı yapı içinde çalışır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nBilgi görseli kısa olduğu için cümlelerin gelişigüzel eksiltilebileceğini düşünmek önemli bir hatadır. “Hazırlık… Sonra biçim… En son ürün…” dizisi, oklar olsa bile ilişkinin ne olduğunu açıkça göstermeyebilir. İkinci hata, her kutuda farklı dil yapısı kullanmaktır; emir, isim ve geçmiş zamanlı cümlelerin rastgele karışması okuma ritmini bozar. Üçüncü hata, deyimi kanıt gibi sunmaktır. “Bir elin nesi var, iki elin sesi var.” sözü ortak çalışma fikrini yoğunlaştırabilir; ancak görev paylaşımının nasıl işlediğini açıklamaz. Önce doğrulanabilir bilgi ver, sonra bağlama uygunsa kalıplaşmış ifadeyi yorum alanında kullan.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Başlık ve bölüm sırası planımdaki ana iletiyi karşılıyor mu?\n- Karşılaştırma, örnekleme veya benzetme gerçek bir ilişkiyi açıklıyor mu?\n- Deyim, atasözü, mecaz ve terimler bağlama uygun mu?\n- Açık bilgi ile örtük yorum birbirine karışmadan sunuluyor mu?\n- Kutuların dil yapısı ve anlatım tonu tutarlı mı?\n- Bağlayıcılar ile gönderimler bölümler arasında bağdaşıklık kuruyor mu?\n- Yazım kurallarını her başlık ve açıklamada denetledim mi?\n- Noktalama ve varsa eksiltili yapılar okuma yolunu kolaylaştırıyor mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n037__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-3","captionKey":"tr-g09-tde-n037__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.1","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.2","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.3","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.4"],"rows":[[{"v":"Plan ve bölüm düzeni"},{"v":"Başlık, bağlam, bilgi kutuları, bağlantılar ve yorum alanını amaçla aynı sıraya koyma"},{"v":"Okuyucuya belirgin bir başlangıç ve izleme yolu verir"},{"v":"Başlığın vaadi bütün bölümlerde karşılanır"}],[{"v":"Düşünceyi geliştirme"},{"v":"Karşılaştırma, örnekleme, açıklama veya benzetmeyi kısa ve kanıtlı kullanma"},{"v":"Yoğun bilgiyi anlaşılır ilişkilere dönüştürür"},{"v":"Her yolun ardından özgül bilgi veya işlev bulunur"}],[{"v":"Söz varlığı ve iletiler"},{"v":"Deyim, atasözü, mecaz ve terimi bağlama uygun seçip olgu ile yorumu ayırma"},{"v":"Anlatımı özgünleştirirken doğruluğu korur"},{"v":"Kalıplaşmış ifade kanıtın yerine geçmez"}],[{"v":"Türkçe dil yapısı ve bağdaşıklık"},{"v":"Kutularda ortak cümle yapısı, açık gönderim ve işlevli bağlayıcı kullanma"},{"v":"Bölümleri tek ana ileti çevresinde birleştirir"},{"v":"Zaman, kişi, ek ve bağlantı tutarlıdır"}],[{"v":"Yazım ve noktalama"},{"v":"Başlık, açıklama, bağlaç, ek, büyük harf ve işaretleri standart biçimde uygulama"},{"v":"Okuma hızını ve anlam sınırlarını belirginleştirir"},{"v":"Her kutu ayrı yazım ve noktalama geçişinde denetlenir"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-074"],"questionRanges":[{"start":366,"end":370}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n037__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-3":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma kanıt tablosu beş satır ve dört sütundan oluşur. Plan ve bölüm düzeni satırı, başlık ile bilgi kutularının aynı amacı izlemesini; düşünceyi geliştirme satırı, karşılaştırma, örnekleme, açıklama ve benzetmenin kanıtla kullanılmasını gösterir. Söz varlığı ve iletiler satırı, deyim, atasözü, mecaz ve terimlerin bağlama uygunluğunu ve olgu-yorum ayrımını denetler. Türkçe dil yapısı ve bağdaşıklık satırı, ortak cümle yapısı ile açık bağlantıları; yazım ve noktalama satırı ise başlık, ek, bağlaç, büyük harf ve işaretlerin ayrı bir kontrol geçişiyle doğrulanmasını açıklar.","tr-g09-tde-n037__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-3.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n037__fig.header.tr-g09-tde-t03-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde4-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, belgeselden oluşturduğun bilgi görselinin yazılı bölümlerinde planı, düşünceyi geliştirme yollarını, söz varlığını, açık ve örtük iletileri, Türkçenin dil yapılarını, bağdaşıklığı, yazım ve noktalama kurallarını birlikte uygulamayı öğreneceksin. Bilgi görselindeki metinler kısa olduğu için kural gereksinimi azalmaz; tersine, her sözcük ve işaret daha görünür hâle gelir. Başlık, açıklama kutusu, karşılaştırma alanı, yön oku üzerindeki söz ve yorum bölümü aynı ana iletiye hizmet etmelidir. Deyim, atasözü ve kalıplaşmış ifadeler bağlama uygunsa kullanılabilir; sırf anlatımı “edebî” göstermek için eklenmemelidir. İletiler bazen açık bir bilgi cümlesiyle, bazen yapı ve söz seçiminin oluşturduğu örtük anlamla verilebilir. Türkçenin dil yapısı, yazım ve noktalama kuralları okunma yolunu kolaylaştırmalı; gerektiğinde eksiltili cümle bilinçli ve anlaşılır biçimde kurulmalıdır. Amaç, yoğun fakat açık, özgün fakat doğrulanabilir bir yazılı anlatımdır.","keyConcepts":"**Kural uygulama**, yalnız yanlış yazılan sözcüğü düzeltmek değildir; plan, içerik, dil ve biçim kararlarını ürün boyunca tutarlı sürdürmektir. **Düşünceyi geliştirme yolları** bilgi görselinde kısa karşılaştırma, örnekleme, benzetme veya açıklama biçiminde görülebilir. **Uygun söz varlığı**, hedef kitleye, konuya ve kutunun işlevine göre seçilen sözcüklerdir. Deyim ve atasözü, anlamı yoğunlaştırabilir; fakat kanıtın yerini tutmaz. **Açık ileti**, doğrudan verilen bilgidir. **Örtük ileti**, başlık, sıralama veya seçilmiş görüntünün okuyucuda oluşturduğu dolaylı anlamdır.\n\n**Türkçe dil yapıları**, eklerin, sözcük gruplarının ve cümlelerin amaca uygun kurulmasını kapsar. **Bağdaşıklık**, kutular arasında gönderim ve bağlantı kurar: “bu aşama”, “ardından”, “bunun sonucunda” gibi. **Yazım kuralı**, büyük harf, birleşik/ayrı yazım, eklerin yazımı ve sözcük biçimlerini; **noktalama**, başlık, açıklama, liste ve ilişki cümlelerinin okunmasını düzenler. **Eksiltili cümle**, yüklemi söylenmeden anlamı bağlamdan tamamlanan yapıdır. Bilgi görselinde “İlk adım: dikkatli hazırlık.” gibi kısa bir yapı kullanılabilir; ancak hangi ilişkiyi verdiği belirsizse eksilti, anlatımı güçlendirmek yerine bozar.","steps":"Aşağıdaki görseli incele. Tablo, bilgi görselinin farklı parçalarında uygulanan kuralları, bunların anlama katkısını ve doğrulama kanıtını birlikte gösterir. Taslağı incelerken yalnız “doğru mu?” diye değil, “bu kural ana iletiyi nasıl destekliyor?” diye de sor.\n\n1. **TDE4.3.1 — Plan hazırlar.** Başlık, kısa bağlam, ana bilgi bölümleri, bağlantılar ve yorum alanının yerini önceden belirle. Dikkat çekici giriş, içerikle ilişkili olmalıdır. “Bir çizgi bütün deseni yönetebilir mi?” sorusu, bilgi görseli gerçekten ana çizginin etkisini açıklıyorsa kullanılabilir. Başlıkta verilen vaat, sonraki kutularda karşılanmalıdır.\n\n2. **TDE4.3.2 — Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır.** Kısa metinde karşılaştırmayı iki aynı ölçütle kur; örneklemeyi tek bir somut durumla sınırla; benzetmeyi açıklama ile destekle. “Görevler bir zincirin halkalarıdır.” deniyorsa her görevin bütüne bağlandığı gösterilmelidir. Bilgi görseli kutularında uzun tanımlar yerine “özellik + işlev” yapısı kullanılabilir.\n\n3. **TDE4.3.3 — Uygun söz varlığı kullanır.** Deyim, atasözü, mecaz ve terimi bağlama göre seç. “İnce eleyip sık dokumak” deyimi, ayrıntılı kontrol sürecini anlatıyorsa uygundur; hızlı üretim aşamasını anlatmak için kullanılırsa anlam çatışması doğar. “El ele vermek” ifadesi ortak çalışma kanıtıyla desteklenmelidir. Başlıkta ağır, açıklamada aşırı gündelik bir dil kullanarak üslup birliğini bozma.\n\n4. **TDE4.3.4 — İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder.** Ana bilgi kutularında olguları açık yaz. Öğrenci yorumunu farklı bir alanla belirt. Örtük iletiyi, aşamaların sırası veya merkez-çevre düzeniyle kurabilirsin; fakat okuyucunun yanlış sonuç çıkarmasına yol açacak belirsizlik bırakma. Başlık, olumlu tutum ve kültürel farkındalık taşıyabilir; kişiler veya topluluklar hakkında genelleyici, dışlayıcı ifadeler kullanma.\n\n5. **TDE4.3.5 — Türkçe dil yapılarını uygular.** Ek ve sözcük ilişkilerini doğru kur: “belgeselden edinilen bilgiler”, “aşamaların birbirine etkisi”, “hedef kitleye yönelik açıklama”. Aynı dizideki başlıkları aynı dil yapısıyla ver: “Hazırlama—Biçimlendirme—Tamamlama” ya da “Hazırla—Biçimlendir—Tamamla”. Bir kutuda isim, diğerinde emir, üçüncüsünde tam cümle kullanmak yapısal tutarlılığı zedeler. Yabancı terim yerine anlaşılır Türkçe karşılığı tercih et.\n\n6. **TDE4.3.6 — Bağdaşıklık ögelerini kullanır.** Oklar tek başına ilişkiyi her zaman açıklamaz. “Önce”, “ardından”, “bu nedenle”, “buna karşılık”, “bu aşamada” gibi bağlayıcıları gerektiği yerde kullan. “Bu” zamirinin hangi kutuya gönderdiği açık olmalıdır. Aynı anahtar sözcüğü ölçülü tekrar etmek, çok sayıda eş anlamlı kullanmaktan daha anlaşılır olabilir.\n\n7. **TDE4.3.7 — Yazım kurallarını uygular.** Başlıkların büyük harf düzenini tutarlı kullan; özel ad olmayan bölüm başlıklarını gereksiz yere bütünüyle büyük harfle yazma. “Birçok”, “birkaç”, “her şey” gibi sözcüklerin yazımına; “-de/-da” bağlacı ile bulunma ekinin, “ki” bağlacı ile ekin ayrımına dikkat et. Sayı, kısaltma veya özel ad kullanıyorsan ürün boyunca aynı biçimi koru.\n\n8. **TDE4.3.8 — Noktalama kurallarını uygular.** Başlıkların sonuna her zaman nokta koymak gerekmez; tam cümle olan açıklamalar uygun işaretle bitmelidir. İki açıklama arasında neden-sonuç veya açıklama ilişkisi varsa noktalı virgül, iki nokta ya da ayrı cümle seçeneklerinden en açık olanını seç. Ok işareti noktalamanın bütün görevini üstlenmez. Eksiltili yapı kullanıyorsan üç noktanın gerçekten tamamlanmamışlık veya sürme anlamı taşıyıp taşımadığını kontrol et; yalnız dekor için kullanma.","workedExamples":["Özgün bilgi görseli taslağında şu metinler yer alır: Başlık: “Topraktan biçime bir yolculuk...” Birinci kutu: “Kil iyice yoğurulur çünkü hava boşlukları azalır.” İkinci kutu: “Sonra şekil veriliyor ve desen yapıldı.” Üçüncü kutu: “Kurumaya bırakılan ürünler, daha sağlam olur.” Yorum kutusu: “Usta işi aceleye gelmez.” Mikro belgeselde yalnız yoğurma, biçimlendirme ve raflarda kurutma aşamaları görülmüştür.\n\n**Çözüm:** Plan, üç aşamalı diziyi destekliyor; ancak başlıktaki üç nokta gerekli değildir, çünkü tamamlanmamışlık yoktur. Başlık “Topraktan Biçime: Üç Aşama” olarak düzenlenir. Birinci kutudaki neden cümlesi belgeselde açıkça verilmemişse “hava boşlukları azalır” bilgisi çıkarılır; kaynakta olmayan bilgi eklenmez. Dil yapısı birliği için kutular aynı biçimde kurulur: “Kili yoğur.”, “Biçim ver.”, “Rafa yerleştir.” Ardından kısa açıklamalar eklenir: “Hazırlık, sonraki biçimi etkiler.” “Usta işi aceleye gelmez.” kalıplaşmış ifadesi, belgeselde hazırlığa özen vurgusu varsa yorum alanında kullanılabilir; olgu kutusuna konmaz. “Sonra şekil veriliyor ve desen yapıldı.” cümlesindeki zaman uyumsuzluğu giderilir. Son metinde açık ileti aşama sırasıdır; örtük ileti, bütünün ilk adımdaki dikkatle kurulduğudur. Her cümle noktayla tamamlanır, okların üzerine yalnız “ardından” bağlantısı yazılır.","İkinci özgün taslak bir ortak çalışma gününü anlatır. Başlık “El Ele Verince”; kutular “Görevler dağıtıldı”, “Malzemeler hazırlanıyo”, “herkes kendi bölümünde çalıştı.” ve “Son kontrol...” biçimindedir. Ortadaki açıklama “Bu yüzden iş düzenli ilerledi çünkü çizelge vardı.” der. Görselde çizelge, üç görev grubu ve ortak kontrol gösterilmektedir.\n\n**Çözüm:** Başlık, ortak çalışma kanıtıyla uyumlu olduğu için korunur; daha açık olması için “El Ele Verince: Görevden Bütüne” biçimine getirilebilir. “Hazırlanıyo” standart yazı diline uygun değildir; “Malzemeler hazırlandı.” yapılır. Kutuların dil yapısı geçmiş zamanlı tam cümleler olarak birleştirilir: “Görevler dağıtıldı.”, “Malzemeler hazırlandı.”, “Her grup kendi bölümünde çalıştı.”, “Ürün birlikte kontrol edildi.” Cümle başındaki “herkes” büyük harfle yazılır. “Bu yüzden… çünkü…” aynı cümlede iki neden bağlayıcısını gereksiz yineler; “Çizelge görevleri görünür kıldığı için çalışma düzenli ilerledi.” biçimi seçilir. “Son kontrol...” ifadesinde süren belirsizlik yoktur; üç nokta kaldırılır. Açık ileti görev paylaşımının düzen sağlamasıdır. Örtük ileti, parçaların ancak ortak kontrolle bütüne dönüştüğüdür. Deyim, yorum başlığında kalır; doğrulanabilir bilgilerin yerine geçmez. Böylece söz varlığı, bağdaşıklık, yazım ve noktalama aynı yapı içinde çalışır."],"commonMistakes":"Bilgi görseli kısa olduğu için cümlelerin gelişigüzel eksiltilebileceğini düşünmek önemli bir hatadır. “Hazırlık… Sonra biçim… En son ürün…” dizisi, oklar olsa bile ilişkinin ne olduğunu açıkça göstermeyebilir. İkinci hata, her kutuda farklı dil yapısı kullanmaktır; emir, isim ve geçmiş zamanlı cümlelerin rastgele karışması okuma ritmini bozar. Üçüncü hata, deyimi kanıt gibi sunmaktır. “Bir elin nesi var, iki elin sesi var.” sözü ortak çalışma fikrini yoğunlaştırabilir; ancak görev paylaşımının nasıl işlediğini açıklamaz. Önce doğrulanabilir bilgi ver, sonra bağlama uygunsa kalıplaşmış ifadeyi yorum alanında kullan.","selfCheck":["Başlık ve bölüm sırası planımdaki ana iletiyi karşılıyor mu?","Karşılaştırma, örnekleme veya benzetme gerçek bir ilişkiyi açıklıyor mu?","Deyim, atasözü, mecaz ve terimler bağlama uygun mu?","Açık bilgi ile örtük yorum birbirine karışmadan sunuluyor mu?","Kutuların dil yapısı ve anlatım tonu tutarlı mı?","Bağlayıcılar ile gönderimler bölümler arasında bağdaşıklık kuruyor mu?","Yazım kurallarını her başlık ve açıklamada denetledim mi?","Noktalama ve varsa eksiltili yapılar okuma yolunu kolaylaştırıyor mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Bilgi Görseli Metninde Dil ve Yazım Kurallarını Uygulama: TDE4.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1847786a70649eb0e6621722435665843fde2368053ce1e62faff56ece0909a6","reviewDecisionSha256":"1e6b62defd4f0b0b04e2d92e9a3aef37ee866ad746c74c7747864e15b41c6486","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1847786a70649eb0e6621722435665843fde2368053ce1e62faff56ece0909a6","reviewedHash":"sha256:1847786a70649eb0e6621722435665843fde2368053ce1e62faff56ece0909a6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1e6b62defd4f0b0b04e2d92e9a3aef37ee866ad746c74c7747864e15b41c6486; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n037","contentProjectionSha256":"1847786a70649eb0e6621722435665843fde2368053ce1e62faff56ece0909a6","reviewDecisionSha256":"1e6b62defd4f0b0b04e2d92e9a3aef37ee866ad746c74c7747864e15b41c6486","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n038","noteId":"tr.g09.tde.n038","noteKey":"tr.g09.tde.n038","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.4","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Bilgi görselini anlam, dil/görsel kullanımı, özgünlük, tutarlılık, doğruluk, yazım ve noktalama ölçütleriyle değerlendirme.","Öğretmen geri bildirimiyle düzenleme ve ürünü sınıfta paylaşma."],"physicalPages":[86,87],"evidenceId":"EV-TDE2026-P086-P087-T03-APP-TDE4.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Bilgi Görselini Ölçütlerle Değerlendirip Geliştirme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, belgeselden hareketle hazırladığın bilgi görselini ve bu ürünü oluştururken izlediğin yazma sürecini ölçütlere göre değerlendirmeyi öğreneceksin. Değerlendirme; yalnız son görünüşe bakmak değil, amaç seçimi, bilgi ayıklama, taslak kurma, geri bildirim alma ve düzeltme kararlarının ürüne nasıl yansıdığını incelemektir. Bilgi görselini anlam, dil ve görsel ögelerin kullanımı, özgünlük, tutarlılık, doğruluk, yazım ve noktalama bakımından gözden geçireceksin. Öğretmen ve akran geri bildirimlerini doğrudan kabul etmek yerine ürünün amacı ve kanıtlarla karşılaştıracak; uygun olanı işleyip gerekirse gerekçeli biçimde farklı bir karar vereceksin. Sonunda yalnız hataları düzeltmekle kalmayacak, bir sonraki yazma çalışman için ölçülebilir hedef belirleyecek ve geliştirdiğin ürünü sınıfta paylaşmaya hazırlayacaksın. Böylece değerlendirme, bitmiş ürüne sonradan eklenen bir kontrol değil; yazma kararlarını görünür kılan ve özgün yazar kimliğini geliştiren bir döngü olur.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ürün değerlendirmesi**, son bilgi görselindeki anlam, düzen, dil, doğruluk ve teknik özellikleri inceler. **Süreç değerlendirmesi**, ürüne ulaşırken yapılan seçimleri, yaşanan engelleri, alınan geri bildirimi ve revizyonları ele alır. **Ölçüt**, “güzel görünüyor” gibi kişisel beğeniden farklı olarak gözlenebilir bir niteliktir. Örneğin “oklar, aşamalar arasındaki gerçek yönü gösteriyor” denetlenebilir bir ölçüttür. **Kanıt**, taslakta, belgesel notunda, son üründe veya geri bildirim kaydında görülebilen veridir.\n\n**Anlam**, ana ileti ile destekleyici bilgilerin okuyucu tarafından kurulabilmesidir. **Dil ve görsel kullanımı**, sözcüklerin, başlıkların, kutuların, işaretlerin ve yerleşimin aynı ilişkiyi desteklemesidir. **Özgünlük**, kaynak bilgiyi çarpıtmadan kendi yapı ve anlatım kararını kurmaktır. **Tutarlılık**, bölümlerin birbirini çürütmemesi ve aynı ana odağa hizmet etmesidir. **Doğruluk**, yazılı bilgilerin belgesel kanıtıyla uyumudur. **Geri bildirimi işleme**, görüşü ölçüt ve amaçla karşılaştırarak kabul etme, uyarlama veya gerekçeyle reddetmedir. **Revizyon**, yalnız yazım yanlışı düzeltmek değil; anlamı, sıralamayı, görsel ilişkiyi veya ifade biçimini geliştiren değişikliktir. **Yeni hedef**, sonraki yazıda gözlenebilecek bir davranış olmalıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nAşağıdaki görseli incele. Beş aşamalı döngü, ölçüt belirleme ile başlar; kanıt inceleme, gerekçeli değerlendirme, geri bildirimi işleme ve yeni hedef/revizyon kararından sonra yeniden ölçütlere döner. Her turda ürünün başka bir yönünü daha bilinçli geliştirebilirsin.\n\n1. **Ölçütleri ürünün amacından çıkar.** Bilgi görselinin amacı aşama ilişkisini göstermekse ölçütler arasında “sıra ilk bakışta izlenebiliyor mu?” bulunmalıdır. Anlam için ana ileti, gerekli bilgi ve yorum ayrımı; dil/görsel için okunabilir başlıklar, işlevli bağlantılar ve uygun söz varlığı; özgünlük için kopyalamadan yeniden ifade; tutarlılık için bölüm sırası ve ortak üslup; doğruluk için belgesel kanıtıyla uyum; yazım ve noktalama için standart kullanım incelenebilir. Ölçütleri ürün bittikten sonra başarıya göre değiştirme.\n\n2. **TDE4.4.1 — Kendini değerlendirir: süreç kanıtını incele.** Yazarken hangi kararları verdiğini ve hangi engelleri yaşadığını kaydet. “Dijital şablona uymak için iki bilgi kutusunu birleştirdim” gibi bir kararın anlamı etkileyip etkilemediğine bak. Süreçte hissettiğin güçlüğü davranışla ilişkilendir: “Bilgi fazlalığı nedeniyle ana iletiyi üç kez değiştirdim.” Bu kayıt, sonraki çalışmada seçme aşamasına daha çok süre ayırman gerektiğini gösterebilir.\n\n3. **Ürünü içerik ve dil yönünden değerlendir.** Ana başlığı okuyup bilgi görseline bakmadan ne beklediğini yaz; ardından ürünün bu beklentiyi karşılayıp karşılamadığını denetle. Her bilgi kutusunu belgesel notuyla eşleştir. Kanıtı olmayan iddiayı çıkar veya açıkça yorum olarak işaretle. Cümlelerin hedef kitleye uygunluğunu, söz varlığının bağlamını, bağlayıcıları, yazım ve noktalama işaretlerini ayrı geçişlerde incele. Aynı anda her şeyi düzeltmeye çalışmak bazı sorunları görünmez bırakır.\n\n4. **Görsel yapıyı işlev bakımından değerlendir.** Kutuların büyüklüğü, sırası, bağlantı yönü ve vurgu biçimi ana iletiyi destekliyor mu? Görsel öge yalnız süs mü, yoksa bir ilişkiyi mi gösteriyor? Okuyucunun gözü planlanan yolu izliyor mu? Bir ok yanlış yöne bakıyorsa yazılı bilgiler doğru olsa bile neden-sonuç ilişkisi bozulabilir. Görsel yoğunluk, önemli bilgi ile ikincil ayrıntı arasındaki farkı görünür kılmalıdır.\n\n5. **Gerekçeli değerlendirme yaz.** “Başarılı” ya da “karışık” yerine kanıt + etki + karar yapısını kullan. Örneğin “İkinci ve üçüncü kutu aynı büyüklükte olduğu hâlde üçüncü kutu sonuç işlevi görüyor; sonuç yeterince vurgulanmadığı için okuma yolu zayıflıyor. Üçüncü kutuyu ayrı bir sonuç alanına taşıyacağım.” Güçlü yön için de aynı yapı geçerlidir: “Her aşamanın başlığında eylem fiili kullandım; bu ortak dil yapısı sıralamayı kolaylaştırıyor, dolayısıyla korunmalı.”\n\n6. **Paydaş görüşlerini karşılaştır.** Akran “daha çok renk kullan” diyebilir; öğretmen “ana bilgi ile yorum ayrılmıyor” diyebilir. İlk görüş estetik tercih, ikincisi anlam ölçütüyle ilişkilidir. Renk eklemenin anlam ayrımına hizmet edip etmeyeceğini sor. Geri bildirimi veren kişinin önerisini değil, işaret ettiği sorunu anlamaya çalış. İki geri bildirim çelişirse ürün amacı ve okuyucu denemesi karar vermende temel olsun.\n\n7. **TDE4.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Uygun geri bildirimi revizyona dönüştür. Metni kısaltma, kutu sırasını değiştirme, başlığı yeniden kurma, yorumu ayırma veya noktalama düzeltme seçeneklerinden hangisinin sorunu çözdüğünü belirle. Sonra bir sonraki yazı için yeni hedef oluştur: “Taslağı dijital ortama aktarmadan önce bütün bilgi kutularını belgesel kanıtıyla eşleştireceğim.” gibi. İşleyen tercihlerini koruyarak özgün yazar kimliğini geliştir.\n\n8. **Yeniden dene ve paylaş.** Revize ürünü ilk taslağı görmeyen bir okuyucuya göster. Ana iletiyi ve izlediği sırayı söylemesini iste. Sonuç planınla uyumluysa sınıf paylaşımına hazırlan. Paylaşmadan önce metinlerin okunabilirliğini, görsel bağlantıların açıklığını ve yazım-noktalama son kontrolünü yap. Paylaşım, değerlendirmenin sonu değildir; yeni okuyucu tepkileri sonraki döngü için kanıt oluşturur.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün bilgi görselinin adı “Kilden Biçime”dir. Üç kutu sırasıyla “Hazırlık”, “Biçim”, “Bekleme” başlığını taşır. Belgeselde yoğurma, elde şekillendirme ve rafa yerleştirme görülmüştür. İlk taslakta “Bekleme” kutusu en üstte, “Hazırlık” altta yer alır; oklar dairesel çizilmiştir. Yorum cümlesi “Sabır, ürünün en önemli aşamasıdır.” diye doğrudan bilgi kutusuna eklenmiştir. “Hazırlık” bölümünde “Kil ne kadar çok yoğrulursa o kadar güçlü olur.” cümlesi vardır; bu bilgi belgeselde verilmemiştir.\n\n**Çözüm:** Ölçütler sıra açıklığı, kanıt-yorum ayrımı, doğruluk, ortak dil yapısı ve noktalama olarak belirlenir. Süreç kanıtı, öğrencinin dairesel şablonu beğendiği için aşama sırasını bu düzene uydurduğunu gösterir. Ürün kanıtında ise belgesel doğrusal ilerlediği hâlde okların döngü anlamı verdiği görülür. Bu nedenle görsel tercih amacı bozmuştur. Kanıtsız “daha güçlü olur” cümlesi çıkarılır. “Sabır” yorumu ayrı bir “Benim yorumum” alanına taşınır ve “Aşamalar arasındaki bekleme, üretimde acele edilmemesi gerektiğini düşündürüyor.” biçiminde gerekçelendirilir. Başlıklar aynı yapıya getirilir: “Yoğurma—Biçimlendirme—Rafa Yerleştirme.” Oklar soldan sağa düzenlenir. Yeni hedef, “Şablon seçmeden önce ilişkinin doğrusal mı, döngüsel mi olduğunu belirlemek”tir. Revize ürün, sınıf arkadaşına gösterildiğinde okuma sırası doğru kuruluyorsa karar doğrulanır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nİkinci özgün bilgi görseli “Görevden Ortak Ürüne” başlığını taşır. Ortada “ortak sunum”, çevrede “hazırlık”, “malzeme”, “anlatım” kutuları bulunur. Metinler doğrulanabilir ve yazım bakımından düzgündür. Ancak bütün kutular aynı büyüklükte, bağlantı çizgileri birbirini kesiyor ve öğrenci yorumu başlıktan ayırt edilmiyor. Akran, “Daha büyük simgeler kullan.”; öğretmen, “Parça-bütün ilişkisini öncelik sırasıyla görünür kıl.” geri bildirimini verir.\n\n**Çözüm:** Anlam ölçütünde ana ileti vardır; fakat okuma yolu çizgilerin kesişmesi nedeniyle zorlaşır. Doğruluk ve yazım güçlü yönlerdir ve korunmalıdır. Akran görüşündeki “simgeleri büyütme” önerisi doğrudan uygulanmaz; sorun simge boyundan çok bağlantı karmaşasıdır. Öğretmen görüşü, ürün amacıyla daha yakından ilişkilidir. Revizyonda merkez kutu büyütülür, çevre kutuları saat yönünde sıralanır ve her birinden merkeze tek bağlantı çizilir. Öğrenci yorumu farklı bir alt bölümde “Bu düzen, ayrı görevlerin ancak ortak hedefte birleştiğinde anlam kazandığını gösteriyor.” cümlesiyle verilir. Gerekçeli beğeni “Üç görev kutusundaki eylem fiilleri aynı yapıda; bu, parçaları karşılaştırmayı kolaylaştırıyor.” olur. Yeni hedef, “İlk taslakta bağlantı çizgileri eklenmeden önce okuyucunun göz yolunu kalemle sınamak”tır. Revize ürün sınıfta paylaşılmadan önce bağımsız bir okuyucuya gösterilir; okuyucu önce çevre görevleri, sonra ortak sonucu doğru tanımlarsa görsel yapı işlevini yerine getirmiş sayılır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDeğerlendirmeyi yalnız yazım ve noktalama denetimine indirgemek yaygın bir hatadır. Metinler kusursuz yazılmış olsa da bağlantı yönü yanlışsa bilgi görselinin anlamı bozulabilir. Tersi de geçerlidir: etkileyici bir düzen, kanıtsız bilgi içeriyorsa başarılı değildir. Başka bir hata, her geri bildirimi emir kabul etmektir. Öneriyi doğrudan uygulamak yerine hangi soruna işaret ettiğini ve amaçla uyumunu incele. Son olarak, ilk taslağı silip yalnız son ürünü saklamak süreç öğrenmesini görünmez kılar; en azından önemli revizyon kararlarını kısa notlarla kaydet.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ölçütlerimi bilgi görselinin gerçek amacından çıkardım mı?\n- Süreç kararlarını ve son üründeki kanıtları ayrı ayrı inceledim mi?\n- Anlam, dil/görsel kullanımı, özgünlük, tutarlılık ve doğruluğu denetledim mi?\n- Yazım ve noktalama kontrolünü ayrı bir geçişte yaptım mı?\n- Güçlü yön ve eleştirilerimi kanıt + etki + karar biçiminde gerekçelendirdim mi?\n- Akran ve öğretmen geri bildirimlerini amaçla karşılaştırarak işledim mi?\n- Yeni hedefimi ölçülebilir bir yazma davranışı olarak belirledim mi?\n- Revize ürünü bağımsız bir okuyucuyla sınayıp sınıf paylaşımına hazırladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n038__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-4","captionKey":"tr-g09-tde-n038__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-4.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-4.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-4.next"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n038__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-4.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-075"],"questionRanges":[{"start":371,"end":375}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n038__fig.alt.tr-g09-tde-t03-tde4-4":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI temasındaki yazma değerlendirme döngüsü beş aşamada ilerler. İlk aşamada bilgi görselinin amacı temel alınarak anlam, dil ve görsel kullanımı, özgünlük, tutarlılık, doğruluk, yazım ve noktalama ölçütleri belirlenir. İkinci aşamada plan, belgesel notu, ilk taslak, son ürün ve geri bildirim kayıtlarındaki süreç ve ürün kanıtları incelenir. Üçüncü aşamada güçlü yön ve gelişme alanı kanıt, etki ve karar ilişkisiyle gerekçelendirilir. Dördüncü aşamada akran ve öğretmen geri bildirimleri amaçla karşılaştırılarak işlenir. Beşinci aşamada revizyon ile ölçülebilir yeni hedef belirlenir; son bağlantı yeni değerlendirme turu için yeniden ölçüt belirlemeye döner.","tr-g09-tde-n038__fig.caption.tr-g09-tde-t03-tde4-4.main":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n038__fig.node.tr-g09-tde-t03-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n038__fig.edge.tr-g09-tde-t03-tde4-4.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t03-tde4-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, belgeselden hareketle hazırladığın bilgi görselini ve bu ürünü oluştururken izlediğin yazma sürecini ölçütlere göre değerlendirmeyi öğreneceksin. Değerlendirme; yalnız son görünüşe bakmak değil, amaç seçimi, bilgi ayıklama, taslak kurma, geri bildirim alma ve düzeltme kararlarının ürüne nasıl yansıdığını incelemektir. Bilgi görselini anlam, dil ve görsel ögelerin kullanımı, özgünlük, tutarlılık, doğruluk, yazım ve noktalama bakımından gözden geçireceksin. Öğretmen ve akran geri bildirimlerini doğrudan kabul etmek yerine ürünün amacı ve kanıtlarla karşılaştıracak; uygun olanı işleyip gerekirse gerekçeli biçimde farklı bir karar vereceksin. Sonunda yalnız hataları düzeltmekle kalmayacak, bir sonraki yazma çalışman için ölçülebilir hedef belirleyecek ve geliştirdiğin ürünü sınıfta paylaşmaya hazırlayacaksın. Böylece değerlendirme, bitmiş ürüne sonradan eklenen bir kontrol değil; yazma kararlarını görünür kılan ve özgün yazar kimliğini geliştiren bir döngü olur.","keyConcepts":"**Ürün değerlendirmesi**, son bilgi görselindeki anlam, düzen, dil, doğruluk ve teknik özellikleri inceler. **Süreç değerlendirmesi**, ürüne ulaşırken yapılan seçimleri, yaşanan engelleri, alınan geri bildirimi ve revizyonları ele alır. **Ölçüt**, “güzel görünüyor” gibi kişisel beğeniden farklı olarak gözlenebilir bir niteliktir. Örneğin “oklar, aşamalar arasındaki gerçek yönü gösteriyor” denetlenebilir bir ölçüttür. **Kanıt**, taslakta, belgesel notunda, son üründe veya geri bildirim kaydında görülebilen veridir.\n\n**Anlam**, ana ileti ile destekleyici bilgilerin okuyucu tarafından kurulabilmesidir. **Dil ve görsel kullanımı**, sözcüklerin, başlıkların, kutuların, işaretlerin ve yerleşimin aynı ilişkiyi desteklemesidir. **Özgünlük**, kaynak bilgiyi çarpıtmadan kendi yapı ve anlatım kararını kurmaktır. **Tutarlılık**, bölümlerin birbirini çürütmemesi ve aynı ana odağa hizmet etmesidir. **Doğruluk**, yazılı bilgilerin belgesel kanıtıyla uyumudur. **Geri bildirimi işleme**, görüşü ölçüt ve amaçla karşılaştırarak kabul etme, uyarlama veya gerekçeyle reddetmedir. **Revizyon**, yalnız yazım yanlışı düzeltmek değil; anlamı, sıralamayı, görsel ilişkiyi veya ifade biçimini geliştiren değişikliktir. **Yeni hedef**, sonraki yazıda gözlenebilecek bir davranış olmalıdır.","steps":"Aşağıdaki görseli incele. Beş aşamalı döngü, ölçüt belirleme ile başlar; kanıt inceleme, gerekçeli değerlendirme, geri bildirimi işleme ve yeni hedef/revizyon kararından sonra yeniden ölçütlere döner. Her turda ürünün başka bir yönünü daha bilinçli geliştirebilirsin.\n\n1. **Ölçütleri ürünün amacından çıkar.** Bilgi görselinin amacı aşama ilişkisini göstermekse ölçütler arasında “sıra ilk bakışta izlenebiliyor mu?” bulunmalıdır. Anlam için ana ileti, gerekli bilgi ve yorum ayrımı; dil/görsel için okunabilir başlıklar, işlevli bağlantılar ve uygun söz varlığı; özgünlük için kopyalamadan yeniden ifade; tutarlılık için bölüm sırası ve ortak üslup; doğruluk için belgesel kanıtıyla uyum; yazım ve noktalama için standart kullanım incelenebilir. Ölçütleri ürün bittikten sonra başarıya göre değiştirme.\n\n2. **TDE4.4.1 — Kendini değerlendirir: süreç kanıtını incele.** Yazarken hangi kararları verdiğini ve hangi engelleri yaşadığını kaydet. “Dijital şablona uymak için iki bilgi kutusunu birleştirdim” gibi bir kararın anlamı etkileyip etkilemediğine bak. Süreçte hissettiğin güçlüğü davranışla ilişkilendir: “Bilgi fazlalığı nedeniyle ana iletiyi üç kez değiştirdim.” Bu kayıt, sonraki çalışmada seçme aşamasına daha çok süre ayırman gerektiğini gösterebilir.\n\n3. **Ürünü içerik ve dil yönünden değerlendir.** Ana başlığı okuyup bilgi görseline bakmadan ne beklediğini yaz; ardından ürünün bu beklentiyi karşılayıp karşılamadığını denetle. Her bilgi kutusunu belgesel notuyla eşleştir. Kanıtı olmayan iddiayı çıkar veya açıkça yorum olarak işaretle. Cümlelerin hedef kitleye uygunluğunu, söz varlığının bağlamını, bağlayıcıları, yazım ve noktalama işaretlerini ayrı geçişlerde incele. Aynı anda her şeyi düzeltmeye çalışmak bazı sorunları görünmez bırakır.\n\n4. **Görsel yapıyı işlev bakımından değerlendir.** Kutuların büyüklüğü, sırası, bağlantı yönü ve vurgu biçimi ana iletiyi destekliyor mu? Görsel öge yalnız süs mü, yoksa bir ilişkiyi mi gösteriyor? Okuyucunun gözü planlanan yolu izliyor mu? Bir ok yanlış yöne bakıyorsa yazılı bilgiler doğru olsa bile neden-sonuç ilişkisi bozulabilir. Görsel yoğunluk, önemli bilgi ile ikincil ayrıntı arasındaki farkı görünür kılmalıdır.\n\n5. **Gerekçeli değerlendirme yaz.** “Başarılı” ya da “karışık” yerine kanıt + etki + karar yapısını kullan. Örneğin “İkinci ve üçüncü kutu aynı büyüklükte olduğu hâlde üçüncü kutu sonuç işlevi görüyor; sonuç yeterince vurgulanmadığı için okuma yolu zayıflıyor. Üçüncü kutuyu ayrı bir sonuç alanına taşıyacağım.” Güçlü yön için de aynı yapı geçerlidir: “Her aşamanın başlığında eylem fiili kullandım; bu ortak dil yapısı sıralamayı kolaylaştırıyor, dolayısıyla korunmalı.”\n\n6. **Paydaş görüşlerini karşılaştır.** Akran “daha çok renk kullan” diyebilir; öğretmen “ana bilgi ile yorum ayrılmıyor” diyebilir. İlk görüş estetik tercih, ikincisi anlam ölçütüyle ilişkilidir. Renk eklemenin anlam ayrımına hizmet edip etmeyeceğini sor. Geri bildirimi veren kişinin önerisini değil, işaret ettiği sorunu anlamaya çalış. İki geri bildirim çelişirse ürün amacı ve okuyucu denemesi karar vermende temel olsun.\n\n7. **TDE4.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Uygun geri bildirimi revizyona dönüştür. Metni kısaltma, kutu sırasını değiştirme, başlığı yeniden kurma, yorumu ayırma veya noktalama düzeltme seçeneklerinden hangisinin sorunu çözdüğünü belirle. Sonra bir sonraki yazı için yeni hedef oluştur: “Taslağı dijital ortama aktarmadan önce bütün bilgi kutularını belgesel kanıtıyla eşleştireceğim.” gibi. İşleyen tercihlerini koruyarak özgün yazar kimliğini geliştir.\n\n8. **Yeniden dene ve paylaş.** Revize ürünü ilk taslağı görmeyen bir okuyucuya göster. Ana iletiyi ve izlediği sırayı söylemesini iste. Sonuç planınla uyumluysa sınıf paylaşımına hazırlan. Paylaşmadan önce metinlerin okunabilirliğini, görsel bağlantıların açıklığını ve yazım-noktalama son kontrolünü yap. Paylaşım, değerlendirmenin sonu değildir; yeni okuyucu tepkileri sonraki döngü için kanıt oluşturur.","workedExamples":["Özgün bilgi görselinin adı “Kilden Biçime”dir. Üç kutu sırasıyla “Hazırlık”, “Biçim”, “Bekleme” başlığını taşır. Belgeselde yoğurma, elde şekillendirme ve rafa yerleştirme görülmüştür. İlk taslakta “Bekleme” kutusu en üstte, “Hazırlık” altta yer alır; oklar dairesel çizilmiştir. Yorum cümlesi “Sabır, ürünün en önemli aşamasıdır.” diye doğrudan bilgi kutusuna eklenmiştir. “Hazırlık” bölümünde “Kil ne kadar çok yoğrulursa o kadar güçlü olur.” cümlesi vardır; bu bilgi belgeselde verilmemiştir.\n\n**Çözüm:** Ölçütler sıra açıklığı, kanıt-yorum ayrımı, doğruluk, ortak dil yapısı ve noktalama olarak belirlenir. Süreç kanıtı, öğrencinin dairesel şablonu beğendiği için aşama sırasını bu düzene uydurduğunu gösterir. Ürün kanıtında ise belgesel doğrusal ilerlediği hâlde okların döngü anlamı verdiği görülür. Bu nedenle görsel tercih amacı bozmuştur. Kanıtsız “daha güçlü olur” cümlesi çıkarılır. “Sabır” yorumu ayrı bir “Benim yorumum” alanına taşınır ve “Aşamalar arasındaki bekleme, üretimde acele edilmemesi gerektiğini düşündürüyor.” biçiminde gerekçelendirilir. Başlıklar aynı yapıya getirilir: “Yoğurma—Biçimlendirme—Rafa Yerleştirme.” Oklar soldan sağa düzenlenir. Yeni hedef, “Şablon seçmeden önce ilişkinin doğrusal mı, döngüsel mi olduğunu belirlemek”tir. Revize ürün, sınıf arkadaşına gösterildiğinde okuma sırası doğru kuruluyorsa karar doğrulanır.","İkinci özgün bilgi görseli “Görevden Ortak Ürüne” başlığını taşır. Ortada “ortak sunum”, çevrede “hazırlık”, “malzeme”, “anlatım” kutuları bulunur. Metinler doğrulanabilir ve yazım bakımından düzgündür. Ancak bütün kutular aynı büyüklükte, bağlantı çizgileri birbirini kesiyor ve öğrenci yorumu başlıktan ayırt edilmiyor. Akran, “Daha büyük simgeler kullan.”; öğretmen, “Parça-bütün ilişkisini öncelik sırasıyla görünür kıl.” geri bildirimini verir.\n\n**Çözüm:** Anlam ölçütünde ana ileti vardır; fakat okuma yolu çizgilerin kesişmesi nedeniyle zorlaşır. Doğruluk ve yazım güçlü yönlerdir ve korunmalıdır. Akran görüşündeki “simgeleri büyütme” önerisi doğrudan uygulanmaz; sorun simge boyundan çok bağlantı karmaşasıdır. Öğretmen görüşü, ürün amacıyla daha yakından ilişkilidir. Revizyonda merkez kutu büyütülür, çevre kutuları saat yönünde sıralanır ve her birinden merkeze tek bağlantı çizilir. Öğrenci yorumu farklı bir alt bölümde “Bu düzen, ayrı görevlerin ancak ortak hedefte birleştiğinde anlam kazandığını gösteriyor.” cümlesiyle verilir. Gerekçeli beğeni “Üç görev kutusundaki eylem fiilleri aynı yapıda; bu, parçaları karşılaştırmayı kolaylaştırıyor.” olur. Yeni hedef, “İlk taslakta bağlantı çizgileri eklenmeden önce okuyucunun göz yolunu kalemle sınamak”tır. Revize ürün sınıfta paylaşılmadan önce bağımsız bir okuyucuya gösterilir; okuyucu önce çevre görevleri, sonra ortak sonucu doğru tanımlarsa görsel yapı işlevini yerine getirmiş sayılır."],"commonMistakes":"Değerlendirmeyi yalnız yazım ve noktalama denetimine indirgemek yaygın bir hatadır. Metinler kusursuz yazılmış olsa da bağlantı yönü yanlışsa bilgi görselinin anlamı bozulabilir. Tersi de geçerlidir: etkileyici bir düzen, kanıtsız bilgi içeriyorsa başarılı değildir. Başka bir hata, her geri bildirimi emir kabul etmektir. Öneriyi doğrudan uygulamak yerine hangi soruna işaret ettiğini ve amaçla uyumunu incele. Son olarak, ilk taslağı silip yalnız son ürünü saklamak süreç öğrenmesini görünmez kılar; en azından önemli revizyon kararlarını kısa notlarla kaydet.","selfCheck":["Ölçütlerimi bilgi görselinin gerçek amacından çıkardım mı?","Süreç kararlarını ve son üründeki kanıtları ayrı ayrı inceledim mi?","Anlam, dil/görsel kullanımı, özgünlük, tutarlılık ve doğruluğu denetledim mi?","Yazım ve noktalama kontrolünü ayrı bir geçişte yaptım mı?","Güçlü yön ve eleştirilerimi kanıt + etki + karar biçiminde gerekçelendirdim mi?","Akran ve öğretmen geri bildirimlerini amaçla karşılaştırarak işledim mi?","Yeni hedefimi ölçülebilir bir yazma davranışı olarak belirledim mi?","Revize ürünü bağımsız bir okuyucuyla sınayıp sınıf paylaşımına hazırladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Bilgi Görselini Ölçütlerle Değerlendirip Geliştirme: TDE4.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"80f43f9dc61fc8d4433005b012f0df26ddd6a99caa6d5bcf8f9b3cb6930ecb12","reviewDecisionSha256":"9525710df0e2be249e6d9952ad2399cd6caf614cf420fb074b4d29fce9c7cc61","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:80f43f9dc61fc8d4433005b012f0df26ddd6a99caa6d5bcf8f9b3cb6930ecb12","reviewedHash":"sha256:80f43f9dc61fc8d4433005b012f0df26ddd6a99caa6d5bcf8f9b3cb6930ecb12","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9525710df0e2be249e6d9952ad2399cd6caf614cf420fb074b4d29fce9c7cc61; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n038","contentProjectionSha256":"80f43f9dc61fc8d4433005b012f0df26ddd6a99caa6d5bcf8f9b3cb6930ecb12","reviewDecisionSha256":"9525710df0e2be249e6d9952ad2399cd6caf614cf420fb074b4d29fce9c7cc61","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n039","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.1","objective":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Edebiyat alanında tanınmış bir kişinin otobiyografisini dinlemek/izlemek için uygun strateji seçme.","Süreci gözlem formlarıyla yönetme."],"physicalPages":[94],"evidenceId":"EV-TDE2026-P094-T04-APP-TDE1.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Otobiyografiyi Amaçlı Dinleme/İzleme ve Süreci Yönetme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında bir otobiyografiyi yalnızca dinleyip izlemekle yetinmeyip bütün süreci amaçlı biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Otobiyografi, kişinin kendi yaşamını anlattığı bir metin türüdür; ancak burada belirli bir eser ya da kişi hakkında kaynakta bulunmayan bilgi verilmeyecektir. Uygulamada edebiyat alanında tanınmış bir kişiye ait, öğretmen tarafından seçilmiş kayıt kullanılabilir. Senin görevin kayıt başlamadan önce neyi öğrenmek istediğini belirlemek, başlık ve görsel ipuçlarından sınanabilir tahminler üretmek, amacına uygun dinleme/izleme yöntemi ile stratejisini seçmek ve süreci kurallara uyarak sürdürmektir. Ayrıca gözlem formunu, sonradan doldurulan bir kâğıt olarak değil, dikkatini yöneten işlevsel bir araç olarak kullanacaksın.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Dinleme/izleme amacı**, kayıttan elde etmek istediğin öğrenme ürünüdür. “Metni anlamak” çok geniş bir amaçtır. “Konuşmacının yaşamındaki bir dönüm noktasını hangi söz varlığıyla ve nasıl bir üslupla anlattığını belirlemek” ise gözlenebilir bir hedeftir. **Tahmin**, başlık, kapak karesi, mekân, nesne, ses tonu veya kısa tanıtımdan çıkarılan geçici görüştür; kayıt ilerledikçe doğrulanır, düzeltilir ya da terk edilir.\n\n**Yöntem**, süreci genel olarak nasıl yürüteceğini; **strateji** ise belirli bir amaca ulaşmak için uygulayacağın işlemi gösterir. İlk dinleyişte bütünlüğü bozmadan ilerlemek bir yöntem, ikinci dinleyişte “yaşam olayı–kullanılan söz–üslup etkisi” başlıklı üç sütunlu not almak bir stratejidir. **Gözlem formu**, dikkat, amaç, tahmin, strateji kullanımı ve kurallara uyma gibi davranışları görünür kılar. Formda “dikkatliydim” gibi belirsiz ifadeler yerine “başlangıç tahminimi iki kanıtla karşılaştırdım” gibi denetlenebilir ölçütler bulunmalıdır.\n\n**Dinleme/izleme kuralları**, yalnız sessiz durmaktan ibaret değildir. Uygun ortam hazırlamak, kaydı gereksiz yere bölmemek, görsel ve işitsel kanalları birlikte takip etmek, başkalarının dikkatini dağıtmamak, not alırken bütünlüğü kaçırmamak ve kanıt tamamlanmadan kesin yargıya varmamak da bu kuralların parçasıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Dört basamak, TDE1.1.1 kapsamındaki seçimleri ilk üç adımda; TDE1.1.2 kapsamındaki ilişkiyi sürdürme davranışını son adımda gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Kayıt açılmadan önce tek cümlelik hedef yaz. Amaç; söz varlığına, yaşam olaylarının düzenlenişine, anlatım biçimine veya üsluba odaklanabilir. Aynı anda her ayrıntıyı izlemeye çalışma. Örneğin “Konuşmacının çocukluk anısını bugünkü kimliğiyle nasıl ilişkilendirdiğini ve bu ilişkiyi kurarken hangi sözleri öne çıkardığını belirleyeceğim.” amacı, hem içerik hem dil odağı taşır.\n\n**2. Başlık ve görselden tahmin oluştur.** Başlıktaki sözcükleri, açılış görüntüsündeki nesneleri, ortamı ve kişinin beden dilini gözlemle. “Ne anlatılabilir?” ve “Nasıl anlatılabilir?” sorularına ayrı tahminler yaz. Bir masada eski defterlerin görülmesi geçmişe dönüşler olabileceğini düşündürebilir; fakat bu, kayıt dinlenmeden kesinleşmiş bilgi değildir. Tahminin yanına onu doğuran ipucunu da ekle.\n\n**3. Yöntem ve strateji seç.** Amaç söz varlığını incelemekse bilinmeyen veya dikkat çekici ifadeleri bağlamlarıyla kaydet; üslubu izlemekse cümle uzunluğu, tekrar, benzetme, açıklama, betimleme, diyalog veya monolog gibi unsurlar için kısa işaretler kullan. Yaşam olaylarının sırasını anlamak istiyorsan “önce–dönüm noktası–sonuç” çizelgesi hazırlayabilirsin. Çok kısa aralıklarla durdurmak yerine anlamlı bölüm sonlarında not almak bütünlüğü korur.\n\n**4. Gözlem formunu önceden kur.** Formda amacın açıklığı, tahminlerin kanıta bağlanması, stratejinin uygulanması, görsel-işitsel unsurların birlikte izlenmesi ve kurallara uyma gibi maddeler yer alsın. Her madde için “evet/kısmen/hayır” işaretinin yanında kısa kanıt alanı bırak. Böylece form, yalnız sonuç değil süreç kaydı üretir.\n\n**5. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Kayıt başladığında seçtiğin stratejiye bağlı kal; fakat işe yaramadığını gösteren belirgin bir durum varsa bilinçli biçimde değiştir. Anlamadığın sözü hemen sözlükte aramak için kaydı kesmek yerine zaman damgası kullanmadan kısa bir işaret koyup bölüm bitiminde bağlama dön. Konuşmacının sesi, yüz ifadesi, mekân, ekrandaki yazı ve nesneler birbirini tamamlıyorsa hepsini birlikte değerlendir.\n\n**6. Süreç sonunda yönetim kararlarını denetle.** “Amacım kayıt boyunca yönümü korudu mu?”, “Tahminlerimi kanıtla sınadım mı?”, “Seçtiğim not düzeni üslubu ve söz varlığını görmeyi kolaylaştırdı mı?”, “Gözlem formum gerçek davranışları kaydetti mi?” sorularına cevap ver. Burada metni beğenmekten çok, dinleme/izleme kararlarının işlevini incelersin.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro ses kaydı şu cümlelerle başlasın: “Çocukken evimizin dar koridorunda yüksek sesle okurdum. Sözcükler duvara çarpıp geri gelince hangisinin ağır, hangisinin hafif olduğunu duyar gibi olurdum.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Çocukluk deneyiminin konuşmacının dile bakışına nasıl bağlandığını belirlemek” olarak yazılır. Koridor ve yüksek sesle okuma ayrıntılarından, ses ile söz seçimi arasında ilişki kurulacağı tahmin edilir. Strateji olarak iki sütun kullanılır: “yaşam olayı” ve “dile/üsluba etkisi”. İlk sütuna koridorda sesli okuma, ikinci sütuna sözcüklerin ses değerine dikkat etme kaydedilir. Gözlem formunda “Tahminimi kayıt içindeki en az bir ifadeyle sınadım” maddesi bulunur. Öğrenci, “ağır/hafif sözcük” ifadesini fiziksel ağırlık sanmaz; bağlamın ses ve etkiyle ilgili olduğunu not eder. Kayıt ilerlediğinde bu tahmin desteklenmezse düzeltilir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro görüntüde bir masa, kapalı bir defter ve açık bir dijital not ekranı görülür. Konuşmacı şöyle der: “İlk taslaklarımı saklamadım; sonra eksiklerimin de bana yol gösterdiğini fark ettim. Şimdi silmek yerine yanına nedenini yazıyorum.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Konuşmacının yazma alışkanlığındaki değişimi ve bunu anlatırken kurduğu karşıtlığı izlemek”tir. Görsellerden geçmiş ile güncel çalışma biçiminin karşılaştırılacağı tahmin edilir. “Önceki alışkanlık–fark etme–yeni davranış” akış şeması strateji olarak seçilir. Öğrenci ilk bölümü kesmeden izler, sonra defter ile dijital ekranın sözlü anlatımı nasıl desteklediğini forma yazar. “Silmek yerine yanına nedenini yazmak” davranışı, değişimin somut kanıtıdır. Böylece görüntü, yalnız dekor olarak değil otobiyografik dönüşümün göstergesi olarak değerlendirilir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, amacı “otobiyografiyi dinleyeceğim” biçiminde bırakmaktır; bu ifade hangi kanıtın aranacağını göstermez. Başka bir hata, açılış görselinden hareketle yapılan tahmini kesin bilgi gibi yazmaktır. Her sözü eksiksiz not etmeye çalışmak da ses tonu, yüz ifadesi ve görüntü ayrıntılarını kaçırabilir. Gözlem formunu kayıt bittikten sonra ezbere doldurmak, formun süreç yönetme işlevini ortadan kaldırır. Son olarak strateji değiştirmeyi başarısızlık saymak yanlıştır: değişiklik, neden belirtilerek yapılıyorsa bilinçli bir yönetim kararıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Dinleme/izleme amacımı tek ve gözlenebilir bir cümleyle belirledim mi?\n- Başlık ve görsellerden içerik ile anlatım biçimine ilişkin geçici tahminler kurdum mu?\n- Amacıma uygun yöntem, strateji ve not düzeni seçtim mi?\n- Gözlem formuma davranış ve kanıt içeren maddeler yazdım mı?\n- Görsel ve işitsel unsurları birlikte izledim mi?\n- Kurallara uyarak seçtiğim stratejiyle ilişkiyi sürdürdüm mü?\n- Tahminlerimi kayıt içindeki kanıtlarla doğruladım veya düzelttim mi?\n- Süreç sonunda yönetim kararlarımın işe yarayıp yaramadığını değerlendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n039__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-1","captionKey":"tr-g09-tde-n039__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n039__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-076","tr-g09-tde-qf-077"],"questionRanges":[{"start":376,"end":380},{"start":381,"end":385}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n039__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen 4 düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Amaç belirle”; 2. düğüm “Başlık/görselden tahmin et”; 3. düğüm “Yöntem ve strateji seç”; 4. düğüm “Kurallarla sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonraki düğüme bağlanır.","tr-g09-tde-n039__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.1":"Amaç belirle","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.2":"Başlık/görselden tahmin et","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.3":"Yöntem ve strateji seç","tr-g09-tde-n039__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-1.4":"Kurallarla sürdür","tr-g09-tde-n039__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-1.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde1-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında bir otobiyografiyi yalnızca dinleyip izlemekle yetinmeyip bütün süreci amaçlı biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Otobiyografi, kişinin kendi yaşamını anlattığı bir metin türüdür; ancak burada belirli bir eser ya da kişi hakkında kaynakta bulunmayan bilgi verilmeyecektir. Uygulamada edebiyat alanında tanınmış bir kişiye ait, öğretmen tarafından seçilmiş kayıt kullanılabilir. Senin görevin kayıt başlamadan önce neyi öğrenmek istediğini belirlemek, başlık ve görsel ipuçlarından sınanabilir tahminler üretmek, amacına uygun dinleme/izleme yöntemi ile stratejisini seçmek ve süreci kurallara uyarak sürdürmektir. Ayrıca gözlem formunu, sonradan doldurulan bir kâğıt olarak değil, dikkatini yöneten işlevsel bir araç olarak kullanacaksın.","keyConcepts":"**Dinleme/izleme amacı**, kayıttan elde etmek istediğin öğrenme ürünüdür. “Metni anlamak” çok geniş bir amaçtır. “Konuşmacının yaşamındaki bir dönüm noktasını hangi söz varlığıyla ve nasıl bir üslupla anlattığını belirlemek” ise gözlenebilir bir hedeftir. **Tahmin**, başlık, kapak karesi, mekân, nesne, ses tonu veya kısa tanıtımdan çıkarılan geçici görüştür; kayıt ilerledikçe doğrulanır, düzeltilir ya da terk edilir.\n\n**Yöntem**, süreci genel olarak nasıl yürüteceğini; **strateji** ise belirli bir amaca ulaşmak için uygulayacağın işlemi gösterir. İlk dinleyişte bütünlüğü bozmadan ilerlemek bir yöntem, ikinci dinleyişte “yaşam olayı–kullanılan söz–üslup etkisi” başlıklı üç sütunlu not almak bir stratejidir. **Gözlem formu**, dikkat, amaç, tahmin, strateji kullanımı ve kurallara uyma gibi davranışları görünür kılar. Formda “dikkatliydim” gibi belirsiz ifadeler yerine “başlangıç tahminimi iki kanıtla karşılaştırdım” gibi denetlenebilir ölçütler bulunmalıdır.\n\n**Dinleme/izleme kuralları**, yalnız sessiz durmaktan ibaret değildir. Uygun ortam hazırlamak, kaydı gereksiz yere bölmemek, görsel ve işitsel kanalları birlikte takip etmek, başkalarının dikkatini dağıtmamak, not alırken bütünlüğü kaçırmamak ve kanıt tamamlanmadan kesin yargıya varmamak da bu kuralların parçasıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Dört basamak, TDE1.1.1 kapsamındaki seçimleri ilk üç adımda; TDE1.1.2 kapsamındaki ilişkiyi sürdürme davranışını son adımda gösterir.","steps":"**1. TDE1.1.1 — Seçim yapar: amacı belirle.** Kayıt açılmadan önce tek cümlelik hedef yaz. Amaç; söz varlığına, yaşam olaylarının düzenlenişine, anlatım biçimine veya üsluba odaklanabilir. Aynı anda her ayrıntıyı izlemeye çalışma. Örneğin “Konuşmacının çocukluk anısını bugünkü kimliğiyle nasıl ilişkilendirdiğini ve bu ilişkiyi kurarken hangi sözleri öne çıkardığını belirleyeceğim.” amacı, hem içerik hem dil odağı taşır.\n\n**2. Başlık ve görselden tahmin oluştur.** Başlıktaki sözcükleri, açılış görüntüsündeki nesneleri, ortamı ve kişinin beden dilini gözlemle. “Ne anlatılabilir?” ve “Nasıl anlatılabilir?” sorularına ayrı tahminler yaz. Bir masada eski defterlerin görülmesi geçmişe dönüşler olabileceğini düşündürebilir; fakat bu, kayıt dinlenmeden kesinleşmiş bilgi değildir. Tahminin yanına onu doğuran ipucunu da ekle.\n\n**3. Yöntem ve strateji seç.** Amaç söz varlığını incelemekse bilinmeyen veya dikkat çekici ifadeleri bağlamlarıyla kaydet; üslubu izlemekse cümle uzunluğu, tekrar, benzetme, açıklama, betimleme, diyalog veya monolog gibi unsurlar için kısa işaretler kullan. Yaşam olaylarının sırasını anlamak istiyorsan “önce–dönüm noktası–sonuç” çizelgesi hazırlayabilirsin. Çok kısa aralıklarla durdurmak yerine anlamlı bölüm sonlarında not almak bütünlüğü korur.\n\n**4. Gözlem formunu önceden kur.** Formda amacın açıklığı, tahminlerin kanıta bağlanması, stratejinin uygulanması, görsel-işitsel unsurların birlikte izlenmesi ve kurallara uyma gibi maddeler yer alsın. Her madde için “evet/kısmen/hayır” işaretinin yanında kısa kanıt alanı bırak. Böylece form, yalnız sonuç değil süreç kaydı üretir.\n\n**5. TDE1.1.2 — İlişkiyi sürdürür.** Kayıt başladığında seçtiğin stratejiye bağlı kal; fakat işe yaramadığını gösteren belirgin bir durum varsa bilinçli biçimde değiştir. Anlamadığın sözü hemen sözlükte aramak için kaydı kesmek yerine zaman damgası kullanmadan kısa bir işaret koyup bölüm bitiminde bağlama dön. Konuşmacının sesi, yüz ifadesi, mekân, ekrandaki yazı ve nesneler birbirini tamamlıyorsa hepsini birlikte değerlendir.\n\n**6. Süreç sonunda yönetim kararlarını denetle.** “Amacım kayıt boyunca yönümü korudu mu?”, “Tahminlerimi kanıtla sınadım mı?”, “Seçtiğim not düzeni üslubu ve söz varlığını görmeyi kolaylaştırdı mı?”, “Gözlem formum gerçek davranışları kaydetti mi?” sorularına cevap ver. Burada metni beğenmekten çok, dinleme/izleme kararlarının işlevini incelersin.","workedExamples":["Özgün mikro ses kaydı şu cümlelerle başlasın: “Çocukken evimizin dar koridorunda yüksek sesle okurdum. Sözcükler duvara çarpıp geri gelince hangisinin ağır, hangisinin hafif olduğunu duyar gibi olurdum.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Çocukluk deneyiminin konuşmacının dile bakışına nasıl bağlandığını belirlemek” olarak yazılır. Koridor ve yüksek sesle okuma ayrıntılarından, ses ile söz seçimi arasında ilişki kurulacağı tahmin edilir. Strateji olarak iki sütun kullanılır: “yaşam olayı” ve “dile/üsluba etkisi”. İlk sütuna koridorda sesli okuma, ikinci sütuna sözcüklerin ses değerine dikkat etme kaydedilir. Gözlem formunda “Tahminimi kayıt içindeki en az bir ifadeyle sınadım” maddesi bulunur. Öğrenci, “ağır/hafif sözcük” ifadesini fiziksel ağırlık sanmaz; bağlamın ses ve etkiyle ilgili olduğunu not eder. Kayıt ilerlediğinde bu tahmin desteklenmezse düzeltilir.","Özgün mikro görüntüde bir masa, kapalı bir defter ve açık bir dijital not ekranı görülür. Konuşmacı şöyle der: “İlk taslaklarımı saklamadım; sonra eksiklerimin de bana yol gösterdiğini fark ettim. Şimdi silmek yerine yanına nedenini yazıyorum.”\n\n**Çözüm:** Amaç, “Konuşmacının yazma alışkanlığındaki değişimi ve bunu anlatırken kurduğu karşıtlığı izlemek”tir. Görsellerden geçmiş ile güncel çalışma biçiminin karşılaştırılacağı tahmin edilir. “Önceki alışkanlık–fark etme–yeni davranış” akış şeması strateji olarak seçilir. Öğrenci ilk bölümü kesmeden izler, sonra defter ile dijital ekranın sözlü anlatımı nasıl desteklediğini forma yazar. “Silmek yerine yanına nedenini yazmak” davranışı, değişimin somut kanıtıdır. Böylece görüntü, yalnız dekor olarak değil otobiyografik dönüşümün göstergesi olarak değerlendirilir."],"commonMistakes":"En yaygın hata, amacı “otobiyografiyi dinleyeceğim” biçiminde bırakmaktır; bu ifade hangi kanıtın aranacağını göstermez. Başka bir hata, açılış görselinden hareketle yapılan tahmini kesin bilgi gibi yazmaktır. Her sözü eksiksiz not etmeye çalışmak da ses tonu, yüz ifadesi ve görüntü ayrıntılarını kaçırabilir. Gözlem formunu kayıt bittikten sonra ezbere doldurmak, formun süreç yönetme işlevini ortadan kaldırır. Son olarak strateji değiştirmeyi başarısızlık saymak yanlıştır: değişiklik, neden belirtilerek yapılıyorsa bilinçli bir yönetim kararıdır.","selfCheck":["Dinleme/izleme amacımı tek ve gözlenebilir bir cümleyle belirledim mi?","Başlık ve görsellerden içerik ile anlatım biçimine ilişkin geçici tahminler kurdum mu?","Amacıma uygun yöntem, strateji ve not düzeni seçtim mi?","Gözlem formuma davranış ve kanıt içeren maddeler yazdım mı?","Görsel ve işitsel unsurları birlikte izledim mi?","Kurallara uyarak seçtiğim stratejiyle ilişkiyi sürdürdüm mü?","Tahminlerimi kayıt içindeki kanıtlarla doğruladım veya düzelttim mi?","Süreç sonunda yönetim kararlarımın işe yarayıp yaramadığını değerlendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Otobiyografiyi Amaçlı Dinleme/İzleme ve Süreci Yönetme: TDE1.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"142cbd13859a9cecca2ca012bede32395b34e6bbf5cea35ba430887db57b2e00","reviewDecisionSha256":"9a9d8eebcefec60d5d019240dd82a079df4d116e90b5d1abe3412b2e2afecd9e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:142cbd13859a9cecca2ca012bede32395b34e6bbf5cea35ba430887db57b2e00","reviewedHash":"sha256:142cbd13859a9cecca2ca012bede32395b34e6bbf5cea35ba430887db57b2e00","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9a9d8eebcefec60d5d019240dd82a079df4d116e90b5d1abe3412b2e2afecd9e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n039","contentProjectionSha256":"142cbd13859a9cecca2ca012bede32395b34e6bbf5cea35ba430887db57b2e00","reviewDecisionSha256":"9a9d8eebcefec60d5d019240dd82a079df4d116e90b5d1abe3412b2e2afecd9e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n040","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.2","objective":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Öğretici metin ön bilgileriyle otobiyografi özelliklerine ilişkin görüş oluşturma ve bilinmeyen söz varlığını bağlamdan çıkarma.","Otobiyografinin düzenlenişine ilişkin çıkarımları listeleme; önceki öğretici metinlerle karşılaştırmalı bilgi haritası oluşturma.","Söz varlığının üsluba katkısına ilişkin gerekçeli görüş bildirme."],"physicalPages":[94],"evidenceId":"EV-TDE2026-P094-T04-APP-TDE1.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Otobiyografide Söz Varlığından Anlama Ulaşma","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında dinlediğin/izlediğin bir otobiyografiden sistemli biçimde anlam oluşturmayı öğreneceksin. Süreç, yalnız anlatılan olayları sıralamak değildir. Ön bilgilerini metindeki kanıtlarla ilişkilendirecek, bilinmeyen sözlerin anlamını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgiler ile çıkarımları ayıracak, yaşam olaylarının düzenlenişini ve ana düşünceyi belirleyecek, otobiyografiyi daha önce karşılaştığın öğretici metinlerle ortak ölçütler üzerinden karşılaştıracaksın. Söz varlığını işlevine göre sınıflandıracak; seçilen kelime ve ifadelerin üsluba katkısı hakkında gerekçeli görüş bildireceksin. Son aşamada ana çizgiyi koruyan bir özet ve kanıta dayalı geri bildirim oluşturacaksın.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ön bilgi**, daha önce öğrendiğin tür, anlatım ve söz varlığı bilgisidir. Ön bilgi anlamayı başlatır; ancak metindeki kanıtın yerine geçmez. **Bağlam**, bir sözün çevresindeki cümleler, görüntüler, ses tonu, olay ve durum bütünüdür. Bilinmeyen bir ifade için önce bağlam ipuçları kullanılır, sonra tahmin kaydın ilerleyen bölümleriyle sınanır.\n\n**Açık bilgi**, kayıtta doğrudan söylenen veya gösterilen bilgidir. **Çıkarım**, birden çok açık kanıtın ilişkilendirilmesiyle ulaşılan, gerekçesi gösterilebilir sonuçtur. **Konu**, metnin ne hakkında olduğunu; **ana düşünce**, anlatılanların hangi temel yargı etrafında birleştiğini gösterir. Otobiyografide olayların kronolojik verilmesi zorunlu değildir; geriye dönüş, seçilmiş anı, açıklama ve değerlendirme parçaları bir düzen kurabilir.\n\n**Karşılaştırma**, iki metni aynı ölçütle incelemektir. Otobiyografi ile bir öğretici metin; amaç, düzen, dil, üslup, öznel-nesnel anlatım ve bilgi sunma biçimi bakımından karşılaştırılabilir. **Sınıflandırma**, sözleri ya da ifadeleri işlevlerine göre gruplamaktır: zaman bildirenler, duygu yansıtanlar, açıklama yapanlar, kişisel üslubu belirginleştirenler gibi. **Tepki verme**, metni özetlemek ve gerekçeli geri bildirim sunmaktır; yalnız “beğendim” demek yeterli değildir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE1.2.1’den TDE1.2.6’ya kadar ilerleyen anlam oluşturma işlemlerini otobiyografi kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle aynı satırda birleştirir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Otobiyografinin kişinin kendi yaşamını anlatması, öğretici metinlerin bilgi verme amacı taşıyabilmesi ve anlatım biçimlerinin işlevleri gibi önceki bilgilerini hatırla. Ardından kayıtta bunların karşılığını ara. “Birinci kişi kullanılmıştır, öyleyse bütün bilgiler nesneldir” gibi bir genelleme yapma; kişisel anlatım hem bilgi hem yorum içerebilir.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen bir kelimeyi tek başına değil, çevresindeki eylem, görüntü ve sözlerle ele al. Olası anlamı kısa biçimde yaz, hangi ipucundan yararlandığını belirt ve sonraki kullanımda tahmini sınamaya hazır ol. Söz varlığının üsluba katkısını düşünürken sözcüğün yalnız sözlük anlamına değil çağrıştırdığı tona da bak.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açık bilgileri listele: anlatılan olay, kişiler, zaman ifadeleri, neden-sonuç bağları ve konuşmacının doğrudan yargıları. Sonra “Bu ayrıntılar birlikte ne düşündürüyor?” sorusuyla çıkarım üret. Konu, ana düşünce, yardımcı düşünceler ve anlatma amacı için ayrı kanıtlar göster. Olayların seçiliş ve sıralanış biçiminden otobiyografinin düzenine ilişkin sonuç çıkarabilirsin.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Dinleme/izleme öncesi tahminlerini son tespitlerinle karşılaştır. Ardından otobiyografiyi daha önceki bir öğretici metinle aynı başlıklarda incele: bilgi kaynağı, kişisel yaşantının rolü, anlatıcı, düzen, söz varlığı ve üslup. Karşılaştırmalı bilgi haritasında iki metnin ortak ve ayrılan yönlerini kanıtla göster.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** Kayıttaki ifadeleri öznel/nesnel, doğrudan bilgi/yorum, gerçek yaşantı iddiası/kurgusal anlatım özelliği ve güvenilirlik göstergeleri bakımından ayır. Otobiyografi “gerçek yaşamı anlatma” iddiası taşısa da her ayrıntının doğruluğu yalnız anlatıcının sözüyle kesinleşmez. Söz varlığını da kullanım amacına göre sınıflandır: zamanı kuran, duyguyu yoğunlaştıran, açıklayan, karşılaştıran veya kişisel söyleyişi belirginleştiren ifadeler.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Özetinde yaşam öyküsünün ana çizgisini, dönüm noktasını ve ana düşünceyi koru; ayrıntıları yığma. Geri bildirimde “Söz varlığı anlatıcının üslubunu güçlendiriyor” gibi genel bir yargı yerine belirli ifadeyi, oluşturduğu etkiyi ve bu etkinin anlatma amacıyla ilişkisini açıkla.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro ses parçası şöyledir: “İlk kez bir kütüphanenin eşiğinden içeri girdiğimde raflar bana kapalı kutular gibi görünmüştü. Görevli, ‘Her raf başka bir yol,’ dedi. O günden sonra sözcüklerin izini sürmek günlük alışkanlığım oldu.”\n\n**Çözüm:** Açık bilgiler; kişinin ilk kez kütüphaneye girmesi, görevlinin sözü ve sonrasında oluşan alışkanlıktır. “Kapalı kutular” ifadesi rafların gerçekten kutu olduğunu değil, kitapların henüz bilinmeyen içerikler taşıdığını düşündürür. “Sözcüklerin izini sürmek” bağlamdan, kelimeleri araştırmak ve anlamlarını takip etmek biçiminde tahmin edilir. Olay düzeni “ilk karşılaşma–uyarıcı söz–kalıcı alışkanlık”tır. Ana düşünce, küçük bir karşılaşmanın dil merakını başlatabilmesidir. Söz varlığı, yol ve iz çağrışımlarıyla öğrenmeyi hareket hâlinde gösterir; bu, anlatıma kişisel ve canlı bir ton kazandırır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro görüntü kaydında konuşmacı eski kâğıtları ayırırken şunları söyler: “Yazı masam küçüktü; cümlelerim oraya sığmıyordu. Önce kısa notlar yazdım, sonra aynı olayı farklı biçimlerde anlatmayı denedim. Başarısız taslakları sakladım; çünkü her biri eksik yanımı gösteriyordu.” Karşılaştırma için özgün öğretici cümle şöyledir: “Düzenli yazma, tekrar, geri bildirim ve yeniden düzenleme gerektirir.”\n\n**Çözüm:** Otobiyografik parçada kişisel yaşantı, benzetmeli söyleyiş ve öz değerlendirme vardır; öğretici cümle ise doğrudan, genelleyici bilgi sunar. İki metnin ortak iletisi, yazmanın yineleme ve gelişim gerektirmesidir. “Cümlelerim masaya sığmıyordu” sözü gerçek mekân ölçüsü değil, üretme isteğinin yoğunluğunu anlatan kişisel bir ifadedir. Sözler “mekân bildiren”, “süreç bildiren” ve “öz değerlendirme yapan” biçiminde sınıflandırılabilir. Kısa özet: Konuşmacı, sınırlı imkânlarla başladığı yazma deneyimini tekrar ve taslaklarını inceleme yoluyla geliştirmiştir. Geri bildirim: “Küçük masa–sığmayan cümleler karşıtlığı, üretme arzusunu somutlaştırıyor; ancak başarısız taslakların nasıl değerlendirildiğine bir örnek eklenmesi süreci daha görünür kılabilir.”\n\n## Sık yapılan hata\n\nÖn bilgiyi metne zorla uygulamak, ilk ciddi hatadır. Otobiyografi olduğunu bilmek, her cümlenin doğrulanmış nesnel bilgi olduğu anlamına gelmez. Bağlamdan anlam tahmin ederken yalnız yakınındaki tek sözcüğe bakmak da yanıltıcıdır; görüntü, ses tonu ve olay bütünlüğü hesaba katılmalıdır. Açık bilgiyi çıkarım gibi, çıkarımı da kesin bilgi gibi sunmak kanıt-yargı ayrımını bozar. Karşılaştırmada bir metni dil, diğerini yalnız içerik bakımından incelemek ortak ölçüt ilkesine aykırıdır. Son olarak özet ile eleştiriyi karıştırmak, metnin ana çizgisini kaybettirir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi metindeki gerçek kanıtlarla ilişkilendirdim mi?\n- Bilinmeyen sözün anlamını bağlamdan tahmin edip tahminimi sınadım mı?\n- Açık bilgi ile çıkarımı ayrı yazdım mı?\n- Konu, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatma amacı için kanıt gösterdim mi?\n- Otobiyografiyi öğretici metinle aynı ölçütler üzerinden karşılaştırdım mı?\n- Söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandırdım mı?\n- Seçilen ifadelerin üsluba katkısını gerekçelendirdim mi?\n- Özet ile geri bildirimi birbirinden ayırdım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n040__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-2","captionKey":"tr-g09-tde-n040__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.1","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.2","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.3","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Otobiyografi ve öğretici metin bilgisi; kayıttaki birinci kişi, yaşam olayı ve açıklamalar"},{"v":"Ön bilgiyi metindeki karşılığıyla eşleştirerek tür ve anlatım hakkında görüş oluşturma"},{"v":"Ön bilgi, kayıt kanıtının yerine geçirilmiyor"}],[{"v":"TDE1.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Bilinmeyen sözün çevresindeki cümle, görüntü, ses tonu ve olay ipuçları"},{"v":"Sözün bağlam anlamını geçici olarak belirleyip sonraki kullanımla sınama"},{"v":"Tahminin dayandığı ipucu açıkça yazılıyor"}],[{"v":"TDE1.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Açık olaylar, neden-sonuç bağları, yaşam dönüm noktaları ve söz varlığı"},{"v":"Düzen, konu, ana düşünce, yardımcı düşünce, amaç ve üslup hakkında kanıtlı sonuç çıkarma"},{"v":"Açık bilgi ile yorum birbirinden ayrılıyor"}],[{"v":"TDE1.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"İlk tahminler ve son tespitler; otobiyografi ile önceki öğretici metin"},{"v":"Ortak ölçütlerle karşılaştırmalı bilgi haritası oluşturma"},{"v":"İki metinde de aynı ölçütler kullanılıyor"}],[{"v":"TDE1.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Öznel/nesnel ifadeler, bilgi/yorum ayrımı ve farklı işlevdeki söz varlığı"},{"v":"Sözleri zaman, duygu, açıklama ve kişisel üslup işlevlerine göre gruplama"},{"v":"Sınıf kararı bütün bağlama dayanıyor"}],[{"v":"TDE1.2.6 Tepki verir"},{"v":"Ana çizgiyi koruyan özet ile belirli söz ve üslup kanıtları"},{"v":"Otobiyografiyi özetleme ve söz varlığının üsluba katkısına gerekçeli görüş bildirme"},{"v":"Özet ile değerlendirme birbirine karıştırılmıyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-078","tr-g09-tde-qf-079"],"questionRanges":[{"start":386,"end":390},{"start":391,"end":395}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n040__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n040__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE1.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” için uygulama veya kanıt “Otobiyografi ve öğretici metin bilgisi; kayıttaki birinci kişi, yaşam olayı ve açıklamalar”, katkı ya da tema uygulaması “Ön bilgiyi metindeki karşılığıyla eşleştirerek tür ve anlatım hakkında görüş oluşturma”, doğrulama ölçütü “Ön bilgi, kayıt kanıtının yerine geçirilmiyor”dür; 2. satırda “TDE1.2.2 Tahmin eder” için uygulama veya kanıt “Bilinmeyen sözün çevresindeki cümle, görüntü, ses tonu ve olay ipuçları”, katkı ya da tema uygulaması “Sözün bağlam anlamını geçici olarak belirleyip sonraki kullanımla sınama”, doğrulama ölçütü “Tahminin dayandığı ipucu açıkça yazılıyor”dür; 3. satırda “TDE1.2.3 Çıkarım yapar” için uygulama veya kanıt “Açık olaylar, neden-sonuç bağları, yaşam dönüm noktaları ve söz varlığı”, katkı ya da tema uygulaması “Düzen, konu, ana düşünce, yardımcı düşünce, amaç ve üslup hakkında kanıtlı sonuç çıkarma”, doğrulama ölçütü “Açık bilgi ile yorum birbirinden ayrılıyor”dür; 4. satırda “TDE1.2.4 Karşılaştırır” için uygulama veya kanıt “İlk tahminler ve son tespitler; otobiyografi ile önceki öğretici metin”, katkı ya da tema uygulaması “Ortak ölçütlerle karşılaştırmalı bilgi haritası oluşturma”, doğrulama ölçütü “İki metinde de aynı ölçütler kullanılıyor”dür; 5. satırda “TDE1.2.5 Sınıflandırır” için uygulama veya kanıt “Öznel/nesnel ifadeler, bilgi/yorum ayrımı ve farklı işlevdeki söz varlığı”, katkı ya da tema uygulaması “Sözleri zaman, duygu, açıklama ve kişisel üslup işlevlerine göre gruplama”, doğrulama ölçütü “Sınıf kararı bütün bağlama dayanıyor”dür; 6. satırda “TDE1.2.6 Tepki verir” için uygulama veya kanıt “Ana çizgiyi koruyan özet ile belirli söz ve üslup kanıtları”, katkı ya da tema uygulaması “Otobiyografiyi özetleme ve söz varlığının üsluba katkısına gerekçeli görüş bildirme”, doğrulama ölçütü “Özet ile değerlendirme birbirine karıştırılmıyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n040__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde1-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında dinlediğin/izlediğin bir otobiyografiden sistemli biçimde anlam oluşturmayı öğreneceksin. Süreç, yalnız anlatılan olayları sıralamak değildir. Ön bilgilerini metindeki kanıtlarla ilişkilendirecek, bilinmeyen sözlerin anlamını bağlamdan tahmin edecek, açık bilgiler ile çıkarımları ayıracak, yaşam olaylarının düzenlenişini ve ana düşünceyi belirleyecek, otobiyografiyi daha önce karşılaştığın öğretici metinlerle ortak ölçütler üzerinden karşılaştıracaksın. Söz varlığını işlevine göre sınıflandıracak; seçilen kelime ve ifadelerin üsluba katkısı hakkında gerekçeli görüş bildireceksin. Son aşamada ana çizgiyi koruyan bir özet ve kanıta dayalı geri bildirim oluşturacaksın.","keyConcepts":"**Ön bilgi**, daha önce öğrendiğin tür, anlatım ve söz varlığı bilgisidir. Ön bilgi anlamayı başlatır; ancak metindeki kanıtın yerine geçmez. **Bağlam**, bir sözün çevresindeki cümleler, görüntüler, ses tonu, olay ve durum bütünüdür. Bilinmeyen bir ifade için önce bağlam ipuçları kullanılır, sonra tahmin kaydın ilerleyen bölümleriyle sınanır.\n\n**Açık bilgi**, kayıtta doğrudan söylenen veya gösterilen bilgidir. **Çıkarım**, birden çok açık kanıtın ilişkilendirilmesiyle ulaşılan, gerekçesi gösterilebilir sonuçtur. **Konu**, metnin ne hakkında olduğunu; **ana düşünce**, anlatılanların hangi temel yargı etrafında birleştiğini gösterir. Otobiyografide olayların kronolojik verilmesi zorunlu değildir; geriye dönüş, seçilmiş anı, açıklama ve değerlendirme parçaları bir düzen kurabilir.\n\n**Karşılaştırma**, iki metni aynı ölçütle incelemektir. Otobiyografi ile bir öğretici metin; amaç, düzen, dil, üslup, öznel-nesnel anlatım ve bilgi sunma biçimi bakımından karşılaştırılabilir. **Sınıflandırma**, sözleri ya da ifadeleri işlevlerine göre gruplamaktır: zaman bildirenler, duygu yansıtanlar, açıklama yapanlar, kişisel üslubu belirginleştirenler gibi. **Tepki verme**, metni özetlemek ve gerekçeli geri bildirim sunmaktır; yalnız “beğendim” demek yeterli değildir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE1.2.1’den TDE1.2.6’ya kadar ilerleyen anlam oluşturma işlemlerini otobiyografi kanıtı, tema uygulaması ve kontrol ölçütüyle aynı satırda birleştirir.","steps":"**1. TDE1.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Otobiyografinin kişinin kendi yaşamını anlatması, öğretici metinlerin bilgi verme amacı taşıyabilmesi ve anlatım biçimlerinin işlevleri gibi önceki bilgilerini hatırla. Ardından kayıtta bunların karşılığını ara. “Birinci kişi kullanılmıştır, öyleyse bütün bilgiler nesneldir” gibi bir genelleme yapma; kişisel anlatım hem bilgi hem yorum içerebilir.\n\n**2. TDE1.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen bir kelimeyi tek başına değil, çevresindeki eylem, görüntü ve sözlerle ele al. Olası anlamı kısa biçimde yaz, hangi ipucundan yararlandığını belirt ve sonraki kullanımda tahmini sınamaya hazır ol. Söz varlığının üsluba katkısını düşünürken sözcüğün yalnız sözlük anlamına değil çağrıştırdığı tona da bak.\n\n**3. TDE1.2.3 — Çıkarım yapar.** Önce açık bilgileri listele: anlatılan olay, kişiler, zaman ifadeleri, neden-sonuç bağları ve konuşmacının doğrudan yargıları. Sonra “Bu ayrıntılar birlikte ne düşündürüyor?” sorusuyla çıkarım üret. Konu, ana düşünce, yardımcı düşünceler ve anlatma amacı için ayrı kanıtlar göster. Olayların seçiliş ve sıralanış biçiminden otobiyografinin düzenine ilişkin sonuç çıkarabilirsin.\n\n**4. TDE1.2.4 — Karşılaştırır.** Dinleme/izleme öncesi tahminlerini son tespitlerinle karşılaştır. Ardından otobiyografiyi daha önceki bir öğretici metinle aynı başlıklarda incele: bilgi kaynağı, kişisel yaşantının rolü, anlatıcı, düzen, söz varlığı ve üslup. Karşılaştırmalı bilgi haritasında iki metnin ortak ve ayrılan yönlerini kanıtla göster.\n\n**5. TDE1.2.5 — Sınıflandırır.** Kayıttaki ifadeleri öznel/nesnel, doğrudan bilgi/yorum, gerçek yaşantı iddiası/kurgusal anlatım özelliği ve güvenilirlik göstergeleri bakımından ayır. Otobiyografi “gerçek yaşamı anlatma” iddiası taşısa da her ayrıntının doğruluğu yalnız anlatıcının sözüyle kesinleşmez. Söz varlığını da kullanım amacına göre sınıflandır: zamanı kuran, duyguyu yoğunlaştıran, açıklayan, karşılaştıran veya kişisel söyleyişi belirginleştiren ifadeler.\n\n**6. TDE1.2.6 — Tepki verir.** Özetinde yaşam öyküsünün ana çizgisini, dönüm noktasını ve ana düşünceyi koru; ayrıntıları yığma. Geri bildirimde “Söz varlığı anlatıcının üslubunu güçlendiriyor” gibi genel bir yargı yerine belirli ifadeyi, oluşturduğu etkiyi ve bu etkinin anlatma amacıyla ilişkisini açıkla.","workedExamples":["Özgün mikro ses parçası şöyledir: “İlk kez bir kütüphanenin eşiğinden içeri girdiğimde raflar bana kapalı kutular gibi görünmüştü. Görevli, ‘Her raf başka bir yol,’ dedi. O günden sonra sözcüklerin izini sürmek günlük alışkanlığım oldu.”\n\n**Çözüm:** Açık bilgiler; kişinin ilk kez kütüphaneye girmesi, görevlinin sözü ve sonrasında oluşan alışkanlıktır. “Kapalı kutular” ifadesi rafların gerçekten kutu olduğunu değil, kitapların henüz bilinmeyen içerikler taşıdığını düşündürür. “Sözcüklerin izini sürmek” bağlamdan, kelimeleri araştırmak ve anlamlarını takip etmek biçiminde tahmin edilir. Olay düzeni “ilk karşılaşma–uyarıcı söz–kalıcı alışkanlık”tır. Ana düşünce, küçük bir karşılaşmanın dil merakını başlatabilmesidir. Söz varlığı, yol ve iz çağrışımlarıyla öğrenmeyi hareket hâlinde gösterir; bu, anlatıma kişisel ve canlı bir ton kazandırır.","Özgün mikro görüntü kaydında konuşmacı eski kâğıtları ayırırken şunları söyler: “Yazı masam küçüktü; cümlelerim oraya sığmıyordu. Önce kısa notlar yazdım, sonra aynı olayı farklı biçimlerde anlatmayı denedim. Başarısız taslakları sakladım; çünkü her biri eksik yanımı gösteriyordu.” Karşılaştırma için özgün öğretici cümle şöyledir: “Düzenli yazma, tekrar, geri bildirim ve yeniden düzenleme gerektirir.”\n\n**Çözüm:** Otobiyografik parçada kişisel yaşantı, benzetmeli söyleyiş ve öz değerlendirme vardır; öğretici cümle ise doğrudan, genelleyici bilgi sunar. İki metnin ortak iletisi, yazmanın yineleme ve gelişim gerektirmesidir. “Cümlelerim masaya sığmıyordu” sözü gerçek mekân ölçüsü değil, üretme isteğinin yoğunluğunu anlatan kişisel bir ifadedir. Sözler “mekân bildiren”, “süreç bildiren” ve “öz değerlendirme yapan” biçiminde sınıflandırılabilir. Kısa özet: Konuşmacı, sınırlı imkânlarla başladığı yazma deneyimini tekrar ve taslaklarını inceleme yoluyla geliştirmiştir. Geri bildirim: “Küçük masa–sığmayan cümleler karşıtlığı, üretme arzusunu somutlaştırıyor; ancak başarısız taslakların nasıl değerlendirildiğine bir örnek eklenmesi süreci daha görünür kılabilir.”"],"commonMistakes":"Ön bilgiyi metne zorla uygulamak, ilk ciddi hatadır. Otobiyografi olduğunu bilmek, her cümlenin doğrulanmış nesnel bilgi olduğu anlamına gelmez. Bağlamdan anlam tahmin ederken yalnız yakınındaki tek sözcüğe bakmak da yanıltıcıdır; görüntü, ses tonu ve olay bütünlüğü hesaba katılmalıdır. Açık bilgiyi çıkarım gibi, çıkarımı da kesin bilgi gibi sunmak kanıt-yargı ayrımını bozar. Karşılaştırmada bir metni dil, diğerini yalnız içerik bakımından incelemek ortak ölçüt ilkesine aykırıdır. Son olarak özet ile eleştiriyi karıştırmak, metnin ana çizgisini kaybettirir.","selfCheck":["Ön bilgilerimi metindeki gerçek kanıtlarla ilişkilendirdim mi?","Bilinmeyen sözün anlamını bağlamdan tahmin edip tahminimi sınadım mı?","Açık bilgi ile çıkarımı ayrı yazdım mı?","Konu, ana düşünce, yardımcı düşünce ve anlatma amacı için kanıt gösterdim mi?","Otobiyografiyi öğretici metinle aynı ölçütler üzerinden karşılaştırdım mı?","Söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandırdım mı?","Seçilen ifadelerin üsluba katkısını gerekçelendirdim mi?","Özet ile geri bildirimi birbirinden ayırdım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Otobiyografide Söz Varlığından Anlama Ulaşma: TDE1.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bc70e24b10881c69e5b0dd67f627cd019a3860e882fd620a9eb478c9a89a027c","reviewDecisionSha256":"440a1ce27ecc2c21180d1ec67a2c2e7053f140e3df1b68d698d060ee76527f55","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bc70e24b10881c69e5b0dd67f627cd019a3860e882fd620a9eb478c9a89a027c","reviewedHash":"sha256:bc70e24b10881c69e5b0dd67f627cd019a3860e882fd620a9eb478c9a89a027c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:440a1ce27ecc2c21180d1ec67a2c2e7053f140e3df1b68d698d060ee76527f55; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n040","contentProjectionSha256":"bc70e24b10881c69e5b0dd67f627cd019a3860e882fd620a9eb478c9a89a027c","reviewDecisionSha256":"440a1ce27ecc2c21180d1ec67a2c2e7053f140e3df1b68d698d060ee76527f55","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n041","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.3","objective":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri belirleme; bunlarla üslup arasında neden-sonuç ilişkisi kurma.","Metnin tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknolojiyle ilişkisini çözümleme; çalışma kâğıdı kullanma."],"physicalPages":[94],"evidenceId":"EV-TDE2026-P094-T04-APP-TDE1.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Otobiyografide Üslup ve Yapı İlişkisini Çözümleme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında dinlediğin/izlediğin otobiyografiyi parçalara ayırarak ve parçalar arasındaki ilişkileri kurarak çözümlemeyi öğreneceksin. Önce anlatıcı konumunu, yaşam olaylarını, kişi, zaman ve mekân ayrıntılarını; kullanılan anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri; dil ile anlatım özelliklerini belirleyeceksin. Sonra bunların birbirinden bağımsız olmadığını gösterecek, söz varlığı ve cümle düzeninin üslubu nasıl oluşturduğunu açıklayacaksın. Metindeki kanıtlardan hareketle tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknolojiyle kurulabilecek ilişkileri değerlendirecek; fakat kayıtta bulunmayan dönem, kişi ya da yaşam bilgilerini eklemeyeceksin. Çalışma kâğıdını, parça–ilişki–kanıt düzeninde kullanarak çözümlemeni denetlenebilir hâle getireceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Çözümleme**, bir metni yalnız bölmek değil, belirlenen parçaların bütüne nasıl katkı sağladığını açıklamaktır. Otobiyografide **anlatıcı**, yaşamını anlatan “ben”dir; ancak anlatan ben ile geçmişte deneyimi yaşayan ben arasında zaman ve değerlendirme farkı bulunabilir. **Yapı unsurları**, seçilen yaşam olayları, bunların sırası, kişiler, zaman, mekân ve dönüm noktalarıdır.\n\n**Anlatım biçimleri** arasında öyküleme, betimleme ve açıklama yer alabilir. **Anlatım teknikleri** olarak geriye dönüş, diyalog ve monolog gibi yollar kullanılabilir. Bir teknik yalnız adlandırılmaz; neden seçildiği ve dinleyici/izleyici üzerindeki etkisi açıklanır. **Üslup**, anlatıcının sözcük seçimi, cümle yapısı, ses tonu, tekrarları, benzetmeleri, ayrıntı düzeyi ve anlatım tercihleriyle ortaya çıkan kişisel söyleyiş biçimidir. Duruluk, akıcılık, yalınlık, özgünlük ve tutarlılık gibi anlatım özellikleri üslubu değerlendirmede kullanılabilir.\n\n**Disiplinler arası ilişki**, metindeki bir ayrıntının başka bir bilgi alanıyla bağlantısını kurmaktır. Eski bir iletişim aracı teknolojiyle; aile ve okul çevresi sosyolojiyle; korku, kararsızlık veya öz yeterlilik psikolojiyle; açıkça verilen toplumsal olay ve zaman göstergeleri tarihle ilişkilendirilebilir. Yalnız bir nesneden kesin tarih çıkarmak doğru değildir; metin kanıtı ve gerekirse güvenilir dış bilgi gerekir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE1.3.1’de belirlenen parçaları ve TDE1.3.2’de kurulan ilişkileri, anlatıma katkı ve doğrulama kanıtıyla birlikte gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.3.1 — Parçaları belirler: anlatıcı ve yaşam olayını saptar.** “Kim anlatıyor?”, “Hangi yaşam olayı seçilmiş?”, “Olayın anlatıldığı zaman ile yaşandığı zaman aynı mı?” sorularını cevapla. Otobiyografide kişi kendini anlatır; fakat her yaşam ayrıntısını değil, anlatma amacına hizmet eden seçilmiş kesitleri kullanır.\n\n**2. Yapı unsurlarını çıkar.** Olay veya durumları, ilişkili kişileri, mekânı, zaman işaretlerini ve değişim noktasını ayrı ayrı kaydet. Ardından kronolojik sıra mı, geriye dönüş mü, yoksa belirli bir tema çevresinde seçilmiş anılar mı kullanıldığını belirle. Görüntülü kayıtta mekân, nesne ve kurgu geçişleri de yapının parçasıdır.\n\n**3. Anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri belirle.** Bir anın olay akışıyla verilmesi öykülemeye; mekân veya kişinin ayrıntılarla görünür kılınması betimlemeye; bir düşüncenin nedenleriyle açıklanması açıklamaya örnek olabilir. Geçmiş sahneye dönüş geriye dönüş, kişinin kendi içinden geçenleri aktarması monolog, başka bir kişinin sözünün verilmesi diyalog işlevi görebilir. Adlandırmanın ardından metindeki kısa kanıtı göster.\n\n**4. Dil ve anlatım özelliklerini incele.** Dikkat çekici kelimeleri, tekrarları, cümle uzunluklarını, benzetmeleri, günlük veya daha işlenmiş ifadeleri kaydet. Bu seçimlerin anlatıcıyı nasıl konumlandırdığını açıkla. Kısa cümleler her zaman akıcılık sağlamaz; uzun cümleler de otomatik olarak ağır değildir. Etki, bağlam ve cümleler arasındaki bağla değerlendirilir.\n\n**5. TDE1.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri kur.** Seçilmiş olay ile ana düşünceyi, anlatım tekniği ile duygusal etkiyi, söz varlığı ile üslubu, görüntü ile sözlü anlatımı ilişkilendir. “Geriye dönüş kullanılmıştır” demek çözümlemenin yarısıdır; “Geriye dönüş, bugünkü değerlendirmeyi geçmişteki kararsızlıkla karşılaştırarak değişimi görünür kılar” demek ilişkiyi açıklar.\n\n**6. Disiplinler arası bağlantıları kanıtla sınırla.** Metinde açık zaman, toplumsal çevre, teknolojik araç veya psikolojik durum göstergesi varsa ilgili alanla bağlantı kur. Çalışma kâğıdında “metin kanıtı–ilişkili alan–yorumun sınırı” sütunları kullan. Kayıtta tarih belirtilmiyorsa yalnız bir nesneden kesin dönem adı üretme; “teknolojik değişim vurgulanıyor” gibi kanıt düzeyinde kal.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro ses metni şöyledir: “Eski okulun önünden her geçişimde aynı pencereye bakarım. İlk sunum günümde perde yarı açıktı. ‘Sesim duyulmayacak,’ diye geçirmiştim içimden. Öğretmenim, ‘İlk cümleyi yavaş söyle,’ dedi. Bugün o pencere bana korkuyu değil, başlamayı hatırlatıyor.”\n\n**Çözüm:** Anlatıcı, bugünden geçmişteki bir sunuma döner; bu nedenle geriye dönüş vardır. Mekân okul ve pencere çevresinde kurulmuştur. “Sesim duyulmayacak” iç konuşma, öğretmenin sözü diyalogdur. Geçmişteki korku ile bugünkü değerlendirme arasında karşıtlık bulunur. “Pencere” tekrarlanan bir yapı parçasıdır: önce kaygının bulunduğu mekânı, sonra başlama cesaretini çağrıştırır. Kısa cümleler ve doğrudan sözler anlatımı duru kılar. Psikoloji bağlantısı, anlatıcının kaygıdan öz güvene geçişidir; ancak bu kısa parçadan klinik bir durum çıkarılamaz. Parçalar, “başlamanın korkuyu dönüştürebileceği” düşüncesine hizmet eder.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro görüntü kaydında konuşmacı eski bir ses kayıt aygıtını masaya koyar ve şöyle der: “İlk denemelerimi buna kaydederdim. Bir cümleyi beş kez tekrar ettiğim olurdu. Şimdi ekrandaki dalga biçimine bakarak nerede durduğumu görüyorum; ama kulağıma güvenmeyi hâlâ daha önemli buluyorum.”\n\n**Çözüm:** Belirlenen parçalar; eski kayıt aygıtı, tekrarlanan denemeler, güncel ekran görüntüsü ve konuşmacının tercihidir. Açıklama biçimi ile karşılaştırma birlikte kullanılmıştır. “Buna kaydederdim” geçmiş alışkanlığı, “şimdi” güncel yöntemi gösterir. Teknoloji ilişkisi, kayıt araçlarının değişmesi ve geri bildirim biçiminin çeşitlenmesidir. Üslup, teknik ayrıntıyı kişisel yargıyla dengeler; “ama” bağlacı, görsel verinin yararı ile işitsel sezginin önemi arasında karşıtlık kurar. Bu nesnelerden kesin tarih çıkarılmaz. Metnin yapısı “geçmiş yöntem–bugünkü yöntem–kişisel sonuç” sırasındadır ve bu sıra, deneyimden süzülen görüşü açıkça ortaya koyar.\n\n## Sık yapılan hata\n\nÇözümlemede en sık yapılan hata, parça listesini ilişki açıklaması sanmaktır. “Geriye dönüş, diyalog, kısa cümle vardır” demek, bunların niçin kullanıldığını göstermez. Başka bir hata, üslubu yalnız birkaç sıfatla adlandırıp sözcük ve cümle kanıtı vermemektir. Görüntüde görülen eski bir nesneden kesin dönem veya toplum yorumu çıkarmak da kanıt sınırını aşar. Anlatıcı ile gerçek kişinin bütün yaşamını aynı şey saymak, seçme ve düzenleme işlevini gözden kaçırır. Son olarak disiplinler arası ilişki kurarken metni başka ders bilgisiyle doldurmak yerine, metindeki ayrıntının hangi soruyu açtığını göstermek gerekir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Anlatıcıyı, seçilmiş yaşam olayını, zaman ve mekânı belirledim mi?\n- Anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri metin kanıtıyla gösterdim mi?\n- Söz varlığı ve cümle yapısının üsluba katkısını açıkladım mı?\n- Yapı unsurları arasındaki ilişkileri neden-sonuç diliyle kurdum mu?\n- Görsel ve işitsel parçaların birbirini nasıl tamamladığını inceledim mi?\n- Tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknoloji bağlantılarını yalnız metindeki kanıta dayandırdım mı?\n- Kesin bilgi ile sınırlı yorum arasındaki farkı korudum mu?\n- Çalışma kâğıdımda parça, ilişki, katkı ve kanıtı birlikte gösterdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n041__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-3","captionKey":"tr-g09-tde-n041__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.1","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.2","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.3","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.4"],"rows":[[{"v":"TDE1.3.1 Anlatıcı ve yaşam olayı"},{"v":"Anlatan ben, geçmişteki deneyim, kişi, zaman ve mekân ayrıntıları"},{"v":"Otobiyografik kesitin yapı parçalarını belirleme"},{"v":"Her parça kayıttaki belirli söz veya görüntüyle gösteriliyor"}],[{"v":"TDE1.3.1 Anlatım biçimi ve teknik"},{"v":"Öyküleme, betimleme, açıklama; geriye dönüş, monolog veya diyalog"},{"v":"Yaşam olayının nasıl düzenlenip sunulduğunu görünür kılma"},{"v":"Teknik yalnız adlandırılmıyor, kısa kanıtı veriliyor"}],[{"v":"TDE1.3.1 Dil ve anlatım"},{"v":"Söz seçimi, cümle yapısı, tekrar, ses tonu ve görsel-işitsel destek"},{"v":"Duruluk, akıcılık, özgünlük ve tutarlılık üzerinden üslubu belirginleştirme"},{"v":"Üslup yargısı birden çok dil kanıtına dayanıyor"}],[{"v":"TDE1.3.2 Yapı–üslup ilişkisi"},{"v":"Seçilmiş olay, zaman düzeni, teknik ve kişisel söz varlığı"},{"v":"Teknik seçimlerin anlatıcının amacı ve dinleyici/izleyici etkisiyle ilişkisini açıklama"},{"v":"Neden-sonuç ilişkisi açıkça kuruluyor"}],[{"v":"TDE1.3.2 Disiplinler arası bağ"},{"v":"Metinde açıkça bulunan toplumsal çevre, duygu, zaman veya teknolojik araç göstergeleri"},{"v":"Tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknoloji bağlantılarını metin sınırında değerlendirme"},{"v":"Kayıtta olmayan dönem veya kişi bilgisi eklenmiyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-080","tr-g09-tde-qf-081"],"questionRanges":[{"start":396,"end":400},{"start":401,"end":405}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n041__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu","tr-g09-tde-n041__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE1.3.1 Anlatıcı ve yaşam olayı” için uygulama veya kanıt “Anlatan ben, geçmişteki deneyim, kişi, zaman ve mekân ayrıntıları”, katkı ya da tema uygulaması “Otobiyografik kesitin yapı parçalarını belirleme”, doğrulama ölçütü “Her parça kayıttaki belirli söz veya görüntüyle gösteriliyor”dür; 2. satırda “TDE1.3.1 Anlatım biçimi ve teknik” için uygulama veya kanıt “Öyküleme, betimleme, açıklama; geriye dönüş, monolog veya diyalog”, katkı ya da tema uygulaması “Yaşam olayının nasıl düzenlenip sunulduğunu görünür kılma”, doğrulama ölçütü “Teknik yalnız adlandırılmıyor, kısa kanıtı veriliyor”dür; 3. satırda “TDE1.3.1 Dil ve anlatım” için uygulama veya kanıt “Söz seçimi, cümle yapısı, tekrar, ses tonu ve görsel-işitsel destek”, katkı ya da tema uygulaması “Duruluk, akıcılık, özgünlük ve tutarlılık üzerinden üslubu belirginleştirme”, doğrulama ölçütü “Üslup yargısı birden çok dil kanıtına dayanıyor”dür; 4. satırda “TDE1.3.2 Yapı–üslup ilişkisi” için uygulama veya kanıt “Seçilmiş olay, zaman düzeni, teknik ve kişisel söz varlığı”, katkı ya da tema uygulaması “Teknik seçimlerin anlatıcının amacı ve dinleyici/izleyici etkisiyle ilişkisini açıklama”, doğrulama ölçütü “Neden-sonuç ilişkisi açıkça kuruluyor”dür; 5. satırda “TDE1.3.2 Disiplinler arası bağ” için uygulama veya kanıt “Metinde açıkça bulunan toplumsal çevre, duygu, zaman veya teknolojik araç göstergeleri”, katkı ya da tema uygulaması “Tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknoloji bağlantılarını metin sınırında değerlendirme”, doğrulama ölçütü “Kayıtta olmayan dönem veya kişi bilgisi eklenmiyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n041__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde1-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde1-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında dinlediğin/izlediğin otobiyografiyi parçalara ayırarak ve parçalar arasındaki ilişkileri kurarak çözümlemeyi öğreneceksin. Önce anlatıcı konumunu, yaşam olaylarını, kişi, zaman ve mekân ayrıntılarını; kullanılan anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri; dil ile anlatım özelliklerini belirleyeceksin. Sonra bunların birbirinden bağımsız olmadığını gösterecek, söz varlığı ve cümle düzeninin üslubu nasıl oluşturduğunu açıklayacaksın. Metindeki kanıtlardan hareketle tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknolojiyle kurulabilecek ilişkileri değerlendirecek; fakat kayıtta bulunmayan dönem, kişi ya da yaşam bilgilerini eklemeyeceksin. Çalışma kâğıdını, parça–ilişki–kanıt düzeninde kullanarak çözümlemeni denetlenebilir hâle getireceksin.","keyConcepts":"**Çözümleme**, bir metni yalnız bölmek değil, belirlenen parçaların bütüne nasıl katkı sağladığını açıklamaktır. Otobiyografide **anlatıcı**, yaşamını anlatan “ben”dir; ancak anlatan ben ile geçmişte deneyimi yaşayan ben arasında zaman ve değerlendirme farkı bulunabilir. **Yapı unsurları**, seçilen yaşam olayları, bunların sırası, kişiler, zaman, mekân ve dönüm noktalarıdır.\n\n**Anlatım biçimleri** arasında öyküleme, betimleme ve açıklama yer alabilir. **Anlatım teknikleri** olarak geriye dönüş, diyalog ve monolog gibi yollar kullanılabilir. Bir teknik yalnız adlandırılmaz; neden seçildiği ve dinleyici/izleyici üzerindeki etkisi açıklanır. **Üslup**, anlatıcının sözcük seçimi, cümle yapısı, ses tonu, tekrarları, benzetmeleri, ayrıntı düzeyi ve anlatım tercihleriyle ortaya çıkan kişisel söyleyiş biçimidir. Duruluk, akıcılık, yalınlık, özgünlük ve tutarlılık gibi anlatım özellikleri üslubu değerlendirmede kullanılabilir.\n\n**Disiplinler arası ilişki**, metindeki bir ayrıntının başka bir bilgi alanıyla bağlantısını kurmaktır. Eski bir iletişim aracı teknolojiyle; aile ve okul çevresi sosyolojiyle; korku, kararsızlık veya öz yeterlilik psikolojiyle; açıkça verilen toplumsal olay ve zaman göstergeleri tarihle ilişkilendirilebilir. Yalnız bir nesneden kesin tarih çıkarmak doğru değildir; metin kanıtı ve gerekirse güvenilir dış bilgi gerekir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE1.3.1’de belirlenen parçaları ve TDE1.3.2’de kurulan ilişkileri, anlatıma katkı ve doğrulama kanıtıyla birlikte gösterir.","steps":"**1. TDE1.3.1 — Parçaları belirler: anlatıcı ve yaşam olayını saptar.** “Kim anlatıyor?”, “Hangi yaşam olayı seçilmiş?”, “Olayın anlatıldığı zaman ile yaşandığı zaman aynı mı?” sorularını cevapla. Otobiyografide kişi kendini anlatır; fakat her yaşam ayrıntısını değil, anlatma amacına hizmet eden seçilmiş kesitleri kullanır.\n\n**2. Yapı unsurlarını çıkar.** Olay veya durumları, ilişkili kişileri, mekânı, zaman işaretlerini ve değişim noktasını ayrı ayrı kaydet. Ardından kronolojik sıra mı, geriye dönüş mü, yoksa belirli bir tema çevresinde seçilmiş anılar mı kullanıldığını belirle. Görüntülü kayıtta mekân, nesne ve kurgu geçişleri de yapının parçasıdır.\n\n**3. Anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri belirle.** Bir anın olay akışıyla verilmesi öykülemeye; mekân veya kişinin ayrıntılarla görünür kılınması betimlemeye; bir düşüncenin nedenleriyle açıklanması açıklamaya örnek olabilir. Geçmiş sahneye dönüş geriye dönüş, kişinin kendi içinden geçenleri aktarması monolog, başka bir kişinin sözünün verilmesi diyalog işlevi görebilir. Adlandırmanın ardından metindeki kısa kanıtı göster.\n\n**4. Dil ve anlatım özelliklerini incele.** Dikkat çekici kelimeleri, tekrarları, cümle uzunluklarını, benzetmeleri, günlük veya daha işlenmiş ifadeleri kaydet. Bu seçimlerin anlatıcıyı nasıl konumlandırdığını açıkla. Kısa cümleler her zaman akıcılık sağlamaz; uzun cümleler de otomatik olarak ağır değildir. Etki, bağlam ve cümleler arasındaki bağla değerlendirilir.\n\n**5. TDE1.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri kur.** Seçilmiş olay ile ana düşünceyi, anlatım tekniği ile duygusal etkiyi, söz varlığı ile üslubu, görüntü ile sözlü anlatımı ilişkilendir. “Geriye dönüş kullanılmıştır” demek çözümlemenin yarısıdır; “Geriye dönüş, bugünkü değerlendirmeyi geçmişteki kararsızlıkla karşılaştırarak değişimi görünür kılar” demek ilişkiyi açıklar.\n\n**6. Disiplinler arası bağlantıları kanıtla sınırla.** Metinde açık zaman, toplumsal çevre, teknolojik araç veya psikolojik durum göstergesi varsa ilgili alanla bağlantı kur. Çalışma kâğıdında “metin kanıtı–ilişkili alan–yorumun sınırı” sütunları kullan. Kayıtta tarih belirtilmiyorsa yalnız bir nesneden kesin dönem adı üretme; “teknolojik değişim vurgulanıyor” gibi kanıt düzeyinde kal.","workedExamples":["Özgün mikro ses metni şöyledir: “Eski okulun önünden her geçişimde aynı pencereye bakarım. İlk sunum günümde perde yarı açıktı. ‘Sesim duyulmayacak,’ diye geçirmiştim içimden. Öğretmenim, ‘İlk cümleyi yavaş söyle,’ dedi. Bugün o pencere bana korkuyu değil, başlamayı hatırlatıyor.”\n\n**Çözüm:** Anlatıcı, bugünden geçmişteki bir sunuma döner; bu nedenle geriye dönüş vardır. Mekân okul ve pencere çevresinde kurulmuştur. “Sesim duyulmayacak” iç konuşma, öğretmenin sözü diyalogdur. Geçmişteki korku ile bugünkü değerlendirme arasında karşıtlık bulunur. “Pencere” tekrarlanan bir yapı parçasıdır: önce kaygının bulunduğu mekânı, sonra başlama cesaretini çağrıştırır. Kısa cümleler ve doğrudan sözler anlatımı duru kılar. Psikoloji bağlantısı, anlatıcının kaygıdan öz güvene geçişidir; ancak bu kısa parçadan klinik bir durum çıkarılamaz. Parçalar, “başlamanın korkuyu dönüştürebileceği” düşüncesine hizmet eder.","Özgün mikro görüntü kaydında konuşmacı eski bir ses kayıt aygıtını masaya koyar ve şöyle der: “İlk denemelerimi buna kaydederdim. Bir cümleyi beş kez tekrar ettiğim olurdu. Şimdi ekrandaki dalga biçimine bakarak nerede durduğumu görüyorum; ama kulağıma güvenmeyi hâlâ daha önemli buluyorum.”\n\n**Çözüm:** Belirlenen parçalar; eski kayıt aygıtı, tekrarlanan denemeler, güncel ekran görüntüsü ve konuşmacının tercihidir. Açıklama biçimi ile karşılaştırma birlikte kullanılmıştır. “Buna kaydederdim” geçmiş alışkanlığı, “şimdi” güncel yöntemi gösterir. Teknoloji ilişkisi, kayıt araçlarının değişmesi ve geri bildirim biçiminin çeşitlenmesidir. Üslup, teknik ayrıntıyı kişisel yargıyla dengeler; “ama” bağlacı, görsel verinin yararı ile işitsel sezginin önemi arasında karşıtlık kurar. Bu nesnelerden kesin tarih çıkarılmaz. Metnin yapısı “geçmiş yöntem–bugünkü yöntem–kişisel sonuç” sırasındadır ve bu sıra, deneyimden süzülen görüşü açıkça ortaya koyar."],"commonMistakes":"Çözümlemede en sık yapılan hata, parça listesini ilişki açıklaması sanmaktır. “Geriye dönüş, diyalog, kısa cümle vardır” demek, bunların niçin kullanıldığını göstermez. Başka bir hata, üslubu yalnız birkaç sıfatla adlandırıp sözcük ve cümle kanıtı vermemektir. Görüntüde görülen eski bir nesneden kesin dönem veya toplum yorumu çıkarmak da kanıt sınırını aşar. Anlatıcı ile gerçek kişinin bütün yaşamını aynı şey saymak, seçme ve düzenleme işlevini gözden kaçırır. Son olarak disiplinler arası ilişki kurarken metni başka ders bilgisiyle doldurmak yerine, metindeki ayrıntının hangi soruyu açtığını göstermek gerekir.","selfCheck":["Anlatıcıyı, seçilmiş yaşam olayını, zaman ve mekânı belirledim mi?","Anlatım biçimi, yöntem ve teknikleri metin kanıtıyla gösterdim mi?","Söz varlığı ve cümle yapısının üsluba katkısını açıkladım mı?","Yapı unsurları arasındaki ilişkileri neden-sonuç diliyle kurdum mu?","Görsel ve işitsel parçaların birbirini nasıl tamamladığını inceledim mi?","Tarih, sosyoloji, psikoloji ve teknoloji bağlantılarını yalnız metindeki kanıta dayandırdım mı?","Kesin bilgi ile sınırlı yorum arasındaki farkı korudum mu?","Çalışma kâğıdımda parça, ilişki, katkı ve kanıtı birlikte gösterdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Otobiyografide Üslup ve Yapı İlişkisini Çözümleme: TDE1.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9250e4f3df569fdc2c3608cb5ed736d6a223ed6de666bd52c3357cb27b5c1463","reviewDecisionSha256":"61c70f913fb97c3fa89d7d06e03f4694fb78e01a1ffb79c44296fffc826483ec","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9250e4f3df569fdc2c3608cb5ed736d6a223ed6de666bd52c3357cb27b5c1463","reviewedHash":"sha256:9250e4f3df569fdc2c3608cb5ed736d6a223ed6de666bd52c3357cb27b5c1463","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:61c70f913fb97c3fa89d7d06e03f4694fb78e01a1ffb79c44296fffc826483ec; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n041","contentProjectionSha256":"9250e4f3df569fdc2c3608cb5ed736d6a223ed6de666bd52c3357cb27b5c1463","reviewDecisionSha256":"61c70f913fb97c3fa89d7d06e03f4694fb78e01a1ffb79c44296fffc826483ec","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n042","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","objectiveId":"TDE1.4","objective":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE1.4","processComponentCodes":["TDE1.4.1","TDE1.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Otobiyografiye yönelik eleştirileri gerekçelendirme ve üslubu değerlendirme.","Metnin bağlamına uygun sorular ekleyip yorumlayarak cevaplama; öz değerlendirme formu kullanma."],"physicalPages":[94,95],"evidenceId":"EV-TDE2026-P094-P095-T04-APP-TDE1.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Otobiyografi Dinleme/İzleme Sürecini Ölçütlerle Değerlendirme","topic":"Dinleme/İzleme","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında dinlediğin/izlediğin bir otobiyografiye ve kendi dinleme/izleme sürecine ölçütlere dayalı değerlendirme yapmayı öğreneceksin. Önce değerlendirme için açık ölçütler belirleyecek; ardından kayıt sırasında topladığın not, gözlem formu ve metin kanıtlarını inceleyeceksin. Otobiyografinin üslubunu, anlatma amacına ulaşma düzeyini ve sende oluşturduğu etkiyi gerekçelendireceksin. Metnin bağlamına uygun sorular ekleyip bu soruları yorumlayarak cevaplayacak, anlatıcının yaşadığı duruma alternatifler üretecek ve kendi dünyanla ilişkisini kuracaksın. Son aşamada öz değerlendirme formundan çıkan bulguları yeni bir dinleme/izleme hedefine dönüştüreceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ölçüt**, değerlendirme yargısının hangi özelliğe göre verileceğini gösteren açık dayanaktır. “Güzeldi” ölçüt değildir; “söz varlığı anlatıcının kişisel üslubunu görünür kılıyor mu?” ölçüttür. **Kanıt**, ölçütle ilgili belirli söz, görüntü, ses özelliği veya süreç kaydıdır. **Gerekçeli değerlendirme**, yargı, kanıt ve açıklama üçlüsünü bir araya getirir.\n\n**Öz değerlendirme**, yalnız metni değil kendi dinleme/izleme davranışını da incelemektir. Amaç belirleme, strateji kullanma, notların işlevi, dikkati sürdürme ve tahminleri düzeltme bu kapsamda ele alınır. **Beğeni ve eleştiri**, kişisel olabilir; fakat gerekçesiz kalmamalıdır. Üsluba yönelik değerlendirmede sözcük seçimi, cümle düzeni, anlatım biçimi, ses tonu, görüntü kullanımı ve tutarlılık dikkate alınabilir.\n\n**Bağlama uygun soru**, cevabı metinle ilişkili olan ve yorum yapmayı gerektiren sorudur. “Bu kayıtta kaç cümle var?” yerine “Anlatıcının başarısızlıklarını saklaması, kendini sunma biçimini nasıl etkiliyor?” türü bir soru anlamlıdır. **Tepki ortaya koymak**, kendini anlatıcının durumuna yerleştirmek, beğeni ve eleştiriyi açıklamak, ana düşüncenin kendi yaşamınla ilişkisini kurmak ve olaya alternatif üretmek demektir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü, ölçüt belirlemeden kanıt incelemeye, gerekçeli değerlendirmeden geri bildirimi işlemeye ve yeni hedef kurmaya geçer; yeni hedef sonraki dinleme/izleme sürecini başlatır.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE1.4.1 — Kendini değerlendirir: ölçütleri belirle.** Metin için üslubun açıklığı, söz varlığının işlevi, olayların düzeni, görsel-işitsel bütünlük ve anlatma amacına ulaşma gibi ölçütler seç. Kendi sürecin için amaç açıklığı, stratejiye bağlılık, not kalitesi, dikkat ve kanıt kullanımı ölçütlerini kullanabilirsin. Ölçütleri kayıt bittikten sonra sonuca uydurmak yerine baştan ya da değerlendirme öncesinde açıkça yaz.\n\n**2. Süreç ve ürün kanıtlarını incele.** Gözlem formunu, ilk tahminleri, notları ve kayıt içindeki belirli bölümleri karşılaştır. “Üslup akıcıydı” yargısı için cümlelerin bağlantısını, gereksiz tekrar bulunup bulunmadığını ve ses-görüntü geçişlerini göster. Kendi sürecin için “İkinci dinleyişte söz varlığına odaklandım ve üç ifadeyi bağlamıyla kaydettim” gibi kanıt kullan.\n\n**3. Metni kendi beğeni ölçütlerinle değerlendir.** Beğeni, kişisel tercihi içerir; fakat yalnız tercih bildirmek değerlendirme değildir. “Kısa cümlelerin dönüm noktasındaki kararlılığı güçlendirmesini etkili buldum” biçiminde özellik ile etkiyi bağla. Metindeki gerçeklik ile gerçek dünya bilgini karşılaştırırken otobiyografinin kişisel bakış taşıdığını unutma; doğrulanmamış ayrıntıları kesin bilgi sayma.\n\n**4. TDE1.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Anlatıcının bir davranışını, o anda sahip olduğu bilgi ve duygular çerçevesinde anlamlandır. Kendi düşüncenle anlatıcının amacı arasındaki benzerlik ve farkları belirt. Olaya veya soruna uygulanabilir bir seçenek üret; ancak bu seçeneğin metnin bağlamına uygun olup olmadığını açıkla.\n\n**5. Bağlama uygun soru ekle ve yorumlayarak cevapla.** Sorunun cevabı tek bir kelimeyi kopyalamaktan ibaret olmasın. Soru, üslup, söz varlığı, yaşam olaylarının seçimi veya anlatma amacıyla ilgili olabilir. Cevapta en az bir metin kanıtı ve bu kanıtın neden önemli olduğunu gösteren yorum bulunmalıdır.\n\n**6. Geri bildirimi işle ve yeni hedef belirle.** Öz değerlendirme formundaki zayıf noktayı davranışa dönüştür. “Daha dikkatli olacağım” yerine “Bir sonraki kayıtta ilk dinleyişte yalnız olay akışını, ikinci dinleyişte söz varlığı ve üslubu kaydedeceğim” gibi uygulanabilir hedef kur. Akran veya öğretmen geri bildirimini olduğu gibi kabul etmek yerine kanıtla karşılaştırıp gerekli revizyonu seç.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro görüntü kaydında konuşmacı boş bir sınıfta şöyle der: “İlk topluluk konuşmamda ellerimi nereye koyacağımı düşünmekten cümlelerimi unuttum. Sonra her provada yalnız bir şeye odaklandım: önce ses, sonra duruş, sonra göz teması. Parçaları ayrı çalışınca bütün kendiliğinden kurulmadı; ama nerede zorlandığımı gördüm.”\n\n**Çözüm:** Ölçütler “yaşam olayının açık düzenlenmesi”, “söz varlığının öz değerlendirmeyi yansıtması” ve “görüntünün anlatıma katkısı” olarak belirlenir. “Önce ses, sonra duruş, sonra göz teması” sıralaması süreci somutlaştırır. Boş sınıf görüntüsü prova ve yalnız çalışma duygusunu destekler. Gerekçeli değerlendirme: “Anlatım, başarıyı bir anda gerçekleşmiş gibi sunmıyor; ‘bütün kendiliğinden kurulmadı’ ifadesi gelişimi gerçekçi ve öz eleştirel bir üslupla veriyor.” Bağlama uygun soru: “Konuşmacının parçaları ayrı çalışması ona hangi bilgiyi kazandırmıştır?” Cevap: Zorluğu hemen çözmekten çok, hangi aşamada zorlandığını fark etmesini sağlamıştır; bunu son cümle açıkça gösterir. Yeni hedef: Dinlerken süreç sonucu kadar başarısız denemelerin işlevini de not etmek.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro ses kaydı şöyledir: “Bir yarışmaya gönderdiğim metin seçilmedi. İlk gün dosyayı kapattım. Ertesi hafta yorumları yeniden okudum ve en çok savunduğum paragrafın aslında metnin yönünü dağıttığını fark ettim. Onu çıkarmak, yenilgiyi kabul etmek değil, metne yer açmaktı.”\n\n**Çözüm:** Üslup ölçütü olarak duruluk ve kişisel söyleyiş seçilir. “Dosyayı kapatmak–yorumları yeniden okumak–paragrafı çıkarmak” eylem dizisi değişimi görünür kılar. “Metne yer açmak” ifadesi, çıkarmayı yalnız eksiltme değil düzenleme olarak yorumlar. Beğeni: Son karşıtlık, anlatıcının düşünce değişimini kısa ve etkili biçimde taşır. Eleştiri: Yorumların hangi ölçüte dayandığına bir örnek verilse dönüşüm daha açık olabilir. Alternatif tepki: Anlatıcı paragrafı bütünüyle silmek yerine başka bir metin için ayırabilirdi; bu seçenek, asıl metnin yönünü korurken üretimi değersizleştirmemeyi sağlar. Öz değerlendirme formu, öğrencinin ilk dinleyişte eleştiri gerekçesini kaçırdığını gösteriyorsa yeni hedef, ikinci dinleyişte “yorum–karar–sonuç” bağlantısını kaydetmektir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nMetni değerlendirmek ile kişisel zevki bildirmek aynı değildir. “Ses tonunu sevmedim” yargısı, hangi bölümde hangi etkiyi azalttığını göstermedikçe zayıftır. Öz değerlendirmeyi yalnız puan vermeye dönüştürmek de süreci geliştirmez; kanıt ve yeni hedef gerekir. Bağlama uygun soru yerine cevabı metinde aynen bulunan ayrıntı soruları yazmak yorumlama becerisini görünür kılmaz. Kendini anlatıcının yerine koyarken metinde bulunmayan duygu ve niyetleri kesinleştirmek doğru değildir. Son olarak geri bildirimin tamamını sorgulamadan uygulamak kadar, hiçbirini dikkate almamak da hatalıdır; geri bildirim kanıtla sınanmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Metin ve kendi sürecim için açık ölçütler belirledim mi?\n- Her değerlendirme yargısını belirli bir kanıtla destekledim mi?\n- Üslup, söz varlığı ve anlatma amacı arasındaki ilişkiyi açıkladım mı?\n- Beğeni ile eleştirimi gerekçelendirdim mi?\n- Metnin bağlamına uygun yorum sorusu yazıp kanıtla cevapladım mı?\n- Anlatıcının durumunu metindeki bilgiler sınırında anlamlandırdım mı?\n- Uygulanabilir bir alternatif ürettim mi?\n- Öz değerlendirme ve geri bildirimden yeni bir dinleme/izleme hedefi çıkardım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n042__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-4","captionKey":"tr-g09-tde-n042__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-4.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-4.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-4.next"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n042__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-4.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-082","tr-g09-tde-qf-083"],"questionRanges":[{"start":406,"end":410},{"start":411,"end":415}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n042__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde1-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme değerlendirme döngüsü yinelenen 5 aşamalı bir döngüdür: 1. aşama “Ölçüt belirle”; 2. aşama “Süreç/ürün kanıtını incele”; 3. aşama “Gerekçeli değerlendirme yap”; 4. aşama “Geri bildirimi işle”; 5. aşama “Yeni hedef ve revizyon belirle”. Son aşama, sonraki süreçte ölçütlerin yeniden kurulmasını sağlar.","tr-g09-tde-n042__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde1-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Dinleme/İzleme değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n042__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde1-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n042__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde1-4.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde1-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında dinlediğin/izlediğin bir otobiyografiye ve kendi dinleme/izleme sürecine ölçütlere dayalı değerlendirme yapmayı öğreneceksin. Önce değerlendirme için açık ölçütler belirleyecek; ardından kayıt sırasında topladığın not, gözlem formu ve metin kanıtlarını inceleyeceksin. Otobiyografinin üslubunu, anlatma amacına ulaşma düzeyini ve sende oluşturduğu etkiyi gerekçelendireceksin. Metnin bağlamına uygun sorular ekleyip bu soruları yorumlayarak cevaplayacak, anlatıcının yaşadığı duruma alternatifler üretecek ve kendi dünyanla ilişkisini kuracaksın. Son aşamada öz değerlendirme formundan çıkan bulguları yeni bir dinleme/izleme hedefine dönüştüreceksin.","keyConcepts":"**Ölçüt**, değerlendirme yargısının hangi özelliğe göre verileceğini gösteren açık dayanaktır. “Güzeldi” ölçüt değildir; “söz varlığı anlatıcının kişisel üslubunu görünür kılıyor mu?” ölçüttür. **Kanıt**, ölçütle ilgili belirli söz, görüntü, ses özelliği veya süreç kaydıdır. **Gerekçeli değerlendirme**, yargı, kanıt ve açıklama üçlüsünü bir araya getirir.\n\n**Öz değerlendirme**, yalnız metni değil kendi dinleme/izleme davranışını da incelemektir. Amaç belirleme, strateji kullanma, notların işlevi, dikkati sürdürme ve tahminleri düzeltme bu kapsamda ele alınır. **Beğeni ve eleştiri**, kişisel olabilir; fakat gerekçesiz kalmamalıdır. Üsluba yönelik değerlendirmede sözcük seçimi, cümle düzeni, anlatım biçimi, ses tonu, görüntü kullanımı ve tutarlılık dikkate alınabilir.\n\n**Bağlama uygun soru**, cevabı metinle ilişkili olan ve yorum yapmayı gerektiren sorudur. “Bu kayıtta kaç cümle var?” yerine “Anlatıcının başarısızlıklarını saklaması, kendini sunma biçimini nasıl etkiliyor?” türü bir soru anlamlıdır. **Tepki ortaya koymak**, kendini anlatıcının durumuna yerleştirmek, beğeni ve eleştiriyi açıklamak, ana düşüncenin kendi yaşamınla ilişkisini kurmak ve olaya alternatif üretmek demektir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü, ölçüt belirlemeden kanıt incelemeye, gerekçeli değerlendirmeden geri bildirimi işlemeye ve yeni hedef kurmaya geçer; yeni hedef sonraki dinleme/izleme sürecini başlatır.","steps":"**1. TDE1.4.1 — Kendini değerlendirir: ölçütleri belirle.** Metin için üslubun açıklığı, söz varlığının işlevi, olayların düzeni, görsel-işitsel bütünlük ve anlatma amacına ulaşma gibi ölçütler seç. Kendi sürecin için amaç açıklığı, stratejiye bağlılık, not kalitesi, dikkat ve kanıt kullanımı ölçütlerini kullanabilirsin. Ölçütleri kayıt bittikten sonra sonuca uydurmak yerine baştan ya da değerlendirme öncesinde açıkça yaz.\n\n**2. Süreç ve ürün kanıtlarını incele.** Gözlem formunu, ilk tahminleri, notları ve kayıt içindeki belirli bölümleri karşılaştır. “Üslup akıcıydı” yargısı için cümlelerin bağlantısını, gereksiz tekrar bulunup bulunmadığını ve ses-görüntü geçişlerini göster. Kendi sürecin için “İkinci dinleyişte söz varlığına odaklandım ve üç ifadeyi bağlamıyla kaydettim” gibi kanıt kullan.\n\n**3. Metni kendi beğeni ölçütlerinle değerlendir.** Beğeni, kişisel tercihi içerir; fakat yalnız tercih bildirmek değerlendirme değildir. “Kısa cümlelerin dönüm noktasındaki kararlılığı güçlendirmesini etkili buldum” biçiminde özellik ile etkiyi bağla. Metindeki gerçeklik ile gerçek dünya bilgini karşılaştırırken otobiyografinin kişisel bakış taşıdığını unutma; doğrulanmamış ayrıntıları kesin bilgi sayma.\n\n**4. TDE1.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Anlatıcının bir davranışını, o anda sahip olduğu bilgi ve duygular çerçevesinde anlamlandır. Kendi düşüncenle anlatıcının amacı arasındaki benzerlik ve farkları belirt. Olaya veya soruna uygulanabilir bir seçenek üret; ancak bu seçeneğin metnin bağlamına uygun olup olmadığını açıkla.\n\n**5. Bağlama uygun soru ekle ve yorumlayarak cevapla.** Sorunun cevabı tek bir kelimeyi kopyalamaktan ibaret olmasın. Soru, üslup, söz varlığı, yaşam olaylarının seçimi veya anlatma amacıyla ilgili olabilir. Cevapta en az bir metin kanıtı ve bu kanıtın neden önemli olduğunu gösteren yorum bulunmalıdır.\n\n**6. Geri bildirimi işle ve yeni hedef belirle.** Öz değerlendirme formundaki zayıf noktayı davranışa dönüştür. “Daha dikkatli olacağım” yerine “Bir sonraki kayıtta ilk dinleyişte yalnız olay akışını, ikinci dinleyişte söz varlığı ve üslubu kaydedeceğim” gibi uygulanabilir hedef kur. Akran veya öğretmen geri bildirimini olduğu gibi kabul etmek yerine kanıtla karşılaştırıp gerekli revizyonu seç.","workedExamples":["Özgün mikro görüntü kaydında konuşmacı boş bir sınıfta şöyle der: “İlk topluluk konuşmamda ellerimi nereye koyacağımı düşünmekten cümlelerimi unuttum. Sonra her provada yalnız bir şeye odaklandım: önce ses, sonra duruş, sonra göz teması. Parçaları ayrı çalışınca bütün kendiliğinden kurulmadı; ama nerede zorlandığımı gördüm.”\n\n**Çözüm:** Ölçütler “yaşam olayının açık düzenlenmesi”, “söz varlığının öz değerlendirmeyi yansıtması” ve “görüntünün anlatıma katkısı” olarak belirlenir. “Önce ses, sonra duruş, sonra göz teması” sıralaması süreci somutlaştırır. Boş sınıf görüntüsü prova ve yalnız çalışma duygusunu destekler. Gerekçeli değerlendirme: “Anlatım, başarıyı bir anda gerçekleşmiş gibi sunmıyor; ‘bütün kendiliğinden kurulmadı’ ifadesi gelişimi gerçekçi ve öz eleştirel bir üslupla veriyor.” Bağlama uygun soru: “Konuşmacının parçaları ayrı çalışması ona hangi bilgiyi kazandırmıştır?” Cevap: Zorluğu hemen çözmekten çok, hangi aşamada zorlandığını fark etmesini sağlamıştır; bunu son cümle açıkça gösterir. Yeni hedef: Dinlerken süreç sonucu kadar başarısız denemelerin işlevini de not etmek.","Özgün mikro ses kaydı şöyledir: “Bir yarışmaya gönderdiğim metin seçilmedi. İlk gün dosyayı kapattım. Ertesi hafta yorumları yeniden okudum ve en çok savunduğum paragrafın aslında metnin yönünü dağıttığını fark ettim. Onu çıkarmak, yenilgiyi kabul etmek değil, metne yer açmaktı.”\n\n**Çözüm:** Üslup ölçütü olarak duruluk ve kişisel söyleyiş seçilir. “Dosyayı kapatmak–yorumları yeniden okumak–paragrafı çıkarmak” eylem dizisi değişimi görünür kılar. “Metne yer açmak” ifadesi, çıkarmayı yalnız eksiltme değil düzenleme olarak yorumlar. Beğeni: Son karşıtlık, anlatıcının düşünce değişimini kısa ve etkili biçimde taşır. Eleştiri: Yorumların hangi ölçüte dayandığına bir örnek verilse dönüşüm daha açık olabilir. Alternatif tepki: Anlatıcı paragrafı bütünüyle silmek yerine başka bir metin için ayırabilirdi; bu seçenek, asıl metnin yönünü korurken üretimi değersizleştirmemeyi sağlar. Öz değerlendirme formu, öğrencinin ilk dinleyişte eleştiri gerekçesini kaçırdığını gösteriyorsa yeni hedef, ikinci dinleyişte “yorum–karar–sonuç” bağlantısını kaydetmektir."],"commonMistakes":"Metni değerlendirmek ile kişisel zevki bildirmek aynı değildir. “Ses tonunu sevmedim” yargısı, hangi bölümde hangi etkiyi azalttığını göstermedikçe zayıftır. Öz değerlendirmeyi yalnız puan vermeye dönüştürmek de süreci geliştirmez; kanıt ve yeni hedef gerekir. Bağlama uygun soru yerine cevabı metinde aynen bulunan ayrıntı soruları yazmak yorumlama becerisini görünür kılmaz. Kendini anlatıcının yerine koyarken metinde bulunmayan duygu ve niyetleri kesinleştirmek doğru değildir. Son olarak geri bildirimin tamamını sorgulamadan uygulamak kadar, hiçbirini dikkate almamak da hatalıdır; geri bildirim kanıtla sınanmalıdır.","selfCheck":["Metin ve kendi sürecim için açık ölçütler belirledim mi?","Her değerlendirme yargısını belirli bir kanıtla destekledim mi?","Üslup, söz varlığı ve anlatma amacı arasındaki ilişkiyi açıkladım mı?","Beğeni ile eleştirimi gerekçelendirdim mi?","Metnin bağlamına uygun yorum sorusu yazıp kanıtla cevapladım mı?","Anlatıcının durumunu metindeki bilgiler sınırında anlamlandırdım mı?","Uygulanabilir bir alternatif ürettim mi?","Öz değerlendirme ve geri bildirimden yeni bir dinleme/izleme hedefi çıkardım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Otobiyografi Dinleme/İzleme Sürecini Ölçütlerle Değerlendirme: TDE1.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fae205ac74a066c106742e0bf0d63b9e469d262ed408cd67ac90c67e6bcbc0a0","reviewDecisionSha256":"279f9be7bfbacb3c25d0c6c8816ed216bdefc09fa021e244fe5bd78460e9f494","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fae205ac74a066c106742e0bf0d63b9e469d262ed408cd67ac90c67e6bcbc0a0","reviewedHash":"sha256:fae205ac74a066c106742e0bf0d63b9e469d262ed408cd67ac90c67e6bcbc0a0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:279f9be7bfbacb3c25d0c6c8816ed216bdefc09fa021e244fe5bd78460e9f494; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n042","contentProjectionSha256":"fae205ac74a066c106742e0bf0d63b9e469d262ed408cd67ac90c67e6bcbc0a0","reviewDecisionSha256":"279f9be7bfbacb3c25d0c6c8816ed216bdefc09fa021e244fe5bd78460e9f494","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n043","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.1","objective":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE2.1","processComponentCodes":["TDE2.1.1","TDE2.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Farklı üslup özelliklerini yansıtan kısa örnekler üzerinden üsluba ilişkin ön görüş oluşturma.","Düzeye uygun ve açık dilli Cumhuriyet Dönemi romanına hazırlık; soru, tahmin, amaç ve strateji belirleme.","Olaylar, karakter davranışları, iç/dış konuşmalar, betimlemeler ve açıklamalar üzerine not tutma."],"physicalPages":[91],"evidenceId":"EV-TDE2026-P091-T04-APP-TDE2.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Roman Okumasını Amaç, Tahmin ve Stratejiyle Yönetme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında bir romanı okumaya başlamadan önce ve okuma sırasında süreci bilinçli biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Uygulamada öğrenci düzeyine uygun, anlaşılır ve açık dille yazılmış bir Cumhuriyet Dönemi romanı seçilir; blueprintte eser ve yazar adı PENDING olduğu için burada herhangi bir ad verilmeyecektir. Sen farklı üslup özelliklerini yansıtan kısa örnekleri inceleyerek ön görüş oluşturacak, okuma amacını ve metne yönelteceğin soruları belirleyecek, başlık ve görsellerden geçici tahminler kuracak, amacına uygun stratejiyi seçeceksin. Okuma ilerledikçe olayları, karakter davranışlarını, iç ve dış konuşmaları, betimlemeleri ve açıklamaları düzenli notlarla izleyeceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Okuma amacı**, metinden neyi ve hangi derinlikte elde etmek istediğini belirler. “Romanı bitirmek” işlem hedefidir; “Karakter davranışları ile anlatıcının dil tercihleri arasındaki ilişkiyi belirlemek” öğrenme hedefidir. **Ön görüş**, kısa örnek, başlık veya görselden hareketle oluşturulan ilk değerlendirmedir; metin tamamlanmadan kesin hüküm sayılmaz. **Tahmin**, içerik, tür veya yazılış amacı hakkında kanıtla sınanacak geçici beklentidir.\n\n**Okuma yöntemi**, metni genel olarak nasıl ele alacağını; **strateji**, amaca ulaşmak için kullanacağın somut işlemi gösterir. Bölümlere ayırarak okuma yöntem olabilir; olay, karakter, iç konuşma ve betimleme için ayrı simgeler kullanmak stratejidir. **İç konuşma**, karakterin kendi zihninden geçenlerin aktarılması; **dış konuşma**, karakterler arasında duyulur biçimde gerçekleşen söz alışverişidir. **Betimleme**, kişi, mekân veya nesneyi görünür kılar; **açıklama**, bilgi ya da düşünceyi nedenleriyle aydınlatır.\n\n**Okuma günlüğü** veya çift girişli not, bir sütunda metin kanıtını, diğerinde yorumunu saklar. Bu düzen, olayları özetlemekle üslup incelemesini birbirine karıştırmanı önler. Strateji metnin her bölümünde aynı yoğunlukta uygulanmak zorunda değildir; fakat değişikliğin nedeni kaydedilmelidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışın ilk iki basamağı TDE2.1.1’deki inceleme ve görüş oluşturmayı, son iki basamağı TDE2.1.2’deki strateji seçimi ve stratejiyle okumayı sürdürmeyi gösterir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur: üslup örneklerine bak.** Aynı durumu farklı söyleyişlerle anlatan iki kısa parçayı karşılaştır. Cümle uzunluğu, sözcük seçimi, ayrıntı miktarı ve anlatım tonu hakkında ilk görüşünü yaz. Bu çalışma, okuyacağın romanın üslubunu önceden belirlemek için değil, hangi özellikleri izleyeceğini fark etmek içindir.\n\n**2. Okuma amacını ve soruları belirle.** Amacın tema odağıyla ilişkili olsun: “Romanın dil zenginliğini ve kişisel üslubunu hangi söz varlığı ve anlatım tercihleriyle kurduğunu inceleyeceğim.” Ardından üç-dört yönlendirici soru oluştur: “Karakterlerin iç konuşmaları hangi çatışmayı görünür kılıyor?”, “Betimlemeler yalnız mekânı mı tanıtıyor, yoksa duygu da mı kuruyor?”, “Açıklama ile olay akışı nasıl dengeleniyor?”\n\n**3. Başlık ve görsellerden tahmin yap.** Başlıktaki anahtar sözcükleri, kapak veya bölüm görselini, bölüm adlarını incele. İçerik, tür ve yazılış amacı hakkında ayrı tahminler yaz. Bir kapı görseli değişim veya sınır fikrini çağrıştırabilir; ama bunun romandaki işlevi ancak okuma kanıtıyla anlaşılır. Tahminin kaynağını not et.\n\n**4. TDE2.1.2 — Seçim yapar: stratejiyi belirle.** Olay akışı için kısa zaman çizelgesi, karakter davranışları için “davranış–söz–olası amaç” tablosu, iç/dış konuşmalar için iki farklı işaret, betimleme ve açıklamalar için kenar notu kullanabilirsin. Bütün araçları aynı anda kullanmak yerine amacına hizmet edenleri seç.\n\n**5. Stratejiyle okumayı sürdür.** Her bölüm sonunda kısa bir durak ver: olayda ne değişti, hangi karakter kararı öne çıktı, hangi söz veya cümle üslubu belirginleştirdi? İlk tahmini korumak için metni zorlamamalı; yeni kanıt geldiğinde tahmini güncellemelisin. Bilinmeyen kelimeleri hemen tek tek araştırmak akışı bozuyorsa bağlam notu alıp bölüm sonunda dön.\n\n**6. Stratejinin işlevini ara kontrolle sınay.** Notların yalnız olay özeti hâline gelmişse üslup amacın görünmez olur. Her birkaç bölümde bir “Bu strateji sorularıma cevap üretiyor mu?” diye kontrol et. Gereksiz ayrıntıyı azalt, eksik kalan odak için yeni sütun veya işaret ekle. Böylece okumayı metnin hızına ve kendi amacına göre yönetirsin.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nAynı yağmur başlangıcını anlatan iki özgün mikro parça düşün. A: “Yağmur başladı. İnsanlar durağa yaklaştı. Sokak kısa sürede boşaldı.” B: “İlk damla kaldırımın tozunu koyulaştırınca sokak birden omuzlarını topladı; herkes en yakın saçak altına çekildi.”\n\n**Çözüm:** A parçasında kısa, doğrudan cümleler ve sınırlı ayrıntı vardır. B parçası benzetmeli bir söyleyiş ve daha yoğun görüntü kullanır. Okuma amacı “Aynı olayın farklı söz ve cümle seçimleriyle nasıl değişik etki oluşturduğunu izlemek” olarak belirlenir. Strateji, “sözcük/cümle tercihi–oluşan görüntü–okur etkisi” çizelgesidir. A için hız ve açıklık, B için canlılık ve kişileştirmeye yakın anlatım kaydedilir. Bu ön çalışma, asıl romanda tek bir cümleden bütün üslup hakkında hüküm vermemek gerektiğini de gösterir; tekrar eden tercihler aranır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro roman parçası şöyledir: “Mert kapının önünde durdu. İçeriden tabak sesleri geliyordu. ‘Şimdi girersem her şeyi anlatmam gerekecek,’ diye düşündü. Tam geri dönecekken kapı açıldı. Ablası, ‘Neden hâlâ dışarıdasın?’ dedi.”\n\n**Çözüm:** Amaç, karakterin kararsızlığının iç ve dış konuşmayla nasıl kurulduğunu izlemektir. Tahmin, kapı ve bekleme ayrıntılarından bir yüzleşmenin yaklaşacağı yönündedir; kesin değildir. Strateji olarak iç konuşma için “İÇ”, dış konuşma için “DIŞ”, davranış için “D” işaretleri seçilir. “Durdu” ve “geri dönecekken” davranış; tırnak içindeki düşünce iç konuşma; ablanın sözü dış konuşmadır. Bölüm notuna “Kapı, fiziksel mekânla birlikte karar sınırını temsil ediyor olabilir; sonraki kanıtla sınanacak” yazılır. Böylece öğrenci hem olay akışını hem dilin çatışmayı nasıl görünür kıldığını izler.\n\n## Sık yapılan hata\n\nOkuma amacını yalnız sayfa veya süre hedefi olarak kurmak, anlam ve üslup odağını zayıflatır. Başlık ve kapak görselinden üretilen tahmini romanın kesin konusu saymak ikinci hatadır. Her cümlenin altını çizmek, önemli ile ayrıntıyı ayırmayı engeller. Olay özetini üslup çözümlemesi sanmak da sık görülür; “ne oldu?” ile “nasıl anlatıldı?” ayrı sorulardır. Seçilen strateji işe yaramasa bile değiştirmemek, yönetim becerisi değildir. Buna karşılık her bölümde bambaşka yöntem kullanmak da sürekliliği bozar; değişiklik gerekçeli olmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Okuma amacımı içerik ve üslup odağıyla belirledim mi?\n- Farklı söyleyiş örneklerinden hareketle geçici bir ön görüş oluşturdum mu?\n- Başlık ve görsellerden içerik, tür veya amaç tahmini yaptım mı?\n- Metne yönelteceğim açık soruları yazdım mı?\n- Olay, karakter davranışı, iç/dış konuşma, betimleme ve açıklama için uygun not stratejisi seçtim mi?\n- Stratejimi okuma boyunca tutarlı biçimde kullandım mı?\n- Yeni kanıt geldiğinde tahminlerimi güncelledim mi?\n- Ara kontrolde stratejimin amacıma hizmet edip etmediğini sınadım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n043__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-1","captionKey":"tr-g09-tde-n043__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n043__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-084","tr-g09-tde-qf-085"],"questionRanges":[{"start":416,"end":420},{"start":421,"end":425}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n043__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma sürecini yönetme akışı soldan sağa ilerleyen 4 düğümlü bir akıştır: 1. düğüm “Okuma amacını belirle”; 2. düğüm “Başlık/görselden görüş oluştur”; 3. düğüm “Okuma stratejisini seç”; 4. düğüm “Stratejiyle sürdür”. Her düğüm “sonra” ilişkisiyle bir sonraki düğüme bağlanır.","tr-g09-tde-n043__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.1":"Okuma amacını belirle","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.2":"Başlık/görselden görüş oluştur","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.3":"Okuma stratejisini seç","tr-g09-tde-n043__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-1.4":"Stratejiyle sürdür","tr-g09-tde-n043__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-1.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde2-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında bir romanı okumaya başlamadan önce ve okuma sırasında süreci bilinçli biçimde yönetmeyi öğreneceksin. Uygulamada öğrenci düzeyine uygun, anlaşılır ve açık dille yazılmış bir Cumhuriyet Dönemi romanı seçilir; blueprintte eser ve yazar adı PENDING olduğu için burada herhangi bir ad verilmeyecektir. Sen farklı üslup özelliklerini yansıtan kısa örnekleri inceleyerek ön görüş oluşturacak, okuma amacını ve metne yönelteceğin soruları belirleyecek, başlık ve görsellerden geçici tahminler kuracak, amacına uygun stratejiyi seçeceksin. Okuma ilerledikçe olayları, karakter davranışlarını, iç ve dış konuşmaları, betimlemeleri ve açıklamaları düzenli notlarla izleyeceksin.","keyConcepts":"**Okuma amacı**, metinden neyi ve hangi derinlikte elde etmek istediğini belirler. “Romanı bitirmek” işlem hedefidir; “Karakter davranışları ile anlatıcının dil tercihleri arasındaki ilişkiyi belirlemek” öğrenme hedefidir. **Ön görüş**, kısa örnek, başlık veya görselden hareketle oluşturulan ilk değerlendirmedir; metin tamamlanmadan kesin hüküm sayılmaz. **Tahmin**, içerik, tür veya yazılış amacı hakkında kanıtla sınanacak geçici beklentidir.\n\n**Okuma yöntemi**, metni genel olarak nasıl ele alacağını; **strateji**, amaca ulaşmak için kullanacağın somut işlemi gösterir. Bölümlere ayırarak okuma yöntem olabilir; olay, karakter, iç konuşma ve betimleme için ayrı simgeler kullanmak stratejidir. **İç konuşma**, karakterin kendi zihninden geçenlerin aktarılması; **dış konuşma**, karakterler arasında duyulur biçimde gerçekleşen söz alışverişidir. **Betimleme**, kişi, mekân veya nesneyi görünür kılar; **açıklama**, bilgi ya da düşünceyi nedenleriyle aydınlatır.\n\n**Okuma günlüğü** veya çift girişli not, bir sütunda metin kanıtını, diğerinde yorumunu saklar. Bu düzen, olayları özetlemekle üslup incelemesini birbirine karıştırmanı önler. Strateji metnin her bölümünde aynı yoğunlukta uygulanmak zorunda değildir; fakat değişikliğin nedeni kaydedilmelidir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışın ilk iki basamağı TDE2.1.1’deki inceleme ve görüş oluşturmayı, son iki basamağı TDE2.1.2’deki strateji seçimi ve stratejiyle okumayı sürdürmeyi gösterir.","steps":"**1. TDE2.1.1 — İnceler ve görüş oluşturur: üslup örneklerine bak.** Aynı durumu farklı söyleyişlerle anlatan iki kısa parçayı karşılaştır. Cümle uzunluğu, sözcük seçimi, ayrıntı miktarı ve anlatım tonu hakkında ilk görüşünü yaz. Bu çalışma, okuyacağın romanın üslubunu önceden belirlemek için değil, hangi özellikleri izleyeceğini fark etmek içindir.\n\n**2. Okuma amacını ve soruları belirle.** Amacın tema odağıyla ilişkili olsun: “Romanın dil zenginliğini ve kişisel üslubunu hangi söz varlığı ve anlatım tercihleriyle kurduğunu inceleyeceğim.” Ardından üç-dört yönlendirici soru oluştur: “Karakterlerin iç konuşmaları hangi çatışmayı görünür kılıyor?”, “Betimlemeler yalnız mekânı mı tanıtıyor, yoksa duygu da mı kuruyor?”, “Açıklama ile olay akışı nasıl dengeleniyor?”\n\n**3. Başlık ve görsellerden tahmin yap.** Başlıktaki anahtar sözcükleri, kapak veya bölüm görselini, bölüm adlarını incele. İçerik, tür ve yazılış amacı hakkında ayrı tahminler yaz. Bir kapı görseli değişim veya sınır fikrini çağrıştırabilir; ama bunun romandaki işlevi ancak okuma kanıtıyla anlaşılır. Tahminin kaynağını not et.\n\n**4. TDE2.1.2 — Seçim yapar: stratejiyi belirle.** Olay akışı için kısa zaman çizelgesi, karakter davranışları için “davranış–söz–olası amaç” tablosu, iç/dış konuşmalar için iki farklı işaret, betimleme ve açıklamalar için kenar notu kullanabilirsin. Bütün araçları aynı anda kullanmak yerine amacına hizmet edenleri seç.\n\n**5. Stratejiyle okumayı sürdür.** Her bölüm sonunda kısa bir durak ver: olayda ne değişti, hangi karakter kararı öne çıktı, hangi söz veya cümle üslubu belirginleştirdi? İlk tahmini korumak için metni zorlamamalı; yeni kanıt geldiğinde tahmini güncellemelisin. Bilinmeyen kelimeleri hemen tek tek araştırmak akışı bozuyorsa bağlam notu alıp bölüm sonunda dön.\n\n**6. Stratejinin işlevini ara kontrolle sınay.** Notların yalnız olay özeti hâline gelmişse üslup amacın görünmez olur. Her birkaç bölümde bir “Bu strateji sorularıma cevap üretiyor mu?” diye kontrol et. Gereksiz ayrıntıyı azalt, eksik kalan odak için yeni sütun veya işaret ekle. Böylece okumayı metnin hızına ve kendi amacına göre yönetirsin.","workedExamples":["Aynı yağmur başlangıcını anlatan iki özgün mikro parça düşün. A: “Yağmur başladı. İnsanlar durağa yaklaştı. Sokak kısa sürede boşaldı.” B: “İlk damla kaldırımın tozunu koyulaştırınca sokak birden omuzlarını topladı; herkes en yakın saçak altına çekildi.”\n\n**Çözüm:** A parçasında kısa, doğrudan cümleler ve sınırlı ayrıntı vardır. B parçası benzetmeli bir söyleyiş ve daha yoğun görüntü kullanır. Okuma amacı “Aynı olayın farklı söz ve cümle seçimleriyle nasıl değişik etki oluşturduğunu izlemek” olarak belirlenir. Strateji, “sözcük/cümle tercihi–oluşan görüntü–okur etkisi” çizelgesidir. A için hız ve açıklık, B için canlılık ve kişileştirmeye yakın anlatım kaydedilir. Bu ön çalışma, asıl romanda tek bir cümleden bütün üslup hakkında hüküm vermemek gerektiğini de gösterir; tekrar eden tercihler aranır.","Özgün mikro roman parçası şöyledir: “Mert kapının önünde durdu. İçeriden tabak sesleri geliyordu. ‘Şimdi girersem her şeyi anlatmam gerekecek,’ diye düşündü. Tam geri dönecekken kapı açıldı. Ablası, ‘Neden hâlâ dışarıdasın?’ dedi.”\n\n**Çözüm:** Amaç, karakterin kararsızlığının iç ve dış konuşmayla nasıl kurulduğunu izlemektir. Tahmin, kapı ve bekleme ayrıntılarından bir yüzleşmenin yaklaşacağı yönündedir; kesin değildir. Strateji olarak iç konuşma için “İÇ”, dış konuşma için “DIŞ”, davranış için “D” işaretleri seçilir. “Durdu” ve “geri dönecekken” davranış; tırnak içindeki düşünce iç konuşma; ablanın sözü dış konuşmadır. Bölüm notuna “Kapı, fiziksel mekânla birlikte karar sınırını temsil ediyor olabilir; sonraki kanıtla sınanacak” yazılır. Böylece öğrenci hem olay akışını hem dilin çatışmayı nasıl görünür kıldığını izler."],"commonMistakes":"Okuma amacını yalnız sayfa veya süre hedefi olarak kurmak, anlam ve üslup odağını zayıflatır. Başlık ve kapak görselinden üretilen tahmini romanın kesin konusu saymak ikinci hatadır. Her cümlenin altını çizmek, önemli ile ayrıntıyı ayırmayı engeller. Olay özetini üslup çözümlemesi sanmak da sık görülür; “ne oldu?” ile “nasıl anlatıldı?” ayrı sorulardır. Seçilen strateji işe yaramasa bile değiştirmemek, yönetim becerisi değildir. Buna karşılık her bölümde bambaşka yöntem kullanmak da sürekliliği bozar; değişiklik gerekçeli olmalıdır.","selfCheck":["Okuma amacımı içerik ve üslup odağıyla belirledim mi?","Farklı söyleyiş örneklerinden hareketle geçici bir ön görüş oluşturdum mu?","Başlık ve görsellerden içerik, tür veya amaç tahmini yaptım mı?","Metne yönelteceğim açık soruları yazdım mı?","Olay, karakter davranışı, iç/dış konuşma, betimleme ve açıklama için uygun not stratejisi seçtim mi?","Stratejimi okuma boyunca tutarlı biçimde kullandım mı?","Yeni kanıt geldiğinde tahminlerimi güncelledim mi?","Ara kontrolde stratejimin amacıma hizmet edip etmediğini sınadım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Roman Okumasını Amaç, Tahmin ve Stratejiyle Yönetme: TDE2.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f3e9cd8bf63771a9bc8d2d87fc405e1e47a95afca5dd187880cbf2ecc63fa4ef","reviewDecisionSha256":"39e5fc5d2cc0682113e09e3dc666c6ac52dcb37a2bdee04d506f2aebb5ed52e1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f3e9cd8bf63771a9bc8d2d87fc405e1e47a95afca5dd187880cbf2ecc63fa4ef","reviewedHash":"sha256:f3e9cd8bf63771a9bc8d2d87fc405e1e47a95afca5dd187880cbf2ecc63fa4ef","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:39e5fc5d2cc0682113e09e3dc666c6ac52dcb37a2bdee04d506f2aebb5ed52e1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n043","contentProjectionSha256":"f3e9cd8bf63771a9bc8d2d87fc405e1e47a95afca5dd187880cbf2ecc63fa4ef","reviewDecisionSha256":"39e5fc5d2cc0682113e09e3dc666c6ac52dcb37a2bdee04d506f2aebb5ed52e1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n044","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.2","objective":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Romanın türü, dönemi ve yazarına ilişkin ön bilgileri etkinleştirme; bilinmeyen kelimeler için öğrenme duvarı oluşturma.","Cümle yapıları, bireysel anlatım, açıklama/betimleme ve söz varlığından üslup çıkarımı yapma; hikâye ve romanı karşılaştırma.","Farklı türde metinle edebiyat halkası kurarak üslup farklarını karşılaştırma; söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandırma."],"physicalPages":[91,92],"evidenceId":"EV-TDE2026-P091-P092-T04-APP-TDE2.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Romanda Söz Varlığı ve Üsluptan Anlam Oluşturma","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında okuduğun romandan çok katmanlı anlam oluşturmayı öğreneceksin. Romanın türü, dönemi ve yazarı hakkında kaynakta verilen ön bilgileri etkinleştirecek; fakat blueprintte bulunmayan eser, yazar veya dönem ayrıntısı eklemeyeceksin. Bilinmeyen kelimeler için bağlam temelli bir öğrenme duvarı kuracak, açık bilgi ile çıkarımı ayıracak, cümle yapıları, bireysel anlatım, açıklama, betimleme ve söz varlığından üsluba ilişkin sonuçlar çıkaracaksın. Hikâye ile romanı ortak ölçütler üzerinden karşılaştıracak, farklı türde bir metinle edebiyat halkası çalışması yapacak, söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandıracak, ardından özet ve gerekçeli geri bildirim üreteceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ön bilgiyi etkinleştirmek**, metin dışındaki her bilgiyi romana taşımak değildir; yalnız okuma amacına yarayan ve kaynağı belli bilgiyi hatırlamaktır. **Öğrenme duvarı**, bilinmeyen sözleri “söz–bağlam–ilk tahmin–doğrulama–metindeki işlev” düzeninde biriktiren ortak veya bireysel araçtır. Sözlük anlamı son aşamada kullanılabilir; ilk iş, metindeki kullanımı anlamaktır.\n\n**Açık bilgi**, doğrudan verilen olay, kişi, zaman, mekân veya yargıdır. **Çıkarım**, açık kanıtların ilişkisine dayanır. **Üslup çıkarımı**, tek bir süslü söze bakılarak yapılmaz; cümlelerin uzunluğu ve ritmi, tekrarlar, anlatım biçimleri, söz varlığı, bakış ve ayrıntı seçimindeki süreklilik birlikte değerlendirilir.\n\n**Karşılaştırma**, hikâye ile romanı aynı ölçütlerde incelemeyi gerektirir. Tek bir kısa roman parçası bütün tür hakkında kesin sonuca yetmeyebilir; kapsam farkı, yapı, kişi gelişimi, zaman ve ayrıntı düzeyi için metnin yeterli bölümü gerekir. **Edebiyat halkası**, öğrencilerin farklı rollerle metni tartıştığı iş birliği çalışmasıdır; bağlantı kuran, söz varlığı izleyicisi, üslup gözlemcisi veya özetleyici gibi roller kullanılabilir. **Sınıflandırma**, kelimeleri yalnız isim-fiil olarak ayırmak değil, anlatımdaki işlevlerine göre gruplamaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE2.2.1’den TDE2.2.6’ya kadar her anlam oluşturma adımını roman kanıtı, tema uygulaması ve denetleme ölçütüyle eşleştirir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Öğretmenin sunduğu güvenilir bilgi kartından romanın türüne, dönemine ve yazarına ilişkin yalnız doğrulanmış bilgileri al. Önceki hikâye bilgilerinden yapı unsurları, anlatıcı, olay ve kişi kavramlarını hatırla. Sonra bunların romandaki karşılığını metin üzerinden göster; ön bilgi metni açıklamaya yardımcı olmalı, metnin yerine geçmemelidir.\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen kelimenin öncesi ve sonrasındaki cümleleri, eylemi, mekânı ve karakter tepkisini incele. Öğrenme duvarına ilk anlam tahminini ve ipucunu yaz. Aynı söz başka bağlamda geçerse tahminini güncelle. Bir kelimenin bağlam anlamı ile sözlükteki bütün anlamları aynı değildir.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Açık olayları, neden-sonuç ilişkilerini, karakter davranışlarını ve anlatıcının doğrudan verdiği bilgileri ayır. Ardından konu, tema, ana düşünce/duygu, yardımcı düşünceler, karakterlerin niyetleri ve yazarın anlatma amacı hakkında kanıta dayalı çıkarımlar yap. Cümle yapısı, betimleme yoğunluğu, açıklama biçimi ve söz seçiminin üsluba katkısını açıklarken birden çok örnek kullan.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahminlerinle gerçek içeriği karşılaştır. Hikâye ve roman için ortak ölçütler belirle: olayın kapsamı, karakterlerin gelişimi, zamanın işlenişi, mekân ayrıntısı ve üslup. Edebiyat halkasında farklı türdeki kısa metni de söz varlığı ve anlatım biçimi açısından ele al; tür farkının söyleyişe nasıl yansıdığını tartış.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Metindeki sözleri zaman ve mekân kuran, karakteri tanıtan, duygu oluşturan, açıklayan, betimleyen, karşılaştıran veya kişisel üslubu belirginleştiren gruplara ayır. İfadeleri öznel/nesnel, bilgi/yorum ve gerçeklik/kurgu bakımından incele. Romanda kurmaca dünya kurulması, metindeki her ayrıntının gerçek dünyada yaşanmış olduğu anlamına gelmez.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Özet, olayların tamamını sıralamak değil ana çatışma, önemli değişim ve temel anlam çizgisini korumaktır. Geri bildirimde belirli bir söz varlığı veya anlatım tercihini, oluşturduğu etkiyi ve metnin amacıyla ilişkisini açıkla. “Anlatım güzel” yerine “Tekrarlanan sessizlik sözleri karakterler arasındaki iletişimsizliği güçlendiriyor” gibi kanıtlı yargı kullan.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro roman parçası şöyledir: “Sahanlıkta bekleyen çocuk, aşağıdan gelen anahtar sesini duyunca çantasını duvara yasladı. Merdivenin dönemeçlerinden önce gölge, sonra annesinin eli göründü. Çocuk konuşmadı; yalnız ayakkabısının ucuyla yerdeki çizgiyi izledi.”\n\n**Çözüm:** “Sahanlık” bilinmiyorsa merdiven, aşağıdan gelme ve bekleme bağlamı bunun katlar arasındaki düz alan olduğunu düşündürür. Öğrenme duvarına bu tahmin ve ipuçları yazılır. Açık bilgiler; çocuğun beklemesi, anahtar sesini duyması, annesinin gelmesi ve konuşmamasıdır. Çıkarım olarak çocuk gergin veya çekingen olabilir; fakat duygu kesinleştirilmez, çantayı yaslama ve çizgiyi izleme davranışları kanıt gösterilir. Betimleme hareketli ve parça parça ilerler; “önce gölge, sonra el” sıralaması bekleyişi uzatır. Sessizlik ve küçük hareketler, üslupta dolaylı duygu aktarımı oluşturur.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nAynı karşılaşmayı iki özgün tür parçasıyla düşün. Anlatı parçası: “Ece, masadaki kırık bardağı görünce cümlesini yarıda bıraktı. Odanın sessizliği, açıklamadan daha uzun sürdü.” Tiyatro biçimindeki kısa parça: “ECE: Bu bardak… / CAN: Ben anlatabilirim. / ECE: Önce dinleyeceğim.”\n\n**Çözüm:** Anlatı parçasında anlatıcı, sessizliğin etkisini yorumlayan bir cümle kurar; tiyatro biçiminde durum doğrudan konuşmalar ve duraklamayla görünür olur. Ortak içerik, kırık bardak çevresindeki gerilimdir. Söz varlığı “nesne bildiren” (bardak), “eylem bildiren” (görmek, anlatmak, dinlemek), “duygu/atmosfer kuran” (sessizlik, yarıda bırakmak) olarak sınıflandırılabilir. Üslup farkı, birinde anlatıcı açıklamasının, diğerinde kısa repliklerin öne çıkmasıdır. Hikâye ve roman karşılaştırmasına geçerken bu iki küçük parçanın kapsam bakımından bütün türleri temsil etmediği belirtilir; daha geniş metin kanıtı gerekir. Geri bildirim: “Tiyatro parçasındaki ‘Önce dinleyeceğim’ sözü karakterin tutumunu doğrudan gösteriyor; anlatı parçasındaki sessizlik benzetmesi ise atmosferi yoğunlaştırıyor.”\n\n## Sık yapılan hata\n\nÖn bilgiyi, metinde bulunmayan ayrıntıları tamamlamak için kullanmak anlam oluşturmayı bozar. Bilinmeyen kelimeyi yalnız sözlükteki ilk karşılıkla eşleştirmek bağlam işlevini gözden kaçırır. Tek bir cümleden bütün romanın üslubu hakkında kesin hüküm vermek de yetersizdir; tekrar eden örnekler gerekir. Hikâye ile romanı farklı ölçütlerde karşılaştırmak sağlıklı sonuç üretmez. Sınıflandırmayı yalnız dil bilgisi türlerine indirgemek, söz varlığının anlatımdaki görevini görünmez kılar. Özet içinde eleştiri yapmak veya geri bildirimde olayları yeniden anlatmak iki tepki türünü karıştırır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yalnız kaynağı belli tür, dönem ve yazar bilgisini etkinleştirdim mi?\n- Bilinmeyen sözleri bağlam, tahmin ve doğrulamayla öğrenme duvarına kaydettim mi?\n- Açık bilgi ile çıkarımı ayırdım mı?\n- Cümle yapısı, betimleme, açıklama ve söz varlığından üslup çıkarımı yaptım mı?\n- Hikâye, roman ve farklı türdeki metni ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?\n- Söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandırdım mı?\n- Kurmaca ile gerçek dünya bilgisini birbirine karıştırmadım mı?\n- Ana çizgiyi koruyan özet ve kanıtlı geri bildirim ürettim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n044__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-2","captionKey":"tr-g09-tde-n044__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.1","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.2","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.3","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.4"],"rows":[[{"v":"TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar"},{"v":"Kaynağı belli tür, dönem ve yazar bilgisi ile önceki hikâye bilgileri"},{"v":"Ön bilgiyi romanın yapı ve anlatım kanıtlarıyla ilişkilendirme"},{"v":"PENDING eser, yazar veya dönem ayrıntısı doldurulmuyor"}],[{"v":"TDE2.2.2 Tahmin eder"},{"v":"Bilinmeyen sözün cümle, olay, mekân ve karakter tepkisi bağlamı"},{"v":"Öğrenme duvarında ilk anlamı, ipucunu ve doğrulamayı kaydetme"},{"v":"Bağlam anlamı sözlükteki bütün anlamlarla karıştırılmıyor"}],[{"v":"TDE2.2.3 Çıkarım yapar"},{"v":"Açık olaylar, davranışlar, cümle yapıları, betimleme, açıklama ve söz seçimi"},{"v":"Konu, tema, amaç, karakter niyeti ve üslup hakkında kanıtlı sonuç çıkarma"},{"v":"Tek cümleden bütün roman için kesin hüküm verilmiyor"}],[{"v":"TDE2.2.4 Karşılaştırır"},{"v":"Okuma öncesi tahminler; hikâye, roman ve farklı türde kısa metinler"},{"v":"Ortak ölçütlerle kapsam, yapı, kişi gelişimi, söz varlığı ve üslup farklarını tartışma"},{"v":"Karşılaştırılan bütün metinlere aynı ölçüt uygulanıyor"}],[{"v":"TDE2.2.5 Sınıflandırır"},{"v":"Zaman, mekân, karakter, duygu, açıklama, betimleme ve üslup işlevli sözler"},{"v":"Söz varlığını kullanım amacıyla; ifadeleri bilgi/yorum ve gerçeklik/kurgu bakımından gruplama"},{"v":"Sınıflandırma kelimenin metindeki işlevine dayanıyor"}],[{"v":"TDE2.2.6 Tepki verir"},{"v":"Ana çatışma, değişim ve temel anlam çizgisi; belirli dil kanıtları"},{"v":"Romanı özetleme ve üslup tercihleri hakkında gerekçeli geri bildirim sunma"},{"v":"Özet olay yığınına, geri bildirim genel beğeniye dönüşmüyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-086","tr-g09-tde-qf-087"],"questionRanges":[{"start":426,"end":430},{"start":431,"end":435}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n044__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n044__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Süreç bileşeni, Metindeki/üründeki kanıt, Tema uygulaması, Kontrol ölçütü. 1. satırda “TDE2.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar” için uygulama veya kanıt “Kaynağı belli tür, dönem ve yazar bilgisi ile önceki hikâye bilgileri”, katkı ya da tema uygulaması “Ön bilgiyi romanın yapı ve anlatım kanıtlarıyla ilişkilendirme”, doğrulama ölçütü “PENDING eser, yazar veya dönem ayrıntısı doldurulmuyor”dür; 2. satırda “TDE2.2.2 Tahmin eder” için uygulama veya kanıt “Bilinmeyen sözün cümle, olay, mekân ve karakter tepkisi bağlamı”, katkı ya da tema uygulaması “Öğrenme duvarında ilk anlamı, ipucunu ve doğrulamayı kaydetme”, doğrulama ölçütü “Bağlam anlamı sözlükteki bütün anlamlarla karıştırılmıyor”dür; 3. satırda “TDE2.2.3 Çıkarım yapar” için uygulama veya kanıt “Açık olaylar, davranışlar, cümle yapıları, betimleme, açıklama ve söz seçimi”, katkı ya da tema uygulaması “Konu, tema, amaç, karakter niyeti ve üslup hakkında kanıtlı sonuç çıkarma”, doğrulama ölçütü “Tek cümleden bütün roman için kesin hüküm verilmiyor”dür; 4. satırda “TDE2.2.4 Karşılaştırır” için uygulama veya kanıt “Okuma öncesi tahminler; hikâye, roman ve farklı türde kısa metinler”, katkı ya da tema uygulaması “Ortak ölçütlerle kapsam, yapı, kişi gelişimi, söz varlığı ve üslup farklarını tartışma”, doğrulama ölçütü “Karşılaştırılan bütün metinlere aynı ölçüt uygulanıyor”dür; 5. satırda “TDE2.2.5 Sınıflandırır” için uygulama veya kanıt “Zaman, mekân, karakter, duygu, açıklama, betimleme ve üslup işlevli sözler”, katkı ya da tema uygulaması “Söz varlığını kullanım amacıyla; ifadeleri bilgi/yorum ve gerçeklik/kurgu bakımından gruplama”, doğrulama ölçütü “Sınıflandırma kelimenin metindeki işlevine dayanıyor”dür; 6. satırda “TDE2.2.6 Tepki verir” için uygulama veya kanıt “Ana çatışma, değişim ve temel anlam çizgisi; belirli dil kanıtları”, katkı ya da tema uygulaması “Romanı özetleme ve üslup tercihleri hakkında gerekçeli geri bildirim sunma”, doğrulama ölçütü “Özet olay yığınına, geri bildirim genel beğeniye dönüşmüyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n044__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde2-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında okuduğun romandan çok katmanlı anlam oluşturmayı öğreneceksin. Romanın türü, dönemi ve yazarı hakkında kaynakta verilen ön bilgileri etkinleştirecek; fakat blueprintte bulunmayan eser, yazar veya dönem ayrıntısı eklemeyeceksin. Bilinmeyen kelimeler için bağlam temelli bir öğrenme duvarı kuracak, açık bilgi ile çıkarımı ayıracak, cümle yapıları, bireysel anlatım, açıklama, betimleme ve söz varlığından üsluba ilişkin sonuçlar çıkaracaksın. Hikâye ile romanı ortak ölçütler üzerinden karşılaştıracak, farklı türde bir metinle edebiyat halkası çalışması yapacak, söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandıracak, ardından özet ve gerekçeli geri bildirim üreteceksin.","keyConcepts":"**Ön bilgiyi etkinleştirmek**, metin dışındaki her bilgiyi romana taşımak değildir; yalnız okuma amacına yarayan ve kaynağı belli bilgiyi hatırlamaktır. **Öğrenme duvarı**, bilinmeyen sözleri “söz–bağlam–ilk tahmin–doğrulama–metindeki işlev” düzeninde biriktiren ortak veya bireysel araçtır. Sözlük anlamı son aşamada kullanılabilir; ilk iş, metindeki kullanımı anlamaktır.\n\n**Açık bilgi**, doğrudan verilen olay, kişi, zaman, mekân veya yargıdır. **Çıkarım**, açık kanıtların ilişkisine dayanır. **Üslup çıkarımı**, tek bir süslü söze bakılarak yapılmaz; cümlelerin uzunluğu ve ritmi, tekrarlar, anlatım biçimleri, söz varlığı, bakış ve ayrıntı seçimindeki süreklilik birlikte değerlendirilir.\n\n**Karşılaştırma**, hikâye ile romanı aynı ölçütlerde incelemeyi gerektirir. Tek bir kısa roman parçası bütün tür hakkında kesin sonuca yetmeyebilir; kapsam farkı, yapı, kişi gelişimi, zaman ve ayrıntı düzeyi için metnin yeterli bölümü gerekir. **Edebiyat halkası**, öğrencilerin farklı rollerle metni tartıştığı iş birliği çalışmasıdır; bağlantı kuran, söz varlığı izleyicisi, üslup gözlemcisi veya özetleyici gibi roller kullanılabilir. **Sınıflandırma**, kelimeleri yalnız isim-fiil olarak ayırmak değil, anlatımdaki işlevlerine göre gruplamaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE2.2.1’den TDE2.2.6’ya kadar her anlam oluşturma adımını roman kanıtı, tema uygulaması ve denetleme ölçütüyle eşleştirir.","steps":"**1. TDE2.2.1 — Ön bilgilerle bağlantı kurar.** Öğretmenin sunduğu güvenilir bilgi kartından romanın türüne, dönemine ve yazarına ilişkin yalnız doğrulanmış bilgileri al. Önceki hikâye bilgilerinden yapı unsurları, anlatıcı, olay ve kişi kavramlarını hatırla. Sonra bunların romandaki karşılığını metin üzerinden göster; ön bilgi metni açıklamaya yardımcı olmalı, metnin yerine geçmemelidir.\n\n**2. TDE2.2.2 — Tahmin eder.** Bilinmeyen kelimenin öncesi ve sonrasındaki cümleleri, eylemi, mekânı ve karakter tepkisini incele. Öğrenme duvarına ilk anlam tahminini ve ipucunu yaz. Aynı söz başka bağlamda geçerse tahminini güncelle. Bir kelimenin bağlam anlamı ile sözlükteki bütün anlamları aynı değildir.\n\n**3. TDE2.2.3 — Çıkarım yapar.** Açık olayları, neden-sonuç ilişkilerini, karakter davranışlarını ve anlatıcının doğrudan verdiği bilgileri ayır. Ardından konu, tema, ana düşünce/duygu, yardımcı düşünceler, karakterlerin niyetleri ve yazarın anlatma amacı hakkında kanıta dayalı çıkarımlar yap. Cümle yapısı, betimleme yoğunluğu, açıklama biçimi ve söz seçiminin üsluba katkısını açıklarken birden çok örnek kullan.\n\n**4. TDE2.2.4 — Karşılaştırır.** Okuma öncesi tahminlerinle gerçek içeriği karşılaştır. Hikâye ve roman için ortak ölçütler belirle: olayın kapsamı, karakterlerin gelişimi, zamanın işlenişi, mekân ayrıntısı ve üslup. Edebiyat halkasında farklı türdeki kısa metni de söz varlığı ve anlatım biçimi açısından ele al; tür farkının söyleyişe nasıl yansıdığını tartış.\n\n**5. TDE2.2.5 — Sınıflandırır.** Metindeki sözleri zaman ve mekân kuran, karakteri tanıtan, duygu oluşturan, açıklayan, betimleyen, karşılaştıran veya kişisel üslubu belirginleştiren gruplara ayır. İfadeleri öznel/nesnel, bilgi/yorum ve gerçeklik/kurgu bakımından incele. Romanda kurmaca dünya kurulması, metindeki her ayrıntının gerçek dünyada yaşanmış olduğu anlamına gelmez.\n\n**6. TDE2.2.6 — Tepki verir.** Özet, olayların tamamını sıralamak değil ana çatışma, önemli değişim ve temel anlam çizgisini korumaktır. Geri bildirimde belirli bir söz varlığı veya anlatım tercihini, oluşturduğu etkiyi ve metnin amacıyla ilişkisini açıkla. “Anlatım güzel” yerine “Tekrarlanan sessizlik sözleri karakterler arasındaki iletişimsizliği güçlendiriyor” gibi kanıtlı yargı kullan.","workedExamples":["Özgün mikro roman parçası şöyledir: “Sahanlıkta bekleyen çocuk, aşağıdan gelen anahtar sesini duyunca çantasını duvara yasladı. Merdivenin dönemeçlerinden önce gölge, sonra annesinin eli göründü. Çocuk konuşmadı; yalnız ayakkabısının ucuyla yerdeki çizgiyi izledi.”\n\n**Çözüm:** “Sahanlık” bilinmiyorsa merdiven, aşağıdan gelme ve bekleme bağlamı bunun katlar arasındaki düz alan olduğunu düşündürür. Öğrenme duvarına bu tahmin ve ipuçları yazılır. Açık bilgiler; çocuğun beklemesi, anahtar sesini duyması, annesinin gelmesi ve konuşmamasıdır. Çıkarım olarak çocuk gergin veya çekingen olabilir; fakat duygu kesinleştirilmez, çantayı yaslama ve çizgiyi izleme davranışları kanıt gösterilir. Betimleme hareketli ve parça parça ilerler; “önce gölge, sonra el” sıralaması bekleyişi uzatır. Sessizlik ve küçük hareketler, üslupta dolaylı duygu aktarımı oluşturur.","Aynı karşılaşmayı iki özgün tür parçasıyla düşün. Anlatı parçası: “Ece, masadaki kırık bardağı görünce cümlesini yarıda bıraktı. Odanın sessizliği, açıklamadan daha uzun sürdü.” Tiyatro biçimindeki kısa parça: “ECE: Bu bardak… / CAN: Ben anlatabilirim. / ECE: Önce dinleyeceğim.”\n\n**Çözüm:** Anlatı parçasında anlatıcı, sessizliğin etkisini yorumlayan bir cümle kurar; tiyatro biçiminde durum doğrudan konuşmalar ve duraklamayla görünür olur. Ortak içerik, kırık bardak çevresindeki gerilimdir. Söz varlığı “nesne bildiren” (bardak), “eylem bildiren” (görmek, anlatmak, dinlemek), “duygu/atmosfer kuran” (sessizlik, yarıda bırakmak) olarak sınıflandırılabilir. Üslup farkı, birinde anlatıcı açıklamasının, diğerinde kısa repliklerin öne çıkmasıdır. Hikâye ve roman karşılaştırmasına geçerken bu iki küçük parçanın kapsam bakımından bütün türleri temsil etmediği belirtilir; daha geniş metin kanıtı gerekir. Geri bildirim: “Tiyatro parçasındaki ‘Önce dinleyeceğim’ sözü karakterin tutumunu doğrudan gösteriyor; anlatı parçasındaki sessizlik benzetmesi ise atmosferi yoğunlaştırıyor.”"],"commonMistakes":"Ön bilgiyi, metinde bulunmayan ayrıntıları tamamlamak için kullanmak anlam oluşturmayı bozar. Bilinmeyen kelimeyi yalnız sözlükteki ilk karşılıkla eşleştirmek bağlam işlevini gözden kaçırır. Tek bir cümleden bütün romanın üslubu hakkında kesin hüküm vermek de yetersizdir; tekrar eden örnekler gerekir. Hikâye ile romanı farklı ölçütlerde karşılaştırmak sağlıklı sonuç üretmez. Sınıflandırmayı yalnız dil bilgisi türlerine indirgemek, söz varlığının anlatımdaki görevini görünmez kılar. Özet içinde eleştiri yapmak veya geri bildirimde olayları yeniden anlatmak iki tepki türünü karıştırır.","selfCheck":["Yalnız kaynağı belli tür, dönem ve yazar bilgisini etkinleştirdim mi?","Bilinmeyen sözleri bağlam, tahmin ve doğrulamayla öğrenme duvarına kaydettim mi?","Açık bilgi ile çıkarımı ayırdım mı?","Cümle yapısı, betimleme, açıklama ve söz varlığından üslup çıkarımı yaptım mı?","Hikâye, roman ve farklı türdeki metni ortak ölçütlerle karşılaştırdım mı?","Söz varlığını işlev ve kullanım amacına göre sınıflandırdım mı?","Kurmaca ile gerçek dünya bilgisini birbirine karıştırmadım mı?","Ana çizgiyi koruyan özet ve kanıtlı geri bildirim ürettim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Romanda Söz Varlığı ve Üsluptan Anlam Oluşturma: TDE2.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5686b76e28fdcead56e7665869c63b349edbf8a23cd0fb45abdb26a65476c83d","reviewDecisionSha256":"55f4c23d024d8a584d145d781ae2e66663525f61eda4c8adc4bbdfdcbcaf852a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5686b76e28fdcead56e7665869c63b349edbf8a23cd0fb45abdb26a65476c83d","reviewedHash":"sha256:5686b76e28fdcead56e7665869c63b349edbf8a23cd0fb45abdb26a65476c83d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:55f4c23d024d8a584d145d781ae2e66663525f61eda4c8adc4bbdfdcbcaf852a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n044","contentProjectionSha256":"5686b76e28fdcead56e7665869c63b349edbf8a23cd0fb45abdb26a65476c83d","reviewDecisionSha256":"55f4c23d024d8a584d145d781ae2e66663525f61eda4c8adc4bbdfdcbcaf852a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n045","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.3","objective":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveCode":"TDE2.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Romanın olay, çatışma, kişi, mekân ve zaman unsurlarını; bunların dil/anlatım ve üslupla ilişkisini çözümleme.","Öğrenme merkezlerinde yapı unsurlarını açıklama ve aralarındaki etkileşimi ortaya koyma.","Yazarın üslubu, tema-yapı ilişkisi, dönem/toplum etkisi, disiplinler arası bağlar ve şekil bilgisi üzerine çıkarım yapma."],"physicalPages":[92],"evidenceId":"EV-TDE2026-P092-T04-APP-TDE2.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Romanın Yapı Unsurlarını ve Üslubunu Çözümleme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında okuduğun romanın olay, çatışma, kişi, mekân ve zaman unsurlarını belirleyerek bunların dil, anlatım ve üslupla ilişkisini çözümlemeyi öğreneceksin. Yapı unsurlarını ayrı ayrı adlandırmakla kalmayacak, aralarındaki etkileşimin metnin anlamını ve etkisini nasıl kurduğunu açıklayacaksın. Öğrenme merkezlerinde farklı odaklara ayrılarak olay-çatışma, kişi, zaman-mekân, dil-anlatım ve bağlam üzerinde çalışabilirsin. Yazarın üslubu, tema-yapı ilişkisi, metinde kanıtı bulunan dönem ve toplum göstergeleri, disiplinler arası bağlantılar ve kelimelerin şekil özellikleri hakkında sınırlı, kanıta dayalı çıkarımlar yapacaksın. Kaynakta bulunmayan eser, yazar veya tarih bilgisi eklemeyeceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Olay**, metinde gerçekleşen değişim veya eylemdir. **Çatışma**, karakterin kendisiyle, başka bir kişiyle, çevreyle ya da bir durumla karşı karşıya gelmesidir. **Kişi**, yalnız adı ve dış görünüşüyle değil; davranış, konuşma, amaç, ilişki ve değişimiyle incelenir. **Mekân**, olayın geçtiği yer olmanın yanında atmosfer ve davranış üzerinde etkili olabilir. **Zaman**, olayların sırası, süresi, geçmişe dönüşler ve anlatma anıyla ilişkisi bakımından ele alınır.\n\n**Yapı ilişkisi**, bir unsur değiştiğinde diğerlerinin nasıl etkilendiğini gösterir. Dar bir mekân çatışmayı yoğunlaştırabilir; gecikmiş bir haber olay sırasını değiştirebilir; iç konuşma kişinin dış davranışıyla çelişebilir. **Üslup**, bu yapıyı okura sunan söz ve cümle tercihleriyle belirginleşir. Anlatım biçimleri, teknikler, tekrarlar, betimleme düzeyi ve kelime yapıları bu bütünün parçalarıdır.\n\n**Şekil bilgisi**, kelimenin kök, gövde ve eklerle aldığı biçimi incelemeye imkân verir. Örneğin “sessizleşti” sözünde “sessiz” niteliğinin bir değişim eylemine dönüşmesi, anlatıdaki dönüşümü yoğunlaştırabilir. Bu tür inceleme, yalnız ek adlandırmak için değil kelime biçiminin anlama katkısını göstermek için yapılır. **Bağlam çıkarımı** ise metindeki tarihsel, toplumsal, psikolojik veya teknolojik göstergeleri kanıt sınırında yorumlamaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE2.3.1’de belirlenen yapı ve dil parçalarını, TDE2.3.2’de kurulan ilişkilerle; anlama katkısı ve doğrulama kanıtı üzerinden birleştirir.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.3.1 — Nesne, olgu ve olaylara ilişkin parçaları belirler.** Önce temel olay dizisini kısa fiillerle çıkar: karşılaşır, karar verir, engelle karşılaşır, değişir gibi. Ardından ana çatışmayı ve varsa yan çatışmaları belirle. Olay özeti ile çatışma aynı şey değildir; çatışma eylemlerin altında bulunan karşıt güç veya istektir.\n\n**2. Kişileri amaç ve davranışlarıyla incele.** Her karakter için “ne istiyor, ne yapıyor, ne söylüyor, neyi gizliyor, süreçte değişiyor mu?” sorularını kullan. Bir davranıştan kesin kişilik etiketi çıkarmak yerine tekrarlanan kanıtları ara. İç konuşma ile dış konuşma arasındaki fark, karakterin çelişkisini görünür kılabilir.\n\n**3. Mekân ve zamanı işlevleriyle belirle.** Mekân betimlemesinin olay hızına, duyguya veya karakter ilişkilerine katkısını incele. Zaman göstergelerini sırala; geriye dönüş, hızlandırma veya duraklama varsa etkisini açıkla. “Akşam” yalnız zaman bilgisi olabilir; ışık ve sessizlikle birlikte kullanıldığında atmosfer de kurabilir.\n\n**4. Dil ve anlatım parçalarını kaydet.** Cümle uzunluğu, tekrar, diyalog, monolog, açıklama, betimleme ve dikkat çekici söz varlığından örnek seç. Kelimelerin biçimlerinin anlama katkısı varsa göster. “Daracık”, “sessizleşmek”, “bekleyiş” gibi biçimler küçültme, değişim veya süreç duygusu oluşturabilir; ancak her eki üslup kanıtı sayma.\n\n**5. TDE2.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri belirler.** Olay ile çatışma, kişi amacı ile davranış, mekân ile atmosfer, zaman düzeni ile merak, teknik ile üslup arasında nedenli bağlantı kur. “Mekân karanlıktır” yerine “Işığın sınırlı verilmesi, karakterin bilgi eksikliğiyle aynı anda ilerleyerek belirsizliği artırır” biçiminde ilişki açıkla.\n\n**6. Tema, bağlam ve disiplin ilişkisini değerlendir.** Romanın temasının yapı unsurlarıyla nasıl taşındığını göster. Metinde açık toplumsal, teknolojik veya psikolojik göstergeler varsa sosyoloji, teknoloji ya da psikoloji bağlantısı kur. Dönem ve toplum hakkında kesin yargı için metin içi kanıt ve güvenilir bağlam bilgisi gerekir. Yazarın yaşamına ilişkin kaynak bulunmuyorsa üsluptan biyografik ayrıntı üretme.\n\n**7. Öğrenme merkezlerinin bulgularını birleştir.** Her merkez bir kanıt tablosu hazırlar; sonra gruplar aynı bölüm üzerinde bulgularını paylaşır. Olay merkezinin belirlediği çatışma, dil merkezinin bulduğu tekrarlarla; kişi merkezinin tespit ettiği kararsızlık, zaman merkezinin gösterdiği gecikmeyle ilişkilendirilir. Böylece parçalar ortak bir yorumda birleşir.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro roman parçası şöyledir: “Tren hareket saatine beş dakika kalmıştı. Selin, biletini avucunda katlayıp açıyordu. Peronun öbür ucunda babası görünmedi. ‘Gitmek istediğimi ben söyledim,’ dedi içinden, ‘öyleyse neden gelmesini bekliyorum?’ Anons yükselince valizini bir adım ileri çekti, sonra bıraktı.”\n\n**Çözüm:** Olay, Selin’in tren öncesinde karar vermekte zorlanmasıdır. Çatışma, gitme isteği ile babasının gelmesini bekleme arasında içsel olarak kurulur. Zamanın “beş dakika” ile sınırlandırılması gerilimi artırır. Peron, ayrılma kararını somutlaştıran mekândır. Bileti katlayıp açma ve valizi çekip bırakma hareketleri kararsızlığı doğrudan söylemeden gösterir. İç konuşmadaki soru, kişinin kendi sözüyle duygusu arasındaki çelişkiyi açığa çıkarır. Kısa eylem cümleleri zaman baskısını hızlandırırken iç konuşma anı yavaşlatır. Psikoloji bağlantısı karar verme ve bağlılık gerilimidir; parçadan daha geniş kişilik tanısı çıkarılamaz.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nÖzgün mikro parça şöyledir: “Apartmanın girişindeki ekran üçüncü kez ‘Bakım ertelendi’ yazdı. Yaşlı komşu merdivene baktı, genç yönetici telefonunu kaldırdı. ‘Bir mesaj daha gönderirim,’ dedi yönetici. Komşu, ‘Mesaj yukarı çıkmama yardım etmiyor,’ diye karşılık verdi. Giriş birden sessizleşti.”\n\n**Çözüm:** Olay, bakımın ertelenmesi ve iki kişinin buna farklı tepki vermesidir. Çatışma, dijital iletişimle somut ihtiyacın karşılanması arasındadır. Mekân olan apartman girişi, sorunun bütün sakinleri ilgilendirdiğini gösterir. Ekran ve telefon teknoloji bağlantısını; merdiven ve komşunun sözü erişilebilirlik sorununu görünür kılar. “Sessizleşti” kelimesi, “sessiz” niteliğini bir değişim eylemine dönüştürür; tartışmanın ortam üzerindeki etkisini tek sözle verir. Diyalog, iki bakış açısını doğrudan karşılaştırır. Sosyoloji bağlantısı kuşaklar veya ortak yaşam ilişkileri üzerinde düşünülebilir; fakat yalnız bu parçadan bütün bir toplum hakkında genelleme yapılamaz. Yapı, tekrar edilen erteleme–karşıt tepki–sessizlik sonucuyla kurulmuştur.\n\n## Sık yapılan hata\n\nYapı unsurlarını listelemek, çözümlemenin başlangıcıdır; aralarındaki ilişki açıklanmadığında çalışma eksik kalır. Karakteri tek davranıştan “iyi”, “kötü”, “cesur” gibi sabit etiketlerle tanımlamak kanıtı yetersizleştirir. Mekânı yalnız adres, zamanı yalnız tarih olarak görmek onların atmosfer ve kurgu işlevini gözden kaçırır. Her ek veya kelime biçimini önemli saymak da şekil bilgisi incelemesini mekanikleştirir; anlama katkı aranmalıdır. Metindeki bir telefon, ekran ya da eski nesneden kesin dönem çıkarmak doğru değildir. Yazarın üslubundan kaynaksız biyografi üretmek ise metin çözümlemesinin sınırını aşar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Olay dizisini ve temel çatışmayı birbirinden ayırdım mı?\n- Karakterleri amaç, davranış, söz ve değişimleriyle inceledim mi?\n- Mekân ve zamanın olay, atmosfer ve gerilime katkısını açıkladım mı?\n- Dil, anlatım ve teknik parçalarını özgül kanıtlarla belirledim mi?\n- Kelime biçimlerinin anlama katkısını yalnız gerekli yerlerde gösterdim mi?\n- Yapı unsurları ile üslup arasında nedenli ilişkiler kurdum mu?\n- Tema, dönem/toplum ve disiplin bağlantılarında kanıt sınırını korudum mu?\n- Öğrenme merkezlerinin bulgularını ortak bir yorumda birleştirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n045__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-3","captionKey":"tr-g09-tde-n045__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.1","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.2","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.3","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.4"],"rows":[[{"v":"TDE2.3.1 Olay ve çatışma"},{"v":"Eylem dizisi, karşıt amaçlar, engeller ve değişim noktası"},{"v":"Romanın temel hareketini ve gerilimini belirleme"},{"v":"Olay özeti ile çatışma ayrı gösteriliyor"}],[{"v":"TDE2.3.1 Kişiler"},{"v":"Amaç, davranış, iç/dış konuşma, ilişki ve değişim kanıtları"},{"v":"Karakterlerin kurgu içindeki işlevini ve birbirine etkisini açıklama"},{"v":"Kişilik yargısı tek davranışa dayandırılmıyor"}],[{"v":"TDE2.3.1 Mekân ve zaman"},{"v":"Yer ayrıntıları, atmosfer, sıra, süre, geriye dönüş ve duraklamalar"},{"v":"Mekân ve zamanın olay hızı, duygu ve çatışmaya katkısını gösterme"},{"v":"Yer yalnız adres, zaman yalnız tarih olarak ele alınmıyor"}],[{"v":"TDE2.3.1 Dil, anlatım ve şekil"},{"v":"Cümle uzunluğu, tekrar, teknikler, söz varlığı ve anlamlı kelime biçimleri"},{"v":"Üslubun ritim, vurgu ve karakter algısı üzerindeki etkisini açıklama"},{"v":"Şekil bilgisi yalnız anlama katkı sağladığında kullanılıyor"}],[{"v":"TDE2.3.2 Yapı–üslup ilişkisi"},{"v":"Olay, kişi, mekân, zaman ile anlatım tercihlerinin birlikte çalışması"},{"v":"Tema ve anlamın parçalar arasındaki etkileşimle kurulmasını açıklama"},{"v":"İlişki, açık neden-sonuç dili ve metin kanıtıyla gösteriliyor"}],[{"v":"TDE2.3.2 Bağlam ve disiplin"},{"v":"Metinde kanıtlanan toplumsal, psikolojik veya teknolojik göstergeler"},{"v":"Dönem/toplum ve disiplin bağlantılarını yorumun sınırını belirterek değerlendirme"},{"v":"Kaynaksız yazar yaşamı, tarih veya toplum genellemesi üretilmiyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-088","tr-g09-tde-qf-089"],"questionRanges":[{"start":436,"end":440},{"start":441,"end":445}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n045__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n045__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma kanıt tablosu dört sütundan oluşur: Parça veya kural, Uygulama biçimi, Anlama/anlatıma katkı, Doğrulama kanıtı. 1. satırda “TDE2.3.1 Olay ve çatışma” için uygulama veya kanıt “Eylem dizisi, karşıt amaçlar, engeller ve değişim noktası”, katkı ya da tema uygulaması “Romanın temel hareketini ve gerilimini belirleme”, doğrulama ölçütü “Olay özeti ile çatışma ayrı gösteriliyor”dür; 2. satırda “TDE2.3.1 Kişiler” için uygulama veya kanıt “Amaç, davranış, iç/dış konuşma, ilişki ve değişim kanıtları”, katkı ya da tema uygulaması “Karakterlerin kurgu içindeki işlevini ve birbirine etkisini açıklama”, doğrulama ölçütü “Kişilik yargısı tek davranışa dayandırılmıyor”dür; 3. satırda “TDE2.3.1 Mekân ve zaman” için uygulama veya kanıt “Yer ayrıntıları, atmosfer, sıra, süre, geriye dönüş ve duraklamalar”, katkı ya da tema uygulaması “Mekân ve zamanın olay hızı, duygu ve çatışmaya katkısını gösterme”, doğrulama ölçütü “Yer yalnız adres, zaman yalnız tarih olarak ele alınmıyor”dür; 4. satırda “TDE2.3.1 Dil, anlatım ve şekil” için uygulama veya kanıt “Cümle uzunluğu, tekrar, teknikler, söz varlığı ve anlamlı kelime biçimleri”, katkı ya da tema uygulaması “Üslubun ritim, vurgu ve karakter algısı üzerindeki etkisini açıklama”, doğrulama ölçütü “Şekil bilgisi yalnız anlama katkı sağladığında kullanılıyor”dür; 5. satırda “TDE2.3.2 Yapı–üslup ilişkisi” için uygulama veya kanıt “Olay, kişi, mekân, zaman ile anlatım tercihlerinin birlikte çalışması”, katkı ya da tema uygulaması “Tema ve anlamın parçalar arasındaki etkileşimle kurulmasını açıklama”, doğrulama ölçütü “İlişki, açık neden-sonuç dili ve metin kanıtıyla gösteriliyor”dür; 6. satırda “TDE2.3.2 Bağlam ve disiplin” için uygulama veya kanıt “Metinde kanıtlanan toplumsal, psikolojik veya teknolojik göstergeler”, katkı ya da tema uygulaması “Dönem/toplum ve disiplin bağlantılarını yorumun sınırını belirterek değerlendirme”, doğrulama ölçütü “Kaynaksız yazar yaşamı, tarih veya toplum genellemesi üretilmiyor”dür. Böylece her parça veya süreç, uygulaması, katkısı ve doğrulama kanıtıyla aynı satırda ilişkilendirilir.","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n045__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde2-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde2-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında okuduğun romanın olay, çatışma, kişi, mekân ve zaman unsurlarını belirleyerek bunların dil, anlatım ve üslupla ilişkisini çözümlemeyi öğreneceksin. Yapı unsurlarını ayrı ayrı adlandırmakla kalmayacak, aralarındaki etkileşimin metnin anlamını ve etkisini nasıl kurduğunu açıklayacaksın. Öğrenme merkezlerinde farklı odaklara ayrılarak olay-çatışma, kişi, zaman-mekân, dil-anlatım ve bağlam üzerinde çalışabilirsin. Yazarın üslubu, tema-yapı ilişkisi, metinde kanıtı bulunan dönem ve toplum göstergeleri, disiplinler arası bağlantılar ve kelimelerin şekil özellikleri hakkında sınırlı, kanıta dayalı çıkarımlar yapacaksın. Kaynakta bulunmayan eser, yazar veya tarih bilgisi eklemeyeceksin.","keyConcepts":"**Olay**, metinde gerçekleşen değişim veya eylemdir. **Çatışma**, karakterin kendisiyle, başka bir kişiyle, çevreyle ya da bir durumla karşı karşıya gelmesidir. **Kişi**, yalnız adı ve dış görünüşüyle değil; davranış, konuşma, amaç, ilişki ve değişimiyle incelenir. **Mekân**, olayın geçtiği yer olmanın yanında atmosfer ve davranış üzerinde etkili olabilir. **Zaman**, olayların sırası, süresi, geçmişe dönüşler ve anlatma anıyla ilişkisi bakımından ele alınır.\n\n**Yapı ilişkisi**, bir unsur değiştiğinde diğerlerinin nasıl etkilendiğini gösterir. Dar bir mekân çatışmayı yoğunlaştırabilir; gecikmiş bir haber olay sırasını değiştirebilir; iç konuşma kişinin dış davranışıyla çelişebilir. **Üslup**, bu yapıyı okura sunan söz ve cümle tercihleriyle belirginleşir. Anlatım biçimleri, teknikler, tekrarlar, betimleme düzeyi ve kelime yapıları bu bütünün parçalarıdır.\n\n**Şekil bilgisi**, kelimenin kök, gövde ve eklerle aldığı biçimi incelemeye imkân verir. Örneğin “sessizleşti” sözünde “sessiz” niteliğinin bir değişim eylemine dönüşmesi, anlatıdaki dönüşümü yoğunlaştırabilir. Bu tür inceleme, yalnız ek adlandırmak için değil kelime biçiminin anlama katkısını göstermek için yapılır. **Bağlam çıkarımı** ise metindeki tarihsel, toplumsal, psikolojik veya teknolojik göstergeleri kanıt sınırında yorumlamaktır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, TDE2.3.1’de belirlenen yapı ve dil parçalarını, TDE2.3.2’de kurulan ilişkilerle; anlama katkısı ve doğrulama kanıtı üzerinden birleştirir.","steps":"**1. TDE2.3.1 — Nesne, olgu ve olaylara ilişkin parçaları belirler.** Önce temel olay dizisini kısa fiillerle çıkar: karşılaşır, karar verir, engelle karşılaşır, değişir gibi. Ardından ana çatışmayı ve varsa yan çatışmaları belirle. Olay özeti ile çatışma aynı şey değildir; çatışma eylemlerin altında bulunan karşıt güç veya istektir.\n\n**2. Kişileri amaç ve davranışlarıyla incele.** Her karakter için “ne istiyor, ne yapıyor, ne söylüyor, neyi gizliyor, süreçte değişiyor mu?” sorularını kullan. Bir davranıştan kesin kişilik etiketi çıkarmak yerine tekrarlanan kanıtları ara. İç konuşma ile dış konuşma arasındaki fark, karakterin çelişkisini görünür kılabilir.\n\n**3. Mekân ve zamanı işlevleriyle belirle.** Mekân betimlemesinin olay hızına, duyguya veya karakter ilişkilerine katkısını incele. Zaman göstergelerini sırala; geriye dönüş, hızlandırma veya duraklama varsa etkisini açıkla. “Akşam” yalnız zaman bilgisi olabilir; ışık ve sessizlikle birlikte kullanıldığında atmosfer de kurabilir.\n\n**4. Dil ve anlatım parçalarını kaydet.** Cümle uzunluğu, tekrar, diyalog, monolog, açıklama, betimleme ve dikkat çekici söz varlığından örnek seç. Kelimelerin biçimlerinin anlama katkısı varsa göster. “Daracık”, “sessizleşmek”, “bekleyiş” gibi biçimler küçültme, değişim veya süreç duygusu oluşturabilir; ancak her eki üslup kanıtı sayma.\n\n**5. TDE2.3.2 — Parçalar arasındaki ilişkileri belirler.** Olay ile çatışma, kişi amacı ile davranış, mekân ile atmosfer, zaman düzeni ile merak, teknik ile üslup arasında nedenli bağlantı kur. “Mekân karanlıktır” yerine “Işığın sınırlı verilmesi, karakterin bilgi eksikliğiyle aynı anda ilerleyerek belirsizliği artırır” biçiminde ilişki açıkla.\n\n**6. Tema, bağlam ve disiplin ilişkisini değerlendir.** Romanın temasının yapı unsurlarıyla nasıl taşındığını göster. Metinde açık toplumsal, teknolojik veya psikolojik göstergeler varsa sosyoloji, teknoloji ya da psikoloji bağlantısı kur. Dönem ve toplum hakkında kesin yargı için metin içi kanıt ve güvenilir bağlam bilgisi gerekir. Yazarın yaşamına ilişkin kaynak bulunmuyorsa üsluptan biyografik ayrıntı üretme.\n\n**7. Öğrenme merkezlerinin bulgularını birleştir.** Her merkez bir kanıt tablosu hazırlar; sonra gruplar aynı bölüm üzerinde bulgularını paylaşır. Olay merkezinin belirlediği çatışma, dil merkezinin bulduğu tekrarlarla; kişi merkezinin tespit ettiği kararsızlık, zaman merkezinin gösterdiği gecikmeyle ilişkilendirilir. Böylece parçalar ortak bir yorumda birleşir.","workedExamples":["Özgün mikro roman parçası şöyledir: “Tren hareket saatine beş dakika kalmıştı. Selin, biletini avucunda katlayıp açıyordu. Peronun öbür ucunda babası görünmedi. ‘Gitmek istediğimi ben söyledim,’ dedi içinden, ‘öyleyse neden gelmesini bekliyorum?’ Anons yükselince valizini bir adım ileri çekti, sonra bıraktı.”\n\n**Çözüm:** Olay, Selin’in tren öncesinde karar vermekte zorlanmasıdır. Çatışma, gitme isteği ile babasının gelmesini bekleme arasında içsel olarak kurulur. Zamanın “beş dakika” ile sınırlandırılması gerilimi artırır. Peron, ayrılma kararını somutlaştıran mekândır. Bileti katlayıp açma ve valizi çekip bırakma hareketleri kararsızlığı doğrudan söylemeden gösterir. İç konuşmadaki soru, kişinin kendi sözüyle duygusu arasındaki çelişkiyi açığa çıkarır. Kısa eylem cümleleri zaman baskısını hızlandırırken iç konuşma anı yavaşlatır. Psikoloji bağlantısı karar verme ve bağlılık gerilimidir; parçadan daha geniş kişilik tanısı çıkarılamaz.","Özgün mikro parça şöyledir: “Apartmanın girişindeki ekran üçüncü kez ‘Bakım ertelendi’ yazdı. Yaşlı komşu merdivene baktı, genç yönetici telefonunu kaldırdı. ‘Bir mesaj daha gönderirim,’ dedi yönetici. Komşu, ‘Mesaj yukarı çıkmama yardım etmiyor,’ diye karşılık verdi. Giriş birden sessizleşti.”\n\n**Çözüm:** Olay, bakımın ertelenmesi ve iki kişinin buna farklı tepki vermesidir. Çatışma, dijital iletişimle somut ihtiyacın karşılanması arasındadır. Mekân olan apartman girişi, sorunun bütün sakinleri ilgilendirdiğini gösterir. Ekran ve telefon teknoloji bağlantısını; merdiven ve komşunun sözü erişilebilirlik sorununu görünür kılar. “Sessizleşti” kelimesi, “sessiz” niteliğini bir değişim eylemine dönüştürür; tartışmanın ortam üzerindeki etkisini tek sözle verir. Diyalog, iki bakış açısını doğrudan karşılaştırır. Sosyoloji bağlantısı kuşaklar veya ortak yaşam ilişkileri üzerinde düşünülebilir; fakat yalnız bu parçadan bütün bir toplum hakkında genelleme yapılamaz. Yapı, tekrar edilen erteleme–karşıt tepki–sessizlik sonucuyla kurulmuştur."],"commonMistakes":"Yapı unsurlarını listelemek, çözümlemenin başlangıcıdır; aralarındaki ilişki açıklanmadığında çalışma eksik kalır. Karakteri tek davranıştan “iyi”, “kötü”, “cesur” gibi sabit etiketlerle tanımlamak kanıtı yetersizleştirir. Mekânı yalnız adres, zamanı yalnız tarih olarak görmek onların atmosfer ve kurgu işlevini gözden kaçırır. Her ek veya kelime biçimini önemli saymak da şekil bilgisi incelemesini mekanikleştirir; anlama katkı aranmalıdır. Metindeki bir telefon, ekran ya da eski nesneden kesin dönem çıkarmak doğru değildir. Yazarın üslubundan kaynaksız biyografi üretmek ise metin çözümlemesinin sınırını aşar.","selfCheck":["Olay dizisini ve temel çatışmayı birbirinden ayırdım mı?","Karakterleri amaç, davranış, söz ve değişimleriyle inceledim mi?","Mekân ve zamanın olay, atmosfer ve gerilime katkısını açıkladım mı?","Dil, anlatım ve teknik parçalarını özgül kanıtlarla belirledim mi?","Kelime biçimlerinin anlama katkısını yalnız gerekli yerlerde gösterdim mi?","Yapı unsurları ile üslup arasında nedenli ilişkiler kurdum mu?","Tema, dönem/toplum ve disiplin bağlantılarında kanıt sınırını korudum mu?","Öğrenme merkezlerinin bulgularını ortak bir yorumda birleştirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Romanın Yapı Unsurlarını ve Üslubunu Çözümleme: TDE2.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"238b6e27f878d6b9a41921121eaeec18c6eafd976f507c029d397b6e05b7166d","reviewDecisionSha256":"7729b8916e2963ec30e7e95d21653249df65a722e722d808c4b70f044f7dfe47","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:238b6e27f878d6b9a41921121eaeec18c6eafd976f507c029d397b6e05b7166d","reviewedHash":"sha256:238b6e27f878d6b9a41921121eaeec18c6eafd976f507c029d397b6e05b7166d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7729b8916e2963ec30e7e95d21653249df65a722e722d808c4b70f044f7dfe47; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n045","contentProjectionSha256":"238b6e27f878d6b9a41921121eaeec18c6eafd976f507c029d397b6e05b7166d","reviewDecisionSha256":"7729b8916e2963ec30e7e95d21653249df65a722e722d808c4b70f044f7dfe47","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n046","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","objectiveId":"TDE2.4","objective":"TDE2.4","objectives":["TDE2.4"],"objectiveCode":"TDE2.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE2.4","processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Romanın iki karakterini seçip karakter ve kurguya uygun özgün diyalog oluşturma.","Akran değerlendirmesi ve öğrenme günlüğüyle okuma sürecini değerlendirme.","Ara metin tiyatroyu romanla; ikinci metin eleştiriyi öğretici metin tahliliyle inceleme."],"physicalPages":[93],"evidenceId":"EV-TDE2026-P093-T04-APP-TDE2.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Roman Okumasını Geri Bildirim ve Üretimle Değerlendirme","topic":"Okuma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında roman okuma sürecini ölçüt, kanıt, üretim ve geri bildirim kullanarak değerlendirmeyi öğreneceksin. Okuduğun romandaki iki karakteri seçip onların özelliklerine ve kurguya uygun özgün bir diyalog oluşturmak, metni ne kadar doğru anladığını gösteren bir performans kanıtı olacaktır. Diyaloğu akran değerlendirmesiyle inceleyecek, öğrenme günlüğünde okuma stratejinin güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerini belirleyeceksin. Ayrıca ara metin olan tiyatroyu romanla, üslubu konu alan eleştiri metnini de öğretici metin tahlili ölçütleriyle karşılaştıracaksın. Beğeni ve eleştirilerini gerekçelendirecek, metindeki durumlara seçenekler üretecek ve sonraki okuma için somut hedef belirleyeceksin.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Okuma sürecini değerlendirmek**, yalnız romanı beğenip beğenmediğini söylemek değildir. Amaç, strateji, notlar, metin kanıtı, yorum ve üretilen çalışma arasındaki tutarlılığı incelemektir. **Ölçüt**, değerlendirilecek özelliği açıklar: karaktere uygunluk, kurguya uygunluk, söz varlığının işlevi, üslup tutarlılığı, kanıt kullanımı gibi. **Performans kanıtı**, okuma anlayışını bir ürünle görünür kılar; özgün diyalog bu işlevi taşır.\n\n**Akran değerlendirmesi**, arkadaşın ürününe kişisel zevkle puan vermek değil, önceden belirlenen ölçütlere göre kanıtlı geri bildirim sunmaktır. **Öğrenme günlüğü**, “Bugün okudum” kaydı değildir; kullanılan stratejiyi, karşılaşılan güçlüğü, işe yarayan kanıtı ve yeni hedefi içerir. **Gerekçeli tepki**, beğeni veya eleştiriyi metindeki belirli unsura dayandırır.\n\n**Türler arası karşılaştırma**, roman ile tiyatroyu aynı olayın sunuluşu, anlatıcı, diyalog, sahne yönergesi, mekân ve üslup ölçütlerinde ele alabilir. Eleştiri metni ise tez, gerekçe, kanıt, dil ve amaç bakımından öğretici metin tahliliyle incelenir. Kısa örnekler bütün türlerin tüm özelliklerini temsil etmez; değerlendirme, kullanılan parça ve kanıt düzeyinde tutulmalıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü, ölçüt belirleme, süreç ve ürün kanıtını inceleme, gerekçeli değerlendirme, geri bildirimi işleme ve yeni hedef kurma aşamalarını birbirine bağlar; yeni hedef bir sonraki okuma döngüsünün başlangıcıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\n**1. TDE2.4.1 — Kendini değerlendirir: ölçütleri kur.** Roman okuması için amaç açıklığı, strateji kullanımı, notların olay ve üslup kanıtı taşıması, çıkarımların gerekçesi ve söz varlığı takibi gibi ölçütler belirle. Metin değerlendirmesinde anlatımın tutarlılığı, karakter davranışlarının kurgu içindeki inandırıcılığı ve üslubun etkisi kullanılabilir. Ölçütleri sonuç ortaya çıktıktan sonra değiştirme.\n\n**2. İki karakter seç ve kanıt dosyası oluştur.** Her karakter için amaç, belirgin davranışlar, konuşma biçimi, diğer kişilerle ilişkisi ve yaşadığı değişimden kısa kanıtlar topla. Diyalog yazmadan önce “Bu karakter böyle bir durumda ne söyler, neyi söylemez, neden?” sorusunu cevapla. Metinde bulunmayan özelliği karaktere ekliyorsan bunun yaratıcı tercih olduğunu ve kurguya uygun gerekçesini belirt.\n\n**3. Özgün diyaloğu üret.** Diyalog, romandaki konuşmaları kopyalamamalıdır. Yeni fakat kurguya uygun bir durum seç; iki karakterin farklı amaçlarını görünür kıl. Söz varlığı ve cümle yapısı karakterlerin mevcut özellikleriyle uyumlu olsun. Diyalog yalnız bilgi alışverişi değil, çatışma veya ilişkiyi geliştiren bir işlev taşımalıdır.\n\n**4. Akran değerlendirmesi ve öğrenme günlüğü kullan.** Akran, “Karaktere uygunluk”, “Kurguya uygunluk”, “Söz varlığı ve üslup”, “Diyaloğun işlevi” ölçütlerinde bir güçlü yan ve kanıtlı bir geliştirme önerisi yazar. Sen geri bildirimi metin kanıtlarınla karşılaştırır, gerekli revizyonu seçersin. Günlüğe hangi stratejinin karakterleri anlamayı kolaylaştırdığını ve hangi ayrıntının gözden kaçtığını yazarsın.\n\n**5. TDE2.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Kendini karakterin yerine koyarak davranışı onun bilgi ve koşulları içinde anlamlandır. Metne yönelik beğeni ve eleştirini belirli bir üslup veya yapı kanıtıyla açıkla. Olay, sorun veya davranış için alternatif üret; alternatifin karakter ve kurguya uygunluğunu sınayarak sun.\n\n**6. Roman–tiyatro ve eleştiri–öğretici metin karşılaştırmasını yap.** Aynı durumun romanda anlatıcı ve betimlemeyle, tiyatroda replik ve sahne yönergesiyle nasıl sunulduğunu incele. Eleştiri parçasında ileri sürülen görüşü, gerekçeyi ve kullanılan metin kanıtını ayır. Karşılaştırmaların sonuçlarını öğrenme günlüğündeki yeni hedefe bağla: örneğin sonraki okumada anlatıcı yorumuyla karakter sözünü daha dikkatli ayırmak.\n\n## En az iki çözümlü örnek\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\nÖzgün mikro anlatıda iki karakter vardır: Deniz, okul sergisine yetişmek için işi hızlandırmak ister; Pelin ise eksik kaynak gösterildiği için sunumu durdurmayı savunur. Deniz daha önce “Önce yetiştirelim, sonra düzeltiriz.” demiş; Pelin ise dosyadaki her görselin kaynağını kontrol etmiştir.\n\n**Çözüm:** Karakter kanıtları, Deniz’in zaman baskısını; Pelin’in doğruluk ve sorumluluk odağını gösterir. Yeni durum olarak sergiye on dakika kala kaynağı belirsiz son görsel seçilir. Özgün diyalog: “DENİZ: Görseli çıkarırsak son bölüm boş kalacak. / PELİN: Boşluk, yanlış bilgiden daha kolay açıklanır. / DENİZ: O hâlde metni büyütelim; ama süreyi aşmayalım. / PELİN: Kabul, kaynak notunu da görünür yere ekleyelim.” Diyalog karakterlerin önceki eğilimlerine uygundur, fakat ikisini de uzlaşmaya taşır. Akran ölçütüne göre güçlü yan, amaç farkının kısa repliklerle görünmesidir. Geliştirme önerisi, Deniz’in neden süreye bu kadar önem verdiğine bir eylem ayrıntısı eklemektir. Günlük hedefi: Karakter sözünü değerlendirirken yalnız son karara değil önceki davranışlara da bakmak.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\nAynı özgün durumu iki biçimde ele alalım. Roman parçası: “Kapı kapanınca Narin, söylemediği cümleyi zihninde tamamladı; koridordaki ayak sesleri uzaklaşırken kararının ağırlığı arttı.” Tiyatro parçası: “[Kapı kapanır. Narin koridora bakar.] NARİN: Bir dakika daha kalsaydın, söyleyebilirdim.” Kısa eleştiri parçası: “İki anlatım da gecikmiş sözü merkez alır; roman iç düşünceyi anlatıcıyla açarken tiyatro, boşluk ve repliğe dayanır.”\n\n**Çözüm:** Roman parçasında anlatıcı, iç düşünceyi ve “ağırlık” benzetmesini aktarır. Tiyatro parçasında sahne yönergesi, bakış ve tek replik aynı duyguyu davranışla görünür kılar. Eleştiri parçasının tezi iki biçimin aynı odağı farklı araçlarla kurmasıdır; kanıt olarak anlatıcı/iç düşünce ile yönerge/replik karşıtlığı kullanılır. Öğretici metin tahlilinde görüş, gerekçe ve örnek ayrılır. Gerekçeli beğeni: Romanın “ayak sesleri uzaklaşırken” ayrıntısı zamanın geri döndürülemezliğini güçlendirir. Alternatif: Narin kapı kapanmadan konuşsaydı çatışma yön değiştirirdi; ancak bu durumda gecikmiş söz teması zayıflayacağı için alternatif, kurgu etkisini de değiştirir. Yeni hedef: Tür karşılaştırmasında yalnız “diyalog var/yok” demek yerine aynı anlamın hangi araçlarla kurulduğunu göstermek.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDiyalog üretirken romandaki cümleleri kopyalamak, okuma anlayışını yeni durumda göstermeyi engeller. Karaktere metinde bulunmayan bütünüyle yeni bir kişilik vermek de kurguya uygunluğu bozar. Akran değerlendirmesini “güzel olmuş” düzeyinde bırakmak ölçüt ve kanıt eksikliğidir. Öğrenme günlüğünü olay özeti hâline getirmek, strateji ve gelişim bilgisini görünmez kılar. Roman ile tiyatroyu yalnız uzunluk bakımından, eleştiri ile öğretici metni yalnız konu bakımından karşılaştırmak ortak ölçüt ilkesine uymaz. Alternatif davranış üretirken bunun tema, karakter ve olay örgüsü üzerindeki sonucunu düşünmemek de yüzeysel değerlendirmeye yol açar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Okuma sürecim ve ürünüm için açık ölçütler belirledim mi?\n- Seçtiğim iki karakter için amaç, davranış, söz ve değişim kanıtları topladım mı?\n- Kurguya uygun fakat özgün bir diyalog yazdım mı?\n- Diyalogda söz varlığı ve cümle yapısını karakterlerle uyumlu kullandım mı?\n- Akran geri bildirimini ölçüt ve kanıtla inceledim mi?\n- Öğrenme günlüğünde strateji, güçlük ve yeni hedefe yer verdim mi?\n- Roman–tiyatro ile eleştiri–öğretici metin karşılaştırmalarını ortak ölçütlerle yaptım mı?\n- Beğeni, eleştiri ve alternatiflerimi metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n046__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-4","captionKey":"tr-g09-tde-n046__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-4.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-4.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-4.next"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n046__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-4.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-090","tr-g09-tde-qf-091"],"questionRanges":[{"start":446,"end":450},{"start":451,"end":455}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n046__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde2-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma değerlendirme döngüsü yinelenen 5 aşamalı bir döngüdür: 1. aşama “Ölçüt belirle”; 2. aşama “Süreç/ürün kanıtını incele”; 3. aşama “Gerekçeli değerlendirme yap”; 4. aşama “Geri bildirimi işle”; 5. aşama “Yeni hedef ve revizyon belirle”. Son aşama, sonraki süreçte ölçütlerin yeniden kurulmasını sağlar.","tr-g09-tde-n046__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde2-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Okuma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n046__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde2-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n046__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde2-4.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde2-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, “Dilin Zenginliği” temasında roman okuma sürecini ölçüt, kanıt, üretim ve geri bildirim kullanarak değerlendirmeyi öğreneceksin. Okuduğun romandaki iki karakteri seçip onların özelliklerine ve kurguya uygun özgün bir diyalog oluşturmak, metni ne kadar doğru anladığını gösteren bir performans kanıtı olacaktır. Diyaloğu akran değerlendirmesiyle inceleyecek, öğrenme günlüğünde okuma stratejinin güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerini belirleyeceksin. Ayrıca ara metin olan tiyatroyu romanla, üslubu konu alan eleştiri metnini de öğretici metin tahlili ölçütleriyle karşılaştıracaksın. Beğeni ve eleştirilerini gerekçelendirecek, metindeki durumlara seçenekler üretecek ve sonraki okuma için somut hedef belirleyeceksin.","keyConcepts":"**Okuma sürecini değerlendirmek**, yalnız romanı beğenip beğenmediğini söylemek değildir. Amaç, strateji, notlar, metin kanıtı, yorum ve üretilen çalışma arasındaki tutarlılığı incelemektir. **Ölçüt**, değerlendirilecek özelliği açıklar: karaktere uygunluk, kurguya uygunluk, söz varlığının işlevi, üslup tutarlılığı, kanıt kullanımı gibi. **Performans kanıtı**, okuma anlayışını bir ürünle görünür kılar; özgün diyalog bu işlevi taşır.\n\n**Akran değerlendirmesi**, arkadaşın ürününe kişisel zevkle puan vermek değil, önceden belirlenen ölçütlere göre kanıtlı geri bildirim sunmaktır. **Öğrenme günlüğü**, “Bugün okudum” kaydı değildir; kullanılan stratejiyi, karşılaşılan güçlüğü, işe yarayan kanıtı ve yeni hedefi içerir. **Gerekçeli tepki**, beğeni veya eleştiriyi metindeki belirli unsura dayandırır.\n\n**Türler arası karşılaştırma**, roman ile tiyatroyu aynı olayın sunuluşu, anlatıcı, diyalog, sahne yönergesi, mekân ve üslup ölçütlerinde ele alabilir. Eleştiri metni ise tez, gerekçe, kanıt, dil ve amaç bakımından öğretici metin tahliliyle incelenir. Kısa örnekler bütün türlerin tüm özelliklerini temsil etmez; değerlendirme, kullanılan parça ve kanıt düzeyinde tutulmalıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngü, ölçüt belirleme, süreç ve ürün kanıtını inceleme, gerekçeli değerlendirme, geri bildirimi işleme ve yeni hedef kurma aşamalarını birbirine bağlar; yeni hedef bir sonraki okuma döngüsünün başlangıcıdır.","steps":"**1. TDE2.4.1 — Kendini değerlendirir: ölçütleri kur.** Roman okuması için amaç açıklığı, strateji kullanımı, notların olay ve üslup kanıtı taşıması, çıkarımların gerekçesi ve söz varlığı takibi gibi ölçütler belirle. Metin değerlendirmesinde anlatımın tutarlılığı, karakter davranışlarının kurgu içindeki inandırıcılığı ve üslubun etkisi kullanılabilir. Ölçütleri sonuç ortaya çıktıktan sonra değiştirme.\n\n**2. İki karakter seç ve kanıt dosyası oluştur.** Her karakter için amaç, belirgin davranışlar, konuşma biçimi, diğer kişilerle ilişkisi ve yaşadığı değişimden kısa kanıtlar topla. Diyalog yazmadan önce “Bu karakter böyle bir durumda ne söyler, neyi söylemez, neden?” sorusunu cevapla. Metinde bulunmayan özelliği karaktere ekliyorsan bunun yaratıcı tercih olduğunu ve kurguya uygun gerekçesini belirt.\n\n**3. Özgün diyaloğu üret.** Diyalog, romandaki konuşmaları kopyalamamalıdır. Yeni fakat kurguya uygun bir durum seç; iki karakterin farklı amaçlarını görünür kıl. Söz varlığı ve cümle yapısı karakterlerin mevcut özellikleriyle uyumlu olsun. Diyalog yalnız bilgi alışverişi değil, çatışma veya ilişkiyi geliştiren bir işlev taşımalıdır.\n\n**4. Akran değerlendirmesi ve öğrenme günlüğü kullan.** Akran, “Karaktere uygunluk”, “Kurguya uygunluk”, “Söz varlığı ve üslup”, “Diyaloğun işlevi” ölçütlerinde bir güçlü yan ve kanıtlı bir geliştirme önerisi yazar. Sen geri bildirimi metin kanıtlarınla karşılaştırır, gerekli revizyonu seçersin. Günlüğe hangi stratejinin karakterleri anlamayı kolaylaştırdığını ve hangi ayrıntının gözden kaçtığını yazarsın.\n\n**5. TDE2.4.2 — Tepki ortaya koyar.** Kendini karakterin yerine koyarak davranışı onun bilgi ve koşulları içinde anlamlandır. Metne yönelik beğeni ve eleştirini belirli bir üslup veya yapı kanıtıyla açıkla. Olay, sorun veya davranış için alternatif üret; alternatifin karakter ve kurguya uygunluğunu sınayarak sun.\n\n**6. Roman–tiyatro ve eleştiri–öğretici metin karşılaştırmasını yap.** Aynı durumun romanda anlatıcı ve betimlemeyle, tiyatroda replik ve sahne yönergesiyle nasıl sunulduğunu incele. Eleştiri parçasında ileri sürülen görüşü, gerekçeyi ve kullanılan metin kanıtını ayır. Karşılaştırmaların sonuçlarını öğrenme günlüğündeki yeni hedefe bağla: örneğin sonraki okumada anlatıcı yorumuyla karakter sözünü daha dikkatli ayırmak.","workedExamples":["Özgün mikro anlatıda iki karakter vardır: Deniz, okul sergisine yetişmek için işi hızlandırmak ister; Pelin ise eksik kaynak gösterildiği için sunumu durdurmayı savunur. Deniz daha önce “Önce yetiştirelim, sonra düzeltiriz.” demiş; Pelin ise dosyadaki her görselin kaynağını kontrol etmiştir.\n\n**Çözüm:** Karakter kanıtları, Deniz’in zaman baskısını; Pelin’in doğruluk ve sorumluluk odağını gösterir. Yeni durum olarak sergiye on dakika kala kaynağı belirsiz son görsel seçilir. Özgün diyalog: “DENİZ: Görseli çıkarırsak son bölüm boş kalacak. / PELİN: Boşluk, yanlış bilgiden daha kolay açıklanır. / DENİZ: O hâlde metni büyütelim; ama süreyi aşmayalım. / PELİN: Kabul, kaynak notunu da görünür yere ekleyelim.” Diyalog karakterlerin önceki eğilimlerine uygundur, fakat ikisini de uzlaşmaya taşır. Akran ölçütüne göre güçlü yan, amaç farkının kısa repliklerle görünmesidir. Geliştirme önerisi, Deniz’in neden süreye bu kadar önem verdiğine bir eylem ayrıntısı eklemektir. Günlük hedefi: Karakter sözünü değerlendirirken yalnız son karara değil önceki davranışlara da bakmak.","Aynı özgün durumu iki biçimde ele alalım. Roman parçası: “Kapı kapanınca Narin, söylemediği cümleyi zihninde tamamladı; koridordaki ayak sesleri uzaklaşırken kararının ağırlığı arttı.” Tiyatro parçası: “[Kapı kapanır. Narin koridora bakar.] NARİN: Bir dakika daha kalsaydın, söyleyebilirdim.” Kısa eleştiri parçası: “İki anlatım da gecikmiş sözü merkez alır; roman iç düşünceyi anlatıcıyla açarken tiyatro, boşluk ve repliğe dayanır.”\n\n**Çözüm:** Roman parçasında anlatıcı, iç düşünceyi ve “ağırlık” benzetmesini aktarır. Tiyatro parçasında sahne yönergesi, bakış ve tek replik aynı duyguyu davranışla görünür kılar. Eleştiri parçasının tezi iki biçimin aynı odağı farklı araçlarla kurmasıdır; kanıt olarak anlatıcı/iç düşünce ile yönerge/replik karşıtlığı kullanılır. Öğretici metin tahlilinde görüş, gerekçe ve örnek ayrılır. Gerekçeli beğeni: Romanın “ayak sesleri uzaklaşırken” ayrıntısı zamanın geri döndürülemezliğini güçlendirir. Alternatif: Narin kapı kapanmadan konuşsaydı çatışma yön değiştirirdi; ancak bu durumda gecikmiş söz teması zayıflayacağı için alternatif, kurgu etkisini de değiştirir. Yeni hedef: Tür karşılaştırmasında yalnız “diyalog var/yok” demek yerine aynı anlamın hangi araçlarla kurulduğunu göstermek."],"commonMistakes":"Diyalog üretirken romandaki cümleleri kopyalamak, okuma anlayışını yeni durumda göstermeyi engeller. Karaktere metinde bulunmayan bütünüyle yeni bir kişilik vermek de kurguya uygunluğu bozar. Akran değerlendirmesini “güzel olmuş” düzeyinde bırakmak ölçüt ve kanıt eksikliğidir. Öğrenme günlüğünü olay özeti hâline getirmek, strateji ve gelişim bilgisini görünmez kılar. Roman ile tiyatroyu yalnız uzunluk bakımından, eleştiri ile öğretici metni yalnız konu bakımından karşılaştırmak ortak ölçüt ilkesine uymaz. Alternatif davranış üretirken bunun tema, karakter ve olay örgüsü üzerindeki sonucunu düşünmemek de yüzeysel değerlendirmeye yol açar.","selfCheck":["Okuma sürecim ve ürünüm için açık ölçütler belirledim mi?","Seçtiğim iki karakter için amaç, davranış, söz ve değişim kanıtları topladım mı?","Kurguya uygun fakat özgün bir diyalog yazdım mı?","Diyalogda söz varlığı ve cümle yapısını karakterlerle uyumlu kullandım mı?","Akran geri bildirimini ölçüt ve kanıtla inceledim mi?","Öğrenme günlüğünde strateji, güçlük ve yeni hedefe yer verdim mi?","Roman–tiyatro ile eleştiri–öğretici metin karşılaştırmalarını ortak ölçütlerle yaptım mı?","Beğeni, eleştiri ve alternatiflerimi metin kanıtıyla gerekçelendirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","summary":"Roman Okumasını Geri Bildirim ve Üretimle Değerlendirme: TDE2.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"00d16d1c7cb1e6f2d09767589d2438a7f4030cefd7c2608eca3f748b168815b4","reviewDecisionSha256":"8b0ac31e618623ed2aa2e87f24485e63887a1eac44fb7a9b48ac10e731c7af32","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:00d16d1c7cb1e6f2d09767589d2438a7f4030cefd7c2608eca3f748b168815b4","reviewedHash":"sha256:00d16d1c7cb1e6f2d09767589d2438a7f4030cefd7c2608eca3f748b168815b4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8b0ac31e618623ed2aa2e87f24485e63887a1eac44fb7a9b48ac10e731c7af32; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n046","contentProjectionSha256":"00d16d1c7cb1e6f2d09767589d2438a7f4030cefd7c2608eca3f748b168815b4","reviewDecisionSha256":"8b0ac31e618623ed2aa2e87f24485e63887a1eac44fb7a9b48ac10e731c7af32","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n047","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.1","objective":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE3.1","processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Sosyal medya dili ile edebî dilin özelliklerini karşılaştıran grup sunumunun amacını, hedef kitlesini, bağlamını ve stratejisini belirleme.","Etkileşimli sunumda uygun üslup, ses tonu, beden dili ve nezaket kurallarını planlama."],"physicalPages":[93],"evidenceId":"EV-TDE2026-P093-T04-APP-TDE3.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Dilin Zenginliğini Kullanan Konuşma Sürecini Yönetme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, dilin zenginliğinden yararlanan akıcı bir konuşmayı daha başlamadan önce bilinçli biçimde düzenlemeyi öğreneceksin. Tema uygulamasındaki temel durum, sosyal medya dili ile edebî dilin özelliklerini karşılaştıran bir grup sunumudur. Böyle bir sunumda yalnız konuşma sırası belirlemek yeterli olmaz. Sunumun amacı, hedef kitlesi, gerçekleşeceği bağlam, kullanılacak yöntem ve strateji birbiriyle uyumlu olmalıdır. Ayrıca grup üyelerinin etkileşimli sunum sırasında uygun üslup, ses tonu, beden dili ve nezaket kurallarını nasıl sürdüreceği önceden planlanmalıdır. Öğrenme çıktısının resmî süreç bileşenleri önce seçim yapmayı, sonra konuşma ilişkisini sürdürmeyi gerektirir. Bu nedenle yönetim, “ne söyleyeceğim?” sorusundan önce “niçin, kime, nerede ve nasıl söyleyeceğim?” sorularına cevap vermekle başlar.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Konuşma amacı**, dinleyicide oluşturulmak istenen somut sonuçtur. “Dilin zenginliğini anlatmak” geniş bir niyettir; “sosyal medya dili ile edebî dil arasındaki iki farkı örnek ve gerekçeyle açıklamak” daha gözlenebilir bir amaçtır. **Hedef kitle**, konuşmayı izleyecek kişilerin yaş, bilgi düzeyi, ilgisi ve beklentileriyle birlikte düşünülür. Aynı konu, sınıf arkadaşlarına sunulurken başka; okul etkinliğinde farklı yaş gruplarına aktarılırken başka açıklama derinliği gerektirir.\n\n**Bağlam**, konuşmanın gerçekleştiği ortam, süre, araçlar ve iletişim koşullarıdır. Sınıf içi etkileşimli sunumda dinleyici soruları, grup üyeleri arasındaki geçişler ve görsel kullanımı önem kazanır. **Tür**, konuşmanın bilgilendirici, tartışmacı, ikna edici ya da edebî söyleyişe ağırlık veren yönünü belirler. **Yöntem**, sunumun genel işleyişidir; örneğin karşılaştırmalı anlatım ve örnekleme birlikte kullanılabilir. **Strateji** ise bu yöntemi uygularken yapılan özel seçimdir: iki dil kullanımını aynı ölçütler altında göstermek, anahtar sözcükleri tahtada sınıflandırmak veya kısa dinleyici tepkileri almak gibi.\n\n**Akıcılık**, hızlı konuşmak değildir. Düşünceler arasında kopukluk bulunmaması, geçişlerin anlaşılır olması, gereksiz tekrarların azaltılması ve konuşma hızının dinleyiciye uygun ayarlanmasıdır. **Uygun üslup**, konuşmacının amacına, hedef kitlesine ve bağlama göre söz varlığı ile anlatım tonunu seçmesidir. **İlişkiyi sürdürme**, dikkat dağılması, teknik aksama, süre baskısı veya grup içi geçiş sorunu gibi engelleri fark edip konuşmanın amacını koruyacak düzenlemeler yapmaktır. Nezaket, dinleyicinin sözünü kesmemek, görüş ayrılığını kişiselleştirmemek ve grup arkadaşının katkısını görünür kılmakla somutlaşır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî sırada önce **TDE3.1.1 Seçim yapar**, ardından **TDE3.1.2 İlişkiyi sürdürür** bileşeni uygulanır.\n\n1. **Amaç, tür ve hedef kitleyi belirle.** Grup olarak tek bir ana amaç cümlesi yaz. Ardından bu amacın bilgilendirme mi, karşılaştırma mı, tartışma mı ağırlıklı olduğuna karar ver. Hedef kitlenin hangi kavramları bildiğini, hangi örnekleri anlayabileceğini ve hangi açıklamalara ihtiyaç duyacağını düşün. “Sosyal medya dili her zaman kötüdür.” gibi peşin hüküm kurmak yerine iki kullanım alanının özelliklerini kanıt üzerinden karşılaştırmayı hedefle.\n\n2. **Süreyi ve konuşma görevlerini düzenle.** Sunumun toplam süresini bölümlere ayır: giriş, karşılaştırma ölçütleri, örnekler, yorum, dinleyici etkileşimi ve sonuç. Her konuşmacının yalnız bir parça okumasını değil, önceki bölümle bağ kurmasını planla. Geçiş cümlesi, konuşmacı değişimini doğal hâle getirir: “Söz varlığı farkını gördük; şimdi bu farkın cümle düzenine etkisine bakalım.”\n\n3. **Yöntem ve stratejiyi seç.** Sosyal medya dili ile edebî dili aynı ölçütlerde ele al: söz varlığı, cümle yapısı, anlatım amacı, açık veya örtük ileti, ses ve görsel destek. Kısa ve özgün mikro örnekler hazırla; ancak örnekleri cevap ezberleten birer etiket gibi değil, karşılaştırmayı düşündüren kanıtlar olarak kullan. Dinleyiciden iki örneği sınıflandırmasını istemek etkileşim stratejisi olabilir.\n\n4. **Üslup, ses tonu ve beden dilini planla.** Eleştirdiğin bir dil kullanımını küçümseyen tonla sunma. Sesini karşılaştırma ölçütlerini vurgulayacak biçimde ayarla; her cümleyi aynı yükseklikte söylemek akıcılığı azaltır. Görsele dönerken dinleyiciyle bağını bütünüyle kesme. Grup üyelerinin sahnedeki konumu, birbirini kapatmayacak ve geçişleri zorlaştırmayacak biçimde belirlenmelidir.\n\n5. **Engelleri önceden gör ve çözüm üret.** Görsel açılmazsa hangi sözlü açıklamanın kullanılacağını, süre kısalırsa hangi ayrıntının çıkarılacağını, bir üye bölümünü unutursa diğerinin nasıl devralacağını kararlaştır. Bu yedek planlar konuşmanın amacını korur. Konu dışı dinleyici sorusu geldiğinde nazikçe sınır çizmek de ilişkiyi sürdürmektir.\n\n6. **Stratejiyi konuşma boyunca yapılandır.** Sunum sırasında dinleyicinin yüz ifadeleri, soruları ve dikkat düzeyi sana geri bildirim verir. Açıklama anlaşılmadıysa aynı cümleyi yükselterek tekrarlamak yerine daha açık bir örnek kullan. Planı bütünüyle terk etmeden gerekli küçük düzenlemeleri yap.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışta her düğüm bir sonraki kararı hazırlar: amaç ve hedef kitle yöntemi sınırlar; yöntem olası engeller için çözüm üretmeyi kolaylaştırır; engeller giderildiğinde konuşma ilişkisi daha tutarlı sürdürülür.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Durum:** Dört kişilik bir grup, sınıfta “Aynı duygu iki farklı dilde nasıl anlatılır?” başlıklı üç dakikalık bir sunum hazırlıyor. Kullanılacak özgün mikro örnekler şunlardır: Sosyal medya iletisi, “Bugün işler üst üste geldi; biraz sessizlik iyi olur.” Edebî söyleyiş örneği, “Günün gürültüsü omuzlarıma çöktü; bir pencere aralığı kadar sessizlik aradım.”\n\n**Seçim aşaması:** Grup amacı “İki ifadenin aynı duyguyu farklı söz varlığı ve çağrışım düzeyleriyle kurduğunu göstermek” biçiminde belirler. Hedef kitle sınıf arkadaşlarıdır; bu nedenle “çağrışım” kavramı kısa bir örnekle açıklanacaktır. Tür, karşılaştırmalı ve bilgilendirici sunumdur.\n\n**Yöntem ve strateji:** Birinci konuşmacı iki metni okur; ikinci konuşmacı söz varlığını, üçüncü konuşmacı cümle yapısını karşılaştırır; dördüncü konuşmacı dinleyiciden hangi ifadenin daha çok çağrışım oluşturduğunu gerekçelendirmesini ister. Grup, “kısa olan değersizdir” sonucuna varmaktan kaçınır; her kullanımın bağlamını açıklar.\n\n**İlişkiyi sürdürme:** Dinleyiciler “İlk cümle de etkili olabilir.” dediğinde konuşmacı itirazı reddetmez. “Evet, doğrudanlık o bağlamda işlevli olabilir; bizim ölçütümüz çağrışım yoğunluğu.” diyerek amacı korur. Böylece nezaket ve etkileşim, konuşmanın akışını bozmaz.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Durum:** Grup sunumunda bir görsel karşılaştırma tablosu açılmıyor ve konuşmacılardan biri ayrılan süreden uzun konuşuyor. Son bölümde edebî dilin örtük ileti kurma imkânı açıklanacaktır.\n\n**Önceden hazırlanan çözüm:** Grup, teknik sorun için tabloyu sözlü olarak üç ortak ölçütle özetlemiştir: “söz seçimi, cümle düzeni, ileti biçimi.” Süre aşımı durumunda ikinci örneğin ayrıntılı açıklaması çıkarılacak, fakat sonuç cümlesi korunacaktır. Konuşmacılar arası geçiş işareti “Bu örnek ortak ölçütümüzü gösterdi; şimdi sonuca geçiyorum.” olarak belirlenmiştir.\n\n**Uygulama:** Görsel açılmayınca sunucu panikleyip ekrana dönmez; ölçütleri parmakla sayarak açıklar. Süreyi fark eden grup üyesi, arkadaşının sözünü kesmek yerine kararlaştırılan geçiş cümlesini uygun boşlukta kullanır. Son konuşmacı örtük iletiyi özgün bir cümleyle gösterir: “Masadaki boş sandalye, söylenmeyen özlemi taşıyordu.” Ardından bu cümlenin duyguyu doğrudan adlandırmadan düşündürdüğünü açıklar.\n\n**Sonuç:** Grup, yöntemi korumuş; teknik ve zaman engelini gidererek konuşma ilişkisini sürdürmüştür. Akıcılık, ezberlenen metnin kesintisiz okunmasından değil, amaca bağlı kararların uyarlanmasından doğmuştur.\n\n## Sık yapılan hata\n\nBirinci hata, sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştırmayı “iyi dil-kötü dil” yargısına indirgemektir. Böyle bir yaklaşım ölçütleri görünmez kılar ve konuşmanın nezaketini zedeler. İkinci hata, hedef kitleyi yalnız yaşla tanımlamaktır; bilgi düzeyi, ilgi ve dinleme koşulları da hesaba katılmalıdır. Üçüncü hata, akıcı görünmek için çok hızlı konuşmaktır. Hız arttığında vurgu, anlam ilişkileri ve dinleyici etkileşimi kaybolabilir. Son olarak, engel çıktığında planı bütünüyle bırakmak yerine amaca hizmet etmeyen ayrıntıyı elemek gerekir. Yedek strateji, konuşmanın doğallığını azaltmaz; tersine sürdürülebilir kılar.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşmanın amacını ölçülebilir bir sonuç cümlesiyle belirledim mi?\n- Sosyal medya dili ile edebî dili ortak ve tarafsız ölçütlerde karşılaştırdım mı?\n- Hedef kitlenin bilgi düzeyini, ilgisini ve bağlamı hesaba kattım mı?\n- Grup üyelerinin görev, süre ve geçişlerini açıkça planladım mı?\n- Üslup, ses tonu, beden dili ve nezaket seçimlerini amaca bağladım mı?\n- Teknik sorun, süre aşımı veya unutma için uygulanabilir yedek çözüm hazırladım mı?\n- Dinleyici tepkisine göre açıklamamı uyarlarken ana amacı korudum mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n047__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-1","captionKey":"tr-g09-tde-n047__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n047__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-092","tr-g09-tde-qf-093"],"questionRanges":[{"start":456,"end":460},{"start":461,"end":465}],"plannedQuestionCount":10},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n047__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma yönetim akışı soldan sağa dört aşamada ilerler. İlk düğümde sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştıracak sunumun amacı, türü ve hedef kitlesi belirlenir. İkinci düğümde aynı ölçütlerle karşılaştırma, görev dağılımı, etkileşim, üslup, ses tonu ve beden diline ilişkin yöntem ile strateji seçilir. Üçüncü düğümde teknik aksama, süre aşımı, unutma veya konu dışı soru gibi engeller için çözüm uygulanır. Son düğümde nezaket, dinleyici tepkisi ve grup geçişleri gözetilerek konuşma ilişkisi sürdürülür; her düğüm bir sonrakine “sonra” bağlantısıyla gider.","tr-g09-tde-n047__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n047__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-1.4":"Konuşma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n047__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-1.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde3-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, dilin zenginliğinden yararlanan akıcı bir konuşmayı daha başlamadan önce bilinçli biçimde düzenlemeyi öğreneceksin. Tema uygulamasındaki temel durum, sosyal medya dili ile edebî dilin özelliklerini karşılaştıran bir grup sunumudur. Böyle bir sunumda yalnız konuşma sırası belirlemek yeterli olmaz. Sunumun amacı, hedef kitlesi, gerçekleşeceği bağlam, kullanılacak yöntem ve strateji birbiriyle uyumlu olmalıdır. Ayrıca grup üyelerinin etkileşimli sunum sırasında uygun üslup, ses tonu, beden dili ve nezaket kurallarını nasıl sürdüreceği önceden planlanmalıdır. Öğrenme çıktısının resmî süreç bileşenleri önce seçim yapmayı, sonra konuşma ilişkisini sürdürmeyi gerektirir. Bu nedenle yönetim, “ne söyleyeceğim?” sorusundan önce “niçin, kime, nerede ve nasıl söyleyeceğim?” sorularına cevap vermekle başlar.","keyConcepts":"**Konuşma amacı**, dinleyicide oluşturulmak istenen somut sonuçtur. “Dilin zenginliğini anlatmak” geniş bir niyettir; “sosyal medya dili ile edebî dil arasındaki iki farkı örnek ve gerekçeyle açıklamak” daha gözlenebilir bir amaçtır. **Hedef kitle**, konuşmayı izleyecek kişilerin yaş, bilgi düzeyi, ilgisi ve beklentileriyle birlikte düşünülür. Aynı konu, sınıf arkadaşlarına sunulurken başka; okul etkinliğinde farklı yaş gruplarına aktarılırken başka açıklama derinliği gerektirir.\n\n**Bağlam**, konuşmanın gerçekleştiği ortam, süre, araçlar ve iletişim koşullarıdır. Sınıf içi etkileşimli sunumda dinleyici soruları, grup üyeleri arasındaki geçişler ve görsel kullanımı önem kazanır. **Tür**, konuşmanın bilgilendirici, tartışmacı, ikna edici ya da edebî söyleyişe ağırlık veren yönünü belirler. **Yöntem**, sunumun genel işleyişidir; örneğin karşılaştırmalı anlatım ve örnekleme birlikte kullanılabilir. **Strateji** ise bu yöntemi uygularken yapılan özel seçimdir: iki dil kullanımını aynı ölçütler altında göstermek, anahtar sözcükleri tahtada sınıflandırmak veya kısa dinleyici tepkileri almak gibi.\n\n**Akıcılık**, hızlı konuşmak değildir. Düşünceler arasında kopukluk bulunmaması, geçişlerin anlaşılır olması, gereksiz tekrarların azaltılması ve konuşma hızının dinleyiciye uygun ayarlanmasıdır. **Uygun üslup**, konuşmacının amacına, hedef kitlesine ve bağlama göre söz varlığı ile anlatım tonunu seçmesidir. **İlişkiyi sürdürme**, dikkat dağılması, teknik aksama, süre baskısı veya grup içi geçiş sorunu gibi engelleri fark edip konuşmanın amacını koruyacak düzenlemeler yapmaktır. Nezaket, dinleyicinin sözünü kesmemek, görüş ayrılığını kişiselleştirmemek ve grup arkadaşının katkısını görünür kılmakla somutlaşır.","steps":"Resmî sırada önce **TDE3.1.1 Seçim yapar**, ardından **TDE3.1.2 İlişkiyi sürdürür** bileşeni uygulanır.\n\n1. **Amaç, tür ve hedef kitleyi belirle.** Grup olarak tek bir ana amaç cümlesi yaz. Ardından bu amacın bilgilendirme mi, karşılaştırma mı, tartışma mı ağırlıklı olduğuna karar ver. Hedef kitlenin hangi kavramları bildiğini, hangi örnekleri anlayabileceğini ve hangi açıklamalara ihtiyaç duyacağını düşün. “Sosyal medya dili her zaman kötüdür.” gibi peşin hüküm kurmak yerine iki kullanım alanının özelliklerini kanıt üzerinden karşılaştırmayı hedefle.\n\n2. **Süreyi ve konuşma görevlerini düzenle.** Sunumun toplam süresini bölümlere ayır: giriş, karşılaştırma ölçütleri, örnekler, yorum, dinleyici etkileşimi ve sonuç. Her konuşmacının yalnız bir parça okumasını değil, önceki bölümle bağ kurmasını planla. Geçiş cümlesi, konuşmacı değişimini doğal hâle getirir: “Söz varlığı farkını gördük; şimdi bu farkın cümle düzenine etkisine bakalım.”\n\n3. **Yöntem ve stratejiyi seç.** Sosyal medya dili ile edebî dili aynı ölçütlerde ele al: söz varlığı, cümle yapısı, anlatım amacı, açık veya örtük ileti, ses ve görsel destek. Kısa ve özgün mikro örnekler hazırla; ancak örnekleri cevap ezberleten birer etiket gibi değil, karşılaştırmayı düşündüren kanıtlar olarak kullan. Dinleyiciden iki örneği sınıflandırmasını istemek etkileşim stratejisi olabilir.\n\n4. **Üslup, ses tonu ve beden dilini planla.** Eleştirdiğin bir dil kullanımını küçümseyen tonla sunma. Sesini karşılaştırma ölçütlerini vurgulayacak biçimde ayarla; her cümleyi aynı yükseklikte söylemek akıcılığı azaltır. Görsele dönerken dinleyiciyle bağını bütünüyle kesme. Grup üyelerinin sahnedeki konumu, birbirini kapatmayacak ve geçişleri zorlaştırmayacak biçimde belirlenmelidir.\n\n5. **Engelleri önceden gör ve çözüm üret.** Görsel açılmazsa hangi sözlü açıklamanın kullanılacağını, süre kısalırsa hangi ayrıntının çıkarılacağını, bir üye bölümünü unutursa diğerinin nasıl devralacağını kararlaştır. Bu yedek planlar konuşmanın amacını korur. Konu dışı dinleyici sorusu geldiğinde nazikçe sınır çizmek de ilişkiyi sürdürmektir.\n\n6. **Stratejiyi konuşma boyunca yapılandır.** Sunum sırasında dinleyicinin yüz ifadeleri, soruları ve dikkat düzeyi sana geri bildirim verir. Açıklama anlaşılmadıysa aynı cümleyi yükselterek tekrarlamak yerine daha açık bir örnek kullan. Planı bütünüyle terk etmeden gerekli küçük düzenlemeleri yap.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akışta her düğüm bir sonraki kararı hazırlar: amaç ve hedef kitle yöntemi sınırlar; yöntem olası engeller için çözüm üretmeyi kolaylaştırır; engeller giderildiğinde konuşma ilişkisi daha tutarlı sürdürülür.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Durum:** Dört kişilik bir grup, sınıfta “Aynı duygu iki farklı dilde nasıl anlatılır?” başlıklı üç dakikalık bir sunum hazırlıyor. Kullanılacak özgün mikro örnekler şunlardır: Sosyal medya iletisi, “Bugün işler üst üste geldi; biraz sessizlik iyi olur.” Edebî söyleyiş örneği, “Günün gürültüsü omuzlarıma çöktü; bir pencere aralığı kadar sessizlik aradım.”\n\n**Seçim aşaması:** Grup amacı “İki ifadenin aynı duyguyu farklı söz varlığı ve çağrışım düzeyleriyle kurduğunu göstermek” biçiminde belirler. Hedef kitle sınıf arkadaşlarıdır; bu nedenle “çağrışım” kavramı kısa bir örnekle açıklanacaktır. Tür, karşılaştırmalı ve bilgilendirici sunumdur.\n\n**Yöntem ve strateji:** Birinci konuşmacı iki metni okur; ikinci konuşmacı söz varlığını, üçüncü konuşmacı cümle yapısını karşılaştırır; dördüncü konuşmacı dinleyiciden hangi ifadenin daha çok çağrışım oluşturduğunu gerekçelendirmesini ister. Grup, “kısa olan değersizdir” sonucuna varmaktan kaçınır; her kullanımın bağlamını açıklar.\n\n**İlişkiyi sürdürme:** Dinleyiciler “İlk cümle de etkili olabilir.” dediğinde konuşmacı itirazı reddetmez. “Evet, doğrudanlık o bağlamda işlevli olabilir; bizim ölçütümüz çağrışım yoğunluğu.” diyerek amacı korur. Böylece nezaket ve etkileşim, konuşmanın akışını bozmaz.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Durum:** Grup sunumunda bir görsel karşılaştırma tablosu açılmıyor ve konuşmacılardan biri ayrılan süreden uzun konuşuyor. Son bölümde edebî dilin örtük ileti kurma imkânı açıklanacaktır.\n\n**Önceden hazırlanan çözüm:** Grup, teknik sorun için tabloyu sözlü olarak üç ortak ölçütle özetlemiştir: “söz seçimi, cümle düzeni, ileti biçimi.” Süre aşımı durumunda ikinci örneğin ayrıntılı açıklaması çıkarılacak, fakat sonuç cümlesi korunacaktır. Konuşmacılar arası geçiş işareti “Bu örnek ortak ölçütümüzü gösterdi; şimdi sonuca geçiyorum.” olarak belirlenmiştir.\n\n**Uygulama:** Görsel açılmayınca sunucu panikleyip ekrana dönmez; ölçütleri parmakla sayarak açıklar. Süreyi fark eden grup üyesi, arkadaşının sözünü kesmek yerine kararlaştırılan geçiş cümlesini uygun boşlukta kullanır. Son konuşmacı örtük iletiyi özgün bir cümleyle gösterir: “Masadaki boş sandalye, söylenmeyen özlemi taşıyordu.” Ardından bu cümlenin duyguyu doğrudan adlandırmadan düşündürdüğünü açıklar.\n\n**Sonuç:** Grup, yöntemi korumuş; teknik ve zaman engelini gidererek konuşma ilişkisini sürdürmüştür. Akıcılık, ezberlenen metnin kesintisiz okunmasından değil, amaca bağlı kararların uyarlanmasından doğmuştur.","commonMistakes":"Birinci hata, sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştırmayı “iyi dil-kötü dil” yargısına indirgemektir. Böyle bir yaklaşım ölçütleri görünmez kılar ve konuşmanın nezaketini zedeler. İkinci hata, hedef kitleyi yalnız yaşla tanımlamaktır; bilgi düzeyi, ilgi ve dinleme koşulları da hesaba katılmalıdır. Üçüncü hata, akıcı görünmek için çok hızlı konuşmaktır. Hız arttığında vurgu, anlam ilişkileri ve dinleyici etkileşimi kaybolabilir. Son olarak, engel çıktığında planı bütünüyle bırakmak yerine amaca hizmet etmeyen ayrıntıyı elemek gerekir. Yedek strateji, konuşmanın doğallığını azaltmaz; tersine sürdürülebilir kılar.","selfCheck":["Konuşmanın amacını ölçülebilir bir sonuç cümlesiyle belirledim mi?","Sosyal medya dili ile edebî dili ortak ve tarafsız ölçütlerde karşılaştırdım mı?","Hedef kitlenin bilgi düzeyini, ilgisini ve bağlamı hesaba kattım mı?","Grup üyelerinin görev, süre ve geçişlerini açıkça planladım mı?","Üslup, ses tonu, beden dili ve nezaket seçimlerini amaca bağladım mı?","Teknik sorun, süre aşımı veya unutma için uygulanabilir yedek çözüm hazırladım mı?","Dinleyici tepkisine göre açıklamamı uyarlarken ana amacı korudum mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE3.1 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE3.1 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Konuşma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE3.1 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE3.1 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Dilin Zenginliğini Kullanan Konuşma Sürecini Yönetme: TDE3.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Dilin Zenginliğini Kullanan Konuşma Sürecini Yönetme: TDE3.1","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4f0bcc1575c2416ec654726fa56f9e1dec7a0fddc1d53fff9baf9de7146ab1dd","reviewDecisionSha256":"89f11ee94c6905d05081d5e2f92d4988f23386c85c9f18ba9e063c6d9b36a386","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4f0bcc1575c2416ec654726fa56f9e1dec7a0fddc1d53fff9baf9de7146ab1dd","reviewedHash":"sha256:4f0bcc1575c2416ec654726fa56f9e1dec7a0fddc1d53fff9baf9de7146ab1dd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:89f11ee94c6905d05081d5e2f92d4988f23386c85c9f18ba9e063c6d9b36a386; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n047","contentProjectionSha256":"4f0bcc1575c2416ec654726fa56f9e1dec7a0fddc1d53fff9baf9de7146ab1dd","reviewDecisionSha256":"89f11ee94c6905d05081d5e2f92d4988f23386c85c9f18ba9e063c6d9b36a386","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n048","noteId":"tr.g09.tde.n048","noteKey":"tr.g09.tde.n048","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.2","objective":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Sunum planı ve konuşmacı sırası oluşturma; ortam ve hedef kitleye ilişkin tahmin yapma.","Uygun söz varlığı, düşünceyi geliştirme yolları, bağdaşıklık/bağlaşıklık ve açık/örtük iletilerle konuşma metni hazırlama.","Sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştırıp verileri sınıflandırma, yorumlama ve görsel/işitsel destekle düzenleme."],"physicalPages":[93,94],"evidenceId":"EV-TDE2026-P093-P094-T04-APP-TDE3.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Sosyal Medya Dili ile Edebî Dili Karşılaştıran Konuşma İçeriği","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, dilin zenginliğinden yararlanan bir konuşmanın içeriğini aşamalı biçimde oluşturmayı öğreneceksin. Tema uygulamasında sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştıran bir grup sunumu için plan ve konuşmacı sırası hazırlaman; ortam ile hedef kitleye ilişkin tahminlerde bulunman beklenir. Ardından uygun söz varlığı, düşünceyi geliştirme yolları, bağdaşıklık ve bağlaşıklık ögeleri, açık ve örtük iletiler kullanarak konuşma metni tasarlarsın. Topladığın verileri sınıflandırır, yorumlar ve gerektiğinde görsel ya da işitsel destekle düzenlersin. Bu öğrenme çıktısı dokuz süreç bileşeninden oluşur. Dolayısıyla içerik oluşturma, akla gelen cümleleri arka arkaya dizmek değil; ön bilgi, tahmin, karşılaştırma, sınıflandırma, yeniden ifade, tepki, ses, görsel ve sunum kararlarını aynı ana düşünce çevresinde birleştirmektir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ön bilgi**, konuşma konusuyla ilgili daha önce öğrendiğin kavram, deneyim ve gözlemlerdir. Ön bilgi başlangıç sağlar; fakat kesin sonuç değildir. **Hedef kitle tahmini**, dinleyicilerin hangi kavramları bildiği, neye ilgi duyacağı ve hangi örneklerde zorlanabileceği hakkında geçici bir öngörüdür. Sunumdan önce kurulur, prova ve geri bildirimle düzeltilir.\n\n**Ana düşünce**, konuşmanın bütün bölümlerini yöneten temel yargıdır. “Dilin kullanım biçimi bağlama göre değişir; edebî söyleyiş çağrışım ve özgünlük imkânını genişletebilir.” gibi bir ana düşünce, karşılaştırmanın yönünü belirler. **Destekleyici düşünce**, ana düşünceyi açıklayan örnek, karşılaştırma veya gerekçedir. **Karşılaştırma ölçütü**, iki dil kullanımını aynı soruyla incelemeyi sağlar: söz varlığı, cümle düzeni, amaç, ileti türü veya hedef kitle gibi.\n\n**Sınıflandırma**, verileri ortak özelliklerine göre gruplamaktır. Bir ifadeyi yalnız “sosyal medya” ya da “edebî” diye etiketlemek yeterli değildir; doğrudanlık, çağrışım, kısalık, ritim, görsellik veya bağlam gibi işlevsel başlıklar kullanılmalıdır. **Yeniden ifade**, toplanan bilgiyi kopyalamadan kendi sözlerinle, konuşmanın amacına uygun biçimde düzenlemektir. **Dil işlevi**, konuşmacının açıklama, karşılaştırma, önerme, değerlendirme veya tepki verme amacıyla dili kullanmasıdır.\n\n**Bağdaşıklık**, cümlelerin anlamca tutarlı bir bütün oluşturmasıdır. **Bağlaşıklık**, bu bütünlüğü zamir, bağlaç, tekrar, gönderim ve ekler gibi dil araçlarıyla görünür kılar. **Açık ileti** doğrudan söylenir; **örtük ileti** ise söz seçimi, karşıtlık veya çağrışım yoluyla sezdirilir. **Sesle anlam oluşturma**, vurgu, tonlama, hız ve durakların içeriğin işlevine göre planlanmasıdır. **Görsel/işitsel destek**, konuşmanın kanıtını anlaşılır kılar; konuşmacının söylemesi gerekenlerin yerine geçmez.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî bileşenler şu sırada yürütülür: **TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar**, **TDE3.2.2 Tahmin eder**, **TDE3.2.3 Karşılaştırır**, **TDE3.2.4 Sınıflandırır**, **TDE3.2.5 Yeniden ifade eder**, **TDE3.2.6 Tepki verir**, **TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur**, **TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır**, **TDE3.2.9 Sunar**.\n\n1. Konuyla ilgili bildiklerini “kanıtlanmış bilgi, kişisel gözlem, sınanacak görüş” başlıklarında ayır. Böylece ön yargıyı bilgi gibi sunmazsın.\n2. Sunum ortamını ve hedef kitleyi tahmin et. Dinleyicilerin “edebî dil”, “çağrışım” veya “örtük ileti” kavramlarına aşinalığını kestir; gerektiğinde kısa açıklama planla.\n3. Ana düşünceyi belirlerken karşılaştırmalı iletiler oluştur. “Sosyal medya dili kısadır, edebî dil uzundur.” gibi yüzeysel ayrım yerine aynı duygunun farklı söz seçimiyle nasıl kurulduğunu araştır.\n4. Topladığın mikro örnekleri kullanım alanı ve işlev bakımından sınıflandır. Özel ileti, kamusal paylaşım ve eğitim ortamında kullanılan söyleyişlerin hedefi değişebilir.\n5. Bilgiyi kendi sözlerinle yeniden düzenle. Bir tanımı olduğu gibi aktarmak yerine örneği çözümleyerek konuşmanın ana düşüncesine bağla. Konuşmacı sırasını da bu düşünsel akışa göre kur.\n6. Dil işlevlerine karar ver. Nerede açıklayacağını, nerede karşılaştıracağını, nerede dinleyiciden tepki isteyeceğini ve nerede sonuç çıkaracağını belirle.\n7. Vurgu ve durakları içeriğe yerleştir. Açık iletiyi net, örtük iletiyi düşündürücü bir tonla sunabilirsin; fakat yapay ses oyunları anlamın önüne geçmemelidir.\n8. Görsel veya işitsel desteği seç. Tablo, iki örneğin aynı ölçütte görülmesini sağlayabilir; kısa ses kaydı ton farkını gösterebilir. Her destek için “Bu unsur hangi kanıtı görünür kılıyor?” sorusunu cevapla.\n9. Plan taslağını gruba sun, geri bildirim al ve son biçimini ver. Sunum planında giriş, gelişme, sonuç, konuşmacı sırası, süre, görsel zamanı ve geçiş cümleleri bulunmalıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, süreç bileşenini yalnız ad olarak vermek yerine her aşamada üretilecek kanıtı, tema uygulamasındaki işi ve kontrol ölçütünü birlikte gösterir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Mikro veriler:** Birinci ifade, “Toplantı uzadı, beynim kapandı.” İkinci ifade, “Sözler uzadıkça zihnimin ışığı yavaşça kısıldı.” Her iki cümle de yorgunluğu anlatır; ikincisi benzetmeli ve çağrışımlı bir söyleyiş kurar.\n\n**Ön bilgi ve tahmin:** Öğrenci, kısa iletilerde doğrudanlığın yaygın olduğunu; edebî söyleyişte çağrışımın öne çıkabildiğini düşünür. Hedef kitlenin “çağrışım” sözcüğünü bildiğinden emin olmadığı için kavramı örnek üzerinden açıklamayı planlar.\n\n**Karşılaştırma ve sınıflandırma:** Ölçütler söz varlığı, ileti biçimi ve etki olarak seçilir. Birinci cümle doğrudan yorgunluk bildirir; ikinci cümle “ışığın kısılması” imgesiyle zihinsel yavaşlamayı sezdirir. Veriler “doğrudan ileti” ve “örtük/çağrışımlı ileti” başlıklarında sınıflandırılır.\n\n**Yeniden ifade ve tepki:** Konuşmacı sonucu şöyle kurar: “İki cümle aynı durumu anlatır; ancak ikincisi duyguyu adlandırmak yerine bir görüntüye dönüştürür.” Dinleyiciye “Hangi cümle daha hızlı anlaşılır, hangisi daha uzun süre düşündürür?” sorusu yöneltilir.\n\n**Ses ve görsel:** Birinci cümle doğal ve kısa bir tonla; ikinci cümle “yavaşça” sözcüğünde durakla okunur. Görselde yalnız iki cümle ve üç karşılaştırma ölçütü yer alır. Böylece destek, metni kalabalıklaştırmaz.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Sunum konusu:** “Paylaşım dilinde kısaltma ile edebî söyleyişte ayrıntı arasındaki fark.” Grup, üç konuşmacı için içerik hazırlayacaktır.\n\n**Plan:** Birinci konuşmacı kullanım bağlamlarını tanımlar; ikinci konuşmacı özgün mikro örnekleri aynı ölçütlerde karşılaştırır; üçüncü konuşmacı dil tercihlerinin dinleyici üzerindeki olası etkisini yorumlar. Ana düşünce, “Dil seçimi yalnız uzunluk değil, amaç ve bağlam meselesidir.” şeklindedir.\n\n**Veri düzenleme:** Grup dört örneği “zaman kazanma”, “duyguyu doğrudan bildirme”, “çağrışım kurma” ve “estetik söyleyiş” işlevlerine göre sınıflandırır. Bir sosyal medya iletisi olan “Geldim, kapıdayım.” hızlı bilgi verir. Özgün edebî mikro cümle “Kapının önünde, bekleyişin son sesini dinliyordum.” doğrudan bilgiye ek olarak atmosfer kurar. Bu iki cümle, aynı bağlamı bütünüyle aynı amaçla anlatmadığı için sunumda fark açıkça belirtilir.\n\n**Açık ve örtük ileti:** “Birinci cümle konumu açıkça bildirir.” açık iletidir. “İkinci cümlede bekleyişin sona yaklaştığı sezdirilir.” yorumu, sözlere dayanarak kurulan örtük iletidir.\n\n**Geri bildirimle düzeltme:** Prova izleyen bir akran, örneklerin çok hızlı geçtiğini söyler. Grup ikinci konuşmacının bölümüne iki saniyelik durak ekler, görselde her ölçütü aynı satırda gösterir ve üçüncü konuşmacının tekrar ettiği tanımı çıkarır. İçerik hem daha akıcı hem daha kanıtlı hâle gelir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİçerik oluştururken en yaygın hata, karşılaştırılacak örnekleri ortak ölçüt olmadan yan yana getirmektir. Bir cümle duygu bildirirken diğeri yalnız olay haberi veriyorsa “hangisi daha edebî?” sorusu yanıltıcı olabilir. İkinci hata, sınıflandırmayı değer yargısına dönüştürmektir; “kısa, sıradan, kötü” gibi etiketler işlevi açıklamaz. Üçüncü hata, görseli konuşma metninin tamamıyla doldurmaktır. Dinleyici aynı anda uzun metni okuyup konuşmacıyı izleyemez. Son olarak, örtük iletiyi sınırsız yorum sanmak yanlıştır. Sezdirilen anlam, belirli söz ve yapı kanıtlarına dayanmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Ön bilgilerimi kesin bilgi, gözlem ve sınanacak görüş olarak ayırdım mı?\n- Hedef kitleye ve ortama ilişkin tahminimi prova ile güncelledim mi?\n- Ana düşünceyi karşılaştırılabilir ölçütlerle destekledim mi?\n- Verileri kullanım alanı ve işlevlerine göre anlamlı biçimde sınıflandırdım mı?\n- Kaynak cümleleri kopyalamadan kendi sözlerimle yeniden ifade ettim mi?\n- Açıklama, karşılaştırma, değerlendirme ve tepki işlevlerini planladım mı?\n- Ses, durak, görsel ve işitsel ögeleri belirli kanıtları görünür kılmak için seçtim mi?\n- Plan taslağını geri bildirimle düzelterek konuşmacı sırasını netleştirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n048__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-2","captionKey":"tr-g09-tde-n048__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.1","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.2","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.3","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.4"],"rows":[[{"v":"Ön bilgi ve hedef kitle tahmini"},{"v":"Başlangıç görüşleri, bilinen kavramlar, dinleyicinin olası ihtiyacı"},{"v":"Sunum ortamına ve sınıf düzeyine göre açıklama derinliğini belirleme"},{"v":"Ön bilgi kesin hüküm yapılmıyor; tahmin prova ile güncelleniyor"}],[{"v":"Karşılaştırma ve sınıflandırma"},{"v":"Aynı ölçütte seçilmiş kısa sosyal medya ve edebî söyleyiş örnekleri"},{"v":"Söz varlığı, cümle düzeni, amaç ve ileti biçimine göre veri gruplama"},{"v":"İki kullanım aynı ölçütle ve değer yargısına kaçmadan ele alınıyor"}],[{"v":"Yeniden ifade ve dil işlevleri"},{"v":"Kendi sözleriyle ana düşünce, destekleyici açıklama ve dinleyiciye yöneltilen tepki"},{"v":"Bilgiyi kopyalamadan açıklama, karşılaştırma, değerlendirme ve soru olarak düzenleme"},{"v":"Her bölüm tek ana düşünceye bağlanıyor"}],[{"v":"Sesle anlam oluşturma"},{"v":"Vurgu, tonlama, hız ve planlanmış duraklar"},{"v":"Doğrudan ve çağrışımlı söyleyiş farkını işitilebilir kılma"},{"v":"Ses kullanımı yapaylaşmadan anlamı destekliyor"}],[{"v":"Görsel/işitsel destek"},{"v":"Ortak ölçüt tablosu veya kısa ses karşılaştırması"},{"v":"Verileri görünür ve karşılaştırılabilir biçimde sunma"},{"v":"Destek konuşmanın yerine geçmiyor ve yalnız gerekli kanıtı taşıyor"}],[{"v":"Plan taslağını sunma"},{"v":"Giriş-gelişme-sonuç, konuşmacı sırası, süre ve geçiş cümleleri"},{"v":"Grup geri bildirimiyle sunum planını son biçimine getirme"},{"v":"Görevler, geçişler ve revizyon kararları açıkça kaydediliyor"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-094"],"questionRanges":[{"start":466,"end":470}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n048__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma içerik tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Ön bilgi ve hedef kitle satırı başlangıç görüşleriyle dinleyici ihtiyacını eşleştirir. Karşılaştırma ve sınıflandırma satırı sosyal medya dili ile edebî söyleyişi söz varlığı, cümle düzeni, amaç ve ileti biçimi gibi ortak ölçütlerde gruplar. Yeniden ifade satırı ana düşünceyi açıklama, karşılaştırma, değerlendirme ve tepki işlevleriyle düzenler. Ses satırı vurgu, tonlama, hız ve durakların anlama katkısını; görsel satırı ortak ölçüt tablosu veya ses örneğinin kanıt işlevini açıklar. Son satır, konuşmacı sırası, süre, geçiş ve geri bildirimle tamamlanan plan taslağını gösterir.","tr-g09-tde-n048__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n048__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde3-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, dilin zenginliğinden yararlanan bir konuşmanın içeriğini aşamalı biçimde oluşturmayı öğreneceksin. Tema uygulamasında sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştıran bir grup sunumu için plan ve konuşmacı sırası hazırlaman; ortam ile hedef kitleye ilişkin tahminlerde bulunman beklenir. Ardından uygun söz varlığı, düşünceyi geliştirme yolları, bağdaşıklık ve bağlaşıklık ögeleri, açık ve örtük iletiler kullanarak konuşma metni tasarlarsın. Topladığın verileri sınıflandırır, yorumlar ve gerektiğinde görsel ya da işitsel destekle düzenlersin. Bu öğrenme çıktısı dokuz süreç bileşeninden oluşur. Dolayısıyla içerik oluşturma, akla gelen cümleleri arka arkaya dizmek değil; ön bilgi, tahmin, karşılaştırma, sınıflandırma, yeniden ifade, tepki, ses, görsel ve sunum kararlarını aynı ana düşünce çevresinde birleştirmektir.","keyConcepts":"**Ön bilgi**, konuşma konusuyla ilgili daha önce öğrendiğin kavram, deneyim ve gözlemlerdir. Ön bilgi başlangıç sağlar; fakat kesin sonuç değildir. **Hedef kitle tahmini**, dinleyicilerin hangi kavramları bildiği, neye ilgi duyacağı ve hangi örneklerde zorlanabileceği hakkında geçici bir öngörüdür. Sunumdan önce kurulur, prova ve geri bildirimle düzeltilir.\n\n**Ana düşünce**, konuşmanın bütün bölümlerini yöneten temel yargıdır. “Dilin kullanım biçimi bağlama göre değişir; edebî söyleyiş çağrışım ve özgünlük imkânını genişletebilir.” gibi bir ana düşünce, karşılaştırmanın yönünü belirler. **Destekleyici düşünce**, ana düşünceyi açıklayan örnek, karşılaştırma veya gerekçedir. **Karşılaştırma ölçütü**, iki dil kullanımını aynı soruyla incelemeyi sağlar: söz varlığı, cümle düzeni, amaç, ileti türü veya hedef kitle gibi.\n\n**Sınıflandırma**, verileri ortak özelliklerine göre gruplamaktır. Bir ifadeyi yalnız “sosyal medya” ya da “edebî” diye etiketlemek yeterli değildir; doğrudanlık, çağrışım, kısalık, ritim, görsellik veya bağlam gibi işlevsel başlıklar kullanılmalıdır. **Yeniden ifade**, toplanan bilgiyi kopyalamadan kendi sözlerinle, konuşmanın amacına uygun biçimde düzenlemektir. **Dil işlevi**, konuşmacının açıklama, karşılaştırma, önerme, değerlendirme veya tepki verme amacıyla dili kullanmasıdır.\n\n**Bağdaşıklık**, cümlelerin anlamca tutarlı bir bütün oluşturmasıdır. **Bağlaşıklık**, bu bütünlüğü zamir, bağlaç, tekrar, gönderim ve ekler gibi dil araçlarıyla görünür kılar. **Açık ileti** doğrudan söylenir; **örtük ileti** ise söz seçimi, karşıtlık veya çağrışım yoluyla sezdirilir. **Sesle anlam oluşturma**, vurgu, tonlama, hız ve durakların içeriğin işlevine göre planlanmasıdır. **Görsel/işitsel destek**, konuşmanın kanıtını anlaşılır kılar; konuşmacının söylemesi gerekenlerin yerine geçmez.","steps":"Resmî bileşenler şu sırada yürütülür: **TDE3.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar**, **TDE3.2.2 Tahmin eder**, **TDE3.2.3 Karşılaştırır**, **TDE3.2.4 Sınıflandırır**, **TDE3.2.5 Yeniden ifade eder**, **TDE3.2.6 Tepki verir**, **TDE3.2.7 Sesle anlam oluşturur**, **TDE3.2.8 Görsel ögeleri kullanır**, **TDE3.2.9 Sunar**.\n\n1. Konuyla ilgili bildiklerini “kanıtlanmış bilgi, kişisel gözlem, sınanacak görüş” başlıklarında ayır. Böylece ön yargıyı bilgi gibi sunmazsın.\n2. Sunum ortamını ve hedef kitleyi tahmin et. Dinleyicilerin “edebî dil”, “çağrışım” veya “örtük ileti” kavramlarına aşinalığını kestir; gerektiğinde kısa açıklama planla.\n3. Ana düşünceyi belirlerken karşılaştırmalı iletiler oluştur. “Sosyal medya dili kısadır, edebî dil uzundur.” gibi yüzeysel ayrım yerine aynı duygunun farklı söz seçimiyle nasıl kurulduğunu araştır.\n4. Topladığın mikro örnekleri kullanım alanı ve işlev bakımından sınıflandır. Özel ileti, kamusal paylaşım ve eğitim ortamında kullanılan söyleyişlerin hedefi değişebilir.\n5. Bilgiyi kendi sözlerinle yeniden düzenle. Bir tanımı olduğu gibi aktarmak yerine örneği çözümleyerek konuşmanın ana düşüncesine bağla. Konuşmacı sırasını da bu düşünsel akışa göre kur.\n6. Dil işlevlerine karar ver. Nerede açıklayacağını, nerede karşılaştıracağını, nerede dinleyiciden tepki isteyeceğini ve nerede sonuç çıkaracağını belirle.\n7. Vurgu ve durakları içeriğe yerleştir. Açık iletiyi net, örtük iletiyi düşündürücü bir tonla sunabilirsin; fakat yapay ses oyunları anlamın önüne geçmemelidir.\n8. Görsel veya işitsel desteği seç. Tablo, iki örneğin aynı ölçütte görülmesini sağlayabilir; kısa ses kaydı ton farkını gösterebilir. Her destek için “Bu unsur hangi kanıtı görünür kılıyor?” sorusunu cevapla.\n9. Plan taslağını gruba sun, geri bildirim al ve son biçimini ver. Sunum planında giriş, gelişme, sonuç, konuşmacı sırası, süre, görsel zamanı ve geçiş cümleleri bulunmalıdır.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, süreç bileşenini yalnız ad olarak vermek yerine her aşamada üretilecek kanıtı, tema uygulamasındaki işi ve kontrol ölçütünü birlikte gösterir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Mikro veriler:** Birinci ifade, “Toplantı uzadı, beynim kapandı.” İkinci ifade, “Sözler uzadıkça zihnimin ışığı yavaşça kısıldı.” Her iki cümle de yorgunluğu anlatır; ikincisi benzetmeli ve çağrışımlı bir söyleyiş kurar.\n\n**Ön bilgi ve tahmin:** Öğrenci, kısa iletilerde doğrudanlığın yaygın olduğunu; edebî söyleyişte çağrışımın öne çıkabildiğini düşünür. Hedef kitlenin “çağrışım” sözcüğünü bildiğinden emin olmadığı için kavramı örnek üzerinden açıklamayı planlar.\n\n**Karşılaştırma ve sınıflandırma:** Ölçütler söz varlığı, ileti biçimi ve etki olarak seçilir. Birinci cümle doğrudan yorgunluk bildirir; ikinci cümle “ışığın kısılması” imgesiyle zihinsel yavaşlamayı sezdirir. Veriler “doğrudan ileti” ve “örtük/çağrışımlı ileti” başlıklarında sınıflandırılır.\n\n**Yeniden ifade ve tepki:** Konuşmacı sonucu şöyle kurar: “İki cümle aynı durumu anlatır; ancak ikincisi duyguyu adlandırmak yerine bir görüntüye dönüştürür.” Dinleyiciye “Hangi cümle daha hızlı anlaşılır, hangisi daha uzun süre düşündürür?” sorusu yöneltilir.\n\n**Ses ve görsel:** Birinci cümle doğal ve kısa bir tonla; ikinci cümle “yavaşça” sözcüğünde durakla okunur. Görselde yalnız iki cümle ve üç karşılaştırma ölçütü yer alır. Böylece destek, metni kalabalıklaştırmaz.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Sunum konusu:** “Paylaşım dilinde kısaltma ile edebî söyleyişte ayrıntı arasındaki fark.” Grup, üç konuşmacı için içerik hazırlayacaktır.\n\n**Plan:** Birinci konuşmacı kullanım bağlamlarını tanımlar; ikinci konuşmacı özgün mikro örnekleri aynı ölçütlerde karşılaştırır; üçüncü konuşmacı dil tercihlerinin dinleyici üzerindeki olası etkisini yorumlar. Ana düşünce, “Dil seçimi yalnız uzunluk değil, amaç ve bağlam meselesidir.” şeklindedir.\n\n**Veri düzenleme:** Grup dört örneği “zaman kazanma”, “duyguyu doğrudan bildirme”, “çağrışım kurma” ve “estetik söyleyiş” işlevlerine göre sınıflandırır. Bir sosyal medya iletisi olan “Geldim, kapıdayım.” hızlı bilgi verir. Özgün edebî mikro cümle “Kapının önünde, bekleyişin son sesini dinliyordum.” doğrudan bilgiye ek olarak atmosfer kurar. Bu iki cümle, aynı bağlamı bütünüyle aynı amaçla anlatmadığı için sunumda fark açıkça belirtilir.\n\n**Açık ve örtük ileti:** “Birinci cümle konumu açıkça bildirir.” açık iletidir. “İkinci cümlede bekleyişin sona yaklaştığı sezdirilir.” yorumu, sözlere dayanarak kurulan örtük iletidir.\n\n**Geri bildirimle düzeltme:** Prova izleyen bir akran, örneklerin çok hızlı geçtiğini söyler. Grup ikinci konuşmacının bölümüne iki saniyelik durak ekler, görselde her ölçütü aynı satırda gösterir ve üçüncü konuşmacının tekrar ettiği tanımı çıkarır. İçerik hem daha akıcı hem daha kanıtlı hâle gelir.","commonMistakes":"İçerik oluştururken en yaygın hata, karşılaştırılacak örnekleri ortak ölçüt olmadan yan yana getirmektir. Bir cümle duygu bildirirken diğeri yalnız olay haberi veriyorsa “hangisi daha edebî?” sorusu yanıltıcı olabilir. İkinci hata, sınıflandırmayı değer yargısına dönüştürmektir; “kısa, sıradan, kötü” gibi etiketler işlevi açıklamaz. Üçüncü hata, görseli konuşma metninin tamamıyla doldurmaktır. Dinleyici aynı anda uzun metni okuyup konuşmacıyı izleyemez. Son olarak, örtük iletiyi sınırsız yorum sanmak yanlıştır. Sezdirilen anlam, belirli söz ve yapı kanıtlarına dayanmalıdır.","selfCheck":["Ön bilgilerimi kesin bilgi, gözlem ve sınanacak görüş olarak ayırdım mı?","Hedef kitleye ve ortama ilişkin tahminimi prova ile güncelledim mi?","Ana düşünceyi karşılaştırılabilir ölçütlerle destekledim mi?","Verileri kullanım alanı ve işlevlerine göre anlamlı biçimde sınıflandırdım mı?","Kaynak cümleleri kopyalamadan kendi sözlerimle yeniden ifade ettim mi?","Açıklama, karşılaştırma, değerlendirme ve tepki işlevlerini planladım mı?","Ses, durak, görsel ve işitsel ögeleri belirli kanıtları görünür kılmak için seçtim mi?","Plan taslağını geri bildirimle düzelterek konuşmacı sırasını netleştirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE3.2 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE3.2 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Konuşma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE3.2 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE3.2 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Sosyal Medya Dili ile Edebî Dili Karşılaştıran Konuşma İçeriği: TDE3.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Sosyal Medya Dili ile Edebî Dili Karşılaştıran Konuşma İçeriği: TDE3.2","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d96789bee1e9038ebc92a2558df577a11ebf06d541bb2074ac72b96f6ad754f0","reviewDecisionSha256":"eacacd05dd13a43b2b66d1b0e24e2ebde541036b581a76707bf6b8929a8fd3cc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d96789bee1e9038ebc92a2558df577a11ebf06d541bb2074ac72b96f6ad754f0","reviewedHash":"sha256:d96789bee1e9038ebc92a2558df577a11ebf06d541bb2074ac72b96f6ad754f0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:eacacd05dd13a43b2b66d1b0e24e2ebde541036b581a76707bf6b8929a8fd3cc; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n048","contentProjectionSha256":"d96789bee1e9038ebc92a2558df577a11ebf06d541bb2074ac72b96f6ad754f0","reviewDecisionSha256":"eacacd05dd13a43b2b66d1b0e24e2ebde541036b581a76707bf6b8929a8fd3cc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n049","noteId":"tr.g09.tde.n049","noteKey":"tr.g09.tde.n049","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.3","objective":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Düşünceyi geliştirme yollarını, uygun söz varlığını, ekleri ve bağlaşıklık ögelerini doğru kullanma.","İletileri açık/örtük biçimde ve konuşma planına uygun sunma."],"physicalPages":[94],"evidenceId":"EV-TDE2026-P094-T04-APP-TDE3.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Dilin Zenginliğini Yansıtan Konuşmada Kuralları Uygulama","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, dilin zenginliğinden yararlanan bir konuşmayı yalnız planlamakla kalmayıp konuşma anında kurallara uygun biçimde gerçekleştirmeyi öğreneceksin. Tema uygulaması, düşünceyi geliştirme yollarını; bağlama uygun söz varlığını; Türkçenin ek, cümle ve anlam ilişkilerini; bağlaşıklık ögelerini doğru kullanmayı gerektirir. İletileri açık veya örtük biçimde sunarken konuşma planına bağlı kalman; ses, beden dili, mekân ve zamanı amaca uygun yönetmen beklenir. Bu beceri, “güzel kelimeler seçmek”ten ibaret değildir. Plan, düşünce düzeni, söz varlığı, ileti, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık ve sunuş davranışları birlikte çalıştığında konuşma anlaşılır, etkili ve özgün olur.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Planı uygulama**, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin ezberlenmiş cümlelerle okunması değil, ana düşüncenin belirlenmiş sırada ilerletilmesidir. **Dikkat çekici giriş**, konuya hizmet eden kısa bir soru, karşılaştırma veya özgün mikro örnek olabilir; konudan uzak gösterişli bir söz değildir. **Düşünceyi geliştirme yolları**, tanımlama, karşılaştırma, örnekleme veya açıklama gibi işlemlerle yargıyı anlaşılır ve kanıtlı hâle getirir.\n\n**Uygun söz varlığı**, sözcüklerin hedef kitleye, bağlama ve konuşmanın amacına göre seçilmesidir. Edebî dil üzerine konuşurken “etkileyici, güzel, farklı” gibi genel sıfatlara sıkışmak yerine “çağrışımlı, yalın, ritmik, doğrudan, örtük, bağlama uygun” gibi işlev belirten sözcükler kullanılır. **Açık ileti**, doğrudan ifade edilen yargıdır; **örtük ileti**, söz seçimi ve bağlamdan sezilen anlamdır. Örtük ileti, konuşmacının ne demek istediğinin belirsiz bırakılması anlamına gelmez.\n\n**Türkçe dil yapıları**, eklerin, sözcüklerin ve cümlelerin görevlerine uygun kullanılmasını kapsar. Zaman ve kişi uyumu, karşılaştırma ekleri, adılların açık gönderimi ve cümle kuruluşu konuşmanın doğruluğunu etkiler. **Bağdaşıklık**, düşüncelerin birbiriyle anlamlı biçimde örtüşmesidir; **bağlaşıklık ögeleri** ise “bu nedenle, buna karşılık, önce, ayrıca, sonuç olarak” gibi bağlantılarla ilişkiyi görünür kılar. **Beden dili ve mekân kullanımı**, sözün yerine geçen gösteri değil, anlamı destekleyen ölçülü hareket, göz teması ve konum seçimidir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî sırada **TDE3.3.1 Plan hazırlar**, **TDE3.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır**, **TDE3.3.3 Uygun söz varlığı kullanır**, **TDE3.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder**, **TDE3.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular**, **TDE3.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır**, **TDE3.3.7 Beden dilini ve mekânı kullanır** bileşenleri uygulanır.\n\n1. **Plana uygun başla.** Girişte konuyu ve karşılaştırma ölçütünü görünür kıl. “Bir duyguyu tek cümlede bildirmekle onu sezdirerek anlatmak aynı etkiyi mi doğurur?” sorusu, doğrudan temaya açılır.\n2. **Ana düşünceyi geliştirme yollarıyla destekle.** Önce kavramı tanımla, sonra iki özgün örneği aynı ölçütte karşılaştır, ardından farkın konuşma amacına etkisini açıkla. Örnek, yargının yerine geçmemeli; yargıyı kanıtlamalıdır.\n3. **Söz varlığını bağlama uyarla.** Günlük bir ifadeyi küçümsemeden, edebî ifadenin eklediği çağrışım ve ritmi açıklayacak sözcükleri seç. Hedef kitlenin bilmeyeceği bir terimi kısa biçimde tanımla.\n4. **Açık ve örtük iletileri dengeli kur.** Ana sonuç açık olmalıdır. Mikro örnek içinde örtük bir ileti kullanıyorsan, konuşmanın çözümleme bölümünde bunu kanıtla açıklarsın.\n5. **Türkçe dil yapılarını denetle.** Zaman ve kişi eklerinin tutarlılığına, karşılaştırma cümlelerinin paralel kuruluşuna, zamirlerin hangi söze gönderme yaptığına dikkat et. Konuşma dili doğaldır; fakat anlatım bozukluğu doğallık sayılmaz.\n6. **Bağdaşıklık ve bağlaşıklık kur.** Her bölümün önceki yargıya nasıl bağlandığını geçişlerle göster. “Buna karşılık” zıtlık, “bu nedenle” sonuç, “örneğin” kanıt ilişkisi kurar. Bağlayıcıları rastgele çoğaltma.\n7. **Ses, beden, mekân ve zamanı yönet.** Karşılaştırılan iki cümleyi ayırt edilebilir tonla oku; kanıt anında görsele yönel; fakat dinleyiciyle göz temasını bütünüyle kesme. Sonuç için yeterli süre bırak.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tabloda her kuralın yalnız adı değil, uygulama biçimi, anlatıma katkısı ve konuşma sırasında gözlenebilecek doğrulama kanıtı gösterilir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Hazırlanan konuşma parçası:** “Sosyal medya dilinde ileti çoğu zaman hızlı anlaşılmak ister. Örneğin ‘Hava kapandı, dönüşte şemsiye al.’ cümlesi doğrudan bir uyarıdır. Buna karşılık ‘Gökyüzü, dönüş yoluna koyu bir perde çekti.’ cümlesi aynı duruma ilişkin bir görüntü kurar. İkinci cümle bilgiyi tek başına vermek yerine yağmur olasılığını sezdirir. Bu nedenle iki söyleyişi yalnız uzunluklarına göre değil, amaçlarına ve kurdukları etkiye göre karşılaştırmalıyız.”\n\n**Kural çözümlemesi:** İlk cümle konuyu açıklar; iki özgün örnek ortak hava durumu bağlamındadır. “Buna karşılık” zıtlık, “bu nedenle” sonuç ilişkisi kurar. “Doğrudan uyarı” ile “görüntü kurma” sözleri karşılaştırma ölçütünü görünür yapar. Açık ileti, amaçların farklı olduğu sonucudur; örtük ileti, ikinci örnekte yağmurun doğrudan söylenmeden sezdirilmesidir.\n\n**Sunuş:** Konuşmacı ilk örneği doğal hızda, ikinci örneği “koyu bir perde” sözünde kısa vurguyla okur. Görselde yalnız iki cümle ve “doğrudanlık / çağrışım” ölçütleri bulunur. Konuşmacı ekrana sırtını dönmez; sonucu dinleyiciye bakarak söyler. Parça yaklaşık kırk saniyede tamamlanır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Sorunlu mikro konuşma:** “Edebî dil daha iyi bir dildir ve sosyal medya dili kötü olduğu için zaten herkes kısa konuşuyor, bu da insanları etkiliyor ve ben de bu konu hakkında şunu söylemek istiyorum, edebî ifadeler çok güzeldir. Bu örnekte o bunu çok iyi anlatıyor.”\n\n**Sorunları belirleme:** Yargı ölçütsüzdür; “iyi, kötü, güzel” sözcükleri kanıt vermez. Tek cümlede çok sayıda düşünce birbirine eklenmiştir. “O” zamirinin hangi örneğe gönderdiği belli değildir. “Zaten herkes” genellemesi desteklenmemiştir. Plan, karşılaştırma yerine değer yargısına kaymıştır.\n\n**Düzeltilmiş konuşma:** “İki dil kullanımını değer sırasına koymak yerine işlevleriyle karşılaştıralım. ‘Ders bitti, çıkıyorum.’ cümlesi hızlı ve doğrudan bilgi verir. ‘Koridorun son ziliyle günün yükünü kapıda bıraktım.’ cümlesi ise çıkış anına duygu ve görüntü ekler. İlk ifade hız ihtiyacına, ikinci ifade estetik etki kurma amacına uygundur. Dolayısıyla dil tercihini bağlam, hedef kitle ve anlatım amacı belirler.”\n\n**Uygulanan kurallar:** Girişte ölçüt açıklanmış, örnekleme ve karşılaştırma kullanılmış, genelleme çıkarılmış, zamir belirsizliği giderilmiş ve sonuç ana düşünceye bağlanmıştır. “İlk ifade / ikinci ifade / dolayısıyla” bağlantıları konuşmanın bağlaşıklığını güçlendirir. Konuşmacı örnekleri okurken iki yana gereksiz yürümek yerine merkezde kalır, sonuçta kısa durak verir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nKonuşma kuralını yalnız “dil bilgisi hatası yapmamak” olarak görmek eksiktir. Planın bozulması, kanıtsız genelleme, hedef kitleye uymayan terim, belirsiz zamir, aşırı tekrar ve zamanın kötü kullanılması da kural uygulama sorunlarıdır. Bir diğer hata, edebî görünmek için konuşmayı ağır ve yapay sözcüklerle doldurmaktır. Söz varlığı zenginliği, anlaşılmazlık değil; bağlama en uygun seçeneği bulabilmektir. Beden dilinde sürekli hareket etmek veya her sözcüğü el hareketiyle göstermek de etkiyi azaltır. Hareket, anlamlı geçişlerde ölçülü kullanılmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Konuşmaya planın ana düşüncesini görünür kılan bir girişle başladım mı?\n- Tanımlama, karşılaştırma, örnekleme ve açıklamayı kanıta uygun kullandım mı?\n- Genel sıfatlar yerine işlevi açıklayan bağlama uygun sözler seçtim mi?\n- Açık sonucu belirgin, örtük iletiyi kanıtlanabilir biçimde kurdum mu?\n- Zaman, kişi, ek ve zamir kullanımında Türkçe dil yapılarını denetledim mi?\n- Geçiş ifadelerini gerçek anlam ilişkilerine göre kullandım mı?\n- Ses, beden dili, görsel, mekân ve süreyi konuşma amacına bağladım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n049__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-3","captionKey":"tr-g09-tde-n049__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.1","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.2","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.3","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.4"],"rows":[[{"v":"Plan ve dikkat çekici giriş"},{"v":"Ana düşünceyi, ortak karşılaştırma ölçütlerini ve bölüm sırasını girişte görünür kılma"},{"v":"Dinleyicinin konuşmanın yönünü izlemesini sağlar"},{"v":"Giriş sorusu veya mikro örnek doğrudan tema ve ana düşünceye bağlanır"}],[{"v":"Düşünceyi geliştirme yolları"},{"v":"Tanımlama, karşılaştırma, örnekleme ve açıklamayı aynı yargıyı desteklemek için kullanma"},{"v":"Genellemeyi kanıta dönüştürür"},{"v":"Her örnekten sonra hangi ölçütü kanıtladığı açıklanır"}],[{"v":"Uygun söz varlığı ve iletiler"},{"v":"Bağlama uygun işlev sözcükleriyle açık sonucu ve kanıtlı örtük iletiyi kurma"},{"v":"Dilin zenginliğini anlaşılır ve özgün biçimde gösterir"},{"v":"Genel sıfatların yerini belirli söz ve yapı kanıtları alır"}],[{"v":"Türkçe dil yapıları"},{"v":"Zaman, kişi, ek, cümle paralelliği ve zamir gönderimini doğru kullanma"},{"v":"Anlatım bozukluğunu azaltır ve karşılaştırmayı netleştirir"},{"v":"Cümleler aynı ölçüt düzeninde ve gönderimler açık biçimdedir"}],[{"v":"Bağdaşıklık ve bağlaşıklık"},{"v":"Karşıtlık, neden, sonuç ve örnek ilişkilerini uygun bağlarla gösterme"},{"v":"Bölümleri tek ana düşünce çevresinde birleştirir"},{"v":"Bağlayıcıların her biri gerçek anlam ilişkisine karşılık gelir"}],[{"v":"Ses, beden, mekân ve zaman"},{"v":"Vurgu, durak, göz teması, ölçülü hareket, görsel zamanı ve süreyi planla uygulama"},{"v":"Kanıtı işitilebilir ve görünür kılarken dinleyici bağını korur"},{"v":"Kayıtta ses, duruş, geçiş, görsel ve süre davranışları gözlenebilir"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-095"],"questionRanges":[{"start":471,"end":475}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n049__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma kural tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Plan satırı ana düşünce ve ortak ölçütleri girişle ilişkilendirir. Düşünceyi geliştirme satırı tanımlama, karşılaştırma, örnekleme ve açıklamanın genellemeyi kanıta dönüştürmesini gösterir. Söz varlığı ve ileti satırı bağlama uygun kelimelerle açık sonuç ve kanıtlı örtük ileti kurar. Türkçe dil yapıları satırı zaman, kişi, ek, paralellik ve zamir gönderimini denetler. Bağdaşıklık satırı karşıtlık, neden, sonuç ve örnek bağlantılarını açıklar. Son satır ses, beden, mekân, görsel ve sürenin kayıtta gözlenebilir kanıtlarla doğrulanmasını ister.","tr-g09-tde-n049__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n049__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde3-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde3-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, dilin zenginliğinden yararlanan bir konuşmayı yalnız planlamakla kalmayıp konuşma anında kurallara uygun biçimde gerçekleştirmeyi öğreneceksin. Tema uygulaması, düşünceyi geliştirme yollarını; bağlama uygun söz varlığını; Türkçenin ek, cümle ve anlam ilişkilerini; bağlaşıklık ögelerini doğru kullanmayı gerektirir. İletileri açık veya örtük biçimde sunarken konuşma planına bağlı kalman; ses, beden dili, mekân ve zamanı amaca uygun yönetmen beklenir. Bu beceri, “güzel kelimeler seçmek”ten ibaret değildir. Plan, düşünce düzeni, söz varlığı, ileti, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık ve sunuş davranışları birlikte çalıştığında konuşma anlaşılır, etkili ve özgün olur.","keyConcepts":"**Planı uygulama**, giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin ezberlenmiş cümlelerle okunması değil, ana düşüncenin belirlenmiş sırada ilerletilmesidir. **Dikkat çekici giriş**, konuya hizmet eden kısa bir soru, karşılaştırma veya özgün mikro örnek olabilir; konudan uzak gösterişli bir söz değildir. **Düşünceyi geliştirme yolları**, tanımlama, karşılaştırma, örnekleme veya açıklama gibi işlemlerle yargıyı anlaşılır ve kanıtlı hâle getirir.\n\n**Uygun söz varlığı**, sözcüklerin hedef kitleye, bağlama ve konuşmanın amacına göre seçilmesidir. Edebî dil üzerine konuşurken “etkileyici, güzel, farklı” gibi genel sıfatlara sıkışmak yerine “çağrışımlı, yalın, ritmik, doğrudan, örtük, bağlama uygun” gibi işlev belirten sözcükler kullanılır. **Açık ileti**, doğrudan ifade edilen yargıdır; **örtük ileti**, söz seçimi ve bağlamdan sezilen anlamdır. Örtük ileti, konuşmacının ne demek istediğinin belirsiz bırakılması anlamına gelmez.\n\n**Türkçe dil yapıları**, eklerin, sözcüklerin ve cümlelerin görevlerine uygun kullanılmasını kapsar. Zaman ve kişi uyumu, karşılaştırma ekleri, adılların açık gönderimi ve cümle kuruluşu konuşmanın doğruluğunu etkiler. **Bağdaşıklık**, düşüncelerin birbiriyle anlamlı biçimde örtüşmesidir; **bağlaşıklık ögeleri** ise “bu nedenle, buna karşılık, önce, ayrıca, sonuç olarak” gibi bağlantılarla ilişkiyi görünür kılar. **Beden dili ve mekân kullanımı**, sözün yerine geçen gösteri değil, anlamı destekleyen ölçülü hareket, göz teması ve konum seçimidir.","steps":"Resmî sırada **TDE3.3.1 Plan hazırlar**, **TDE3.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır**, **TDE3.3.3 Uygun söz varlığı kullanır**, **TDE3.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder**, **TDE3.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular**, **TDE3.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır**, **TDE3.3.7 Beden dilini ve mekânı kullanır** bileşenleri uygulanır.\n\n1. **Plana uygun başla.** Girişte konuyu ve karşılaştırma ölçütünü görünür kıl. “Bir duyguyu tek cümlede bildirmekle onu sezdirerek anlatmak aynı etkiyi mi doğurur?” sorusu, doğrudan temaya açılır.\n2. **Ana düşünceyi geliştirme yollarıyla destekle.** Önce kavramı tanımla, sonra iki özgün örneği aynı ölçütte karşılaştır, ardından farkın konuşma amacına etkisini açıkla. Örnek, yargının yerine geçmemeli; yargıyı kanıtlamalıdır.\n3. **Söz varlığını bağlama uyarla.** Günlük bir ifadeyi küçümsemeden, edebî ifadenin eklediği çağrışım ve ritmi açıklayacak sözcükleri seç. Hedef kitlenin bilmeyeceği bir terimi kısa biçimde tanımla.\n4. **Açık ve örtük iletileri dengeli kur.** Ana sonuç açık olmalıdır. Mikro örnek içinde örtük bir ileti kullanıyorsan, konuşmanın çözümleme bölümünde bunu kanıtla açıklarsın.\n5. **Türkçe dil yapılarını denetle.** Zaman ve kişi eklerinin tutarlılığına, karşılaştırma cümlelerinin paralel kuruluşuna, zamirlerin hangi söze gönderme yaptığına dikkat et. Konuşma dili doğaldır; fakat anlatım bozukluğu doğallık sayılmaz.\n6. **Bağdaşıklık ve bağlaşıklık kur.** Her bölümün önceki yargıya nasıl bağlandığını geçişlerle göster. “Buna karşılık” zıtlık, “bu nedenle” sonuç, “örneğin” kanıt ilişkisi kurar. Bağlayıcıları rastgele çoğaltma.\n7. **Ses, beden, mekân ve zamanı yönet.** Karşılaştırılan iki cümleyi ayırt edilebilir tonla oku; kanıt anında görsele yönel; fakat dinleyiciyle göz temasını bütünüyle kesme. Sonuç için yeterli süre bırak.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tabloda her kuralın yalnız adı değil, uygulama biçimi, anlatıma katkısı ve konuşma sırasında gözlenebilecek doğrulama kanıtı gösterilir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Hazırlanan konuşma parçası:** “Sosyal medya dilinde ileti çoğu zaman hızlı anlaşılmak ister. Örneğin ‘Hava kapandı, dönüşte şemsiye al.’ cümlesi doğrudan bir uyarıdır. Buna karşılık ‘Gökyüzü, dönüş yoluna koyu bir perde çekti.’ cümlesi aynı duruma ilişkin bir görüntü kurar. İkinci cümle bilgiyi tek başına vermek yerine yağmur olasılığını sezdirir. Bu nedenle iki söyleyişi yalnız uzunluklarına göre değil, amaçlarına ve kurdukları etkiye göre karşılaştırmalıyız.”\n\n**Kural çözümlemesi:** İlk cümle konuyu açıklar; iki özgün örnek ortak hava durumu bağlamındadır. “Buna karşılık” zıtlık, “bu nedenle” sonuç ilişkisi kurar. “Doğrudan uyarı” ile “görüntü kurma” sözleri karşılaştırma ölçütünü görünür yapar. Açık ileti, amaçların farklı olduğu sonucudur; örtük ileti, ikinci örnekte yağmurun doğrudan söylenmeden sezdirilmesidir.\n\n**Sunuş:** Konuşmacı ilk örneği doğal hızda, ikinci örneği “koyu bir perde” sözünde kısa vurguyla okur. Görselde yalnız iki cümle ve “doğrudanlık / çağrışım” ölçütleri bulunur. Konuşmacı ekrana sırtını dönmez; sonucu dinleyiciye bakarak söyler. Parça yaklaşık kırk saniyede tamamlanır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Sorunlu mikro konuşma:** “Edebî dil daha iyi bir dildir ve sosyal medya dili kötü olduğu için zaten herkes kısa konuşuyor, bu da insanları etkiliyor ve ben de bu konu hakkında şunu söylemek istiyorum, edebî ifadeler çok güzeldir. Bu örnekte o bunu çok iyi anlatıyor.”\n\n**Sorunları belirleme:** Yargı ölçütsüzdür; “iyi, kötü, güzel” sözcükleri kanıt vermez. Tek cümlede çok sayıda düşünce birbirine eklenmiştir. “O” zamirinin hangi örneğe gönderdiği belli değildir. “Zaten herkes” genellemesi desteklenmemiştir. Plan, karşılaştırma yerine değer yargısına kaymıştır.\n\n**Düzeltilmiş konuşma:** “İki dil kullanımını değer sırasına koymak yerine işlevleriyle karşılaştıralım. ‘Ders bitti, çıkıyorum.’ cümlesi hızlı ve doğrudan bilgi verir. ‘Koridorun son ziliyle günün yükünü kapıda bıraktım.’ cümlesi ise çıkış anına duygu ve görüntü ekler. İlk ifade hız ihtiyacına, ikinci ifade estetik etki kurma amacına uygundur. Dolayısıyla dil tercihini bağlam, hedef kitle ve anlatım amacı belirler.”\n\n**Uygulanan kurallar:** Girişte ölçüt açıklanmış, örnekleme ve karşılaştırma kullanılmış, genelleme çıkarılmış, zamir belirsizliği giderilmiş ve sonuç ana düşünceye bağlanmıştır. “İlk ifade / ikinci ifade / dolayısıyla” bağlantıları konuşmanın bağlaşıklığını güçlendirir. Konuşmacı örnekleri okurken iki yana gereksiz yürümek yerine merkezde kalır, sonuçta kısa durak verir.","commonMistakes":"Konuşma kuralını yalnız “dil bilgisi hatası yapmamak” olarak görmek eksiktir. Planın bozulması, kanıtsız genelleme, hedef kitleye uymayan terim, belirsiz zamir, aşırı tekrar ve zamanın kötü kullanılması da kural uygulama sorunlarıdır. Bir diğer hata, edebî görünmek için konuşmayı ağır ve yapay sözcüklerle doldurmaktır. Söz varlığı zenginliği, anlaşılmazlık değil; bağlama en uygun seçeneği bulabilmektir. Beden dilinde sürekli hareket etmek veya her sözcüğü el hareketiyle göstermek de etkiyi azaltır. Hareket, anlamlı geçişlerde ölçülü kullanılmalıdır.","selfCheck":["Konuşmaya planın ana düşüncesini görünür kılan bir girişle başladım mı?","Tanımlama, karşılaştırma, örnekleme ve açıklamayı kanıta uygun kullandım mı?","Genel sıfatlar yerine işlevi açıklayan bağlama uygun sözler seçtim mi?","Açık sonucu belirgin, örtük iletiyi kanıtlanabilir biçimde kurdum mu?","Zaman, kişi, ek ve zamir kullanımında Türkçe dil yapılarını denetledim mi?","Geçiş ifadelerini gerçek anlam ilişkilerine göre kullandım mı?","Ses, beden dili, görsel, mekân ve süreyi konuşma amacına bağladım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE3.3 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE3.3 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Konuşma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE3.3 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE3.3 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Dilin Zenginliğini Yansıtan Konuşmada Kuralları Uygulama: TDE3.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Dilin Zenginliğini Yansıtan Konuşmada Kuralları Uygulama: TDE3.3","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9b55e6978c93984a74d7cc8a9128389e5abb3f73360ad36b22982bae5cf49e53","reviewDecisionSha256":"3f273f5737b29fc06566fae3051e2abf7c1c3a0cda807809d17fa10e5e33b40e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9b55e6978c93984a74d7cc8a9128389e5abb3f73360ad36b22982bae5cf49e53","reviewedHash":"sha256:9b55e6978c93984a74d7cc8a9128389e5abb3f73360ad36b22982bae5cf49e53","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3f273f5737b29fc06566fae3051e2abf7c1c3a0cda807809d17fa10e5e33b40e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n049","contentProjectionSha256":"9b55e6978c93984a74d7cc8a9128389e5abb3f73360ad36b22982bae5cf49e53","reviewDecisionSha256":"3f273f5737b29fc06566fae3051e2abf7c1c3a0cda807809d17fa10e5e33b40e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n050","noteId":"tr.g09.tde.n050","noteKey":"tr.g09.tde.n050","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","objectiveId":"TDE3.4","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Kullandığı dil özelliklerinin konuşmasına etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Konuya uygunluk, özgünlük, dil yapıları, zaman-mekân yönetimi, ses/beden dili ve görsel-işitsel ögeler ölçütleriyle öz ve akran değerlendirmesi yapma.","Fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri gözden geçirip hataları düzeltme ve özgün konuşmacı kimliği geliştirme."],"physicalPages":[94],"evidenceId":"EV-TDE2026-P094-T04-APP-TDE3.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Dil Tercihlerinin Konuşmaya Etkisini Değerlendirme","topic":"Konuşma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, bir konuşmada kullandığın dil özelliklerinin konuşmanın anlamına, akıcılığına ve dinleyici üzerindeki etkisine nasıl katkı sağladığını değerlendirmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında öz ve akran değerlendirmesi yapılırken konuya uygunluk, özgünlük, Türkçe dil yapıları, zaman ve mekân yönetimi, ses ile beden dili, görsel ve işitsel ögeler gibi ölçütler kullanılır. Değerlendirme yalnız ortaya çıkan sunuma bakmaz; fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri de gözden geçirir. Ardından hatalar düzeltilir, işe yarayan davranışlar korunur ve özgün konuşmacı kimliğini geliştirecek yeni hedefler belirlenir. Bu süreç, “iyiydi” ya da “heyecanlandım” gibi genel tepkileri kanıta dayalı bir gelişim döngüsüne dönüştürür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Ölçüt**, konuşmanın niteliğini incelemek için önceden belirlenen gözlenebilir özelliktir. “Dil zengin miydi?” belirsizdir; “söz varlığı konuya ve hedef kitleye uygun muydu?”, “açık ve örtük iletiler anlaşılır biçimde ayrıldı mı?” gibi sorular değerlendirilebilir ölçütlerdir. **Süreç kanıtı**, plan, prova notu, görev dağılımı, zaman çizelgesi ve konuşma sırasındaki gözlemlerdir. **Ürün kanıtı**, video veya ses kaydı, sunum görseli, dinleyici sorusu ve konuşmanın belirli cümleleridir.\n\n**Öz değerlendirme**, kişinin kendi davranış, duygu ve düşüncelerini kanıtla incelemesidir. “Çok kötüydüm” bir değerlendirme değildir; “girişte hızlı konuştuğum için ilk örneğin karşılaştırma ölçütü anlaşılmadı” gözlenebilir bir tespittir. **Akran değerlendirmesi**, kişiliğe değil ürüne ve sürece odaklanan geri bildirimdir. “Sıkıcıydın” yerine “görseldeki uzun cümleleri okurken göz temasın azaldı” denir.\n\n**Fiziksel etkenler**, mekân, oturma düzeni, ses sistemi ve görsel görünürlüğüyle ilgilidir. **Dilsel etkenler**, söz varlığı, cümle kuruluşu, bağdaşıklık ve telaffuzdur. **Duyuşsal etkenler**, heyecan, güven ve dinleyici tepkisine karşı tutumdur. **Zihinsel etkenler**, odak, hatırlama, planı izleme ve anlık karar verme becerisidir. **Gerekçeli tepki**, güçlü yön veya eleştiriyi belirli kanıtla açıklamaktır. **Yeni hedef**, “daha iyi konuşacağım” gibi genel değil, sonraki uygulamada ölçülebilir olmalıdır: “İki dakikalık bölümde üç gereksiz tekrarı bire indireceğim.”\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî süreçte önce **TDE3.4.1 Kendini değerlendirir**, ardından **TDE3.4.2 Tepki ortaya koyar** bileşeni uygulanır.\n\n1. **Ölçütleri konuşmadan önce belirle.** İçerik için konuya uygunluk ve özgünlük; dil için söz varlığı, cümle ve bağlantılar; sunuş için ses, beden, süre, mekân ve görsel kullanımı; etkileşim için nezaket ve dinleyiciyle bağ ölçütlerini seç.\n2. **Süreç ve ürün kanıtını topla.** Kaydın tamamını tek duyguya göre yorumlama. Belirli zaman aralıklarını not et: “00.45’te görsele döndüğüm için cümleyi yarıda bıraktım.” Planla gerçek uygulamayı karşılaştır.\n3. **Güçlü yönü ve gelişme alanını gerekçelendir.** Her yargı için “ölçüt + kanıt + etki” düzenini kullan. “Karşılaştırma açıktı; çünkü iki örneği aynı ölçüt başlıkları altında sundum; dinleyici soruları da bu başlıkları izledi.”\n4. **Fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri ayır.** Sesin az çıkması her zaman bilgi eksikliği değildir; mikrofon uzaklığı fiziksel, heyecan duyuşsal etken olabilir. Çözüm, gerçek nedene göre seçilmelidir.\n5. **Akran geri bildirimini işle.** Görüşü olduğu gibi kabul etme veya savunmaya geçme. Geri bildirimin hangi ölçüte dayandığını ve kayıtta karşılığı olup olmadığını sor. Uygun görüşü al, kısmen uygun olanı uyarlayarak kullan, kanıtsız olanı nazikçe ayır.\n6. **Yeni hedef ve revizyon belirle.** Düzeltme, yalnız hatayı silmek değil; işe yarayan özgün davranışı korumaktır. Sonraki konuşma için bir dil, bir sunuş ve bir etkileşim hedefi yaz. Dijital ortam için yeniden düzenleme yapılacaksa süre, görsel okunabilirliği ve ses dengesi yeniden gözden geçirilir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngüde son hedef yeniden ölçüt belirlemeye bağlanır; böylece değerlendirme bir not verme işlemi olarak bitmez, sonraki konuşmanın başlangıç verisine dönüşür.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Konuşma kaydı:** Öğrenci, sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştırdığı iki dakikalık bölümde şu sonucu söylüyor: “Birinci ifade haberi hızla verirken ikinci ifade aynı durumu bir görüntüye dönüştürüyor.” Kaydın ilk otuz saniyesinde hızlı konuşuyor, ikinci örnekte doğru yerde duraklıyor; görsel geçişinde dinleyiciye sırtını dönüyor.\n\n**Ölçütler:** Konuya uygunluk, söz varlığı, karşılaştırma açıklığı, ses ve beden dili, görsel kullanımı, süre yönetimi.\n\n**Kanıtlı değerlendirme:** İçerik güçlüdür; “hızla verir / görüntüye dönüştürüyor” karşıtlığı iki dil kullanımını ortak ölçütte açıklar. “Güzel, etkili” gibi genel sözler yerine işlev belirten kelimeler kullanılmıştır. Ancak girişte hız, ilk ölçütün anlaşılmasını zorlaştırmıştır. İkinci örnekteki durak anlamı desteklemiştir. Görsele yönelirken sırtını dönmesi fiziksel ve sunuşla ilgili bir sorundur; içerik bilgisi eksikliği değildir.\n\n**Geri bildirim ve hedef:** Akran, “başlangıç biraz aceleydi” der; kayıttaki süre göstergesi bunu destekler. Öğrenci sonraki prova için “girişte ana ölçütten sonra iki saniye duracağım” hedefini belirler. Aynı zamanda ikinci örnekteki doğal vurgu korunacak güçlü davranış olarak kaydedilir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Durum:** Bir grup sunumunda konuşmacı, dinleyiciden gelen “Sosyal medya iletileri de edebî olabilir mi?” sorusuna hemen “Hayır, olamaz.” cevabını veriyor. Sonradan, sunumun amacının kesin hüküm vermek değil, dil özelliklerini bağlama göre karşılaştırmak olduğunu fark ediyor.\n\n**Süreç incelemesi:** Plan belgesinde “işlev ve bağlam üzerinden karşılaştırma” yazılıdır. Konuşma kaydında ise soru anında kısa bir sessizlik, ardından kesin ve kanıtsız cevap vardır. Duyuşsal etken, beklenmedik soruda savunmaya geçme; zihinsel etken, ana ölçütü o anda hatırlayamamadır. Dilsel sorun, “hayır” yargısının gerekçesiz ve aşırı genelleyici olmasıdır.\n\n**Gerekçeli tepki:** Öğrenci cevabı şöyle revize eder: “Edebî özellik taşıyan kısa paylaşımlar olabilir; bizim karşılaştırdığımız örneklerde belirleyici olan kullanım alanı değil, söz seçimi, çağrışım ve anlatım amacıdır.” Bu cevap hem amaca döner hem görüş ayrılığını nezaketle karşılar.\n\n**Yeni hedefler:** Beklenmedik soruda üç adımlı bir strateji kullanacaktır: soruyu kısa biçimde yeniden ifade et, ilgili ölçütü hatırla, kanıt sınırında cevap ver. Ayrıca dijital kayıt için sorunun ve cevabın ses düzeyini dengeleyecektir. Böylece hata yalnız düzeltilmez; özgün, ölçülü konuşmacı kimliğine katkı sağlayan bir davranış planına dönüşür.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn yaygın hata, değerlendirmeyi konuşmacının kişiliğine yöneltmektir. “Kendine güvenmiyorsun” yerine hangi davranışın bu izlenimi oluşturduğu ve başka hangi etkenlerin rol oynadığı incelenmelidir. İkinci hata, yalnız kusurları listelemektir. Güçlü davranış belirtilmezse hangi özelliğin korunacağı bilinmez. Üçüncü hata, her akran görüşünü eşit ölçüde doğru kabul etmektir; görüş kanıt ve amaçla sınanmalıdır. Son olarak, “daha akıcı olacağım” gibi ölçülemeyen hedefler gelişimi izlemeyi zorlaştırır. Hedef süre, davranış ve kontrol yöntemi içermelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Değerlendirme ölçütlerini konuşmadan önce ve gözlenebilir biçimde belirledim mi?\n- Süreç belgesiyle konuşma kaydından belirli kanıtlar seçtim mi?\n- Güçlü yön ve gelişme alanını ölçüt-kanıt-etki düzeninde açıkladım mı?\n- Fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri birbirinden ayırdım mı?\n- Akran görüşünü kanıta ve konuşma amacına göre işledim mi?\n- Koruyacağım özgün davranışı açıkça belirttim mi?\n- Sonraki konuşma için ölçülebilir dil, sunuş ve etkileşim hedefleri koydum mu?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n050__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-4","captionKey":"tr-g09-tde-n050__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-4.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-4.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-4.next"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n050__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-4.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-096"],"questionRanges":[{"start":476,"end":480}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n050__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde3-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki konuşma değerlendirme döngüsü beş aşamadan oluşur. Önce konuya uygunluk, özgünlük, dil yapıları, zaman-mekân yönetimi, ses, beden ve görsel kullanımına ilişkin gözlenebilir ölçütler belirlenir. İkinci aşamada plan, prova, kayıt, süre çizelgesi, dinleyici soruları ve sunum materyalindeki süreç ile ürün kanıtları incelenir. Üçüncü aşamada güçlü yön ve gelişme alanı ölçüt-kanıt-etki ilişkisiyle değerlendirilir. Dördüncü aşamada akran ve öğretmen geri bildirimi amaçla karşılaştırılarak kabul edilir, uyarlanır veya gerekçeyle ayrılır. Son aşamada ölçülebilir hedef ve revizyon belirlenir; döngü yeni konuşma için yeniden ölçüt kurmaya döner.","tr-g09-tde-n050__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde3-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Konuşma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n050__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde3-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n050__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde3-4.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde3-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, bir konuşmada kullandığın dil özelliklerinin konuşmanın anlamına, akıcılığına ve dinleyici üzerindeki etkisine nasıl katkı sağladığını değerlendirmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında öz ve akran değerlendirmesi yapılırken konuya uygunluk, özgünlük, Türkçe dil yapıları, zaman ve mekân yönetimi, ses ile beden dili, görsel ve işitsel ögeler gibi ölçütler kullanılır. Değerlendirme yalnız ortaya çıkan sunuma bakmaz; fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri de gözden geçirir. Ardından hatalar düzeltilir, işe yarayan davranışlar korunur ve özgün konuşmacı kimliğini geliştirecek yeni hedefler belirlenir. Bu süreç, “iyiydi” ya da “heyecanlandım” gibi genel tepkileri kanıta dayalı bir gelişim döngüsüne dönüştürür.","keyConcepts":"**Ölçüt**, konuşmanın niteliğini incelemek için önceden belirlenen gözlenebilir özelliktir. “Dil zengin miydi?” belirsizdir; “söz varlığı konuya ve hedef kitleye uygun muydu?”, “açık ve örtük iletiler anlaşılır biçimde ayrıldı mı?” gibi sorular değerlendirilebilir ölçütlerdir. **Süreç kanıtı**, plan, prova notu, görev dağılımı, zaman çizelgesi ve konuşma sırasındaki gözlemlerdir. **Ürün kanıtı**, video veya ses kaydı, sunum görseli, dinleyici sorusu ve konuşmanın belirli cümleleridir.\n\n**Öz değerlendirme**, kişinin kendi davranış, duygu ve düşüncelerini kanıtla incelemesidir. “Çok kötüydüm” bir değerlendirme değildir; “girişte hızlı konuştuğum için ilk örneğin karşılaştırma ölçütü anlaşılmadı” gözlenebilir bir tespittir. **Akran değerlendirmesi**, kişiliğe değil ürüne ve sürece odaklanan geri bildirimdir. “Sıkıcıydın” yerine “görseldeki uzun cümleleri okurken göz temasın azaldı” denir.\n\n**Fiziksel etkenler**, mekân, oturma düzeni, ses sistemi ve görsel görünürlüğüyle ilgilidir. **Dilsel etkenler**, söz varlığı, cümle kuruluşu, bağdaşıklık ve telaffuzdur. **Duyuşsal etkenler**, heyecan, güven ve dinleyici tepkisine karşı tutumdur. **Zihinsel etkenler**, odak, hatırlama, planı izleme ve anlık karar verme becerisidir. **Gerekçeli tepki**, güçlü yön veya eleştiriyi belirli kanıtla açıklamaktır. **Yeni hedef**, “daha iyi konuşacağım” gibi genel değil, sonraki uygulamada ölçülebilir olmalıdır: “İki dakikalık bölümde üç gereksiz tekrarı bire indireceğim.”","steps":"Resmî süreçte önce **TDE3.4.1 Kendini değerlendirir**, ardından **TDE3.4.2 Tepki ortaya koyar** bileşeni uygulanır.\n\n1. **Ölçütleri konuşmadan önce belirle.** İçerik için konuya uygunluk ve özgünlük; dil için söz varlığı, cümle ve bağlantılar; sunuş için ses, beden, süre, mekân ve görsel kullanımı; etkileşim için nezaket ve dinleyiciyle bağ ölçütlerini seç.\n2. **Süreç ve ürün kanıtını topla.** Kaydın tamamını tek duyguya göre yorumlama. Belirli zaman aralıklarını not et: “00.45’te görsele döndüğüm için cümleyi yarıda bıraktım.” Planla gerçek uygulamayı karşılaştır.\n3. **Güçlü yönü ve gelişme alanını gerekçelendir.** Her yargı için “ölçüt + kanıt + etki” düzenini kullan. “Karşılaştırma açıktı; çünkü iki örneği aynı ölçüt başlıkları altında sundum; dinleyici soruları da bu başlıkları izledi.”\n4. **Fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri ayır.** Sesin az çıkması her zaman bilgi eksikliği değildir; mikrofon uzaklığı fiziksel, heyecan duyuşsal etken olabilir. Çözüm, gerçek nedene göre seçilmelidir.\n5. **Akran geri bildirimini işle.** Görüşü olduğu gibi kabul etme veya savunmaya geçme. Geri bildirimin hangi ölçüte dayandığını ve kayıtta karşılığı olup olmadığını sor. Uygun görüşü al, kısmen uygun olanı uyarlayarak kullan, kanıtsız olanı nazikçe ayır.\n6. **Yeni hedef ve revizyon belirle.** Düzeltme, yalnız hatayı silmek değil; işe yarayan özgün davranışı korumaktır. Sonraki konuşma için bir dil, bir sunuş ve bir etkileşim hedefi yaz. Dijital ortam için yeniden düzenleme yapılacaksa süre, görsel okunabilirliği ve ses dengesi yeniden gözden geçirilir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Döngüde son hedef yeniden ölçüt belirlemeye bağlanır; böylece değerlendirme bir not verme işlemi olarak bitmez, sonraki konuşmanın başlangıç verisine dönüşür.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Konuşma kaydı:** Öğrenci, sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştırdığı iki dakikalık bölümde şu sonucu söylüyor: “Birinci ifade haberi hızla verirken ikinci ifade aynı durumu bir görüntüye dönüştürüyor.” Kaydın ilk otuz saniyesinde hızlı konuşuyor, ikinci örnekte doğru yerde duraklıyor; görsel geçişinde dinleyiciye sırtını dönüyor.\n\n**Ölçütler:** Konuya uygunluk, söz varlığı, karşılaştırma açıklığı, ses ve beden dili, görsel kullanımı, süre yönetimi.\n\n**Kanıtlı değerlendirme:** İçerik güçlüdür; “hızla verir / görüntüye dönüştürüyor” karşıtlığı iki dil kullanımını ortak ölçütte açıklar. “Güzel, etkili” gibi genel sözler yerine işlev belirten kelimeler kullanılmıştır. Ancak girişte hız, ilk ölçütün anlaşılmasını zorlaştırmıştır. İkinci örnekteki durak anlamı desteklemiştir. Görsele yönelirken sırtını dönmesi fiziksel ve sunuşla ilgili bir sorundur; içerik bilgisi eksikliği değildir.\n\n**Geri bildirim ve hedef:** Akran, “başlangıç biraz aceleydi” der; kayıttaki süre göstergesi bunu destekler. Öğrenci sonraki prova için “girişte ana ölçütten sonra iki saniye duracağım” hedefini belirler. Aynı zamanda ikinci örnekteki doğal vurgu korunacak güçlü davranış olarak kaydedilir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Durum:** Bir grup sunumunda konuşmacı, dinleyiciden gelen “Sosyal medya iletileri de edebî olabilir mi?” sorusuna hemen “Hayır, olamaz.” cevabını veriyor. Sonradan, sunumun amacının kesin hüküm vermek değil, dil özelliklerini bağlama göre karşılaştırmak olduğunu fark ediyor.\n\n**Süreç incelemesi:** Plan belgesinde “işlev ve bağlam üzerinden karşılaştırma” yazılıdır. Konuşma kaydında ise soru anında kısa bir sessizlik, ardından kesin ve kanıtsız cevap vardır. Duyuşsal etken, beklenmedik soruda savunmaya geçme; zihinsel etken, ana ölçütü o anda hatırlayamamadır. Dilsel sorun, “hayır” yargısının gerekçesiz ve aşırı genelleyici olmasıdır.\n\n**Gerekçeli tepki:** Öğrenci cevabı şöyle revize eder: “Edebî özellik taşıyan kısa paylaşımlar olabilir; bizim karşılaştırdığımız örneklerde belirleyici olan kullanım alanı değil, söz seçimi, çağrışım ve anlatım amacıdır.” Bu cevap hem amaca döner hem görüş ayrılığını nezaketle karşılar.\n\n**Yeni hedefler:** Beklenmedik soruda üç adımlı bir strateji kullanacaktır: soruyu kısa biçimde yeniden ifade et, ilgili ölçütü hatırla, kanıt sınırında cevap ver. Ayrıca dijital kayıt için sorunun ve cevabın ses düzeyini dengeleyecektir. Böylece hata yalnız düzeltilmez; özgün, ölçülü konuşmacı kimliğine katkı sağlayan bir davranış planına dönüşür.","commonMistakes":"En yaygın hata, değerlendirmeyi konuşmacının kişiliğine yöneltmektir. “Kendine güvenmiyorsun” yerine hangi davranışın bu izlenimi oluşturduğu ve başka hangi etkenlerin rol oynadığı incelenmelidir. İkinci hata, yalnız kusurları listelemektir. Güçlü davranış belirtilmezse hangi özelliğin korunacağı bilinmez. Üçüncü hata, her akran görüşünü eşit ölçüde doğru kabul etmektir; görüş kanıt ve amaçla sınanmalıdır. Son olarak, “daha akıcı olacağım” gibi ölçülemeyen hedefler gelişimi izlemeyi zorlaştırır. Hedef süre, davranış ve kontrol yöntemi içermelidir.","selfCheck":["Değerlendirme ölçütlerini konuşmadan önce ve gözlenebilir biçimde belirledim mi?","Süreç belgesiyle konuşma kaydından belirli kanıtlar seçtim mi?","Güçlü yön ve gelişme alanını ölçüt-kanıt-etki düzeninde açıkladım mı?","Fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel etkenleri birbirinden ayırdım mı?","Akran görüşünü kanıta ve konuşma amacına göre işledim mi?","Koruyacağım özgün davranışı açıkça belirttim mi?","Sonraki konuşma için ölçülebilir dil, sunuş ve etkileşim hedefleri koydum mu?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE3.4 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE3.4 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Konuşma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE3.4 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE3.4 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Dil Tercihlerinin Konuşmaya Etkisini Değerlendirme: TDE3.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Dil Tercihlerinin Konuşmaya Etkisini Değerlendirme: TDE3.4","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"070b4ac1b0aa4a2a79729b7ace3a1239c5d2f13f100af12d1590af4523b26f01","reviewDecisionSha256":"0f8026bf89060f1da5624b24493819000b6dea2b71d6f3c07a893093336bf003","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:070b4ac1b0aa4a2a79729b7ace3a1239c5d2f13f100af12d1590af4523b26f01","reviewedHash":"sha256:070b4ac1b0aa4a2a79729b7ace3a1239c5d2f13f100af12d1590af4523b26f01","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0f8026bf89060f1da5624b24493819000b6dea2b71d6f3c07a893093336bf003; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n050","contentProjectionSha256":"070b4ac1b0aa4a2a79729b7ace3a1239c5d2f13f100af12d1590af4523b26f01","reviewDecisionSha256":"0f8026bf89060f1da5624b24493819000b6dea2b71d6f3c07a893093336bf003","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n051","noteId":"tr.g09.tde.n051","noteKey":"tr.g09.tde.n051","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.1","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü oluşturabilmek için bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Kendi otobiyografisini estetik bakış açısıyla yazma amacı ve uygun stratejiyi belirleme.","Türün temel özelliklerini sınıfça tartışma ve yazma sürecini kontrol listesiyle yönetme."],"physicalPages":[95],"evidenceId":"EV-TDE2026-P095-T04-APP-TDE4.1"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Öz Yaşam Öyküsü Yazma Sürecini Yönetme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, kendi öz yaşam öykünü estetik bir bakış açısıyla yazmak için yazılı anlatım sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Öz yaşam öyküsü, yaşanan olayları tarih sırasıyla listelemek değildir; kişinin kendi yaşamından seçtiği bir kesiti, anlatma amacı ve hedef okur doğrultusunda düzenlemesidir. Tema uygulamasında önce yazma amacını ve uygun stratejiyi belirlemen, türün temel özelliklerini sınıf içinde tartışman ve süreci bir kontrol listesiyle izlemen beklenir. Resmî süreç önce seçim yapmayı, sonra yazma ilişkisini sürdürmeyi içerir. Bu yüzden “hangi anımı yazacağım?” sorusu; “bu anıyı neden seçiyorum, kime sesleniyorum, hangi etkiyi kurmak istiyorum ve yazarken karşıma çıkan engeli nasıl aşacağım?” sorularıyla birlikte düşünülür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Öz yaşam öyküsü**, kişinin kendi yaşamını veya yaşamından seçilmiş bir bölümü kendi bakışından anlatmasıdır. Bu notta belirli bir eser, yazar veya dönem bilgisi kullanılmaz; odak, öğrencinin kendi metnini yönetmesidir. **Yazma amacı**, okurda oluşturulmak istenen sonuçtur: bir değişimi göstermek, bir deneyimin anlamını düşünmek, bir öğrenme anını paylaşmak gibi. **Hedef okur**, metnin dilini, ayrıntı düzeyini ve açıklama gereksinimini etkiler.\n\n**Estetik bakış açısı**, gerçeği değiştirmek veya yaşanmamış olay eklemek değildir. Gerçek yaşam kesitini seçilmiş ayrıntı, ritim, çağrışım, karşılaştırma ve tutarlı bir bakışla etkili biçimde anlatmaktır. **Anlatıcı**, öz yaşam öyküsünde yaşantıyı aktaran “ben”dir; ancak geçmişte yaşayan “ben” ile bugünden o yaşantıya bakan “ben” arasında düşünsel mesafe olabilir. **Yöntem**, metni kronolojik, bir dönüm noktasına odaklı veya geçmiş-bugün karşılaştırmalı kurmak gibi genel düzendir. **Strateji**, anı haritası çıkarmak, duyusal ayrıntı listesi hazırlamak, zaman çizelgesi oluşturmak veya önce serbest yazıp sonra seçmek gibi özel uygulamadır.\n\n**Yazma engeli**, konu bulamama, çok fazla anı arasında seçim yapamama, ayrıntıları kesin hatırlayamama, girişe takılma veya süreyi yönetememe biçiminde ortaya çıkabilir. **İlişkiyi sürdürme**, engel karşısında amacı bırakmadan stratejiyi yeniden düzenlemektir. Kesin hatırlanmayan bir ayrıntıyı uydurmak yerine metinden çıkarmak, belirsizliğini açıkça belirtmek ya da doğrulanabilir başka bir ayrıntıya yönelmek gerekir. **Kontrol listesi**, süreçteki kararları görünür kılar; yalnız son ürünün yazım yanlışlarını aramaz.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî sıra **TDE4.1.1 Seçim yapar** ve **TDE4.1.2 İlişkiyi sürdürür** biçimindedir.\n\n1. **Yazma amacını seç.** “Hayatımı anlatacağım” çok geniştir. “Yeni bir okula başladığım gün yaşadığım yabancılık duygusunun zamanla nasıl değiştiğini göstereceğim” daha odaklıdır. Amaç, hangi olayların metne alınacağını belirler.\n2. **Tür, hedef okur ve süreyi belirle.** Metnin bir sayfalık sınıf çalışması mı, okulun resmî çevrim içi ortamında paylaşılabilecek kısa bir öz yaşam kesiti mi olacağını düşün. Okurun bilmediği kişi ve mekânları gereğinden fazla ayrıntıya boğmadan tanıt.\n3. **Yöntem ve stratejiyi seç.** Kronolojik anlatım kullanabilir, bir nesneden hareketle geriye dönebilir veya geçmişteki düşüncenle bugünkü yorumunu karşılaştırabilirsin. Strateji olarak anı haritası hazırla: olay, yer, kişiler, duygu, değişim, bugün kazandığın anlam.\n4. **Türün temel özelliklerini tartış ve sınır koy.** Sınıfça öz yaşam öyküsünde birinci kişi bakışı, yaşanmışlık, seçilmiş yaşam kesiti ve kişisel değerlendirme gibi özellikleri konuş. Bu özellikleri bir şablon gibi değil, kendi metnini denetleyecek sorular olarak kullan.\n5. **Engelleri önceden belirle.** Çok sayıda anı varsa ana değişimi göstermeyenleri çıkar. Girişe takılırsan önce olayın merkezini yaz, sonra girişe dön. Hatırlamadığın kesin tarih veya sözleri gerçekmiş gibi ekleme.\n6. **Kontrol listesiyle ilişkiyi sürdür.** Her yazma oturumunda “amacım görünür mü, olay seçimi amacı destekliyor mu, geçmiş ile bugünkü bakış ayrılıyor mu, gerçeklik sınırını koruyor muyum?” maddelerini işaretle. Gerekirse stratejini değiştir; fakat ana amacı koru.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, yazma sürecinin doğrusal bir emir listesi olmadığını gösterir: amaç ve hedef okur yöntemi belirler; yöntem karşılaşılan engelleri çözmek için yeniden düzenlenebilir; son aşamada seçilen strateji metin boyunca sürdürülür.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Durum:** Öğrenci, ilk kez okul sahnesinde kısa bir konuşma yaptığı günü yazmak istiyor. Başlangıç notları dağınıktır: salonun ışığı, elindeki kâğıt, arkadaşının bakışı, konuşma sonrası rahatlama, prova günü, eve dönüş.\n\n**Amaç seçimi:** Öğrenci “Sahne korkusunu yenmenin bir anda değil, küçük bir dikkat değişimiyle başladığını göstermek” amacını belirler. Böylece eve dönüş ve prova gününün bütün ayrıntıları yerine bu değişimi destekleyen parçalar seçilir.\n\n**Hedef okur ve yöntem:** Metin sınıf arkadaşları için yazılacaktır. Dönüm noktasına odaklı yöntem seçilir: sahneye çıkış, korkunun yoğunlaşması, arkadaşın bakışını fark etme, konuşmayı sürdürme, bugünkü değerlendirme. Strateji olarak beş kutulu olay-duygu çizelgesi hazırlanır.\n\n**Engel ve çözüm:** Öğrenci açılış cümlesini bulamadığı için yazmayı ertelemektedir. İlk önce merkez sahneyi yazar: “Kâğıdın köşesi avucumda kıvrılırken en arka sıradaki tanıdık bakışı gördüm.” Daha sonra girişe dönüp bu sahneye nasıl gelindiğini iki cümleyle açıklar. Böylece giriş engeli ana amacı durdurmaz.\n\n**Kontrol:** Metne, hatırlamadığı bir alkış süresi eklemez. Gerçekliğinden emin olduğu ses, kâğıt ve bakış ayrıntılarını kullanır. Estetik etki, uydurma olaydan değil, seçilmiş somut ayrıntıdan doğar.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Durum:** Öğrenci, çocukken taşındığı gün hakkında yazmak istiyor; fakat çok sayıda olay ve kişi bulunduğu için metin listeye dönüşüyor.\n\n**İlk taslak planı:** “Sabah kutular toplandı. Komşular geldi. Kamyon gecikti. Yolda yağmur yağdı. Yeni eve vardık. Odamı gördüm.” Bu sıra olayları gösterir, fakat yazma amacı belirsizdir.\n\n**Amaç ve strateji değişikliği:** Öğrenci “Bir yerden ayrılmanın yalnız mekân değiştirmek olmadığını, tanıdık sesleri geride bırakmak olduğunu anlatacağım.” der. Anı haritasında ses ayrıntılarını seçer: merdivendeki ayak sesleri, komşunun kapı zili, yeni evdeki boş odanın yankısı.\n\n**Yöntem:** Metin, eski evin son sesi ile yeni evin ilk sesi arasında kurulur. Geçmişteki çocuk bakışı, “yeni odanın büyük olmasına sevindiğini”; bugünkü anlatıcı ise “boşluğun yankısını ayrılık duygusuyla ilişkilendirdiğini” belirtir. Bu iki bakış karıştırılmaz.\n\n**Engel çözümü:** Kesin taşınma tarihini hatırlamadığı için tahminî tarih eklemez. “İlkbaharın yağmurlu bir günüydü” ifadesini de yalnız gerçekten hatırlıyorsa kullanır. Bilinmeyen ayrıntıyı doldurmak yerine doğrulanabilir duyusal ayrıntılara yönelir.\n\n**Süreç sonucu:** Olay listesi, tek bir anlam ekseni çevresinde seçilmiş öz yaşam öyküsü taslağına dönüşür. Kontrol listesinde amaç, gerçeklik, bakış ve ayrıntı maddeleri işaretlenir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nÖz yaşam öyküsünde en sık hata, bütün yaşamı tek metne sığdırmaya çalışmaktır. Bu durum seçme ve derinleştirme imkânını azaltır. İkinci hata, estetik anlatımı gerçekliği değiştirmek sanmaktır. Hatırlanmayan konuşmaları kelimesi kelimesine yazmak veya yaşanmamış olay eklemek güvenilirliği zedeler. Üçüncü hata, yalnız olay sıralayıp bugünkü anlamı hiç göstermemektir. Öz yaşam öyküsü, geçmiş yaşantıyla bugünkü bakış arasında düşünsel bağ kurabilir. Son olarak, kontrol listesini yalnız bitmiş metne uygulamak yanlıştır; liste seçim, taslak ve revizyon aşamalarında kullanılmalıdır.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Yazma amacımı tek bir yaşam kesiti ve değişim odağıyla belirledim mi?\n- Hedef okurun bilmesi gereken bağlamı seçip gereksiz ayrıntıyı eledim mi?\n- Kronolojik, dönüm noktası merkezli veya geçmiş-bugün karşılaştırmalı yöntemi bilinçli seçtim mi?\n- Estetik etkiyi uydurma bilgiyle değil, seçilmiş gerçek ayrıntılarla kurdum mu?\n- Hatırlamadığım tarih, söz veya olayı kesinmiş gibi yazmaktan kaçındım mı?\n- Yazma engeli çıktığında stratejimi değiştirip ana amacı korudum mu?\n- Kontrol listesini süreç boyunca kullandım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n051__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-1","captionKey":"tr-g09-tde-n051__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-1.main","direction":"LR","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-1.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-1.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n051__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-1.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-097"],"questionRanges":[{"start":481,"end":485}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n051__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-1":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü yazma akışı soldan sağa dört aşamada ilerler. İlk düğümde seçilecek yaşam kesitinin amacı, öz yaşam öyküsü türü, hedef okur ve yazma süresi belirlenir. İkinci düğümde kronolojik, dönüm noktası merkezli veya geçmiş-bugün karşılaştırmalı yöntem ile anı haritası, zaman çizelgesi ya da serbest taslak stratejisi seçilir. Üçüncü düğümde konu fazlalığı, bellek belirsizliği, girişe takılma veya süre sorunu için gerçekliği koruyan çözüm uygulanır. Son düğümde kontrol listesiyle amaç, yaşanmışlık, bakış ve ayrıntı ilişkisi metin boyunca sürdürülür.","tr-g09-tde-n051__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-1.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma sürecini yönetme akışı","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.1":"Amaç-tür-hedef kitleyi belirle","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.2":"Yöntem ve stratejiyi seç","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.3":"Engelleri gider","tr-g09-tde-n051__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-1.4":"Yazma ilişkisini sürdür","tr-g09-tde-n051__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-1.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde4-1","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, kendi öz yaşam öykünü estetik bir bakış açısıyla yazmak için yazılı anlatım sürecini yönetmeyi öğreneceksin. Öz yaşam öyküsü, yaşanan olayları tarih sırasıyla listelemek değildir; kişinin kendi yaşamından seçtiği bir kesiti, anlatma amacı ve hedef okur doğrultusunda düzenlemesidir. Tema uygulamasında önce yazma amacını ve uygun stratejiyi belirlemen, türün temel özelliklerini sınıf içinde tartışman ve süreci bir kontrol listesiyle izlemen beklenir. Resmî süreç önce seçim yapmayı, sonra yazma ilişkisini sürdürmeyi içerir. Bu yüzden “hangi anımı yazacağım?” sorusu; “bu anıyı neden seçiyorum, kime sesleniyorum, hangi etkiyi kurmak istiyorum ve yazarken karşıma çıkan engeli nasıl aşacağım?” sorularıyla birlikte düşünülür.","keyConcepts":"**Öz yaşam öyküsü**, kişinin kendi yaşamını veya yaşamından seçilmiş bir bölümü kendi bakışından anlatmasıdır. Bu notta belirli bir eser, yazar veya dönem bilgisi kullanılmaz; odak, öğrencinin kendi metnini yönetmesidir. **Yazma amacı**, okurda oluşturulmak istenen sonuçtur: bir değişimi göstermek, bir deneyimin anlamını düşünmek, bir öğrenme anını paylaşmak gibi. **Hedef okur**, metnin dilini, ayrıntı düzeyini ve açıklama gereksinimini etkiler.\n\n**Estetik bakış açısı**, gerçeği değiştirmek veya yaşanmamış olay eklemek değildir. Gerçek yaşam kesitini seçilmiş ayrıntı, ritim, çağrışım, karşılaştırma ve tutarlı bir bakışla etkili biçimde anlatmaktır. **Anlatıcı**, öz yaşam öyküsünde yaşantıyı aktaran “ben”dir; ancak geçmişte yaşayan “ben” ile bugünden o yaşantıya bakan “ben” arasında düşünsel mesafe olabilir. **Yöntem**, metni kronolojik, bir dönüm noktasına odaklı veya geçmiş-bugün karşılaştırmalı kurmak gibi genel düzendir. **Strateji**, anı haritası çıkarmak, duyusal ayrıntı listesi hazırlamak, zaman çizelgesi oluşturmak veya önce serbest yazıp sonra seçmek gibi özel uygulamadır.\n\n**Yazma engeli**, konu bulamama, çok fazla anı arasında seçim yapamama, ayrıntıları kesin hatırlayamama, girişe takılma veya süreyi yönetememe biçiminde ortaya çıkabilir. **İlişkiyi sürdürme**, engel karşısında amacı bırakmadan stratejiyi yeniden düzenlemektir. Kesin hatırlanmayan bir ayrıntıyı uydurmak yerine metinden çıkarmak, belirsizliğini açıkça belirtmek ya da doğrulanabilir başka bir ayrıntıya yönelmek gerekir. **Kontrol listesi**, süreçteki kararları görünür kılar; yalnız son ürünün yazım yanlışlarını aramaz.","steps":"Resmî sıra **TDE4.1.1 Seçim yapar** ve **TDE4.1.2 İlişkiyi sürdürür** biçimindedir.\n\n1. **Yazma amacını seç.** “Hayatımı anlatacağım” çok geniştir. “Yeni bir okula başladığım gün yaşadığım yabancılık duygusunun zamanla nasıl değiştiğini göstereceğim” daha odaklıdır. Amaç, hangi olayların metne alınacağını belirler.\n2. **Tür, hedef okur ve süreyi belirle.** Metnin bir sayfalık sınıf çalışması mı, okulun resmî çevrim içi ortamında paylaşılabilecek kısa bir öz yaşam kesiti mi olacağını düşün. Okurun bilmediği kişi ve mekânları gereğinden fazla ayrıntıya boğmadan tanıt.\n3. **Yöntem ve stratejiyi seç.** Kronolojik anlatım kullanabilir, bir nesneden hareketle geriye dönebilir veya geçmişteki düşüncenle bugünkü yorumunu karşılaştırabilirsin. Strateji olarak anı haritası hazırla: olay, yer, kişiler, duygu, değişim, bugün kazandığın anlam.\n4. **Türün temel özelliklerini tartış ve sınır koy.** Sınıfça öz yaşam öyküsünde birinci kişi bakışı, yaşanmışlık, seçilmiş yaşam kesiti ve kişisel değerlendirme gibi özellikleri konuş. Bu özellikleri bir şablon gibi değil, kendi metnini denetleyecek sorular olarak kullan.\n5. **Engelleri önceden belirle.** Çok sayıda anı varsa ana değişimi göstermeyenleri çıkar. Girişe takılırsan önce olayın merkezini yaz, sonra girişe dön. Hatırlamadığın kesin tarih veya sözleri gerçekmiş gibi ekleme.\n6. **Kontrol listesiyle ilişkiyi sürdür.** Her yazma oturumunda “amacım görünür mü, olay seçimi amacı destekliyor mu, geçmiş ile bugünkü bakış ayrılıyor mu, gerçeklik sınırını koruyor muyum?” maddelerini işaretle. Gerekirse stratejini değiştir; fakat ana amacı koru.\n\nAşağıdaki görseli incele. Akış, yazma sürecinin doğrusal bir emir listesi olmadığını gösterir: amaç ve hedef okur yöntemi belirler; yöntem karşılaşılan engelleri çözmek için yeniden düzenlenebilir; son aşamada seçilen strateji metin boyunca sürdürülür.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Durum:** Öğrenci, ilk kez okul sahnesinde kısa bir konuşma yaptığı günü yazmak istiyor. Başlangıç notları dağınıktır: salonun ışığı, elindeki kâğıt, arkadaşının bakışı, konuşma sonrası rahatlama, prova günü, eve dönüş.\n\n**Amaç seçimi:** Öğrenci “Sahne korkusunu yenmenin bir anda değil, küçük bir dikkat değişimiyle başladığını göstermek” amacını belirler. Böylece eve dönüş ve prova gününün bütün ayrıntıları yerine bu değişimi destekleyen parçalar seçilir.\n\n**Hedef okur ve yöntem:** Metin sınıf arkadaşları için yazılacaktır. Dönüm noktasına odaklı yöntem seçilir: sahneye çıkış, korkunun yoğunlaşması, arkadaşın bakışını fark etme, konuşmayı sürdürme, bugünkü değerlendirme. Strateji olarak beş kutulu olay-duygu çizelgesi hazırlanır.\n\n**Engel ve çözüm:** Öğrenci açılış cümlesini bulamadığı için yazmayı ertelemektedir. İlk önce merkez sahneyi yazar: “Kâğıdın köşesi avucumda kıvrılırken en arka sıradaki tanıdık bakışı gördüm.” Daha sonra girişe dönüp bu sahneye nasıl gelindiğini iki cümleyle açıklar. Böylece giriş engeli ana amacı durdurmaz.\n\n**Kontrol:** Metne, hatırlamadığı bir alkış süresi eklemez. Gerçekliğinden emin olduğu ses, kâğıt ve bakış ayrıntılarını kullanır. Estetik etki, uydurma olaydan değil, seçilmiş somut ayrıntıdan doğar.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Durum:** Öğrenci, çocukken taşındığı gün hakkında yazmak istiyor; fakat çok sayıda olay ve kişi bulunduğu için metin listeye dönüşüyor.\n\n**İlk taslak planı:** “Sabah kutular toplandı. Komşular geldi. Kamyon gecikti. Yolda yağmur yağdı. Yeni eve vardık. Odamı gördüm.” Bu sıra olayları gösterir, fakat yazma amacı belirsizdir.\n\n**Amaç ve strateji değişikliği:** Öğrenci “Bir yerden ayrılmanın yalnız mekân değiştirmek olmadığını, tanıdık sesleri geride bırakmak olduğunu anlatacağım.” der. Anı haritasında ses ayrıntılarını seçer: merdivendeki ayak sesleri, komşunun kapı zili, yeni evdeki boş odanın yankısı.\n\n**Yöntem:** Metin, eski evin son sesi ile yeni evin ilk sesi arasında kurulur. Geçmişteki çocuk bakışı, “yeni odanın büyük olmasına sevindiğini”; bugünkü anlatıcı ise “boşluğun yankısını ayrılık duygusuyla ilişkilendirdiğini” belirtir. Bu iki bakış karıştırılmaz.\n\n**Engel çözümü:** Kesin taşınma tarihini hatırlamadığı için tahminî tarih eklemez. “İlkbaharın yağmurlu bir günüydü” ifadesini de yalnız gerçekten hatırlıyorsa kullanır. Bilinmeyen ayrıntıyı doldurmak yerine doğrulanabilir duyusal ayrıntılara yönelir.\n\n**Süreç sonucu:** Olay listesi, tek bir anlam ekseni çevresinde seçilmiş öz yaşam öyküsü taslağına dönüşür. Kontrol listesinde amaç, gerçeklik, bakış ve ayrıntı maddeleri işaretlenir.","commonMistakes":"Öz yaşam öyküsünde en sık hata, bütün yaşamı tek metne sığdırmaya çalışmaktır. Bu durum seçme ve derinleştirme imkânını azaltır. İkinci hata, estetik anlatımı gerçekliği değiştirmek sanmaktır. Hatırlanmayan konuşmaları kelimesi kelimesine yazmak veya yaşanmamış olay eklemek güvenilirliği zedeler. Üçüncü hata, yalnız olay sıralayıp bugünkü anlamı hiç göstermemektir. Öz yaşam öyküsü, geçmiş yaşantıyla bugünkü bakış arasında düşünsel bağ kurabilir. Son olarak, kontrol listesini yalnız bitmiş metne uygulamak yanlıştır; liste seçim, taslak ve revizyon aşamalarında kullanılmalıdır.","selfCheck":["Yazma amacımı tek bir yaşam kesiti ve değişim odağıyla belirledim mi?","Hedef okurun bilmesi gereken bağlamı seçip gereksiz ayrıntıyı eledim mi?","Kronolojik, dönüm noktası merkezli veya geçmiş-bugün karşılaştırmalı yöntemi bilinçli seçtim mi?","Estetik etkiyi uydurma bilgiyle değil, seçilmiş gerçek ayrıntılarla kurdum mu?","Hatırlamadığım tarih, söz veya olayı kesinmiş gibi yazmaktan kaçındım mı?","Yazma engeli çıktığında stratejimi değiştirip ana amacı korudum mu?","Kontrol listesini süreç boyunca kullandım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE4.1 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE4.1 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Yazma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE4.1 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE4.1 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Öz Yaşam Öyküsü Yazma Sürecini Yönetme: TDE4.1","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Öz Yaşam Öyküsü Yazma Sürecini Yönetme: TDE4.1","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a56500fa0b058bd9c877ffb4c3957363b97765ae6caca10b303d59f0c7e1bef8","reviewDecisionSha256":"73f6df761cc6d1d7f31c66baaacc5c85906cdd4591b83e4386b521cce3e691d9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a56500fa0b058bd9c877ffb4c3957363b97765ae6caca10b303d59f0c7e1bef8","reviewedHash":"sha256:a56500fa0b058bd9c877ffb4c3957363b97765ae6caca10b303d59f0c7e1bef8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:73f6df761cc6d1d7f31c66baaacc5c85906cdd4591b83e4386b521cce3e691d9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n051","contentProjectionSha256":"a56500fa0b058bd9c877ffb4c3957363b97765ae6caca10b303d59f0c7e1bef8","reviewDecisionSha256":"73f6df761cc6d1d7f31c66baaacc5c85906cdd4591b83e4386b521cce3e691d9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n052","noteId":"tr.g09.tde.n052","noteKey":"tr.g09.tde.n052","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.2","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan bir yazılı anlatım içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Önceki yazma bilgi ve becerilerini kullanma; okur etkisine ilişkin tahmin yürütme.","Anlatıcı değişikliğinden sonra esas metinle yeniden yazılan metni bağlama uygunluk açısından karşılaştırma; sonuçları sınıflandırıp yorumlama.","Metni görsellerle zenginleştirme, fikrî mülkiyete dikkat etme ve güvenilir/resmî ortamlarda paylaşma."],"physicalPages":[95],"evidenceId":"EV-TDE2026-P095-T04-APP-TDE4.2"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Kişisel Üslubu Yansıtan Öz Yaşam Öyküsü İçeriği Oluşturma","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, kendi üslup özelliklerini yansıtan bir öz yaşam öyküsü için içerik oluşturmayı öğreneceksin. Önceki yazma bilgi ve becerilerini yeni metne taşıyacak, hedef okur üzerinde oluşabilecek etkiye ilişkin tahmin yürütecek, anlatıcı seçiminin metni nasıl değiştirdiğini karşılaştıracaksın. Topladığın yaşantı ve ayrıntıları sınıflandırıp yorumlayacak; söz varlığını kendi anlatım sesine uygun biçimde yeniden düzenleyeceksin. Metni destekleyecek görselleri seçerken fikrî mülkiyete dikkat edecek ve paylaşım için güvenilir ya da resmî ortamları tercih edeceksin. İçerik oluşturma, yaşananları eksiksiz aktarmak değildir; yazma amacıyla ilişkili anı, ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorumu tutarlı bir düzen içinde seçmektir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Kişisel üslup**, bir kişinin her metinde aynı süslü sözleri kullanması değildir. Sözcük seçimi, cümle ritmi, ayrıntıya bakış, benzetme biçimi ve anlatıcının olaylara verdiği tepkiyle oluşan tutarlı söyleyiştir. **İçerik çekirdeği**, metnin çevresinde kurulacağı yaşam kesiti ve temel anlamdır. **Okur etkisi tahmini**, seçilen anlatımın okurda merak, yakınlık, düşünme veya şaşırma gibi nasıl bir karşılık oluşturabileceğine dair sınanabilir öngörüdür.\n\n**Anlatıcı değişikliği**, aynı olayın farklı kişi veya bakış noktasından yeniden kurulmasıdır. Öz yaşam öyküsünde temel anlatıcı “ben”dir; ancak bir alıştırmada aynı sahneyi dışarıdan üçüncü kişiyle yazıp sonra birinci kişiye dönmek, bağlama ve üsluba hangi seçimin daha uygun olduğunu görmeyi sağlar. **Karşılaştırma**, iki metni aynı ölçütlerle incelemektir: bilgi sınırı, duyguya erişim, söz varlığı, okurla yakınlık ve gerçeklik algısı.\n\n**Sınıflandırma**, anı malzemesini olay, kişi, mekân, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorum gibi işlevsel gruplara ayırmaktır. **Yeniden ifade**, yaşantıyı basmakalıp cümlelerle değil, kendi söz varlığınla düzenlemektir. **Dil işlevi**, anlatma, betimleme, açıklama, karşılaştırma veya değerlendirme amacına göre cümle kurmaktır. **Görsel destek**, metni süslemek için değil, anlatılan yaşam kesitinin bağlamını veya düzenini anlaşılır kılmak için seçilir. Başkasına ait görselin izinsiz alınmaması; kaynak ve kullanım koşullarının gözetilmesi fikrî mülkiyet açısından önemlidir.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî sırada **TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar**, **TDE4.2.2 Tahmin eder**, **TDE4.2.3 Karşılaştırır**, **TDE4.2.4 Sınıflandırır**, **TDE4.2.5 Yeniden ifade eder**, **TDE4.2.6 Tepki verir**, **TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır**, **TDE4.2.8 Sunar** bileşenleri uygulanır.\n\n1. **Önceki bilgilerini harekete geçir.** Plan, paragraf bütünlüğü, anlatıcı, zaman, söz varlığı ve revizyon hakkında bildiklerini yazma amacına bağla. Hazır kalıpları değil, işe yarayan stratejileri taşı.\n2. **Okur ve içerik etkisini tahmin et.** Hangi ayrıntının okuru sahneye yaklaştıracağını, hangisinin gereksiz açıklama oluşturacağını düşün. Tahminini taslak sonrası geri bildirimle sınayacaksın.\n3. **Anlatıcı seçeneklerini karşılaştır.** Aynı kısa sahneyi önce dışarıdan, sonra birinci kişiyle yaz. Öz yaşam öyküsünün amacı kişisel deneyim ve değerlendirmeyi aktarmaksa hangi biçimin daha uygun olduğunu kanıtla.\n4. **Malzemeyi sınıflandır.** Olay akışı, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce, kişi, mekân ve bugünkü yorum başlıkları oluştur. Her başlıktaki bilgiyi metne almak zorunda değilsin; ana amaca katkı sunanı seç.\n5. **Söz varlığıyla yeniden ifade et.** “Çok heyecanlandım, çok güzeldi” gibi genel cümleleri somutlaştır. Duyguyu yalnız adlandırmak yerine davranış, beden duyumu veya çevre ayrıntısıyla görünür kıl.\n6. **Dil işlevlerini planla.** Olayı öyküle, önemli ortamı betimle, değişimin nedenini açıkla, geçmişteki ve bugünkü bakışı karşılaştır. Her işlev ana anlamı desteklemelidir.\n7. **Görseli etik ve işlevsel seç.** Kendi çektiğin bir nesne fotoğrafı, kendi çizdiğin basit zaman şeridi veya kullanım izni açık bir görsel tercih edebilirsin. Görsel, metindeki kişisel bilgileri gereksiz biçimde açığa çıkarmamalıdır.\n8. **Plan taslağını sun ve geri bildirimle düzelt.** İçerik çekirdeğini, anlatıcı seçimini, bölüm sırasını, görsel amacını ve paylaşım ortamını açıkla. Güvenilir/resmî ortamda paylaşmadan önce kişisel veri, izin ve dil uygunluğunu denetle.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her içerik oluşturma adımını metinde görülebilecek kanıtla, tema uygulamasındaki görevle ve son kontrol ölçütüyle eşleştirir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Yaşam kesiti:** Öğrenci ilk kütüphane kartını aldığı günü yazacaktır. Ham notlar şunlardır: sıra numarası, kartın sert yüzeyi, rafların kokusu, görevlinin kısa açıklaması, eve dönerken seçilen kitap, bugünkü okuma alışkanlığı.\n\n**Ön bilgi ve tahmin:** Öğrenci, bir anlatının olay ve ayrıntı gerektirdiğini bilir. Okurun yalnız “kart aldım” bilgisinden çok, bu küçük olayın neden önemli olduğunu merak edeceğini tahmin eder.\n\n**Sınıflandırma:** Olay: karta başvurma ve kitabı seçme. Duyusal ayrıntı: kartın soğuk yüzeyi ve rafların kokusu. Duygu: çekingen merak. Bugünkü yorum: düzenli okuma alışkanlığının ilk somut işareti. Ana amaçla ilgisiz uzun yol tarifi çıkarılır.\n\n**Yeniden ifade:** “Çok heyecanlıydım.” yerine “Kart avucuma bırakıldığında adımın küçük harflerle basıldığı o yüzeye iki kez baktım.” cümlesi kurulur. Bu ayrıntı heyecanı davranışla gösterir. Ardından “O gün yalnız bir kart değil, geri dönmek için bir neden almıştım.” cümlesi bugünkü yorum olarak eklenir; yaşam olayı uydurulmaz, anlamlandırılır.\n\n**Görsel ve sunum:** Öğrenci kendi kartının kişisel bilgilerini görünür kılan fotoğrafını paylaşmaz. Bunun yerine kendi çizdiği, “başvuru-seçim-dönüş” aşamalarını gösteren küçük bir zaman şeridi kullanır. Planı akranına sunar; akranın “görevli ayrıntısı ana amaca katkı sunmuyor” görüşünü kabul edip bölümü kısaltır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Esas mikro metin, üçüncü kişi:** “Deniz, ilk gün sınıfın kapısında bir süre bekledi. İçeriden gelen gülüşmeleri duyunca çantasının askısını düzeltti ve içeri girdi.”\n\n**Birinci kişiyle yeniden yazım:** “Kapının önünde dururken içeriden yükselen gülüşmeler bana çoktan kurulmuş bir dünyanın sesleri gibi geldi. Çantamın askısını gereğinden fazla düzelttim; sonra kapıyı açtım.”\n\n**Karşılaştırma:** Üçüncü kişi anlatımı dışarıdan gözlenebilen davranışları verir; bekleme, sesi duyma, askıyı düzeltme ve içeri girme açıktır. Birinci kişi anlatımı, aynı davranışlara iç anlam ekler. “Çoktan kurulmuş bir dünya” benzetmesi, anlatıcının yabancılık algısını gösterir. “Gereğinden fazla” sözü, çekingenliği doğrudan adlandırmadan sezdirir.\n\n**Bağlama uygunluk:** Öz yaşam öyküsünde amaç, öğrencinin yaşadığı yabancılık ve ilk adımı kendi bakışından aktarmaktır. Bu nedenle birinci kişi sürümü daha uygundur. Ancak yeni sürümde üçüncü kişi metninde bulunmayan büyük olaylar eklenmemiş; yalnız anlatıcının erişebileceği duygu ve düşünce görünür kılınmıştır.\n\n**Okur etkisi ve geri bildirim:** Öğrenci, benzetmenin okurda yakınlık ve merak oluşturacağını tahmin eder. Akranı “dünya” benzetmesinin etkili olduğunu, fakat sonraki cümlede yabancılık duygusunun tekrar açıklanmasının gereksiz olacağını söyler. Öğrenci tekrarı çıkarır ve plan taslağına son biçimini verir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nİçerik oluştururken her hatırayı metne almak, seçme işlemini ortadan kaldırır. İkinci hata, kişisel üslubu mecaz sayısıyla ölçmektir; çok sayıda benzetme metni özgün değil, yapay kılabilir. Üçüncü hata, anlatıcı değiştirirken bilgi sınırını unutmaktır. Dışarıdan anlatıcı, kişinin iç düşüncesini kanıtsız biçimde bilemez; birinci kişi de başka kişilerin zihnini kesin olarak aktaramaz. Görsel kullanımında kişisel bilgileri açığa çıkarmak veya başkasına ait görseli izinsiz kullanmak da içerik kalitesini ve etik uygunluğu zedeler.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Önceki yazma bilgilerimi bu metnin amacına hizmet eden stratejilere dönüştürdüm mü?\n- Okurda oluşmasını beklediğim etkiyi belirli ayrıntılarla ilişkilendirdim mi?\n- Anlatıcı seçeneklerini aynı ölçütlerde karşılaştırdım mı?\n- Anı malzemesini olay, ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorum olarak sınıflandırdım mı?\n- Genel sözleri kendi üslubuma uygun somut anlatımlarla yeniden ifade ettim mi?\n- Öyküleme, betimleme, açıklama ve değerlendirme işlevlerini bilinçli kullandım mı?\n- Görsel seçiminde işlev, fikrî mülkiyet, kişisel veri ve paylaşım ortamını denetledim mi?\n- Planımı geri bildirimle düzelterek son biçimine getirdim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n052__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-2","captionKey":"tr-g09-tde-n052__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-2.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.1","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.2","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.3","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.4"],"rows":[[{"v":"Ön bilgilerle bağlantı"},{"v":"Plan, anlatıcı, paragraf, zaman ve revizyonla ilgili kullanılabilir stratejiler"},{"v":"Önceki yazma becerilerini öz yaşam öyküsü amacına uyarlama"},{"v":"Hazır kalıp değil, amaca hizmet eden bilgi kullanılıyor"}],[{"v":"Okur etkisi ve anlatıcı tahmini"},{"v":"Seçilen ayrıntının olası etkisi ve birinci/üçüncü kişi denemeleri"},{"v":"Anlatıcı değişikliğinden sonra iki sürümü aynı ölçütlerde karşılaştırma"},{"v":"Bilgi sınırı, yakınlık, söz varlığı ve bağlam uygunluğu açıklanıyor"}],[{"v":"Sınıflandırma"},{"v":"Olay, kişi, mekân, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorum"},{"v":"Anı malzemesini işlevine göre gruplama ve gereksizi eleme"},{"v":"Her seçimin ana amaca katkısı gösteriliyor"}],[{"v":"Yeniden ifade ve dil işlevi"},{"v":"Kişisel söz varlığıyla kurulan öyküleme, betimleme, açıklama ve değerlendirme"},{"v":"Genel duygu sözlerini somut ayrıntıyla özgünleştirme"},{"v":"Üslup anlaşılır, tutarlı ve yaşanmışlık sınırında kalıyor"}],[{"v":"Görsel ve fikrî mülkiyet"},{"v":"Kendi ürettiği veya kullanım koşulu uygun görsel; kişisel veri denetimi"},{"v":"Metni işlevsel görselle zenginleştirme"},{"v":"Görsel kaynağı, izin, mahremiyet ve metne katkı kontrol ediliyor"}],[{"v":"Planı sunma ve paylaşım"},{"v":"İçerik çekirdeği, bölüm sırası, görsel amacı, geri bildirim ve revizyon kaydı"},{"v":"Taslağı güvenilir/resmî paylaşım ortamına göre sonlandırma"},{"v":"Geri bildirim işlenmiş, paylaşım koşulları ve kişisel bilgiler denetlenmiş"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-098"],"questionRanges":[{"start":486,"end":490}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n052__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-2":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü içerik tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Ön bilgi satırı plan, anlatıcı, zaman ve revizyon bilgisini yeni amaca uyarlar. Okur etkisi ve anlatıcı satırı birinci kişi ile üçüncü kişi denemelerini bilgi sınırı, yakınlık ve bağlam ölçütlerinde karşılaştırır. Sınıflandırma satırı olay, kişi, mekân, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorumu ayırır. Yeniden ifade satırı kişisel söz varlığıyla öyküleme, betimleme, açıklama ve değerlendirme kurar. Görsel satırı işlev, fikrî mülkiyet ve mahremiyeti; son satır planın geri bildirimle tamamlanmasını ve güvenilir ya da resmî ortam için paylaşım denetimini gösterir.","tr-g09-tde-n052__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-2.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.1":"Süreç bileşeni","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.2":"Metindeki/üründeki kanıt","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.3":"Tema uygulaması","tr-g09-tde-n052__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-2.4":"Kontrol ölçütü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde4-2","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, kendi üslup özelliklerini yansıtan bir öz yaşam öyküsü için içerik oluşturmayı öğreneceksin. Önceki yazma bilgi ve becerilerini yeni metne taşıyacak, hedef okur üzerinde oluşabilecek etkiye ilişkin tahmin yürütecek, anlatıcı seçiminin metni nasıl değiştirdiğini karşılaştıracaksın. Topladığın yaşantı ve ayrıntıları sınıflandırıp yorumlayacak; söz varlığını kendi anlatım sesine uygun biçimde yeniden düzenleyeceksin. Metni destekleyecek görselleri seçerken fikrî mülkiyete dikkat edecek ve paylaşım için güvenilir ya da resmî ortamları tercih edeceksin. İçerik oluşturma, yaşananları eksiksiz aktarmak değildir; yazma amacıyla ilişkili anı, ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorumu tutarlı bir düzen içinde seçmektir.","keyConcepts":"**Kişisel üslup**, bir kişinin her metinde aynı süslü sözleri kullanması değildir. Sözcük seçimi, cümle ritmi, ayrıntıya bakış, benzetme biçimi ve anlatıcının olaylara verdiği tepkiyle oluşan tutarlı söyleyiştir. **İçerik çekirdeği**, metnin çevresinde kurulacağı yaşam kesiti ve temel anlamdır. **Okur etkisi tahmini**, seçilen anlatımın okurda merak, yakınlık, düşünme veya şaşırma gibi nasıl bir karşılık oluşturabileceğine dair sınanabilir öngörüdür.\n\n**Anlatıcı değişikliği**, aynı olayın farklı kişi veya bakış noktasından yeniden kurulmasıdır. Öz yaşam öyküsünde temel anlatıcı “ben”dir; ancak bir alıştırmada aynı sahneyi dışarıdan üçüncü kişiyle yazıp sonra birinci kişiye dönmek, bağlama ve üsluba hangi seçimin daha uygun olduğunu görmeyi sağlar. **Karşılaştırma**, iki metni aynı ölçütlerle incelemektir: bilgi sınırı, duyguya erişim, söz varlığı, okurla yakınlık ve gerçeklik algısı.\n\n**Sınıflandırma**, anı malzemesini olay, kişi, mekân, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorum gibi işlevsel gruplara ayırmaktır. **Yeniden ifade**, yaşantıyı basmakalıp cümlelerle değil, kendi söz varlığınla düzenlemektir. **Dil işlevi**, anlatma, betimleme, açıklama, karşılaştırma veya değerlendirme amacına göre cümle kurmaktır. **Görsel destek**, metni süslemek için değil, anlatılan yaşam kesitinin bağlamını veya düzenini anlaşılır kılmak için seçilir. Başkasına ait görselin izinsiz alınmaması; kaynak ve kullanım koşullarının gözetilmesi fikrî mülkiyet açısından önemlidir.","steps":"Resmî sırada **TDE4.2.1 Ön bilgilerle bağlantı kurar**, **TDE4.2.2 Tahmin eder**, **TDE4.2.3 Karşılaştırır**, **TDE4.2.4 Sınıflandırır**, **TDE4.2.5 Yeniden ifade eder**, **TDE4.2.6 Tepki verir**, **TDE4.2.7 Görsel ögeleri kullanır**, **TDE4.2.8 Sunar** bileşenleri uygulanır.\n\n1. **Önceki bilgilerini harekete geçir.** Plan, paragraf bütünlüğü, anlatıcı, zaman, söz varlığı ve revizyon hakkında bildiklerini yazma amacına bağla. Hazır kalıpları değil, işe yarayan stratejileri taşı.\n2. **Okur ve içerik etkisini tahmin et.** Hangi ayrıntının okuru sahneye yaklaştıracağını, hangisinin gereksiz açıklama oluşturacağını düşün. Tahminini taslak sonrası geri bildirimle sınayacaksın.\n3. **Anlatıcı seçeneklerini karşılaştır.** Aynı kısa sahneyi önce dışarıdan, sonra birinci kişiyle yaz. Öz yaşam öyküsünün amacı kişisel deneyim ve değerlendirmeyi aktarmaksa hangi biçimin daha uygun olduğunu kanıtla.\n4. **Malzemeyi sınıflandır.** Olay akışı, duyusal ayrıntı, duygu, düşünce, kişi, mekân ve bugünkü yorum başlıkları oluştur. Her başlıktaki bilgiyi metne almak zorunda değilsin; ana amaca katkı sunanı seç.\n5. **Söz varlığıyla yeniden ifade et.** “Çok heyecanlandım, çok güzeldi” gibi genel cümleleri somutlaştır. Duyguyu yalnız adlandırmak yerine davranış, beden duyumu veya çevre ayrıntısıyla görünür kıl.\n6. **Dil işlevlerini planla.** Olayı öyküle, önemli ortamı betimle, değişimin nedenini açıkla, geçmişteki ve bugünkü bakışı karşılaştır. Her işlev ana anlamı desteklemelidir.\n7. **Görseli etik ve işlevsel seç.** Kendi çektiğin bir nesne fotoğrafı, kendi çizdiğin basit zaman şeridi veya kullanım izni açık bir görsel tercih edebilirsin. Görsel, metindeki kişisel bilgileri gereksiz biçimde açığa çıkarmamalıdır.\n8. **Plan taslağını sun ve geri bildirimle düzelt.** İçerik çekirdeğini, anlatıcı seçimini, bölüm sırasını, görsel amacını ve paylaşım ortamını açıkla. Güvenilir/resmî ortamda paylaşmadan önce kişisel veri, izin ve dil uygunluğunu denetle.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablo, her içerik oluşturma adımını metinde görülebilecek kanıtla, tema uygulamasındaki görevle ve son kontrol ölçütüyle eşleştirir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Yaşam kesiti:** Öğrenci ilk kütüphane kartını aldığı günü yazacaktır. Ham notlar şunlardır: sıra numarası, kartın sert yüzeyi, rafların kokusu, görevlinin kısa açıklaması, eve dönerken seçilen kitap, bugünkü okuma alışkanlığı.\n\n**Ön bilgi ve tahmin:** Öğrenci, bir anlatının olay ve ayrıntı gerektirdiğini bilir. Okurun yalnız “kart aldım” bilgisinden çok, bu küçük olayın neden önemli olduğunu merak edeceğini tahmin eder.\n\n**Sınıflandırma:** Olay: karta başvurma ve kitabı seçme. Duyusal ayrıntı: kartın soğuk yüzeyi ve rafların kokusu. Duygu: çekingen merak. Bugünkü yorum: düzenli okuma alışkanlığının ilk somut işareti. Ana amaçla ilgisiz uzun yol tarifi çıkarılır.\n\n**Yeniden ifade:** “Çok heyecanlıydım.” yerine “Kart avucuma bırakıldığında adımın küçük harflerle basıldığı o yüzeye iki kez baktım.” cümlesi kurulur. Bu ayrıntı heyecanı davranışla gösterir. Ardından “O gün yalnız bir kart değil, geri dönmek için bir neden almıştım.” cümlesi bugünkü yorum olarak eklenir; yaşam olayı uydurulmaz, anlamlandırılır.\n\n**Görsel ve sunum:** Öğrenci kendi kartının kişisel bilgilerini görünür kılan fotoğrafını paylaşmaz. Bunun yerine kendi çizdiği, “başvuru-seçim-dönüş” aşamalarını gösteren küçük bir zaman şeridi kullanır. Planı akranına sunar; akranın “görevli ayrıntısı ana amaca katkı sunmuyor” görüşünü kabul edip bölümü kısaltır.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Esas mikro metin, üçüncü kişi:** “Deniz, ilk gün sınıfın kapısında bir süre bekledi. İçeriden gelen gülüşmeleri duyunca çantasının askısını düzeltti ve içeri girdi.”\n\n**Birinci kişiyle yeniden yazım:** “Kapının önünde dururken içeriden yükselen gülüşmeler bana çoktan kurulmuş bir dünyanın sesleri gibi geldi. Çantamın askısını gereğinden fazla düzelttim; sonra kapıyı açtım.”\n\n**Karşılaştırma:** Üçüncü kişi anlatımı dışarıdan gözlenebilen davranışları verir; bekleme, sesi duyma, askıyı düzeltme ve içeri girme açıktır. Birinci kişi anlatımı, aynı davranışlara iç anlam ekler. “Çoktan kurulmuş bir dünya” benzetmesi, anlatıcının yabancılık algısını gösterir. “Gereğinden fazla” sözü, çekingenliği doğrudan adlandırmadan sezdirir.\n\n**Bağlama uygunluk:** Öz yaşam öyküsünde amaç, öğrencinin yaşadığı yabancılık ve ilk adımı kendi bakışından aktarmaktır. Bu nedenle birinci kişi sürümü daha uygundur. Ancak yeni sürümde üçüncü kişi metninde bulunmayan büyük olaylar eklenmemiş; yalnız anlatıcının erişebileceği duygu ve düşünce görünür kılınmıştır.\n\n**Okur etkisi ve geri bildirim:** Öğrenci, benzetmenin okurda yakınlık ve merak oluşturacağını tahmin eder. Akranı “dünya” benzetmesinin etkili olduğunu, fakat sonraki cümlede yabancılık duygusunun tekrar açıklanmasının gereksiz olacağını söyler. Öğrenci tekrarı çıkarır ve plan taslağına son biçimini verir.","commonMistakes":"İçerik oluştururken her hatırayı metne almak, seçme işlemini ortadan kaldırır. İkinci hata, kişisel üslubu mecaz sayısıyla ölçmektir; çok sayıda benzetme metni özgün değil, yapay kılabilir. Üçüncü hata, anlatıcı değiştirirken bilgi sınırını unutmaktır. Dışarıdan anlatıcı, kişinin iç düşüncesini kanıtsız biçimde bilemez; birinci kişi de başka kişilerin zihnini kesin olarak aktaramaz. Görsel kullanımında kişisel bilgileri açığa çıkarmak veya başkasına ait görseli izinsiz kullanmak da içerik kalitesini ve etik uygunluğu zedeler.","selfCheck":["Önceki yazma bilgilerimi bu metnin amacına hizmet eden stratejilere dönüştürdüm mü?","Okurda oluşmasını beklediğim etkiyi belirli ayrıntılarla ilişkilendirdim mi?","Anlatıcı seçeneklerini aynı ölçütlerde karşılaştırdım mı?","Anı malzemesini olay, ayrıntı, duygu, düşünce ve bugünkü yorum olarak sınıflandırdım mı?","Genel sözleri kendi üslubuma uygun somut anlatımlarla yeniden ifade ettim mi?","Öyküleme, betimleme, açıklama ve değerlendirme işlevlerini bilinçli kullandım mı?","Görsel seçiminde işlev, fikrî mülkiyet, kişisel veri ve paylaşım ortamını denetledim mi?","Planımı geri bildirimle düzelterek son biçimine getirdim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE4.2 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE4.2 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Yazma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE4.2 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE4.2 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Kişisel Üslubu Yansıtan Öz Yaşam Öyküsü İçeriği Oluşturma: TDE4.2","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Kişisel Üslubu Yansıtan Öz Yaşam Öyküsü İçeriği Oluşturma: TDE4.2","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1741c99904486368bbce3c442d51d6eab42ddbce50772c2020cce368c54040b2","reviewDecisionSha256":"67846ba11b5fd8b019184143fcce3513e15eb810a3046ba1cb2e4c6cd387eb07","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1741c99904486368bbce3c442d51d6eab42ddbce50772c2020cce368c54040b2","reviewedHash":"sha256:1741c99904486368bbce3c442d51d6eab42ddbce50772c2020cce368c54040b2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:67846ba11b5fd8b019184143fcce3513e15eb810a3046ba1cb2e4c6cd387eb07; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n052","contentProjectionSha256":"1741c99904486368bbce3c442d51d6eab42ddbce50772c2020cce368c54040b2","reviewDecisionSha256":"67846ba11b5fd8b019184143fcce3513e15eb810a3046ba1cb2e4c6cd387eb07","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n053","noteId":"tr.g09.tde.n053","noteKey":"tr.g09.tde.n053","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.3","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan yazısında kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Uygun söz varlığı, dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama kurallarını uygulama.","Anlatım bozukluklarını belirleyip düzeltme; türe ve amaca göre anlatım biçimleri/düşünceyi geliştirme yolları ile açık/örtük iletiler kullanma."],"physicalPages":[95],"evidenceId":"EV-TDE2026-P095-T04-APP-TDE4.3"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Öz Yaşam Öyküsünde Dil ve Yazım Kurallarını Uygulama","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, öz yaşam öykünü kendi üslubunu yansıtacak biçimde yazarken dil ve anlatım kurallarını birlikte uygulamayı öğreneceksin. Tema uygulamasında uygun söz varlığı, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama kuralları önemlidir. Anlatım bozukluklarını belirleyip düzeltmen; metnin türüne ve amacına göre anlatım biçimleri ile düşünceyi geliştirme yollarından yararlanman; açık ve örtük iletileri tutarlı biçimde kullanman beklenir. Kural uygulama, son aşamada yalnız yazım yanlışı aramak değildir. Plan, anlatım yolu, sözcük seçimi, ileti, cümle yapısı, bağlantılar, yazım ve noktalama metin oluşturulurken adım adım denetlenir.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Plan**, yaşam kesitinin hangi sırayla ve hangi anlam odağında anlatılacağını gösterir. **Dikkat çekici giriş**, okuru metnin merkezine götüren özgün ama işlevli başlangıçtır. **Anlatım biçimi**, olay anlatma, betimleme, açıklama veya tartışma gibi genel sunuş yoludur. Öz yaşam öyküsünde öyküleme olayın ilerlemesini, betimleme seçilmiş ortamı, açıklama bugünkü değerlendirmeyi taşıyabilir. **Düşünceyi geliştirme yolu**, karşılaştırma veya örnekleme gibi işlemlerle yorumun gerekçesini görünür kılar.\n\n**Uygun söz varlığı**, deyim, mecaz, terim veya gündelik sözcüklerin bağlama ve hedef okura göre bilinçli seçilmesidir. Her deyim metni zenginleştirmez; anlam ve tonla uyuşmayan kullanım yapaylık oluşturur. **Açık ileti**, doğrudan belirtilen düşüncedir. **Örtük ileti**, seçilmiş ayrıntı ve sözlerden çıkarılır; fakat metin kanıtı taşır. **Türkçe dil yapıları**, zaman, kişi, ek, sözcük dizilişi ve cümle ilişkilerinin işlevine uygun kullanılmasını kapsar.\n\n**Bağdaşıklık**, metnin anlam ve düşünce bütünlüğüdür. **Bağlaşıklık**, zamir, bağlaç, sözcük tekrarı, eksilti ve ekler aracılığıyla cümlelerin birbirine bağlanmasıdır. **Anlatım bozukluğu**, gereksiz sözcük, belirsiz gönderim, çelişen zaman, mantık uyumsuzluğu veya yanlış bağlantı gibi sorunlarla ortaya çıkabilir. **Yazım ve noktalama**, anlamı ve okumayı yönlendirir; yalnız biçimsel süs değildir. Başlık da metnin yaşam kesiti ve ana yönelimiyle ilişkili olmalıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî bileşenler şu sıradadır: **TDE4.3.1 Plan hazırlar**, **TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır**, **TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır**, **TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder**, **TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular**, **TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır**, **TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular**, **TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular**.\n\n1. **Plana göre başla.** Girişte yaşam kesitinin merkezini sezdir; bütün geçmişini özetleme. Olay sırasını ve bugünkü yorumun yerini taslakta göster.\n2. **Anlatım biçimi ve düşünceyi geliştirme yolunu seç.** Olayı öykülerken önemli mekânı betimle; değişimi açıklarken geçmiş-bugün karşılaştırması kullan. Her yöntem amaca hizmet etmelidir.\n3. **Söz varlığını denetle.** Genel duygu sözcüklerini gerektiğinde somut davranış veya duyusal ayrıntıyla destekle. Yabancı bir sözcüğün yerleşik Türkçe karşılığı varsa Türkçeyi bilinçli kullan.\n4. **Açık ve örtük ileti kur.** Metnin temel anlamı okur için erişilebilir olsun. Bir ayrıntıyla duyguyu sezdirebilirsin; ardından aynı duyguyu gereksiz yere tekrar açıklama.\n5. **Dil yapılarını tutarlı kullan.** Geçmiş olayı anlatırken zaman eklerini rastgele değiştirme. “Ben” anlatımında kişi uyumunu koru. Zamirlerin hangi kişiye veya nesneye gönderdiği açık olsun.\n6. **Bağdaşıklığı ve bağlaşıklığı güçlendir.** Olaylar arasında yalnız “sonra” sözcüğünü tekrarlamak yerine gerçek ilişkiye göre “o sırada, buna rağmen, bu yüzden, yıllar sonra” gibi bağlantılar kullan. Ana anlamı desteklemeyen paragrafı çıkar.\n7. **Yazım denetimi yap.** Sözcüklerin doğru yazımı, büyük harfler ve eklerin kullanımı için metni yavaşça gözden geçir. Emin olmadığın özel ayrıntıyı uydurmak yerine güvenilir başvuru aracına göre doğrula veya yeniden kur.\n8. **Noktalama denetimi yap.** Nokta düşünceyi tamamlar; virgül sıralama ve ara açıklamayı düzenler; iki nokta açıklama veya örnek öncesinde kullanılabilir. Noktalama işaretlerini yalnız nefes aldığın yere değil, cümle ilişkisine göre yerleştir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablonun son sütunu, her kuralın metinde gerçekten uygulanıp uygulanmadığını gösterecek kanıtı verir; böylece “kontrol ettim” yargısı somutlaşır.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Sorunlu taslak:** “İlk gün okula gittiğim zaman sınıfa girdim ve içeriye girdiğimde herkes bana bakıyordu, bundan dolayı çok heyecanlandığım için kalbim hızlı çarpıyordu ve öğretmenim bana yer gösterdi sonra oturdum. Bu olay beni çok etkiledi ve etkilendim.”\n\n**Sorunlar:** “Sınıfa girdim / içeriye girdiğimde” aynı bilgiyi gereksiz tekrarlar. “Bundan dolayı… için” iki neden bağlantısını üst üste getirir. Tek cümlede çok fazla olay vardır. “Etkiledi ve etkilendim” anlatım bozukluğu ve anlamsal tekrar oluşturur. Metinde özgül ayrıntı bulunmadığı için heyecan yalnız adlandırılır.\n\n**Düzeltilmiş paragraf:** “Sınıfın kapısını açtığımda konuşmalar bir an inceldi. Bana çevrilen bakışların arasında çantamın askısını sıkıca tuttum. Öğretmenim pencere kenarındaki boş sırayı gösterince yürümeye başladım; kalbimin hızını adımlarımın yavaşlığıyla gizlemeye çalışıyordum. Yıllar sonra o birkaç adımı, yeni bir yere alışmanın ilk sınavı olarak hatırlıyorum.”\n\n**Kural uygulaması:** Öyküleme olayın ilerlemesini, kısa betimleme sınıfın atmosferini kurar. “Kalbimin hızı / adımlarımın yavaşlığı” karşıtlığı duyguyu somutlaştırır. Geçmiş zaman ve birinci kişi uyumludur. Nokta ve noktalı virgül, olay ile iç tepkiyi okunabilir parçalara ayırır. Son cümle bugünkü değerlendirmeyi açıkça verir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Ham notlar:** bisiklete ilk kez tek başına binme; babanın uzaktan bakması; düşme korkusu; sokağın sonuna ulaşma; bugün bağımsızlık duygusu.\n\n**Plan ve başlık:** Başlık “Eller Bırakıldığında” seçilir. Giriş, bisikletin arkasını tutan elin artık orada olmadığını fark etme anıyla başlar. Gelişmede dengeyi koruma ve sokağın sonuna ilerleme; sonuçta bugünkü anlam yer alır.\n\n**Oluşturulan paragraf:** “Arkamdaki elin çekildiğini hemen anlamadım. Pedallar aynı hızla dönüyor, kaldırım taşları yanımdan düzenli bir çizgi gibi geçiyordu. Sokağın sonundaki ağaca yaklaşınca geriye baktım; babam birkaç metre ötede durmuş, yalnızca gülümsüyordu. O gün öğrendiğim şey bisikleti sürmekten fazlasıydı: Bazen destek, tam da görünmez olduğunda insana kendi dengesini bulduruyordu.”\n\n**Çözümleme:** İlk üç cümle öyküleme ve betimlemeyi birleştirir. “Düzenli bir çizgi” benzetmesi hareketi görünür kılar. Açık olay, öğrencinin tek başına sürmesidir; örtük ileti, desteğin geri çekilmesinin bağımsızlaşmaya katkısıdır ve son cümlede yorumlanır. Zamir gönderimleri açıktır, zaman tutarlıdır. İki nokta, olaydan çıkarılan düşünceyi tanıtır. Başlık, metnin hem gerçek hem anlam katmanına bağlanır.\n\n## Sık yapılan hata\n\nEn sık hata, kural uygulamayı yalnız son okumaya bırakmaktır. Plan ve söz varlığı yanlış kurulduysa yalnız virgül düzeltmek metni bütünleştirmez. İkinci hata, edebî söyleyiş için gereksiz mecaz ve deyim kullanmaktır; bir paragrafta her cümleyi imgeli kurmak anlamı bulanıklaştırabilir. Üçüncü hata, bağlayıcı sözcükleri ilişkiye bakmadan çoğaltmaktır. “Ancak” karşıtlık yoksa, “bu nedenle” sonuç kurulmamışsa kullanılamaz. Son olarak, gerçek yaşantıyı daha etkileyici göstermek için kesin olmayan ayrıntıları eklemek, öz yaşam öyküsünün güvenilirliğini zedeler.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Giriş, gelişme ve sonuç metnin amacıyla uyumlu bir plan izliyor mu?\n- Öyküleme, betimleme, açıklama veya karşılaştırmayı gerçek işlevlerine göre kullandım mı?\n- Söz varlığım hedef okura, bağlama ve kişisel üslubuma uygun mu?\n- Açık ileti ile sezdirilen anlam birbirini destekliyor mu?\n- Zaman, kişi, ek ve zamir kullanımında dil yapıları tutarlı mı?\n- Cümle ve paragraflar arasında anlamlı bağlar kuruldu mu?\n- Yazım yanlışlarını ve anlatım bozukluklarını ayrı ayrı denetledim mi?\n- Noktalama işaretlerini cümle ilişkisine göre kullandım mı?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-n053__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-3","captionKey":"tr-g09-tde-n053__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-3.main","headerKeys":["tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.1","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.2","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.3","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.4"],"rows":[[{"v":"Plan ve giriş"},{"v":"Yaşam kesitini, olay sırasını ve bugünkü yorumun yerini belirleyip işlevli giriş kurma"},{"v":"Metni tek anlam odağında toplar ve okuru sahneye taşır"},{"v":"Giriş ana olaya bağlanır; paragraflar plan sırasını izler"}],[{"v":"Anlatım biçimi ve düşünceyi geliştirme"},{"v":"Öyküleme, betimleme, açıklama ve geçmiş-bugün karşılaştırmasını amaca göre kullanma"},{"v":"Olayı görünür kılar ve yaşantının anlamını gerekçelendirir"},{"v":"Her anlatım yolu belirli olay, ortam veya yorum işlevine sahiptir"}],[{"v":"Söz varlığı ve iletiler"},{"v":"Bağlama uygun özgün sözlerle açık olayı ve kanıtlı örtük anlamı birlikte kurma"},{"v":"Kişisel üslubu ve okur etkisini güçlendirir"},{"v":"Genel duygu sözleri somut davranış veya duyusal ayrıntıyla desteklenir"}],[{"v":"Türkçe dil yapıları"},{"v":"Zaman, kişi, ek, sözcük dizilişi ve zamir gönderimini tutarlı kullanma"},{"v":"Anlatıcının bakışını ve olay sırasını anlaşılır kılar"},{"v":"Cümlelerde zaman-kişi uyumu ve açık gönderimler bulunur"}],[{"v":"Bağdaşıklık ve anlatım bozukluğu"},{"v":"Paragrafı ana amaca bağlayıp gereksiz tekrar, çelişki ve yanlış bağlantıları düzeltme"},{"v":"Metnin anlam bütünlüğünü ve akışını korur"},{"v":"Her cümle önceki-sonraki düşünceyle açıklanabilir ilişki kurar"}],[{"v":"Yazım, noktalama ve başlık"},{"v":"Sözcük yazımı, büyük harf, ek ve noktalama kurallarını; başlığı metnin yönelimine göre uygulama"},{"v":"Okumayı yönlendirir ve anlam belirsizliğini azaltır"},{"v":"Son okumada yazım, işaret ve başlık ayrı denetimlerle doğrulanır"}]]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-099"],"questionRanges":[{"start":491,"end":495}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n053__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-3":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü kural tablosu altı satır ve dört sütundan oluşur. Plan ve giriş satırı yaşam kesiti, olay sırası ve bugünkü yorumu tek anlam odağında toplar. Anlatım biçimi satırı öyküleme, betimleme, açıklama ve geçmiş-bugün karşılaştırmasının görevini gösterir. Söz varlığı ve ileti satırı açık olayla kanıtlı örtük anlamı kişisel üslupla birleştirir. Türkçe dil yapıları satırı zaman, kişi, ek ve zamir gönderimini denetler. Bağdaşıklık satırı gereksiz tekrar, çelişki ve yanlış bağlantıları düzeltir. Son satır yazım, noktalama ve başlığın ayrı kanıtlarla kontrol edilmesini açıklar.","tr-g09-tde-n053__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-3.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma kanıt tablosu","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.1":"Parça veya kural","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.2":"Uygulama biçimi","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.3":"Anlama/anlatıma katkı","tr-g09-tde-n053__fig.header.tr-g09-tde-t04-tde4-3.4":"Doğrulama kanıtı"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde4-3","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, öz yaşam öykünü kendi üslubunu yansıtacak biçimde yazarken dil ve anlatım kurallarını birlikte uygulamayı öğreneceksin. Tema uygulamasında uygun söz varlığı, Türkçe dil yapıları, bağdaşıklık, yazım ve noktalama kuralları önemlidir. Anlatım bozukluklarını belirleyip düzeltmen; metnin türüne ve amacına göre anlatım biçimleri ile düşünceyi geliştirme yollarından yararlanman; açık ve örtük iletileri tutarlı biçimde kullanman beklenir. Kural uygulama, son aşamada yalnız yazım yanlışı aramak değildir. Plan, anlatım yolu, sözcük seçimi, ileti, cümle yapısı, bağlantılar, yazım ve noktalama metin oluşturulurken adım adım denetlenir.","keyConcepts":"**Plan**, yaşam kesitinin hangi sırayla ve hangi anlam odağında anlatılacağını gösterir. **Dikkat çekici giriş**, okuru metnin merkezine götüren özgün ama işlevli başlangıçtır. **Anlatım biçimi**, olay anlatma, betimleme, açıklama veya tartışma gibi genel sunuş yoludur. Öz yaşam öyküsünde öyküleme olayın ilerlemesini, betimleme seçilmiş ortamı, açıklama bugünkü değerlendirmeyi taşıyabilir. **Düşünceyi geliştirme yolu**, karşılaştırma veya örnekleme gibi işlemlerle yorumun gerekçesini görünür kılar.\n\n**Uygun söz varlığı**, deyim, mecaz, terim veya gündelik sözcüklerin bağlama ve hedef okura göre bilinçli seçilmesidir. Her deyim metni zenginleştirmez; anlam ve tonla uyuşmayan kullanım yapaylık oluşturur. **Açık ileti**, doğrudan belirtilen düşüncedir. **Örtük ileti**, seçilmiş ayrıntı ve sözlerden çıkarılır; fakat metin kanıtı taşır. **Türkçe dil yapıları**, zaman, kişi, ek, sözcük dizilişi ve cümle ilişkilerinin işlevine uygun kullanılmasını kapsar.\n\n**Bağdaşıklık**, metnin anlam ve düşünce bütünlüğüdür. **Bağlaşıklık**, zamir, bağlaç, sözcük tekrarı, eksilti ve ekler aracılığıyla cümlelerin birbirine bağlanmasıdır. **Anlatım bozukluğu**, gereksiz sözcük, belirsiz gönderim, çelişen zaman, mantık uyumsuzluğu veya yanlış bağlantı gibi sorunlarla ortaya çıkabilir. **Yazım ve noktalama**, anlamı ve okumayı yönlendirir; yalnız biçimsel süs değildir. Başlık da metnin yaşam kesiti ve ana yönelimiyle ilişkili olmalıdır.","steps":"Resmî bileşenler şu sıradadır: **TDE4.3.1 Plan hazırlar**, **TDE4.3.2 Düşünceyi geliştirme yollarını kullanır**, **TDE4.3.3 Uygun söz varlığı kullanır**, **TDE4.3.4 İletileri açık ve örtük biçimde ifade eder**, **TDE4.3.5 Türkçe dil yapılarını uygular**, **TDE4.3.6 Bağdaşıklık ögelerini kullanır**, **TDE4.3.7 Yazım kurallarını uygular**, **TDE4.3.8 Noktalama kurallarını uygular**.\n\n1. **Plana göre başla.** Girişte yaşam kesitinin merkezini sezdir; bütün geçmişini özetleme. Olay sırasını ve bugünkü yorumun yerini taslakta göster.\n2. **Anlatım biçimi ve düşünceyi geliştirme yolunu seç.** Olayı öykülerken önemli mekânı betimle; değişimi açıklarken geçmiş-bugün karşılaştırması kullan. Her yöntem amaca hizmet etmelidir.\n3. **Söz varlığını denetle.** Genel duygu sözcüklerini gerektiğinde somut davranış veya duyusal ayrıntıyla destekle. Yabancı bir sözcüğün yerleşik Türkçe karşılığı varsa Türkçeyi bilinçli kullan.\n4. **Açık ve örtük ileti kur.** Metnin temel anlamı okur için erişilebilir olsun. Bir ayrıntıyla duyguyu sezdirebilirsin; ardından aynı duyguyu gereksiz yere tekrar açıklama.\n5. **Dil yapılarını tutarlı kullan.** Geçmiş olayı anlatırken zaman eklerini rastgele değiştirme. “Ben” anlatımında kişi uyumunu koru. Zamirlerin hangi kişiye veya nesneye gönderdiği açık olsun.\n6. **Bağdaşıklığı ve bağlaşıklığı güçlendir.** Olaylar arasında yalnız “sonra” sözcüğünü tekrarlamak yerine gerçek ilişkiye göre “o sırada, buna rağmen, bu yüzden, yıllar sonra” gibi bağlantılar kullan. Ana anlamı desteklemeyen paragrafı çıkar.\n7. **Yazım denetimi yap.** Sözcüklerin doğru yazımı, büyük harfler ve eklerin kullanımı için metni yavaşça gözden geçir. Emin olmadığın özel ayrıntıyı uydurmak yerine güvenilir başvuru aracına göre doğrula veya yeniden kur.\n8. **Noktalama denetimi yap.** Nokta düşünceyi tamamlar; virgül sıralama ve ara açıklamayı düzenler; iki nokta açıklama veya örnek öncesinde kullanılabilir. Noktalama işaretlerini yalnız nefes aldığın yere değil, cümle ilişkisine göre yerleştir.\n\nAşağıdaki görseli incele. Tablonun son sütunu, her kuralın metinde gerçekten uygulanıp uygulanmadığını gösterecek kanıtı verir; böylece “kontrol ettim” yargısı somutlaşır.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Sorunlu taslak:** “İlk gün okula gittiğim zaman sınıfa girdim ve içeriye girdiğimde herkes bana bakıyordu, bundan dolayı çok heyecanlandığım için kalbim hızlı çarpıyordu ve öğretmenim bana yer gösterdi sonra oturdum. Bu olay beni çok etkiledi ve etkilendim.”\n\n**Sorunlar:** “Sınıfa girdim / içeriye girdiğimde” aynı bilgiyi gereksiz tekrarlar. “Bundan dolayı… için” iki neden bağlantısını üst üste getirir. Tek cümlede çok fazla olay vardır. “Etkiledi ve etkilendim” anlatım bozukluğu ve anlamsal tekrar oluşturur. Metinde özgül ayrıntı bulunmadığı için heyecan yalnız adlandırılır.\n\n**Düzeltilmiş paragraf:** “Sınıfın kapısını açtığımda konuşmalar bir an inceldi. Bana çevrilen bakışların arasında çantamın askısını sıkıca tuttum. Öğretmenim pencere kenarındaki boş sırayı gösterince yürümeye başladım; kalbimin hızını adımlarımın yavaşlığıyla gizlemeye çalışıyordum. Yıllar sonra o birkaç adımı, yeni bir yere alışmanın ilk sınavı olarak hatırlıyorum.”\n\n**Kural uygulaması:** Öyküleme olayın ilerlemesini, kısa betimleme sınıfın atmosferini kurar. “Kalbimin hızı / adımlarımın yavaşlığı” karşıtlığı duyguyu somutlaştırır. Geçmiş zaman ve birinci kişi uyumludur. Nokta ve noktalı virgül, olay ile iç tepkiyi okunabilir parçalara ayırır. Son cümle bugünkü değerlendirmeyi açıkça verir.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Ham notlar:** bisiklete ilk kez tek başına binme; babanın uzaktan bakması; düşme korkusu; sokağın sonuna ulaşma; bugün bağımsızlık duygusu.\n\n**Plan ve başlık:** Başlık “Eller Bırakıldığında” seçilir. Giriş, bisikletin arkasını tutan elin artık orada olmadığını fark etme anıyla başlar. Gelişmede dengeyi koruma ve sokağın sonuna ilerleme; sonuçta bugünkü anlam yer alır.\n\n**Oluşturulan paragraf:** “Arkamdaki elin çekildiğini hemen anlamadım. Pedallar aynı hızla dönüyor, kaldırım taşları yanımdan düzenli bir çizgi gibi geçiyordu. Sokağın sonundaki ağaca yaklaşınca geriye baktım; babam birkaç metre ötede durmuş, yalnızca gülümsüyordu. O gün öğrendiğim şey bisikleti sürmekten fazlasıydı: Bazen destek, tam da görünmez olduğunda insana kendi dengesini bulduruyordu.”\n\n**Çözümleme:** İlk üç cümle öyküleme ve betimlemeyi birleştirir. “Düzenli bir çizgi” benzetmesi hareketi görünür kılar. Açık olay, öğrencinin tek başına sürmesidir; örtük ileti, desteğin geri çekilmesinin bağımsızlaşmaya katkısıdır ve son cümlede yorumlanır. Zamir gönderimleri açıktır, zaman tutarlıdır. İki nokta, olaydan çıkarılan düşünceyi tanıtır. Başlık, metnin hem gerçek hem anlam katmanına bağlanır.","commonMistakes":"En sık hata, kural uygulamayı yalnız son okumaya bırakmaktır. Plan ve söz varlığı yanlış kurulduysa yalnız virgül düzeltmek metni bütünleştirmez. İkinci hata, edebî söyleyiş için gereksiz mecaz ve deyim kullanmaktır; bir paragrafta her cümleyi imgeli kurmak anlamı bulanıklaştırabilir. Üçüncü hata, bağlayıcı sözcükleri ilişkiye bakmadan çoğaltmaktır. “Ancak” karşıtlık yoksa, “bu nedenle” sonuç kurulmamışsa kullanılamaz. Son olarak, gerçek yaşantıyı daha etkileyici göstermek için kesin olmayan ayrıntıları eklemek, öz yaşam öyküsünün güvenilirliğini zedeler.","selfCheck":["Giriş, gelişme ve sonuç metnin amacıyla uyumlu bir plan izliyor mu?","Öyküleme, betimleme, açıklama veya karşılaştırmayı gerçek işlevlerine göre kullandım mı?","Söz varlığım hedef okura, bağlama ve kişisel üslubuma uygun mu?","Açık ileti ile sezdirilen anlam birbirini destekliyor mu?","Zaman, kişi, ek ve zamir kullanımında dil yapıları tutarlı mı?","Cümle ve paragraflar arasında anlamlı bağlar kuruldu mu?","Yazım yanlışlarını ve anlatım bozukluklarını ayrı ayrı denetledim mi?","Noktalama işaretlerini cümle ilişkisine göre kullandım mı?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE4.3 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE4.3 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Yazma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE4.3 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE4.3 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Öz Yaşam Öyküsünde Dil ve Yazım Kurallarını Uygulama: TDE4.3","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Öz Yaşam Öyküsünde Dil ve Yazım Kurallarını Uygulama: TDE4.3","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ba8aeb600cba2d3ea448ab7c0effaf6ff886d1b29ab9c0029cd86415b283de36","reviewDecisionSha256":"217a6fcbe1883313e7f382c77a6e1d5d2fc5b188d3f2f7e311094794525a07aa","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ba8aeb600cba2d3ea448ab7c0effaf6ff886d1b29ab9c0029cd86415b283de36","reviewedHash":"sha256:ba8aeb600cba2d3ea448ab7c0effaf6ff886d1b29ab9c0029cd86415b283de36","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:217a6fcbe1883313e7f382c77a6e1d5d2fc5b188d3f2f7e311094794525a07aa; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n053","contentProjectionSha256":"ba8aeb600cba2d3ea448ab7c0effaf6ff886d1b29ab9c0029cd86415b283de36","reviewDecisionSha256":"217a6fcbe1883313e7f382c77a6e1d5d2fc5b188d3f2f7e311094794525a07aa","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"note","id":"tr.g09.tde.n054","noteId":"tr.g09.tde.n054","noteKey":"tr.g09.tde.n054","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","skill":"Yazma","objectiveId":"TDE4.4","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"grade9Application":{"representation":"faithful_structured_summary","focus":["Öz ve akran değerlendirmesinde kural ölçütlerine ek olarak gerçeklik ve yaratıcılığı inceleme.","Karşılaşılan zorlukları listeleyip sonraki yazma çalışmaları için düzeltme hedefleri belirleme; olumlu davranışları pekiştirme."],"physicalPages":[95],"evidenceId":"EV-TDE2026-P095-T04-APP-TDE4.4"},"officialOutputSpecificDurationHours":"not-applicable","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"title":"Öz Yaşam Öyküsü Yazma Sürecini Değerlendirme","topic":"Yazma","body":"## Bu konuda ne öğreneceğim?\n\nBu konuda, beğeni ve eleştirilerini dile getirdiğin öz yaşam öyküsüne yönelik yazma sürecini değerlendirmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında öz ve akran değerlendirmesi yapılırken yalnız yazım ve noktalama kurallarına bakılmaz; metnin gerçeklik sınırı, yaratıcılığı, söz varlığı, tutarlılığı ve kişisel üslubu da incelenir. Yazarken karşılaşılan zorluklar listelenir, işe yarayan davranışlar pekiştirilir ve sonraki çalışma için düzeltme hedefleri belirlenir. Değerlendirme, metni “başarılı” veya “başarısız” diye etiketlemek değildir. Süreç ve ürün kanıtlarına dayanarak güçlü yönü, gelişme alanını, geri bildirimin değerini ve yapılacak revizyonu açıklayan bir öğrenme döngüsüdür.\n\n## Temel kavramlar\n\n**Öz değerlendirme**, yazma sürecindeki davranış, duygu ve düşünceleri; metnin içeriğini; dil ve anlatım özelliklerini kanıtla incelemektir. **Akran değerlendirmesi**, yazara değil metne yönelen, ölçütlü ve geliştirici geri bildirimdir. **Gerçeklik ölçütü**, öz yaşam öyküsündeki olay ve ayrıntıların yaşantı sınırını korumasıdır. **Yaratıcılık**, gerçeği değiştirmek değil; gerçek yaşantıyı seçilmiş yapı, özgün söz varlığı, çağrışım ve bakışla etkili biçimde anlatmaktır.\n\n**Süreç kanıtı**, anı haritası, taslak, kontrol listesi, revizyon notu ve yazarken karşılaşılan engel kaydıdır. **Ürün kanıtı**, metindeki belirli cümle, paragraf geçişi, başlık, söz seçimi ve yazım-noktalama uygulamasıdır. **Beğeni**, metinde etkili bulunan yönü belirtir; **eleştiri**, geliştirilmesi gereken yönü ölçüt ve kanıtla açıklar. “Giriş güzeldi.” yerine “Girişteki somut ses ayrıntısı okuru doğrudan sahneye taşıyor.” denir.\n\n**Geri bildirim işleme**, öneriyi kabul etme, uyarlama veya gerekçeyle reddetme kararını içerir. Her görüş uygulanırsa metnin kişisel sesi kaybolabilir; hiçbir görüş dikkate alınmazsa gelişim fırsatı kaçırılır. **Düzeltme hedefi**, sonraki yazmada gözlenebilir davranışa dönüşür: “Her paragrafta ana amaca katkı sunmayan en az bir cümleyi belirleyip çıkaracağım.” **Olumlu davranışı pekiştirme**, işe yarayan stratejiyi bilinçli biçimde yeniden kullanmaktır. **Özgün yazar kimliği**, geri bildirime açık olurken kendi anlatım kararlarını gerekçelendirebilen tutarlı bir yazma yaklaşımıdır.\n\n## Adım adım anlatım\n\nResmî sırada **TDE4.4.1 Kendini değerlendirir** ve **TDE4.4.2 Tepki ortaya koyar** bileşenleri uygulanır.\n\n1. **Ölçüt belirle.** Amaç ve yaşam kesitine uygunluk, gerçeklik, yaratıcılık, yapı, söz varlığı, açık/örtük ileti, bağdaşıklık, yazım-noktalama ve okur etkisi için gözlenebilir sorular yaz.\n2. **Süreç kanıtını incele.** İlk planla son metni karşılaştır. Hangi anıların elendiğini, hangi engelin yaşandığını, stratejinin nerede değiştiğini ve kontrol listesinin nasıl kullanıldığını kaydet.\n3. **Ürün kanıtını incele.** Metinden belirli cümleleri seç. Bir benzetmenin özgün ve işlevli olup olmadığını, paragraf geçişinin anlamı sürdürüp sürdürmediğini, bugünkü yorumun yaşam olayına dayanıp dayanmadığını değerlendir.\n4. **Gerekçeli beğeni ve eleştiri oluştur.** Her yargıda ölçüt, kanıt ve etkiyi birleştir. “Son paragraf etkili; çünkü ilk bölümdeki ‘boş sandalye’ ayrıntısını bugünkü yalnızlık düşüncesine bağlayarak metne bütünlük kazandırıyor.”\n5. **Gerçeklik ve yaratıcılığı birlikte denetle.** Yaratıcı söz seçiminin yaşanan olayı çarpıtıp çarpıtmadığını sor. Kesin hatırlanmayan bir konuşma, tırnak içinde gerçek söz gibi verilmişse revize edilmelidir.\n6. **Zorlukları nedenleriyle listele.** “Giriş yazamadım” tek başına yetmez; çok geniş amaç, ayrıntı fazlalığı veya uygun strateji eksikliği gibi nedeni ara. Çözüm hedefi nedene göre kurulur.\n7. **Akran geri bildirimini işle.** Görüşün ölçütünü ve metin kanıtını iste. Kişisel üslubu koruyarak uygun öneriyi uygula. Revizyonun metne etkisini yeniden oku.\n8. **Yeni hedef ve olumlu davranış belirle.** Bir sonraki metin için ölçülebilir iki ya da üç hedef yaz. Ayrıca korunacak güçlü davranışı seç. Uygun olduğunda metni sınıf/okul panosu veya okulun resmî çevrim içi ortamı için kişisel veri ve paylaşım koşulları açısından yeniden düzenle.\n\nAşağıdaki görseli incele. Değerlendirme döngüsü, kanıt incelemesinden revizyona ve yeni hedefe ilerler; son bağlantı, yeni yazma çalışmasında ölçütlerin yeniden kurulacağını gösterir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Mikro öz yaşam paragrafı:** “İlk kez otobüse tek başıma bindiğimde durak adlarını ezberlediğimi sanıyordum. Üçüncü durakta camdaki yansımama bakarken ineceğim yeri geçtiğimi fark ettim. Şoföre sesim zor ulaştı; yine de bir sonraki durakta indim. Eve giden yolu uzattım ama o gün, kaybolmanın her zaman yönünü bütünüyle yitirmek olmadığını öğrendim.”\n\n**Ölçüt ve kanıt:** Gerçeklik bakımından olay, gözlenebilir ayrıntılarla sınırlıdır; kesin olmayan saat veya konuşma eklenmemiştir. Yaratıcılık, “camdaki yansıma” ve son cümledeki düşünsel dönüşle kurulur. Yapı, beklenti-fark etme-eylem-sonuç sırasını izler. Söz varlığı yalın, açık ileti öğrencinin durağı geçmesidir; örtük ileti ise küçük bir hatanın bağımsızlaşma deneyimine dönüşmesidir.\n\n**Beğeni:** Son cümle, yolun uzamasıyla öğrenme arasındaki ilişkiyi kurduğu için metne yalnız olay değil anlam kazandırır. **Eleştiri:** “Şoföre sesim zor ulaştı” cümlesinde nedenin fiziksel uzaklık mı, çekingenlik mi olduğu belirsizdir. Metnin amacı çekingenliği göstermekse bir davranış ayrıntısı eklenebilir: “Seslenmeden önce iki kez nefes aldım.”\n\n**Revizyon kararı:** Öğrenci, gerçekten hatırladığı bu davranışı ekler; hatırlamıyorsa belirsiz cümleyi daha tarafsız biçimde değiştirir. Yeni hedefi, sonraki metinde duygu belirten her genel cümle için en az bir somut davranış kanıtı kullanmaktır. Güçlü davranış olarak, olaydan bugünkü düşünceye geçişi korur.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Akran görüşleri:** Bir öz yaşam öyküsünün girişi şöyledir: “Büyükannemin dikiş kutusunu açtığım gün, renklerin de bir hafızası olabileceğini düşündüm.” Bir akran bu cümleyi özgün bulur; başka biri “fazla edebî, daha düz yaz” der. Metnin devamında anlatıcı, çocukken seçtiği mavi ipliği ve yıllar sonra aynı kutuyu yeniden açmasını anlatmaktadır.\n\n**Geri bildirimi ölçütle işleme:** Birinci görüş, “renklerin hafızası” sözünün kutu ve zaman bağına katkısını belirtirse kanıtlıdır. İkinci görüş, yalnız kişisel beğeni olarak kalırsa doğrudan uygulanmaz. Ancak cümlenin devamında bu çağrışım hiç geliştirilmemişse “fazla süslü” eleştirisi işlevsellik ölçütü açısından anlam kazanabilir.\n\n**Metin kanıtı:** Son paragrafta “Mavi iplik hâlâ kutunun köşesindeydi; çocukken yarım bıraktığım küçük bez parçasını bulamadım.” cümlesi yer alıyorsa renk-hafıza ilişkisi metin boyunca sürer. Bu durumda giriş, metnin bütünlüğüne katkı verir. Öğrenci cümleyi korur; fakat “renklerin hafızası” düşüncesini sonuçta yeniden açıklamak yerine somut mavi iplik ayrıntısıyla sezdirir.\n\n**Zorluk ve hedef:** Öğrenci, geri bildirim karşısında kişisel üslubunu savunurken hemen reddedici davrandığını fark eder. Yeni hedefi, her eleştiri için önce ölçüt ve metin kanıtı istemek; sonra kabul, uyarlama veya gerekçeli ret kararını yazmaktır. Olumlu davranış olarak nesne ayrıntısıyla zamanlar arasında bağ kurma stratejisini pekiştirir.\n\n## Sık yapılan hata\n\nDeğerlendirmeyi yalnız yazım yanlışı saymaya indirmek, içerik ve süreç sorunlarını görünmez kılar. İkinci hata, gerçekliği “hiçbir edebî anlatım kullanmamak” sanmaktır. Gerçeklik korunurken özgün benzetme ve seçilmiş ayrıntı kullanılabilir; sorun, yaşanmamış olayı gerçekmiş gibi eklemektir. Üçüncü hata, akran görüşünü kişisel zevk olarak bırakmak veya bütün görüşleri zorunlu değişiklik saymaktır. Geri bildirim ölçüt ve kanıtla işlenmelidir. Son olarak, yalnız hataya odaklanmak güçlü stratejilerin kaybolmasına yol açar; korunacak davranış da açıkça kaydedilmelidir.\n\n## Kısa öz kontrol listesi\n\n- Değerlendirme ölçütlerim amaç, gerçeklik, yaratıcılık, yapı ve dil alanlarını kapsıyor mu?\n- İlk plan, taslak, kontrol listesi ve son metinden süreç kanıtı topladım mı?\n- Beğeni ve eleştirilerimi belirli cümle veya paragraf kanıtıyla gerekçelendirdim mi?\n- Yaratıcı anlatımın yaşanmışlık sınırını koruduğunu denetledim mi?\n- Karşılaştığım zorluğun yalnız sonucunu değil nedenini de belirledim mi?\n- Akran görüşünü kabul, uyarlama veya gerekçeli ret kararıyla işledim mi?\n- Ölçülebilir düzeltme hedefleri ve koruyacağım olumlu davranışlar belirledim mi?\n- Paylaşım öncesinde kişisel veri, izin ve resmî ortam uygunluğunu kontrol ettim mi?\n\nAşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz.\n\nAşağıdaki görseli inceleyiniz; metindeki temel ilişkilerle eşleştiriniz.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-n054__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-4","captionKey":"tr-g09-tde-n054__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-4.main","direction":"cycle","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.4"},{"id":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.5"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-4.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-4.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-4.next"},{"from":"n4","to":"n5","labelKey":"tr-g09-tde-n054__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-4.next"}]},"futureQuestionAllocation":{"familyIds":["tr-g09-tde-qf-100"],"questionRanges":[{"start":496,"end":500}],"plannedQuestionCount":5},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-n054__fig.alt.tr-g09-tde-t04-tde4-4":"DİLİN ZENGİNLİĞİ temasındaki öz yaşam öyküsü değerlendirme döngüsü beş aşamada ilerler. Önce amaç, yaşanmışlık, gerçeklik, yaratıcılık, yapı, söz varlığı, bağdaşıklık, yazım ve noktalama için gözlenebilir ölçütler belirlenir. Sonra anı haritası, taslak, kontrol listesi, revizyon notu ve bitmiş metindeki süreç ile ürün kanıtları incelenir. Bu kanıtlardan ölçüt-kanıt-etki düzeninde gerekçeli beğeni ve eleştiri çıkarılır. Akran geri bildirimi kişisel üslup ve metin amacıyla karşılaştırılarak kabul edilir, uyarlanır veya gerekçeyle reddedilir. Son aşamada zorluğun nedenine uygun revizyon ve ölçülebilir yeni hedef belirlenir; döngü sonraki yazmada yeniden ölçüt kurmaya döner.","tr-g09-tde-n054__fig.caption.tr-g09-tde-t04-tde4-4.main":"DİLİN ZENGİNLİĞİ: Yazma değerlendirme döngüsü","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.1":"Ölçüt belirle","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.2":"Süreç/ürün kanıtını incele","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.3":"Gerekçeli değerlendir","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.4":"Geri bildirimi işle","tr-g09-tde-n054__fig.node.tr-g09-tde-t04-tde4-4.5":"Yeni hedef; ölçüte dön","tr-g09-tde-n054__fig.edge.tr-g09-tde-t04-tde4-4.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-t04-tde4-4","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","lessonSections":{"whatIWillLearn":"Bu konuda, beğeni ve eleştirilerini dile getirdiğin öz yaşam öyküsüne yönelik yazma sürecini değerlendirmeyi öğreneceksin. Tema uygulamasında öz ve akran değerlendirmesi yapılırken yalnız yazım ve noktalama kurallarına bakılmaz; metnin gerçeklik sınırı, yaratıcılığı, söz varlığı, tutarlılığı ve kişisel üslubu da incelenir. Yazarken karşılaşılan zorluklar listelenir, işe yarayan davranışlar pekiştirilir ve sonraki çalışma için düzeltme hedefleri belirlenir. Değerlendirme, metni “başarılı” veya “başarısız” diye etiketlemek değildir. Süreç ve ürün kanıtlarına dayanarak güçlü yönü, gelişme alanını, geri bildirimin değerini ve yapılacak revizyonu açıklayan bir öğrenme döngüsüdür.","keyConcepts":"**Öz değerlendirme**, yazma sürecindeki davranış, duygu ve düşünceleri; metnin içeriğini; dil ve anlatım özelliklerini kanıtla incelemektir. **Akran değerlendirmesi**, yazara değil metne yönelen, ölçütlü ve geliştirici geri bildirimdir. **Gerçeklik ölçütü**, öz yaşam öyküsündeki olay ve ayrıntıların yaşantı sınırını korumasıdır. **Yaratıcılık**, gerçeği değiştirmek değil; gerçek yaşantıyı seçilmiş yapı, özgün söz varlığı, çağrışım ve bakışla etkili biçimde anlatmaktır.\n\n**Süreç kanıtı**, anı haritası, taslak, kontrol listesi, revizyon notu ve yazarken karşılaşılan engel kaydıdır. **Ürün kanıtı**, metindeki belirli cümle, paragraf geçişi, başlık, söz seçimi ve yazım-noktalama uygulamasıdır. **Beğeni**, metinde etkili bulunan yönü belirtir; **eleştiri**, geliştirilmesi gereken yönü ölçüt ve kanıtla açıklar. “Giriş güzeldi.” yerine “Girişteki somut ses ayrıntısı okuru doğrudan sahneye taşıyor.” denir.\n\n**Geri bildirim işleme**, öneriyi kabul etme, uyarlama veya gerekçeyle reddetme kararını içerir. Her görüş uygulanırsa metnin kişisel sesi kaybolabilir; hiçbir görüş dikkate alınmazsa gelişim fırsatı kaçırılır. **Düzeltme hedefi**, sonraki yazmada gözlenebilir davranışa dönüşür: “Her paragrafta ana amaca katkı sunmayan en az bir cümleyi belirleyip çıkaracağım.” **Olumlu davranışı pekiştirme**, işe yarayan stratejiyi bilinçli biçimde yeniden kullanmaktır. **Özgün yazar kimliği**, geri bildirime açık olurken kendi anlatım kararlarını gerekçelendirebilen tutarlı bir yazma yaklaşımıdır.","steps":"Resmî sırada **TDE4.4.1 Kendini değerlendirir** ve **TDE4.4.2 Tepki ortaya koyar** bileşenleri uygulanır.\n\n1. **Ölçüt belirle.** Amaç ve yaşam kesitine uygunluk, gerçeklik, yaratıcılık, yapı, söz varlığı, açık/örtük ileti, bağdaşıklık, yazım-noktalama ve okur etkisi için gözlenebilir sorular yaz.\n2. **Süreç kanıtını incele.** İlk planla son metni karşılaştır. Hangi anıların elendiğini, hangi engelin yaşandığını, stratejinin nerede değiştiğini ve kontrol listesinin nasıl kullanıldığını kaydet.\n3. **Ürün kanıtını incele.** Metinden belirli cümleleri seç. Bir benzetmenin özgün ve işlevli olup olmadığını, paragraf geçişinin anlamı sürdürüp sürdürmediğini, bugünkü yorumun yaşam olayına dayanıp dayanmadığını değerlendir.\n4. **Gerekçeli beğeni ve eleştiri oluştur.** Her yargıda ölçüt, kanıt ve etkiyi birleştir. “Son paragraf etkili; çünkü ilk bölümdeki ‘boş sandalye’ ayrıntısını bugünkü yalnızlık düşüncesine bağlayarak metne bütünlük kazandırıyor.”\n5. **Gerçeklik ve yaratıcılığı birlikte denetle.** Yaratıcı söz seçiminin yaşanan olayı çarpıtıp çarpıtmadığını sor. Kesin hatırlanmayan bir konuşma, tırnak içinde gerçek söz gibi verilmişse revize edilmelidir.\n6. **Zorlukları nedenleriyle listele.** “Giriş yazamadım” tek başına yetmez; çok geniş amaç, ayrıntı fazlalığı veya uygun strateji eksikliği gibi nedeni ara. Çözüm hedefi nedene göre kurulur.\n7. **Akran geri bildirimini işle.** Görüşün ölçütünü ve metin kanıtını iste. Kişisel üslubu koruyarak uygun öneriyi uygula. Revizyonun metne etkisini yeniden oku.\n8. **Yeni hedef ve olumlu davranış belirle.** Bir sonraki metin için ölçülebilir iki ya da üç hedef yaz. Ayrıca korunacak güçlü davranışı seç. Uygun olduğunda metni sınıf/okul panosu veya okulun resmî çevrim içi ortamı için kişisel veri ve paylaşım koşulları açısından yeniden düzenle.\n\nAşağıdaki görseli incele. Değerlendirme döngüsü, kanıt incelemesinden revizyona ve yeni hedefe ilerler; son bağlantı, yeni yazma çalışmasında ölçütlerin yeniden kurulacağını gösterir.\n\n## Çözümlü örnekler\n\n### Çözümlü örnek 1:\n\n**Mikro öz yaşam paragrafı:** “İlk kez otobüse tek başıma bindiğimde durak adlarını ezberlediğimi sanıyordum. Üçüncü durakta camdaki yansımama bakarken ineceğim yeri geçtiğimi fark ettim. Şoföre sesim zor ulaştı; yine de bir sonraki durakta indim. Eve giden yolu uzattım ama o gün, kaybolmanın her zaman yönünü bütünüyle yitirmek olmadığını öğrendim.”\n\n**Ölçüt ve kanıt:** Gerçeklik bakımından olay, gözlenebilir ayrıntılarla sınırlıdır; kesin olmayan saat veya konuşma eklenmemiştir. Yaratıcılık, “camdaki yansıma” ve son cümledeki düşünsel dönüşle kurulur. Yapı, beklenti-fark etme-eylem-sonuç sırasını izler. Söz varlığı yalın, açık ileti öğrencinin durağı geçmesidir; örtük ileti ise küçük bir hatanın bağımsızlaşma deneyimine dönüşmesidir.\n\n**Beğeni:** Son cümle, yolun uzamasıyla öğrenme arasındaki ilişkiyi kurduğu için metne yalnız olay değil anlam kazandırır. **Eleştiri:** “Şoföre sesim zor ulaştı” cümlesinde nedenin fiziksel uzaklık mı, çekingenlik mi olduğu belirsizdir. Metnin amacı çekingenliği göstermekse bir davranış ayrıntısı eklenebilir: “Seslenmeden önce iki kez nefes aldım.”\n\n**Revizyon kararı:** Öğrenci, gerçekten hatırladığı bu davranışı ekler; hatırlamıyorsa belirsiz cümleyi daha tarafsız biçimde değiştirir. Yeni hedefi, sonraki metinde duygu belirten her genel cümle için en az bir somut davranış kanıtı kullanmaktır. Güçlü davranış olarak, olaydan bugünkü düşünceye geçişi korur.\n\n### Çözümlü örnek 2:\n\n**Akran görüşleri:** Bir öz yaşam öyküsünün girişi şöyledir: “Büyükannemin dikiş kutusunu açtığım gün, renklerin de bir hafızası olabileceğini düşündüm.” Bir akran bu cümleyi özgün bulur; başka biri “fazla edebî, daha düz yaz” der. Metnin devamında anlatıcı, çocukken seçtiği mavi ipliği ve yıllar sonra aynı kutuyu yeniden açmasını anlatmaktadır.\n\n**Geri bildirimi ölçütle işleme:** Birinci görüş, “renklerin hafızası” sözünün kutu ve zaman bağına katkısını belirtirse kanıtlıdır. İkinci görüş, yalnız kişisel beğeni olarak kalırsa doğrudan uygulanmaz. Ancak cümlenin devamında bu çağrışım hiç geliştirilmemişse “fazla süslü” eleştirisi işlevsellik ölçütü açısından anlam kazanabilir.\n\n**Metin kanıtı:** Son paragrafta “Mavi iplik hâlâ kutunun köşesindeydi; çocukken yarım bıraktığım küçük bez parçasını bulamadım.” cümlesi yer alıyorsa renk-hafıza ilişkisi metin boyunca sürer. Bu durumda giriş, metnin bütünlüğüne katkı verir. Öğrenci cümleyi korur; fakat “renklerin hafızası” düşüncesini sonuçta yeniden açıklamak yerine somut mavi iplik ayrıntısıyla sezdirir.\n\n**Zorluk ve hedef:** Öğrenci, geri bildirim karşısında kişisel üslubunu savunurken hemen reddedici davrandığını fark eder. Yeni hedefi, her eleştiri için önce ölçüt ve metin kanıtı istemek; sonra kabul, uyarlama veya gerekçeli ret kararını yazmaktır. Olumlu davranış olarak nesne ayrıntısıyla zamanlar arasında bağ kurma stratejisini pekiştirir.","commonMistakes":"Değerlendirmeyi yalnız yazım yanlışı saymaya indirmek, içerik ve süreç sorunlarını görünmez kılar. İkinci hata, gerçekliği “hiçbir edebî anlatım kullanmamak” sanmaktır. Gerçeklik korunurken özgün benzetme ve seçilmiş ayrıntı kullanılabilir; sorun, yaşanmamış olayı gerçekmiş gibi eklemektir. Üçüncü hata, akran görüşünü kişisel zevk olarak bırakmak veya bütün görüşleri zorunlu değişiklik saymaktır. Geri bildirim ölçüt ve kanıtla işlenmelidir. Son olarak, yalnız hataya odaklanmak güçlü stratejilerin kaybolmasına yol açar; korunacak davranış da açıkça kaydedilmelidir.","selfCheck":["Değerlendirme ölçütlerim amaç, gerçeklik, yaratıcılık, yapı ve dil alanlarını kapsıyor mu?","İlk plan, taslak, kontrol listesi ve son metinden süreç kanıtı topladım mı?","Beğeni ve eleştirilerimi belirli cümle veya paragraf kanıtıyla gerekçelendirdim mi?","Yaratıcı anlatımın yaşanmışlık sınırını koruduğunu denetledim mi?","Karşılaştığım zorluğun yalnız sonucunu değil nedenini de belirledim mi?","Akran görüşünü kabul, uyarlama veya gerekçeli ret kararıyla işledim mi?","Ölçülebilir düzeltme hedefleri ve koruyacağım olumlu davranışlar belirledim mi?","Paylaşım öncesinde kişisel veri, izin ve resmî ortam uygunluğunu kontrol ettim mi?","Aşağıdaki görsele göre anlatılan kavramın temel ilişkilerini inceleyiniz."],"priorKnowledge":"Bu konuyu çalışmadan önce ilgili temel kavramları ve önceki öğrenmelerini hatırla.","workedExamples":["Çözümlü örnek 1 — Durum: TDE4.4 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki birinci çözümlü örneği adımlarıyla incele. Önce verilen kanıt ile TDE4.4 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Yazma ile ilgili tek bir örneği bütün durumlara genellemek.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır.","Çözümlü örnek 2 — Durum: TDE4.4 kazanımını yeni bir örnekte uygulama. Çözüm: Konu anlatımındaki ikinci çözümlü örneği farklı bir durumda uygula. Önce verilen kanıt ile TDE4.4 hedefinin ölçütü eşleştirilir; ardından sonuç yalnız bu kanıtın izin verdiği kapsamda yazılır. 'Kanıtın söylemediği bir ayrıntıyı varsaymak.' yorumu, koşulu ya da kanıt sınırını ihlal ettiği için elenir. Son kontrol, gerekçenin duruma özgü bilgiyi açıkça kullanmasıdır."],"summary":"Öz Yaşam Öyküsü Yazma Sürecini Değerlendirme: TDE4.4","figureNote":"Aşağıdaki görsele göre temel ilişkileri incele."},"summary":"Öz Yaşam Öyküsü Yazma Sürecini Değerlendirme: TDE4.4","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e72f8547905ad878bee2d00abbd35a0b66c7e7e7e0d58905c2eeddf11c95352f","reviewDecisionSha256":"a92fa35655aa17b1720015e4cce5049cc380660d180828f3837ddd8802d7cd97","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e72f8547905ad878bee2d00abbd35a0b66c7e7e7e0d58905c2eeddf11c95352f","reviewedHash":"sha256:e72f8547905ad878bee2d00abbd35a0b66c7e7e7e0d58905c2eeddf11c95352f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a92fa35655aa17b1720015e4cce5049cc380660d180828f3837ddd8802d7cd97; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.n054","contentProjectionSha256":"e72f8547905ad878bee2d00abbd35a0b66c7e7e7e0d58905c2eeddf11c95352f","reviewDecisionSha256":"a92fa35655aa17b1720015e4cce5049cc380660d180828f3837ddd8802d7cd97","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q001","familyId":"tr-g09-tde-qf-001","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, “Okulda ortak çalışma alanları nasıl düzenlenmeli?” başlıklı kısa bir mülakatı dinleyecektir. Dinleme başlamadan önce süreci yönetmeye uygun ilk işlem hangisidir?","choices":["Mülakatta önerilen düzenlemeleri ve bu önerilerin gerekçelerini belirlemeyi amaç olarak yazmak","Konuşmacının bütün sözlerini doğru kabul edeceğine karar vermek","Mülakat bittikten sonra başlıktan hareketle içerik tahmini yapmak","Amaç belirlemeden duyduğu her cümleyi aynı ayrıntıyla yazmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Amaç belirleme: Dinleme başlamadan önce neyin bulunacağını açık ve ölçülebilir biçimde belirler; sonraki not seçimini yönlendirir.","Eleştirel dinleme yanılgısı: Her sözü baştan doğru saymak bir dinleme amacı oluşturmaz ve bilgiyi kanıtla değerlendirmeyi engeller.","Zamanlama hatası: Başlık ve görselden tahmin dinleme öncesinde yapılmalıdır; mülakat bittikten sonra yapılan işlem hazırlık değildir.","Seçimsiz not alma hatası: Amaç olmadan her cümleyi eşit ayrıntıyla yazmak önemli bilgi ile ayrıntıyı ayırmayı güçleştirir."],"explanation":"TDE1.1.1 kapsamında ilk karar dinleme/izleme amacıdır. “Önerileri ve gerekçelerini belirlemek” ifadesi öğrencinin neyi arayacağını somutlaştırır. Amaç belirlendikten sonra başlık ve görselden tahmin yapılabilir, uygun not alma yöntemi seçilebilir ve süreç kurallarla sürdürülebilir.","difficultyReason":"Soru, dinleme öncesi işlemler arasından amaç belirlemeyi tek adımda tanımayı gerektirir. Çeldiricilerden ikisi dinlemeyle ilgili görünse de biri yanlış zamanda, diğeri amaçsız biçimde uygulanmaktadır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0001","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ad499978e5f9f78163b60df65e636f3bc514387a3212c32e56ced05b42c55e2f","reviewDecisionSha256":"49c56633270ba460a214ffe8567acdfd3fe14466536844667d55049e28f4ee4a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ad499978e5f9f78163b60df65e636f3bc514387a3212c32e56ced05b42c55e2f","reviewedHash":"sha256:ad499978e5f9f78163b60df65e636f3bc514387a3212c32e56ced05b42c55e2f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:49c56633270ba460a214ffe8567acdfd3fe14466536844667d55049e28f4ee4a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q001","contentProjectionSha256":"ad499978e5f9f78163b60df65e636f3bc514387a3212c32e56ced05b42c55e2f","reviewDecisionSha256":"49c56633270ba460a214ffe8567acdfd3fe14466536844667d55049e28f4ee4a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q002","familyId":"tr-g09-tde-qf-001","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Deniz’in amacı, bir mülakattaki sorular ile yanıtların gerçekten birbiriyle ilgili olup olmadığını izlemektir. Hangi not alma düzeni bu amaca en uygundur?","choices":["Konuşmanın her cümlesini saat sırasıyla tam yazdığı tek sütunlu bir sayfa","Her satırında “Soru / Yanıtın ilgili bölümü / İlişki notu” bulunan üç sütunlu bir çizelge","Yalnız bilmediği sözcükleri topladığı alfabetik bir liste","Konuşmacının jestlerini beğenip beğenmediğini yazdığı bir duygu günlüğü"],"correct":1,"distractorWhy":["Amaç-yöntem uyumsuzluğu: Tam döküm çok veri toplar ancak soru ile yanıt arasındaki bağı görünür bir ölçütle eşleştirmez.","Doğru — İşlevsel not alma: Üç sütun, soruyu yanıtın ilgili kanıtıyla yan yana getirir ve tutarlılık değerlendirmesine doğrudan hizmet eder.","Dar kapsam hatası: Sözcük listesi söz varlığı çalışmasına yarar; soru-içerik tutarlılığını izlemek için gerekli iki birimi karşılaştırmaz.","Ölçüt kayması: Jestlere yönelik kişisel beğeni, sorunun yanıtlanıp yanıtlanmadığına ilişkin metinsel kanıt sağlamaz."],"explanation":"Dinleme yöntemi ve not biçimi amaçla uyumlu seçilmelidir. Deniz’in amacı soru-yanıt ilişkisini denetlemek olduğundan her soruyu, yanıtın ilgili bölümünü ve bu ilişkiye ilişkin kısa değerlendirmeyi aynı satırda göstermesi gerekir. Bu nedenle üç sütunlu çizelge en işlevsel seçenektir.","difficultyReason":"Öğrenci verilen amacı uygun bir not yapısıyla eşleştirmelidir. Tek sütunlu tam döküm yakın bir çeldiricidir; bilgi toplasa da hedeflenen karşılaştırmayı yapılandırmaz.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0002","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3cda4e55cee0abfcc157f4da90d4798b2c0c21b6835a0677516f3f700eeb6a34","reviewDecisionSha256":"88a3f0f69abd3b7cf1363ae601f437295343b47694d7a67b7830e014d0e56a01","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3cda4e55cee0abfcc157f4da90d4798b2c0c21b6835a0677516f3f700eeb6a34","reviewedHash":"sha256:3cda4e55cee0abfcc157f4da90d4798b2c0c21b6835a0677516f3f700eeb6a34","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:88a3f0f69abd3b7cf1363ae601f437295343b47694d7a67b7830e014d0e56a01; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q002","contentProjectionSha256":"3cda4e55cee0abfcc157f4da90d4798b2c0c21b6835a0677516f3f700eeb6a34","reviewDecisionSha256":"88a3f0f69abd3b7cf1363ae601f437295343b47694d7a67b7830e014d0e56a01","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q003","familyId":"tr-g09-tde-qf-001","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir konuk, kendisine yöneltilen soruya ayrıntılı bir yanıt verirken dinleyici olan Ece’nin hangi davranışı dinleme/izleme ilişkisinin sürdürülmesine en uygun örnektir?","choices":["Yanıt tamamlanmadan kendi görüşünü ekleyip konuşmanın yönünü değiştirmesi","Bir sonraki soruyu hazırlamak için mevcut yanıtı dinlemeyi bırakması","Konuşmayı bölmeden beden yönelimini koruması, kısa geri bildirim işaretleri kullanması ve notunu uygun anda alması","Anladığını göstermek için her cümlenin sonunda konuşmacının son sözlerini yüksek sesle tekrarlaması"],"correct":2,"distractorWhy":["Söz kesme hatası: Konuşmacının düşüncesi tamamlanmadan araya girmek ilişkiyi ve anlam bütünlüğünü bozar.","Dikkat kopması: Sonraki soruya odaklanmak mevcut yanıtın gerekçe ve örneklerini kaçırmaya yol açar.","Doğru — İlişkiyi sürdürme: Bölmeden dinleme, dikkat gösteren ölçülü geri bildirim ve uygun zamanda not alma dinleme kurallarını birlikte uygular.","Aşırı geri bildirim hatası: Her cümleyi sesli yinelemek konuşmayı kesintiye uğratır; kısa ve yerinde geri bildirim yerine dikkat dağıtır."],"explanation":"TDE1.1.2, dinleme/izleme kurallarını uygulayarak ilişkiyi sürdürmeyi gerektirir. Ece’nin konuşmayı bölmemesi, dikkatini beden yönelimiyle göstermesi, kısa geri bildirim işaretleri kullanması ve notu düşüncenin akışını kesmeyecek anda alması bu bileşeni gözlenebilir biçimde karşılar.","difficultyReason":"Soru, soyut bir kuralı gerçek iletişim davranışlarına uygulamayı ister. Doğru seçenekte üç uyumlu davranış birlikte bulunurken çeldiriciler dinleyici etkinliği gibi görünen fakat ilişkiyi kesen eylemler içerir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0003","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8e1cf8bf72f2cd25943e4dc8968b0e3fa30bf5d62700028d6dc4869501c6a653","reviewDecisionSha256":"6f0809b2228c08c8ce6e365e00fe72194ebaa7540e90053f56f8cbf368665d72","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8e1cf8bf72f2cd25943e4dc8968b0e3fa30bf5d62700028d6dc4869501c6a653","reviewedHash":"sha256:8e1cf8bf72f2cd25943e4dc8968b0e3fa30bf5d62700028d6dc4869501c6a653","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6f0809b2228c08c8ce6e365e00fe72194ebaa7540e90053f56f8cbf368665d72; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q003","contentProjectionSha256":"8e1cf8bf72f2cd25943e4dc8968b0e3fa30bf5d62700028d6dc4869501c6a653","reviewDecisionSha256":"6f0809b2228c08c8ce6e365e00fe72194ebaa7540e90053f56f8cbf368665d72","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q004","familyId":"tr-g09-tde-qf-001","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci hazırlık kartlarını şöyle adlandırmıştır: I. Amaç belirle, II. Başlık ve görselden tahmin yaz, III. Amaca uygun strateji ile not biçimini seç, IV. Dinleme kurallarını uygulayarak sürdür. Hem işlem sırasını hem de TDE1.1’in iki süreç bileşenini doğru gösteren açıklama hangisidir?","choices":["I → III → II; ardından IV uygulanır çünkü tahmin ancak strateji seçildikten sonra yapılır.","II → I → IV → III uygulanır; ilk iki kart seçim yapmayı, son iki kart ilişkiyi sürdürmeyi gösterir.","I → II → IV → III uygulanır; dinleme kuralları, yöntem ve strateji seçilmeden önce tamamlanır.","I → II → III; ardından IV uygulanır. İlk üç kart seçim yapmayı, IV. kart ilişkiyi sürdürmeyi gösterir."],"correct":3,"distractorWhy":["Sıra hatası: Strateji, amaç ve ön tahminler belirlendikten sonra seçilmelidir; II ile III yer değiştirmiştir.","Bileşen ve sıra hatası: Amaç tahminden önce gelmeli, strateji dinleme sürerken değil öncesinde seçilmelidir; IV de ilişkiyi sürdürme davranışıdır.","Yöntemden önce uygulama hatası: Dinleme kurallarını sürdürmek için önce amaca uygun yöntem ve strateji seçilmiş olmalıdır.","Doğru — Sıralı bileşen eşleştirmesi: Amaç, tahmin ve strateji seçimi TDE1.1.1’i; kurallarla sürdürme ise TDE1.1.2’yi karşılar."],"explanation":"Dinlemeyi yönetme önce “seçim yapar” bileşeniyle başlar: amaç belirlenir, başlık ve görsellerden geçici tahmin oluşturulur, uygun yöntem ve strateji seçilir. Süreç başladıktan sonra dinleme kuralları uygulanarak ilişki sürdürülür. Bu nedenle doğru sıra I–II–III–IV, doğru gruplama ise ilk üç kartın seçim, son kartın sürdürme olmasıdır.","difficultyReason":"Öğrenci dört işlemi yalnız sıralamakla kalmaz, bunları iki süreç bileşeni altında da doğru sınıflandırır. Çeldiriciler bazı doğru adımları koruyup zamanlarını veya bileşenlerini değiştirerek yakınlık oluşturur.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0004","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d41a6ec8085ede2f55c58b15f2544bb98744e4b35aa0f19e66b36dc21da412a5","reviewDecisionSha256":"e3da4a1f36e8ef78147b6dd3d62cf3385bc676c1a7957ee6ba9811dbd00aa9a9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d41a6ec8085ede2f55c58b15f2544bb98744e4b35aa0f19e66b36dc21da412a5","reviewedHash":"sha256:d41a6ec8085ede2f55c58b15f2544bb98744e4b35aa0f19e66b36dc21da412a5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e3da4a1f36e8ef78147b6dd3d62cf3385bc676c1a7957ee6ba9811dbd00aa9a9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q004","contentProjectionSha256":"d41a6ec8085ede2f55c58b15f2544bb98744e4b35aa0f19e66b36dc21da412a5","reviewDecisionSha256":"e3da4a1f36e8ef78147b6dd3d62cf3385bc676c1a7957ee6ba9811dbd00aa9a9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q005","familyId":"tr-g09-tde-qf-001","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Mert’in amacı, bir mülakatta sunulan önerileri ve bu önerilerin gerekçelerini belirlemektir. Mert, bütün cümleleri sözcüğü sözcüğüne yazmayı ve anlamadığı her noktada konuğun sözünü kesmeyi planlamıştır. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi iki sorunu da gidererek TDE1.1 sürecini bütünüyle güçlendirir?","choices":["Önceden iki ön soru yazmak; “Öneri / Gerekçe / Örnek” çizelgesi kullanmak; açıklama gereken yeri işaretleyip uygun geçişte sormak; dinleme kurallarını sürdürmek","Öneri ve gerekçe amacından vazgeçip yalnız ses tonunu puanlamak; yine bütün cümleleri tam yazmak","Başlıktan yaptığı ilk tahmini kesin doğru kabul etmek ve bu tahmine uymayan sözleri not etmemek","Hiç not almamak, konuşma bittiğinde yalnız ilk izlenimini tek cümleyle yazmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Bütünleşik onarım: Ön sorular ve çizelge amaçla uyumlu seçimi; uygun anda soru sorma ve kuralları koruma ilişkiyi sürdürmeyi birlikte sağlar.","Amaç değiştirme hatası: Ses tonu puanlamak verilen bilgi hedefini terk eder; tam dökümün seçicilik sorununu da çözmez.","Doğrulama yanlılığı: Tahmini kesin sonuç sayıp aykırı kanıtı dışlamak, tahminin dinleme sonunda sınanması ilkesine aykırıdır.","Kanıtsız izlenim hatası: Not almamak öneri-gerekçe bağını göstermeyi imkânsızlaştırır; ilk izlenim süreç kanıtının yerini tutmaz."],"explanation":"Mert’in iki temel sorunu vardır: not alma yöntemi amacına göre seçici değildir ve sık sık söz kesmesi ilişkiyi bozar. “Öneri / Gerekçe / Örnek” çizelgesi aranan bilgiyi yapılandırır; ön sorular dinleme odağını netleştirir. Açıklama gerektiren yeri işaretleyip uygun geçişte sormak ise hem merakı korur hem dinleme kurallarını ihlal etmez.","difficultyReason":"Soru, bir plandaki amaç-yöntem uyumsuzluğu ile iletişim kuralı ihlalini birlikte teşhis etmeyi gerektirir. Doğru seçenek hazırlık, strateji, not alma ve ilişkiyi sürdürme boyutlarının dördünü birden onarır; diğerleri yalnız yüzeysel veya yanlış bir değişiklik yapar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0005","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0cc47e11e9831d72702239a8e851a526cf369921e6f7bb8a2aeeb9239ca4f2cf","reviewDecisionSha256":"715825a111daeeeb1caad9d2427bdea13fd5fee944e2afffe2b497a7b53e1f1f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0cc47e11e9831d72702239a8e851a526cf369921e6f7bb8a2aeeb9239ca4f2cf","reviewedHash":"sha256:0cc47e11e9831d72702239a8e851a526cf369921e6f7bb8a2aeeb9239ca4f2cf","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:715825a111daeeeb1caad9d2427bdea13fd5fee944e2afffe2b497a7b53e1f1f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q005","contentProjectionSha256":"0cc47e11e9831d72702239a8e851a526cf369921e6f7bb8a2aeeb9239ca4f2cf","reviewDecisionSha256":"715825a111daeeeb1caad9d2427bdea13fd5fee944e2afffe2b497a7b53e1f1f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q006","familyId":"tr-g09-tde-qf-002","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Bir Sözü İncelten Nedir?” başlıklı özgün bir mülakatı dinleyecek öğrenci için tema bağlamına en uygun dinleme amacı hangisidir?","choices":["Konuşmacının kullandığı bütün sözcükleri alfabetik sıraya koymak","Konuşmacının saygılı ve açık anlatımı hangi dil seçimleriyle kurduğunu, verdiği örneklerle birlikte belirlemek","Mülakatın kaç saniye sürdüğünü ölçmek","Konuşmacının kıyafetinden kişiliği hakkında karar vermek"],"correct":1,"distractorWhy":["Biçimsel listeleme hatası: Sözcükleri alfabetik dizmek, dil seçimlerinin iletişim üzerindeki etkisini açıklamaz.","Doğru — Tema odaklı amaç: Saygılı ve açık söyleyişi oluşturan dil seçimlerini örnek kanıtlarla belirlemeyi hedefler.","Ölçüt daralması: Süreyi ölçmek teknik bir veri sağlar ancak “Sözün İnceliği” bağlamındaki anlatım etkisini incelemez.","Kanıtsız kişilik çıkarımı: Kıyafetten kişilik yargısına varmak mülakatın dilsel içeriğine dayanmaz."],"explanation":"Tema aktarımında amaç, dinleme yönetimi becerisini “Sözün İnceliği”nin dil odağıyla birleştirmelidir. Saygılı ve açık anlatımın hangi sözcük, ifade ve örneklerle kurulduğunu belirlemek hem ölçülebilir hem de içerikle doğrudan ilişkilidir.","difficultyReason":"Tek adımda tema ile uyumlu amacı tanımayı gerektirir. Diğer seçenekler gözlenebilir işler sunsa da dilin incelikli kullanımını ve metin kanıtını hedeflemez.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0006","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"960d77e27caeeeba755ea1ebb74d41be070bb9f5c7196f02f806c097c904b758","reviewDecisionSha256":"263aac18336957f3f732dbff3339ea844e944df79f0daf0e6d17dcca7033f5ac","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:960d77e27caeeeba755ea1ebb74d41be070bb9f5c7196f02f806c097c904b758","reviewedHash":"sha256:960d77e27caeeeba755ea1ebb74d41be070bb9f5c7196f02f806c097c904b758","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:263aac18336957f3f732dbff3339ea844e944df79f0daf0e6d17dcca7033f5ac; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q006","contentProjectionSha256":"960d77e27caeeeba755ea1ebb74d41be070bb9f5c7196f02f806c097c904b758","reviewDecisionSha256":"263aac18336957f3f732dbff3339ea844e944df79f0daf0e6d17dcca7033f5ac","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q007","familyId":"tr-g09-tde-qf-002","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Mülakatın başlığı “Bir Cümlenin İki Yüzü”dür. Açılış görselinde aynı isteği biri sert, diğeri ölçülü bir söyleyişle dile getiren iki konuşmacı görülmektedir. Dinleme öncesinde kurulabilecek en uygun tahmin hangisidir?","choices":["Metnin kesinlikle bir tartışma olduğunu kanıtlamak","Görseldeki iki konuşmacının bütün konularda aynı görüşte olduğunu bilmek","Aynı isteğin sözcük seçimi ve tonla farklı etkiler yaratabileceğini metnin ele alabileceğini düşünmek","Mülakatı dinlemeden hangi konuşmacının bütün yanıtlarının doğru olduğuna karar vermek"],"correct":2,"distractorWhy":["Kesinlik hatası: Başlık ve görsel tür hakkında ipucu verir ancak metni dinlemeden tartışma olduğu kanıtlanamaz.","Aşırı genelleme: Tek görsel, konuşmacıların bütün konulardaki görüş birliğine ilişkin kanıt sunmaz.","Doğru — Geçici ve kanıta açık tahmin: Görseldeki söyleyiş karşıtlığını dilin etkisine bağlar ve “ele alabilir” diyerek sınanabilir bırakır.","Önyargılı hüküm: Dinleme öncesinde kişilerin tüm yanıtlarını doğru veya yanlış ilan etmek içerik kanıtını devre dışı bırakır."],"explanation":"Başlık ve görselden hareketle kurulan tahmin, görülen ipucuyla ilişkili ve dinleme sırasında sınanabilir olmalıdır. Aynı isteğin sözcük seçimi ve tonla farklı etki yaratabileceği düşüncesi görseldeki karşıtlığı açıklar; fakat “olabilir” ifadesiyle kesin sonuç iddiasında bulunmaz.","difficultyReason":"Öğrenci görsel ipucunu tema kavramına aktarırken tahmin ile kesin yargıyı ayırmalıdır. Doğru seçenek hem ilgili hem geçici; yakın çeldiriciler ise kanıtlanmamış kesinlik taşır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0007","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"46f927841690304e9e7cf63b06d1ff029e22faadd74f419fe6d22d4286d6897d","reviewDecisionSha256":"1f3445a95cd27c28ca2d8f6be3dbf8fb0ceed431ee7dc0da2e09adfa040bbd9b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:46f927841690304e9e7cf63b06d1ff029e22faadd74f419fe6d22d4286d6897d","reviewedHash":"sha256:46f927841690304e9e7cf63b06d1ff029e22faadd74f419fe6d22d4286d6897d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1f3445a95cd27c28ca2d8f6be3dbf8fb0ceed431ee7dc0da2e09adfa040bbd9b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q007","contentProjectionSha256":"46f927841690304e9e7cf63b06d1ff029e22faadd74f419fe6d22d4286d6897d","reviewDecisionSha256":"1f3445a95cd27c28ca2d8f6be3dbf8fb0ceed431ee7dc0da2e09adfa040bbd9b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q008","familyId":"tr-g09-tde-qf-002","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrenci, mülakattaki soruların hangi açık ve örtük iletileri ortaya çıkardığını izlemek istemektedir. Aşağıdaki not alma stratejilerinden hangisi bu amacı tema bağlamında en iyi karşılar?","choices":["Yalnız konuşmada geçen özel adları listelemek","Her yanıtın kaç sözcükten oluştuğunu saymak","Konuşmacının sesini beğenip beğenmediğini tek cümleyle yazmak","“Soru / Doğrudan yanıt / Sezdirilen ileti / Kanıt söz” sütunlarını kullanmak"],"correct":3,"distractorWhy":["İlgisiz veri toplama: Özel adlar, soru ile açık veya örtük ileti arasındaki bağı tek başına göstermez.","Nicelik-amaç karışıklığı: Sözcük sayısı yanıtın uzunluğunu verir; iletinin nasıl sunulduğunu açıklamaz.","Öznel beğeniye indirgeme: Ses beğenisi, açık ve örtük iletileri metinsel kanıtla ayırmaz.","Doğru — Kanıt temelli eşleştirme: Soru, açık yanıt, sezdirilen ileti ve kanıtı aynı satırda göstererek amacı doğrudan izlenebilir kılar."],"explanation":"Açık ve örtük iletileri izlemek için doğrudan söylenen ile sezdirilen anlamın ayrılması ve her ikisinin de soru bağlamındaki kanıtla eşleştirilmesi gerekir. Dört sütunlu düzen bu ilişkileri görünür kılar; diğer yöntemler ya ilgisiz veri toplar ya da yalnız kişisel izlenim üretir.","difficultyReason":"Soru, tema kavramlarını uygun bir bilgi düzenine dönüştürmeyi ister. Öğrenci yalnız “not alma” seçeneğini değil, açık-örtük ileti ve kanıt ilişkisini aynı yapıda taşıyan stratejiyi seçmelidir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0008","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7a5c25fc506130738e3252d5c691245851f1c4a0cd40f1254b1e857705166f92","reviewDecisionSha256":"dec7b5f1f51a6e85b5de9f24b7a3dbe874e6fc364aa844eaf073b4b08066f2ab","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7a5c25fc506130738e3252d5c691245851f1c4a0cd40f1254b1e857705166f92","reviewedHash":"sha256:7a5c25fc506130738e3252d5c691245851f1c4a0cd40f1254b1e857705166f92","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:dec7b5f1f51a6e85b5de9f24b7a3dbe874e6fc364aa844eaf073b4b08066f2ab; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q008","contentProjectionSha256":"7a5c25fc506130738e3252d5c691245851f1c4a0cd40f1254b1e857705166f92","reviewDecisionSha256":"dec7b5f1f51a6e85b5de9f24b7a3dbe874e6fc364aa844eaf073b4b08066f2ab","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q009","familyId":"tr-g09-tde-qf-002","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Ayça, “nazik söyleyişin ikna üzerindeki etkisini belirleme” amacıyla bir mülakatı dinlerken üç sütunlu not tutmaktadır; ancak her yanıtın ortasında kendi değerlendirmesini söyleyerek konuğu durdurmaktadır. Hangi düzenleme Ayça’nın amacını korurken ilişkiyi de sürdürmesini sağlar?","choices":["Değerlendirmesini kısa işaretlerle not etmek, yanıt bitene kadar dinlemek ve açıklama sorusunu uygun geçişte yöneltmek","Not almayı bırakıp daha sık araya girerek kendi görüşünü ayrıntılandırmak","Konukla aynı fikirde olduğunu göstermek için her cümleyi onaylamak","Mülakatın başlığını değiştirmek ve dinleme amacını konuşma tamamlandıktan sonra belirlemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Amaç ve ilişki dengesi: İşaretleme değerlendirme ihtiyacını korur; yanıtı tamamlatmak ve uygun geçişi beklemek dinleme kurallarını sürdürür.","Söz alma baskınlığı: Daha sık araya girmek dinleyiciyi konuşmacıya dönüştürür ve kanıt toplamayı azaltır.","Koşulsuz onay yanılgısı: Her cümleyi onaylamak etkin dinleme değildir; değerlendirmeyi kanıttan bağımsız hâle getirir.","Zamanlama ve amaç kaybı: Amaç dinleme öncesinde belirlenmelidir; başlığı sonradan değiştirmek mevcut içeriği yönetmez."],"explanation":"Ayça’nın not yöntemi amacına uygundur; sorun, değerlendirmeyi yanıtın ortasında sözlü olarak vermesidir. Kısa işaretler kullanması düşüncesini kaybetmesini önler. Yanıtı tamamlanana kadar dinleyip soruyu uygun geçişte sorması ise hem kanıt toplamayı hem iletişim ilişkisinin sürmesini sağlar.","difficultyReason":"Öğrenci bir plandaki doğru unsur ile hatalı davranışı ayırmalı, doğru unsuru bozmadan yalnız gerekli düzeltmeyi seçmelidir. Çeldiriciler etkinlik görüntüsü verse de ya amacı geciktirir ya ilişkiyi daha fazla bozar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0009","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6863cd378e35f35c85d9ee2b4a2c9c65807cdf016c4bb4ede43fa092c482237e","reviewDecisionSha256":"5acc80128276e5ca8cac2572cb274fe77d4c85a037e26f5f7e69dfd3df7ee4d2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6863cd378e35f35c85d9ee2b4a2c9c65807cdf016c4bb4ede43fa092c482237e","reviewedHash":"sha256:6863cd378e35f35c85d9ee2b4a2c9c65807cdf016c4bb4ede43fa092c482237e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5acc80128276e5ca8cac2572cb274fe77d4c85a037e26f5f7e69dfd3df7ee4d2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q009","contentProjectionSha256":"6863cd378e35f35c85d9ee2b4a2c9c65807cdf016c4bb4ede43fa092c482237e","reviewDecisionSha256":"5acc80128276e5ca8cac2572cb274fe77d4c85a037e26f5f7e69dfd3df7ee4d2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q010","familyId":"tr-g09-tde-qf-002","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n001","noteKey":"tr.g09.tde.n001","objective":"TDE1.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir sınıf, “Günlük dil ile edebî söyleyiş arasındaki geçiş” konulu özgün bir mülakatı izleyecektir. Aşağıdaki öğrenci planlarından hangisi TDE1.1’i tema bağlamına en eksiksiz aktarır?","choices":["Başlıktan çıkardığı sonucu kesin doğru sayar; yalnız bu sonucu destekleyen sözleri yazar; anlamadığı anda konuşmayı keser.","Amacını “dil seçimlerinin etkiyi nasıl değiştirdiğini belirlemek” diye yazar; başlık ve görselden iki geçici tahmin ile iki ön soru oluşturur; “İfade / Etki / Örnek” çizelgesini seçer; açıklama gerektiren yeri işaretleyip uygun anda sorar.","Amaç belirlemez; konuşma bittiğinde aklında kalan ilk cümleyi özet sayar.","Yalnız konuşmacının duruşunu puanlar; içeriğe ilişkin not almaz; her sessizlikte yeni bir soru sorar."],"correct":1,"distractorWhy":["Doğrulama yanlılığı ve söz kesme: Tahmini sonuç saymak aykırı kanıtı dışlar; anında kesmek ilişkiyi zedeler.","Doğru — Tam transfer: Ölçülebilir amaç, geçici tahmin, ön soru, amaca uygun çizelge ve uygun zamanda soru sorma TDE1.1’in bütün kararlarını tema içeriğiyle birleştirir.","Plansız dinleme hatası: Amaç ve strateji olmadan ilk hatırlanan cümle, seçilmiş kanıt veya güvenilir özet değildir.","İçerik dışı ölçüt ve aşırı müdahale: Duruş puanı dil etkisini ölçmez; her sessizlikte soru sormak konuşma akışını yönetmek yerine bozar."],"explanation":"Eksiksiz plan, TDE1.1.1’deki amaç, başlık/görsel tahmini ve yöntem-strateji seçimini; TDE1.1.2’deki kurallarla sürdürmeyi birlikte göstermelidir. İkinci seçenek bunların her birini “Sözün İnceliği” bağlamındaki ifade-etki ilişkisine bağlar ve tahminleri sınanabilir tutar.","difficultyReason":"Dört plan, birden çok süreç unsurunun farklı birleşimlerini içerir. Öğrenci amaç uygunluğu, tahminin geçiciliği, not yapısının işlevi ve iletişim kuralını aynı anda denetleyerek tek eksiksiz planı seçmelidir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0010","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"97132918aa57b4eb9ef6b6eea5d5e87eb52ecb2a891e118746074531bd897989","reviewDecisionSha256":"fa5091abd1171033e3b0492dbb3bcf5b58426bb530b80ad3f2b8476fc88af9b5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:97132918aa57b4eb9ef6b6eea5d5e87eb52ecb2a891e118746074531bd897989","reviewedHash":"sha256:97132918aa57b4eb9ef6b6eea5d5e87eb52ecb2a891e118746074531bd897989","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fa5091abd1171033e3b0492dbb3bcf5b58426bb530b80ad3f2b8476fc88af9b5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q010","contentProjectionSha256":"97132918aa57b4eb9ef6b6eea5d5e87eb52ecb2a891e118746074531bd897989","reviewDecisionSha256":"fa5091abd1171033e3b0492dbb3bcf5b58426bb530b80ad3f2b8476fc88af9b5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q011","familyId":"tr-g09-tde-qf-003","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki özgün mülakat bölümünü dinlediğini düşün: “Sunucu: Yanıtınızı biraz somutlaştırır mısınız? Konuk: Elbette; ‘düzenli çalışmak’ derken her gün yirmi dakika okuma yapmayı kastediyorum.” Bu bağlamda “somutlaştırmak” sözcüğü hangi anlama gelmektedir?","choices":["Yanıtı daha kısa hâle getirmek","Konuyu başka bir alana taşımak","Genel bir sözü belirgin bir örnekle açıklamak","Söyleyişi daha duygulu kılmak"],"correct":2,"distractorWhy":["Kısaltma yanılgısı: Konuk yanıtı azaltmıyor; “her gün yirmi dakika” ayrıntısıyla genişletiyor.","Konu değiştirme hatası: Örnek, “düzenli çalışma” konusunu sürdürür; başka bir alana geçmez.","Doğru — Bağlamdan anlam: Genel “düzenli çalışma” ifadesi ölçülebilir bir günlük okuma örneğiyle belirginleştirilmiştir.","Duygu ekleme yanılgısı: Cümlede duygusal yoğunluk değil, açıklayıcı ve gözlenebilir ayrıntı artmıştır."],"explanation":"Sözcüğün anlamı çevresindeki ifadelerden çıkarılır. Konuk, “düzenli çalışmak” gibi genel bir sözü “her gün yirmi dakika okuma” ayrıntısıyla açıklamaktadır. Bu nedenle somutlaştırmak, genel ifadeyi belirgin örnek veya ayrıntıyla anlaşılır kılmaktır.","difficultyReason":"Tek bir bağlam ipucundan sözcük anlamı belirlenir. Doğru cevap, konuk yanıtındaki genel ifade ile ölçülebilir örnek arasındaki doğrudan ilişkiye dayanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0011","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"df78c28ae700e7e6935546484bc0b7fd90842ea1a21fd5cfa996b75c48fa2e32","reviewDecisionSha256":"3c61fbc8b3957bd757e877247a0616491a7f5f5f108858220282e737007242b9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:df78c28ae700e7e6935546484bc0b7fd90842ea1a21fd5cfa996b75c48fa2e32","reviewedHash":"sha256:df78c28ae700e7e6935546484bc0b7fd90842ea1a21fd5cfa996b75c48fa2e32","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3c61fbc8b3957bd757e877247a0616491a7f5f5f108858220282e737007242b9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q011","contentProjectionSha256":"df78c28ae700e7e6935546484bc0b7fd90842ea1a21fd5cfa996b75c48fa2e32","reviewDecisionSha256":"3c61fbc8b3957bd757e877247a0616491a7f5f5f108858220282e737007242b9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q012","familyId":"tr-g09-tde-qf-003","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Özgün mülakat yanıtı şöyledir: “Atölyeye on iki öğrenci katıldı. Üç grup oluşturduk. Çalışma sonunda her grup kısa bir sunum yaptı.” Bu yanıtta açıkça sunulan bilgi hangisidir?","choices":["Öğrencilerin tamamı atölyeye gönüllü katılmıştır.","Her grupta eşit sayıda öğrenci vardır.","Sunumların her biri beş dakika sürmüştür.","Her grup çalışma sonunda kısa bir sunum yapmıştır."],"correct":3,"distractorWhy":["Ek bilgi uydurma: Katılımın gönüllü olup olmadığı metinde belirtilmemiştir.","Eşit dağılım varsayımı: On iki öğrenci ve üç grup bilgisi vardır; grupların eşit kurulduğu açıkça söylenmemiştir.","Süre uydurma: Sunumların kısa olduğu belirtilse de beş dakika sürdüğüne ilişkin veri yoktur.","Doğru — Açık bilgi: “Her grup kısa bir sunum yaptı” yargısı yanıtta doğrudan ifade edilmiştir."],"explanation":"Açık bilgi, dinlenen metinde doğrudan söylenen ve ek varsayım gerektirmeyen bilgidir. Dördüncü seçenek yanıtın son cümlesini anlamını değiştirmeden aktarır. Diğer seçenekler gönüllülük, eşitlik veya süre gibi metinde bulunmayan ayrıntılar ekler.","difficultyReason":"Öğrenci doğrudan bilgi ile makul görünen çıkarımı ayırmalıdır. “On iki öğrenci–üç grup” verisinden eşit grup sonucu çıkarma çeldiricisi, metinde söylenmeyeni eklemeyi sınar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0012","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b0fa12ddff3aae631ce73a29cedaf304f09f982f3b3ce6dfe6ec582f17c464c6","reviewDecisionSha256":"de3eca98b02240c40c9df335b48f1fc409b6a18d9b2cf47c2950303ad3fed00b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b0fa12ddff3aae631ce73a29cedaf304f09f982f3b3ce6dfe6ec582f17c464c6","reviewedHash":"sha256:b0fa12ddff3aae631ce73a29cedaf304f09f982f3b3ce6dfe6ec582f17c464c6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:de3eca98b02240c40c9df335b48f1fc409b6a18d9b2cf47c2950303ad3fed00b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q012","contentProjectionSha256":"b0fa12ddff3aae631ce73a29cedaf304f09f982f3b3ce6dfe6ec582f17c464c6","reviewDecisionSha256":"de3eca98b02240c40c9df335b48f1fc409b6a18d9b2cf47c2950303ad3fed00b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q013","familyId":"tr-g09-tde-qf-003","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mülakat yanıtı şöyledir: “İyi bir soru, konuşmacıyı tek kelimelik yanıta sıkıştırmaz; gerekçesini açmasına alan verir. Bu yüzden görüşmelerimde ‘Neden?’ ve ‘Nasıl?’ sorularına yer açarım.” Bu parçanın ana düşüncesi hangisidir?","choices":["Açık uçlu sorular, konuşmacının düşüncesini gerekçeleriyle geliştirmesine yardımcı olur.","En etkili mülakatlar yalnız tek kelimelik yanıtlardan oluşur.","Bir mülakatta önemli olan yalnız konuşma süresini uzatmaktır.","Mülakat soruları hazırlık yapılmadan anlık olarak seçilmelidir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Ana düşünce: İlk cümledeki ilke ile “Neden/Nasıl” örneklerini ortak bir yargıda birleştirir.","Karşıt anlam hatası: Parça tek kelimelik yanıtı sınırlayıcı bulur; bu seçenek metnin yönünü tersine çevirir.","Amaç kayması: Parçada süre değil, gerekçenin açılması ve düşüncenin geliştirilmesi vurgulanır.","Desteksiz çıkarım: Soruların hazırlıksız seçilmesi söylenmez; verilen örnekler bilinçli soru tercihine işaret eder."],"explanation":"Ana düşünce, parçadaki bütün ayrıntıları kapsayan temel yargıdır. Konuşmacı tek kelimelik yanıtı sınırlayıcı bulmakta ve “Neden?” ile “Nasıl?” sorularının gerekçeyi açtığını belirtmektedir. Bu iki kanıt, açık uçlu soruların düşünceyi geliştirdiği sonucunu destekler.","difficultyReason":"Öğrenci iki cümledeki ilke ve örneği birleştirerek ana düşünceyi kurar. Çeldiricilerden biri metnin karşıtını, diğerleri ise yalnızca konuya yakın fakat kanıtsız yargıları sunar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0013","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5e6c835f741fd402857eef2d4b6b64fc119ad4b826a3a91dbbf4b3ce5e610010","reviewDecisionSha256":"c870e6a1cb3dbec755c4e1ebb8e8067dc47cdca602b8f1e3485fc3e85e29e558","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5e6c835f741fd402857eef2d4b6b64fc119ad4b826a3a91dbbf4b3ce5e610010","reviewedHash":"sha256:5e6c835f741fd402857eef2d4b6b64fc119ad4b826a3a91dbbf4b3ce5e610010","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c870e6a1cb3dbec755c4e1ebb8e8067dc47cdca602b8f1e3485fc3e85e29e558; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q013","contentProjectionSha256":"5e6c835f741fd402857eef2d4b6b64fc119ad4b826a3a91dbbf4b3ce5e610010","reviewDecisionSha256":"c870e6a1cb3dbec755c4e1ebb8e8067dc47cdca602b8f1e3485fc3e85e29e558","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q014","familyId":"tr-g09-tde-qf-003","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir mülakatta şu iki cümle söylenmiştir: (1) “Kulübün toplantısı salı günü yapıldı.” (2) “Toplantının en etkileyici bölümü, öğrencilerin birbirine sabırla söz vermesiydi.” Bu cümlelerin öznel-nesnel sınıflandırmasını kanıtıyla doğru yapan seçenek hangisidir?","choices":["İki cümle de nesneldir; çünkü bir mülakat içinde söylenmiştir.","Birinci cümle doğrulanabilir gün bilgisi verdiği için nesnel, ikinci cümle “en etkileyici” kişisel değerlendirmesini taşıdığı için özneldir.","Birinci cümle gün adı içerdiği için öznel, ikinci cümle öğrencilerden söz ettiği için nesneldir.","İki cümle de özneldir; çünkü konuşmacının ağzından çıkmıştır."],"correct":1,"distractorWhy":["Kaynak türü yanılgısı: Bir ifadenin mülakatta yer alması onu kendiliğinden nesnel yapmaz; dilsel ölçüte bakılmalıdır.","Doğru — Ölçütlü sınıflandırma: “Salı günü” dışarıdan doğrulanabilir; “en etkileyici” ise kişisel beğeni derecesi bildirir.","Yüzeysel sözcük sınıflandırması: Gün adı nesnelliği bozmaz; “öğrenciler” sözcüğü de “en etkileyici” yargısını nesnel kılmaz.","Konuşmacı yanılgısı: Bir kişinin söylemesi, doğrulanabilir bilgiyi öznel hâle getirmez."],"explanation":"Nesnel ifade doğrulanabilir bilgiye, öznel ifade kişisel yorum veya beğeniye dayanır. Toplantının salı günü yapılıp yapılmadığı kayıtlarla denetlenebilir. “En etkileyici bölüm” ise kişiden kişiye değişebilen bir değerlendirmedir. Dolayısıyla doğru sınıflandırma birinci nesnel, ikinci özneldir.","difficultyReason":"Soru, iki ifadeyi sınıflandırmayı ve sınıflandırmayı dilsel kanıtla gerekçelendirmeyi gerektirir. Çeldiriciler metin türü, konuşmacı veya tek sözcük üzerinden yanlış genelleme yapar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0014","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d81bc66f475f76eadb82040c04213b9531436b73c4fd64ddc12ccf3810fc313c","reviewDecisionSha256":"2ab8ba487c0ffa666c741bcfd5fdf2f2c7d46a6b7031fe70bf4234b01bf1a067","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d81bc66f475f76eadb82040c04213b9531436b73c4fd64ddc12ccf3810fc313c","reviewedHash":"sha256:d81bc66f475f76eadb82040c04213b9531436b73c4fd64ddc12ccf3810fc313c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2ab8ba487c0ffa666c741bcfd5fdf2f2c7d46a6b7031fe70bf4234b01bf1a067; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q014","contentProjectionSha256":"d81bc66f475f76eadb82040c04213b9531436b73c4fd64ddc12ccf3810fc313c","reviewDecisionSha256":"2ab8ba487c0ffa666c741bcfd5fdf2f2c7d46a6b7031fe70bf4234b01bf1a067","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q015","familyId":"tr-g09-tde-qf-003","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mülakat bölümü şöyledir: “Sunucu: Okuma alışkanlığını nasıl sürdürüyorsunuz? Konuk: Her akşam telefonu başka odaya bırakıyor, yirmi dakikayı yalnız okumaya ayırıyorum. Süre kısa görünse de düzenlilik beni ilerletiyor.” Öğrenci I, “Uzun süre okumak başarı getirir.”; Öğrenci II ise “Dikkat dağıtıcıyı uzaklaştırmak ve kısa süreyi düzenli kullanmak alışkanlığı destekler.” notunu almıştır. Anlam oluşturma bakımından en sağlam değerlendirme hangisidir?","choices":["Öğrenci I’in notu doğrudur; çünkü “yirmi dakika” uzun bir süreyi gösterir.","İki not da eşdeğerdir; ana düşünce belirlenirken metindeki ayrıntılara dayanmak gerekmez.","Öğrenci II’nin notu daha güçlüdür; telefonun uzaklaştırılması ve düzenli yirmi dakika bilgilerini ana yargıyla birleştirir, Öğrenci I ise “kısa” bilgisini tersine çevirir.","Öğrenci I’in notu daha güçlüdür; çünkü daha kısa yazılmıştır."],"correct":2,"distractorWhy":["Nicelik tersine çevirme: Konuk sürenin kısa olduğunu açıkça söyler; yirmi dakikayı “uzun” saymak metin kanıtıyla çelişir.","Kanıtsız eşdeğerlik: Ana düşünce ayrıntılardan koparılamaz; notlardan biri iki açık kanıtı korurken diğeri birini tersine çevirmektedir.","Doğru — Kanıtları bütünleştirme: İkinci not, dikkat dağıtıcıyı azaltma ve düzenlilik ayrıntılarını koruyarak konuşmacının iletisini doğru özetler.","Biçim-içerik karışıklığı: Bir notun kısa olması doğruluğunu kanıtlamaz; belirleyici olan metinle tutarlılığıdır."],"explanation":"Konuk iki uygulama söyler: telefonu uzaklaştırmak ve her akşam yirmi dakika okumak. Ayrıca ilerlemeyi uzun süreye değil düzenliliğe bağlar. Öğrenci II bu açık bilgileri ortak bir ana yargıda toplar. Öğrenci I ise “süre kısa” ifadesini “uzun süre” biçiminde tersine çevirdiği için güvenilir değildir.","difficultyReason":"Öğrenci açık bilgileri, ana düşünceyi ve iki farklı notu birlikte değerlendirmelidir. Doğru seçim yalnız özet bulmayı değil, bir nottaki anlam tersine çevirmesini kanıtla teşhis etmeyi gerektirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0015","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f1d51ccc5887d15a6bab9e38506ad7ea5e13ce879ef400b18c9e4e8c30a4e72c","reviewDecisionSha256":"3de40525fa29212292f77597e5cfb13401828cbee15ab4a94ab8793cd475a6b4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f1d51ccc5887d15a6bab9e38506ad7ea5e13ce879ef400b18c9e4e8c30a4e72c","reviewedHash":"sha256:f1d51ccc5887d15a6bab9e38506ad7ea5e13ce879ef400b18c9e4e8c30a4e72c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3de40525fa29212292f77597e5cfb13401828cbee15ab4a94ab8793cd475a6b4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q015","contentProjectionSha256":"f1d51ccc5887d15a6bab9e38506ad7ea5e13ce879ef400b18c9e4e8c30a4e72c","reviewDecisionSha256":"3de40525fa29212292f77597e5cfb13401828cbee15ab4a94ab8793cd475a6b4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q016","familyId":"tr-g09-tde-qf-004","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki mülakat cümlelerinden hangisi öznel bir değerlendirme içerir?","choices":["Çalışma saat 14.00’te başladı.","Katılımcılara iki kısa metin dağıtıldı.","Masanın üzerinde dört sözlük vardı.","Sessiz çalışma bölümü, günün en verimli anıydı."],"correct":3,"distractorWhy":["Nesnel zaman bilgisi: Başlama saati kayıtla doğrulanabilir; kişisel beğeni bildirmez.","Nesnel sayı bilgisi: Dağıtılan metin sayısı gözlenebilir ve denetlenebilir.","Nesnel varlık-sayı bilgisi: Masadaki sözlük sayısı doğrudan sayılabilir.","Doğru — Öznel üstünlük yargısı: “En verimli” ifadesi kişisel değerlendirme içerir ve herkes için aynı biçimde doğrulanamaz."],"explanation":"Öznel ifadeler kişisel değerlendirme, beğeni veya derecelendirme taşır. İlk üç seçenek saat, metin sayısı ve nesne sayısı gibi doğrulanabilir bilgiler verir. “Günün en verimli anı” ise konuşmacının yorumudur.","difficultyReason":"Soru tek ölçüte dayanarak dört kısa cümleyi ayırmayı ister. “En verimli” derecelendirmesi doğru cevabı doğrudan işaret eder; diğerleri doğrulanabilir veri içerir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0016","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"52c7603251f94e2e2aa815a4ccfa9381536a762f121aa59b77d80968108ef183","reviewDecisionSha256":"f73e112e055af01547cf36f22e2028e62d178eaac54a0dd3e476ccbc4a2f9b6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:52c7603251f94e2e2aa815a4ccfa9381536a762f121aa59b77d80968108ef183","reviewedHash":"sha256:52c7603251f94e2e2aa815a4ccfa9381536a762f121aa59b77d80968108ef183","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f73e112e055af01547cf36f22e2028e62d178eaac54a0dd3e476ccbc4a2f9b6f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q016","contentProjectionSha256":"52c7603251f94e2e2aa815a4ccfa9381536a762f121aa59b77d80968108ef183","reviewDecisionSha256":"f73e112e055af01547cf36f22e2028e62d178eaac54a0dd3e476ccbc4a2f9b6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q017","familyId":"tr-g09-tde-qf-004","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Konuk şöyle demiştir: “Kısa notlar kullanıyorum. Örneğin uzun bir konuşmada yalnız anahtar sözcükleri ve konuşmacının sunduğu iki kanıtı yazarım.” Bu yanıtta düşünceyi geliştirme yollarından hangisi kullanılmıştır?","choices":["Örnekleme","Karşılaştırma","Tanımlama","Sayısal veriden yararlanma"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Örnekleme: “Örneğin” sözüyle genel “kısa not” düşüncesinin nasıl uygulandığı somut bir durumla gösterilmiştir.","Karşılaştırma eksikliği: İki varlık veya yöntem benzerlik-farklılık ölçütüyle karşılaştırılmamıştır.","Tanım eksikliği: Kavramın zorunlu özellikleri verilmemiş; uygulamaya ilişkin bir örnek sunulmuştur.","Sayı var ama yöntem farklı: “İki kanıt” ifadesi geçse de düşüncenin temel kuruluşu sayısal kanıt değil, örnek olaydır."],"explanation":"Konuşmacı önce genel davranışını “kısa notlar kullanıyorum” diye belirtir, ardından “Örneğin” sözüyle bu davranışın bir uygulamasını verir. Bu yapı örneklemedir. Cümlede sayı bulunması tek başına sayısal veriden yararlanma yönteminin baskın olduğu anlamına gelmez.","difficultyReason":"Öğrenci belirgin bir bağlayıcıdan düşünceyi geliştirme yolunu tanır; ancak “iki kanıt” sayısı, sayısal veri seçeneğini yakın çeldirici hâline getirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0017","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"248b6fc1b8f43cc1f9348ae55a0ef8934d85a151901ce5f192ec3a18b6acc8b1","reviewDecisionSha256":"b071af1d4e504ddf24c7e81304ee11f999491278ae65f0edd671abad5b3b766b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:248b6fc1b8f43cc1f9348ae55a0ef8934d85a151901ce5f192ec3a18b6acc8b1","reviewedHash":"sha256:248b6fc1b8f43cc1f9348ae55a0ef8934d85a151901ce5f192ec3a18b6acc8b1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b071af1d4e504ddf24c7e81304ee11f999491278ae65f0edd671abad5b3b766b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q017","contentProjectionSha256":"248b6fc1b8f43cc1f9348ae55a0ef8934d85a151901ce5f192ec3a18b6acc8b1","reviewDecisionSha256":"b071af1d4e504ddf24c7e81304ee11f999491278ae65f0edd671abad5b3b766b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q018","familyId":"tr-g09-tde-qf-004","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Mülakatta sunucu, “Bir metni daha anlaşılır kılmak için hangi iki değişikliği yapıyorsunuz?” diye sormuştur. Aşağıdaki yanıtlardan hangisi soruyla içerik bakımından en tutarlıdır?","choices":["Yazmayı çocukluğumdan beri seviyorum.","Uzun cümleleri bölüyor, belirsiz zamirleri açık adlarla değiştiriyorum.","Dün okul kütüphanesinde bir öykü okudum.","Dil, insanlar arasında çok önemlidir."],"correct":1,"distractorWhy":["Geçmiş yaşantı sapması: Yazma sevgisi sorulan iki somut düzenleme işlemini yanıtlamaz.","Doğru — Soru-içerik tutarlılığı: Yanıt, anlaşılabilirliği artıran iki belirgin değişikliği doğrudan sıralar.","Konu dışı olay: Okuma eylemi, metni anlaşılır kılmak için yapılan değişiklikleri açıklamaz.","Aşırı genel yanıt: Dilin önemi bir görüş bildirir ancak sorulan iki uygulamayı vermez."],"explanation":"Soru “hangi iki değişiklik” diyerek iki somut işlem istemektedir. Uzun cümleleri bölmek ve belirsiz zamirleri açık adlarla değiştirmek hem sayı beklentisini hem içerik beklentisini karşılar. Diğer yanıtlar konuya yakın görünse de sorunun istediği işlemleri sunmaz.","difficultyReason":"Öğrenci soru kökündeki sayı ve işlem ölçütlerini birlikte izler. Çeldiriciler dil ve yazma alanında kalır; fakat doğrudan yanıt vermedikleri için dikkatli tutarlılık denetimi gerekir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0018","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"062358e8dc84fd5b1bc405009c34bf845df91f20d79c7d3b3e68cd8fba8e44e8","reviewDecisionSha256":"0589ac1324226df703106d077ea48a6682c66e682aaab48340ca754b61ed864d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:062358e8dc84fd5b1bc405009c34bf845df91f20d79c7d3b3e68cd8fba8e44e8","reviewedHash":"sha256:062358e8dc84fd5b1bc405009c34bf845df91f20d79c7d3b3e68cd8fba8e44e8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0589ac1324226df703106d077ea48a6682c66e682aaab48340ca754b61ed864d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q018","contentProjectionSha256":"062358e8dc84fd5b1bc405009c34bf845df91f20d79c7d3b3e68cd8fba8e44e8","reviewDecisionSha256":"0589ac1324226df703106d077ea48a6682c66e682aaab48340ca754b61ed864d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q019","familyId":"tr-g09-tde-qf-004","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Mülakatta konuk, “İkna gücü yalnız yüksek sesle artmaz; açık gerekçe ve somut örnek düşünceyi güçlendirir. Soruyu doğrudan yanıtlamak da güven oluşturur.” demiştir. Öğrenci A, “Ses yükselince ikna artar.”; Öğrenci B ise “Açık gerekçe, somut örnek ve doğrudan yanıt ikna ile güveni destekler.” notunu almıştır. En gerekçeli geri bildirim hangisidir?","choices":["Öğrenci A daha doğrudur; çünkü “yüksek ses” sözü metinde geçmektedir.","İki not da yanlıştır; çünkü bir mülakattan ana düşünce çıkarılamaz.","Öğrenci B’nin notu metinle tutarlıdır; Öğrenci A, “yalnız yüksek sesle artmaz” ifadesini tersine çevirerek anlamı bozmuştur.","Öğrenci A ile B eşdeğerdir; notların kanıtla ilişkilendirilmesine gerek yoktur."],"correct":2,"distractorWhy":["Anahtar sözcük tuzağı: Bir sözün geçmesi, çevresindeki olumsuzluk ve sınırlama anlamı yok sayıldığında doğru not oluşturmaz.","Tür yanılgısı: Mülakatlarda da açık bilgi ve ana düşünce belirlenebilir; metin türü çıkarımı engellemez.","Doğru — Gerekçeli karşılaştırma: B üç destek unsurunu korur; A ise “artmaz” yargısını “artar” biçiminde tersine çevirmiştir.","Kanıtı önemsiz sayma: Notların eşdeğerliği biçime değil, dinlenen içerikle anlam tutarlılığına bağlıdır."],"explanation":"Konuk, yüksek sesin tek başına ikna sağlamadığını söylemekte; açık gerekçe, somut örnek ve doğrudan yanıtı olumlu unsurlar olarak sunmaktadır. Öğrenci B bu ilişkileri doğru korur. Öğrenci A yalnız “yüksek ses” sözünü çekip olumsuzluğu attığı için metnin iletisini tersine çevirir.","difficultyReason":"Soru, iki öğrenci notunu dinlenen cümlenin olumsuzluk yapısı ve destek unsurlarıyla karşılaştırmayı gerektirir. Yakın çeldirici, metindeki bir anahtar sözcüğün tek başına yeterli kanıt olduğu yanılgısına dayanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0019","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2855af1aff2b30d8ea9a1340681c8cc4d3d24519cb6402584b52cb7d882c9404","reviewDecisionSha256":"92e4c5962a5c9fdc03994630b835ce802d5601b4d51f86836a60b83a3ad403d7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2855af1aff2b30d8ea9a1340681c8cc4d3d24519cb6402584b52cb7d882c9404","reviewedHash":"sha256:2855af1aff2b30d8ea9a1340681c8cc4d3d24519cb6402584b52cb7d882c9404","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:92e4c5962a5c9fdc03994630b835ce802d5601b4d51f86836a60b83a3ad403d7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q019","contentProjectionSha256":"2855af1aff2b30d8ea9a1340681c8cc4d3d24519cb6402584b52cb7d882c9404","reviewDecisionSha256":"92e4c5962a5c9fdc03994630b835ce802d5601b4d51f86836a60b83a3ad403d7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q020","familyId":"tr-g09-tde-qf-004","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n002","noteKey":"tr.g09.tde.n002","objective":"TDE1.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mülakat bölümü şöyledir: “Sunucu: Okul panosundaki duyuruları daha anlaşılır hâle getirmek için ne yaptınız? Konuk: Önce uzun cümleleri kısalttık. Sonra ‘yakında’ gibi belirsiz zaman sözleri yerine tarih yazdık. Geçen ay yaptığımız ölçümde öğrencilerin doğru anlama oranı yüzde 58’den yüzde 81’e çıktı. Bana göre en önemli değişim, okurun ne yapacağını ilk cümlede görmesiydi.” Bu bölüme ilişkin en kapsamlı ve doğru çözümleme hangisidir?","choices":["Yanıt soruyla ilgisizdir; çünkü pano sözcüğü yalnız soruda geçmektedir.","Yanıttaki bütün ifadeler özneldir; çünkü konuşmacı kendi çalışmasını anlatmaktadır.","Yüzde bilgisi tek başına ana düşüncedir; cümleleri kısaltma ve tarih yazma ayrıntıları önemsizdir.","Yanıt soruyla tutarlıdır; ilk iki cümle yapılan açık değişiklikleri, yüzde verisi sonuçtaki artışı gösterir; “bana göre en önemli” bölümü ise öznel değerlendirmedir."],"correct":3,"distractorWhy":["Yüzeysel sözcük eşleme hatası: Yanıt “duyuru”yu tekrar etmese de cümle kısaltma ve tarih yazma işlemleri sorudaki anlaşılabilirlik amacına doğrudan bağlıdır.","Konuşmacı kaynağı yanılgısı: Bir kişinin kendi deneyimini anlatması, tarih ve yüzde gibi doğrulanabilir bilgileri öznel yapmaz.","Ana düşünceyi tek veriye indirgeme: Yüzde artışı sonucu destekler; yapılan iki düzenleme neden/uygulama kanıtı olarak anlam bütünlüğünün parçasıdır.","Doğru — Çok ölçütlü çözümleme: Soru-yanıt tutarlılığı, açık işlemler, sayısal destek ve öznel yargı ayrı ayrı doğru belirlenmiştir."],"explanation":"Konuk, duyuruları anlaşılır kılmak için iki işlem açıklar: uzun cümleleri kısaltmak ve belirsiz zaman sözlerini tarihle değiştirmek. Yüzde 58’den 81’e yükseliş, bu düzenlemelerin sonucuna ilişkin nesnel bir destek sunar. “Bana göre en önemli” ifadesi ise kişisel öncelik bildirdiği için özneldir. Bu nedenle dördüncü seçenek bütün kanıt türlerini doğru ayırır.","difficultyReason":"Öğrenci aynı yanıtta soru-içerik tutarlılığını, açık bilgiyi, sayısal düşünceyi geliştirme yolunu ve öznel ifadeyi birlikte çözümlemelidir. Diğer seçenekler tek bir yüzey özelliğini bütün metne geneller.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0020","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"42d7fe1b1bc87f34a835a00b7bd2652ba134f45c7567e7dbd779dd06236fbab2","reviewDecisionSha256":"515541313118c0b610c27f9828b9978cfa53c5fc87359c9cddc01754670f66da","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:42d7fe1b1bc87f34a835a00b7bd2652ba134f45c7567e7dbd779dd06236fbab2","reviewedHash":"sha256:42d7fe1b1bc87f34a835a00b7bd2652ba134f45c7567e7dbd779dd06236fbab2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:515541313118c0b610c27f9828b9978cfa53c5fc87359c9cddc01754670f66da; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q020","contentProjectionSha256":"42d7fe1b1bc87f34a835a00b7bd2652ba134f45c7567e7dbd779dd06236fbab2","reviewDecisionSha256":"515541313118c0b610c27f9828b9978cfa53c5fc87359c9cddc01754670f66da","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q021","familyId":"tr-g09-tde-qf-005","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, özgün kısa bir şiirde tekrar eden “bekle” sözcüğünün ana duyguya katkısını inceleyecektir. Okumaya başlamadan önce yazabileceği en uygun okuma amacı hangisidir?","choices":["“Bekle” tekrarının şiirin duygu yönünü nasıl güçlendirdiğini belirlemek","Şiirdeki bütün sözcükleri ezberlemek","Şairin yaşamı hakkında kaynakta verilmeyen ayrıntıları tahmin etmek","Dize sayısını şiirin tek anlamı kabul etmek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Ölçülebilir okuma amacı: Belirli bir tekrar ile ana duygu arasındaki ilişkiyi incelemeyi hedefler.","Amaç daralması: Ezberleme, tekrarın anlam ve duygu işlevini çözümlemeyi sağlamaz.","Kaynak dışı çıkarım: Metinde verilmeyen yaşam bilgilerini tahmin etmek okuma amacını şiir kanıtından uzaklaştırır.","Tek ölçüte indirgeme: Dize sayısı biçimsel veridir; şiirin tek anlamını belirleyen kanıt değildir."],"explanation":"Okuma amacı metinde yapılacak gözlenebilir işlemi belirtmelidir. Tekrar eden “bekle” sözcüğünün ana duyguya katkısını belirlemek, öğrencinin hangi sözcüğü ve hangi ilişkiyi izleyeceğini açıklar. Diğer seçenekler anlam kurmaya hizmet etmeyen veya metin dışına çıkan hedeflerdir.","difficultyReason":"Soru, verilen inceleme odağını doğrudan bir okuma amacına dönüştürmeyi gerektirir. Doğru seçenek metin içi ve ölçülebilir; çeldiriciler ezber, uydurma bilgi veya aşırı genelleme içerir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0021","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bddd8d987aeae5091bdadf9d064f19d2c0be10466ca5d6e54c81e1a6039d0885","reviewDecisionSha256":"c134791a75f1089915633a406a8b474fde6f73d1c97d573daaba9344e8f50068","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bddd8d987aeae5091bdadf9d064f19d2c0be10466ca5d6e54c81e1a6039d0885","reviewedHash":"sha256:bddd8d987aeae5091bdadf9d064f19d2c0be10466ca5d6e54c81e1a6039d0885","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c134791a75f1089915633a406a8b474fde6f73d1c97d573daaba9344e8f50068; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q021","contentProjectionSha256":"bddd8d987aeae5091bdadf9d064f19d2c0be10466ca5d6e54c81e1a6039d0885","reviewDecisionSha256":"c134791a75f1089915633a406a8b474fde6f73d1c97d573daaba9344e8f50068","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q022","familyId":"tr-g09-tde-qf-005","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Okunacak özgün şiirin başlığı “Penceredeki Işık”tır; eşlik eden çizimde şafak vakti boş bir sokak ve uzakta yanan tek pencere görülmektedir. Okuma öncesinde oluşturulabilecek en uygun görüş hangisidir?","choices":["Şiirin anlamı kesin olarak ayrılıktır.","Başlık ve şafak görüntüsü şiirde bekleyişten umuda doğru bir yöneliş olabileceğini düşündürüyor; bunu dizelerle sınayacağım.","Bu metin mutlaka bir anı yazısıdır.","Görselde ışık olduğuna göre şiirin bütün dizeleri neşelidir."],"correct":1,"distractorWhy":["Kesin anlam hatası: Başlık ve görsel yalnız ön ipucu verir; şiir okunmadan tek anlam kesinleştirilemez.","Doğru — Geçici görüş: Görsel ipuçlarını olası duygu yönüyle ilişkilendirir ve görüşü dizelerle sınamaya açık bırakır.","Türü kesinleştirme hatası: Şiir olduğu zaten belirtilmiştir; görselden anı türü sonucu çıkarılamaz.","Tek simgeyi genelleme: Işık umut çağrışımı yapabilir; fakat bütün dizelerin neşeli olduğu kanıtlanmaz."],"explanation":"TDE2.1.1 kapsamında başlık ve görsellerden hareketle içerik veya yazılış amacı hakkında geçici bir görüş oluşturulur. İkinci seçenek, ışık ve şafak ipuçlarını olası bir duygu değişimine bağlar; “olabileceğini” ve “sınayacağım” sözleriyle görüşü kesin hükme dönüştürmez.","difficultyReason":"Öğrenci görsel çağrışımı kullanırken ön görüş ile kesin anlamı ayırmalıdır. Üç çeldirici, sınırlı ipucunu tür veya bütün şiir hakkında kesin hükme dönüştürür.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0022","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8ccfe81f350843bb7a460a1e3728ea46d6ee3a4ad5b40aef406a0cfdbb37c9c0","reviewDecisionSha256":"b1c28c233201f0e76c77ee375d3694e9584078f943175c73523a61e59b15721d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8ccfe81f350843bb7a460a1e3728ea46d6ee3a4ad5b40aef406a0cfdbb37c9c0","reviewedHash":"sha256:8ccfe81f350843bb7a460a1e3728ea46d6ee3a4ad5b40aef406a0cfdbb37c9c0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b1c28c233201f0e76c77ee375d3694e9584078f943175c73523a61e59b15721d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q022","contentProjectionSha256":"8ccfe81f350843bb7a460a1e3728ea46d6ee3a4ad5b40aef406a0cfdbb37c9c0","reviewDecisionSha256":"b1c28c233201f0e76c77ee375d3694e9584078f943175c73523a61e59b15721d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q023","familyId":"tr-g09-tde-qf-005","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki özgün iki dizeyi, ses ve ritmin duyguya katkısını belirlemek amacıyla okuyacaksın: “Taş avluda bir ayak sesi / uzar, kısalır, yine döner.” Hangi okuma stratejisi bu amaca en uygundur?","choices":["Dizelerdeki sözcükleri alfabetik sıraya koymak","Metni bir kez sessizce okuyup hiçbir işaretleme yapmamak","Dizeleri vurgu ve duraklara dikkat ederek sesli okumak; “uzar, kısalır, döner” sözlerini işaretleyip ritim değişimini yeniden okumada karşılaştırmak","Yalnız harf sayısını hesaplayıp okumayı bitirmek"],"correct":2,"distractorWhy":["İşlevsiz düzenleme: Alfabetik sıralama sesin şiirdeki akış ve duygu etkisini korumaz.","Sürdürme eksikliği: Tek sessiz okuma, vurgu-tonlama etkisini duymayı ve bulguyu yeniden okumayla sınamayı sağlamaz.","Doğru — Amaçla uyumlu strateji: Sesli okuma ritmi duyurur; hareket bildiren sözleri işaretleme ve karşılaştırmalı yeniden okuma değişimi kanıtlar.","Nicelik yanılgısı: Harf sayısı ritmin nasıl duyulduğunu veya duyguya katkısını açıklamaz."],"explanation":"Amaç ses ve ritmin etkisini belirlemek olduğundan strateji bu özellikleri duyulur ve karşılaştırılır hâle getirmelidir. Sesli okuma vurgu ile durakları ortaya çıkarır. “Uzar, kısalır, döner” sözlerini işaretlemek ve yeniden okumada ritim değişimini karşılaştırmak, seçilen stratejiyi süreç boyunca sürdürür.","difficultyReason":"Öğrenci verilen okuma amacından birden fazla uygun işlem türetmelidir: sesli okuma, işaretleme ve yeniden karşılaştırma. Çeldiriciler okuma etkinliği içerir ancak ses-ritim kanıtı üretmez.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0023","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f28c3a63504ef5e4667dfba03b2648f7e8f0acd2140b1d00aba92a4da7bf1206","reviewDecisionSha256":"68dd46466c0679a7e96b572317d0d97d6814f92560296f403b8838606087461b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f28c3a63504ef5e4667dfba03b2648f7e8f0acd2140b1d00aba92a4da7bf1206","reviewedHash":"sha256:f28c3a63504ef5e4667dfba03b2648f7e8f0acd2140b1d00aba92a4da7bf1206","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:68dd46466c0679a7e96b572317d0d97d6814f92560296f403b8838606087461b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q023","contentProjectionSha256":"f28c3a63504ef5e4667dfba03b2648f7e8f0acd2140b1d00aba92a4da7bf1206","reviewDecisionSha256":"68dd46466c0679a7e96b572317d0d97d6814f92560296f403b8838606087461b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q024","familyId":"tr-g09-tde-qf-005","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Selin’in amacı, bir şiirin ilk ve son bölümlerindeki duygu yönünü karşılaştırmaktır. Selin metni yalnız bir kez okumuş ve sadece bilmediği sözcüklerin altını çizmiştir. Hangi düzenleme seçtiği stratejiyi amacıyla uyumlu hâle getirir?","choices":["Karşılaştırma amacından vazgeçip yalnız yazım yanlışlarını aramak","Sadece başlığı yeniden okuyup bölümlerdeki kanıtları incelememek","Bilinmeyen sözcük listesini genişletmek, fakat ilk ve son bölümü ayrı değerlendirmemek","İlk ve son bölümü ayrı ayrı yeniden okumak; duygu bildiren sözleri, imgeleri ve ton ipuçlarını iki sütunda not edip benzerlik ile değişimi karşılaştırmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Amaçtan kaçış: Yazım yanlışı aramak duygu yönlerini karşılaştırma hedefini değiştirir.","Kanıtsız başlık yorumu: Başlık ön görüş sağlar; bölüm karşılaştırması için dizelerdeki duygu ve imge kanıtları gerekir.","Eksik strateji: Sözcük anlamı yararlı olabilir ancak iki bölümün duygu yönünü yan yana getirmeden amaç gerçekleşmez.","Doğru — Strateji onarımı: Ayrı yeniden okuma, iki sütunlu kanıt notu ve karşılaştırma doğrudan verilen amacı işler."],"explanation":"Selin’in mevcut stratejisi söz varlığına odaklanmakta, fakat amacı iki bölümün duygu yönünü karşılaştırmaktır. İlk ve son bölümü ayrı okumak, duygu sözleri ve imgeleri iki sütunda toplamak, ardından benzerlik ve değişimi değerlendirmek yöntem ile amacı hizalar. Bilinmeyen sözcükler yalnız anlamı engellediğinde destekleyici olarak ele alınabilir.","difficultyReason":"Soru, mevcut stratejinin hangi yönüyle yetersiz olduğunu teşhis edip amaca özel bir düzeltme seçmeyi gerektirir. Doğru seçenek okuma, kanıt toplama ve karşılaştırma aşamalarını birleştirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0024","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f23fab1665429b8390ba0a11c0045402bc03678fcfb7e5bd0bb8e6977ac8310f","reviewDecisionSha256":"6d4877b256193e655ffcd1ff325bea42d3f81564c1b262d23e8fdf818ca34b06","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f23fab1665429b8390ba0a11c0045402bc03678fcfb7e5bd0bb8e6977ac8310f","reviewedHash":"sha256:f23fab1665429b8390ba0a11c0045402bc03678fcfb7e5bd0bb8e6977ac8310f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6d4877b256193e655ffcd1ff325bea42d3f81564c1b262d23e8fdf818ca34b06; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q024","contentProjectionSha256":"f23fab1665429b8390ba0a11c0045402bc03678fcfb7e5bd0bb8e6977ac8310f","reviewDecisionSha256":"6d4877b256193e655ffcd1ff325bea42d3f81564c1b262d23e8fdf818ca34b06","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q025","familyId":"tr-g09-tde-qf-005","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Aşağıdaki özgün şiiri okuyacaksın:\n\nBaşlık: Kıyıda Son Işık\n“Kıyı susar, gölge uzar;\nbir martı döner eve.\nUzakta tek pencere\ngeceye ince bir iz çizer.”\n\nOkuma amacı şöyledir: “Şiirde başlangıçtan sona duygu yönünün değişip değişmediğini ve sesli okumanın bu değişimi nasıl duyurduğunu belirlemek.” Hangi plan TDE2.1’in iki süreç bileşenini birlikte ve doğru sırayla uygular?","choices":["Başlık ve biçimden geçici bir duygu tahmini kurmak; şiiri durak ve vurguya dikkat ederek sesli okumak; ilk iki dize ile son iki dizedeki sözcük, imge ve ton ipuçlarını işaretlemek; bulgularla ilk tahmini karşılaştırıp gerekirse değiştirmek","Metinde verilmeyen bir şair adı ve yaşam öyküsü tasarlamak; şiirin anlamını bu kurguya göre açıklamak","Yalnız son dizeyi okumak ve bütün şiirin tek duygusunu bu dizeden kesinleştirmek","Amaç yazmadan dizeleri sessizce ezberlemek ve hiçbir yeniden okuma yapmamak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Bütünleşik okuma yönetimi: Geçici görüş oluşturma, amaca uygun sesli okuma ve işaretleme, stratejiyi sürdürme ve tahmini kanıtla güncelleme doğru sırada birleşir.","Kaynak dışı kurgu: Metinde bulunmayan şair bilgisi üretmek şiir kanıtına dayalı okuma sürecini bozar.","Parça-bütün yanılgısı: Tek dize, başlangıç-son değişimini karşılaştırmaya ve sesli okumanın bütün akıştaki etkisini belirlemeye yetmez.","Plansız ezberleme: Amaçsız ve tek yönlü ezber, görüş oluşturma, strateji seçme ve stratejiyi sürdürme bileşenlerini karşılamaz."],"explanation":"TDE2.1.1 önce amaç doğrultusunda başlık ve biçimden geçici görüş oluşturmayı gerektirir. TDE2.1.2 ise uygun yöntemi seçip okumayı bu stratejiyle sürdürmeyi ister. Birinci plan sesli okuma, işaretleme ve bölüm karşılaştırmasını amaçla eşleştirir; son aşamada ilk tahmini şiirin gerçek kanıtlarıyla günceller. Böylece hem inceleme-görüş oluşturma hem seçim-sürdürme tamamlanır.","difficultyReason":"Öğrenci özgün şiir, belirtilen amaç ve iki süreç bileşenini aynı çözümde birleştirmelidir. Doğru plan dört ardışık işlem içerirken çeldiriciler metin dışı bilgi, parçadan bütüne kesin hüküm veya amaçsız ezberleme yanılgılarına dayanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0025","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"605ee3d12453d356d6badbd21f9d04d64dd0c038a7cfc82ad077c625fb3225f6","reviewDecisionSha256":"f1422c293c4952b82ce36a45377eea8ee122a95b66e092c291f84bb37e020d10","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:605ee3d12453d356d6badbd21f9d04d64dd0c038a7cfc82ad077c625fb3225f6","reviewedHash":"sha256:605ee3d12453d356d6badbd21f9d04d64dd0c038a7cfc82ad077c625fb3225f6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f1422c293c4952b82ce36a45377eea8ee122a95b66e092c291f84bb37e020d10; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q025","contentProjectionSha256":"605ee3d12453d356d6badbd21f9d04d64dd0c038a7cfc82ad077c625fb3225f6","reviewDecisionSha256":"f1422c293c4952b82ce36a45377eea8ee122a95b66e092c291f84bb37e020d10","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q026","familyId":"tr-g09-tde-qf-006","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Okuma amacı şöyledir: “Günlük bir isteğin şiirsel ve ölçülü bir söyleyişle nasıl incelik kazandığını belirlemek.” Aşağıdaki özgün mikro metinlerden hangisi bu amaç için en uygun okuma materyalidir?","choices":["“Kütüphane hafta içi 08.30–17.00 arasında açıktır. Ödünç alınan kitaplar on beş gün içinde teslim edilir.”","“Biraz sessiz olur musun? / Akşam camda dinleniyor; / sesini yumuşatırsan / oda da bizi duyar.”","“Dosyayı aç, başlığı yaz, metni kaydet ve belgeyi belirtilen klasöre taşı.”","“Toplantı salı günü üçüncü derste başlayacak; katılımcılar beş dakika önce salonda bulunacaktır.”"],"correct":1,"distractorWhy":["Bilgilendirici metin uyumsuzluğu: Çalışma saatleri ve teslim süresi açık bilgi verir; gündelik bir isteğin edebî söyleyişle incelik kazanmasını göstermez.","Doğru — Amaçla görünür içerik eşleşmesi: “Sessiz olur musun?” isteği, akşamın dinlenmesi ve odanın duyması imgeleriyle yumuşatılmış; aranan dil dönüşümü metinde açıkça bulunmaktadır.","Yönerge türü yanılgısı: Ardışık emirler işlem basamaklarını bildirir; ölçülü söyleyişin şiirsel etkisini incelemek için imge veya çağrışım sunmaz.","Duyuru odağı hatası: Tarih ve katılım bilgileri düzenleme amacı taşır; sözün inceliğini oluşturan sözcük seçimi ve imgesel anlatım yoktur."],"explanation":"Okuma materyali, belirlenen amacı doğrudan gözlenebilir kılmalıdır. İkinci metinde günlük bir sessizlik isteği vardır; ancak bu istek yalnız emir biçiminde verilmemiş, “akşam camda dinleniyor” ve “oda da bizi duyar” söyleyişleriyle çağrışım kazanmıştır. Böylece öğrenci, düz isteğin şiirsel ve ölçülü bir dile dönüşmesini metin kanıtları üzerinden inceleyebilir.","difficultyReason":"Öğrenci dört kısa metin arasından yalnız konu bakımından değil, amaçta belirtilen dilsel dönüşüm bakımından uygun olanı seçer. Doğru metinde hem günlük istek hem de onu incelten imgesel söyleyiş açıkça yer alır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0026","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c5ac865365298b4a0fb76cbe0fedc1627094c01cd60b503632727d3f5cd75e62","reviewDecisionSha256":"18975339be01cc34fbe9b078883d37cf59882fab326d4e6aaa172d1915acbc35","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c5ac865365298b4a0fb76cbe0fedc1627094c01cd60b503632727d3f5cd75e62","reviewedHash":"sha256:c5ac865365298b4a0fb76cbe0fedc1627094c01cd60b503632727d3f5cd75e62","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:18975339be01cc34fbe9b078883d37cf59882fab326d4e6aaa172d1915acbc35; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q026","contentProjectionSha256":"c5ac865365298b4a0fb76cbe0fedc1627094c01cd60b503632727d3f5cd75e62","reviewDecisionSha256":"18975339be01cc34fbe9b078883d37cf59882fab326d4e6aaa172d1915acbc35","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q027","familyId":"tr-g09-tde-qf-006","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Okunacak özgün şiirin başlığı “Söylenmeyen Teşekkür”dür. Başlığın yanında, bir öğrencinin yağmur altında arkadaşına kapalı bir şemsiye uzattığı çizim betimlenmektedir. Okuma öncesi görüş ile bu görüşü sınama davranışını birlikte gösteren seçenek hangisidir?","choices":["Şiirin kesin olarak bir şemsiye reklamı olduğunu kabul eder, yalnız ürün özelliklerini ararım.","Çizimde yağmur bulunduğu için şiirin bütün dizelerinin üzüntü anlatacağını baştan kesinleştiririm.","Yardımın “teşekkür” sözü kullanılmadan küçük bir davranışla sezdirilebileceğini düşünüp şiirde nesne ve eylem bildiren sözlerin bu görüşü destekleyip desteklemediğini incelerim.","Başlıkta teşekkür geçtiği için metni okumadan şiirin türünü anı, yazılış amacını da bilgi verme olarak belirlerim."],"correct":2,"distractorWhy":["Tür ve amaç uydurma: Başlık ile betimlenen çizim, ticari ürün tanıtımına ilişkin hiçbir kanıt vermez; görüş şiir içinde sınanabilir olmalıdır.","Tek ayrıntıyı genelleme: Yağmur hüzün çağrıştırabilir fakat bütün dizelerin aynı duyguda olduğu okunmadan söylenemez.","Doğru — Geçici görüş ve sınama: Başlık ile yardım davranışını örtük teşekkür olasılığına bağlar; nesne ve eylem sözlerini metin kanıtı olarak arayarak görüşü açık bırakır.","Türü kesinleştirme hatası: Metnin şiir olduğu verilmiştir; başlık tek başına anı türünü veya bilgi verme amacını kanıtlamaz."],"explanation":"TDE2.1.1 kapsamında başlık ve görsel betimlemesi, okuma öncesinde geçici bir görüş oluşturmaya yarar. “Söylenmeyen” sözü ile şemsiye uzatma davranışı, teşekkürün doğrudan değil davranış üzerinden sezdirilebileceğini düşündürür. Doğru seçenek bu olasılığı kesin hükme çevirmeden şiirdeki nesne ve eylem kanıtlarıyla sınamayı planlar.","difficultyReason":"Öğrenci iki ön okuma ipucunu birleştirir ve tahminin geçici olması gerektiğini gözetir. Çeldiriciler başlık ya da yağmur ayrıntısını tek başına kesin tür, amaç veya duygu kanıtı sayar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0027","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"33c3562932740a73606517cc57ff3deb1051250400f19430e7b6bc9a3c5407dd","reviewDecisionSha256":"73d2115d1a97757b6975f0d3b32767425cae863dea9f10010a4faf995519f752","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:33c3562932740a73606517cc57ff3deb1051250400f19430e7b6bc9a3c5407dd","reviewedHash":"sha256:33c3562932740a73606517cc57ff3deb1051250400f19430e7b6bc9a3c5407dd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:73d2115d1a97757b6975f0d3b32767425cae863dea9f10010a4faf995519f752; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q027","contentProjectionSha256":"33c3562932740a73606517cc57ff3deb1051250400f19430e7b6bc9a3c5407dd","reviewDecisionSha256":"73d2115d1a97757b6975f0d3b32767425cae863dea9f10010a4faf995519f752","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q028","familyId":"tr-g09-tde-qf-006","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki özgün mikro şiir, “doğrudan uyarı ile sezdirilen yakınlık arasındaki söyleyiş inceliğini ses ve duraklarla fark etmek” amacıyla okunacaktır:\n\n“Kapıya bir not bıraktım:\n‘Geç kalma.’\nAma mandalı kaldırmadım,\ndönüşüne yer kalsın.”\n\nHangi okuma stratejisi bu amacı en iyi karşılar?","choices":["Şiirdeki sözcükleri uzunluklarına göre sıralayıp anlam ilişkilerini incelemeden okumayı bitirmek","Yalnız “Geç kalma.” cümlesini yüksek sesle tekrarlayıp son iki dizeyi okumamak","Metni bir kez hızlıca sessiz okumak; noktalama, vurgu ve doğrudan-sezdirilen anlam ayrımı için hiçbir işaretleme yapmamak","Önce sessiz okuyup doğrudan uyarıyı ve açık bırakılan kapı ayrıntısını ayrı işaretlemek; sonra alıntı cümlesinden sonra kısa durak vererek şiiri sesli okumak ve son iki dizedeki yumuşayan tonu yeniden dinlemek"],"correct":3,"distractorWhy":["Biçimsel sayma yanılgısı: Sözcük uzunluğu, doğrudan uyarının sezdirilen yakınlığa nasıl dönüştüğünü veya sesin bu dönüşüme katkısını göstermez.","Parçayı bütüne üstün tutma: Yalnız doğrudan uyarıyı okumak, mandal ve dönüş ayrıntılarının kurduğu örtük yakınlığı dışarıda bırakır.","Stratejiyi sürdürmeme: Tek ve hızlı okuma, durak-ton ilişkisini duymaya ve iki söyleyiş katmanını karşılaştırmaya elvermez.","Doğru — Amaç odaklı iki aşamalı okuma: İşaretleme doğrudan ve sezdirilen anlamı ayırır; sesli yeniden okuma, durak ile tonun söyleyişi nasıl yumuşattığını duyulur hâle getirir."],"explanation":"Verilen amaç hem anlam katmanını hem de sesli söyleyiş etkisini izlemeyi gerektirir. Önce doğrudan “Geç kalma.” uyarısı ile kapının dönüşe açık bırakılması ayrı kanıtlar olarak belirlenmelidir. Ardından alıntı cümlesinden sonraki durak ve son dizelerin daha yumuşak tonla okunması, uyarının altında bulunan yakınlığı işitilebilir kılar. Dördüncü seçenek, seçilen stratejiyi metnin tamamında sürdürür.","difficultyReason":"Öğrenci tek bir yöntem seçmek yerine sessiz inceleme, kanıt işaretleme, sesli okuma ve yeniden dinleme işlemlerini verilen amaçla bütünleştirir. Yakın çeldiriciler şiirin yalnız bir bölümünü veya yalnız yüzey biçimini işler.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0028","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c4bfa76321d5d21c88b0a7dfd137d640729cf0a0a69d0a27488a59fa34edf279","reviewDecisionSha256":"642c6753d2be0fe762909521fc8c3ca14b189575915b8dff12ba7f770e77cefd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c4bfa76321d5d21c88b0a7dfd137d640729cf0a0a69d0a27488a59fa34edf279","reviewedHash":"sha256:c4bfa76321d5d21c88b0a7dfd137d640729cf0a0a69d0a27488a59fa34edf279","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:642c6753d2be0fe762909521fc8c3ca14b189575915b8dff12ba7f770e77cefd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q028","contentProjectionSha256":"c4bfa76321d5d21c88b0a7dfd137d640729cf0a0a69d0a27488a59fa34edf279","reviewDecisionSha256":"642c6753d2be0fe762909521fc8c3ca14b189575915b8dff12ba7f770e77cefd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q029","familyId":"tr-g09-tde-qf-006","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Zeynep, aynı isteğin iki söyleyişini karşılaştırmak istemektedir:\n\nI. “Pencereyi kapat.”\nII. “Akşam üşüyor; pencereyi biraz dinlendirelim.”\n\nZeynep yalnız bilmediği sözcükleri sözlükten aramayı ve iki ifadeyi birer kez sessiz okumayı planlamıştır. Hangi düzenleme, okuma sürecini “Sözün İnceliği” temasındaki amacına uygun hâle getirir?","choices":["Önce iki söyleyişin yaratabileceği etkiye ilişkin geçici görüş yazmak; değişen sözcük ve imgeleri yan yana işaretlemek; ifadeleri uygun tonla sesli okumak; emir, ortaklık ve yumuşatma etkilerini kanıtlarla karşılaştırmak","İfadelerin yazarı ve yazıldığı dönem hakkında metinde verilmeyen bilgiler oluşturup karşılaştırmayı bu bilgilere dayandırmak","Yalnız harf ve noktalama işareti sayılarını hesaplayıp daha uzun olan söyleyişi daha incelikli kabul etmek","İkinci söyleyiş imge içerdiği için onu okumadan her durumda daha doğru ve daha nazik saymak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Amaç-strateji onarımı: Ön görüş, karşılıklı işaretleme, sesli okuma ve etki karşılaştırması; düz emir ile imgesel-ortaklaştırıcı söyleyişi metin kanıtları üzerinden inceler.","Kaynak dışı açıklama: Kimliği verilmeyen bir yazar ve dönem üretmek, iki ifadenin gerçek sözcük ve ton kanıtlarından uzaklaşır.","Nicelikten nitelik çıkarma: Uzunluk veya işaret sayısı, söyleyişin inceliğini tek başına kanıtlamaz; sözcük seçimi ve etki değerlendirilmelidir.","Peşin üstünlük yargısı: İmge kullanımı otomatik olarak her bağlamda uygunluk sağlamaz; etki, amaç ve hedef kitleyle birlikte okunmalıdır."],"explanation":"Zeynep’in ilk planı, karşılaştırma amacını karşılayacak ölçüt ve yeniden okuma işlemlerini içermemektedir. Birinci seçenek önce geçici görüş kurar, sonra “kapat” ile “dinlendirelim” gibi değişen dil seçimlerini işaretler, iki söyleyişi sesli okuyarak ton farkını duyurur ve sonuçları emir-ortaklık-yumuşatma ölçütleriyle karşılaştırır. Böylece TDE2.1’in görüş oluşturma ve strateji seçip sürdürme bileşenleri tema bağlamında birlikte uygulanır.","difficultyReason":"Öğrenci yetersiz bir okuma planını teşhis eder ve dört aşamalı bir düzeltmeyle amaca bağlar. Doğru seçenek, biçimsel farkı yalnız saymak yerine sözcük, imge, ton ve okur etkisini birlikte ele alır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0029","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"68b9f48f1d1abe188a6a7df58c1f2a5d93dd02d04623ab1cf3cdeae674c2e7a2","reviewDecisionSha256":"60bdfe87f47be7750e404834010156dd4a6dae1d49d14f9e4c63e8a509eeeed5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:68b9f48f1d1abe188a6a7df58c1f2a5d93dd02d04623ab1cf3cdeae674c2e7a2","reviewedHash":"sha256:68b9f48f1d1abe188a6a7df58c1f2a5d93dd02d04623ab1cf3cdeae674c2e7a2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:60bdfe87f47be7750e404834010156dd4a6dae1d49d14f9e4c63e8a509eeeed5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q029","contentProjectionSha256":"68b9f48f1d1abe188a6a7df58c1f2a5d93dd02d04623ab1cf3cdeae674c2e7a2","reviewDecisionSha256":"60bdfe87f47be7750e404834010156dd4a6dae1d49d14f9e4c63e8a509eeeed5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q030","familyId":"tr-g09-tde-qf-006","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n003","noteKey":"tr.g09.tde.n003","objective":"TDE2.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Sınıfın amacı, günlük bir uyarının edebî söyleyişe dönüşmesini ve bu inceliğin sesli okumada nasıl duyulduğunu incelemektir. Aşağıdaki materyal-plan eşleşmelerinden hangisi TDE2.1’i tema bağlamına en eksiksiz aktarır?","choices":["Materyal: “Sessizlik saati 22.00’de başlar.” Plan: Saat bilgisini ezberlemek, cümledeki harfleri saymak ve başka bir okuma yapmamak.","Materyal: “Kapıyı yavaş kapat; / uyku koridorda geziyor. / Sesin biraz alçalsın, / gece incinmesin.” Plan: Başlık olarak “Geceyi Uyandırma” sözünden geçici bir etki tahmini kurmak; uyarı, imge ve ses tekrarlarını işaretlemek; şiiri durak-vurguya dikkat ederek iki kez sesli okumak; ilk tahmini metin ve okuma kanıtlarıyla güncellemek.","Materyal: “Bir bardak suya iki kaşık karışım eklenir.” Plan: Metinde adı verilmeyen bir yazarın yaşam öyküsünü araştırmak ve yönergeyi şiir kabul etmek.","Materyal: “Sus. Kapıyı kapat. Işığı söndür.” Plan: Üç emri hızla ezberlemek, her birini aynı tonla söylemek ve söyleyiş etkisini karşılaştırmamak."],"correct":1,"distractorWhy":["Materyal ve yöntem yetersizliği: Düz saat bilgisi günlük uyarının edebî dönüşümünü içermez; ezber ve harf sayımı da sesli söyleyiş etkisini incelemez.","Doğru — Tam tema aktarımı: Materyalde uyarı açıkça bulunur ve “uykunun gezmesi, gecenin incinmesi” imgeleriyle incelir; plan ön görüş, amaçla uyumlu işaretleme, sesli strateji ve kanıtla güncellemeyi birlikte yürütür.","Tür ve kaynak uydurma: Kullanım yönergesi aranan şiirsel söyleyişi taşımaz; verilmeyen yazar bilgisi üretmek metin temelli okumayı bozar.","Tekdüze uygulama: Emirler günlük uyarıyı gösterse de edebî incelik katmanı yoktur; aynı tonla ezberlemek dönüşüm ve ses etkisi karşılaştırması sağlamaz."],"explanation":"Eksiksiz aktarım için hem uygun materyal hem de TDE2.1’in ardışık kararları gerekir. İkinci materyal, gündelik uyarıyı imge ve ölçülü sözcüklerle dönüştürür. Plan, başlıktan sınanabilir görüş oluşturur; uyarı, imge ve ses kanıtlarını seçer; vurgu ve durakla sesli okumayı sürdürür; sonunda başlangıç tahminini bulgularla düzeltir. Diğer eşleşmeler ya aranan içeriği taşımayan metin seçer ya da okuma stratejisini amaca bağlamaz.","difficultyReason":"Dört seçenekte materyal türü ile okuma planının farklı birleşimleri vardır. Öğrenci doğru cevap için içerik uygunluğu, tahminin geçiciliği, stratejinin amaca hizmeti ve sürecin kanıtla tamamlanması ölçütlerini eş zamanlı denetler.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0030","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fac9322c70088365d60e9ab12d366b82a29b007b8164b64cb7a79fbd6a104884","reviewDecisionSha256":"09a8481ba435a1bfbb06875adac0c47ee46934d10807a4982f75f1a1f128196a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fac9322c70088365d60e9ab12d366b82a29b007b8164b64cb7a79fbd6a104884","reviewedHash":"sha256:fac9322c70088365d60e9ab12d366b82a29b007b8164b64cb7a79fbd6a104884","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:09a8481ba435a1bfbb06875adac0c47ee46934d10807a4982f75f1a1f128196a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q030","contentProjectionSha256":"fac9322c70088365d60e9ab12d366b82a29b007b8164b64cb7a79fbd6a104884","reviewDecisionSha256":"09a8481ba435a1bfbb06875adac0c47ee46934d10807a4982f75f1a1f128196a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q031","familyId":"tr-g09-tde-qf-007","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Özgün mikro metin şöyledir: “Sözü keskinleştirmek kolaydı; o ise cümlesinin köşelerini törpüledi ve ‘Bunu başka bir yolla deneyebiliriz.’ dedi.” Bu bağlamda “cümlesinin köşelerini törpüledi” sözü ne anlatmaktadır?","choices":["Cümleyi daha uzun ve anlaşılmaz hâle getirdiğini","Söylediği bütün düşüncelerden vazgeçtiğini","İfadenin sertliğini azaltıp eleştiriyi daha ölçülü biçimde sunduğunu","Cümledeki noktalama işaretlerini tamamen kaldırdığını"],"correct":2,"distractorWhy":["Bağlamı ters okuma: Ardından gelen cümle açık ve kısa bir öneridir; anlatımın anlaşılmazlaştırıldığına ilişkin kanıt yoktur.","İçerikten vazgeçme yanılgısı: Konuşmacı eleştiri veya değişiklik isteğini korur, yalnız sunuş biçimini yumuşatır.","Doğru — Bağlamsal söz varlığı çözümü: “Keskin” ve “köşe” çağrışımları sertliği; “başka bir yolla deneyebiliriz” ifadesi ise ölçülü öneriye dönüşümü gösterir.","Deyimi yüzeysel yorumlama: “Törpülemek” burada fiziksel ya da yazımsal işlem değil, söyleyişin sertliğini azaltan mecazlı kullanımdır."],"explanation":"Sözün anlamı çevresindeki karşıtlıktan belirlenir. “Keskinleştirmek” sert söyleyişi çağrıştırırken “başka bir yolla deneyebiliriz” cümlesi doğrudan suçlamak yerine çözüm önerir. Bu nedenle “köşeleri törpülemek”, düşünceyi silmek değil, aynı eleştiriyi daha ölçülü ve incelikli biçimde dile getirmektir.","difficultyReason":"Soru tek bir mecazlı sözün anlamını yakın bağlamdan çıkarmayı gerektirir. Doğru seçenek, önceki “keskin” sözü ile sonraki yumuşak öneriyi birlikte kullanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0031","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"51b7432a34d7ad434ee3e2907bd4641dcee25d09e8a4fbcafb4678b3d522520d","reviewDecisionSha256":"df5e5c2aed3329416d43a6d5b98dc34985f4cbf0618bd4ff4d8c51e2eb85dbff","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:51b7432a34d7ad434ee3e2907bd4641dcee25d09e8a4fbcafb4678b3d522520d","reviewedHash":"sha256:51b7432a34d7ad434ee3e2907bd4641dcee25d09e8a4fbcafb4678b3d522520d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:df5e5c2aed3329416d43a6d5b98dc34985f4cbf0618bd4ff4d8c51e2eb85dbff; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q031","contentProjectionSha256":"51b7432a34d7ad434ee3e2907bd4641dcee25d09e8a4fbcafb4678b3d522520d","reviewDecisionSha256":"df5e5c2aed3329416d43a6d5b98dc34985f4cbf0618bd4ff4d8c51e2eb85dbff","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q032","familyId":"tr-g09-tde-qf-007","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Aşağıdaki özgün mikro şiiri okuyunuz:\n\n“Masada iki fincan,\nbiri gün boyu soğudu.\nKimse ‘kal’ demedi,\nsandalye kapıya dönüktü.”\n\nŞiirin örtük iletisine ilişkin en güçlü çıkarım hangisidir?","choices":["İki kişinin gün boyunca birlikte çay içtiği kesin olarak anlatılmaktadır.","Odanın sıcaklığı düşük olduğu için yalnız fincanların ısısı konu edilmiştir.","Sandalye kendi kendine hareket eden olağanüstü bir karakterdir.","Bir ayrılık ya da gidiş beklentisi sezdirilmektedir; soğuyan fincan, söylenmeyen “kal” sözü ve kapıya dönük sandalye bu çıkarımı birlikte destekler."],"correct":3,"distractorWhy":["Açık bilgiye aykırı kesinlik: İki fincan vardır fakat ikinci kişinin orada bulunduğu veya birlikte içildiği söylenmez; bir fincanın soğuması bekleyişi düşündürür.","Ayrıntıyı tek nedene indirgeme: Metin oda sıcaklığı hakkında bilgi vermez; fincanın soğuması diğer dizelerle birlikte duygusal işlev taşır.","İmgeyi gerçek olay sayma: Sandalyenin kapıya dönük oluşu mekânsal bir ayrıntıdır; kişileştirilmiş bağımsız bir karakter olduğuna kanıt yoktur.","Doğru — Birleşik metin kanıtı: Üç ayrı ayrıntı aynı yönde, söylenmeyen bir kalma isteği ile yaklaşan ya da gerçekleşmiş gidiş duygusunu sezdirir."],"explanation":"Örtük ileti tek bir sözcükten değil, metindeki ayrıntıların ilişkilerinden çıkarılır. Kullanılmadan soğuyan fincan bekleyişi, “kal” sözünün söylenmemesi bastırılmış isteği, kapıya dönük sandalye ise gidiş yönünü çağrıştırır. Bu kanıtlar birlikte değerlendirildiğinde ayrılık veya gidiş beklentisi en savunulabilir sonuçtur.","difficultyReason":"Öğrenci dört dizedeki üç ayrı kanıtı bir araya getirerek açıkça söylenmeyen duygusal durumu çıkarır. Çeldiriciler tek ayrıntıyı literal ve kesin biçimde yorumlar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0032","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ae37c5581379f61105161476f78b3fce19c640b9f545d1956ababfa61e5742d3","reviewDecisionSha256":"e9401f6bcc9b79a72a328b9fa2ba04fe027585a1611700c58e6e43387b8640ba","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ae37c5581379f61105161476f78b3fce19c640b9f545d1956ababfa61e5742d3","reviewedHash":"sha256:ae37c5581379f61105161476f78b3fce19c640b9f545d1956ababfa61e5742d3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e9401f6bcc9b79a72a328b9fa2ba04fe027585a1611700c58e6e43387b8640ba; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q032","contentProjectionSha256":"ae37c5581379f61105161476f78b3fce19c640b9f545d1956ababfa61e5742d3","reviewDecisionSha256":"e9401f6bcc9b79a72a328b9fa2ba04fe027585a1611700c58e6e43387b8640ba","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q033","familyId":"tr-g09-tde-qf-007","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mikro metin şöyledir: “Okulun söyleşi kulübü cuma günü toplandı. Toplantıda on iki öğrenci iki dakikalık konuşma yaptı. Bana göre en etkili konuşmalar, eleştiriyi kişiye değil davranışa yöneltenlerdi.” Bu metindeki ifadelerin sınıflandırılmasıyla ilgili doğru seçenek hangisidir?","choices":["İlk iki cümle tarih, sayı ve süre bakımından doğrulanabilir olduğu için nesnel; “Bana göre” ile başlayan son cümle kişisel değerlendirme taşıdığı için özneldir.","Üç cümle de özneldir; çünkü olayları anlatan kişi metinde kendisinden söz etmiştir.","İlk cümle öznel, ikinci ve üçüncü cümle nesneldir; “etkili” sözü herkes için aynı sonucu verir.","Üç cümle de nesneldir; bir metinde sayı bulunduğunda bütün yargılar doğrulanabilir hâle gelir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Ölçütlü sınıflandırma: Gün, öğrenci sayısı ve konuşma süresi dışarıdan denetlenebilir; “bana göre” ve “en etkili” kişisel değer yargısını açıkça işaretler.","Anlatıcı kaynağı yanılgısı: Bir kişinin aktarması, tarih ve sayıya dayalı bilgileri otomatik olarak öznel yapmaz.","Değer yargısını nesnel sayma: “Etkili” değerlendirmesi belirlenen ortak ölçüt verilmeden herkesçe aynı biçimde doğrulanamaz.","Parçadan bütüne genelleme: Metindeki sayısal veri yalnız ilgili cümleyi destekler; kişisel değerlendirmeyi nesnelleştirmez."],"explanation":"Nesnel-öznel ayrımı, cümlenin doğrulanabilirliğine ve kişisel değerlendirme içerip içermediğine göre yapılır. Cuma günü, on iki öğrenci ve iki dakika bilgileri gözlem veya kayıtla denetlenebilir. “Bana göre en etkili” ifadesi ise konuşanın kişisel ölçüsünü açıkça bildirir. Bu nedenle ilk seçenek doğru sınıflandırmayı verir.","difficultyReason":"Öğrenci aynı paragrafta sayısal kanıt ile değer yargısını ayırır. Yakın çeldiriciler anlatıcının varlığını tüm metne geneller veya sayısal ayrıntının öznel yargıyı da nesnel kıldığı yanılgısına dayanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0033","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a09c7ab0847de8bb96ea2555a61bf8a0657c406bd56a5dad669d52a6dd42c7ad","reviewDecisionSha256":"049231bb1fa86a532dbc9b6b057f007afdd4a6112ea9ce36911616b1d1e483d1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a09c7ab0847de8bb96ea2555a61bf8a0657c406bd56a5dad669d52a6dd42c7ad","reviewedHash":"sha256:a09c7ab0847de8bb96ea2555a61bf8a0657c406bd56a5dad669d52a6dd42c7ad","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:049231bb1fa86a532dbc9b6b057f007afdd4a6112ea9ce36911616b1d1e483d1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q033","contentProjectionSha256":"a09c7ab0847de8bb96ea2555a61bf8a0657c406bd56a5dad669d52a6dd42c7ad","reviewDecisionSha256":"049231bb1fa86a532dbc9b6b057f007afdd4a6112ea9ce36911616b1d1e483d1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q034","familyId":"tr-g09-tde-qf-007","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci “Sözün Gölgesi” adlı özgün şiiri anlamlandırmak için şu işlemleri planlamıştır:\n\nI. Başlıktaki “gölge” sözüyle ilgili önceki çağrışımlarını hatırlama\nII. “Sessizlik duvara sindi.” dizesindeki “sindi” sözünün anlamını bağlamdan tahmin etme\nIII. Ana duygu ile örtük iletiyi metin kanıtlarından çıkarma\nIV. Okuma öncesi tahmini, ulaştığı sonuçlarla karşılaştırma\nV. Bulguları imge, ses, açık ileti ve örtük ileti başlıklarında sınıflandırma\nVI. Şiire ilişkin kısa, gerekçeli bir değerlendirme yazma\n\nTDE2.2’nin süreç bileşenlerine uygun sıra hangisidir?","choices":["I → II → III → V → IV → VI","I → II → III → IV → V → VI","II → I → IV → III → VI → V","VI → III → II → I → V → IV"],"correct":1,"distractorWhy":["Karşılaştırma-sınıflandırma sırası hatası: TDE2.2’de çıkarımdan sonra önce tahminlerle sonuçlar karşılaştırılır, ardından bulgular belirlenen ölçütlerle sınıflandırılır.","Doğru — Altı bileşenin eşleşmesi: Ön bilgi, bağlamsal tahmin, çıkarım, karşılaştırma, sınıflandırma ve tepki verme işlemleri resmî süreç sırasını izler.","Başlangıç ve sonuç karmaşası: Ön bilgi bağlantısı bağlamsal tahminden önce kurulmalı; değerlendirme sınıflandırmadan sonra yapılmalıdır.","Kanıttan önce tepki verme: Metni anlamlandırmadan değerlendirme yazmak, görüşü çıkarım ve sınıflandırma kanıtlarından koparır."],"explanation":"İşlemler doğrudan TDE2.2.1–TDE2.2.6 bileşenlerine karşılık gelir: ön bilgilerle bağlantı kurma, söz varlığını bağlamdan tahmin etme, çıkarım yapma, tahminlerle sonuçları karşılaştırma, bulguları sınıflandırma ve metne gerekçeli tepki verme. Bu nedenle doğru sıra I–II–III–IV–V–VI’dır.","difficultyReason":"Öğrenci altı somut öğrenci eylemini süreç kodlarını ezberden söylemeden doğru aşamalarla eşleştirir. Çeldiriciler yalnız iki komşu adımı değiştirerek yüzeyde makul fakat sözleşmeye aykırı sıralar oluşturur.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0034","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"edb7a0139f164656de007e732bcefbec9ea718aa28ea57dfb960ce629006dfa6","reviewDecisionSha256":"230af4420eb74e1d3914a82e8153f989d6e4511d0061448e91dbeb744377b10f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:edb7a0139f164656de007e732bcefbec9ea718aa28ea57dfb960ce629006dfa6","reviewedHash":"sha256:edb7a0139f164656de007e732bcefbec9ea718aa28ea57dfb960ce629006dfa6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:230af4420eb74e1d3914a82e8153f989d6e4511d0061448e91dbeb744377b10f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q034","contentProjectionSha256":"edb7a0139f164656de007e732bcefbec9ea718aa28ea57dfb960ce629006dfa6","reviewDecisionSha256":"230af4420eb74e1d3914a82e8153f989d6e4511d0061448e91dbeb744377b10f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q035","familyId":"tr-g09-tde-qf-007","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Aşağıdaki özgün mikro şiiri okuyunuz:\n\n“Sabahın ince zili\ncamın kıyısında çaldı.\nEv uyanmadı;\nçay buharı yolu buldu.”\n\nHangi öğrenci kaydı TDE2.2’nin anlam oluşturma sürecini en kapsamlı ve kanıta dayalı biçimde uygular?","choices":["“Şair kesinlikle yalnız yaşamıştır; şiirin bütün anlamı bu yaşam öyküsünden gelir. ‘Zil’ sözü gerçek bir okul zilidir ve başka yorum yapılamaz.”","“Şiirde sabah, cam, ev ve çay vardır. Bu nesneleri sıralamak metni anlamak için yeterlidir; ön tahmin, çıkarım ve değerlendirmeye gerek yoktur.”","“Sabah ve çayla ilgili ön bilgilerim başlangıç çağrışımı sağladı; ancak sonucu dizelerle sınadım. ‘İnce zil’i, camdaki ilk ışık ya da hafif bir ses için kullanılan imgesel söz olarak bağlamdan yorumladım. Evin uyanmaması açık bilgi, çay buharının yolu bulması ise sessizce başlayan bir güne ilişkin örtük ipucudur. Başlıksız metni önce canlı bir sabah olarak tahmin etmiştim; sonuç daha sakin ve tekil bir uyanışı gösterdi. Bulguları imge, açık bilgi ve örtük ileti olarak ayırdım; şiiri, sabahı doğrudan anlatmak yerine küçük duyusal ayrıntılarla kurduğu için etkili buldum.”","“Metindeki her ifade nesneldir; çünkü dört dize de görülebilecek varlıklardan söz eder. En doğru tepki, şiirin güzel olduğunu kanıt göstermeden söylemektir.”"],"correct":2,"distractorWhy":["Kaynaksız yazar çıkarımı ve anlamı tekleştirme: Metinde yaşam öyküsü yoktur; “ince zil”in çevresindeki sabah, cam ve buhar bağlamı mecazlı yoruma açıktır.","Listelemeyi anlam sanma: Açık nesneleri sıralamak, söz varlığı tahmini, örtük ileti, tahmin karşılaştırması, sınıflandırma ve tepki bileşenlerini karşılamaz.","Doğru — Bütünleşik ve kanıtlı süreç: Kayıt ön bilgiyi sınırlı kullanır, bağlamdan anlam kurar, açık-örtük bilgiyi ayırır, tahmini günceller, sınıflandırır ve beğeniyi belirli söyleyiş kanıtına dayandırır.","Gerçeklik-öznellik karışıklığı: Somut varlıkların geçmesi bütün ifadeleri nesnel yapmaz; “çay buharı yolu buldu” imgeseldir ve kanıtsız “güzel” yargısı gerekçeli tepki değildir."],"explanation":"Üçüncü kayıt, TDE2.2’nin altı bileşenini tek çözümde görünür kılar. Ön bilgi, metnin yerine geçirilmez; “ince zil” bağlamdan yorumlanır; açık bilgi ile örtük anlam ayrı kanıtlarla belirlenir; ilk tahmin okuma sonucuyla karşılaştırılır; bulgular sınıflandırılır ve son değerlendirme şiirin duyusal ayrıntılarla anlam kurmasına bağlanır. Diğer kayıtlar metin dışı yaşam bilgisi üretir, yalnız nesne listeler veya kanıtsız beğeni bildirir.","difficultyReason":"Öğrenci dört uzun analiz kaydını altı süreç ölçütüyle denetler. Doğru seçeneği bulmak için yalnız bir yorumun makullüğünü değil; yorumun kaynağı, sınıflandırma doğruluğu, tahmin güncellemesi ve tepkinin gerekçesini birlikte değerlendirmek gerekir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0035","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f248e7b844812e61a1338f1a1cbd6954285ff7696e20d1aa7c714cc92c630ed2","reviewDecisionSha256":"3ff80188a3e58574777fdbe60a0fa7c9acd4aa3b406fa29e8ee5fa82efeb4dab","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f248e7b844812e61a1338f1a1cbd6954285ff7696e20d1aa7c714cc92c630ed2","reviewedHash":"sha256:f248e7b844812e61a1338f1a1cbd6954285ff7696e20d1aa7c714cc92c630ed2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3ff80188a3e58574777fdbe60a0fa7c9acd4aa3b406fa29e8ee5fa82efeb4dab; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q035","contentProjectionSha256":"f248e7b844812e61a1338f1a1cbd6954285ff7696e20d1aa7c714cc92c630ed2","reviewDecisionSha256":"3ff80188a3e58574777fdbe60a0fa7c9acd4aa3b406fa29e8ee5fa82efeb4dab","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q036","familyId":"tr-g09-tde-qf-008","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Amaç, “Sözün İnceliği” temasında imge ve çağrışımla söylenmeyen bir duyguyu sezdiren kısa bir metni incelemektir. Aşağıdaki özgün metinlerden hangisi bu amaç için uygundur?","choices":["“Otobüs 07.45’te hareket eder ve üçüncü durakta beş dakika bekler.”","“Deney tüpünü dik tutunuz, sıvıyı çizgiye kadar doldurunuz.”","“Kulüp toplantısına yirmi dört öğrenci katıldı; toplantı kırk dakika sürdü.”","“Akşam masaya bir mendil gibi serildi; söylenmeyen sözler kıvrımlarında kaldı.”"],"correct":3,"distractorWhy":["Zaman çizelgesi uyumsuzluğu: Saat ve durak bilgisi açıkça bildirilir; imgeyle sezdirilen duygu bulunmaz.","Yönerge odağı: İşlem emri kesin ve işlevseldir; çağrışım veya örtük duygu oluşturmayı amaçlamaz.","Sayısal rapor uyumsuzluğu: Katılımcı ve süre verileri nesnel bilgi sağlar; edebî söyleyişin inceliğini taşıyan imge yoktur.","Doğru — Görünür tema kanıtı: Akşamın mendile benzetilmesi imge kurar; “söylenmeyen sözlerin kıvrımlarda kalması” dile getirilemeyen duyguya çağrışımla işaret eder."],"explanation":"Aranan metinde hem imge hem de açıkça söylenmeyen bir duyguya yönelik çağrışım bulunmalıdır. Dördüncü metin, akşamı mendile benzetir ve söylenmeyen sözleri bu mendilin kıvrımlarında kalmış gibi gösterir. Böylece duygu doğrudan adlandırılmadan edebî söyleyişle sezdirilir.","difficultyReason":"Öğrenci dört tür kısa metin içinden imge ve örtük duygu ölçütlerini aynı anda karşılayanı belirler. Diğer seçenekler yalnız açık, işlevsel veya sayısal bilgi sunar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0036","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7352c4aa2905cb2e5d465f6d66ad5c38198811018de1ae12ac7af353c12390dc","reviewDecisionSha256":"238ee70c812c36d5e0c621e9a3bcedf540b0f61663b96105076b3cfdc2af5096","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7352c4aa2905cb2e5d465f6d66ad5c38198811018de1ae12ac7af353c12390dc","reviewedHash":"sha256:7352c4aa2905cb2e5d465f6d66ad5c38198811018de1ae12ac7af353c12390dc","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:238ee70c812c36d5e0c621e9a3bcedf540b0f61663b96105076b3cfdc2af5096; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q036","contentProjectionSha256":"7352c4aa2905cb2e5d465f6d66ad5c38198811018de1ae12ac7af353c12390dc","reviewDecisionSha256":"238ee70c812c36d5e0c621e9a3bcedf540b0f61663b96105076b3cfdc2af5096","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q037","familyId":"tr-g09-tde-qf-008","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Özgün mikro şiir şöyledir: “Yağmur kapının önünde bekledi, / evin içi eski bir gülüşle ısındı.” Şiirin temasını başka bir sanat diliyle yeniden ifade eden ve metindeki ilişkileri koruyan tasarım hangisidir?","choices":["Kapının dışında soğuk gri tonlarda ince yağmur çizgileri, içeride giderek genişleyen sıcak ışık halkaları kullanmak; yağmurun bekleyişini dış mekânla, “eski gülüş”ün hatıra sıcaklığını iç mekânla eşleştirmek","Yalnız günlük yağış miktarlarını gösteren bir sütun grafiği çizmek ve gülüş ayrıntısını tasarımdan çıkarmak","Kapı, yağmur ve evle ilişkisiz olarak parlak havai fişekler ile hızlı davul sesleri kullanmak","Şiirin iki dizesini hiçbir görsel veya işitsel dönüşüm yapmadan büyük harflerle yeniden yazmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Sanatlar arası gerekçeli eşleme: Dışarıdaki soğuk yağmur bekleyişi, içeride büyüyen sıcak ışık hatıranın ısıtıcı etkisini temsil eder; her tercih belirli bir dize kanıtına bağlıdır.","Temayı veriye indirgeme: Yağış miktarı gerçek hava bilgisini gösterebilir fakat gülüşün oluşturduğu içsel sıcaklık ve bekleyiş ilişkisini taşımaz.","İlişkisiz estetik seçim: Havai fişek ve hızlı ritim, şiirdeki sakin bekleyiş ile hatıra sıcaklığına karşılık gelmez.","Dönüştürme eksikliği: Metni büyüterek kopyalamak, temayı başka bir sanat dilinin araçlarıyla yeniden ifade etmez."],"explanation":"Yeniden ifade, yalnız güzel bir görsel seçmek değil, şiirdeki unsurları yeni sanat dilinde karşılıklarıyla kurmaktır. Birinci tasarım yağmurun dışarıda beklemesini soğuk ve ince çizgilerle, eski gülüşün evi ısıtmasını içeride genişleyen sıcak ışıkla gösterir. Böylece şiirin dış-iç ve soğuk-sıcak ilişkileri korunur.","difficultyReason":"Öğrenci iki dizedeki imge ilişkilerini görsel öğelerle eşleştirir. Doğru cevap hem temayı korur hem de her renk ve yerleşim kararının metinsel karşılığını açıklar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0037","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a123101acf9d48d342d23e9e01c16b7b4b4611d84eaf5c49e2894731d726932e","reviewDecisionSha256":"923c791bc708b70137168bad523a35634dda1213e2f3b5c861b31c03d23679c0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a123101acf9d48d342d23e9e01c16b7b4b4611d84eaf5c49e2894731d726932e","reviewedHash":"sha256:a123101acf9d48d342d23e9e01c16b7b4b4611d84eaf5c49e2894731d726932e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:923c791bc708b70137168bad523a35634dda1213e2f3b5c861b31c03d23679c0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q037","contentProjectionSha256":"a123101acf9d48d342d23e9e01c16b7b4b4611d84eaf5c49e2894731d726932e","reviewDecisionSha256":"923c791bc708b70137168bad523a35634dda1213e2f3b5c861b31c03d23679c0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q038","familyId":"tr-g09-tde-qf-008","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki özgün şiir için bir şiir haritası hazırlanacaktır:\n\n“Ses, sessiz sokağa sığındı;\nsarı yaprak pencereye değdi.\nKimse dönmedi,\nakşam kapıyı açık bıraktı.”\n\nHangi harita kaydı metin kanıtlarını doğru başlıklara yerleştirir?","choices":["Açık ileti: Herkes eve dönmüştür. — Nesnel bilgi: Kapı konuşarak karar vermiştir. — Ses özelliği: Şiirde hiçbir tekrar yoktur.","İmge: “Sesin sessiz sokağa sığınması.” — Ses özelliği: İlk dizedeki “s” seslerinin tekrarı. — Örtük ileti: Açık bırakılan kapı, dönüş beklentisinin sürdüğünü sezdirir.","İmge: “Sarı” sözcüğünün gerçek renk bildirmesi. — Örtük ileti: Metin hava sıcaklığını ölçmektedir. — Ses özelliği: Yalnız dize sayısıdır.","Açık ileti: Bir yolculuk tamamlanmıştır. — İmge: “Kimse dönmedi” cümlesinin sayısal veri olması. — Örtük ileti: Pencerenin kırıldığıdır."],"correct":1,"distractorWhy":["Metne aykırı sınıflandırma: “Kimse dönmedi” sözü herkesin döndüğü iddiasını çürütür; kapının açık bırakılması kişileştirmeli anlatımdır ve ilk dizede belirgin ses tekrarı vardır.","Doğru — Kanıt-başlık uyumu: Sesin sığınması imgedir; yinelenen “s”ler işitsel akış oluşturur; kapının açık kalması, doğrudan söylenmeyen bekleyişi destekler.","Kavramları işlevsizleştirme: Gerçek renk sözcüğü tek başına imge değildir; şiir sıcaklık ölçmez ve ses özelliği yalnız dize sayısıyla açıklanamaz.","Uydurma olay çıkarımı: Yolculuğun tamamlandığı, pencerenin kırıldığı veya “kimse dönmedi”nin sayısal veri olduğu metinde yoktur."],"explanation":"Şiir haritasında her bulgu ilgili kanıtla eşleşmelidir. “Sesin sokağa sığınması” gerçek bir hareket değil, sessizliği ve kaybolan sesi somutlaştıran imgedir. İlk dizedeki yoğun “s” sesi sakin, fısıltılı bir akış oluşturur. Son dizede kapının açık bırakılması ise kimse dönmemiş olsa da dönüş beklentisinin bitmediğini sezdirir.","difficultyReason":"Öğrenci aynı metinde imge, ses özelliği ve örtük iletiyi birbirinden ayırır. Çeldiriciler açık bilgiye ters düşen iddiaları veya kavramların yalnız adını kullanıp işlevini bozan eşleştirmeleri içerir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0038","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"72671d66ac8990f11fce35ff2a8e1306747cbd95af2b48f047f707332677bb42","reviewDecisionSha256":"a84b3760707670a81483f93b16895c193cba2bb7bedd7da86f3cb16792317b92","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:72671d66ac8990f11fce35ff2a8e1306747cbd95af2b48f047f707332677bb42","reviewedHash":"sha256:72671d66ac8990f11fce35ff2a8e1306747cbd95af2b48f047f707332677bb42","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a84b3760707670a81483f93b16895c193cba2bb7bedd7da86f3cb16792317b92; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q038","contentProjectionSha256":"72671d66ac8990f11fce35ff2a8e1306747cbd95af2b48f047f707332677bb42","reviewDecisionSha256":"a84b3760707670a81483f93b16895c193cba2bb7bedd7da86f3cb16792317b92","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q039","familyId":"tr-g09-tde-qf-008","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Özgün mikro şiir şöyledir:\n\n“Bir kelime pencereye kondu,\niçeri girmeden ışığını bıraktı.\nBen onu söylemedim;\noda yine de aydınlandı.”\n\nÖğrenciden “3 bulgu, 2 yorum, 1 gerekçeli tepki” biçiminde bir çıkış kartı hazırlaması istenmiştir. Hangi kart tema uygulamasını kanıta dayalı biçimde karşılar?","choices":["3 bulgu: Pencere vardır, oda vardır, kelime vardır. 2 yorum: Şairin adı bilinmektedir, şiir belirli bir dönemde yazılmıştır. 1 tepki: Güzel.","3 bulgu: Dört dize, on dokuz sözcük, iki noktalama işareti. 2 yorum: Uzun metinler kötüdür, kısa metinler her zaman kolaydır. 1 tepki: Harf sayısı yeterlidir.","3 bulgu: Kelimenin pencereye konması imgedir; “söylemedim” açık bilgidir; odanın aydınlanması sözün söylenmeden bıraktığı etkiyi sezdirir. 2 yorum: Metin, incelikli bir sözün yalnız seslendirilmeden de davranış ya da çağrışımla etkili olabileceğini düşündürür; ışık imgesi bu olumlu etkinin görünür karşılığıdır. 1 tepki: Şiiri, doğrudan açıklama yerine pencere ve ışık ilişkisiyle anlam kurduğu için etkili buluyorum.","3 bulgu: Kelime gerçek bir kuştur, pencere konuşmaktadır, oda kendi ışığını üretmiştir. 2 yorum: Metin yalnız fizik deneyi anlatır, hiçbir örtük ileti taşımaz. 1 tepki: Dize sırası önemsizdir."],"correct":2,"distractorWhy":["Kaynaksız bilgi ve gerekçesiz tepki: Metin yazar veya dönem bilgisi vermez; “güzel” yargısı hangi söyleyişin etkili olduğunu açıklamaz.","Niceliği anlamın yerine koyma: Dize ve sözcük sayısı yardımcı biçim verisi olabilir fakat imge, ileti ve tema yorumunu kurmaz; genellemeler kanıtsızdır.","Doğru — 3-2-1 yapısında kanıt zinciri: Bulgular metinden alınır, yorumlar pencere-ışık ilişkisini incelikli söyleyişe bağlar, tepki belirli bir anlatım tercihine dayandırılır.","İmgeyi literal okuma: Kelime kuş, pencere canlı veya şiir fizik deneyi değildir; bu yorumlar şiirsel ilişkileri görmezden gelir."],"explanation":"Üçüncü kart, sayısal biçim verisiyle yetinmeden şiirin anlam kurma araçlarını gösterir. Önce imge, açık bilgi ve örtük ileti ayrı ayrı belirlenir. Ardından ışığın, söylenmeyen fakat hissedilen söz etkisine karşılık geldiği yorumlanır. Son tepki de “etkili” yargısını pencere ve ışık ilişkisinin dolaylı anlatımına bağlar. Böylece bulgu, yorum ve değerlendirme birbirini destekler.","difficultyReason":"Öğrenci 3-2-1 biçiminin her bölümünde farklı bilişsel işlem yapmalıdır: kanıt seçme, iki aşamalı anlamlandırma ve ölçütlü tepki. Çeldiriciler ya metin dışı bilgi üretir ya da biçimsel sayımı çözümleme sanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0039","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8375ced61f59eb2fd9b9258d6f2b910f2b4d7e201a858d1601d3ada63c28b253","reviewDecisionSha256":"45dbe6eab79d7002749e79a0f18980c4ba76c91d2b700bd4c6132d7b74a8e610","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8375ced61f59eb2fd9b9258d6f2b910f2b4d7e201a858d1601d3ada63c28b253","reviewedHash":"sha256:8375ced61f59eb2fd9b9258d6f2b910f2b4d7e201a858d1601d3ada63c28b253","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:45dbe6eab79d7002749e79a0f18980c4ba76c91d2b700bd4c6132d7b74a8e610; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q039","contentProjectionSha256":"8375ced61f59eb2fd9b9258d6f2b910f2b4d7e201a858d1601d3ada63c28b253","reviewDecisionSha256":"45dbe6eab79d7002749e79a0f18980c4ba76c91d2b700bd4c6132d7b74a8e610","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q040","familyId":"tr-g09-tde-qf-008","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Aşağıdaki iki özgün mikro metin birlikte incelenecektir:\n\nMetin I — Şiir: “Taşın üstüne su bir cümle yazar: / ‘Geçerken incitme.’ / İz kalsın, / yara değil.”\n\nMetin II — Deneme: “Eleştiri, sesini yükselttiğinde değil, davranışı açıkça gösterip kişiyi küçültmediğinde etkili olur. İncelik belirsizlik değil; ölçülü açıklıktır.”\n\nHangi çalışma planı TDE2.2’yi “Sözün İnceliği” temasına en eksiksiz biçimde aktarır?","choices":["Yalnız şiirin olayını özetlemek, denemeyi okumamak ve iki metnin ortak iletisini araştırmamak","Metinlerde verilmeyen yazar adları ile dönemler tasarlamak ve bütün yorumları bu bilgilere dayandırmak","İki metindeki bütün cümleleri nesnel saymak; su, taş ve eleştiri sözcüklerini listeleyip imge, açık-örtük ileti ve tepki basamaklarını atlamak","Önce “incitmeden iz bırakma” düşüncesiyle ilgili ön bilgiyi sınırlı biçimde etkinleştirmek; şiirde “yara” sözünün bağlamsal anlamını ve suyun yazı yazması imgesini yorumlamak; şiirin örtük iletisiyle denemenin açık yargısını çıkarmak; iki metni tür, üslup ve ileti ölçütleriyle karşılaştırmak; bulguları imge/açık ileti/örtük ileti olarak sınıflandırmak; hangi metnin düşünceyi hangi araçla etkili kurduğuna kanıtlı tepki vermek"],"correct":3,"distractorWhy":["Kapsam daraltma: Tek metni özetlemek, bağlamsal anlam, iki türün karşılaştırılması, sınıflandırma ve gerekçeli tepki bileşenlerini dışarıda bırakır.","Kaynak uydurma: Yazar ve dönem bilgisi verilmemiştir; yorum yalnız sunulan iki metnin dil ve ileti kanıtlarına dayanmalıdır.","Sınıflandırma ve anlam hatası: Şiirdeki suyun yazması imgeseldir; bütün cümleler nesnel değildir ve yalnız sözcük listesi anlam kurmaz.","Doğru — Tam süreç ve tema bütünlüğü: Plan ön bilgi, bağlamsal tahmin, çıkarım, tür-üslup-ileti karşılaştırması, sınıflandırma ve kanıtlı tepkiyi iki metnin incelikli eleştiri odağıyla birleştirir."],"explanation":"Dördüncü plan TDE2.2’nin altı bileşenini iki tür üzerinde uygular. Şiirde “iz” ile “yara” karşıtlığı ve suyun cümle yazması örtük, imgesel bir anlatım kurar; deneme aynı düşünceyi doğrudan yargılarla açıklar. Plan bu farkı tür ve üslup ölçütleriyle karşılaştırır, bulguları sınıflandırır ve tepkiyi metin kanıtlarına bağlar. Diğer seçenekler süreci eksiltir veya kaynakta bulunmayan bilgi üretir.","difficultyReason":"Öğrenci iki metni tek tek anlamlandırmanın ötesinde altı süreç bileşenini, üç karşılaştırma ölçütünü ve tema aktarımını aynı planda denetler. Doğru seçenek, şiirsel örtüklük ile denemedeki açıklığı birbirine karıştırmadan ilişkilendirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0040","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"72332a1a0ea5f34a2d424b154aa3c32ede77d9797ae803c4544e0fad1ba82622","reviewDecisionSha256":"200269ede8c7169dfe6395b217b20ba4fc589ce61ea8c67f60a9c10c2654bc07","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:72332a1a0ea5f34a2d424b154aa3c32ede77d9797ae803c4544e0fad1ba82622","reviewedHash":"sha256:72332a1a0ea5f34a2d424b154aa3c32ede77d9797ae803c4544e0fad1ba82622","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:200269ede8c7169dfe6395b217b20ba4fc589ce61ea8c67f60a9c10c2654bc07; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q040","contentProjectionSha256":"72332a1a0ea5f34a2d424b154aa3c32ede77d9797ae803c4544e0fad1ba82622","reviewDecisionSha256":"200269ede8c7169dfe6395b217b20ba4fc589ce61ea8c67f60a9c10c2654bc07","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q041","familyId":"tr-g09-tde-qf-009","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"İki özgün mikro metni karşılaştırınız:\n\nMetin I: “Perde gün boyu kıpırdamadı; / masa bir anahtarı bekledi.”\nMetin II: “Beklemek sonucu değiştirmeyebilir; yine de insana düşüncesini yeniden düzenleyecek bir aralık açar.”\n\nMetinlerin “bekleyiş”i sunma biçimiyle ilgili doğru karşılaştırma hangisidir?","choices":["Metin I bekleyişi perde, masa ve anahtar imgeleriyle sezdirir; Metin II ise beklemenin olası işlevini doğrudan bir düşünce cümlesiyle açıklar.","İki metin de yalnız gerçek bir anahtarın teknik özelliklerini açıklamaktadır.","Metin I bekleyiş hakkında açık bir öğüt verir; Metin II ise yalnız kapalı imgeler kullanır.","Metinlerin konusu ve anlatım yolu bütünüyle ilgisizdir; ortak bir ölçütle karşılaştırılamaz."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — İçerik ortak, sunuş farklı: İlk metin nesneler üzerinden örtük ve imgesel bir bekleyiş kurar; ikinci metin beklemenin düşünsel etkisini açıkça belirtir.","Konu daraltma: Anahtar yalnız ilk metindeki bekleyiş imgesinin parçasıdır; hiçbir metin teknik özellik açıklamaz.","Açık-örtük yönünü ters çevirme: Birinci metin öğüt vermez; ikinci metin doğrudan yargı cümlesi kurar.","Ortak ölçütü yok sayma: İki metin de bekleyişe odaklanır; içerik ve iletinin sunuluş biçimi açısından karşılaştırılabilir."],"explanation":"Karşılaştırma ortak içerik ile farklı anlatım aracını birlikte göstermelidir. İlk metinde beklemek sözü geçmez; kıpırdamayan perde ve anahtarı bekleyen masa üzerinden durum sezdirilir. İkinci metin ise beklemenin sonucu değiştirmeyebileceğini ve düşünmeye alan açabileceğini doğrudan ifade eder.","difficultyReason":"Öğrenci iki kısa metindeki ortak konuyu ve temel sunuş farkını tek ölçütle belirler. Çeldiriciler açık-örtük yönünü ters çevirir veya ortak konuyu yok sayar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0041","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7917917e6cda57cdec47e9126ac9bf7fbfb08bc9a1c7354df7c9556311ab92b8","reviewDecisionSha256":"606173dad924d67e2be7b103a192113395c604cf0d120e93dceee5e22db9874d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7917917e6cda57cdec47e9126ac9bf7fbfb08bc9a1c7354df7c9556311ab92b8","reviewedHash":"sha256:7917917e6cda57cdec47e9126ac9bf7fbfb08bc9a1c7354df7c9556311ab92b8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:606173dad924d67e2be7b103a192113395c604cf0d120e93dceee5e22db9874d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q041","contentProjectionSha256":"7917917e6cda57cdec47e9126ac9bf7fbfb08bc9a1c7354df7c9556311ab92b8","reviewDecisionSha256":"606173dad924d67e2be7b103a192113395c604cf0d120e93dceee5e22db9874d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q042","familyId":"tr-g09-tde-qf-009","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"İki özgün söyleyişi karşılaştırınız:\n\nMetin I: “Lütfen kapıyı sessizce kapat; içeride biri dinleniyor.”\nMetin II: “Koridordaki ayak sesleri küçüldü; kapı, uykunun eşiğinde usulca durdu.”\n\nAçık ve örtük ileti bakımından en doğru değerlendirme hangisidir?","choices":["Metin I’de sessizlik isteği örtüktür; Metin II’de “kapıyı kapat” emri açıkça verilmiştir.","Metin I isteği ve gerekçesini doğrudan söyler; Metin II ise küçülen ayak sesleri ile “uykunun eşiği” imgesi üzerinden sessizliği sezdirir.","İki metin de yalnız koridorun fiziksel uzunluğunu nesnel verilerle açıklar.","Metin II’de hiçbir ileti yoktur; imge bulunduğunda anlam çıkarılamaz."],"correct":1,"distractorWhy":["Açık-örtük yer değiştirmesi: Birinci metinde “sessizce kapat” isteği ve “biri dinleniyor” gerekçesi doğrudan verilmiştir; ikinci metinde emir yoktur.","Doğru — İleti biçimi ve kanıt: İlk metin açık istek-gerekçe yapısı kurar; ikinci metin sessizliği hareket ve uyku imgeleriyle dolaylı olarak hissettirir.","Ölçüt dışı yorum: Metinler koridor uzunluğu veya sayısal fizik verisi sunmaz; odak söyleyiş biçimidir.","İmgeyi anlamsız sayma: İmge iletiyi ortadan kaldırmaz; aksine ikinci metindeki sessizlik ve özen anlamını dolaylı kurar."],"explanation":"Metin I’de yapılması istenen davranış ve nedeni açıkça bulunur. Metin II aynı sessizlik alanını “ayak seslerinin küçülmesi” ve kapının “uykunun eşiğinde” durmasıyla sezdirir. Bu nedenle ikinci seçenek, açık ve örtük iletinin hem yönünü hem de kanıtlarını doğru karşılaştırır.","difficultyReason":"Öğrenci ortak iletiyi koruyup sunuluş biçimini ayırır. Doğru cevap iki metinden ayrı kanıt göstermeyi gerektirir; çeldiriciler ileti yönünü ters çevirir veya imgeyi anlam dışı sayar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0042","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"32355a73f0cfb4f93013ea358b00cfcb8547727eb963096e7f07772827a5afd2","reviewDecisionSha256":"f63f9294403e78f5f742e01b38dc16cd841499f1fda820e1f53e29974b67a4a3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:32355a73f0cfb4f93013ea358b00cfcb8547727eb963096e7f07772827a5afd2","reviewedHash":"sha256:32355a73f0cfb4f93013ea358b00cfcb8547727eb963096e7f07772827a5afd2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f63f9294403e78f5f742e01b38dc16cd841499f1fda820e1f53e29974b67a4a3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q042","contentProjectionSha256":"32355a73f0cfb4f93013ea358b00cfcb8547727eb963096e7f07772827a5afd2","reviewDecisionSha256":"f63f9294403e78f5f742e01b38dc16cd841499f1fda820e1f53e29974b67a4a3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q043","familyId":"tr-g09-tde-qf-009","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"İki özgün metni şekil ve üslup bakımından karşılaştırınız:\n\nMetin I:\n“Biraz yavaş,\nbiraz yakın,\nsöz, aramızda\nköprü kalsın.”\n\nMetin II: “Konuşurken hızımızı düşürmek, karşımızdakinin sözü izlemesini ve yanlış anlamaları fark etmesini kolaylaştırabilir.”\n\nKanıta dayalı karşılaştırma hangisidir?","choices":["İki metin aynı şekildedir; ikisi de dört kısa dizeden ve aynı sözcük tekrarlarından oluşur.","Metin I sayısal bir araştırma sonucu verir; Metin II yalnız imge ve ritimle anlam kurar.","Metin I’de kısa dizeler ile “biraz” tekrarı ölçülü bir ritim oluşturur ve “köprü” imgesi ilişkiyi sezdirir; Metin II ise tek cümlede neden-sonuç ilişkisi kurarak düşünceyi daha doğrudan açıklar.","Metinler arasında içerik ortaklığı yoktur; biri yalnız mimarlık, diğeri yalnız hız ölçümü hakkındadır."],"correct":2,"distractorWhy":["Şekil kanıtına aykırılık: Yalnız ilk metin dize düzenindedir; ikinci metin tek cümlelik düzyazıdır ve aynı tekrar yapısını kullanmaz.","Tür araçlarını ters atama: İlk metinde sayı veya araştırma verisi yoktur; ikinci metin doğrudan açıklayıcı bir neden-sonuç cümlesidir.","Doğru — İki ölçütlü karşılaştırma: Dize, tekrar ve imge ilk metnin ritmik-örtük üslubunu; cümle ve neden-sonuç yapısı ikinci metnin açıklayıcı üslubunu kanıtlar.","İmgeyi konu sanma: “Köprü” fiziksel yapı konusu değil, sözle kurulan ilişki imgesidir; iki metin de anlaşılır iletiye odaklanır."],"explanation":"Metin I’in biçimsel kanıtları kısa dizeler ve “biraz” tekrarlarıdır; bunlar yavaş, ölçülü bir ritim kurar. “Sözün köprü kalması” ise insanlar arasındaki bağı imgeyle anlatır. Metin II aynı düşünceyi düzyazı cümlesi ve “hızımızı düşürmek… kolaylaştırabilir” neden-sonuç bağıyla açıklar. Üçüncü seçenek hem şekil hem üslup ölçütünü kanıtlar.","difficultyReason":"Öğrenci iki metni içerik, şekil ve üslup düzeylerinde birlikte karşılaştırır. Doğru seçenekte her yargı belirli bir dize, tekrar, imge veya cümle bağına dayanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0043","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b1b6b2d9402b8f9b848e32dd821229b0bcab41cf9d62be67fcad01ea2f607296","reviewDecisionSha256":"7b2cd8cc819788168fafe87ec4f14b9ab8e8fb685902b6dce75a64bb560ddf28","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b1b6b2d9402b8f9b848e32dd821229b0bcab41cf9d62be67fcad01ea2f607296","reviewedHash":"sha256:b1b6b2d9402b8f9b848e32dd821229b0bcab41cf9d62be67fcad01ea2f607296","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7b2cd8cc819788168fafe87ec4f14b9ab8e8fb685902b6dce75a64bb560ddf28; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q043","contentProjectionSha256":"b1b6b2d9402b8f9b848e32dd821229b0bcab41cf9d62be67fcad01ea2f607296","reviewDecisionSha256":"7b2cd8cc819788168fafe87ec4f14b9ab8e8fb685902b6dce75a64bb560ddf28","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q044","familyId":"tr-g09-tde-qf-009","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"İki özgün mikro metni inceleyiniz:\n\nMetin I — Şiir: “Bir özür cebimde taş gibi durdu; / söyledikçe hafifledi.”\nMetin II — Deneme: “Özür, rahatsızlığı azaltan bir söz olmanın ötesinde, yapılan yanlışın sorumluluğunu üstlenme biçimidir.”\n\nİçerik ve üslup ölçütlerini birlikte kullanan, kaynakta bulunmayan bilgi eklemeyen karşılaştırma hangisidir?","choices":["Metin I eski bir dönemde, Metin II yeni bir dönemde yazılmıştır; bunu yalnız tür adlarından kesin olarak anlayabiliriz.","İki metin de özrü sayısal verilerle kanıtlayan nesnel araştırma metinleridir.","Metin I özrün hiçbir etkisi olmadığını, Metin II ise özrün yalnız rahatsızlığı azaltmak için söylendiğini savunur.","İki metin de özrü bir değişim ve sorumluluk alanı olarak ele alır; Metin I “taş” ve “hafifleme” imgeleriyle duygusal yükü sezdirirken Metin II özrün işlevini doğrudan düşünce cümlesiyle açıklar."],"correct":3,"distractorWhy":["Kaynaksız dönem çıkarımı: Metinlerin yazılış tarihleri verilmemiştir; tür adı tek başına dönem belirlemeye yetmez.","Tür ve kanıt yanılgısı: Ne şiirde ne denemede sayı veya araştırma verisi vardır; ilk metin imgesel, ikinci metin yorumlayıcıdır.","İçeriği ters okuma: “Söyledikçe hafifledi” özrün etkisini gösterir; ikinci metin de özrü rahatsızlık azaltmanın ötesine, sorumluluğa taşır.","Doğru — İçerik ve üslup kanıtı: Ortak özür-sorumluluk yönü korunur; şiirde imgeyle sezdirme, denemede doğrudan açıklama metinlerden açık kanıtlarla ayrılır."],"explanation":"Metin I’de özür, cepte taşınan taşa benzetilerek yük duygusu oluşturur; söylemek bu yükü hafifletir. Metin II ise özrün yalnız rahatlama değil, yanlışın sorumluluğunu üstlenme olduğunu açıkça ifade eder. Dördüncü seçenek ortak içeriği ve farklı üslubu gösterirken yazar, dönem veya dış bağlam uydurmaz.","difficultyReason":"Öğrenci iki ölçütü aynı yargıda birleştirir ve metin dışı dönem çıkarımından kaçınır. Çeldiriciler türü yanlış sınıflandırır, açık iletileri tersine çevirir veya kanıtsız tarih bilgisi ekler.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0044","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4a24015c08aa237629c37813e0b9d98e4dd30d6b47b0982d363cf95f698f2a5f","reviewDecisionSha256":"bab6550de29f91afcbdc7302629eba3c03b565b2593764c7fac7b7f527b4d9db","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4a24015c08aa237629c37813e0b9d98e4dd30d6b47b0982d363cf95f698f2a5f","reviewedHash":"sha256:4a24015c08aa237629c37813e0b9d98e4dd30d6b47b0982d363cf95f698f2a5f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bab6550de29f91afcbdc7302629eba3c03b565b2593764c7fac7b7f527b4d9db; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q044","contentProjectionSha256":"4a24015c08aa237629c37813e0b9d98e4dd30d6b47b0982d363cf95f698f2a5f","reviewDecisionSha256":"bab6550de29f91afcbdc7302629eba3c03b565b2593764c7fac7b7f527b4d9db","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q045","familyId":"tr-g09-tde-qf-009","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n004","noteKey":"tr.g09.tde.n004","objective":"TDE2.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"İki özgün metni okuyunuz:\n\nMetin I — Şiir: “Akşam, sesimi gölgede bıraktı; / ben sustum, pencere konuştu.”\n\nMetin II — Deneme: “Susmak bazen anlaşmazlığı büyütür; çünkü açıklanmayan niyet, başkasının tahminine bırakılır. Yine de düşünmeden verilen söz yerine kısa bir ara vermek, konuşmayı koruyabilir.”\n\nBir öğrenci, “İki metin de susmayı koşulsuz olarak olumlu gösteriyor.” demiştir. Bu iddiayı en güçlü biçimde değerlendiren seçenek hangisidir?","choices":["İddia doğru değildir. Metin I susmayı pencere ve gölge imgeleriyle belirsiz, içe dönük bir durum olarak sezdirir; olumlu ya da olumsuz sonucu kesinleştirmez. Metin II ise açıklanmayan niyetin anlaşmazlığı büyütebileceğini, yalnız düşünmek için verilen kısa aranın koruyucu olabileceğini açıkça ayırır.","İddia doğrudur; iki metinde de “susmak”la ilgili her ayrıntı mutluluk ve başarı anlamına gelir.","İddia değerlendirilemez; farklı türlerdeki metinlerin içerik veya ileti bakımından karşılaştırılması mümkün değildir.","İddia doğrudur; çünkü şiirde pencere sözcüğü, denemede “kısa ara” sözü geçmektedir ve bu iki sözcük aynı anlamdadır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — İddiayı iki ayrı kanıtla sınama: Şiir sonucu açık bırakır; deneme susma ile düşünme arasını ayırarak koşullara göre hem risk hem yarar belirtir.","Koşulsuz genelleme: Metin II anlaşmazlığın büyüyebileceğini açıkça söyler; Metin I de mutluluk veya başarı bildirmez.","Tür farkını engel sanma: Şiir ve deneme, ortak konu ve ileti ölçütleriyle karşılaştırılabilir; farklı tür, yalnız sunuş araçlarını değiştirir.","Anahtar sözcük eşleme hatası: “Pencere” imgenin parçası, “kısa ara” düşünsel ayrımdır; aynı anlamı taşıdıklarına ilişkin kanıt yoktur."],"explanation":"Öğrencinin “koşulsuz olumlu” iddiası her iki metnin kanıtlarıyla sınanmalıdır. Şiir, susmayı akşam, gölge ve konuşan pencere imgeleriyle verir; sonucu açıkça olumlu ilan etmez. Deneme ise niyet açıklanmadığında susmanın anlaşmazlığı büyütebileceğini, yalnız düşünmek için verilen kısa aranın yararlı olabileceğini söyler. Dolayısıyla doğru değerlendirme, iki metindeki farklı sınırları birlikte gösteren birinci seçenektir.","difficultyReason":"Öğrenci bir üst yorumun doğruluğunu iki metindeki açık ve örtük kanıtlarla denetler, tür farkını korur ve koşul bildiren ayrımı fark eder. Çeldiriciler tek sözcük benzerliğine veya tümüyle genellemeye dayanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0045","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0f366cc3395facaa70a27babd33d11907d05dccc31fb7baeac24b93bda486126","reviewDecisionSha256":"9576bfbb8724101a743286172233b0c8ff7b27e3ac33c4f1c08940d3b125ea63","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0f366cc3395facaa70a27babd33d11907d05dccc31fb7baeac24b93bda486126","reviewedHash":"sha256:0f366cc3395facaa70a27babd33d11907d05dccc31fb7baeac24b93bda486126","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9576bfbb8724101a743286172233b0c8ff7b27e3ac33c4f1c08940d3b125ea63; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q045","contentProjectionSha256":"0f366cc3395facaa70a27babd33d11907d05dccc31fb7baeac24b93bda486126","reviewDecisionSha256":"9576bfbb8724101a743286172233b0c8ff7b27e3ac33c4f1c08940d3b125ea63","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q046","familyId":"tr-g09-tde-qf-010","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Altı kişilik grup konuşmasının konusu “Dijital yazışmalarda ölçülü dil”dir. Aşağıdakilerden hangisi bu konuşma için açık ve ölçülebilir bir amaçtır?","choices":["Dijital yazışmalarda ölçülü dil","Ölçülü sözcük seçiminin iletinin anlaşılması ve karşı tarafta bıraktığı etki üzerindeki rolünü farklı görüşlerle değerlendirmek","Konuşma sırasında sırayla ayağa kalkmak","Bütün dijital iletilerin her koşulda aynı biçimde anlaşılacağını kanıtlamak"],"correct":1,"distractorWhy":["Konu-amaç karışıklığı: Bu ifade yalnız konuşmanın alanını adlandırır; yapılacak düşünsel işlemi ve ulaşılacak sonucu belirtmez.","Doğru — İşlem ve sonuç içeren amaç: Sözcük seçimi ile anlaşılma/etki arasındaki ilişkiyi farklı görüşlerle değerlendirmeyi açıkça hedefler.","Yöntemi amaç sayma: Ayağa kalkma bir uygulama olabilir fakat konuşmanın niçin yapıldığını açıklamaz.","Kanıtsız mutlak yargı: “Her koşulda aynı” ifadesi hem ölçüsüz genellemedir hem de değerlendirme amacını peşin sonuca dönüştürür."],"explanation":"Konuşma amacı, konunun ötesinde hangi işlemin yapılacağını belirtmelidir. İkinci seçenek sözcük seçiminin anlaşılma ve etki üzerindeki rolünü “değerlendirmek” eylemiyle tanımlar; böylece konuşmacıların neyi tartışacağı ve sonucun hangi ölçüte göre oluşacağı anlaşılır.","difficultyReason":"Soru, konu, yöntem ve amaç arasındaki temel ayrımı tanımayı gerektirir. Doğru seçenek yalnız alan adı vermek yerine gözlenebilir düşünsel işlem içerir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0046","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"55692115db3a58b8d8c987b4c6a7af2756268f8e2db06a7ea21b371aa94da868","reviewDecisionSha256":"87145dd75ed0bbff45f43c96cd6e4eeca34a87f46cc9321d05fecad4dec0d20b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:55692115db3a58b8d8c987b4c6a7af2756268f8e2db06a7ea21b371aa94da868","reviewedHash":"sha256:55692115db3a58b8d8c987b4c6a7af2756268f8e2db06a7ea21b371aa94da868","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:87145dd75ed0bbff45f43c96cd6e4eeca34a87f46cc9321d05fecad4dec0d20b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q046","contentProjectionSha256":"55692115db3a58b8d8c987b4c6a7af2756268f8e2db06a7ea21b371aa94da868","reviewDecisionSha256":"87145dd75ed0bbff45f43c96cd6e4eeca34a87f46cc9321d05fecad4dec0d20b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q047","familyId":"tr-g09-tde-qf-010","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Altı öğrenci, 9. sınıf arkadaşlarına yönelik sekiz dakikalık hazırlıklı bir grup konuşmasında “Eleştiriyi kişiye değil davranışa yöneltme” konusunu işleyecektir. Hangi plan süre, hedef kitle ve strateji bakımından uygundur?","choices":["Her öğrenciye iki dakika vermek, giriş ve sonuç için ayrıca süre ayırmak; toplam sürenin sekiz dakikayı aşmasını dikkate almamak","Hedef kitleyi belirlememek, konuşmacıların istedikleri kadar konuşmasına izin vermek ve ortak amaç yazmamak","Kırk beş saniyelik giriş, altı konuşmacı için ellişer saniye, kırk beş saniyelik sonuç ve geçişlerle bir dinleyici sorusu için toplam doksan saniye ayırmak; her konuşmacının bir kısa örnek ve önceki görüşe bağlanan bir geçiş cümlesi hazırlamasını istemek","Konuşmayı tamamen hazırlıksız yapmak, rol ve süre belirlememek; yalnız son konuşmacının bütün görüşleri tek başına üretmesini beklemek"],"correct":2,"distractorWhy":["Süre hesabı hatası: Altı öğrenciye ikişer dakika yalnız konuşmacılar için on iki dakika gerektirir; giriş ve sonuç eklendiğinde verilen süre daha da aşılır.","Yönetimsizlik: Hedef kitle, amaç ve süre belirlenmediğinde konuşma türüne uygun seçim yapılamaz ve akış denetlenemez.","Doğru — Kısıtlarla uyumlu plan: Süre dağılımı toplam sekiz dakikadır; hedef kitleye uygun kısa örnekler, geçiş cümlesi ve dinleyici sorusu akıcı grup stratejisini destekler.","Rol ve ilişki eksikliği: Bütün yükü son konuşmacıya bırakmak altı kişilik yapıyı işlevsizleştirir; hazırlıksızlık süre ve içerik tekrarını artırır."],"explanation":"Uygun plan, verilen sekiz dakikayı aşmamalı ve altı kişinin katkısını görünür kılmalıdır. Üçüncü seçenekte 45 saniye giriş + 300 saniye konuşmacılar + 45 saniye sonuç + 90 saniye geçiş/soru toplam 480 saniye, yani sekiz dakikadır. Kısa örnek ve bağlantı cümlesi de 9. sınıf hedef kitlesinin görüşleri izlemesini kolaylaştırır.","difficultyReason":"Öğrenci konuşma niteliğiyle birlikte gerçek süre hesabı yapar ve stratejinin hedef kitleye hizmet edip etmediğini değerlendirir. En yakın çeldirici görünürde eşit söz verir fakat toplam zamanı aşar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0047","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"75e609bdc1dac8253142d5438d42cb33db1c66cb415f14568586eb7a428a823f","reviewDecisionSha256":"9404cb0d79b85135a69263123133340194fe0027033f64deef21f3bd180fde99","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:75e609bdc1dac8253142d5438d42cb33db1c66cb415f14568586eb7a428a823f","reviewedHash":"sha256:75e609bdc1dac8253142d5438d42cb33db1c66cb415f14568586eb7a428a823f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9404cb0d79b85135a69263123133340194fe0027033f64deef21f3bd180fde99; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q047","contentProjectionSha256":"75e609bdc1dac8253142d5438d42cb33db1c66cb415f14568586eb7a428a823f","reviewDecisionSha256":"9404cb0d79b85135a69263123133340194fe0027033f64deef21f3bd180fde99","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q048","familyId":"tr-g09-tde-qf-010","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Altı şapkalı düşünme tekniğiyle yürütülen bir grup konuşmasında bir öğrenci süresini aşmış, başka bir öğrenci de sözünü keserek kendi görüşüne başlamıştır. Moderatörün hangi müdahalesi konuşma engellerini azaltıp ilişkiyi sürdürür?","choices":["Süresini aşan öğrenciyi konuşmadan çıkarmak ve görüşünü değersiz ilan etmek","Hiç müdahale etmemek; söz kesme ile süre aşımının konuşmanın doğal biçimi olduğunu kabul etmek","Konuşmayı baştan başlatmak ve daha önce sunulan bütün görüşleri geçersiz saymak","Önceden kararlaştırılan sessiz süre kartını göstermek, konuşmacının cümlesini tamamlamasına izin vermek, moderatörün görüşü ana soruya bir cümleyle bağlaması ve sonraki öğrencinin önce bu görüşü kısaca özetleyip ardından kendi rolünden katkı sunması"],"correct":3,"distractorWhy":["Orantısız ve ilişki bozucu müdahale: Süre sorununa kişiyi dışlayarak karşılık vermek saygılı etkileşimi zedeler ve görüşün içeriğini gerekçesiz değersizleştirir.","Engeli normalleştirme: Süre aşımı ile söz kesme, diğer rollerin katkısını ve konuşma akışını doğrudan bozar; yönetilmeden bırakılamaz.","Gereksiz sıfırlama: Sorun belirli geçiş ve süre araçlarıyla giderilebilir; tüm konuşmayı yeniden başlatmak zaman kaybettirir ve önceki katkıları yok sayar.","Doğru — Engel giderme ve bağ kurma: Sessiz kart süreyi saldırgan olmadan sınırlar; cümleyi tamamlatma söz hakkını korur; özetleyerek devralma kesilen ilişkiyi yeniden kurar."],"explanation":"TDE3.1.2, konuşmada ortaya çıkan engelleri gidermeyi ve seçilen stratejiyi yapılandırarak sürdürmeyi gerektirir. Sessiz süre kartı önceden bilinen nesnel bir uyarıdır. Konuşmacının cümlesini tamamlamasına izin vermek saygıyı korur; moderatörün ana soruya dönüşü ve sonraki öğrencinin özetleyerek katkı sunması ise söz kesmeyle bozulan bağlantıyı onarır.","difficultyReason":"Öğrenci aynı anda iki engeli, süre aşımı ve söz kesmeyi, tek bir ilişki koruyucu müdahale dizisiyle çözmelidir. Çeldiriciler ya aşırı yaptırım uygular ya da sorunu hiç yönetmez.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0048","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c8a4f36f9c46e1bfe5845e12e5f06657ca1e048a31762e27c3d173398341212f","reviewDecisionSha256":"1124d7bc20c4836cda5124be65cd55340601e1656409028bcd2f86d1198cb009","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c8a4f36f9c46e1bfe5845e12e5f06657ca1e048a31762e27c3d173398341212f","reviewedHash":"sha256:c8a4f36f9c46e1bfe5845e12e5f06657ca1e048a31762e27c3d173398341212f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1124d7bc20c4836cda5124be65cd55340601e1656409028bcd2f86d1198cb009; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q048","contentProjectionSha256":"c8a4f36f9c46e1bfe5845e12e5f06657ca1e048a31762e27c3d173398341212f","reviewDecisionSha256":"1124d7bc20c4836cda5124be65cd55340601e1656409028bcd2f86d1198cb009","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q049","familyId":"tr-g09-tde-qf-010","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir grup konuşması için hazırlanan kartlar şöyledir:\n\nI. Amaç, hedef kitle, hazırlık düzeyi ve toplam/kişi başı süreyi belirle.\nII. Konuşma türünü, bakış açısı rollerini, kanıt kartını ve geçiş stratejisini seç.\nIII. Tekrar, konu dışına çıkma, süre aşımı ve teknik sorunlar için çözüm belirle.\nIV. Geçiş cümleleri, söz hakkı ve dinleyici sorusuyla konuşma ilişkisini sürdür.\n\nHem doğru işlem sırasını hem de TDE3.1’in iki süreç bileşenini doğru gösteren seçenek hangisidir?","choices":["I → II → III → IV; I ve II seçim yapmayı, III ve IV ilişkiyi sürdürmeyi gösterir.","III → IV → I → II; engeller çözülmeden amaç ve konuşma türü belirlenmemelidir.","II → I → IV → III; hedef kitle, yöntem seçildikten ve konuşma tamamlandıktan sonra belirlenir.","IV → II → I → III; dinleyici sorusu konuşmanın amacından önce hazırlanmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Sıra ve bileşen eşleştirmesi: Önce amaç/özellikler ve yöntem-strateji seçilir; ardından engeller giderilir ve yapılandırılmış etkileşimle ilişki sürdürülür.","Hazırlık sırasını ters çevirme: Hangi engelin önemli olduğu amaç, tür, süre ve hedef kitle belirlendikten sonra anlaşılır.","Hedef kitleyi geciktirme: Hedef kitle ve amaç, yöntem ile strateji seçiminden önce kararlaştırılmalıdır; IV de konuşma tamamlandıktan sonra değil süreç içinde uygulanır.","İlişki aracını başlangıç kararı sanma: Dinleyici sorusu amaç ve süreye göre yapılandırılır; bunlardan önce gelmesi planı temelsiz bırakır."],"explanation":"TDE3.1.1 “seçim yapar” bileşeninde konuşma amacı, özellikleri, süre, hedef kitle, tür, yöntem ve strateji belirlenir; bu nedenle I ve II önce gelir. TDE3.1.2 “ilişkiyi sürdürür” bileşeninde engeller giderilir ve strateji akış içinde yapılandırılır; III ve IV bu aşamayı karşılar. Doğru sıra ve gruplama birinci seçenektedir.","difficultyReason":"Öğrenci dört somut plan kartını yalnız kronolojik dizmez, iki süreç bileşeni altında sınıflandırır. Çeldiriciler doğru kartları koruyup hazırlık ile uygulama zamanlarını değiştirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0049","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"cdb2c96250c60d37a093eb60ab1e3740eb604dcdfe5b87f29f3e57c51d32668b","reviewDecisionSha256":"87f364d25ba8d4a4408ce0e48426899a4e9147b5aad16771e3617cc448711ad2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:cdb2c96250c60d37a093eb60ab1e3740eb604dcdfe5b87f29f3e57c51d32668b","reviewedHash":"sha256:cdb2c96250c60d37a093eb60ab1e3740eb604dcdfe5b87f29f3e57c51d32668b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:87f364d25ba8d4a4408ce0e48426899a4e9147b5aad16771e3617cc448711ad2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q049","contentProjectionSha256":"cdb2c96250c60d37a093eb60ab1e3740eb604dcdfe5b87f29f3e57c51d32668b","reviewDecisionSha256":"87f364d25ba8d4a4408ce0e48426899a4e9147b5aad16771e3617cc448711ad2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q050","familyId":"tr-g09-tde-qf-010","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Altı öğrenci, 9. sınıf dinleyicilerine yönelik on dört dakikalık hazırlıklı bir grup konuşmasında “Eleştiri incelikli olduğunda etkisini kaybeder mi?” sorusunu tartışacaktır. Grup daha önce görüş tekrarı, süre aşımı ve sunu dosyasının açılmaması sorunlarını yaşamıştır. Hangi plan TDE3.1’i bütünüyle uygular?","choices":["Konuşmacıların sırayı konuşma sırasında belirlemesi, süre sınırı koymaması ve teknik dosya açılmazsa konuşmayı bitirmesi; ortak amaç yazmaması","Amacı “açıklık ile saygı arasındaki ilişkiyi farklı bakışlarla değerlendirmek” diye belirlemek; hedef kitleyi ve hazırlıklı grup türünü yazmak; bir dakika açılış, altı konuşmacıya doksanar saniye, iki dakika dinleyici sorusu ve iki dakika ortak sonuç ayırmak; her role iki kısa metin kanıtı ile bir geçiş cümlesi hazırlatmak; tekrar için “önce yeni katkıyı söyle” kuralı, süre için sessiz kart, teknik sorun için basılı kanıt kartları kullanmak; son bölümde farklı görüşleri ana soruya bağlayarak sentezlemek","Bütün konuşmayı tek metin hâlinde ezberletmek, rollerin farklı bakışlarını kaldırmak, dinleyici sorularına yer vermemek ve süre aşılırsa sonuç bölümünü iptal etmek","Amacı dil kullanımını değerlendirmek yerine konuşmacıların ses yüksekliğini puanlamak olarak değiştirmek; en yüksek sesle konuşanı grup sözcüsü seçmek"],"correct":1,"distractorWhy":["Plansızlık ve yedeksizlik: Amaç, sıra, süre ve alternatif araç bulunmadığı için önceki üç engel yeniden ortaya çıkar; teknik sorun konuşmayı gereksiz biçimde sona erdirir.","Doğru — Bütünleşik yönetim: Amaç, hedef kitle, tür, rol, kanıt ve süre seçimleri TDE3.1.1’i; tekrar-süre-teknik engel çözümleri, geçişler, dinleyici etkileşimi ve sentez TDE3.1.2’yi karşılar. Süre dağılımı da toplam on dört dakikadır.","Aşırı sabitleme: Ezber ortak akışı koruyabilir görünse de farklı rollerin katkısını ve gerçek ilişkiyi ortadan kaldırır; sonuç ile dinleyici etkileşimini iptal etmek konuşma amacını zayıflatır.","Amaç kayması: Ses yüksekliği, eleştiride açıklık-saygı ilişkisini ölçmez; yüksek sesi başarı saymak söyleyiş inceliği ve kanıta dayalı değerlendirmeyi dışlar."],"explanation":"İkinci plan, konuşmanın bütün yönetim kararlarını somutlaştırır. Süre hesabı 1 dakika açılış + 9 dakika konuşmacılar + 2 dakika soru + 2 dakika sonuç olmak üzere on dört dakikadır. Altı rolün iki metin kanıtı ve geçiş cümlesi hazırlaması hem farklı bakışları hem akıcılığı korur. Sessiz kart, yeni katkı kuralı ve basılı yedekler daha önce yaşanan engellere doğrudan çözümdür. Sentez bölümü de konuşmayı ana amaca geri bağlar.","difficultyReason":"Öğrenci dört kapsamlı planda amaç, hedef kitle, süre matematiği, rol-strateji uyumu, üç ayrı risk için çözüm ve ilişkiyi sürdürme araçlarını aynı anda denetler. Doğru seçenek iki süreç bileşeninin tüm göstergelerini tek uygulanabilir planda birleştirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0050","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9a3d04b436ac6f07013bdf3dd87cdfef5a80302f2f06eae7d6d7fccd7086b5b0","reviewDecisionSha256":"be43b48fbe27c42527bbe8c157f43dedd3de5e7768cc115f8c29a2e60b5422f5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9a3d04b436ac6f07013bdf3dd87cdfef5a80302f2f06eae7d6d7fccd7086b5b0","reviewedHash":"sha256:9a3d04b436ac6f07013bdf3dd87cdfef5a80302f2f06eae7d6d7fccd7086b5b0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:be43b48fbe27c42527bbe8c157f43dedd3de5e7768cc115f8c29a2e60b5422f5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q050","contentProjectionSha256":"9a3d04b436ac6f07013bdf3dd87cdfef5a80302f2f06eae7d6d7fccd7086b5b0","reviewDecisionSha256":"be43b48fbe27c42527bbe8c157f43dedd3de5e7768cc115f8c29a2e60b5422f5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q051","familyId":"tr-g09-tde-qf-011","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Altı öğrenci, “Bir düşünce, sesini yükseltmeden de güçlü olabilir.” biçimindeki özgün mikro düşünceden hareketle “Sözün İnceliği” temalı bir grup konuşması yapacaktır. Konuşma başlamadan önce süreci yönetmeye en uygun seçim hangisidir?","choices":["Her öğrencinin istediği örnekten söz etmesine izin verip konuşmanın amacını son konuşmacının belirlemesini beklemek","Yalnız toplam sürenin on iki dakika olduğunu yazıp hedef kitleyi, rolleri ve geçişleri konuşma sırasında kararlaştırmak","Amacı “ölçülü söyleyişin ikna gücünü altı bakışla değerlendirmek” diye belirlemek; hedef kitleyi 9. sınıf öğrencileri olarak tanımlamak; konuşmayı hazırlıklı seçmek; rol, söz sırası ve kişi süresini önceden yazmak","Yeşil rol için bir slogan bulup diğer rollerin katkısını, konuşmanın süresini ve sonuç bölümünü belirlememek"],"correct":2,"distractorWhy":["Amaç erteleme hatası: Katılımcıların konu çevresinde kalabilmesi için amaç başlangıçta belirlenmelidir; son konuşmacıya bırakılan amaç, önceki katkıları yönlendiremez.","Eksik seçim yanılgısı: Toplam süreyi yazmak tek başına yeterli değildir; hedef kitle, hazırlık biçimi, rol, yöntem ve geçiş kararları konuşma öncesinde verilmelidir.","Doğru — Yönetim seçimlerinin bütünlüğü: Amaç, hedef kitle, hazırlık durumu, rol, söz sırası ve süre birlikte belirlenerek TDE3.1.1’deki seçimler gözlenebilir bir plana dönüştürülmüştür.","Tek stratejiyi süreç sanma: Bir slogan yalnızca belirli bir rolün içerik aracıdır; konuşmanın türü, diğer roller, süre ve ortak sonuç belirlenmeden grup süreci yönetilemez."],"explanation":"Konuşmayı yönetmenin ilk bileşeni seçim yapmaktır. Doğru planda konuşmanın niçin yapılacağı, kimlere sesleneceği, hazırlıklı olup olmadığı, hangi bakışların kullanılacağı, söz sırası ve süre açıkça belirlenmiştir. Böylece altı öğrenci aynı ana soruya farklı rollerden katkı sunabilir. Diğer seçenekler ya amacı geciktirmekte ya da tek bir ayrıntıyı bütün yönetim planının yerine koymaktadır.","difficultyReason":"Öğrenci, konuşma öncesi yönetim kararlarını doğrudan tanır. Doğru seçenek birden çok temel seçimi birlikte içerirken çeldiriciler süre ya da slogan gibi tek bir unsuru yeterli göstermeye çalışır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0051","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"20fbfe6fe62393727d4d5137e07e357c41ea5dab021a6978a6474cf49a407765","reviewDecisionSha256":"8ddc4582f312a623b6f8c0f4d437b316cf0065165e07a05a3a07096d2b9c1059","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:20fbfe6fe62393727d4d5137e07e357c41ea5dab021a6978a6474cf49a407765","reviewedHash":"sha256:20fbfe6fe62393727d4d5137e07e357c41ea5dab021a6978a6474cf49a407765","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8ddc4582f312a623b6f8c0f4d437b316cf0065165e07a05a3a07096d2b9c1059; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q051","contentProjectionSha256":"20fbfe6fe62393727d4d5137e07e357c41ea5dab021a6978a6474cf49a407765","reviewDecisionSha256":"8ddc4582f312a623b6f8c0f4d437b316cf0065165e07a05a3a07096d2b9c1059","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q052","familyId":"tr-g09-tde-qf-011","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Altı şapkalı düşünme tekniğiyle yürütülen bir konuşmada roller önceden dağıtılmıştır. Ancak ikinci ve üçüncü konuşmacılar aynı örneği tekrarlamakta, birbirlerinin sözünü kesmekte ve ana soru olan “İncelikli söyleyiş açıklığı nasıl etkiler?”den uzaklaşmaktadır. Hangi uygulama konuşma ilişkisini en uygun biçimde sürdürür?","choices":["Tekrarı önlemek için konuşmacıların önceki görüşlere hiç değinmesini yasaklamak","Düzeni sağlamak amacıyla bütün rol kartlarını moderatörün okuyup diğer öğrencilerin yalnızca dinlemesini istemek","Herkes istediği kadar konuşana kadar süre sınırını kaldırmak ve konu dışına çıkışlara müdahale etmemek","Her konuşmacının önce kendinden önceki ilgili düşünceyi bir cümleyle bağlamasını, ardından rolüne özgü yeni bir kanıt sunmasını istemek; moderatörün son yirmi saniye kartı ve ana soru ile gerektiğinde yönlendirme yapmasını sağlamak"],"correct":3,"distractorWhy":["Bağ kurmaktan kaçınma hatası: Önceki konuşmacıyla ilişkiyi tamamen kesmek tekrarı azaltabilir görünse de ortak düşünce akışını ve bağdaşıklığı zayıflatır.","Katılımı ortadan kaldırma yanılgısı: Moderatörün bütün rolleri üstlenmesi altı kişilik grup sorumluluğunu yok eder; ilişkiyi sürdürmek yerine konuşmayı tek kişiye indirger.","Sınırsız süre yanılgısı: Süreyi ve konu sınırını kaldırmak söz kesme, tekrar ve dağılma engellerini büyütür; seçilen strateji yapılandırılmış biçimde sürdürülemez.","Doğru — Engel giderme ve stratejiyi sürdürme: Bağlantı cümlesi tekrar yerine ilişki kurar, rol kanıtı yeni katkıyı zorunlu kılar, süre kartı ile ana soru da akışın dağılmasını önler."],"explanation":"TDE3.1.2, konuşmadaki engelleri ortadan kaldırmayı ve seçilen stratejiyi yapılandırarak sürdürmeyi gerektirir. Dördüncü uygulama söz kesme, tekrar, süre aşımı ve konu dışına çıkma sorunlarına ayrı araçlar getirir. Önceki görüşü doğru biçimde bağlamak ortak akışı korur; rolüne özgü kanıt sunmak ise her konuşmacının yeni katkı vermesini sağlar.","difficultyReason":"Öğrenci, aynı anda görülen üç engeli — tekrar, söz kesme ve konu dağılması — tek bir yapılandırılmış uygulamayla gidermelidir. Çeldiriciler sorunlardan birini bastırırken grup katılımı veya süre yönetimi gibi başka bir öğeyi bozar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0052","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"662963a752c81049b80422a637bdbd016706aeb7b83be7356fe518d284afe967","reviewDecisionSha256":"44fe42180c49989d8848a8cb22392281382df883d3786b2ae070be7b0e049bef","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:662963a752c81049b80422a637bdbd016706aeb7b83be7356fe518d284afe967","reviewedHash":"sha256:662963a752c81049b80422a637bdbd016706aeb7b83be7356fe518d284afe967","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:44fe42180c49989d8848a8cb22392281382df883d3786b2ae070be7b0e049bef; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q052","contentProjectionSha256":"662963a752c81049b80422a637bdbd016706aeb7b83be7356fe518d284afe967","reviewDecisionSha256":"44fe42180c49989d8848a8cb22392281382df883d3786b2ae070be7b0e049bef","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q053","familyId":"tr-g09-tde-qf-011","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mikro metin şöyledir: “Bir kapıyı açmak için anahtar gerekir; bir düşünceyi açmak için bazen yumuşak bir cümle.” Altı kişilik bir grubun bu metinden hareketle yapacağı konuşmayı yöneten planlardan hangisi en uygundur?","choices":["Amaç: Benzetmenin incelikli söyleyiş ile ikna arasındaki ilişkiyi nasıl kurduğunu altı bakışla değerlendirmek. Hedef kitle: 9. sınıf öğrencileri. Her rol metinden ya da özgün bir okul durumundan iki kanıt hazırlar. On üç dakika; bir dakika giriş, kişi başı bir buçuk dakika, iki dakika ortak karar ve bir dakika dinleyici sorusu. Her konuşmacı önceki görüşe bağlanır; tekrar durumunda moderatör “Bu örnek ana soruya hangi yeni sonucu ekliyor?” diye yönlendirir.","Amaç: Güzel konuşmak. Renkler konuşma başladıktan sonra seçilir; isteyen metni ezberden tekrar eder; konuşmacılar sürelerini kendileri belirler ve ortak sonuç yazılmaz.","Amaç: Metindeki bütün sözcükleri açıklamak. Altı öğrenci aynı benzetmeyi aynı cümlelerle anlatır; söz sırası vardır fakat hedef kitle, kişi süresi ve olası tekrar için çözüm belirlenmez.","Amaç: Metnin yazarı ile yazıldığı dönemi tanıtmak. Katılımcılar metinde verilmeyen yazar ve tarih bilgilerini tahmin eder; konuşma süresi, rol işlevleri ve geçişler doğaçlamaya bırakılır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Amaç, yöntem ve engel yönetimi uyumu: Plan ölçülebilir amaç, hedef kitle, rol kanıtı, ayrıntılı süre, geçiş ve tekrar çözümünü aynı yapı içinde birleştirir.","Belirsiz amaç ve hazırlıksızlık hatası: “Güzel konuşmak” ölçülebilir değildir; rolün geç dağıtılması, serbest süre ve sonuçsuzluk seçilen grup yöntemini işlemez hâle getirir.","Tekrarlı içerik yanılgısı: Söz sırası tek başına yeterli değildir; aynı içeriğin altı kez söylenmesi farklı bakışların işlevini ortadan kaldırır ve süre/engel planı bulunmaz.","Kaynak dışı hedef hatası: Mikro metin yazar ve dönem bilgisi vermemektedir; bu bilgileri tahmin etmek tema amacından ve kanıtlı konuşma yönetiminden uzaklaşır."],"explanation":"Birinci plan, konuşmanın amacını mikro metindeki benzetmeye ve “Sözün İnceliği” temasına bağlar. Altı rolün ayrı kanıt hazırlaması farklı bakışları görünür kılar; süre bölüşümü, geçiş kuralı ve moderatörün tekrar sorusu ise ilişkiyi sürdürür. Diğer planlarda amaç belirsiz, içerik tekrarlı ya da kaynakta bulunmayan bilgiye dayalıdır.","difficultyReason":"Öğrenci dört ayrıntılı planı amaç, hedef kitle, rol işlevi, zaman ve engel çözümü bakımından karşılaştırır. Doğru cevap, TDE3.1’in iki bileşenini birlikte ve tema bağlamında uygulayan tek plandır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0053","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"173a4fabc4cdf7c79ee10e94136b82d85253614531599a4eed724c8fe593cb33","reviewDecisionSha256":"36a1a9a09c6bc2912b66bf8ea3d28078a13be7bdf78d2a66d32bddfad0bafe63","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:173a4fabc4cdf7c79ee10e94136b82d85253614531599a4eed724c8fe593cb33","reviewedHash":"sha256:173a4fabc4cdf7c79ee10e94136b82d85253614531599a4eed724c8fe593cb33","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:36a1a9a09c6bc2912b66bf8ea3d28078a13be7bdf78d2a66d32bddfad0bafe63; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q053","contentProjectionSha256":"173a4fabc4cdf7c79ee10e94136b82d85253614531599a4eed724c8fe593cb33","reviewDecisionSha256":"36a1a9a09c6bc2912b66bf8ea3d28078a13be7bdf78d2a66d32bddfad0bafe63","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q054","familyId":"tr-g09-tde-qf-011","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Hazırlıklı grup konuşması başlamadan hemen önce sunu dosyası açılmamış ve özet/karar görevindeki mavi rolü üstlenen öğrenci gelememiştir. Grubun elinde bütün örneklerin basılı kartları ile mavi role ait şu hazır not vardır: “Ortak öneri: İstek açık, gerekçe kısa, yanıt alanı korunmalıdır.” Hangi müdahale, konuşmanın amacını ve ilişkisini en iyi korur?","choices":["Teknik sorun çözülemediği için konuşmayı iptal etmek ve hiçbir alternatif kullanmamak","Moderatörün değişikliği kısaca açıklaması; basılı kartları kullanması; kalan rollerin sırasını koruması; bir öğrencinin mavi role ait önceden hazırlanmış karar notunu yeni iddia eklemeden okuması; süreleri yeniden bölüştürüp kısa dinleyici sorusunu koruması","Her öğrencinin eksik rol adına istediği sonucu doğaçlaması ve süre dolsa da bütün yeni görüşlerin söylenmesini beklemek","Mavi rolün yokluğunu belirtmeden sonuç bölümünü kaldırmak, sunu açılana kadar sessizce beklemek ve dinleyici etkileşimini bütünüyle atlamak"],"correct":1,"distractorWhy":["Alternatifsiz bırakma hatası: Basılı yedek ve hazır karar notu varken konuşmayı iptal etmek, öngörülebilir teknik ve katılım engellerini gidermeme anlamına gelir.","Doğru — Amaç koruyan uyarlama: Yedek materyal teknik engeli giderir, hazır not rolün işlevini çarpıtmadan korur, yeni süre dağılımı ve dinleyici sorusu konuşma ilişkisini sürdürür.","Rol sınırını bozma yanılgısı: Herkesin eksik rol adına doğaçlama yapması kanıtsız ve birbiriyle çelişen kararlar doğurabilir; sınırsız süre de ortak planı bozar.","Gizleme ve akışı kesme hatası: Değişikliği açıklamamak güveni zayıflatır; sonuç ile etkileşimi kaldırmak konuşmanın yapılandırılmış stratejisini tamamlamaz."],"explanation":"İlişkiyi sürdürmek, engel çıktığında amacı değiştirmeden uygulanabilir bir çözüm üretmektir. İkinci seçenek, daha önce hazırlanmış yedekleri kullanır ve eksik rolün görevini kanıtlı notla sınırlar. Ayrıca süreyi yeniden düzenleyip dinleyici etkileşimini korur. Böylece teknik sorun ve katılımcı eksikliği, grup konuşmasını tek kişilik ya da sonuçsuz bir yapıya dönüştürmez.","difficultyReason":"Öğrenci iki eş zamanlı engel için teknik yedek, rol sürekliliği, zaman ve etkileşim ölçütlerini birlikte değerlendirir. Yakın seçenekler sorunu çözmeye çalışırken ya kanıtsız doğaçlamaya ya da konuşmanın temel bölümlerini kaldırmaya yönelir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0054","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c466d328ad59bd654e05d7f273a330bb2c1fa5dcf5716c7fd72dc27f84e829d4","reviewDecisionSha256":"b4d2e8102d4679fdfa21572ed514a4315e871afc6634ce1b6d6fd5ee10d1e092","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c466d328ad59bd654e05d7f273a330bb2c1fa5dcf5716c7fd72dc27f84e829d4","reviewedHash":"sha256:c466d328ad59bd654e05d7f273a330bb2c1fa5dcf5716c7fd72dc27f84e829d4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b4d2e8102d4679fdfa21572ed514a4315e871afc6634ce1b6d6fd5ee10d1e092; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q054","contentProjectionSha256":"c466d328ad59bd654e05d7f273a330bb2c1fa5dcf5716c7fd72dc27f84e829d4","reviewDecisionSha256":"b4d2e8102d4679fdfa21572ed514a4315e871afc6634ce1b6d6fd5ee10d1e092","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q055","familyId":"tr-g09-tde-qf-011","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n005","noteKey":"tr.g09.tde.n005","objective":"TDE3.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir grubun ilk yönetim taslağı şöyledir: “Amaç: Nezaket hakkında konuşmak. Altı katılımcı örneklerini bağımsız seçer. Toplam süre on altı dakikadır ancak kişi ve bölüm süreleri yoktur. Slaytta yalnız şapka renkleri vardır; rollerin işlevleri yazılmamıştır. Bütün örnekler çevrim içi dosyadadır, yedek yoktur. Geçiş, söz kesme ve dinleyici sorusu için kural belirlenmemiştir.” Hangi düzenleme paketi bu taslağı TDE3.1 ve tema uygulamasına en eksiksiz biçimde dönüştürür?","choices":["Slaytın yazı tipini büyütmek, renkleri belirginleştirmek ve taslağın diğer bölümlerini değiştirmemek","Altı rolü kaldırıp konuşmayı en uzun hazırlık yapan öğrenciye vermek; diğer öğrencilerin yalnızca sonunda alkışlamasını istemek","Amacı “açık ve ölçülü söyleyişin ikna üzerindeki etkisini altı bakışla değerlendirmek” biçiminde ölçülebilir kılmak; hedef kitleyi ve hazırlıklı grup türünü belirtmek; altı rolün işlevini ve her rol için iki kanıtı yazmak; giriş, kişi, karar ve soru sürelerini bölüştürmek; bağlantı cümlesi, zaman kartı ve ana soruya dönüş kuralı koymak; basılı yedek hazırlamak","Belirsiz amacı korumak; konuşmacılardan daha yüksek sesle ve daha hızlı konuşmalarını istemek; süre aşımını akıcılığın göstergesi saymak"],"correct":2,"distractorWhy":["Yüzeysel görsel düzeltme: Okunabilirlik yararlı olsa da belirsiz amaç, işlevsiz roller, süre, yedek ve etkileşim sorunlarının hiçbirini çözmez.","Grup sorumluluğunu yok etme: Konuşmayı tek kişiye vermek altı bakışlı yöntemi ortadan kaldırır ve öğrencilerin rol-temelli katılımını engeller.","Doğru — Bütünleşik yönetim onarımı: Paket seçim yapma kararlarını, rol kanıtlarını, süreyi, engel önlemlerini ve konuşma ilişkisini sürdüren kuralları aynı amaç çevresinde düzenler.","Akıcılığı hızla karıştırma: Yüksek ses ve hız, amaç ve rol belirsizliğini gidermez; süre aşımı da yapılandırılmış konuşma sürecinin ihlalidir."],"explanation":"Taslakta hem TDE3.1.1’e ait seçimler hem de TDE3.1.2’ye ait ilişkiyi sürdürme araçları eksiktir. Üçüncü paket önce amacı, hedef kitleyi, türü ve rol işlevlerini netleştirir; ardından süre, geçiş, söz kesme, ana soruya dönüş ve teknik yedek önlemlerini kurar. Böylece “Sözün İnceliği” yalnız konu adı olarak kalmaz, konuşmanın yönetilebilir ölçütüne dönüşür.","difficultyReason":"Öğrenci yedi ayrı kusuru tek tek saptayıp her birini uygun yönetim aracıyla eşleştirmelidir. Çeldiriciler yalnız görseli düzeltir, grup yöntemini kaldırır veya akıcılığı yanlış biçimde hız ve sesle özdeşleştirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0055","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ee71e59a09a60862b821fc190378fa42b30f0c8ea150439cb8a8a16127f659da","reviewDecisionSha256":"e1b1e724d382e750863b93d37a57592b7426dd822bcd42e49615666e7ba035b2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ee71e59a09a60862b821fc190378fa42b30f0c8ea150439cb8a8a16127f659da","reviewedHash":"sha256:ee71e59a09a60862b821fc190378fa42b30f0c8ea150439cb8a8a16127f659da","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e1b1e724d382e750863b93d37a57592b7426dd822bcd42e49615666e7ba035b2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q055","contentProjectionSha256":"ee71e59a09a60862b821fc190378fa42b30f0c8ea150439cb8a8a16127f659da","reviewDecisionSha256":"e1b1e724d382e750863b93d37a57592b7426dd822bcd42e49615666e7ba035b2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q056","familyId":"tr-g09-tde-qf-012","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki hazırlık notlarından hangisi TDE3.2.2 “Tahmin eder.” bileşenini doğrudan gösterir?","choices":["Geçen dönemki grup çalışmasında görev cümlelerinin bazen tartışma çıkardığını hatırladım.","“Dosyayı sen gönder.” ile “Dosyayı gönderebilir misin? Ben de kontrol edeyim.” cümlelerini yan yana yazdım.","İki söyleyişi göstermek için iki sütunlu kısa bir tablo kullanmaya karar verdim.","9. sınıf dinleyicilerinin “Gerekçe eklemek isteği uzatır mı?” diye sorabileceğini düşündüm; girişte iki kısa örnek verecek, “söyleyiş inceliği” sözünü açıklayacak ve sonuçta uygulanabilir bir öneri sunacağım."],"correct":3,"distractorWhy":["Ön bilgi bileşeni: Geçmiş deneyimi hatırlamak TDE3.2.1’deki ön bilgilerle bağlantıdır; hedef kitlenin olası sorusuna göre bölüm tasarlamaz.","Karşılaştırma bileşeni: İki cümleyi yan yana getirmek TDE3.2.3’e hazırlanır; dinleyicinin özellik ve beklentilerini tahmin etmez.","Görsel seçimi bileşeni: Tablo kararı TDE3.2.8 kapsamında görsel öge kullanımına ilişkindir; giriş-gelişme-sonucu hedef kitleye göre tasarlamaz.","Doğru — Hedef kitle tahmini: Olası dinleyici sorusu öngörülmüş; açıklama düzeyi, giriş örnekleri ve sonuç önerisi bu tahmine göre düzenlenmiştir."],"explanation":"TDE3.2.2, hedef kitlenin bilgi düzeyi ve olası tepkileri düşünülerek konuşmanın giriş, gelişme ve sonuç bölümlerinin tasarlanmasını gerektirir. Dördüncü notta dinleyicinin sorusu açıkça öngörülmüş ve konuşma yapısı bu soruya göre planlanmıştır. Diğerleri farklı süreç bileşenlerine aittir.","difficultyReason":"Öğrenci dört hazırlık davranışını ilgili süreç bileşenlerinden ayırır. Doğru seçenek, hedef kitle tahmini ile bölüm tasarımını aynı cümlede görünür kılar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0056","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a1ed1ca2afefe92e639c2d00121e343b1ff505fbeead39a124cb7a59134c6524","reviewDecisionSha256":"c067018ed1f8d08974fc07b14552dfef58f12c46075d5655b6e068ceef8cac3f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a1ed1ca2afefe92e639c2d00121e343b1ff505fbeead39a124cb7a59134c6524","reviewedHash":"sha256:a1ed1ca2afefe92e639c2d00121e343b1ff505fbeead39a124cb7a59134c6524","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c067018ed1f8d08974fc07b14552dfef58f12c46075d5655b6e068ceef8cac3f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q056","contentProjectionSha256":"a1ed1ca2afefe92e639c2d00121e343b1ff505fbeead39a124cb7a59134c6524","reviewDecisionSha256":"c067018ed1f8d08974fc07b14552dfef58f12c46075d5655b6e068ceef8cac3f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q057","familyId":"tr-g09-tde-qf-012","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Ana düşünce şöyledir: “Grup çalışmasında gerekçeli ve ölçülü istek, hem görev açıklığını hem de ilişkiyi koruyabilir.” Bu düşünceyi ortak ölçüte dayalı karşılaştırmayla geliştiren içerik hangisidir?","choices":["“Kaynakları sen bul.” ile “Kaynakları sen bulabilir misin? Ben de notları düzenleyeyim.” cümlelerini görev açıklığı, sorumluluk paylaşımı ve yanıt fırsatı ölçütleriyle karşılaştırmak","İkinci cümlenin daha güzel olduğunu söylemek; nedenini yalnız “Ben böyle seviyorum.” biçiminde açıklamak","İki cümlenin ekranda kullanılan yazı tipi ve satır uzunluğunu karşılaştırıp bunlardan ikna sonucu çıkarmak","İki cümleyi peş peşe okumak fakat hangi ortak ölçüt bakımından farklı olduklarını belirtmemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Ölçütlü karşılaştırma: İki söyleyiş aynı üç ölçüt üzerinden incelenerek ana düşüncenin hangi kanıtlarla desteklendiği görünür hâle gelir.","Kişisel beğeni yanılgısı: “Ben seviyorum” ortak ve denetlenebilir ölçüt sunmaz; ikna içeriğini yalnız öznel tercihe indirger.","İlgisiz ölçüt hatası: Yazı tipi ve satır uzunluğu konuşma söyleyişinin görev açıklığı ya da ilişki etkisini kanıtlamaz.","Ölçütsüz yan yana koyma: İki örneği art arda vermek karşılaştırma değildir; benzerlik ve farkın hangi ölçüte göre kurulduğu açıklanmalıdır."],"explanation":"TDE3.2.3’te karşılaştırma, ana düşünceyi destekleyen ortak ölçütler üzerinden yapılır. Birinci seçenek iki isteği görev açıklığı, sorumluluk paylaşımı ve yanıt fırsatı bakımından inceler. Böylece “gerekçeli ve ölçülü istek” yargısı yalnız beğeniye değil, konuşma içinde gösterilebilir ilişkilere dayanır.","difficultyReason":"Öğrenci gerçek karşılaştırmayı yalnız iki örnek vermekten ayırır. Çeldiriciler öznel beğeni, ilgisiz biçimsel özellik veya ölçütsüz sıralama kullanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0057","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1bf3c60b43ef12c21af96c7a3672daab71907b47bd5f81f516067230abe63853","reviewDecisionSha256":"aca3fdb7ca0c189216886d298994c9a6216f2e179186f4214e3fdaf59323fb39","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1bf3c60b43ef12c21af96c7a3672daab71907b47bd5f81f516067230abe63853","reviewedHash":"sha256:1bf3c60b43ef12c21af96c7a3672daab71907b47bd5f81f516067230abe63853","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:aca3fdb7ca0c189216886d298994c9a6216f2e179186f4214e3fdaf59323fb39; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q057","contentProjectionSha256":"1bf3c60b43ef12c21af96c7a3672daab71907b47bd5f81f516067230abe63853","reviewDecisionSha256":"aca3fdb7ca0c189216886d298994c9a6216f2e179186f4214e3fdaf59323fb39","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q058","familyId":"tr-g09-tde-qf-012","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Konuşmada kullanılacak özgün mikro düşünce şöyledir: “Sözün sertliği, düşüncenin doğruluğunu artırmaz; kimi zaman doğru düşünce, ölçülü söylenince daha uzağa ulaşır.” Bu düşünceyi okul öğrenci kuruluna yönelik bir konuşmada kopyalamadan, anlamını koruyarak ve eğitim alanına uygun biçimde yeniden ifade eden seçenek hangisidir?","choices":["“Sözün sertliği, düşüncenin doğruluğunu artırmaz; kimi zaman doğru düşünce, ölçülü söylenince daha uzağa ulaşır.” diyerek cümleyi hiçbir düzenleme yapmadan kendi ana düşüncem gibi kullanırım.","Bir görüşün gücü yalnız sert söylenmesine bağlı değildir; okul içi iletişimde açık ve ölçülü bir ifade, önerinin anlaşılmasını ve birlikte değerlendirilmesini kolaylaştırabilir.","Doğru düşüncesi olan kişi hiçbir zaman eleştiri yapmamalı ve her durumda yalnızca yumuşak sesle konuşmalıdır.","Millete ayar vermeden iş yürümüyor; kurulda da herkes lafı dolandırmadan susup denileni yapmalı."],"correct":1,"distractorWhy":["Kopyalama hatası: Verilen mikro düşünce aynen tekrarlanmış; içerik hedef kitleye ve konuşma bağlamına göre yeniden kurulmamıştır.","Doğru — Anlamı koruyan bağlamsal yeniden ifade: Sertlik ile doğruluk ayrımı korunmuş, yargı okul iletişimine uyarlanmış ve kesinlik yerine ölçülü “kolaylaştırabilir” ifadesi kullanılmıştır.","Anlamı aşırı genelleme: Kaynak düşünce eleştiriyi yasaklamaz; yalnız sertliğin doğruluk kanıtı olmadığını ve ölçülü söyleyişin etkisini belirtir.","Alan ve üslup uyumsuzluğu: Argo, buyurgan ve küçümseyici söz varlığı okul kurulu gibi kamusal/eğitim ortamına uygun değildir; mikro düşüncenin incelikli söyleyiş yönünü tersine çevirir."],"explanation":"TDE3.2.5, kaynak düşünceyi kopyalamadan söz varlığıyla yeniden düzenlemeyi gerektirir. İkinci seçenek temel anlamı korur: Sertlik doğruluk ölçütü değildir ve ölçülü söyleyiş iletiyi güçlendirebilir. Aynı zamanda öğrenci kurulu bağlamına uygun, açık ve ihtiyatlı bir dil kullanır. Diğer seçenekler kopyalama, anlamı çarpıtma veya bağlama aykırı üslup sorunları taşır.","difficultyReason":"Öğrenci hem anlam sadakatini hem yeniden ifade koşulunu hem de dil kullanım alanını birlikte denetler. Yakın çeldiricilerden biri özgün düşünceyi aynen koruduğu için doğruya benzer görünür ancak yeniden ifade işlemini gerçekleştirmez.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0058","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"edb8a3a84be428ee80c58301af097c20defab1658e83ed2b8b4530e9a4c591d2","reviewDecisionSha256":"574790a8f5e70e91a493eb4615dbcd61cd98a7f97335d5dc896b8b975da07d9a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:edb8a3a84be428ee80c58301af097c20defab1658e83ed2b8b4530e9a4c591d2","reviewedHash":"sha256:edb8a3a84be428ee80c58301af097c20defab1658e83ed2b8b4530e9a4c591d2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:574790a8f5e70e91a493eb4615dbcd61cd98a7f97335d5dc896b8b975da07d9a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q058","contentProjectionSha256":"edb8a3a84be428ee80c58301af097c20defab1658e83ed2b8b4530e9a4c591d2","reviewDecisionSha256":"574790a8f5e70e91a493eb4615dbcd61cd98a7f97335d5dc896b8b975da07d9a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q059","familyId":"tr-g09-tde-qf-012","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir konuşma taslağında şu kararlar vardır: Slaytta 110 kelimelik tek paragraf bulunacak; konuşmacı bütün cümleleri aynı tonla ve duraksamadan okuyacak; prova sonrasında arkadaşından yalnız “Güzel olmuş.” yorumu alınacak. Hangi düzenleme TDE3.2.7, TDE3.2.8 ve TDE3.2.9 bileşenlerini birlikte en iyi uygular?","choices":["Uzun paragrafı koruyup slayta hareketli geçiş eklemek; konuşmayı prova etmeden doğrudan sunmak","Metni aynı biçimde okumak fakat sesi sürekli yükseltmek; “Güzel olmuş.” yorumunu yeterli geri bildirim saymak","Slaytı iki söyleyişi karşılaştıran kısa anahtar sözcüklü iki sütuna dönüştürmek; “açık” ve “ölçülü” sözlerinde vurgu, karşılaştırma sonunda kısa durak planlamak; geri bildirimi açıklık, kanıt, hedef kitle ve süre ölçütleriyle istemek ve taslağı buna göre düzeltmek","Görseli bütünüyle kaldırmak, ses ve beden kararlarını doğaçlamaya bırakmak, taslağı kimseye göstermeden bitmiş saymak"],"correct":2,"distractorWhy":["Süsleyici görsel yanılgısı: Hareketli geçiş, yoğun paragrafı açıklayıcı hâle getirmez; ses planı ve ölçütlü geri bildirim de yoktur.","Ses yüksekliğini anlam sanma: Sürekli yüksek ses vurgu ve durak planının yerini tutmaz; genel beğeni ifadesi taslağın hangi yönünün düzeltileceğini göstermez.","Doğru — Ses, görsel ve sunma bütünlüğü: Görsel belirli karşılaştırmayı açıklar, vurgu-durak içerikle ilişkilidir, ölçütlü geri bildirim de taslağın son hâline veri sağlar.","Planı kaldırma hatası: Görselin işlevsiz kullanımını düzeltmek yerine bütün destek ve prova süreçleri terk edilmiştir; üç bileşenin hiçbiri gözlenebilir değildir."],"explanation":"Sesle anlam oluşturma, belirli sözcük ve düşünceleri vurgu, ton ve durakla desteklemeyi gerektirir. Görsel öge, konuşmadaki karşılaştırmayı okunabilir biçimde göstermelidir. Sunma aşamasındaki geri bildirim de “beğendim” düzeyinde kalmamalı; açıklık, kanıt, hedef kitle ve süre ölçütlerine bağlanmalıdır. Üçüncü seçenek bu üç süreci aynı taslak üzerinde bütünleştirir.","difficultyReason":"Öğrenci üç farklı süreç bileşenini tek düzenlemede arar. Çeldiricilerden bazıları görsel veya ses açısından küçük bir değişiklik önerse de geri bildirim ve içerik ilişkisini tamamlamaz.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0059","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"39301404d5fec7633b65890012f84d6b132f51175c3fa87708b8ab4d0e13547c","reviewDecisionSha256":"1a5a0e655f6d841b4b60b85bfea7e5bf03e2791c377b064cae00662490a17470","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:39301404d5fec7633b65890012f84d6b132f51175c3fa87708b8ab4d0e13547c","reviewedHash":"sha256:39301404d5fec7633b65890012f84d6b132f51175c3fa87708b8ab4d0e13547c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1a5a0e655f6d841b4b60b85bfea7e5bf03e2791c377b064cae00662490a17470; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q059","contentProjectionSha256":"39301404d5fec7633b65890012f84d6b132f51175c3fa87708b8ab4d0e13547c","reviewDecisionSha256":"1a5a0e655f6d841b4b60b85bfea7e5bf03e2791c377b064cae00662490a17470","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q060","familyId":"tr-g09-tde-qf-012","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"İki dakikalık bir ikna konuşmasının çıkış düşüncesi şöyledir: “İncelikli dil, görevi belirsiz bırakmak değil; açık görevi ilişkiyi koruyarak söylemektir.” Aşağıdaki içerik geliştirme planlarından hangisi TDE3.2’nin süreçlerini en kapsamlı ve tutarlı biçimde uygular?","choices":["Yalnız kişisel bir tartışma anısını anlatmak, ana düşünceyi “Nazik olun.” diye tekrarlamak ve konuşmayı süresiz sürdürmek","Altı şapka rengini slayta yazmak fakat rollerin ne söyleyeceğini belirlememek; hedef kitlenin sorularını ve dil kullanım alanını düşünmemek","Çıkış düşüncesini aynen üç kez okumak, bir slogan eklemek, görsel ve ses kararlarını sunum sırasında seçmek, geri bildirim almamak","Ön bilgiyi kişisel varsayımdan ayırmak; 9. sınıf dinleyicisinin “İncelik açıklığı azaltır mı?” sorusunu öngörmek; iki özgün isteği açıklık ve ilişki ölçütleriyle karşılaştırmak; okul ortamına uygun söz varlığı seçmek; çıkış düşüncesini kendi cümleleriyle yeniden kurmak; bilgi verme ve önerme işlevlerini kullanmak; vurgu-durak ile iki sütunlu görseli planlamak; taslağı ölçütlü geri bildirimle düzeltmek"],"correct":3,"distractorWhy":["Tek deneyime dayanma hatası: Kişisel anı tek başına hedef kitle, karşılaştırma, sınıflandırma, yeniden ifade, ses-görsel ve geri bildirim süreçlerini karşılamaz.","Biçimsel rol kullanımı: Renkleri göstermek içerik oluşturmak değildir; rol işlevleri, hedef kitle ve dil alanı belirlenmediği için plan yönsüz kalır.","Kopyalama ve doğaçlama yanılgısı: Ana düşünce yeniden ifade edilmemiş; ses, görsel ve geri bildirim kararları planın dışında bırakılmıştır.","Doğru — Dokuz bileşenin bütünleşmesi: Plan ön bilgi, hedef kitle tahmini, ölçütlü karşılaştırma, alan sınıflandırması, yeniden ifade, dil işlevi, ses, görsel ve geri bildirim aşamalarını aynı ana düşünce çevresinde kurar."],"explanation":"TDE3.2 yalnız ana düşünce bulmak değildir; içeriğin hedef kitle, bağlam, kanıt, söz varlığı, sunuş ve geri bildirimle geliştirilmesini kapsar. Dördüncü plan, süreç bileşenlerini sıralı ve birbirine bağlı biçimde yürütür. Özellikle özgün iki isteği ortak ölçütlerle karşılaştırması ve çıkış düşüncesini kendi cümleleriyle yeniden kurması, ikna içeriğini kanıtlı ve bağlama uygun hâle getirir.","difficultyReason":"Öğrenci dokuz süreç bileşeninin tamamına yakınını ayrıntılı planlarda izler ve aralarındaki tutarlılığı denetler. Çeldiriciler bazı tanıdık unsurları içerir ancak hedef kitle, yeniden ifade, ses-görsel veya geri bildirim zincirini koparır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0060","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bdfe2273c9b67c17254d4dc446fe101e4b243d5188fb7e4921230b323aae16b3","reviewDecisionSha256":"37edb8100a2402d71e3f11e6672051cbda28b32d48f6b9f2bd0f244a85830024","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bdfe2273c9b67c17254d4dc446fe101e4b243d5188fb7e4921230b323aae16b3","reviewedHash":"sha256:bdfe2273c9b67c17254d4dc446fe101e4b243d5188fb7e4921230b323aae16b3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:37edb8100a2402d71e3f11e6672051cbda28b32d48f6b9f2bd0f244a85830024; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q060","contentProjectionSha256":"bdfe2273c9b67c17254d4dc446fe101e4b243d5188fb7e4921230b323aae16b3","reviewDecisionSha256":"37edb8100a2402d71e3f11e6672051cbda28b32d48f6b9f2bd0f244a85830024","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q061","familyId":"tr-g09-tde-qf-013","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Grup mesajlarında görevleri açık ve incelikli biçimde paylaşma” konulu altı şapkalı konuşmada sarı rol, iyimserlik ve olumlu imkânlar açısından içerik geliştirecektir. Aşağıdaki cümlelerden hangisi bu role uygundur?","choices":["Görevi açıkça söyleyip kısa bir gerekçe ve yanıt fırsatı eklemek, iş bölümünün daha kolay anlaşılmasına ve katılım isteğinin artmasına yardımcı olabilir.","İstek fazla dolaylı kurulursa görev kimin üzerinde olduğu belirsizleşebilir.","Buyurgan bir mesaj aldığımda kendimi konuşmanın dışında kalmış hissediyorum.","Ortak kararımız şudur: Mesajlarda görev, gerekçe ve yanıt fırsatı birlikte bulunmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Sarı rolün olumlu imkânı: Cümle, incelikli ve açık dilin anlaşılma ile katılıma sağlayabileceği yararı ölçülü biçimde belirtir.","Siyah rol karışıklığı: Cümle olumlu imkânı değil, aşırı dolaylılığın doğuracağı riski gösterir.","Kırmızı rol karışıklığı: Kişisel his ve duygusal tepki, iyimser sonuç geliştiren sarı rolün değil kırmızı rolün işlevidir.","Mavi rol karışıklığı: Katkıları ortak karara bağlayan özet cümlesi, sarı rol yerine mavi rolün işlevini taşır."],"explanation":"Tema uygulamasında sarı rol, konunun olumlu yön ve imkânlarını görünür kılar. Birinci cümle, açık ve incelikli görev paylaşımının anlaşılma ve katılım üzerindeki olası yararını belirtir. Diğer cümleler sırasıyla risk, duygu ve ortak karar işlevleridir.","difficultyReason":"Öğrenci altı rol içinden sarı rolün temel işlevini doğrudan tanır. Çeldiriciler aynı konuya ait fakat başka rollere uygun cümlelerden oluşur.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0061","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7a82b8a92f16000a14dcfb402f962a42f1891bbedf90b731f4cf92e4c20f57dd","reviewDecisionSha256":"02adb65ee0b387f4b3d8b9aca2e8e2aa743b498006609570b72c4119186976d2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7a82b8a92f16000a14dcfb402f962a42f1891bbedf90b731f4cf92e4c20f57dd","reviewedHash":"sha256:7a82b8a92f16000a14dcfb402f962a42f1891bbedf90b731f4cf92e4c20f57dd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:02adb65ee0b387f4b3d8b9aca2e8e2aa743b498006609570b72c4119186976d2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q061","contentProjectionSha256":"7a82b8a92f16000a14dcfb402f962a42f1891bbedf90b731f4cf92e4c20f57dd","reviewDecisionSha256":"02adb65ee0b387f4b3d8b9aca2e8e2aa743b498006609570b72c4119186976d2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q062","familyId":"tr-g09-tde-qf-013","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir grup, okul koridorunda kısa süreli sessiz çalışma alanı önerisini tartışmaktadır. Grubun özgün gözlem kartında yalnız şu bilgiler vardır: “Salı günü ilk on dakikada masaları 8 öğrenci, çarşamba günü 10 öğrenci kullandı. Öğrencilere kullanım nedenleri sorulmadı.” Beyaz rolün nesnellik işlevine uygun katkı hangisidir?","choices":["Sessiz bir köşe düşüncesi beni rahatlatıyor; böyle bir yerde kendimi daha güvende hissederim.","Gözlem kartı iki günde sırasıyla 8 ve 10 kullanım kaydetmiştir; kullanım nedenleri sorulmadığı için öğrencilerin niyeti hakkında kesin sonuç çıkarılamaz.","Bu alan açılırsa bütün öğrencilerin notları kesinlikle yükselir ve koridordaki bütün sorunlar biter.","On dakika sessizlik, güne güçlü başlangıç!"],"correct":1,"distractorWhy":["Kırmızı rol karışıklığı: Cümle doğrulanabilir gözlem yerine kişisel duygu ve rahatlık hissini aktarır.","Doğru — Kanıt sınırını koruyan nesnellik: Verilen iki sayı doğru aktarılmış, kartta bulunmayan kullanım nedeni hakkında çıkarım yapılmayarak kanıtın sınırı belirtilmiştir.","Kanıtsız kesinlik hatası: Gözlem kartı not başarısı veya bütün sorunların çözümü hakkında veri sunmaz; beyaz rol elde olmayan sonucu üretemez.","Yeşil rol karışıklığı: Kısa slogan, nesnel veriyi açıklamaz; tema uygulamasında yeşil rolün işlevine uygundur."],"explanation":"Beyaz rol, elde bulunan bilgiyi nesnel biçimde aktarır ve kanıtın göstermediği sonucu eklemez. İkinci seçenek hem 8 ve 10 kullanım bilgisini doğru verir hem de öğrencilere neden sorulmadığını dikkate alarak niyet hakkında kesin hüküm kurmaz. Bu ölçülülük, ikna içeriğinin güvenilirliğini korur.","difficultyReason":"Öğrenci sayısal veriyi kullanan cümleyi bulmakla yetinmez; aynı zamanda verinin sınırını koruyan seçeneği ayırır. Kanıtsız başarı vaadi sayısal bir bağlama benzese de kart tarafından desteklenmez.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0062","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2c62665cfb37517b3fda71b9c142be48cbd956f9e3cd1f1553dd97922db1ece6","reviewDecisionSha256":"c85066f89a03e0f613eb0636aa5a8a5d79cfaf257c56f8f7c815f7928b047ec1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2c62665cfb37517b3fda71b9c142be48cbd956f9e3cd1f1553dd97922db1ece6","reviewedHash":"sha256:2c62665cfb37517b3fda71b9c142be48cbd956f9e3cd1f1553dd97922db1ece6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c85066f89a03e0f613eb0636aa5a8a5d79cfaf257c56f8f7c815f7928b047ec1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q062","contentProjectionSha256":"2c62665cfb37517b3fda71b9c142be48cbd956f9e3cd1f1553dd97922db1ece6","reviewDecisionSha256":"c85066f89a03e0f613eb0636aa5a8a5d79cfaf257c56f8f7c815f7928b047ec1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q063","familyId":"tr-g09-tde-qf-013","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"“Dijital proje mesajlarında sözün inceliği” konulu konuşmada iki rolün aynı ana düşünceye işlevlerine uygun katkı vermesi istenmektedir. Aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi doğrudur?","choices":["Beyaz rol: “Kısa emir alınca kendimi değersiz hissediyorum.” — Kırmızı rol: “Mesajların yüzde 70’i iki cümleden oluşuyor.”","Sarı rol: “Aşırı dolaylı istek, görevi belirsiz bırakabilir.” — Siyah rol: “Gerekçeli görev paylaşımı iş birliği fırsatı yaratabilir.”","Siyah rol: “İstek gereğinden fazla dolaylı kurulursa görev ve süre belirsizleşebilir.” — Mavi rol: “Bu nedenle ortak önerimiz, görevi açıkça söyleyip kısa gerekçe ve yanıt fırsatı bırakmaktır.”","Yeşil rol: “Önce bütün görüşleri üç paragrafta özetleyelim.” — Mavi rol: “Açık söyle, incelikle paylaş!”"],"correct":2,"distractorWhy":["Rol işlevlerini ters çevirme: Kişisel his kırmızı role, doğrulanabilir sayı ise kaynağı verilmişse beyaz role uygundur; eşleştirme yer değiştirmiştir.","Olumlu-risk yönünü ters çevirme: Belirsizlik riski siyah, iş birliği fırsatı sarı rolün içeriğidir; iki cümle yanlış rollere verilmiştir.","Doğru — Riskten ortak karara tutarlı geçiş: Siyah rol olası sorunu tanımlar, mavi rol bu ve diğer katkıları uygulanabilir bir karar cümlesinde toplar.","Özet-slogan karışıklığı: Ayrıntılı özet mavi role, kısa slogan ise yeşil role uygundur; seçenek işlevleri ters atamıştır."],"explanation":"Siyah rol, önerinin olası sakınca ve sınırlarını; mavi rol ise bütün bakışları ortak özet ve karara taşır. Üçüncü eşleştirmede “aşırı dolaylılığın belirsizlik yaratması” risk olarak belirlenmiş, ardından açık görev, gerekçe ve yanıt fırsatı ortak öneriye dönüştürülmüştür. Bu iki katkı aynı ana düşünceyi çelişmeden geliştirir.","difficultyReason":"Öğrenci iki rolü ayrı ayrı tanımakla kalmaz, katkıların aynı ana düşünce içinde birbirini nasıl tamamladığını değerlendirir. Çeldiriciler tanıdık rol içeriklerini bilinçli biçimde yer değiştirir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0063","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8a852e13cdd7acf6ea6513743e7d12833c9c3d30bc52cba2e4ddf2e36e0b8158","reviewDecisionSha256":"a11b6ffcd3fad780b36de3d1b3da3fdadf44af9a7093cb2207b03cd46d2b49d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8a852e13cdd7acf6ea6513743e7d12833c9c3d30bc52cba2e4ddf2e36e0b8158","reviewedHash":"sha256:8a852e13cdd7acf6ea6513743e7d12833c9c3d30bc52cba2e4ddf2e36e0b8158","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a11b6ffcd3fad780b36de3d1b3da3fdadf44af9a7093cb2207b03cd46d2b49d3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q063","contentProjectionSha256":"8a852e13cdd7acf6ea6513743e7d12833c9c3d30bc52cba2e4ddf2e36e0b8158","reviewDecisionSha256":"a11b6ffcd3fad780b36de3d1b3da3fdadf44af9a7093cb2207b03cd46d2b49d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q064","familyId":"tr-g09-tde-qf-013","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Öğrenci kurulu önünde “Teneffüsün ilk on dakikasında isteğe bağlı sessiz çalışma köşesi” önerisi sunulacaktır. Kurula sunulabilecek tek gözlem notu şöyledir: “Salı günü ilk on dakikada masaları 8 öğrenci, çarşamba günü 10 öğrenci kullandı; kullanım nedenleri sorulmadı.” Aşağıdaki içerik planlarından hangisi hedef kitleyi, altı rolü ve “Sözün İnceliği” temasını en uygun biçimde birleştirir?","choices":["“Arkadaşlar ya, bence süper olur.” diye başlayıp yalnız kişisel beğeniyi anlatmak; kurulun sorabileceği düzen ve geçiş sorularına değinmemek","“Okuldaki herkes kesinlikle sessiz alan istiyor.” demek; veri göstermeden başarı artışı vaat etmek; risk ve uygulanma koşullarını dışarıda bırakmak","Yalnız gürültü, sıra ve denetim risklerini sıralamak; önerinin amacı, olumlu yönü, öğrenci duygusu, sloganı ve ortak kararını vermemek","Girişte “Herkes teneffüsü aynı biçimde geçirmek zorunda mı?” sorusunu kullanmak; beyaz rolde verilen gözlem kartını sınırlarıyla aktarmak; sarı rolde erişilebilir çalışma fırsatını, siyah rolde geçiş ve gürültü riskini, kırmızı rolde öğrencinin sakin alan ihtiyacını, yeşil rolde kısa sloganı, mavi rolde deneme uygulaması ve değerlendirme kararını sunmak; kurul ortamına uygun ölçülü dil kullanmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Hedef kitle ve içerik eksikliği: Aşırı günlük giriş, kurulun karar ihtiyacına uygun değildir; tek kişisel beğeni altı bakışı ve uygulanabilir ölçütleri sağlamaz.","Kanıtsız genelleme: “Herkes” ve kesin başarı vaadi elde veri olmadan kullanılmış; risk, koşul ve farklı bakışlar yoktur.","Tek role kapanma: Yalnız olumsuzlukları sıralamak siyah rolü büyütür fakat ana düşünceyi dengeli biçimde geliştiren diğer roller ve ortak karar eksik kalır.","Doğru — Tema ve hedef kitleye uyarlanmış içerik: Plan her rolü kendi işlevinde kullanır, kanıt sınırını korur, kurulun karar ihtiyacına uygun giriş ve sonuç oluşturur, ölçülü söz varlığı seçer."],"explanation":"İkna içeriği, hedef kitlenin karar verebilmesi için olumlu yönü, nesnel bilgiyi, riski, duyguyu, akılda kalıcı ifadeyi ve ortak kararı dengeli biçimde sunmalıdır. Dördüncü plan altı rolü karıştırmadan kullanır ve öğrenci kurulu gibi kamusal/eğitim alanına uygun bir dil kurar. Ayrıca deneme uygulaması önererek kesin ve abartılı vaatten kaçınır.","difficultyReason":"Öğrenci yalnız doğru rol dağılımını değil, hedef kitle, kanıt sınırı, giriş ve karar yapısını birlikte denetler. Çeldiriciler bir ya da iki uygun unsur taşısa da içerik dengesini veya alan uygunluğunu bozar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0064","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d6d7fa0831c997fb693e2e550ded579c05963b6b8801aa1bad9fa1f209c357c3","reviewDecisionSha256":"bf739717514bfd787653be9f1bd2b585b6f42a4a2acc153876c2602b0c218d57","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d6d7fa0831c997fb693e2e550ded579c05963b6b8801aa1bad9fa1f209c357c3","reviewedHash":"sha256:d6d7fa0831c997fb693e2e550ded579c05963b6b8801aa1bad9fa1f209c357c3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bf739717514bfd787653be9f1bd2b585b6f42a4a2acc153876c2602b0c218d57; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q064","contentProjectionSha256":"d6d7fa0831c997fb693e2e550ded579c05963b6b8801aa1bad9fa1f209c357c3","reviewDecisionSha256":"bf739717514bfd787653be9f1bd2b585b6f42a4a2acc153876c2602b0c218d57","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q065","familyId":"tr-g09-tde-qf-013","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n006","noteKey":"tr.g09.tde.n006","objective":"TDE3.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mikro düşünce şöyledir: “Açık bir istek, ölçülü söylendiğinde kapalı hâle gelmez; muhatabına yaklaşır.” Bir grubun ilk içerik taslağında bütün roller “Nazik söz iyidir.” cümlesini tekrar etmekte, bu mikro düşünce aynen kopyalanmakta, görsel olarak yalnız süslü bir sözcük bulutu kullanılmakta ve taslak geri bildirim alınmadan bitmiş sayılmaktadır. Hangi düzenleme bu içeriği tema uygulamasına en güçlü biçimde aktarır?","choices":["Ana düşünceyi “Açıklık ile incelik birlikte kurulabilir.” biçiminde yeniden ifade etmek; iki özgün istek cümlesini ortak ölçütlerle karşılaştırmak; beyaz-sarı-siyah-kırmızı-yeşil-mavi rollerine sırasıyla nesnel bilgi, olumlu imkân, risk, duygu, slogan ve özet/karar işlevleri vermek; eğitim alanına uygun söz varlığı kullanmak; sözcük bulutunu işlevsel karşılaştırma tablosuyla değiştirmek; taslağı açıklık, kanıt, süre ve hedef kitle geri bildirimiyle düzeltmek","Tekrarı azaltmak için altı rolün beşini kaldırmak ve kalan öğrencinin özgün mikro denemeyi baştan sona ezberleyerek okumasını istemek","İçeriği daha ikna edici göstermek için kaynağı olmayan yüzdeler eklemek, her role aynı sloganı söyletmek ve görseli daha renkli yapmak","Metni kısaltmak fakat ana düşünceyi yine aynen kopyalamak; rol işlevleri, hedef kitle, görselin amacı ve geri bildirim ölçütlerini belirlememek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — İçeriğin çok yönlü yeniden kurulması: Ana düşünce yeniden ifade edilmiş, roller ayrıştırılmış, karşılaştırma ve alan uygunluğu sağlanmış, görsel belirli kanıta bağlanmış ve geri bildirimle taslak geliştirilmiştir.","Yöntemi ortadan kaldırma: Tekrarı çözmek için rolleri silmek, altı bakışla içerik geliştirme uygulamasını yok eder; ezber okuma yeniden ifade ve hedef kitle tasarımını karşılamaz.","Kanıtsız ikna yanılgısı: Uydurma yüzdeler güvenilirliği düşürür; aynı sloganı her role vermek işlev farklılığını ortadan kaldırır, renk artışı görseli öğretici yapmaz.","Yarım düzeltme hatası: Metni kısaltmak yararlı olabilir fakat kopyalama, rol, hedef kitle, görsel ve geri bildirim sorunları çözümsüz kalır."],"explanation":"Birinci düzenleme, taslağın bütün temel sorunlarını aynı ana düşünce çevresinde çözer. Kaynak düşünce kopyalanmadan yeniden ifade edilir; altı rol birbirini tekrarlamak yerine farklı kanıt ve bakış üretir. Karşılaştırma tablosu görseli belirli bir işleve bağlar, ölçütlü geri bildirim de planın son hâlini geliştirmeye yarar. Diğer seçenekler ya yöntemi kaldırır ya da yüzeysel değişikliklerle kanıt sorununu büyütür.","difficultyReason":"Öğrenci tekrar, kopyalama, rol işlevi, görsel amacı ve geri bildirim eksikliği olmak üzere beş sorunu birlikte tanılar. Doğru cevap tümünü tutarlı bir içerik geliştirme zincirinde giderir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0065","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"09659b47e62d46759c2818cdcae66da01caced1a0425ff2f16c0a1323697e701","reviewDecisionSha256":"1e21ee181248555f25cf683004301159edcb5c519685e6727433615c017e6c71","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:09659b47e62d46759c2818cdcae66da01caced1a0425ff2f16c0a1323697e701","reviewedHash":"sha256:09659b47e62d46759c2818cdcae66da01caced1a0425ff2f16c0a1323697e701","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1e21ee181248555f25cf683004301159edcb5c519685e6727433615c017e6c71; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q065","contentProjectionSha256":"09659b47e62d46759c2818cdcae66da01caced1a0425ff2f16c0a1323697e701","reviewDecisionSha256":"1e21ee181248555f25cf683004301159edcb5c519685e6727433615c017e6c71","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q066","familyId":"tr-g09-tde-qf-014","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Grup çalışmasında açık ve incelikli istek” konulu konuşmaya planla uyumlu ve dikkat çekici biçimde başlayan cümle hangisidir?","choices":["Merhaba, bugün size bir şeylerden söz edeceğim; ayrıntıları daha sonra düşünürüz.","“Sunumu sen yap.” ile “Sunumu üstlenebilir misin? Ben de kaynakları düzenleyeyim.” arasında yalnız sözcük sayısı mı değişiyor, yoksa ilişki de mi değişiyor?","Sert konuşan herkes kötü bir ekip arkadaşıdır ve bunu tartışmaya gerek yoktur.","Dün otobüs beklerken havanın serin olduğunu fark ettim; şimdi başka bir konuya geçeceğim."],"correct":1,"distractorWhy":["Belirsiz giriş hatası: Konu ve ana düşünce açıklanmaz; “bir şeyler” ifadesi dinleyiciyi konuşmanın amacına hazırlamaz.","Doğru — Planla ilişkili dikkat çekme: İki özgün söyleyişi karşılaştıran soru doğrudan ana düşünceye bağlanır ve gelişmede incelenecek ilişkiyi açar.","Genelleyici ve yargılayıcı giriş: Kişileri etiketler, kanıt sunmadan sonucu baştan kesinleştirir ve olumlu/ölçülü söyleyiş ilkesini ihlal eder.","Konu dışı ayrıntı: Otobüs ve hava gözlemi konuşmanın ana düşüncesiyle ilişkilendirilmediği için dikkat çekse bile planı desteklemez."],"explanation":"TDE3.3.1’e göre giriş dikkat çekici olmalı fakat konuşmanın planı ve ana düşüncesiyle doğrudan ilişkili kalmalıdır. İkinci cümle, gelişmede karşılaştırılacak iki söyleyişi dinleyiciye sunar ve “ilişki değişimi” sorusuyla konuşmanın yönünü açıklar. Diğerleri belirsiz, yargılayıcı ya da konu dışıdır.","difficultyReason":"Öğrenci dört giriş arasından hem dikkat çeken hem ana düşünceye hizmet eden seçeneği doğrudan ayırır. Çeldiriciler dikkat çekicilik ile konu ilişkisini birbirinden koparır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0066","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4d90c3b2250419dfb218df28fda148a4ddc00e2a816d84daf14d82151f08e7dd","reviewDecisionSha256":"a2937c058d3d5d4f7476c9c1af7bd314065e5d028a0c8ffa7ee09aac6a1de2cb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4d90c3b2250419dfb218df28fda148a4ddc00e2a816d84daf14d82151f08e7dd","reviewedHash":"sha256:4d90c3b2250419dfb218df28fda148a4ddc00e2a816d84daf14d82151f08e7dd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a2937c058d3d5d4f7476c9c1af7bd314065e5d028a0c8ffa7ee09aac6a1de2cb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q066","contentProjectionSha256":"4d90c3b2250419dfb218df28fda148a4ddc00e2a816d84daf14d82151f08e7dd","reviewDecisionSha256":"a2937c058d3d5d4f7476c9c1af7bd314065e5d028a0c8ffa7ee09aac6a1de2cb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q067","familyId":"tr-g09-tde-qf-014","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Ana düşünce şöyledir: “Söyleyiş inceliği, görevi belirsizleştirmeden muhatabın söz hakkını koruyabilir.” Bu düşünceyi uygun söz varlığıyla ve düşünceyi geliştirme yoluyla destekleyen cümle hangisidir?","choices":["İncelik önemlidir çünkü incelikli olmak çok önemlidir.","İnsanların yüzde 95’i nazik cümle duyunca her görevi hemen kabul eder.","“Dosyayı bugün gönder.” görevi açıklar fakat yanıt alanı bırakmaz; “Dosyayı bugün gönderebilir misin? Uygun değilse süreyi birlikte değiştirelim.” ise aynı görevi açıklık ve karşılıklılık ölçütleriyle yeniden kurar.","Bu öneriyi anlamayanlar zaten ekip çalışmasına uygun değildir."],"correct":2,"distractorWhy":["Kısır tekrar: Cümle ana düşünceyi farklı kanıtla geliştirmez; “önemlidir” sözü gerekçe yerine yinelenir.","Kaynaksız sayı hatası: Yüzde 95 verisinin kaynağı ve ölçümü verilmemiştir; ayrıca “her görevi hemen kabul” aşırı genellemedir.","Doğru — Karşılaştırmayla geliştirme ve uygun söz varlığı: İki özgün cümle aynı görev üzerinden açıklık ve yanıt hakkı ölçütleriyle karşılaştırılmıştır.","Küçümseyici üslup: Görüşe katılmayan kişiyi etiketler; hedef kitleye uygun ve ikna edici söz varlığı kullanmaz."],"explanation":"TDE3.3.2 ve TDE3.3.3 kapsamında ana düşünce, ilgili bir karşılaştırmayla geliştirilmeli ve hedef kitleye uygun söz varlığı kullanılmalıdır. Üçüncü seçenek aynı görevin iki söyleyişini ortak ölçütlerle karşılaştırır. Böylece inceliğin belirsizlik değil, açıklıkla birlikte yanıt alanı oluşturma olduğu somutlaşır.","difficultyReason":"Öğrenci doğru düşünceyi yalnız tekrar eden cümleden ayırır; karşılaştırma kanıtını ve uygun üslubu birlikte arar. Kaynaksız yüzdeli seçenek ikna edici görünse de doğrulanabilir değildir.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0067","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bc91c6900ac4e9acd68d5c4270e6eda38cf7ae67a8f9628660624c5b00cb60e0","reviewDecisionSha256":"d24f307da14397734df1f09563e5fd8a582fc6e431891b79e9860bd561be7b9a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bc91c6900ac4e9acd68d5c4270e6eda38cf7ae67a8f9628660624c5b00cb60e0","reviewedHash":"sha256:bc91c6900ac4e9acd68d5c4270e6eda38cf7ae67a8f9628660624c5b00cb60e0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d24f307da14397734df1f09563e5fd8a582fc6e431891b79e9860bd561be7b9a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q067","contentProjectionSha256":"bc91c6900ac4e9acd68d5c4270e6eda38cf7ae67a8f9628660624c5b00cb60e0","reviewDecisionSha256":"d24f307da14397734df1f09563e5fd8a582fc6e431891b79e9860bd561be7b9a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q068","familyId":"tr-g09-tde-qf-014","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki kısa konuşma parçalarından hangisi açık ileti, tutarlı örtük değer, Türkçe dil yapıları ve bağdaşıklık ögelerini birlikte en uygun biçimde kullanır?","choices":["Ayşe Ece’ye bunu söyledi çünkü o gecikmişti; bu yüzden onun ne yaptığı anlaşılmadı ve öyle oldu.","İncelik iyidir ve güzeldir ve önemlidir ve bu yüzden ve fakat herkes böyle yapmalıdır.","Belki bazı şeyler kimi zaman başka türlü olsa daha iyi olabilir; ne önereceğimi açıkça söylemeye gerek yok.","Buyurgan cümle görevi bildirir; buna karşılık muhataba yanıt alanı bırakmayabilir. Gerekçeli ve ölçülü cümle ise görevi açık tutarken karşılıklılığı güçlendirir. Bu nedenle grup çalışmalarında isteği kısa bir gerekçe ve yanıt fırsatıyla kurmayı öneriyorum."],"correct":3,"distractorWhy":["Belirsiz gönderim hatası: “O”, “onun” ve “bunu” sözlerinin kimi ya da neyi gösterdiği açık değildir; neden-sonuç ilişkisi anlaşılmaz kalır.","Bağlaç yığma hatası: “Ve”, “bu yüzden” ve “fakat” işlevsiz biçimde art arda kullanılmış; düşünce geliştirilmemiş ve cümle yapısı bozulmuştur.","Açık ileti eksikliği: Öneri bilerek saklanmış, belirsiz sözler çoğaltılmıştır; dinleyici ana düşünceyi çıkaracak somut kanıt bulamaz.","Doğru — Kural bileşenlerinin bütünlüğü: “Buna karşılık” karşıtlık, “bu nedenle” sonuç kurar; açık öneri verilir ve karşılıklılığa değer veren örtük tutum tutarlı biçimde desteklenir."],"explanation":"Dördüncü parçada görev bildirme ile yanıt alanı ortak bir karşılaştırmada ele alınır. “Buna karşılık” iki söyleyiş arasındaki farkı, “bu nedenle” ise gerekçeden öneriye geçişi kurar. Son cümle ana iletiyi açıkça verir; muhatabın söz hakkına değer verilmesi de örneklerin taşıdığı tutarlı örtük değerdir. Diğer parçalar gönderim belirsizliği, bağlaç yığılması veya açık ileti eksikliği taşır.","difficultyReason":"Öğrenci aynı metinde dört ölçütü — açık ileti, örtük değer, dil yapısı ve bağdaşıklık — birlikte izler. Çeldiriciler yüzeyde bağlaç veya neden sözü içerir fakat anlam ilişkisini kuramaz.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0068","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"94681838e785142e6f39518b031ad2ed10ff83904ecd9d5c76ff51d5092ba3bb","reviewDecisionSha256":"09e11c835d31d7cf8e0869319537e41617320a8afd79936864d1959272907fc2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:94681838e785142e6f39518b031ad2ed10ff83904ecd9d5c76ff51d5092ba3bb","reviewedHash":"sha256:94681838e785142e6f39518b031ad2ed10ff83904ecd9d5c76ff51d5092ba3bb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:09e11c835d31d7cf8e0869319537e41617320a8afd79936864d1959272907fc2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q068","contentProjectionSha256":"94681838e785142e6f39518b031ad2ed10ff83904ecd9d5c76ff51d5092ba3bb","reviewDecisionSha256":"09e11c835d31d7cf8e0869319537e41617320a8afd79936864d1959272907fc2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q069","familyId":"tr-g09-tde-qf-014","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Dört dakikalık bir konuşmanın prova notu şöyledir: Konuşmacı girişe üç dakika ayırmış, slayttaki bütün paragrafı sırtı dinleyiciye dönük biçimde okumuş, sahnede sürekli ileri geri yürümüş ve dinleyiciye soru yöneltmemiştir. Hangi düzenleme TDE3.3.7’yi en uygun biçimde uygular?","choices":["Girişi yaklaşık kırk saniyeye indirmek; slaytta yalnız anahtar sözcükleri bırakıp dinleyiciye dönmek; ana karşılaştırmada tek ve amaçlı el hareketi kullanmak; gelişme ile sonuç için ayrı süre ayırmak; sona bir kısa yanıt sorusu eklemek","Aynı paragrafı daha hızlı ve daha yüksek sesle okuyarak dört dakikaya sığdırmak; göz temasını gereksiz saymak","Sonuç bölümünü kaldırmak, sahnede daha geniş alanda sürekli yürümek ve dinleyici sorusunu süre dışına bırakmak","Konuşmanın her cümlesinden sonra uzun bir dinleyici tartışması açmak ve toplam süreyi sınırlandırmamak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Beden, mekân, zaman ve etkileşim dengesi: Düzenleme göz temasını, amaçlı hareketi, bölüm sürelerini ve kısa dinleyici katılımını birlikte planlar.","Hız ve ses yanılgısı: Daha hızlı/yüksek okumak diksiyonu, göz temasını ve mekân kullanımını düzeltmez; anlamın izlenmesini zorlaştırabilir.","Yapı ve hareket hatası: Sonucu kaldırmak planı eksiltir; sürekli geniş hareket, ana düşünceyi desteklemek yerine dikkati dağıtır.","Sınırsız etkileşim yanılgısı: Dinleyici katılımı önemlidir ancak her cümlede uzun tartışma açmak süreyi ve konuşmanın planını ortadan kaldırır."],"explanation":"TDE3.3.7, beden dili ve mekânı kullanmanın yanında diksiyon, zaman ve dinleyici etkileşimini de kapsar. Birinci seçenek slaytı konuşmacının yerine geçen metin olmaktan çıkarır, göz temasını geri getirir, hareketi anlamlı bir vurguya sınırlar ve dört dakikayı giriş-gelişme-sonuç arasında paylaştırır. Kısa soru da etkileşimi süreyle uyumlu tutar.","difficultyReason":"Öğrenci prova notundaki dört ayrı sorunu saptayıp hepsini aynı düzenlemede gidermelidir. Çeldiriciler süreyi korumaya çalışırken göz teması, yapı veya etkileşimi bozar.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0069","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f841be795e251cb42c28a48a7631c845bc98579359f36c46a5088a45ec110e4c","reviewDecisionSha256":"9420e5d7bfcc85b55f19ff2e2a0eb4cdbc9ffa54c396bd8b972194dbbb297038","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f841be795e251cb42c28a48a7631c845bc98579359f36c46a5088a45ec110e4c","reviewedHash":"sha256:f841be795e251cb42c28a48a7631c845bc98579359f36c46a5088a45ec110e4c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9420e5d7bfcc85b55f19ff2e2a0eb4cdbc9ffa54c396bd8b972194dbbb297038; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q069","contentProjectionSha256":"f841be795e251cb42c28a48a7631c845bc98579359f36c46a5088a45ec110e4c","reviewDecisionSha256":"9420e5d7bfcc85b55f19ff2e2a0eb4cdbc9ffa54c396bd8b972194dbbb297038","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q070","familyId":"tr-g09-tde-qf-014","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"İki dakikalık konuşmanın ilk taslağı ve prova davranışı şöyledir: “Arkadaşlar, kaba konuşanlar zaten ekip olamaz. Herkes bilir, böyle konuşmaların yüzde doksanı tartışma çıkarır. O yüzden nazik olun. Neyse, benden bu kadar.” Konuşmacı bir sınıf arkadaşını işaret ederek konuşmuş ve üç dakika yirmi saniye sürmüştür. Hangi revizyon paketi TDE3.3 kurallarını en eksiksiz biçimde uygular?","choices":["Yalnız “yüzde doksan” ifadesinin telaffuzunu düzeltmek; kişiyi işaret etmeyi, etiketleyici girişi ve süre aşımını korumak","Etiketleyici girişi iki özgün istek cümlesini karşılaştıran bir soruyla değiştirmek; kaynaksız yüzdeyi kaldırmak; ana düşünceyi kısa gerekçe ve uygulanabilir öneriyle açıkça kurmak; “buna karşılık” ve “bu nedenle” gibi işlevsel bağlantılar kullanmak; bakışı dinleyicilere dengeli dağıtmak, kimseyi hedef göstermemek ve giriş-gelişme-sonucu iki dakikaya bölmek","Ana öneriyi açıkça söylememek için bütün konuşmayı uzun bir kapı benzetmesine dönüştürmek; dinleyicinin sonucu kendisinin bulmasını beklemek","Daha ikna edici görünmek için iki kaynaksız oran daha eklemek, sesi sürekli yükseltmek ve sonuç cümlesini kaldırmak"],"correct":1,"distractorWhy":["Tek ayrıntıyı düzeltme hatası: Telaffuz düzelse bile kanıtsız veri, kişiyi etiketleme, zayıf plan, bağdaşıklık ve süre sorunları sürer.","Doğru — Kural paketinin bütünlüğü: Revizyon plan, düşünce geliştirme, uygun söz varlığı, açık ileti, bağdaşıklık, toplumsal duyarlılık, beden dili ve zaman yönetimini birlikte düzeltir.","Aşırı örtüklük yanılgısı: Benzetme destek olarak kullanılabilir ancak ana öneriyi bütünüyle gizlemek ikna konuşmasında açık iletiyi ve uygulanabilir sonucu ortadan kaldırır.","Kanıtsızlık ve ses yanılgısı: Uydurma oranlar düşünceyi güçlendirmez; sürekli yüksek ses diksiyon değildir ve sonucun kaldırılması planı eksik bırakır."],"explanation":"İkinci paket, taslaktaki her soruna karşılık gelen bir kural uygular. Kişiyi hedef alan genelleme yerine karşılaştırmalı ve konuya bağlı giriş kurulur; doğrulanmayan sayı kaldırılır; gerekçe ile öneri açıkça bağlanır. İşlevsel geçişler bağdaşıklığı, dengeli bakış ve hedef göstermeme beden dili ile duyarlılığı, iki dakikalık bölümleme de zaman yönetimini sağlar.","difficultyReason":"Öğrenci içerik ve sunuşta bulunan en az altı kusuru eş zamanlı değerlendirir. Doğru seçenek yalnız dilbilgisi ya da ses düzeltmesi yapmak yerine TDE3.3’ün tüm ana kural alanlarını birbirine bağlı biçimde onarır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0070","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f0b3ba917eb52c8da2808051705ce45e638bc63f3a48b8c189aadb55c070be12","reviewDecisionSha256":"a905fcdcef877c7e7cf8f5e0c9500c43e1aa034afbc44725581f48eab98a5267","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f0b3ba917eb52c8da2808051705ce45e638bc63f3a48b8c189aadb55c070be12","reviewedHash":"sha256:f0b3ba917eb52c8da2808051705ce45e638bc63f3a48b8c189aadb55c070be12","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a905fcdcef877c7e7cf8f5e0c9500c43e1aa034afbc44725581f48eab98a5267; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q070","contentProjectionSha256":"f0b3ba917eb52c8da2808051705ce45e638bc63f3a48b8c189aadb55c070be12","reviewDecisionSha256":"a905fcdcef877c7e7cf8f5e0c9500c43e1aa034afbc44725581f48eab98a5267","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q071","familyId":"tr-g09-tde-qf-015","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir grup ödevinde hem görevi açıkça bildiren hem gerekçe ve yanıt fırsatıyla sözün inceliğini uygulayan cümle hangisidir?","choices":["Dosyayı şimdi gönder; başka işim var.","Bir ara şu işi bir şekilde halletsek iyi olur.","Kaynak listesini bugün paylaşabilir misin? Ben de alıntı notlarını düzenleyeyim; zamanın uygun değilse görevleri değiştirebiliriz.","Beni kırmak istemezsen dosyayı hemen gönderirsin."],"correct":2,"distractorWhy":["Buyurgan söyleyiş: Görev açıktır ancak gerekçe, sorumluluk paylaşımı ve muhatabın yanıt alanı yoktur.","Aşırı belirsizlik: Ne yapılacağı, kimin yapacağı ve zaman açık değildir; incelik görev açıklığının kaybına dönüşmüştür.","Doğru — Açıklık ve incelik dengesi: Görev ile zaman açık, karşı görev paylaşılmış ve muhataba uygun değilse değişiklik önerme hakkı bırakılmıştır.","Duygusal baskı hatası: İstek, gerekçe yerine “beni kırma” baskısıyla kurulmuş; muhatabın özgür yanıtı zedelenmiştir."],"explanation":"Üçüncü cümle, “kaynak listesini bugün paylaşma” görevini açıkça belirtir. Konuşmacı kendi sorumluluğunu da söyler ve zaman uygun değilse görev değişikliğine izin verir. Böylece söyleyiş inceliği belirsizlik ya da duygusal baskı değil, açıklıkla karşılıklılığın birlikte kurulması olarak uygulanır.","difficultyReason":"Öğrenci dört günlük ifadeden açıklık, gerekçe ve yanıt fırsatını aynı anda içereni seçer. Çeldiriciler buyurganlık, belirsizlik ve duygusal baskı gibi yaygın yanılgıları temsil eder.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0071","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8ccd47214ea8cdf6fb598b69b666651d3e3c7db35c96c141e1daa623549f7109","reviewDecisionSha256":"e210fd26e5c6c62ed6f5aa280d86a3bf79743a202596d78ff92adeb35ace7ca8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8ccd47214ea8cdf6fb598b69b666651d3e3c7db35c96c141e1daa623549f7109","reviewedHash":"sha256:8ccd47214ea8cdf6fb598b69b666651d3e3c7db35c96c141e1daa623549f7109","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e210fd26e5c6c62ed6f5aa280d86a3bf79743a202596d78ff92adeb35ace7ca8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q071","contentProjectionSha256":"8ccd47214ea8cdf6fb598b69b666651d3e3c7db35c96c141e1daa623549f7109","reviewDecisionSha256":"e210fd26e5c6c62ed6f5aa280d86a3bf79743a202596d78ff92adeb35ace7ca8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q072","familyId":"tr-g09-tde-qf-015","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Sarı rolü üstlenen konuşmacı, “Kısa gerekçeli bir istek görev paylaşımını kolaylaştırabilir.” demiştir. Ardından siyah rol konuşacaktır. Hem önceki görüşle bağ kuran hem kendi rolünün risk odağını koruyan geçiş hangisidir?","choices":["Önceki konuşmacının söylediği hiçbir şeyi dikkate almıyorum; benim konum bambaşka.","Evet, görev paylaşımı kolaylaşır; ben de aynı cümleyi tekrar ederek konuşmamı bitiriyorum.","Sarı rol her zaman haklıdır, bu nedenle risk düşünmeye gerek yoktur.","Bu olası yarara katılıyorum; buna karşılık gerekçe gereğinden fazla uzarsa görev ve süre belirsizleşebilir. Bu yüzden incelikli cümle kısa ve açık kalmalıdır."],"correct":3,"distractorWhy":["İlişkiyi koparma hatası: Önceki katkıyı bütünüyle reddetmek ortak konuşma akışını bozar ve rol geçişini çatışmaya dönüştürür.","Tekrar yanılgısı: Önceki görüşü aynen söylemek siyah rolün yeni risk katkısını üretmez.","Rolü mutlaklaştırma: Altı bakış birbirini geçersiz kılmaz; olumlu yönün bulunması risklerin incelenmesini gereksiz yapmaz.","Doğru — Bağdaşıklık ve rol işlevi: Önce sarı rolün yararı doğru biçimde bağlanmış, “buna karşılık” ile siyah rolün risk değerlendirmesine geçilmiş ve uygulanabilir sınır belirtilmiştir."],"explanation":"Grup konuşmasında ilişkiyi ve bağdaşıklığı korumak için yeni konuşmacı önceki düşünceyi çarpıtmadan devralmalıdır. Dördüncü cümle olumlu imkânı kabul eder, sonra siyah rolün işlevine uygun olarak aşırı uzun gerekçenin belirsizlik riskini gösterir. “Buna karşılık” ve “bu yüzden” bağlantıları geçişi açık kurar.","difficultyReason":"Öğrenci hem rol içeriğini hem konuşmacılar arası geçiş kuralını birlikte uygular. Çeldiricilerden biri önceki görüşü tekrar ettiği için uyumlu görünür ancak yeni rol katkısı sağlamaz.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0072","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7c95e97ba97156bbc98c2ea9457b90b0e01d60752c8b6ead0888fa85470f463e","reviewDecisionSha256":"63f5e242f389e89c7d7eea40531ab0ac85296924ce8fce428ae6dbdd9b56e267","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7c95e97ba97156bbc98c2ea9457b90b0e01d60752c8b6ead0888fa85470f463e","reviewedHash":"sha256:7c95e97ba97156bbc98c2ea9457b90b0e01d60752c8b6ead0888fa85470f463e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:63f5e242f389e89c7d7eea40531ab0ac85296924ce8fce428ae6dbdd9b56e267; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q072","contentProjectionSha256":"7c95e97ba97156bbc98c2ea9457b90b0e01d60752c8b6ead0888fa85470f463e","reviewDecisionSha256":"63f5e242f389e89c7d7eea40531ab0ac85296924ce8fce428ae6dbdd9b56e267","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q073","familyId":"tr-g09-tde-qf-015","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki özgün konuşma parçalarından hangisi doksan saniyelik “Sözün İnceliği” konuşmasında plan, karşılaştırma, uygun söz varlığı, açık öneri ve bağdaşıklığı birlikte uygular?","choices":["“Bir istek neden bazen aynı görevi bildirdiği hâlde daha sert duyulur? ‘Masayı düzenle.’ görevi açıklar; ‘Masayı birlikte düzenleyelim mi? Ben kitapları kaldırayım.’ ise açıklığı sorumluluk paylaşımıyla birleştirir. Buna karşılık aşırı dolaylı söz görevi belirsiz bırakabilir. Bu nedenle önerim, görev cümlesini kısa bir gerekçe ve yanıt fırsatıyla kurmaktır.”","“İncelik, incelikli olmaktır. Nazik olalım, iyi olalım, güzel konuşalım. Başka söze gerek yok.”","“Herkes bilir ki sert cümlelerin yüzde 80’i başarısızdır. Buna inanmayanlar ekip çalışmasını bilmiyordur.”","“Belki bazı durumlarda bir şeyler farklı söylenebilir; ne yapılması gerektiğini açıkça belirtmeyelim ki konuşma daha edebî olsun.”"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru — Çoklu kural uygulaması: Giriş sorusu plana bağlıdır, iki örnek ortak ölçütle karşılaştırılır, risk dengelenir, işlevsel bağlaçlar kullanılır ve sonuçta açık öneri verilir.","Kısır tekrar ve içerik yetersizliği: Ana düşünce tanımlanmamış, örnek ya da gerekçe kullanılmamış ve uygulanabilir öneri oluşturulmamıştır.","Kaynaksız veri ve küçümseme: Yüzde 80 kanıtlanmamış, farklı düşünenler etiketlenmiş; uygun söz varlığı ve toplumsal duyarlılık ihlal edilmiştir.","Belirsizliği incelik sanma: Somut görev ve öneri saklanmış; edebîlik açık iletiyi ortadan kaldıran bir gerekçe gibi kullanılmıştır."],"explanation":"Birinci parça konuşmayı ana düşünceyle ilişkili bir soruyla açar. İki özgün görev cümlesini açıklık ve sorumluluk paylaşımı bakımından karşılaştırır; “buna karşılık” ile aşırı dolaylılığın riskini, “bu nedenle” ile öneriyi bağlar. Böylece incelik, belirsizlik ya da yalnız iyi niyet sözü olarak değil, uygulanabilir bir konuşma kuralı olarak sunulur.","difficultyReason":"Öğrenci kısa parçaları beş ayrı ölçütle değerlendirir. Doğru metin hem içerik kanıtını hem dil ve yapı kurallarını taşırken çeldiriciler tek yönlü slogan, kanıtsız veri veya aşırı belirsizlik kullanır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0073","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b3c33127522a4f4a011740cbbc1da8f1a5d4b0968b03dc98ab01628268d0377f","reviewDecisionSha256":"90917edae81b90e50e8760db592372f5ee2da093d2a227b559cb354004752134","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b3c33127522a4f4a011740cbbc1da8f1a5d4b0968b03dc98ab01628268d0377f","reviewedHash":"sha256:b3c33127522a4f4a011740cbbc1da8f1a5d4b0968b03dc98ab01628268d0377f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:90917edae81b90e50e8760db592372f5ee2da093d2a227b559cb354004752134; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q073","contentProjectionSha256":"b3c33127522a4f4a011740cbbc1da8f1a5d4b0968b03dc98ab01628268d0377f","reviewDecisionSha256":"90917edae81b90e50e8760db592372f5ee2da093d2a227b559cb354004752134","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q074","familyId":"tr-g09-tde-qf-015","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Konuşma metninin ana bölümü uygundur: “İncelik, belirsiz olmak değildir. Açık bir görev, kısa gerekçe ve yanıt fırsatıyla ilişkiyi koruyabilir.” Ancak prova notunda konuşmacının doksan saniyelik süreyi yüz otuz saniyeye çıkardığı, aynı örneği üç kez tekrarladığı, slayttaki cümleleri sırtı dinleyiciye dönük okuduğu ve ana karşılaştırmada hiç durak vermediği yazılıdır. En uygun düzenleme hangisidir?","choices":["Bütün cümleleri koruyup yalnız daha hızlı konuşmak ve slayta daha çok metin eklemek","Tekrarlanan iki örneği çıkarmak; ana karşılaştırmayı bir örnekle sınırlamak; “açık görev” ile “yanıt fırsatı” sözlerinde ölçülü vurgu ve kısa durak kullanmak; slaytı anahtar sözcüklere indirmek; dinleyiciye dönük durmak ve son on saniyede kısa bir soru yöneltmek","Süreyi korumak için sonuç önerisini bütünüyle kaldırmak; konuşmayı aralıksız ve tek tonla okumak","Slaytı kapatıp sahnede sürekli dolaşmak; dinleyicinin dikkatini çekmek için her cümlede farklı bir kişiyi işaret etmek"],"correct":1,"distractorWhy":["Hızla telafi yanılgısı: Daha hızlı konuşmak tekrar, göz teması, vurgu ve yoğun slayt sorunlarını çözmez; anlaşılabilirliği azaltır.","Doğru — İçerik ve sunuşun dengeli onarımı: Gereksiz tekrar kaldırılır, vurgu-durak anlamla ilişkilendirilir, görsel konuşmayı destekler, beden yönü ve kısa etkileşim süreye uygun hâle gelir.","Sonucu feda etme hatası: Süreyi azaltmak için ana öneriyi kaldırmak planı eksik bırakır; tek ton da sesle anlam oluşturmayı engeller.","Dikkat dağıtan beden dili: Sürekli dolaşma ve kişileri işaret etme mekânı amaçsız kullanır, dinleyiciyi rahatsız edebilir ve ana düşünceyi desteklemez."],"explanation":"İkinci düzenleme, metnin uygun ana düşüncesini korurken prova sırasında ortaya çıkan tekrar, süre, ses, görsel ve beden dili sorunlarını giderir. Anahtar sözcüklü slayt konuşmacının dinleyiciye dönmesini sağlar; vurgu ve durak karşılaştırmayı işitilebilir kılar. Son on saniyelik soru da konuşma planını bozmadan etkileşim kurar.","difficultyReason":"Öğrenci iyi içerikle zayıf sunuşu ayırır ve dört prova sorununu aynı anda düzelten seçeneği bulur. Çeldiriciler süreyi azaltırken sonuç, anlaşılırlık veya dinleyici güvenini zedeler.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0074","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"711d3bbad6e964ce1c3c1142670e21900db66dea138cbcf5aaec6b00e241f7b6","reviewDecisionSha256":"24f1d044a9c68132b1ea766de808246a269fa406d846a10a59f596afeddaf5d9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:711d3bbad6e964ce1c3c1142670e21900db66dea138cbcf5aaec6b00e241f7b6","reviewedHash":"sha256:711d3bbad6e964ce1c3c1142670e21900db66dea138cbcf5aaec6b00e241f7b6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:24f1d044a9c68132b1ea766de808246a269fa406d846a10a59f596afeddaf5d9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q074","contentProjectionSha256":"711d3bbad6e964ce1c3c1142670e21900db66dea138cbcf5aaec6b00e241f7b6","reviewDecisionSha256":"24f1d044a9c68132b1ea766de808246a269fa406d846a10a59f596afeddaf5d9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q075","familyId":"tr-g09-tde-qf-015","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n007","noteKey":"tr.g09.tde.n007","objective":"TDE3.3","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Altı kişilik son grup konuşmasında hem rol sorumluluğunun hem de TDE3.3 kurallarının uygulanması istenmektedir. Aşağıdaki uygulama planlarından hangisi “Sözün İnceliği” temasında en güçlü ve denetlenebilir performansı oluşturur?","choices":["Her rolün aynı sloganı iki dakika boyunca tekrarlaması; konuşmacılar arasında geçiş kullanılmaması; bütün öğrencilerin slayttaki uzun metni sırayla okuması","Moderatörün bütün katkıları kendi cümleleriyle yeniden yazıp tek başına sunması; diğer öğrencilerin rol, beden dili ve süre sorumluluğunun kaldırılması","Açılışta iki özgün istek cümlesiyle ana soruyu kurmak; her rolün kendi işlevine uygun kanıt veya katkı sunması; konuşmacıların önceki düşünceye bağlantı cümlesiyle geçmesi; mavi rolün açık ve uygulanabilir ortak öneri vermesi; hedef kitleye uygun söz varlığı, işlevsel bağlaç ve doğru Türkçe yapılar kullanılması; slaytta yalnız anahtar kanıtların bulunması; süre kartı, ölçülü beden dili, kısa dinleyici sorusu ve teknik yedek uygulanması","Dikkat çekmek için kişileri küçümseyen örnekler ve kaynağı olmayan oranlar kullanmak; rollerin konuşma sırasında değişmesine izin vermek; süreyi dinleyicinin sabrına göre uzatmak"],"correct":2,"distractorWhy":["Tekrar ve kural eksikliği: Aynı slogan farklı rol işlevlerini yok eder; geçişsiz ve metne bağımlı okuma düşünce geliştirme, bağdaşıklık, beden dili ve etkileşimi karşılamaz.","Grup sorumluluğunu silme: Moderatörün tek başına sunması altı kişilik uygulamayı ortadan kaldırır; her öğrencinin kural uygulama performansı gözlenemez.","Doğru — Tema, rol ve kural bütünlüğü: Plan içerik kanıtı, rol işlevi, geçiş, açık karar, söz varlığı, dil yapısı, görsel, zaman, beden dili, etkileşim ve engel önlemini aynı yapı içinde görünür kılar.","Duyarlılık ve yönetim ihlali: Küçümseyici örnekler ile uydurma oranlar uygun söz varlığını ve güvenilirliği bozar; rastgele rol değişimi ve sınırsız süre planı dağıtır."],"explanation":"Üçüncü plan, konuşma kurallarını yalnız metin düzeyinde bırakmaz; her birini gözlenebilir davranışa dönüştürür. Rol kanıtları düşünceyi geliştirir, bağlantı cümleleri bağdaşıklığı, mavi rolün kararı açık iletiyi, anahtar sözcüklü slayt ile beden ve süre planı sunuşu destekler. Dinleyici sorusu etkileşim, teknik yedek ise süreç sürekliliği sağlar. Böylece grup sorumluluğu korunurken bütün konuşma ortak amaç çevresinde tamamlanır.","difficultyReason":"Öğrenci içerik, dil, rol, sunuş, zaman, etkileşim ve engel yönetimi olmak üzere çok sayıda ölçütü tek performans planında denetler. Çeldiriciler bazı düzen araçları içerir ancak grup sorumluluğunu, güvenilirliği veya kural bütünlüğünü ortadan kaldırır.","figure":null,"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0075","unitKey":"g09-turk-dili-ve-edebiyati-unit","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"90d275c91a808a9e1aae0ef38f256e6ffaab9022692ec51970610e43ad8a428a","reviewDecisionSha256":"057b576a5e0ec2b051e085390ae5c21a0d4a7f289be0713ac199c80a18898fce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:90d275c91a808a9e1aae0ef38f256e6ffaab9022692ec51970610e43ad8a428a","reviewedHash":"sha256:90d275c91a808a9e1aae0ef38f256e6ffaab9022692ec51970610e43ad8a428a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:057b576a5e0ec2b051e085390ae5c21a0d4a7f289be0713ac199c80a18898fce; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q075","contentProjectionSha256":"90d275c91a808a9e1aae0ef38f256e6ffaab9022692ec51970610e43ad8a428a","reviewDecisionSha256":"057b576a5e0ec2b051e085390ae5c21a0d4a7f289be0713ac199c80a18898fce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q076","familyId":"tr-g09-tde-qf-016","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Deniz, iki dakika için planladığı konuşmasını 2 dakika 24 saniyede tamamlamıştır. Video kaydında ilk 35 saniye boyunca not kartına baktığı görülmüş, akran formuna ise “Örnekler anlaşılırdı; sonuç bölümü çok hızlı geçti.” yazılmıştır. Aşağıdakilerden hangisi bu kanıtlara dayanan bir öz değerlendirmedir?","choices":["Heyecanlandığım için iyi bir konuşmacı olmadığımı anladım.","Konuşmam genel olarak güzeldi; arkadaşım da zaten beğendi.","Bir sonraki konuşmada hiç heyecanlanmamaya karar verdim.","Örneklerim anlaşılırdı; ancak süreyi 24 saniye aşmam ve sonucu hızlandırmam kapanışın etkisini azalttı."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, gözlenebilir davranış ve ürün kanıtı yerine kişiliğe ilişkin genelleyici bir yargı kurar.","Bu seçenek, “güzel” ve “beğendi” gibi ölçütsüz ifadeler kullanır; kayıt ve süre verisini işlemez.","Bu seçenek, değerlendirme yapmadan gerçekleşmesi denetlenemeyen mutlak bir duygu hedefi koyar.","Doğru: Bu seçenek, akran gözlemini ve kesin süre verisini birleştirerek güçlü yön ile gelişim alanını gerekçelendirir."],"explanation":"Kayıt 24 saniyelik süre aşımını, akran formu ise örneklerin anlaşılır ve sonucun hızlı olduğunu göstermektedir. Doğru seçenek bu iki kanıtı birlikte kullanır; hem korunacak güçlü yönü hem de kapanışı zayıflatan davranışı açıklar. Diğer seçenekler ölçütsüz yargı, kişilik genellemesi veya gözlenemeyen hedef içerir.","difficultyReason":"Düzey 1’de öğrenci, tek bir kayıt ve tek bir akran gözleminden hareketle kanıt içeren değerlendirmeyi ayırt eder. Ön bilgi olarak ölçüt, kanıt ve öz değerlendirme ayrımı gerekir; çeldiriciler açık biçimde kişilik yargısı, belirsiz beğeni ve ölçülemeyen hedefe dayanır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0076","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1fd9269aaf2bc54c4c91f54bf5ac13eac9830a4ffa45e7e4e18c61528923462e","reviewDecisionSha256":"807f047e574209020e9c992ccfff9b6cd4b63b2517eda7920bb513089e43a280","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1fd9269aaf2bc54c4c91f54bf5ac13eac9830a4ffa45e7e4e18c61528923462e","reviewedHash":"sha256:1fd9269aaf2bc54c4c91f54bf5ac13eac9830a4ffa45e7e4e18c61528923462e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:807f047e574209020e9c992ccfff9b6cd4b63b2517eda7920bb513089e43a280; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q076","contentProjectionSha256":"1fd9269aaf2bc54c4c91f54bf5ac13eac9830a4ffa45e7e4e18c61528923462e","reviewDecisionSha256":"807f047e574209020e9c992ccfff9b6cd4b63b2517eda7920bb513089e43a280","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q077","familyId":"tr-g09-tde-qf-016","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Ece konuşmasından sonra şu notu almıştır: “Sıram geldiğinde kaygılandım. İlk dört cümleyi olağandan hızlı söyledim. Kayıtta ana düşüncenin ilk kez 48. saniyede açıkça duyulduğu görülüyor.” Bu verileri değerlendirme diline en doğru aktaran cümle hangisidir?","choices":["Kaygı duydum; bununla bağlantılı olarak girişte hızlandım ve ana düşünceyi geç belirginleştirdim.","Kaygılanmış olmam, konuşmanın bütünüyle başarısız olduğunu kanıtlar.","Ana düşünce geç anlaşıldığı için konuşmadan önce kaygılandım.","Hızlı konuşmak her durumda anlatımı bozan bir davranıştır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Bu seçenek, duyguyu davranıştan ayırır ve davranışın konuşmadaki somut etkisini kayıt kanıtıyla ilişkilendirir.","Bu seçenek, tek bir duygudan bütün konuşma hakkında ölçütsüz ve aşırı bir sonuç çıkarır.","Bu seçenek, verilerin göstermediği ters bir neden-sonuç ilişkisi kurar.","Bu seçenek, bağlama ve kayda bakmadan “her durumda” diyerek geçersiz bir genelleme yapar."],"explanation":"Veriler üç ayrı katman sunar: kaygı bir duygudur, ilk cümleleri hızlı söylemek bir davranıştır, ana düşüncenin 48. saniyeye kadar belirginleşmemesi ise bu davranışla ilişkilendirilebilen bir etkidir. Doğru seçenek bu katmanları birbirine karıştırmadan bağlar. B ve D genelleme yapar; C ise kanıtlanmamış ters nedensellik kurar.","difficultyReason":"Düzey 2’de öğrenci, duygu-davranış-etki ayrımını yapıp üç veriyi tek gerekçeli değerlendirmede birleştirir. Ön bilgi olarak öz değerlendirme dilinin kişilik yargısından ayrılması gerekir; çeldiriciler neden-sonuç yönünü ve genelleme sınırını karıştırdığı için birbirine yakındır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0077","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1525dd33a78452d14fce33f6b1d7170e33ead9105c40e53b5f988298c8485602","reviewDecisionSha256":"8811a9a63a6643d10d5e343c5af453d1e0f7082c1123ad0953d23df9f74fb317","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1525dd33a78452d14fce33f6b1d7170e33ead9105c40e53b5f988298c8485602","reviewedHash":"sha256:1525dd33a78452d14fce33f6b1d7170e33ead9105c40e53b5f988298c8485602","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8811a9a63a6643d10d5e343c5af453d1e0f7082c1123ad0953d23df9f74fb317; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q077","contentProjectionSha256":"1525dd33a78452d14fce33f6b1d7170e33ead9105c40e53b5f988298c8485602","reviewDecisionSha256":"8811a9a63a6643d10d5e343c5af453d1e0f7082c1123ad0953d23df9f74fb317","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q078","familyId":"tr-g09-tde-qf-016","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrenci 90 saniyelik konuşmasını 1 dakika 29 saniyede bitirmiştir. Video kaydında ana yargı 42. saniyede söylenmektedir. Akran geri bildirimi “Giriş uzundu.”, öğretmen geri bildirimi ise “Kanıtlar ilgiliydi fakat ana yargı başta açık değildi.” biçimindedir. Bu bulgulara göre sonraki konuşma için en uygun hedef hangisidir?","choices":["Bir sonraki konuşmada daha etkileyici olmaya çalışacağım.","Bir sonraki 90 saniyelik konuşmada ana yargıyı ilk 15 saniyede söyleyecek, giriş provasını 20 saniyeyle sınırlayacağım.","Ana yargı daha güçlü görünsün diye kanıt sayısını iki katına çıkaracağım.","Sorunu ortadan kaldırmak için konuşmayı 60 saniyeye indireceğim."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, hangi davranışın ne zaman değişeceğini belirtmeyen ölçütsüz bir niyettir.","Doğru: Bu seçenek, geri bildirimlerde ortaklaşan giriş sorununun çözümünü gözlenebilir süre ve davranış hedeflerine dönüştürür.","Bu seçenek, kanıtların ilgisizliğine değil ana yargının geç verilmesine ilişkin sorunu yanlış teşhis eder.","Bu seçenek, verilen 90 saniyelik koşulu gerekçesiz değiştirir ve giriş düzenini düzeltmez."],"explanation":"Süre genel olarak uygundur; temel sorun ana yargının 42. saniyeye kadar gecikmesi ve girişin uzun olmasıdır. Doğru seçenek ana yargıyı ilk 15 saniyeye taşır ve giriş provasına somut sınır koyar. Böylece hem akran hem öğretmen geri bildirimi işlenir. Kanıt sayısını artırmak ya da toplam süreyi değiştirmek belirlenen sorunu çözmez.","difficultyReason":"Düzey 3’te öğrenci, süre kaydı ile iki geri bildirimin ortak nedenini belirleyip bunu ölçülebilir yeni hedefe dönüştürür. Ön bilgi olarak geri bildirimi işleme ve hedef belirleme gerekir; çeldiriciler soruna kısmen temas etse de yanlış değişkeni hedeflediği için bilişsel ayrım gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0078","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ff344677b563c0bced364730589884ff1ea0ff6961b45dee59341143d13169e8","reviewDecisionSha256":"e3954f819cf4e0a54071f427e2a356b765e91d7257158a3d2dd3d584971d2a37","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ff344677b563c0bced364730589884ff1ea0ff6961b45dee59341143d13169e8","reviewedHash":"sha256:ff344677b563c0bced364730589884ff1ea0ff6961b45dee59341143d13169e8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e3954f819cf4e0a54071f427e2a356b765e91d7257158a3d2dd3d584971d2a37; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q078","contentProjectionSha256":"ff344677b563c0bced364730589884ff1ea0ff6961b45dee59341143d13169e8","reviewDecisionSha256":"e3954f819cf4e0a54071f427e2a356b765e91d7257158a3d2dd3d584971d2a37","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q079","familyId":"tr-g09-tde-qf-016","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir konuşmada üç örneğin sırasını gösteren tek bir zaman çizelgesi kullanılmıştır. Bir akran “Görsel yeterliydi.”, başka bir akran “Daha çok görsel olmalıydı.” demiştir. Öğretmen ise “Zaman çizelgesi örneklerin sırasını açıklıyor; ancak başlığı uzaktan okunmuyor.” notunu düşmüştür. Değerlendirme ölçütleri “görselin içeriğe katkısı” ve “okunabilirlik”tir. En uygun değerlendirme ve revizyon kararı hangisidir?","choices":["İkinci akranın isteğini karşılamak için konuya bağlı olmasa da üç fotoğraf daha eklemek gerekir.","Akranlar anlaşamadığı için zaman çizelgesi bütünüyle kaldırılmalıdır.","Zaman çizelgesi sıralamayı açıkladığı için korunmalı, başlığı okunur hâle getirilmeli; yalnız sayı artırmak amacıyla yeni görsel eklenmemelidir.","Öğretmen görüşü tek başına yeterli olduğundan akran geri bildirimleri değerlendirme dışı bırakılmalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, işlev ölçütünü bırakıp görsel sayısını amaç hâline getirir ve dekoratif öge ekler.","Bu seçenek, çelişen görüşleri ölçütle sınamak yerine işlevli bir kanıtı gereksiz yere ortadan kaldırır.","Bu seçenek, görselin kanıtlanan işlevini korur ve okunabilirlik sorununu doğrudan giderir.","Bu seçenek, farklı paydaş görüşlerini ortak ölçütler üzerinden karşılaştırma sorumluluğunu yok sayar."],"explanation":"Öğretmen geri bildirimi, görselin içeriğe katkısını doğrularken okunabilirlik sorununu belirtmektedir. Bu nedenle zaman çizelgesini koruyup başlığını büyütmek ölçütlere dayalıdır. “Daha çok görsel” önerisi ise görsel sayısını değil işlevini ölçen ölçütle desteklenmemiştir. Doğru seçenek geri bildirimleri sorgulayarak işler.","difficultyReason":"Düzey 4’te öğrenci, birbiriyle çelişen akran görüşlerini iki açık ölçüt ve öğretmen kanıtıyla tartmak zorundadır. Ön bilgi olarak geri bildirimin sorgusuz uygulanmayacağı bilinmelidir; çeldiriciler otoriteye, çoğaltmaya veya kaldırmaya dayanan yakın fakat ölçütsüz kararlar sunar.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0079","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"18f5629a60271c5fcd090c3d9224b95c1f96b7451c8050e2cadf680b6dafb6e4","reviewDecisionSha256":"a7494a09332ad3833339f77e9df74d0b181b41c446c913349afe9709060a939e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:18f5629a60271c5fcd090c3d9224b95c1f96b7451c8050e2cadf680b6dafb6e4","reviewedHash":"sha256:18f5629a60271c5fcd090c3d9224b95c1f96b7451c8050e2cadf680b6dafb6e4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a7494a09332ad3833339f77e9df74d0b181b41c446c913349afe9709060a939e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q079","contentProjectionSha256":"18f5629a60271c5fcd090c3d9224b95c1f96b7451c8050e2cadf680b6dafb6e4","reviewDecisionSha256":"a7494a09332ad3833339f77e9df74d0b181b41c446c913349afe9709060a939e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q080","familyId":"tr-g09-tde-qf-016","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Dört kişilik bir grup konuşmasına ilişkin kanıtlar şöyledir: Geçiş cümleleri önceki konuşmacının düşüncesiyle bağlantı kurmuştur. Plan kartlarında ikinci ve üçüncü konuşmacının aynı örneği seçtiği görülmektedir. Zaman kartı konuşmacıların göremediği bir yerde kaldığı için konuşma planlanan 9 dakika yerine 11 dakika 40 saniye sürmüştür. Son konuşmacı ortak kararı özetlemek yerine yeni bir kanıt açmıştır. Kayıt, her üyenin temel katkısı korunarak 4 dakikalık dijital sürüme dönüştürülecektir. Aşağıdaki değerlendirme-revizyon planlarından hangisi bütün kanıtları en tutarlı biçimde işler?","choices":["Süre aşıldığı için grup çalışmasını bütünüyle başarısız saymak ve yeni bir konuşmayı sıfırdan hazırlamak.","İçeriği değiştirmeden kaydı hızlandırmak; böylece 4 dakikalık dijital sürümü teknik olarak elde etmek.","Tekrarın vurguyu artırdığı varsayımıyla aynı örneği korumak, süre kazanmak için güçlü geçiş cümlelerini çıkarmak.","Bağlantı kuran geçişleri güçlü yön olarak korumak; örnekleri ortak havuzda ayırmak; zaman işaretini görünür yere taşımak; son konuşmacıya yalnız önceki kanıtlardan ortak karar kurma görevi vermek ve dijital sürümde her üyenin ana katkısını kısa bölümlerle yeniden yapılandırmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, güçlü yönleri ve düzeltilebilir süreç sorunlarını ayırmadan tek olumsuz veriden bütünsel başarısızlık çıkarır.","Bu seçenek, süreyi teknik olarak kısaltsa da tekrar, rol işlevi ve görünmeyen zaman işareti sorunlarını çözmez.","Bu seçenek, kanıtlanan tekrarı yanlışlıkla güçlü yön sayar ve işlevi kanıtlanmış geçişleri kaldırır.","Doğru: Bu seçenek, güçlü yönü korur; tekrar, zaman ve rol sorunlarını ayrı kanıtlarla düzeltir; dijital ortam için içeriği amaçlı biçimde yeniden düzenler."],"explanation":"Kanıtlar, geçişlerin güçlü; örnek çeşitliliği, zaman yönetimi ve sonuç rolünün ise geliştirilmesi gerektiğini göstermektedir. Dijital uyarlama yalnız kaydı hızlandırmak değil, temel katkıları koruyarak içeriği yeniden yapılandırmaktır. Doğru seçenek her bulguya karşılık gelen bir revizyon önerir ve güçlü yönü yok etmez; bu nedenle bütüncül ve kanıta dayalıdır.","difficultyReason":"Düzey 5’te öğrenci, grup çalışması, içerik organizasyonu, zaman kullanımı, rol işlevi ve dijital uyarlamaya ait beş kanıtı tek revizyon sisteminde bütünleştirir. Ön bilgi olarak süreç-ürün kanıtı ve ortam uyarlaması gerekir; çeldiriciler bir sorunu çözerken başka kanıtları ihmal ettiği için güçlü yakınlık taşır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0080","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"68a48a9bbecfdb244b1b2d7ecdce404ea5c327b8de93f133fbddf41f6b8e503f","reviewDecisionSha256":"b7a4b669783b80c8128ea0230be6537ef0b2d758a6296d2539c075bd8bad5e1f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:68a48a9bbecfdb244b1b2d7ecdce404ea5c327b8de93f133fbddf41f6b8e503f","reviewedHash":"sha256:68a48a9bbecfdb244b1b2d7ecdce404ea5c327b8de93f133fbddf41f6b8e503f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b7a4b669783b80c8128ea0230be6537ef0b2d758a6296d2539c075bd8bad5e1f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q080","contentProjectionSha256":"68a48a9bbecfdb244b1b2d7ecdce404ea5c327b8de93f133fbddf41f6b8e503f","reviewDecisionSha256":"b7a4b669783b80c8128ea0230be6537ef0b2d758a6296d2539c075bd8bad5e1f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q081","familyId":"tr-g09-tde-qf-017","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci ortak çalışma alanında “Biraz susar mısınız?” demek yerine “Çalışmaya odaklanabilmemiz için sesimizi biraz azaltabilir miyiz?” demiştir. Video kaydında sakin bir ton kullandığı ve konuştuğu kişilere göz temasıyla yöneldiği görülmektedir. “Sözün inceliği” açısından en uygun değerlendirme hangisidir?","choices":["İsteğin gerekçeli ve kapsayıcı kurulması, sakin ton ve göz temasıyla desteklendiği için söyleyiş inceliği konuşmaya yansımıştır.","Cümle daha uzun olduğu için kısa olan her ifadeden daha inceliklidir.","Sözcükler nazik olduğu sürece ton ve beden dili değerlendirmeye alınmamalıdır.","İstek kabul edildiğine göre konuşmanın nasıl söylendiğini incelemeye gerek yoktur."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Bu seçenek, söz seçimi ile ton ve göz temasını somut kanıtlara dayanarak birlikte değerlendirir.","Bu seçenek, inceliği cümle uzunluğuna indirger; uzunluk tek başına uygunluk kanıtı değildir.","Bu seçenek, söyleyişin etkisinde beden dili ve ses kullanımını yanlış biçimde dışarıda bırakır.","Bu seçenek, sonucun olumlu olmasını süreçteki söyleyiş ölçütlerinin yerine koyar."],"explanation":"İncelikli söyleyiş yalnız sözcüklerin nazik görünmesine bağlı değildir. Öğrenci ortak amacı “odaklanabilmemiz” sözüyle belirtmiş, buyurmak yerine rica kurmuş, sakin ton ve göz teması kullanmıştır. Doğru seçenek hem dil hem beden dili kanıtlarını birlikte değerlendirir.","difficultyReason":"Düzey 1’de öğrenci, gündelik bir istekte incelikli söz seçimini ton ve beden diliyle birlikte tanır. Ön bilgi olarak söyleyiş inceliğinin çoklu ölçütlerle değerlendirildiği bilinmelidir; çeldiriciler uzunluk, yalnız sözcük veya yalnız sonuç gibi tek ölçüte indirger.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0081","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"66b4104ba856b6bf2d178ed32c1e5f80e1846b69ca6efb55853ffc7f4fb92492","reviewDecisionSha256":"41006f94390bb9b02af6075dbfb0b384350ec6158362b1b283dc24d9133c77ca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:66b4104ba856b6bf2d178ed32c1e5f80e1846b69ca6efb55853ffc7f4fb92492","reviewedHash":"sha256:66b4104ba856b6bf2d178ed32c1e5f80e1846b69ca6efb55853ffc7f4fb92492","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:41006f94390bb9b02af6075dbfb0b384350ec6158362b1b283dc24d9133c77ca; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q081","contentProjectionSha256":"66b4104ba856b6bf2d178ed32c1e5f80e1846b69ca6efb55853ffc7f4fb92492","reviewDecisionSha256":"41006f94390bb9b02af6075dbfb0b384350ec6158362b1b283dc24d9133c77ca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q082","familyId":"tr-g09-tde-qf-017","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Okul meclisinde bir öğrenci, “Bu öneri hiç olmamış.” demek yerine “Önerinin amacı değerli; ancak uygulama saatleri servis düzeniyle çakışıyor.” ifadesini kullanmıştır. Akranları tonun saygılı olduğunu, öğretmeni ise eleştiriden sonra uygulanabilir bir seçenek sunulmadığını belirtmiştir. Konuşma 2 dakikalık sürenin 1 dakika 50 saniyesinde bitmiştir. Sonraki konuşma için en uygun hedef hangisidir?","choices":["Süre dolsun diye aynı eleştiriyi birkaç farklı cümleyle tekrarlamak.","Saygılı ve gerekçeli söyleyişi koruyup son 20 saniyede servis düzeniyle uyumlu bir alternatif önermek.","Eleştirinin daha kesin anlaşılması için daha sert sözcükler seçmek.","Tepki çekmemek için önerideki sorunu hiç belirtmemek."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, boş kalan süreyi işlevsiz tekrarla doldurur ve öğretmen geri bildirimini karşılamaz.","Doğru: Bu seçenek, kanıtlanan güçlü tonu korur ve eksik kalan çözüm önerisini ölçülebilir bir zaman hedefiyle ekler.","Bu seçenek, incelikli söyleyişin güçlü yönünü ortadan kaldırır ve sorunu çözmez.","Bu seçenek, saygılı eleştiri ile sorunu görmezden gelmeyi birbirine karıştırır."],"explanation":"Akran geri bildirimi, saygılı tonun korunması gereken güçlü yön olduğunu gösterir. Öğretmen geri bildirimi ise konuşmanın çözüm üretmeden bittiğini belirtir. On saniyelik boşluk da hedef için kullanılabilir. Doğru seçenek güçlü yönü korur ve son 20 saniyeye gözlenebilir bir alternatif önerme görevi yerleştirir.","difficultyReason":"Düzey 2’de öğrenci, söyleyiş inceliğini koruyan bir güçlü yön ile içerik eksikliğini aynı hedefte birleştirir. Ön bilgi olarak geri bildirimden yeni hedef üretme gerekir; çeldiriciler süreyi doldurma, sertleştirme ve eleştiriden kaçınma gibi yakın fakat işlevsiz tepkilerdir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0082","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a873a90cf85808b63769a80f57c3607bdcc570a80eed67caabc37a26b3207a73","reviewDecisionSha256":"032721967ad938889ebc7126e07f2a15d6d50ebbc4b15e8f513814c8921cebad","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a873a90cf85808b63769a80f57c3607bdcc570a80eed67caabc37a26b3207a73","reviewedHash":"sha256:a873a90cf85808b63769a80f57c3607bdcc570a80eed67caabc37a26b3207a73","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:032721967ad938889ebc7126e07f2a15d6d50ebbc4b15e8f513814c8921cebad; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q082","contentProjectionSha256":"a873a90cf85808b63769a80f57c3607bdcc570a80eed67caabc37a26b3207a73","reviewDecisionSha256":"032721967ad938889ebc7126e07f2a15d6d50ebbc4b15e8f513814c8921cebad","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q083","familyId":"tr-g09-tde-qf-017","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir kulüp anlaşmazlığında arabuluculuk yapan öğrenci, “Sizi doğru anladıysam ortak kaygınız görevlerin eşit dağılmaması.” diyerek iki tarafın düşüncesini özetlemiştir. Bir akran bu özetin adil olduğunu söylemiş, katılımcılardan biri “Benim önerim hiç duyulmadı.” demiştir. Kayıtta arabulucunun 1 dakika 12. saniyede katılımcının sözünü kestiği görülmektedir. En uygun değerlendirme ve gelişim hedefi hangisidir?","choices":["Adil özet yaptığı için konuşmanın başka bir yönünü değerlendirmeye gerek yoktur.","Katılımcı memnun kalmadığına göre özetin de kesinlikle yanlış olduğu kabul edilmelidir.","Ortak kaygıyı tarafsız özetlemek güçlü yöndür; ancak söz kesme, bir önerinin duyulmamasına yol açmıştır. Sonraki görüşmede her katılımcı bitirdikten sonra iki saniye bekleyip önerisini kısa biçimde yeniden söylemesini istemelidir.","Sorun yaşamamak için arabulucu yalnız kendi çözümünü anlatmalı, katılımcı görüşlerini sınırlamalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, tek bir güçlü kanıttan hareketle diğer süreç kanıtlarını değerlendirme dışı bırakır.","Bu seçenek, katılımcının eleştirisini özetin doğruluğuna ilişkin doğrudan kanıt sayarak farklı ölçütleri karıştırır.","Doğru: Bu seçenek, tarafsız özeti korur; söz kesme kanıtını duyulmayan öneriyle ilişkilendirir ve gözlenebilir dinleme hedefi koyar.","Bu seçenek, arabuluculukta incelikli dinleme ve çoklu görüşleri işleme amacını ortadan kaldırır."],"explanation":"Tarafsız özet, söyleyiş inceliğinin ve adil iletişimin güçlü kanıtıdır. Bununla birlikte kayıt, bir katılımcının sözünün kesildiğini; geri bildirim ise önerisinin duyulmadığını göstermektedir. Doğru seçenek bu iki ayrı bulguyu dengeler ve “iki saniye bekleme + öneriyi yeniden söyletme” biçiminde denetlenebilir bir hedef üretir.","difficultyReason":"Düzey 3’te öğrenci, olumlu akran gözlemi, olumsuz katılımcı geri bildirimi ve zaman damgalı kayıt arasındaki ilişkiyi kurar. Ön bilgi olarak güçlü yön ile gelişim alanını birlikte değerlendirme gerekir; çeldiriciler tek kanıtı bütün konuşmaya yaydığı için dikkatli ölçüt ayrımı ister.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0083","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"63936d31df8e94f105405e2f61c57c4785d5fe3873e5bf2aa9a93df62d028f87","reviewDecisionSha256":"5107b391a639fddacc60cfa17ff7e482f4d84627531292e1d953260e75b91a58","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:63936d31df8e94f105405e2f61c57c4785d5fe3873e5bf2aa9a93df62d028f87","reviewedHash":"sha256:63936d31df8e94f105405e2f61c57c4785d5fe3873e5bf2aa9a93df62d028f87","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5107b391a639fddacc60cfa17ff7e482f4d84627531292e1d953260e75b91a58; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q083","contentProjectionSha256":"63936d31df8e94f105405e2f61c57c4785d5fe3873e5bf2aa9a93df62d028f87","reviewDecisionSha256":"5107b391a639fddacc60cfa17ff7e482f4d84627531292e1d953260e75b91a58","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q084","familyId":"tr-g09-tde-qf-017","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Yüz yüze yapılan 3 dakikalık “İncelikli söz seçimi” konuşması, 70 saniyelik dikey videoya uyarlanacaktır. Yüz yüze sunumda dinleyici soruları güçlü bir etkileşim sağlamıştır. İlk video denemesinde ana düşünce 32. saniyede söylenmiş, altyazılar küçük kalmış, geniş el hareketlerinin bir bölümü kadraj dışına çıkmıştır. Akranlar sesin açık olduğunu, öğretmen ise bağlamın ilk 10 saniyede kurulması gerektiğini belirtmiştir. En uygun dijital revizyon hangisidir?","choices":["Yüz yüze kaydı hiç değiştirmeden hızlandırıp 70 saniyeye sığdırmak.","Ses açık olduğu için altyazı, kadraj ve giriş sorunlarını değiştirmemek.","Etkileşimi korumak amacıyla videonun ortasına uzun bir soru listesi yerleştirmek.","Ana düşünceyi ve kısa bağlamı ilk 10 saniyeye taşımak, canlı soruların işlevini tek bir düşünme sorusuyla karşılamak, altyazıyı okunur büyüklüğe getirmek ve jestleri kadraj içinde sadeleştirirken açık sesi korumak."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, yeni ortamın süre, görüntü ve etkileşim koşullarına göre yeniden yapılandırma yapmaz.","Bu seçenek, tek bir güçlü yönü gerekçe göstererek üç ayrı kanıtla belirlenen sorunları yok sayar.","Bu seçenek, kısa videonun dikkat ve süre koşullarını ihlal eder; yüz yüze etkileşimi işlevsel biçimde dönüştürmez.","Doğru: Bu seçenek, güçlü sesi korurken giriş, altyazı, kadraj ve etkileşim işlevlerini dijital ortamın koşullarına göre yeniden düzenler."],"explanation":"Dijital uyarlama, yüz yüze konuşmayı yalnız kısaltmak değildir. İlk 10 saniyede bağlam ve ana düşünce kurulmalı, canlı soru etkileşimi kısa videoda tek bir düşünme sorusuna dönüştürülmeli, altyazı okunur ve jestler kadraja uygun olmalıdır. Doğru seçenek tüm kanıtları işler; açık sesi de güçlü yön olarak korur.","difficultyReason":"Düzey 4’te öğrenci, yüz yüze etkileşimin işlevini dijital biçime aktarırken süre, ana düşünce, altyazı, kadraj ve ses verilerini birlikte değerlendirir. Ön bilgi olarak ortam uyarlaması gerekir; çeldiriciler tek bir özelliği koruyup diğer zorunlu koşulları ihmal eder.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0084","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ad7f823a8cc6e4f8e40cff175a9ad75cf90efe1795240f3034476343948887cb","reviewDecisionSha256":"14028a4db4d19b4af0f23eed48adaad06b6d10563ad9fc645ece4851dac58f22","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ad7f823a8cc6e4f8e40cff175a9ad75cf90efe1795240f3034476343948887cb","reviewedHash":"sha256:ad7f823a8cc6e4f8e40cff175a9ad75cf90efe1795240f3034476343948887cb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:14028a4db4d19b4af0f23eed48adaad06b6d10563ad9fc645ece4851dac58f22; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q084","contentProjectionSha256":"ad7f823a8cc6e4f8e40cff175a9ad75cf90efe1795240f3034476343948887cb","reviewDecisionSha256":"14028a4db4d19b4af0f23eed48adaad06b6d10563ad9fc645ece4851dac58f22","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q085","familyId":"tr-g09-tde-qf-017","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n008","noteKey":"tr.g09.tde.n008","objective":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Aynı öğrencinin iki konuşma denemesine ilişkin veriler şöyledir. Birinci deneme: 2 dakika 20 saniye, ana düşünce 46. saniyede, soru-cevapta üç söz kesme; “Bu cümle kaba.” biçiminde kesin yargılar; akranlara göre örnekler açık fakat ton savunmacıdır. İkinci deneme: 1 dakika 58 saniye, ana düşünce 18. saniyede, bir söz kesme; “Bu ifade dinleyicide küçümsenme duygusu oluşturabilir; çünkü…” biçiminde gerekçeli dil; ton sakindir. Ancak sonuç bölümü açılışı tekrar etmiş ve uygulanabilir bir alternatif ifade önermemiştir. En uygun değerlendirme ve sonraki hedef hangisidir?","choices":["İkinci denemede süre, ana düşüncenin yeri, söz kesme sayısı ve gerekçeli ton gelişmiştir; bu kazanımlar korunmalı, sonraki konuşmada sonuç bölümünde tekrar yerine bir alternatif ifade önerilmeli ve soru-cevapta karşı tarafın sözünü bitirdiği kısa bir özetle doğrulanmalıdır.","İkinci deneme birinciden kısa olduğu için içerik mutlaka daha zayıftır; önceki biçime dönülmelidir.","Ton sakinleştiğine göre sonuç bölümündeki tekrar ve eksik çözüm önerisi önemsizdir.","Bir söz kesme kaldığı için ikinci denemedeki bütün gelişmeler geçersiz sayılmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Bu seçenek, iki deneme arasındaki ölçülebilir gelişmeleri korur ve kalan iki sorunu gözlenebilir hedeflere dönüştürür.","Bu seçenek, kısalığı tek başına nitelik kaybı sayar; ana düşünce ve süre kanıtlarının gösterdiği gelişimi ters yorumlar.","Bu seçenek, bir güçlü yönün diğer ürün ve etkileşim sorunlarını ortadan kaldırdığı yanılgısına düşer.","Bu seçenek, tek kalan hatadan hareketle bütün olumlu değişimleri geçersiz sayan ya hep ya hiç değerlendirmesi yapar."],"explanation":"İkinci deneme, dört kanıtla gelişmiştir: süre plana yaklaşmış, ana düşünce erkene alınmış, söz kesme azalmış, yargılayıcı dil gerekçeli ve sakin dile dönüşmüştür. Kalan sorunlar sonuçta tekrar ve alternatif ifade eksikliğidir; ayrıca söz kesme tamamen bitmemiştir. Doğru seçenek gelişimi koruyup iki somut sonraki adım belirler.","difficultyReason":"Düzey 5’te öğrenci, iki performansı süre, yapı, etkileşim ve söyleyiş inceliği ölçütleriyle karşılaştırıp gelişim eğilimini ve kalan sorunları ayırır. Ön bilgi olarak karşılaştırmalı kanıt okuma gerekir; çeldiriciler tek veriye dayanarak bütüncül hüküm verdiğinden yüksek yakınlık taşır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0085","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"37363479aaaf878c4a41a08f4a6d88e6d6663948269a05f73bf66065c46a66ad","reviewDecisionSha256":"f67704161d1e53ce1db4f6b1b3ca8b448b14b45c54764710fc97955d71ad530f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:37363479aaaf878c4a41a08f4a6d88e6d6663948269a05f73bf66065c46a66ad","reviewedHash":"sha256:37363479aaaf878c4a41a08f4a6d88e6d6663948269a05f73bf66065c46a66ad","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f67704161d1e53ce1db4f6b1b3ca8b448b14b45c54764710fc97955d71ad530f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q085","contentProjectionSha256":"37363479aaaf878c4a41a08f4a6d88e6d6663948269a05f73bf66065c46a66ad","reviewDecisionSha256":"f67704161d1e53ce1db4f6b1b3ca8b448b14b45c54764710fc97955d71ad530f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q086","familyId":"tr-g09-tde-qf-018","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Özgün mikro şiir: “Pencere önünde ince yağmur / boş sokağın sesini yumuşatır.” Bu şiirden hareketle betimleyici bir paragraf yazmadan önce yapılması gereken en temel amaç seçimi hangisidir?","choices":["İki dizeyi noktalama işaretleriyle birleştirip paragraf yapmak.","Yağmur sonrası dinginliği, boş sokağın görünüş ve sesi üzerinden betimleyici bir paragrafta hissettirmek.","Paragrafta kullanılacak bütün sıfatları alfabetik sıraya koymak.","Önce paragrafın başlığını seçip içeriği başlığa göre rastlantısal biçimde geliştirmek."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, yeni bir yazma amacı belirlemez; kaynak dizeleri kopyalayarak tür dönüşümünü yüzeysel yapar.","Doğru: Bu seçenek, şiirin ana duygusunu, betimleme türünü ve odak ayrıntıları açık bir yazma amacında birleştirir.","Bu seçenek, söz türü listesi oluşturur fakat paragrafın amacı ve etkisini belirlemez.","Bu seçenek, amaç yerine başlığı öne alır ve içerik kararını denetimsiz bırakır."],"explanation":"Şiirde yağmurun boş sokağın sesini yumuşatması dingin bir duygu alanı kurar. Betimleyici paragrafın amacı, dizeleri kopyalamak değil bu dinginliği seçilmiş görünüş ve ses ayrıntılarıyla yeniden kurmaktır. Doğru seçenek yazının neyi, hangi türde ve hangi etkiyle oluşturacağını açıklar.","difficultyReason":"Düzey 1’de öğrenci, yazma sürecinin ilk bileşeni olan açık amaç seçimini yüzeysel işlemlerden ayırır. Ön bilgi olarak ana duygu ve betimleyici anlatım gerekir; çeldiriciler kopyalama, sözcük listesi ve başlık seçimi gibi kolay fark edilen süreç sapmalarıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0086","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"25de4f93f088bd275b8da10926fc9a57dbcf1e0ce1b7b9ac8359909d16f0fe05","reviewDecisionSha256":"5e46032d93feac61a5f59c1a524c0c0f68a67ecb2918fd6459c655aa2cadf8f3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:25de4f93f088bd275b8da10926fc9a57dbcf1e0ce1b7b9ac8359909d16f0fe05","reviewedHash":"sha256:25de4f93f088bd275b8da10926fc9a57dbcf1e0ce1b7b9ac8359909d16f0fe05","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5e46032d93feac61a5f59c1a524c0c0f68a67ecb2918fd6459c655aa2cadf8f3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q086","contentProjectionSha256":"25de4f93f088bd275b8da10926fc9a57dbcf1e0ce1b7b9ac8359909d16f0fe05","reviewDecisionSha256":"5e46032d93feac61a5f59c1a524c0c0f68a67ecb2918fd6459c655aa2cadf8f3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q087","familyId":"tr-g09-tde-qf-018","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Özgün mikro şiir: “Sabah ışığı eski duvara vurur; / serçe sesi avluyu uyandırır.” Görev, şiiri görmeyecek okul dergisi okurları için altı cümlelik betimleyici bir paragrafı 12 dakikada hazırlamaktır. Aşağıdaki planlardan hangisi amaç, hedef kitle, süre ve stratejiyi birlikte yönetir?","choices":["On dakika boyunca etkileyici sözcük aramak, kalan iki dakikada paragrafı son okumadan yazmak.","Dizeleri sırayla düzyazıya çevirmek ve okurun şiiri zaten bildiğini varsaymak.","Tazelik duygusunu okura sezdirmeyi amaçlamak; iki dakika şiiri incelemek, iki dakika ışık-ses sırasını planlamak, altı dakika yazmak, iki dakika bütünlüğü gözden geçirmek ve okurun kaynak şiiri görmediği için mekânı açıkça kurmak.","Eski duvarların yapım malzemeleri hakkında bilgi toplayıp paragrafı açıklayıcı metne dönüştürmek."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, süreyi dengesiz kullanır ve yazma ile son okuma için uygulanabilir zaman bırakmaz.","Bu seçenek, yeniden kurma yerine kopyalamaya dayanır ve hedef kitlenin kaynak metni görmediği bilgisini ihmal eder.","Doğru: Bu seçenek, amaç, hedef kitle, süre bölümlendirmesi ve ışık-ses ilerleme stratejisini birbirini destekleyecek biçimde birleştirir.","Bu seçenek, şiirin ana duygusundan ve betimleyici paragraf amacından uzaklaşıp başka bir metin türüne yönelir."],"explanation":"Görev dört kararı aynı anda gerektirir: tazelik duygusunu koruyan amaç, şiiri görmeyen hedef kitle, 12 dakikalık gerçekçi süre dağılımı ve ışık görüntüsünden serçe sesine ilerleyen strateji. Doğru seçenek bu kararların tümünü içerir. Diğerleri ya kopyalar, zamanı işlevsiz kullanır ya da türü değiştirir.","difficultyReason":"Düzey 2’de öğrenci, dört açık koşulu tek yazma planında eşleştirir. Ön bilgi olarak amaç, hedef kitle, süre ve strateji kavramları gerekir; çeldiriciler koşullardan birini yerine getiriyor gibi görünse de diğerlerini bozduğu için karşılaştırma ister.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0087","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eacdea56ea051b337a70e4c315900662429433ff94885f6c4fedbe7e55cfa922","reviewDecisionSha256":"47615f04afaab6922af1efcb509e465e03af116e0ed66304335c96ba591da243","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eacdea56ea051b337a70e4c315900662429433ff94885f6c4fedbe7e55cfa922","reviewedHash":"sha256:eacdea56ea051b337a70e4c315900662429433ff94885f6c4fedbe7e55cfa922","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:47615f04afaab6922af1efcb509e465e03af116e0ed66304335c96ba591da243; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q087","contentProjectionSha256":"eacdea56ea051b337a70e4c315900662429433ff94885f6c4fedbe7e55cfa922","reviewDecisionSha256":"47615f04afaab6922af1efcb509e465e03af116e0ed66304335c96ba591da243","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q088","familyId":"tr-g09-tde-qf-018","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mikro şiir: “Göl kıyısında sis / sazların arasında ağır ağır çözülür.” Bir öğrenci taslağına “Göl kıyısında sis vardı. Sis sazların arasında ağır ağır çözülüyordu.” diye başlamış ve dizeleri kopyalamaktan kurtulamadığını belirtmiştir. Bu yazma engelini gidermek için en uygun strateji hangisidir?","choices":["Kaynak metindeki her sözcüğün yalnızca eş anlamlısını bularak aynı cümle yapısını korumak.","Paragrafı daha edebî göstermek için her ismin önüne iki sıfat eklemek.","Şiiri kullanmayı bırakıp ana duyguyla ilgisi olmayan yeni bir konu seçmek.","Şiiri kapatıp “sis, saz, su yüzeyi, yavaşlık” anahtarlarını kullanmak; önce uzaktaki kıyıyı, sonra sazların arasındaki hareketi kendi duyusal cümleleriyle kurmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, yüzeyde sözcük değiştirir fakat kaynak cümle ilişkisini ve kopya düzenini sürdürür.","Bu seçenek, yazma engelini çözmek yerine gereksiz süsleme ve sıfat yığılması riski doğurur.","Bu seçenek, çözülebilir bir engel nedeniyle amaç ve ana duygudan bütünüyle vazgeçer.","Doğru: Bu seçenek, kaynaktan yalnız çağrışım anahtarlarını alır ve yeni ayrıntı sırasıyla özgün cümle üretmeyi mümkün kılar."],"explanation":"Sorun konu bulamamak değil, dizeleri aynı sırayla cümleye çevirmektir. Kaynağı kapatıp yalnız anahtar çağrışımlarla uzaktan yakına bir duyusal sıra kurmak, anlamı korurken söyleyişi özgünleştirir. Doğru seçenek engeli görünür kılar ve doğrudan uygulanabilir bir çözüm sunar.","difficultyReason":"Düzey 3’te öğrenci, kopyalama engelinin nedenini teşhis edip yeniden üretimi destekleyen stratejiyi seçer. Ön bilgi olarak anahtar söz, duyusal ayrıntı ve ilerleme sırası gerekir; çeldiriciler eş anlamlı değiştirme ve süsleme gibi sık kullanılan yakın fakat yetersiz çözümlerdir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0088","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bd4467df0e346e48210e94100c855dc7d336cbb875c6589290e2f5bc43f26b99","reviewDecisionSha256":"19d93ac856b80c8ef5364a884cdd23cd9fdba404cd7b33ef21b827655df69955","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bd4467df0e346e48210e94100c855dc7d336cbb875c6589290e2f5bc43f26b99","reviewedHash":"sha256:bd4467df0e346e48210e94100c855dc7d336cbb875c6589290e2f5bc43f26b99","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:19d93ac856b80c8ef5364a884cdd23cd9fdba404cd7b33ef21b827655df69955; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q088","contentProjectionSha256":"bd4467df0e346e48210e94100c855dc7d336cbb875c6589290e2f5bc43f26b99","reviewDecisionSha256":"19d93ac856b80c8ef5364a884cdd23cd9fdba404cd7b33ef21b827655df69955","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q089","familyId":"tr-g09-tde-qf-018","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci, “akşam iskelesindeki yalnızlığı” sınıf arkadaşlarına sezdirmek amacıyla genelden tek bir lambaya doğru ilerleyen betimleyici paragraf planlamıştır. Taslağın ilk üç cümlesi su, boş banklar ve rüzgâr sesini bu sırayla betimlemektedir. Dördüncü cümlede “İskele 1985 yılında yapılmıştır.” bilgisi yer almış, öğrenci kalan cümlelerde hangi yönde ilerleyeceğini bilememiştir. Yazma ilişkisini sürdürmek için en uygun işlem hangisidir?","choices":["Tarih bilgisini, yalnızlık amacına katkı sağlamadığı için çıkarmak; her yeni cümlenin ana duygu ve genelden lambaya ilerleme stratejisine hizmet edip etmediğini kontrol ederek lambanın çevresindeki son ayrıntılarla devam etmek.","Gerçeklik duygusu verdiği için tarih bilgisini korumak ve yapım tarihiyle ilgili başka bilgiler eklemek.","Taslakta yön değiştiği için amacı “iskelenin tarihini açıklamak” biçiminde sonradan değiştirmek.","Paragrafı bitirmek için planı bırakıp birbirinden bağımsız etkileyici cümleler sıralamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Bu seçenek, amaç ve stratejiyi kontrol noktası yapar; işlevsiz sapmayı çıkarıp planlanan odağa dönmeyi sağlar.","Bu seçenek, betimleyici amaca katkı vermeyen bilgi sapmasını büyüterek yazma ilişkisini daha da koparır.","Bu seçenek, geçici bir engeli çözmek yerine başlangıçtaki amaç ve hedef kitle kararını gerekçesiz değiştirir.","Bu seçenek, bütünlük sorununu rastlantısal cümlelerle artırır ve seçilen stratejiyi terk eder."],"explanation":"Paragrafın amacı yalnızlığı sezdirmek, stratejisi ise genelden lambaya ilerlemektir. Yapım yılı bu iki karara hizmet etmediğinden taslağı dağıtmaktadır. Doğru seçenek işlevsiz cümleyi çıkarır, her cümlede amaç ve strateji kontrolü yapar ve planlanan odağa geri döner; böylece yazma ilişkisi sürdürülür.","difficultyReason":"Düzey 4’te öğrenci, tamamlanmış bir taslak bölümünde amaç-strateji uyumsuzluğunu teşhis edip süreci kesmeden yön düzeltir. Ön bilgi olarak kontrol durağı ve paragraf bütünlüğü gerekir; çeldiriciler bilgi ekleme, amacı sonradan değiştirme ve planı terk etme gibi gerçekçi sapmalardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0089","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8c5fdacfafab35b1d9f7e443d073708fee77d9e12ec63b17377d258e4c385bd2","reviewDecisionSha256":"7342725a7b48a6bdeace6e6724a60d2bd667ad547d5c0fc58a46e9b092df5442","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8c5fdacfafab35b1d9f7e443d073708fee77d9e12ec63b17377d258e4c385bd2","reviewedHash":"sha256:8c5fdacfafab35b1d9f7e443d073708fee77d9e12ec63b17377d258e4c385bd2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7342725a7b48a6bdeace6e6724a60d2bd667ad547d5c0fc58a46e9b092df5442; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q089","contentProjectionSha256":"8c5fdacfafab35b1d9f7e443d073708fee77d9e12ec63b17377d258e4c385bd2","reviewDecisionSha256":"7342725a7b48a6bdeace6e6724a60d2bd667ad547d5c0fc58a46e9b092df5442","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q090","familyId":"tr-g09-tde-qf-018","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mikro şiir: “Akşam, okul bahçesindeki son gölgeyi duvara bırakır; / koridordan tek bir ayak sesi geçer.” Görev, okul sergisinde ayakta okunacak yedi cümlelik bir betimleyici paragrafı 15 dakikada yazmaktır. Öğrenci önceki denemelerinde klişe bir cümleyle başlamış, bir dizeyi aynen kopyalamış ve son okumaya zaman ayıramamıştır. Aşağıdaki süreç planlarından hangisi bütün koşulları ve bilinen engelleri en iyi yönetir?","choices":["İlk beş dakikada mümkün olduğunca çok mecaz bulmak, sonraki on dakikada durmadan yazmak ve metni olduğu gibi sergilemek.","Amacı “günün bitişindeki sessizliği kısa sürede hissettirmek” olarak belirlemek; ayakta okuyacak kitle için açık bir odak seçmek; 3 dakika görüntü-ses anahtarları ve duvardan koridora ilerleme planı, 8 dakika yazma, 4 dakika son okuma ayırmak; klişe açılış yerine somut gölge ayrıntısıyla başlamak, kaynak dizeleri kapatmak ve üçüncü ile altıncı cümlede ana duygu-strateji kontrolü yapmak.","Şiiri yedi cümleye bölerek her dize parçasını ayrı cümlede açıklamak, böylece cümle sayısını garanti etmek.","Sergi okurunun kısa süre ayıracağını düşünerek yalnız üç cümle yazmak ve verilen yedi cümle koşulunu önemsememek."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, süslemeyi amaç hâline getirir; kopyalama ve son okuma engellerine çözüm getirmez.","Doğru: Bu seçenek, amaç, hedef kitle, süre, ilerleme stratejisi, üç bilinen engel ve yazma içi kontrol noktalarını tek uygulanabilir planda birleştirir.","Bu seçenek, cümle sayısını karşılasa da özgün paragraf yerine şiiri parçalayıp açıklama yoluna gider.","Bu seçenek, hedef kitleyi dikkate alırken açık görev koşulunu ihlal eder ve süreç yönetimini eksik bırakır."],"explanation":"Görev yalnız iyi bir başlangıç değil, amaç, hedef kitle, strateji, süre ve bilinen engellerin birlikte yönetilmesini ister. Doğru seçenek sergi okuruna uygun kısa ve somut odak belirler, zamanı planlar, kopyalama ile klişe başlangıca önlem alır ve son okumayı güvenceye alır. Diğer seçenekler koşullardan birkaçını ihmal eder.","difficultyReason":"Düzey 5’te öğrenci, iki metin kanıtı, sergi bağlamı, cümle ve süre sınırlaması ile üç geçmiş yazma engelini bütünleşik süreç planına dönüştürür. Ön bilgi olarak seçim yapma ve ilişkiyi sürdürme bileşenleri gerekir; çeldiriciler bazı koşulları karşılayıp kritik engelleri açıkta bıraktığı için yüksek yakınlıktadır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0090","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"336c4560a15d0478cd64a12f306afdd0d035f3a9dd4711788dc8f903303914fe","reviewDecisionSha256":"1df6076470d2385f61c35869bc8a2b0305d79fc51a879a37f7f7e92b4ac8ccec","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:336c4560a15d0478cd64a12f306afdd0d035f3a9dd4711788dc8f903303914fe","reviewedHash":"sha256:336c4560a15d0478cd64a12f306afdd0d035f3a9dd4711788dc8f903303914fe","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1df6076470d2385f61c35869bc8a2b0305d79fc51a879a37f7f7e92b4ac8ccec; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q090","contentProjectionSha256":"336c4560a15d0478cd64a12f306afdd0d035f3a9dd4711788dc8f903303914fe","reviewDecisionSha256":"1df6076470d2385f61c35869bc8a2b0305d79fc51a879a37f7f7e92b4ac8ccec","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q091","familyId":"tr-g09-tde-qf-019","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Özgün mikro şiir: “Yumuşak bir söz / kapalı kapının eşiğinde / ışık gibi bekler.” Bu şiirden “Sözün inceliği” temasına uygun betimleyici paragraf yazacak bir öğrencinin en uygun amacı hangisidir?","choices":["“Yumuşak” ve “ışık” sözcüklerinin sözlük anlamlarını ayrı ayrı açıklamak.","Üç dizeyi aynı sırayla cümleye çevirerek şiirin biçimini düzyazıda korumak.","Özenli bir sözün gergin bir karşılaşmada açtığı umut alanını, eşik ve ışık ayrıntılarıyla sezdirmek.","Nazik söylenen her sözün bütün anlaşmazlıkları kesin olarak çözdüğünü kanıtlamak."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, betimleyici ve edebî amaç yerine sözlük açıklamasına yönelir.","Bu seçenek, şiirin ana duygusunu yeniden kurmak yerine kaynak dizeleri yüzeysel biçimde kopyalar.","Doğru: Bu seçenek, tema ile şiirin umut çağrışımını birleştirir ve betimleyici paragraf için açık bir etki belirler.","Bu seçenek, şiirin desteklemediği kesin ve genelleyici bir savı amaç hâline getirir."],"explanation":"Şiirde kapalı kapı gerginlik veya uzaklık, eşikte bekleyen ışık ise özenli sözün açabileceği umut olarak yorumlanabilir. Doğru seçenek bu çağrışımı betimleyici ayrıntılarla yeniden kurmayı amaçlar. Diğerleri açıklama, kopyalama ya da kanıtsız genelleme yapar.","difficultyReason":"Düzey 1’de öğrenci, tema ile ana duygu arasında doğrudan bağ kuran yazma amacını seçer. Ön bilgi olarak çağrışım ve betimleyici amaç gerekir; çeldiriciler türü değiştiren veya aşırı genelleyen açık seçeneklerdir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0091","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"cd3743f9ed7ce106873bf850f240539e6525f948ab14c73450dfcb1f78a236f6","reviewDecisionSha256":"80afd32ce510a34178e36015b24089f3dbc3a20ac74f66710f55e7eb2ec679a8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:cd3743f9ed7ce106873bf850f240539e6525f948ab14c73450dfcb1f78a236f6","reviewedHash":"sha256:cd3743f9ed7ce106873bf850f240539e6525f948ab14c73450dfcb1f78a236f6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:80afd32ce510a34178e36015b24089f3dbc3a20ac74f66710f55e7eb2ec679a8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q091","contentProjectionSha256":"cd3743f9ed7ce106873bf850f240539e6525f948ab14c73450dfcb1f78a236f6","reviewDecisionSha256":"80afd32ce510a34178e36015b24089f3dbc3a20ac74f66710f55e7eb2ec679a8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q092","familyId":"tr-g09-tde-qf-019","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Özgün mikro şiir: “Bir cümle aceleyle söylenince keskinleşir; / düşünülünce avuçta ısınan taş olur.” Görev, okul dergisindeki yaşıt okurlar için altı cümlelik betimleyici bir paragraf yazmaktır. Aşağıdaki planlardan hangisi hedef kitle ve söyleyiş inceliği temasına en uygundur?","choices":["Okura doğrudan “Acele konuşmayın.” diye öğüt vermek ve paragrafın kalanında aynı buyruğu tekrarlamak.","Şiirdeki iki cümleyi aynen aktarıp aralarına çok sayıda süslü sıfat eklemek.","Taşların fiziksel özelliklerini açıklayan bilimsel bilgiler vererek benzetmeyi kanıtlamak.","Bir okul koridorunda aceleyle söylenen sözden sonra oluşan sessizliği ve düşünülerek kurulan ikinci cümlenin ortamı nasıl yumuşattığını somut ses, bakış ve durak ayrıntılarıyla betimlemek."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, temayı betimleyici paragraf yerine yinelenen doğrudan öğüde dönüştürür.","Bu seçenek, özgün içerik kurmaz; kopyalama ve gereksiz süsleme sorunlarını birleştirir.","Bu seçenek, şiirdeki çağrışımsal taşı gerçek nesne açıklamasına indirger ve yazma amacını değiştirir.","Doğru: Bu seçenek, yaşıt okurun tanıyabileceği bir bağlam kurar ve söyleyişin etkisini gözlenebilir ayrıntılarla sezdirir."],"explanation":"Okul dergisi okuru kaynak şiiri görmese de koridor sahnesini anlayabilmelidir. Doğru seçenek acele sözün ve düşünülmüş sözün etkisini ses, bakış ve durak ayrıntılarıyla karşılaştırmalı biçimde betimler; doğrudan öğüt vermez. Böylece hem hedef kitle hem edebî söyleyiş amacı korunur.","difficultyReason":"Düzey 2’de öğrenci, tema çağrışımını yaşıt okura uygun somut sahne ve betimleme stratejisine aktarır. Ön bilgi olarak hedef kitle ve tür farkı gerekir; çeldiriciler öğüt, kopya ve açıklayıcı bilgi gibi yakın metin yönelimlerini temsil eder.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0092","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"81bd11caa219f22492165612b4fb0c62018bc1e8b1a93696547a231d330cb50c","reviewDecisionSha256":"13ac927936ee6a0e64b4caa7e0281b7ef1d1b9efdde71f94245f1f2aea89d4bd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:81bd11caa219f22492165612b4fb0c62018bc1e8b1a93696547a231d330cb50c","reviewedHash":"sha256:81bd11caa219f22492165612b4fb0c62018bc1e8b1a93696547a231d330cb50c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:13ac927936ee6a0e64b4caa7e0281b7ef1d1b9efdde71f94245f1f2aea89d4bd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q092","contentProjectionSha256":"81bd11caa219f22492165612b4fb0c62018bc1e8b1a93696547a231d330cb50c","reviewDecisionSha256":"13ac927936ee6a0e64b4caa7e0281b7ef1d1b9efdde71f94245f1f2aea89d4bd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q093","familyId":"tr-g09-tde-qf-019","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrencinin amacı, “incelikli söyleyişin gergin bir ortamı nasıl değiştirdiğini sezdiren betimleyici paragraf yazmak”tır. Öğrenci önceki taslaklarında “İyi sözler çok güzeldir.” gibi soyut ve klişe cümleler kurduğunu belirlemiştir. Bu engeli aşmak için en uygun strateji hangisidir?","choices":["Tek bir sınıf içi an seçmek; önce sıkışan sessizliği, sonra konuşmacının sesini alçaltmasını ve karşısındakinin omuzlarının gevşemesini betimlemek; her cümleyi “ortamın değişmesi” amacına göre kontrol etmek.","Klişe cümleyi koruyup “çok, son derece, gerçekten” gibi pekiştiricilerle güçlendirmek.","Daha edebî görünmesi için anlamını tam bilmediği sözcükleri art arda kullanmak.","Soyut anlatımdan kaçınmak için paragrafı yalnız diyalog satırlarından oluşturup betimlemeyi bırakmak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Bu seçenek, soyut genellemeyi somut bir sahneye, beden dili ve ses ayrıntılarına dönüştürür; seçilen amacı yazma boyunca denetler.","Bu seçenek, klişeyi gidermek yerine aynı soyut yargının yoğunluğunu artırır.","Bu seçenek, bağlama uygunluk ve açıklık yerine bilinmeyen sözlerle yapay bir söyleyiş kurar.","Bu seçenek, engeli çözerken görevdeki betimleyici paragraf niteliğini ortadan kaldırır."],"explanation":"Belirlenen engel soyut ve klişe anlatımdır. Bunu çözmek için genel bir yargı yerine tek bir gözlenebilir sahne, ses değişimi ve beden dili seçilmelidir. Doğru seçenek somut ayrıntılarla ortam dönüşümünü gösterir ve her cümlede amaç kontrolü yapar. Diğer seçenekler klişeyi büyütür veya türü bozar.","difficultyReason":"Düzey 3’te öğrenci, kendi yazma engelini tema ve tür amacına uygun somut stratejiyle eşleştirir. Ön bilgi olarak klişe, duyusal ayrıntı ve kontrol noktası gerekir; çeldiriciler süsleme ve diyaloga kaçış gibi sık görülen gerçekçi çözümsüzlüklerdir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0093","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d96e6f473151bde4ce19e386ab16ad208107d3d44b3fa571fe2c3ad17322d2ef","reviewDecisionSha256":"7a5087508bdfe54f854d9185557b70b482df285fbbeac2d781d16f715bea5bcf","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d96e6f473151bde4ce19e386ab16ad208107d3d44b3fa571fe2c3ad17322d2ef","reviewedHash":"sha256:d96e6f473151bde4ce19e386ab16ad208107d3d44b3fa571fe2c3ad17322d2ef","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7a5087508bdfe54f854d9185557b70b482df285fbbeac2d781d16f715bea5bcf; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q093","contentProjectionSha256":"d96e6f473151bde4ce19e386ab16ad208107d3d44b3fa571fe2c3ad17322d2ef","reviewDecisionSha256":"7a5087508bdfe54f854d9185557b70b482df285fbbeac2d781d16f715bea5bcf","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q094","familyId":"tr-g09-tde-qf-019","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Okul sitesinde yayımlanacak tek paragraflık yazının amacı, kırıcı bir sözden sonra ilişkinin incelikli bir ifadeyle onarılmasını betimlemektir. Plan, olayları zamana göre sıralamaktadır. Deneme okuru “İlk dört cümle yalnızca kırılan kişinin öfkesini anlatıyor; uzlaşma niyeti son cümleye kadar görünmüyor.” demiştir. Metin çoğunlukla telefondan okunacaktır. Süreci yönetmek için en uygun revizyon hangisidir?","choices":["Öfke bölümünü daha ayrıntılı hâle getirip uzlaşma cümlesini yine sona bırakmak.","Açılışta kırıcı sözün ardından oluşan sessizliği kısa kurmak, ikinci ya da üçüncü cümlede sesin yumuşaması ve özür niyetini gösteren bir ayrıntı vermek, uzun cümleleri telefonda okunacak biçimde sadeleştirmek ve kalan cümleleri onarımın gelişimine göre sürdürmek.","Deneme okurunun görüşünü kişisel bulup planı hiç değiştirmemek.","Zamana göre ilerleme stratejisini bırakıp olayla ilgisiz etkileyici sözleri yan yana getirmek."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, geri bildirimin belirttiği denge sorununu büyütür ve yazının asıl amacını geciktirir.","Doğru: Bu seçenek, amaçla uyumlu uzlaşma işaretini erkene alır, kronolojik stratejiyi korur ve mobil hedef kitlenin okuma koşuluna göre cümleleri düzenler.","Bu seçenek, ölçütlü geri bildirimi işlemeyerek ilişkiyi sürdürme bileşenini eksik bırakır.","Bu seçenek, geçici bir yapı sorununu çözmek için bütünlük sağlayan stratejiyi ve konu bağını terk eder."],"explanation":"Geri bildirim, uzlaşma amacının paragrafın büyük bölümünde görünmediğini göstermektedir. Doğru seçenek kırılma anını kısa tutar, onarım niyetini erkene taşır ve kronolojik gelişimi korur. Ayrıca telefon ekranında okunabilirlik için cümleleri sadeleştirir. Böylece amaç, strateji ve hedef kitle birlikte yeniden yönetilir.","difficultyReason":"Düzey 4’te öğrenci, deneme okuru geri bildirimini amaç, kronolojik yapı ve dijital hedef kitle ölçütleriyle birlikte işler. Ön bilgi olarak revizyonun planı tamamen terk etmek olmadığı bilinmelidir; çeldiriciler geri bildirimi büyütme, reddetme veya bütünlüğü bozma seçenekleridir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0094","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c0181b3317eaab9247aadda75ea13ff0adba8f89298c5848f3a2c6c07c36c3e0","reviewDecisionSha256":"ba527b86a1d18d8103825c128f782a5b29d62ec1cfe0e28cb094bed27868c471","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c0181b3317eaab9247aadda75ea13ff0adba8f89298c5848f3a2c6c07c36c3e0","reviewedHash":"sha256:c0181b3317eaab9247aadda75ea13ff0adba8f89298c5848f3a2c6c07c36c3e0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ba527b86a1d18d8103825c128f782a5b29d62ec1cfe0e28cb094bed27868c471; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q094","contentProjectionSha256":"c0181b3317eaab9247aadda75ea13ff0adba8f89298c5848f3a2c6c07c36c3e0","reviewDecisionSha256":"ba527b86a1d18d8103825c128f782a5b29d62ec1cfe0e28cb094bed27868c471","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q095","familyId":"tr-g09-tde-qf-019","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n009","noteKey":"tr.g09.tde.n009","objective":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mikro şiir: “Kalabalığın ortasında bir ses alçalır; / sert bakışların arasından dar bir yol açılır.” Görev, okul sergisinde ayakta kısa süre okunacak 90 sözcüklük bir betimleyici paragrafı 18 dakikada hazırlamaktır. Amaç, incelikli söyleyişin kalabalık bir tartışmada oluşturduğu değişimi sezdirmektir. Öğrenci, önceki çalışmalarında çok sayıda kişi eklediği için odağı dağıtmış ve son cümlede ana duyguyu doğrudan açıklamıştır. En uygun süreç planı hangisidir?","choices":["Kalabalığı gerçekçi göstermek için mümkün olduğunca çok kişiyi adlandırmak ve son cümlede “İncelikli söz her şeyi çözer.” demek.","Sözcük sınırına ulaşmak için şiirdeki ifadeleri birkaç kez farklı sırayla tekrarlamak.","Tek konuşmacı ile karşısındaki küçük bir grubu odak almak; 3 dakika amaç-kitle ve “ses-bakış-yol” ayrıntılarını seçmek, 4 dakika açılış-orta-kapanış planı kurmak, 8 dakika yazmak, 3 dakika odak ve sözcük sınırını denetlemek; son cümlede duyguyu adlandırmak yerine bakışların gevşemesi ve yolun genişlemesi gibi bir etkiyle sezdirmek.","Sergi okuru kısa süre ayıracağı için betimleme yerine üç maddelik iletişim kuralı yazmak."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, belirlenen odak dağılması ve doğrudan duygu açıklama engellerini yeniden üretir.","Bu seçenek, özgün içerik oluşturmaz ve sözcük sınırını işlevsiz tekrarlarla doldurur.","Doğru: Bu seçenek, amaç, sergi kitlesi, süre, odak, ayrıntı stratejisi ve iki bilinen engeli bütünleşik biçimde yönetir.","Bu seçenek, hedef kitleyi dikkate alırken istenen edebî betimleyici paragraf türünü değiştirir."],"explanation":"Doğru seçenek önceki iki engeli doğrudan önler: kişi sayısını sınırlayarak odağı korur, ana duyguyu açıklamak yerine gözlenebilir değişimle sezdirir. Ayrıca 18 dakikayı seçim, planlama, yazma ve denetime böler; sergide kısa süre okuyan hedef kitle için 90 sözcüklük yoğun bir yapı kurar. Diğer seçenekler görev türünü veya özgünlüğü bozar.","difficultyReason":"Düzey 5’te öğrenci, tema, özgün şiir, sergi ortamı, sözcük ve süre sınırı ile iki geçmiş yazma engelini tek süreç planında bütünleştirir. Ön bilgi olarak amaç-strateji-kontrol ilişkisi gerekir; çeldiriciler hedef kitlenin bir koşulunu karşılayıp tür, özgünlük veya odağı bozduğu için yakındır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0095","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4fc404c5734f5c67a72fb11a67bf5618b74b9b743611450279704929b7896421","reviewDecisionSha256":"938e93139ba1c2bf54ac99a3c65eb4a93c22f98f2a4cf2d261691edd7834ab4d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4fc404c5734f5c67a72fb11a67bf5618b74b9b743611450279704929b7896421","reviewedHash":"sha256:4fc404c5734f5c67a72fb11a67bf5618b74b9b743611450279704929b7896421","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:938e93139ba1c2bf54ac99a3c65eb4a93c22f98f2a4cf2d261691edd7834ab4d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q095","contentProjectionSha256":"4fc404c5734f5c67a72fb11a67bf5618b74b9b743611450279704929b7896421","reviewDecisionSha256":"938e93139ba1c2bf54ac99a3c65eb4a93c22f98f2a4cf2d261691edd7834ab4d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q096","familyId":"tr-g09-tde-qf-020","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Özgün mikro şiir: “Kıyıdaki fener titrer; / dalgalar karanlığa kısa sesler bırakır.” Öğrenci, betimleyici paragraf yazarken “görme ve işitme duyularından yararlanılabilir” ön bilgisini kullanacaktır. Aşağıdaki işlemlerden hangisi ön bilgiyi metin kanıtının yerine koymadan bağlantı kurar?","choices":["Deniz kıyılarında her zaman keskin bir yosun kokusu olduğunu varsayıp paragrafın ana ayrıntısı yapmak.","Ön bilgisi yeterli olduğu için şiirdeki fener ve dalga ayrıntılarını incelememek.","Bütün kıyıların aynı duyguyu verdiğini kabul edip şiirin ana duygusunu belirlemeden yazmak.","Fenerin titreyişini görsel, dalgaların kısa seslerini işitsel kanıt olarak seçip bu iki ayrıntının karanlık içindeki tedirgin bekleyişe nasıl katkı verdiğini planlamak."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, şiirde bulunmayan ve her kıyı için geçerli olmayan bir ayrıntıyı ön bilgiyle uydurur.","Bu seçenek, ön bilgiyi kaynak metni incelemenin yerine geçirir ve metin kanıtını yok sayar.","Bu seçenek, bağlamdan bağımsız genelleme yapar ve ana duyguyu metindeki ayrıntılardan çıkarmaz.","Doğru: Bu seçenek, ön bilgiyi şiirde açıkça bulunan görsel ve işitsel ayrıntıları anlamlandırmak için kullanır."],"explanation":"Ön bilgi, metindeki kanıtı değiştirmek için değil onu anlamlandırmak için kullanılmalıdır. Şiirde fenerin titreyişi görsel, dalgaların kısa sesleri işitsel ayrıntıdır. Doğru seçenek bu açık kanıtları betimleme bilgisiyle ilişkilendirir ve ana duygu için bir plan kurar; yeni ayrıntı uydurmaz.","difficultyReason":"Düzey 1’de öğrenci, ön bilgiyi metin kanıtıyla ilişkilendiren işlemi varsayım ve genellemeden ayırır. Ön bilgi olarak duyusal betimleme gerekir; çeldiriciler metinde bulunmayan ayrıntı, kaynak ihmali ve bağlam dışı genelleme içerir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0096","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"02e71a7da3a9ff7d3c33dd80bafb70a4c5c8e0350bf31dcaa27f59acd4ff2f02","reviewDecisionSha256":"34cc24c2b4b1de64e9a9c8f62c87353375e1545e7cfa92e5b0b6982270805380","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:02e71a7da3a9ff7d3c33dd80bafb70a4c5c8e0350bf31dcaa27f59acd4ff2f02","reviewedHash":"sha256:02e71a7da3a9ff7d3c33dd80bafb70a4c5c8e0350bf31dcaa27f59acd4ff2f02","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:34cc24c2b4b1de64e9a9c8f62c87353375e1545e7cfa92e5b0b6982270805380; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q096","contentProjectionSha256":"02e71a7da3a9ff7d3c33dd80bafb70a4c5c8e0350bf31dcaa27f59acd4ff2f02","reviewDecisionSha256":"34cc24c2b4b1de64e9a9c8f62c87353375e1545e7cfa92e5b0b6982270805380","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q097","familyId":"tr-g09-tde-qf-020","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Özgün mikro şiir: “Sokağın ucunda tek lamba; / ıslak kaldırımda uzayan sessizlik.” Paragraf okul dergisinde yayımlanacak ve okurlar kaynak şiiri görmeyecektir. Hedef kitlenin ihtiyacını doğru tahmin eden içerik planı hangisidir?","choices":["Önce akşam sokağını ve yağmur sonrasını açıkça kurmak, lambanın kaldırımdaki yansımasını geliştirmek ve sessizliği kendi cümleleriyle sezdirerek okurun kaynak olmadan sahneyi anlayabilmesini sağlamak.","Şiirin iki dizesini tırnak içinde verip paragrafın geri kalanında aynı sözleri tekrarlamak.","Okurun hangi sokaktan söz edildiğini zaten bildiğini varsayıp doğrudan “o tanıdık yer” diye başlamak.","Paragrafın içine “Şimdi tahmin aşamasındayım.” gibi süreç açıklamaları yerleştirmek."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Bu seçenek, hedef kitlenin kaynak şiiri görmediğini hesaba katar; gerekli bağlamı ve özgün betimleme ilişkisini kurar.","Bu seçenek, okurun ihtiyacını karşılamak yerine kaynak dizeleri kopyalar ve içerik geliştirmez.","Bu seçenek, ortak olmayan bir ön kabul yaparak mekânı belirsiz bırakır.","Bu seçenek, planlama sürecini yayımlanacak edebî paragrafın içeriğine gereksiz biçimde taşır."],"explanation":"Okul dergisi okuru kaynak şiiri görmeyeceği için mekân, zaman ve temel görüntü paragraf içinde yeterince kurulmalıdır. Doğru seçenek akşam sokağını, yağmur sonrasını ve lambanın yansımasını kendi cümleleriyle geliştirir. Böylece tahmin, içerik ve yapı kararında görünür olur.","difficultyReason":"Düzey 2’de öğrenci, hedef kitlenin bilgi durumunu tahmin edip gerekli bağlam ve yapı kararını seçer. Ön bilgi olarak hedef kitle ve yeniden ifade gerekir; çeldiriciler kopya, ortak olmayan varsayım ve süreç dilini ürüne taşıma gibi yakın hatalardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0097","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d118a6db4714fc4aad4b233810ae02d902f7824ee5ec556dc9d1e54f34084c6b","reviewDecisionSha256":"9721cf5a20d2e9dbb73387a6080a1655635e1d65a4735c63b3e157fbca40dc62","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d118a6db4714fc4aad4b233810ae02d902f7824ee5ec556dc9d1e54f34084c6b","reviewedHash":"sha256:d118a6db4714fc4aad4b233810ae02d902f7824ee5ec556dc9d1e54f34084c6b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9721cf5a20d2e9dbb73387a6080a1655635e1d65a4735c63b3e157fbca40dc62; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q097","contentProjectionSha256":"d118a6db4714fc4aad4b233810ae02d902f7824ee5ec556dc9d1e54f34084c6b","reviewDecisionSha256":"9721cf5a20d2e9dbb73387a6080a1655635e1d65a4735c63b3e157fbca40dc62","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q098","familyId":"tr-g09-tde-qf-020","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mikro şiir: “Rüzgâr boş salıncağı iter; / bahçe akşamı dinler.” Aynı ana duygudan iki içerik taslağı hazırlanacaktır: biri sınıf içi çalışma kâğıdı, diğeri okul dergisi için. Aşağıdaki karşılaştırma ve sınıflandırma kararlarından hangisi doğrudur?","choices":["Şiir iki dize olduğu için okul dergisi paragrafı da yalnız iki kısa cümleden oluşmalı; kullanım alanı yapıyı değiştirmemelidir.","Her iki taslakta da yalnızlık ve durgunluk korunabilir; çalışma kâğıdında ana duygu, duyusal ayrıntı ve dönüşüm kararları görünür biçimde gösterilirken okul dergisinde bu süreç etiketleri çıkarılıp boş salıncak ile rüzgâr ilişkisi akıcı cümlelerle geliştirilmelidir.","Okul dergisinde şiirden farklı olmak için ana duygu neşeye çevrilmeli, çalışma kâğıdında ise dizeler aynen kopyalanmalıdır.","Şiir düzyazıdan daha değerli olduğu için iki kullanım alanında da paragraf yazılmamalıdır."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, şiir ve düzyazının farklı anlatım imkânlarını ve kullanım alanının içerik sunumuna etkisini yok sayar.","Doğru: Bu seçenek, ortak ana duyguyu korur; şiirin yoğun anlatımını düzyazıda geliştirir ve eğitim-kamusal kullanım alanlarını uygun biçimde ayırır.","Bu seçenek, özgünlüğü ana duyguyu değiştirmek ve kopyalamakla karıştırır.","Bu seçenek, karşılaştırmayı işlev çözümlemesi yerine değer sıralamasına dönüştürür."],"explanation":"Karşılaştırmanın ortak ölçütü ana duygu ve anlatım yoludur. Şiir iki yoğun görüntüyle durgunluk kurarken paragraf bu ilişkiyi cümleler arasında geliştirebilir. Eğitim amaçlı çalışma kâğıdında süreç kanıtları görünür olabilir; okul dergisinde ise yalnız tamamlanmış edebî içerik sunulur. Doğru seçenek hem karşılaştırma hem sınıflandırmayı doğru yapar.","difficultyReason":"Düzey 3’te öğrenci, şiir-düzyazı anlatım farkını ve iki kullanım alanının sunum gereğini aynı anda değerlendirir. Ön bilgi olarak karşılaştırma ölçütü ve sınıflandırma gerekir; çeldiriciler biçim eşitleme, duygu değiştirme ve değer yargısı gibi kavramsal sapmalardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0098","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0996e5430ed60f0f9ab88783fea57663b30b22242d56f4cf29528bff7b3e9238","reviewDecisionSha256":"748c4a898885df89b30a75f6209b694825d4c55b84d8f7830738ff6c08073c59","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0996e5430ed60f0f9ab88783fea57663b30b22242d56f4cf29528bff7b3e9238","reviewedHash":"sha256:0996e5430ed60f0f9ab88783fea57663b30b22242d56f4cf29528bff7b3e9238","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:748c4a898885df89b30a75f6209b694825d4c55b84d8f7830738ff6c08073c59; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q098","contentProjectionSha256":"0996e5430ed60f0f9ab88783fea57663b30b22242d56f4cf29528bff7b3e9238","reviewDecisionSha256":"748c4a898885df89b30a75f6209b694825d4c55b84d8f7830738ff6c08073c59","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q099","familyId":"tr-g09-tde-qf-020","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Özgün mikro şiir: “Soluk ışık eşiğe çekilir; / ev, sessizliğini odalara bırakır.” Öğrenci “soluk ışık, eşik, sessizlik” söz varlığından yararlanarak paragraf içeriği oluşturacaktır. Paragraf tek başına anlaşılabildiği için ayrıca görsel kullanmak zorunlu değildir. Aşağıdaki planlardan hangisi yeniden ifade, dil işlevi ve görsel kararı bakımından en uygundur?","choices":["“Soluk ışık eşiğe çekildi, ev sessizliğini odalara bıraktı.” cümlesini yazıp şiirin iki dizesini tek cümlede aynen korumak.","“Soluk” yerine “renksiz”, “eşik” yerine “kapı önü” yazarak yalnız sözcükleri değiştirmek; cümle ilişkisini aynı bırakmak.","Açılışta akşamın eşiğe kadar çekilen ışığını mekân kurmak için kullanmak, orta cümlelerde odalardaki küçük seslerin azalmasını betimlemek, kapanışta evin içine yayılan durgunluğu sezdirmek; paragraf bu işlevleri tek başına taşıdığı için dekoratif görsel eklememek.","Metni daha dikkat çekici göstermek için içeriğe katkısı olmasa da parlak renkli bir ev görseli eklemek ve paragrafın cümle görevlerini planlamamak."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, kaynak söyleyişi yeni cümle ilişkileri kurmadan kopyalar.","Bu seçenek, yeniden ifadeyi eş anlamlı değiştirmeye indirger ve özgün yapı oluşturmaz.","Doğru: Bu seçenek, söz varlığını yeni ayrıntı ilişkilerinde kullanır, her bölümün dil işlevini belirler ve görseli işlev ölçütüyle bilinçli olarak kullanmaz.","Bu seçenek, görseli dekoratif amaçla seçer ve paragrafın içerik işlevlerini plansız bırakır."],"explanation":"Yeniden ifade, yalnız sözcük değiştirmek değil anlamı yeni cümle ve ayrıntı ilişkileriyle kurmaktır. Doğru seçenek kaynak söz varlığını mekân kurma, betimleme ve duygu sezdirme işlevlerine dağıtır. Paragraf kendi başına yeterli olduğundan görsel kullanmama kararı da işlevseldir. A ve B yüzeysel aktarım, D dekoratif kullanım içerir.","difficultyReason":"Düzey 4’te öğrenci, söz varlığını özgün cümle ilişkilerine dönüştürme, dil işlevlerini dağıtma ve görselin gerekliliğini sorgulama işlemlerini birlikte yürütür. Ön bilgi olarak yeniden ifade ve işlevsel öge ölçütü gerekir; çeldiriciler kopya, eş anlamlı değiştirme ve dekoratif görsel gibi yakın yanılgılardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0099","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"25ad4d635f277f4e1368d6b50c3c5d588638216dec81ef5ef636825ee91919c1","reviewDecisionSha256":"d4572ccc66b45032ba982f79f0885364a1aa47d7e2ab86b98b84dbe5e18abaca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:25ad4d635f277f4e1368d6b50c3c5d588638216dec81ef5ef636825ee91919c1","reviewedHash":"sha256:25ad4d635f277f4e1368d6b50c3c5d588638216dec81ef5ef636825ee91919c1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d4572ccc66b45032ba982f79f0885364a1aa47d7e2ab86b98b84dbe5e18abaca; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q099","contentProjectionSha256":"25ad4d635f277f4e1368d6b50c3c5d588638216dec81ef5ef636825ee91919c1","reviewDecisionSha256":"d4572ccc66b45032ba982f79f0885364a1aa47d7e2ab86b98b84dbe5e18abaca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q100","familyId":"tr-g09-tde-qf-020","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mikro şiir: “İlk kar avludaki ayak izlerini örter; / uzak zil, beyaz sessizlikte incelir.” Görev, şiiri görmeyecek okul sitesi okurları için 90-110 sözcüklük betimleyici paragraf içeriği oluşturmaktır. Öğrenci; duyusal betimleme ve paragraf bütünlüğü ön bilgisini hatırlamış, okurun yer-zaman bilgisine ihtiyaç duyacağını tahmin etmiş, şiirin yoğun iki görüntüsünü düzyazıda ayrıntılandırmayı planlamış ve kullanım alanını kamusal okul sitesi olarak sınıflandırmıştır. Taslakta “örtmek, incelmek, sessizlik” çağrışımları özgün cümlelerde kullanılmış; açılış mekânı kurmuş, orta bölüm görme ve işitme ayrıntılarını geliştirmiştir. Paragraf görselsiz de anlaşılmaktadır. Akran geri bildirimi, son cümlenin “Bu görüntü huzur vericiydi.” diyerek duyguyu doğrudan açıkladığını ve önceki cümleyi tekrarladığını belirtmiştir. Süreci tamamlayan en uygun karar hangisidir?","choices":["Akran görüşünü dikkate almadan son cümleyi korumak; çünkü içerik bir kez yazılınca sunma aşaması tamamlanmış sayılır.","Paragraf anlaşılır olsa da süreci görünür göstermek için konuya katkısı olmayan bir kar fotoğrafı eklemek ve metni değiştirmemek.","Özgünlüğü artırmak için ana duyguyu huzurdan korkuya çevirmek, avlu yerine farklı bir mekân seçmek ve bütün planı yeniden kurmak.","Son cümleyi, duyguyu adlandırmadan zil sesinin karla örtülen avluda giderek uzaklaşmasını sezdiren özgün bir ayrıntıyla değiştirmek; görsel kullanmama kararını işlev ölçütüyle korumak; akran geri bildirimi üzerine yapılan bu değişikliği taslakta görünür kılıp planı son biçimiyle sunmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, sunmayı yalnız metni göstermek sanır ve ölçütlü geri bildirimin taslağa yansıtılması gereğini yok sayar.","Bu seçenek, işlevsiz bir görsel ekler fakat doğrudan duygu açıklama ve tekrar sorunlarını çözmez.","Bu seçenek, yerel bir kapanış sorununu çözmek için ana duygu, mekân ve önceki bütün süreç kararlarını gereksiz yere değiştirir.","Doğru: Bu seçenek, geri bildirimi yeniden ifade ve duygu sezdirme ölçütleriyle işler, işlevsel görsel kararını korur ve revizyonu izlenebilir biçimde sunar."],"explanation":"Ön bilgi, tahmin, karşılaştırma, sınıflandırma, yeniden ifade, dil işlevi ve görsel kararı zaten kanıtlanmıştır. Eksik kalan aşama, ölçütlü akran geri bildirimini işleyerek planı sunmaktır. Doğru seçenek tekrar eden doğrudan duygu cümlesini duyusal bir kapanışla değiştirir, gereksiz görsel eklemez ve revizyonu görünür kılar. Böylece sekiz bileşenli süreç tamamlanır.","difficultyReason":"Düzey 5’te öğrenci, sekiz süreç bileşeninden hangilerinin tamamlandığını izler, son geri bildirimi yeniden ifade ve sunma kararına dönüştürür. Ön bilgi olarak bütün süreç zinciri gerekir; çeldiriciler yalnız bir aşamayı yanlış yorumlayarak güçlü bir planın geri kalanını bozduğu için yüksek bilişsel yakınlık taşır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0100","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7c5a273f7c9d69125509834b9a521cd059239e28e4f57e243f3548abdc03b652","reviewDecisionSha256":"aea26ede4930fedd92df190c152361df112bfb1bdc869b3706ae6ff7797281e9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7c5a273f7c9d69125509834b9a521cd059239e28e4f57e243f3548abdc03b652","reviewedHash":"sha256:7c5a273f7c9d69125509834b9a521cd059239e28e4f57e243f3548abdc03b652","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:aea26ede4930fedd92df190c152361df112bfb1bdc869b3706ae6ff7797281e9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q100","contentProjectionSha256":"7c5a273f7c9d69125509834b9a521cd059239e28e4f57e243f3548abdc03b652","reviewDecisionSha256":"aea26ede4930fedd92df190c152361df112bfb1bdc869b3706ae6ff7797281e9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q101","familyId":"tr-g09-tde-qf-021","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtan metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısına içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Özgün mikro şiir: “Akşam, gölün yüzüne ince bir gölge bıraktı. / Kıyıdaki sazlar, esmeyen rüzgârı dinledi.” Şiirin baskın duygusu sessiz bir bekleyiştir. Aşağıdaki cümlelerden hangisi bu duyguyu koruyup şiirdeki söz varlığını yeni ilişkiler içinde kullanarak betimleyici paragraf için özgün içerik oluşturur?","choices":["Akşamın göl üzerine bıraktığı gölge koyulaşırken kıyıdaki sazlar sessiz bir bekleyişe çekildi.","Göl kıyısındaki kalabalık, yüksek sesli şarkılarla akşamı neşeli bir şenliğe çevirdi.","Akşam gölün yüzüne ince bir gölge bıraktı ve sazlar esmeyen rüzgârı dinledi.","Sazlar, sulak alanlarda yetişen ve kıyı toprağını tutmaya yardımcı olan bitkilerdir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; ana duyguyu korur, “gölge”, “saz” ve “bekleyiş” çağrışımlarını kaynak dizeleri kopyalamadan yeni bir cümle ilişkisi içinde kullanır.","Şiirdeki sessiz bekleyişi yüksek ses ve şenlik görüntüsüne dönüştürerek ana duyguyu değiştirir.","Duyguyu korusa da iki dizeyi neredeyse olduğu gibi birleştirir; özgün yeniden ifade ve yeni ilişki kurma ölçütünü karşılamaz.","Saz hakkında bilgi verir ancak betimleyici içerik ve şiirin ana duygusuyla ilişkili edebî söyleyiş oluşturmaz."],"explanation":"Şiirin anlam merkezinde akşam, gölge, sazlar ve hareketsizlik yoluyla kurulan sessiz bekleyiş vardır. Doğru seçenek bu söz ve çağrışımları yeni bir cümle düzenine taşıyarak aynı duyguyu sürdürür. C seçeneği ise kaynak dizeleri yalnızca birleştirdiği için özgün içerik oluşturmaz.","difficultyReason":"Düzey 1 sorusu, öğrenciden ana duyguyu açıkça verilen bir mikro şiirde tanımasını ve dört cümle arasından özgün yeniden ifadeyi seçmesini ister. Ön bilgi olarak ana duygu ile kopyalama arasındaki fark yeterlidir; en yakın çeldirici, duyguyu koruduğu hâlde kaynak söyleyişi neredeyse aynen tekrarlayan C seçeneğidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0101","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d9c7cb1d56dcb3446b2d2431229a212feb65e71e3e7d38718df0172db8e3d652","reviewDecisionSha256":"2eee1f3d4b62cbefe11b993aab5e0f1039ec9a98041fd167275fd17edb0f86a5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d9c7cb1d56dcb3446b2d2431229a212feb65e71e3e7d38718df0172db8e3d652","reviewedHash":"sha256:d9c7cb1d56dcb3446b2d2431229a212feb65e71e3e7d38718df0172db8e3d652","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2eee1f3d4b62cbefe11b993aab5e0f1039ec9a98041fd167275fd17edb0f86a5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q101","contentProjectionSha256":"d9c7cb1d56dcb3446b2d2431229a212feb65e71e3e7d38718df0172db8e3d652","reviewDecisionSha256":"2eee1f3d4b62cbefe11b993aab5e0f1039ec9a98041fd167275fd17edb0f86a5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q102","familyId":"tr-g09-tde-qf-021","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtan metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısına içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Özgün mikro şiir: “İlk ışık, boş sokağın taşlarına dokundu. / Bir pencere, geceden kalan karanlığı tuttu.” Bu şiirden hareketle, şiiri görmeyecek okul dergisi okurları için betimleyici bir paragraf hazırlanacaktır. Aşağıdaki içerik planlarından hangisi hedef kitleyi gözetir, ana duyguyu korur ve şiirdeki söz varlığını özgün biçimde kullanır?","choices":["Önce şehrin kuruluş tarihini açıklamak, sonra sokaktaki yapıların sayısını vermek, son cümlede sabahın güzel olduğunu söylemek.","Boş sokağı ve sabah vaktini ilk cümlede kurmak; ışıkla karanlık pencere arasındaki karşıtlığı geliştirmek; “ilk ışık, taş, karanlık” sözlerini yeni ilişkiler içinde kullanıp çekingen bir umudu sezdirerek bitirmek.","İki dizeyi paragrafın başına aynen yazmak, ardından “Bu şiirde umut anlatılmıştır.” cümlesini eklemek.","Pencerenin cam türünü, taşların ölçüsünü ve sokağın genişliğini teknik bilgilerle sıralamak."],"correct":1,"distractorWhy":["Hedef okura bağlam verse de şiirin ana duygusunu ve seçilmiş söz varlığını tarihsel bilgi içinde dağıtır; betimleyici odak kurmaz.","Doğru seçenektir; kaynak şiiri görmeyecek okur için mekân ve zamanı açıklar, karşıtlığı paragraf yapısına dönüştürür ve söz varlığını kopyalamadan yeniden kullanır.","Kaynak söyleyişi aynen aktarır ve ana duyguyu doğrudan adlandırır; özgün içerik ile örtük duygu kurma görevini yerine getirmez.","Somut ayrıntı içerir ancak bu ayrıntılar şiirin ışık-karanlık ilişkisini ve ana duygusunu geliştirmeyen teknik verilerdir."],"explanation":"Okur şiiri görmeyeceği için paragrafın mekânı, zamanı ve odak görüntüyü kendi içinde kurması gerekir. B planı boş sokak ile sabahı tanıtır, ışık-karanlık karşıtlığını düzenler ve kaynak sözleri yeni cümle ilişkilerine dönüştürür. Böylece ana duygu korunurken bağımsız bir düzyazı içeriği oluşur.","difficultyReason":"Düzey 2 sorusu, tek bir doğru cümleyi tanımaktan öte hedef kitle, paragraf sırası ve söz varlığını yeniden kullanma ölçütlerini birlikte değerlendirmeyi gerektirir. Öğrencinin şiir ile düzyazının farklı anlatım imkânlarını bilmesi beklenir; C seçeneği kaynakla güçlü bağ kurduğu için yüzeyde ikna edici fakat kopyalamaya dayalı yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0102","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"cd5841bf58c6e6eec4788e9ee5ccbae2b69c4ff08ae3d18e831f0812abc5fcdd","reviewDecisionSha256":"9de04c5b8db043bd9e12593f20282f5aed8efdfce473104afb863cc498d76ee3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:cd5841bf58c6e6eec4788e9ee5ccbae2b69c4ff08ae3d18e831f0812abc5fcdd","reviewedHash":"sha256:cd5841bf58c6e6eec4788e9ee5ccbae2b69c4ff08ae3d18e831f0812abc5fcdd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9de04c5b8db043bd9e12593f20282f5aed8efdfce473104afb863cc498d76ee3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q102","contentProjectionSha256":"cd5841bf58c6e6eec4788e9ee5ccbae2b69c4ff08ae3d18e831f0812abc5fcdd","reviewDecisionSha256":"9de04c5b8db043bd9e12593f20282f5aed8efdfce473104afb863cc498d76ee3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q103","familyId":"tr-g09-tde-qf-021","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtan metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısına içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mikro şiir: “Yağmur çekildi; avluda serin bir parıltı kaldı. / Kapı eşiği, dönmeyen ayak seslerini bekledi.” Kaynak şiir gösterilmeden sınıfta okunacak bir paragrafta özlem duygusu sezdirilecektir. Aşağıdaki içeriklerden hangisi mekânı anlaşılır kılar, şiirin çağrışımlarını özgünleştirir ve özlemi doğrudan adlandırmadan kurar?","choices":["Yağmurdan sonra avlu çok güzeldi; arkadaşlar birazdan gelip oyun oynayacağı için her yer neşelenecekti.","Yağmur çekildi; avluda serin bir parıltı kaldı ve kapı eşiği dönmeyen ayak seslerini bekledi. Bu metinde ana duygu özlemdir.","Islak taşlarda kalan soluk ışık, boş kapı eşiğini daha da belirginleştiriyordu; avlu, gelmeyecek birinin izini sessizce saklar gibiydi.","Avlunun kapısı ahşaptır; taş zemin yağmur suyunu bir süre üzerinde tutar ve sonra kurur."],"correct":2,"distractorWhy":["Mekânı kurar fakat şiirdeki bekleyişi neşeli bir geleceğe çevirerek özlem duygusunu ortadan kaldırır.","Kaynak dizeleri büyük ölçüde kopyalar ve duyguyu açıkça adlandırır; özgünleştirme ile örtük ileti ölçütlerini karşılamaz.","Doğru seçenektir; ıslak taş, soluk ışık ve boş eşik ayrıntılarını yeni ilişkilerde kullanır, özlemi “gelmeyecek birinin izi” üzerinden sezdirir.","Mekân hakkında açıklayıcı bilgi verir ancak ana duygu, çağrışım ve betimleyici içerik oluşturmaz."],"explanation":"Doğru seçenek yağmur sonrası avlu açıkça kurulmuş, şiirdeki parıltı ve bekleyiş çağrışımları “soluk ışık”, “boş eşik” ve “iz saklamak” ilişkileriyle yeniden düzenlenmiştir. Özlem sözcüğü kullanılmadan gelmeyen kişinin izi üzerinden duygu çıkarılabilir. Bu nedenle içerik hem bağımsız hem de şiirin ana duygusuna bağlıdır.","difficultyReason":"Düzey 3 sorusu, öğrencinin aynı anda üç kanıtı denetlemesini ister: bağımsız bağlam kurma, söz varlığını özgünleştirme ve ana duyguyu örtük verme. Ön bilgi olarak açık-örtük ileti ve yeniden ifade kavramları gerekir. B seçeneği anlamı doğru taşıdığı için yakın görünür; ancak kopyalama ve doğrudan duygu adlandırma nedeniyle elenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0103","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"78b8c6330062a93f1fbf14c8a981e1c92a1ae2b37d97d5baa2839a805cf801f9","reviewDecisionSha256":"861f73d9aeb197fc38e4856d7e7823884704a33d0317b2a8f41c6048424b3548","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:78b8c6330062a93f1fbf14c8a981e1c92a1ae2b37d97d5baa2839a805cf801f9","reviewedHash":"sha256:78b8c6330062a93f1fbf14c8a981e1c92a1ae2b37d97d5baa2839a805cf801f9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:861f73d9aeb197fc38e4856d7e7823884704a33d0317b2a8f41c6048424b3548; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q103","contentProjectionSha256":"78b8c6330062a93f1fbf14c8a981e1c92a1ae2b37d97d5baa2839a805cf801f9","reviewDecisionSha256":"861f73d9aeb197fc38e4856d7e7823884704a33d0317b2a8f41c6048424b3548","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q104","familyId":"tr-g09-tde-qf-021","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtan metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısına içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Özgün mikro şiir: “Rüzgâr, son yaprağı taş merdivene bıraktı. / Kapı aralığındaki ışık, akşamı içeride tuttu.” Okul edebiyat dergisi için hazırlanan ilk içerik planı şöyledir: “Mekân eski bir evdir. Paragraf yaprağın düşmesiyle başlar, evin tarihini anlatır, ışığın güzelliğiyle biter.” Geri bildirimde, tarih bilgisinin ayrılık duygusunu zayıflattığı ve seçilen sözlerin birbiriyle ilişkilendirilmediği belirtilmiştir. Hangi revizyon bu geri bildirimi en kapsamlı biçimde işler?","choices":["Evin yapım tarihini ve önceki sahiplerini genişletmek; son cümlede “hüzünlü bir akşamdı” demek.","Şiirin iki dizesini girişte aynen kullanmak; ardından “rüzgâr, yaprak, merdiven, ışık” sözcüklerini listelemek.","Kapı aralığındaki ışığı çıkarmak; yalnız rüzgârın hızını ve havanın serinliğini anlatmak.","Düşen yaprağı evden ayrılışın ilk işareti olarak kullanmak; taş merdiven ile içeride kalan soluk ışığı aynı sahnede geliştirmek; ilgisiz tarih bilgisini kaldırıp son sıcaklığın kapı aralığında tutulduğu bir bitiriş kurmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Geri bildirimin eleştirdiği tarih bilgisini daha da artırır ve duyguyu ayrıntılarla kurmak yerine doğrudan adlandırır.","Kaynakla bağlantıyı korur fakat özgün içerik üretmez; sözleri ilişkilendirmek yerine kopyalama ve listeleme yapar.","İlgisiz tarih bilgisini kaldırsa da ana görüntünün yarısını ve ışık-yaprak ilişkisini yok ederek şiirin duygu örgüsünü daraltır.","Doğru seçenektir; ilgisiz bölümü çıkarır, yaprak-merdiven-ışık ayrıntılarını ayrılık duygusu çevresinde ilişkilendirir ve dergi okurunun şiiri görmeden anlayacağı bir yapı kurar."],"explanation":"Geri bildirim iki soruna yöneliktir: ana duygudan uzaklaşan tarih bilgisi ve ilişkisiz sözcük listesi. Doğru seçenek tarih bölümünü kaldırır, kaynak ayrıntılarını tek bir ayrılık sahnesinde işlevlendirir ve son cümleyi ışığın “son sıcaklığı tutması” düşüncesine bağlar. Böylece hem içerik odağı hem söz varlığı ağı güçlenir.","difficultyReason":"Düzey 4 sorusu, öğrenciden bir ilk planı iki ayrı geri bildirim ölçütüne göre çözümleyip revizyon seçeneklerini kapsam ve etki bakımından karşılaştırmasını ister. Ana duygu, hedef okur ve çağrışım ilişkileri birlikte izlenmelidir. C seçeneği bir sorunu giderdiği için kısmen uygun, fakat kaynak görüntüyü eksilttiği için güçlü bir yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0104","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0633f580aef7990008a670640b1aca7281bc6b4d03cbca6221e2e140a0006047","reviewDecisionSha256":"edea1b55d594da93898d2c6e3f6b6521c7c98edfe7e5f21ee70cf9a7631acc27","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0633f580aef7990008a670640b1aca7281bc6b4d03cbca6221e2e140a0006047","reviewedHash":"sha256:0633f580aef7990008a670640b1aca7281bc6b4d03cbca6221e2e140a0006047","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:edea1b55d594da93898d2c6e3f6b6521c7c98edfe7e5f21ee70cf9a7631acc27; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q104","contentProjectionSha256":"0633f580aef7990008a670640b1aca7281bc6b4d03cbca6221e2e140a0006047","reviewDecisionSha256":"edea1b55d594da93898d2c6e3f6b6521c7c98edfe7e5f21ee70cf9a7631acc27","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q105","familyId":"tr-g09-tde-qf-021","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n010","noteKey":"tr.g09.tde.n010","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıtan metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısına içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Özgün mikro şiir: “Tren gitti; raylarda ince bir titreşim kaldı. / Sabah sisi, peronun ucunu yavaşça sildi.” Okul dergisi için yazılacak paragrafta ayrılıkla karışık yenilenme duygusu korunacaktır. Okur şiiri görmeyecek; “titreşim, sis, silmek” sözleri kopyalanmadan kullanılacak; bir görsel ancak içerik kararını gerçekten destekliyorsa seçilecektir. Akran geri bildirimi “bir fotoğraf ekle”, öğretmen geri bildirimi ise “fotoğrafı ancak içerik kararına işlevsel katkı sağlayacaksa ekle” biçimindedir. Aşağıdaki son içerik planlarından hangisi bütün koşulları gerekçeli biçimde karşılar?","choices":["Boş istasyonu ilk cümlede kurmak; raylarda kalan titreşimi gidişin izi, sisin peronu silmesini yeni günün alan açması olarak geliştirmek; bir ses ve bir görüntü ayrıntısını özgün cümlelerle bağlamak; paragraf tek başına yeterli olduğu için dekoratif fotoğraf kullanmamak ve bu kararı geri bildirim notunda belirtmek.","Şiirin dizelerini başlığa taşımak; “titreşim, sis, silmek” sözcüklerinin her birini üç kez kullanmak; peron fotoğrafını metni süslemek için eklemek.","Önce demir yollarının tarihini anlatmak; sonra “çok üzgündüm ama sonra mutlu oldum” demek; son cümlede tren saatlerini sıralamak.","İki dizeyi noktalama işaretlerini değiştirerek paragraf yapmak; görsel kullanmamak ve herhangi bir gerekçe sunmamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; hedef okur için bağlam kurar, iki duyguyu görüntülerin dönüşümüyle işler, söz varlığını yeni ilişkilerde kullanır ve görsel kararını işlev ölçütüyle gerekçelendirir.","Söz varlığını bağlama yerleştirmek yerine mekanik tekrar yapar, kaynak söyleyişi kopyalar ve görseli dekoratif amaçla kullanır.","Bağımsız bilgi ve doğrudan duygu bildirimleri şiirin yoğun görüntüsünü dağıtır; söz varlığı transferi ve betimleyici yapı kurulmaz.","Görsel kullanmama kararı tek başına uygun olabilir; ancak kaynak dizeleri yalnız biçimsel olarak değiştirir, özgün içerik ve gerekçeli karar üretmez."],"explanation":"A planı ayrılığı raylarda kalan iz üzerinden, yenilenmeyi ise sisin peronu yeni güne açması üzerinden kurar. Kaynak sözler aynı cümlelerle taşınmaz; ses ve görüntü ayrıntıları yeni bir paragraf örgüsü oluşturur. Paragraf kanıtı kendi içinde taşıdığı için fotoğrafın kullanılmaması da işlev ölçütüne dayalı bilinçli bir karardır.","difficultyReason":"Düzey 5 sorusu, öğrencinin ana duygu ikiliğini, hedef kitleyi, söz varlığı transferini, paragraf yapısını, görselin işlevini ve iki geri bildirimi tek bir nihai planda sentezlemesini gerektirir. Ön bilgi olarak sekiz süreç bileşeninin birbirine bağlı işleyişi gerekir. D seçeneği görsel kararında doğruya yakın olsa da özgünleştirme ve gerekçelendirme eksikliği nedeniyle ileri düzey çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0105","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"58e75579efd938965b692135b0fadd093e853ac57b4918ad503fe7b943256015","reviewDecisionSha256":"804e5582f675888a415437a6b55de3bfc06120c082a5b5a1bd021314fd10d502","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:58e75579efd938965b692135b0fadd093e853ac57b4918ad503fe7b943256015","reviewedHash":"sha256:58e75579efd938965b692135b0fadd093e853ac57b4918ad503fe7b943256015","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:804e5582f675888a415437a6b55de3bfc06120c082a5b5a1bd021314fd10d502; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q105","contentProjectionSha256":"58e75579efd938965b692135b0fadd093e853ac57b4918ad503fe7b943256015","reviewDecisionSha256":"804e5582f675888a415437a6b55de3bfc06120c082a5b5a1bd021314fd10d502","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q106","familyId":"tr-g09-tde-qf-022","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Akşam bahçeye indi ağaçlar ince rüzgârla eğiliyordu” cümlesi, plandaki iki ayrı görüntüyü anlamı değiştirmeden gösterecek biçimde yazılacaktır. Yazım ve noktalama kurallarına uygun seçenek hangisidir?","choices":["Akşam, bahçeye indi ağaçlar ince rüzgârla eğiliyordu.","Akşam bahçeye indi. Ağaçlar ince rüzgârla eğiliyordu.","Akşam bahçeye indi; Ağaçlar ince rüzgârla, eğiliyordu.","Akşam bahçeye indi ağaçlar; ince rüzgârla eğiliyordu."],"correct":1,"distractorWhy":["“Akşam”dan sonra gereksiz virgül kullanır ve iki yargı arasındaki cümle sınırını göstermediği için anlatımı bozar.","Doğru seçenektir; iki tamamlanmış yargıyı noktayla ayırır, ikinci cümleyi büyük harfle başlatır ve gereksiz virgül kullanmaz.","Noktalı virgülden sonra ikinci yargıyı gereksiz büyük harfle başlatır ve özne ile yüklem arasına işlevsiz virgül koyar.","İlk yargının sınırını göstermeden “ağaçlar” sözcüğünü önceki bölüme bağlar; noktalı virgül yanlış yerde kullanılmıştır."],"explanation":"Verilen söz dizisinde “Akşam bahçeye indi.” ve “Ağaçlar ince rüzgârla eğiliyordu.” olmak üzere iki bağımsız yargı vardır. Doğru seçenek bu yargıları noktayla ayırır ve ikinci cümleyi doğru biçimde başlatır. Diğer seçeneklerde gereksiz ya da yanlış konumlandırılmış virgül ve noktalı virgül kullanımı bulunur.","difficultyReason":"Düzey 1 sorusu, öğrenciden iki tamamlanmış yargının sınırını tanımasını ve temel noktalama kuralını doğrudan uygulamasını ister. Ön bilgi olarak cümle ve yüklem kavramları yeterlidir; C seçeneği noktalı virgül içerdiği için biçimsel olarak düzenli görünse de gereksiz virgül ve büyük harf kullanımıyla yakın çeldirici oluşturur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0106","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"038e08baa081b4ccf75a1c01acd49f921bc29d14e31564fc94ac1325241b2ede","reviewDecisionSha256":"043a852384178da964ef65b8c17afb60dc3043cf3bdffe2ca44957881ac844cd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:038e08baa081b4ccf75a1c01acd49f921bc29d14e31564fc94ac1325241b2ede","reviewedHash":"sha256:038e08baa081b4ccf75a1c01acd49f921bc29d14e31564fc94ac1325241b2ede","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:043a852384178da964ef65b8c17afb60dc3043cf3bdffe2ca44957881ac844cd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q106","contentProjectionSha256":"038e08baa081b4ccf75a1c01acd49f921bc29d14e31564fc94ac1325241b2ede","reviewDecisionSha256":"043a852384178da964ef65b8c17afb60dc3043cf3bdffe2ca44957881ac844cd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q107","familyId":"tr-g09-tde-qf-022","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"“İnce sis kıyıyı örttü. Balıkçı teknesi uzakta küçüldü. ___, iskelede kalan halat sabahın nemini tuttu.” Paragrafta olayların aynı zaman diliminde sürdüğünü göstermek ve cümleler arasında doğal bağdaşıklık kurmak için boşluğa hangi ifade getirilmelidir?","choices":["Örneğin","Çünkü","Bu sırada","Buna rağmen"],"correct":2,"distractorWhy":["Son cümle önceki yargının örneği değildir; “Örneğin” kullanımı ilişkiyi yanlış adlandırır.","Halatın nem tutması, teknenin uzaklaşmasının nedeni olarak verilmediği için “Çünkü” anlamsız bir neden-sonuç bağı kurar.","Doğru seçenektir; üç görüntünün aynı sabah anında gerçekleştiğini belirtir ve zaman bakımından doğal bir geçiş sağlar.","Cümleler arasında karşıtlık bulunmadığından “Buna rağmen” metinde olmayan bir çatışma üretir."],"explanation":"İlk iki cümle sisin kıyıyı örtmesini ve teknenin uzaklaşmasını aynı sahnede verir. Son cümlede iskeledeki halatın durumu anlatılır. “Bu sırada” ifadesi bu eş zamanlı görüntüleri birbirine bağlar; örnek, neden veya karşıtlık anlamı yüklemez.","difficultyReason":"Düzey 2 sorusu, yalnız bağlacın anlamını bilmekten öte üç cümle arasındaki zaman ilişkisini çıkarmayı gerektirir. Öğrencinin bağdaşıklık ve geçiş işlevlerini ayırt etmesi beklenir; “Buna rağmen” akıcı bir geçiş gibi göründüğü hâlde metinde karşıtlık kanıtı bulunmadığı için yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0107","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"563bd1c429c4133002682a6aad4c452265c5d1c6ab7f55cb4e184579d002684c","reviewDecisionSha256":"435b430c73c8b22bcd6833255190d31df64e2ffd9475c40882d942cbdaaed795","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:563bd1c429c4133002682a6aad4c452265c5d1c6ab7f55cb4e184579d002684c","reviewedHash":"sha256:563bd1c429c4133002682a6aad4c452265c5d1c6ab7f55cb4e184579d002684c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:435b430c73c8b22bcd6833255190d31df64e2ffd9475c40882d942cbdaaed795; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q107","contentProjectionSha256":"563bd1c429c4133002682a6aad4c452265c5d1c6ab7f55cb4e184579d002684c","reviewDecisionSha256":"435b430c73c8b22bcd6833255190d31df64e2ffd9475c40882d942cbdaaed795","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q108","familyId":"tr-g09-tde-qf-022","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Ham taslak: “Kış sabahı çok soğuktu. Sokak boştu. Ben yalnızdım.” Amaç; kış sabahı ve boş sokak bilgisini açıkça vermek, yalnızlık duygusunu ayrıntılarla sezdirip yalnız bir işlevsel benzetme kullanmaktır. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi bu amacı, uygun söz varlığı ve cümleler arası bütünlükle gerçekleştirir?","choices":["Kış sabahı çok soğuktu. Sokak boştu. Ben gerçekten çok yalnızdım.","Kış sabahı soğuktu; sokak beyazdı ve pencereler kapalıydı, bu yüzden yalnızdım.","Sokak dev bir buz dağı, gökyüzü çelik bir kapı, evler taş kesilmiş insanlar gibiydi; ben de yapayalnızdım.","Kış sabahının ayazı, boş sokağın taşlarını donuk bir ayna gibi parlatmıştı. Kapalı kepenklerin önünde tek bir ayak izi görünmüyor, rüzgârın sürüklediği kâğıt sessizliği daha da belirginleştiriyordu."],"correct":3,"distractorWhy":["Ham taslaktaki doğrudan duygu bildirimini yalnızca güçlendirir; örtük ileti, betimleyici ayrıntı ve düşünceyi geliştirme sağlanmaz.","Mekânı geliştirir ancak “yalnızdım” diyerek duyguyu yine doğrudan söyler; neden-sonuç bağı da ayrıntılarla yeterince kanıtlanmaz.","Birden çok benzetmeyi üst üste yığar, anlatımı belirsizleştirir ve yalnızlığı yine açıkça adlandırır.","Doğru seçenektir; kış sabahı ve boş sokak açıkça kurulur, tek benzetme görüntüyü somutlaştırır, ayak izi ile sürüklenen kâğıt yalnızlığı örtük biçimde sezdirir."],"explanation":"Doğru seçenek sahnenin zamanını ve mekânını açıkça verir. “Donuk bir ayna gibi” benzetmesi tek ve işlevseldir. Kapalı kepenk, görünmeyen ayak izi ve rüzgârda sürüklenen kâğıt ayrıntıları, “yalnızlık” sözcüğü kullanılmadan duygunun çıkarılmasını sağlar; iki cümle aynı odak çevresinde bağlanır.","difficultyReason":"Düzey 3 sorusu, açık bilgi, örtük ileti, işlevsel benzetme, söz varlığı ve bağdaşıklık olmak üzere birden çok kuralı tek paragrafta denetletir. Ön bilgi olarak betimleyici anlatım ile düşünceyi geliştirme yolları gerekir. B seçeneği dil bakımından düzgündür ve ayrıntı ekler; ancak duyguyu doğrudan söylediği için güçlü bir yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0108","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"14e259fa511e8c957b067db02072016a0625e588aa6d0e48870f2c09e3358b70","reviewDecisionSha256":"f700dd18d8ab1855e595d4e1bb1836290f54b3cc6f5222e2539c96337211c096","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:14e259fa511e8c957b067db02072016a0625e588aa6d0e48870f2c09e3358b70","reviewedHash":"sha256:14e259fa511e8c957b067db02072016a0625e588aa6d0e48870f2c09e3358b70","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f700dd18d8ab1855e595d4e1bb1836290f54b3cc6f5222e2539c96337211c096; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q108","contentProjectionSha256":"14e259fa511e8c957b067db02072016a0625e588aa6d0e48870f2c09e3358b70","reviewDecisionSha256":"f700dd18d8ab1855e595d4e1bb1836290f54b3cc6f5222e2539c96337211c096","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q109","familyId":"tr-g09-tde-qf-022","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Taslak: “Eski istasyon sessizdi, çünkü tren çoktan gitmişti ancak raylar ıslaktı ve ben sesleri düşündüm, o beni üzüyordu.” Bu taslakta odak belirsizliği, yanlış ilişki kuran bağlaçlar, “o” zamirinin gönderim sorunu ve noktalama eksikliği vardır. Metni anlamdan biçime doğru geliştiren en uygun düzeltme sırası hangisidir?","choices":["Önce ana görüntü ile duyguyu belirlemek; cümle sırasını bu odağa göre kurmak; “sesleri” ve “o” gibi belirsiz ifadeleri somutlaştırmak; neden-karşıtlık ilişkilerini doğru bağlaçlarla yeniden düzenlemek; son olarak yazım ve noktalamayı denetlemek.","Önce bütün virgülleri noktayla değiştirmek; ardından metnin anlamı değişmese de birkaç sıfat eklemek.","Her cümleye bir benzetme eklemek; daha sonra zamirleri ve bağlaçları olduğu gibi bırakmak.","Bütün sözcükleri eş anlamlılarıyla değiştirmek; cümle sırasını ve noktalama işaretlerini korumak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; önce plan ve anlam ilişkisini, sonra bağdaşıklığı, en son yazım-noktalamayı ele alarak kuralları işlevsel bir sıra içinde uygular.","Yalnız yüzeysel noktalama değişikliği yapar; odak, belirsiz zamir ve yanlış bağlaç ilişkileri çözülmeden metin bütünlüğü kurulamaz.","Sorunu çözmeyen süsleme ekler; belirsiz gönderim ve mantık bağları aynı kaldığı için anlatım daha da yoğunlaşır.","Sözcük değişimi tek başına plan, cümle ilişkisi ve noktalama sorunlarını gidermez; mekanik eş anlamlı kullanımı bağlama uygunluğu da bozabilir."],"explanation":"Metin düzeltmede önce neyin anlatılacağı ve cümlelerin hangi sırayla ilerleyeceği belirlenmelidir. Ardından belirsiz “sesleri” ve “o” ifadeleri somutlaştırılır, neden ve karşıtlık ilişkileri doğru yapılarla kurulur. Yazım ve noktalama, anlam ve bağdaşıklık kararlı hâle geldikten sonra son okumada düzenlenir. Bu bütüncül sıra Doğru seçenek vardır.","difficultyReason":"Düzey 4 sorusu, öğrenciden birden çok hata türünü teşhis etmekle kalmayıp düzeltmeleri bağımlılık sırasına koymasını ister. Plan, dil yapısı, bağdaşıklık ve noktalama bilgileri birlikte kullanılmalıdır. B seçeneği görünür bir hatayı hızla giderdiği için uygulanabilir görünür; ancak derindeki anlam sorunlarını bırakması onu yakın çeldirici yapar.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0109","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a71767d3a7d2cab92a95fcf7378be0b24b05bc993e586f1ce7e19e0c98a831d9","reviewDecisionSha256":"ad8e07000d75643ea2504e7dd9b14f47a21879b478dd18aaf1f77b427f945c41","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a71767d3a7d2cab92a95fcf7378be0b24b05bc993e586f1ce7e19e0c98a831d9","reviewedHash":"sha256:a71767d3a7d2cab92a95fcf7378be0b24b05bc993e586f1ce7e19e0c98a831d9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ad8e07000d75643ea2504e7dd9b14f47a21879b478dd18aaf1f77b427f945c41; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q109","contentProjectionSha256":"a71767d3a7d2cab92a95fcf7378be0b24b05bc993e586f1ce7e19e0c98a831d9","reviewDecisionSha256":"ad8e07000d75643ea2504e7dd9b14f47a21879b478dd18aaf1f77b427f945c41","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q110","familyId":"tr-g09-tde-qf-022","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Yazma planı şöyledir: Başlık “Meydan Uyanırken”; odak, şafakta yağmurla yıkanmış pazar meydanıdır; ana duygu sessiz bir uyanıştır; ayrıntı sırası kapalı kepenkler → süpürge sesi → ilk ışık biçimindedir; yalnız bir işlevsel benzetme kullanılacak, duygu doğrudan adlandırılmayacak ve geçmiş zaman tutarlı sürdürülecektir. Hangi metin planı bütün kurallarıyla uygular?","choices":["Meydan Uyanırken. Meydan çok güzel ve sessizdi ve kepenkler kapalıydı ve süpürge sesi vardı, meydan uyanıyordu.","Meydan Uyanırken\nŞafak, kapalı dükkân kepenklerinin üzerine soluk bir çizgi bıraktı. Meydan henüz boştu. Ancak köşeden gelen süpürge sesi, sessizliği ince bir çatlak gibi açıyordu. İlk ışık taşlara yayıldıkça gecenin ağırlığı yavaşça çekildi.","Öğle vakti çocuklar meydana koşuyor. Yağmur başlayınca satıcılar tezgâhlarını kapattı ve meydan dün çok sessizdi.","Meydan bir deniz gibiydi, kepenkler dağlar gibiydi, süpürge sesi şimşek gibi patladı; bir çok ışık taşlara vurmuştu ve sessiz uyanış vardı."],"correct":1,"distractorWhy":["Başlığı noktayla cümleye dönüştürür, “ve” bağlacını gereksiz tekrarlar, duyguyu doğrudan söyler ve ayrıntıları geliştirmez.","Doğru seçenektir; başlık içerikle uyumludur, ayrıntılar planlanan sırada gelişir, tek benzetme işlevseldir, duygu sezdirilir ve geçmiş zaman ile noktalama tutarlıdır.","Zamanı şafaktan öğleye taşır, ayrıntı sırasını bozar ve şimdiki zamanla geçmiş zamanı tutarsız biçimde karıştırır.","Üç benzetmeyi üst üste yığar, “birçok” sözcüğünü yanlış yazar ve ana duyguyu doğrudan adlandırarak planın ölçütlerini ihlal eder."],"explanation":"B metni kapalı kepenklerle başlayıp süpürge sesine, oradan ilk ışığa geçer. “Sessizliği ince bir çatlak gibi açmak” tek işlevsel benzetmedir. Sessiz uyanış açıkça söylenmez; sesin ve ışığın giderek sahneye girmesiyle sezdirilir. Yüklemler geçmiş zamandadır, cümle bağlantıları ve noktalama anlamı destekler.","difficultyReason":"Düzey 5 sorusu, başlık, plan sırası, düşünceyi geliştirme, söz varlığı, açık-örtük ileti, zaman tutarlılığı, bağdaşıklık, yazım ve noktalama ölçütlerinin tümünü bir ürün üzerinde sentezleyerek denetletir. D seçeneği edebî görünüş ve sahne ayrıntıları bakımından çekicidir; ancak çoklu benzetme, doğrudan ileti ve yazım hatasıyla ileri düzey yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0110","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0b06ab9d013eb455379e526819aa20f94b37daa6188a44f918f784801e0f0412","reviewDecisionSha256":"808f06ec228f3591a239057d84ed7decf591d93a0ab55120c7e5154bf0b07607","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0b06ab9d013eb455379e526819aa20f94b37daa6188a44f918f784801e0f0412","reviewedHash":"sha256:0b06ab9d013eb455379e526819aa20f94b37daa6188a44f918f784801e0f0412","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:808f06ec228f3591a239057d84ed7decf591d93a0ab55120c7e5154bf0b07607; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q110","contentProjectionSha256":"0b06ab9d013eb455379e526819aa20f94b37daa6188a44f918f784801e0f0412","reviewDecisionSha256":"808f06ec228f3591a239057d84ed7decf591d93a0ab55120c7e5154bf0b07607","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q111","familyId":"tr-g09-tde-qf-023","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Yağmurdan sonra okul bahçesinde yalnız bir bank vardır; yapraklardan aralıklı damlalar düşmektedir. Bu sahneyle başlayacak paragrafta dinginlik duygusu doğrudan adlandırılmadan sezdirilecektir. Aşağıdaki açılışlardan hangisi betimleyici anlatıma ve bağlama uygun söz varlığına en uygundur?","choices":["Okul bahçeleri, öğrencilerin ders aralarında vakit geçirdiği alanlardır.","Bahçe harika, muhteşem ve inanılmaz derecede güzel görünüyordu.","Yağmur çekilince boş bankın çevresinde yalnızca yapraklardan düşen damlaların aralıklı sesi kaldı.","Bahçeye bakınca çok huzurlu olduğumu hemen anladım."],"correct":2,"distractorWhy":["Bağlamı bilgi vererek açıklar fakat sahnenin duyusal ayrıntısını ve edebî söyleyişi başlatmaz.","Duyguyu destekleyen somut kanıt yerine birbirine yakın genel sıfatları yığar; söz varlığı bağlama özgü değildir.","Doğru seçenektir; bank, yaprak ve damla sesiyle sahneyi somutlaştırır, dinginliği açıkça söylemeden sessizlik ve ritim yoluyla sezdirir.","Duyguyu doğrudan adlandırır ve sahneyi geliştirecek betimleyici ayrıntı sunmaz."],"explanation":"Doğru seçenek paragrafın mekânını yağmur sonrası bahçe olarak kurar ve boş bank ile aralıklı damla sesini seçilmiş ayrıntı olarak kullanır. Dinginlik sözcüğü geçmez; okur bu duyguyu sessizlik ve yavaş ritimden çıkarır. Diğer seçenekler ya bilgi verir, ya genel sıfat kullanır ya da duyguyu doğrudan söyler.","difficultyReason":"Düzey 1 sorusu, verilen bir sahne için betimleyici ve örtük duygu taşıyan açılışı doğrudan tanımayı gerektirir. Ön bilgi olarak somut ayrıntı ile genel yargı farkı yeterlidir. D seçeneği istenen duyguyu doğru adlandırdığı için anlam bakımından yakın görünür; ancak örtük ileti koşulunu karşılamaz.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0111","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1637997cdc9b4cec074b2e792ecb2404bbea4c974985113efdb74ddffe6a4f49","reviewDecisionSha256":"d43d770cfaae347c519d0175715fd2f3f3bf9cb65e7e4e4b498da0e9190d5658","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1637997cdc9b4cec074b2e792ecb2404bbea4c974985113efdb74ddffe6a4f49","reviewedHash":"sha256:1637997cdc9b4cec074b2e792ecb2404bbea4c974985113efdb74ddffe6a4f49","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d43d770cfaae347c519d0175715fd2f3f3bf9cb65e7e4e4b498da0e9190d5658; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q111","contentProjectionSha256":"1637997cdc9b4cec074b2e792ecb2404bbea4c974985113efdb74ddffe6a4f49","reviewDecisionSha256":"d43d770cfaae347c519d0175715fd2f3f3bf9cb65e7e4e4b498da0e9190d5658","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q112","familyId":"tr-g09-tde-qf-023","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"“Günün son ışığı kütüphane penceresinden masaya uzanıyordu, kapatılmış kitapların sırtlarında soluk bir çizgi bırakıyordu. Koridordan gelen ayak sesleri de yavaşça azalıyordu. ___” Paragrafın kütüphanenin sessizleşmesini sürdürmesi, aynı üslubu koruması ve yeni bir başlangıç ihtimalini örtük biçimde sezdirmesi için hangi bitiriş uygundur?","choices":["Kütüphanelerde farklı türlerde çok sayıda kitap bulunur.","Bu nedenle düzenli kitap okumak herkes için çok önemlidir.","Ben yalnız kaldığım için üzgündüm fakat yarın yine gelecektim.","Oda sessizleşirken açık kalan bir sayfa, günün bütünüyle bitmediğini düşündürüyordu."],"correct":3,"distractorWhy":["Betimleyici sahneden genel bilgiye geçerek odak ve üslup bütünlüğünü bozar.","Paragrafı betimlemeden öğüt veren açıklayıcı bir sonuca taşır; önceki görüntülerle doğal bağ kurmaz.","Yeni başlangıç düşüncesini verir ancak duyguyu doğrudan açıklar ve önceki nesnel anlatım üslubundan kişisel bildirime ani geçiş yapar.","Doğru seçenektir; sessizleşen oda ile açık sayfayı ilişkilendirir, önceki ışık ve kitap ayrıntılarını sürdürür ve bitmeme düşüncesiyle yeni başlangıcı sezdirir."],"explanation":"D bitirişi, kütüphanedeki sessizlik ve kitap görüntüsünü korur. Açık sayfanın “günün bütünüyle bitmediğini” düşündürmesi, geleceğe açık bir anlam oluşturur; fakat umut ya da başlangıç sözcükleri doğrudan kullanılmaz. Böylece paragrafın betimleyici üslubu ve bağdaşıklığı sürer.","difficultyReason":"Düzey 2 sorusu, öğrencinin yalnızca uygun bir cümle seçmesini değil, önceki iki cümlenin üslubu, anahtar ayrıntıları ve örtük iletisiyle bağlantı kurmasını ister. Ön bilgi olarak paragraf bütünlüğü gerekir. C seçeneği anlam bakımından hedefe yaklaşır; ancak anlatıcı değişimi ve doğrudan duygu açıklaması nedeniyle yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0112","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b2f1872ffa1864117642290865687d3f945d75767107c58627f1ce29a3f49063","reviewDecisionSha256":"42b44c0ba4ec239737a68e078ed45e0a7e880eb4c02167e92e7041fb591e6bd9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b2f1872ffa1864117642290865687d3f945d75767107c58627f1ce29a3f49063","reviewedHash":"sha256:b2f1872ffa1864117642290865687d3f945d75767107c58627f1ce29a3f49063","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:42b44c0ba4ec239737a68e078ed45e0a7e880eb4c02167e92e7041fb591e6bd9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q112","contentProjectionSha256":"b2f1872ffa1864117642290865687d3f945d75767107c58627f1ce29a3f49063","reviewDecisionSha256":"42b44c0ba4ec239737a68e078ed45e0a7e880eb4c02167e92e7041fb591e6bd9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q113","familyId":"tr-g09-tde-qf-023","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Özgün mikro şiir: “Kıyıya vuran su, akşamın sesini taşıdı. / Uzak bir lamba, karanlıkta ince bir yol açtı.” Okul panosu için yazılacak kısa paragrafta akşam kıyısı açıkça kurulacak, umut ayrıntılarla sezdirilecek, yalnız bir benzetme kullanılacak ve dizeler kopyalanmayacaktır. Hangi seçenek bu koşulları karşılar?","choices":["Akşam, kıyının taşlarını yavaşça karartırken suyun düzenli sesi boşluğu dolduruyordu. Uzakta yanan tek lamba, karanlığın içinde aralanmış bir kapı gibi yolun devam ettiğini sezdiriyordu.","Kıyıya vuran su akşamın sesini taşıdı, uzak lamba karanlıkta yol açtı. Bu şiirin ana duygusu umuttur.","Deniz dev bir kalp gibiydi, lamba altın bir güneş gibiydi, gece sonsuz bir kuyu gibiydi ve herşey umut doluydu.","Kıyı aydınlatmalarında enerji tasarruflu lambalar kullanılması belediyelerin giderlerini azaltabilir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; akşam kıyısını kendi cümleleriyle kurar, tek benzetmeyi lambanın işlevine bağlar ve umudu yolun sürmesi çağrışımıyla örtük biçimde verir.","Dizeleri neredeyse aynen kopyalar, virgülle bağımsız yargıları yığar ve ana duyguyu doğrudan açıklar.","Üç benzetmeyi art arda kullanır, “her şey” yazımını yanlış yapar ve umudu doğrudan söyleyerek anlatımı aşırılaştırır.","Kıyı ve lamba sözcüklerini kullanır ancak edebî amaçtan uzaklaşıp açıklayıcı-kamusal bilgi verir."],"explanation":"Doğru seçenek kaynak şiirdeki su, akşam, lamba ve karanlık unsurlarını yeni cümle ilişkileriyle düzenler. Tek benzetme “aralanmış bir kapı”dır ve lambanın karanlıkta yol göstermesini somutlaştırır. Umut sözcüğü geçmez; yolun devam ettiği düşüncesinden çıkarılır. Yazım, noktalama ve cümle bağlantıları da tutarlıdır.","difficultyReason":"Düzey 3 sorusu, dört koşulu aynı anda denetletir: özgünleştirme, tek benzetme, örtük umut ve dil kuralları. Öğrencinin kaynak metinle yeni ürün arasındaki sınırı görmesi gerekir. B seçeneği ana duygu ve görüntüler bakımından doğru olduğu için yakın görünür; ancak kopyalama ve doğrudan ileti nedeniyle elenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0113","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"941df9f7e735a00f26b38962b6179bce2a00672be3ca330bf665cb7933625232","reviewDecisionSha256":"c4589354664a1cb0730fdcab166bebecb0e3916a18384fb107089ee94282adde","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:941df9f7e735a00f26b38962b6179bce2a00672be3ca330bf665cb7933625232","reviewedHash":"sha256:941df9f7e735a00f26b38962b6179bce2a00672be3ca330bf665cb7933625232","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c4589354664a1cb0730fdcab166bebecb0e3916a18384fb107089ee94282adde; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q113","contentProjectionSha256":"941df9f7e735a00f26b38962b6179bce2a00672be3ca330bf665cb7933625232","reviewDecisionSha256":"c4589354664a1cb0730fdcab166bebecb0e3916a18384fb107089ee94282adde","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q114","familyId":"tr-g09-tde-qf-023","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Plan: “Boş peronda sabahın ilk anı anlatılacak; beklenti duygusu doğrudan adlandırılmayacak; yalnız bir benzetme kullanılacak; yüklemler geçmiş zamanda kalacak.” İlk taslak: “Sabah istasyona geldi, sessizlik vardı, sonra düdük duyuldu ve umut oldu.” Aşağıdaki revizyonlardan hangisi planı koruyup taslağın söz varlığı, ileti, bağdaşıklık ve noktalama sorunlarını birlikte giderir?","choices":["Sabah istasyona geldi. Peron sessizdi. Düdük duyulunca çok umutlandım.","Sabah, boş peronun üzerine soluk bir ışık bıraktı. Raylar uzaklara uzanan ince bir çizgi gibi sessizdi; az sonra duyulan düdük, bekleyişin içine hareket kattı.","Sabah perona geliyor, raylar yılan gibi, ışık deniz gibi uzanmıştı; düdük umut oldu.","İstasyonlar, trenlerin yolcu indirip bindirdiği ulaşım yapılarıdır; sabah seferleri çoğu zaman erken başlar."],"correct":1,"distractorWhy":["Zaman ve mekânı kurar fakat beklenti duygusunu “umutlandım” diyerek doğrudan açıklar; düşünceyi geliştirme sınırlı kalır.","Doğru seçenektir; boş peron ile sabahı belirginleştirir, tek benzetme kullanır, beklentiyi düdüğün hareketiyle sezdirir, geçmiş zamanı ve noktalama düzenini korur.","Şimdiki ve geçmiş zamanı karıştırır, iki benzetme kullanır, cümle yapısını eksik bırakır ve duyguyu doğrudan adlandırır.","Dil kuralları doğru olsa da betimleyici plandan uzaklaşır; sahne ve örtük duygu yerine genel bilgi verir."],"explanation":"Doğru seçenek sabah ve boş peron açıkça kurulmuştur. “İnce bir çizgi gibi” tek benzetmedir. Beklenti, düdüğün sessizliğe hareket katmasıyla sezdirilir. “Bıraktı, sessizdi, kattı” yüklemleri geçmiş zamanda tutarlıdır; iki cümle nokta ve noktalı virgülle anlam birimlerine ayrılmıştır.","difficultyReason":"Düzey 4 sorusu, ham taslaktaki dört farklı sorunu belirleyip verilen plana göre bütüncül revizyon seçmeyi gerektirir. Öğrenci yalnız doğru cümleyi değil, zaman, benzetme sayısı, örtük ileti ve bağdaşıklığı birlikte izler. A seçeneği dil bakımından düzgün ve plana yakın olduğu için doğrudan duygu bildirimi üzerinden güçlü çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0114","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"25b4f10f05c0dbf86451eb91df0300b9a0812ae2c2d7f3e279140552e8e2c56a","reviewDecisionSha256":"05993e7bdada54fd0011102d0076c796aed3ac6c399280ccc1f18c5ca7fc416e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:25b4f10f05c0dbf86451eb91df0300b9a0812ae2c2d7f3e279140552e8e2c56a","reviewedHash":"sha256:25b4f10f05c0dbf86451eb91df0300b9a0812ae2c2d7f3e279140552e8e2c56a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:05993e7bdada54fd0011102d0076c796aed3ac6c399280ccc1f18c5ca7fc416e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q114","contentProjectionSha256":"25b4f10f05c0dbf86451eb91df0300b9a0812ae2c2d7f3e279140552e8e2c56a","reviewDecisionSha256":"05993e7bdada54fd0011102d0076c796aed3ac6c399280ccc1f18c5ca7fc416e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q115","familyId":"tr-g09-tde-qf-023","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n011","noteKey":"tr.g09.tde.n011","objective":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında kural uygulama","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Okulun resmî çevrim içi ortamında yayımlanacak betimleyici paragraf için şu ölçütler verilmiştir: Başlık içerikle uyumlu olacak; ilk cümle yer ve zamanı kuracak; tören sonrası avludaki yorgun fakat ortak hatırayı taşıyan hava doğrudan adlandırılmadan sezdirilecek; yalnız bir işlevsel benzetme kullanılacak; zaman, bağdaşıklık, yazım ve noktalama tutarlı olacak. Hangi başlık-paragraf bütünü bütün ölçütleri karşılar?","choices":["Başlık: Mutluluk\nTören bitti. Ben çok yoruldum ama birlikte olduğumuz için mutluydum. Avlu güzeldi.","Başlık: Sonsuz Avlu\nAkşamüstü avlu bir deniz gibi, bayraklar kuşlar gibi, gölgeler devler gibi uzanıyor tören bitmişti ve herkes gitmiş.","Başlık: Tören Sonrası Avlu\nAkşamüstü, törenin ardından boşalan avluda birkaç kâğıt bayrak taşların üzerinde sessizce duruyordu. Kürsünün yanındaki gölge, günün son ışığıyla uzun bir çizgi gibi uzanmıştı. Kapıya yönelen ayak sesleri azaldıkça avluda birlikte söylenmiş sözlerin sıcaklığı kaldı.","Başlık: Okul Törenleri\nTörenler belirli günlerde yapılır. Öğrenciler sıraya girer ve konuşmalar dinlenir. Etkinlik sonunda alan boşaltılır."],"correct":2,"distractorWhy":["Başlık içerikteki özel sahneyi karşılamaz; yorgunluk ve ortaklık doğrudan söylenir, betimleyici ayrıntı ile örtük ileti gelişmez.","Birden çok benzetmeyi yığar, şimdiki ve geçmiş zamanı karıştırır, noktalama ile cümle tamamlanışını bozar.","Doğru seçenektir; başlık sahneyle uyumludur, yer-zaman ilk cümlede kurulur, tek benzetme kullanılır ve ortak hatıra bayraklar, ayak sesleri ile “sıcaklık” çağrışımından çıkarılır.","Başlık ve dil kuralları düzenlidir; ancak metin betimleyici bir sahne yerine törenler hakkında genel açıklama verir."],"explanation":"Doğru seçenek “Tören Sonrası Avlu” başlığıyla içeriği doğru sınırlar. Akşamüstü ve avlu ilk cümlede belirlenir. “Uzun bir çizgi gibi” tek benzetmedir. Törenin yorgunluğu boşalan alan ve azalan ayak seslerinden, ortak hatıra ise birlikte söylenmiş sözlerin bıraktığı sıcaklıktan sezilir. Geçmiş zaman, cümle bağlantıları, yazım ve noktalama tutarlıdır.","difficultyReason":"Düzey 5 sorusu, başlık seçiminden dil bilgisel tutarlılığa kadar sekiz ölçütü üç cümlelik bir ürün üzerinde bütüncül olarak denetletir. Ön bilgi olarak plan, düşünceyi geliştirme, örtük ileti, bağdaşıklık ve biçim kuralları birlikte gerekir. D seçeneği mekanik doğruluk ve başlık uyumu bakımından güçlüdür; fakat tür ve edebî amaç bakımından gelişmiş bir yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0115","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a2445f0a722853d700f877959a029a7e6d72a24206b264dad7658782c1fe912d","reviewDecisionSha256":"6200bdf92839479bc36b12f60c5dd750cbe7ce2dbae66fd537488ff4aecd037f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a2445f0a722853d700f877959a029a7e6d72a24206b264dad7658782c1fe912d","reviewedHash":"sha256:a2445f0a722853d700f877959a029a7e6d72a24206b264dad7658782c1fe912d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6200bdf92839479bc36b12f60c5dd750cbe7ce2dbae66fd537488ff4aecd037f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q115","contentProjectionSha256":"a2445f0a722853d700f877959a029a7e6d72a24206b264dad7658782c1fe912d","reviewDecisionSha256":"6200bdf92839479bc36b12f60c5dd750cbe7ce2dbae66fd537488ff4aecd037f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q116","familyId":"tr-g09-tde-qf-024","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Taslak: “Sabah ışığı avluya düştü. Kuşlar vardı. Her yer güzeldi.” Aşağıdaki geri bildirimlerden hangisi kişiye değil ürüne yönelir, gözlenebilir bir ölçüt kullanır ve yargısını metindeki kanıtla destekler?","choices":["Betimleme yazmayı pek bilmiyorsun.","Paragrafı daha uzun yazmalısın.","Bence kuşlar yerine kedilerden söz etsen daha hoş olur.","“Kuşlar vardı” ve “her yer güzeldi” ifadeleri genel kaldığı için seçilmiş ayrıntı ölçütü zayıflıyor; en az birini ses, ışık ya da hareket bildiren somut bir ayrıntıyla geliştirmen gerekir."],"correct":3,"distractorWhy":["Metindeki belirli bir özelliği değerlendirmek yerine yazara yönelik genelleyici ve kişisel bir yargı kurar.","Uzunluğu ölçüt gibi sunar fakat hangi özelliğin neden geliştirilmesi gerektiğini kanıtla açıklamaz.","Görev ölçütüne değil kişisel beğeniye dayanır; kedinin metni nasıl geliştireceğine ilişkin kanıt sunmaz.","Doğru seçenektir; iki genel ifadeyi doğrudan gösterir, “seçilmiş ayrıntı” ölçütünü adlandırır ve uygulanabilir bir geliştirme yönü verir."],"explanation":"Ölçütlü geri bildirim belirli bir metin parçasına dayanmalı ve geliştirilecek özelliği açıklamalıdır. Doğru seçenek “Kuşlar vardı” ile “her yer güzeldi” ifadelerini kanıt olarak gösterir, sorunu seçilmiş ayrıntı ölçütüyle ilişkilendirir ve somut bir revizyon yönü önerir. Diğerleri kişisel, belirsiz veya ölçütsüzdür.","difficultyReason":"Düzey 1 sorusu, dört kısa geri bildirim arasından ölçüt, kanıt ve ürün odaklılık özelliklerini doğrudan tanımayı ister. Ön bilgi olarak geri bildirimin kişiye değil metne yönelmesi gerektiğini bilmek yeterlidir. B seçeneği uygulanabilir bir öneri gibi görünse de kanıt ve nitel ölçüt içermediği için yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0116","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"397e00ad9eb35514049381c3358fe9c65ca82005abaa1349f6dc781f3d20840d","reviewDecisionSha256":"577c8b343bbdc806382a2e93302dba324988eca57f787f51856772e9ddd01130","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:397e00ad9eb35514049381c3358fe9c65ca82005abaa1349f6dc781f3d20840d","reviewedHash":"sha256:397e00ad9eb35514049381c3358fe9c65ca82005abaa1349f6dc781f3d20840d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:577c8b343bbdc806382a2e93302dba324988eca57f787f51856772e9ddd01130; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q116","contentProjectionSha256":"397e00ad9eb35514049381c3358fe9c65ca82005abaa1349f6dc781f3d20840d","reviewDecisionSha256":"577c8b343bbdc806382a2e93302dba324988eca57f787f51856772e9ddd01130","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q117","familyId":"tr-g09-tde-qf-024","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öğrenci betimleyici paragrafın ilk cümlesini yazarken uzun süre ilerleyememiş, daha sonra odak görüntü olarak “yağmurlu pencere”yi seçince taslağı tamamlayabilmiştir. Hangi öz değerlendirme, yazma davranışını, yaşanan güçlüğü, kullanılan çözümü ve sonraki hedefi birlikte gösterir?","choices":["İlk cümlede takıldım; çünkü ana görüntüyü seçmeden yazmaya başladım. Yağmurlu pencereyi odak alınca taslağı sürdürebildim. Bir sonraki yazıda başlamadan önce iki duyusal ayrıntı belirleyeceğim.","Yazarken zorlandım ama sonunda oldu.","Konu zaten güç olduğu için gecikmem normaldi.","Paragrafım iyi bir not alırsa başarılı olduğumu anlayacağım."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; davranışın nedenini, somut stratejiyi, sonucu ve ölçülebilir sonraki hedefi birbiriyle ilişkilendirir.","Duyguyu bildirir fakat güçlüğün nedeni, çözüm stratejisi ve geleceğe dönük hedef hakkında kanıt vermez.","Sorumluluğu yalnız görevin güçlüğüne yükler; öğrencinin kendi davranışını ve kullandığı çözümü değerlendirmez.","Süreci ölçütlerle incelemek yerine değerlendirmeyi yalnız dışarıdan verilecek nota bağlar."],"explanation":"Doğru seçenek öğrencinin neden ilerleyemediğini “ana görüntüyü seçmeden başlamak” davranışıyla açıklar. “Yağmurlu pencereyi odak almak” somut çözümdür. Son cümledeki “iki duyusal ayrıntı belirleme” hedefi de sonraki yazıda gözlenebilir. Böylece öz değerlendirme yalnız duygu ya da sonuç bildirmekten çıkar.","difficultyReason":"Düzey 2 sorusu, bir yazma deneyimindeki davranış, neden, çözüm ve yeni hedef öğelerini ayırt edip aynı ifadede birleşmiş olanı seçmeyi gerektirir. Ön bilgi olarak öz değerlendirmenin süreç kanıtına dayanması gerekir. B seçeneği gerçek bir duygu ve sonuç içerdiği için doğal görünür; ancak açıklama ve hedef eksikliğiyle yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0117","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"05577ef5b9b28c572fad4cff3603cd919553f7e3a47eea122c9f24f925c0d3ca","reviewDecisionSha256":"3cbd321de06214ffb2684141fea69624c7f176b8d53b6899836916c765dfea64","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:05577ef5b9b28c572fad4cff3603cd919553f7e3a47eea122c9f24f925c0d3ca","reviewedHash":"sha256:05577ef5b9b28c572fad4cff3603cd919553f7e3a47eea122c9f24f925c0d3ca","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3cbd321de06214ffb2684141fea69624c7f176b8d53b6899836916c765dfea64; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q117","contentProjectionSha256":"05577ef5b9b28c572fad4cff3603cd919553f7e3a47eea122c9f24f925c0d3ca","reviewDecisionSha256":"3cbd321de06214ffb2684141fea69624c7f176b8d53b6899836916c765dfea64","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q118","familyId":"tr-g09-tde-qf-024","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Taslak: “Sokak sessizdi. Sessiz evlerin pencereleri kapalıydı. Sessiz hava beni üzdü.” Öz değerlendirme, “sessiz” sözcüğünün tekrarlandığını; akran geri bildirimi, “daha çok sıfat eklenmesini”; öğretmen geri bildirimi ise duygunun somut ayrıntılarla sezdirilmesini önermiştir. Hangi revizyon kararı geri bildirimleri amaç ve kanıt bakımından en doğru biçimde işler?","choices":["Akran önerisini bütünüyle uygulayıp her ismin önüne iki sıfat eklemek.","Sokak odağını korumak; “sessiz” tekrarlarını azaltmak; kapalı perdeler, oluklardan düşen su ya da uzaktan gelen tek ayak sesi gibi bir ayrıntıyla duyguyu sezdirmek; sırf sayıyı artırmak için sıfat eklememek.","Bütün paragrafı silip konusu farklı, neşeli bir metin yazmak.","Öz değerlendirmeyi ve öğretmen görüşünü bırakıp yalnız akranın beğeneceği sözcükleri seçmek."],"correct":1,"distractorWhy":["Geri bildirimi sorgulamadan uygular; sıfat sayısını artırmak tekrar, yoğunluk ve bağlam sorununu büyütebilir.","Doğru seçenektir; metindeki tekrar kanıtını giderir, öğretmenin somut ayrıntı ölçütünü uygular ve akran önerisini amaca hizmet etmediği için gerekçeyle sınırlar.","Revizyon yerine özgün ürünün odağını ve güçlü yönlerini terk eder; değerlendirme kanıtlarından hareket etmez.","Paydaş görüşlerini ölçütlerle karşılaştırmaz ve daha güçlü kanıta dayanan öz-öğretmen değerlendirmelerini yok sayar."],"explanation":"Geri bildirimler otomatik uygulanmaz; görevin amacı ve metin kanıtıyla karşılaştırılır. B kararı, üç kez yinelenen “sessiz” sözünü azaltır ve üzüntüyü doğrudan söylemek yerine duyusal ayrıntıyla kurar. “Daha çok sıfat” önerisi ise somut ölçüte dayanmadığı ve yoğunluğu artırabileceği için sınırlanır.","difficultyReason":"Düzey 3 sorusu, öğrencinin üç değerlendirme kaynağını aynı ağırlıkta kabul etmek yerine kanıt ve görev amacıyla karşılaştırmasını gerektirir. Ön bilgi olarak geri bildirimin seçilerek işlenmesi ve revizyonun güçlü yönleri koruması gerekir. A seçeneği akran görüşüne uyduğu için işbirlikçi görünür; fakat ölçütsüz uygulama nedeniyle yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0118","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2def44c7c536fd37e8397be6cfa64d2b9c9a9738be5b92756a230646d5346c15","reviewDecisionSha256":"367940e4582da2251495477c1b243c7a1fe3bb0ca8e9a8961179d88eb2af1cec","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2def44c7c536fd37e8397be6cfa64d2b9c9a9738be5b92756a230646d5346c15","reviewedHash":"sha256:2def44c7c536fd37e8397be6cfa64d2b9c9a9738be5b92756a230646d5346c15","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:367940e4582da2251495477c1b243c7a1fe3bb0ca8e9a8961179d88eb2af1cec; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q118","contentProjectionSha256":"2def44c7c536fd37e8397be6cfa64d2b9c9a9738be5b92756a230646d5346c15","reviewDecisionSha256":"367940e4582da2251495477c1b243c7a1fe3bb0ca8e9a8961179d88eb2af1cec","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q119","familyId":"tr-g09-tde-qf-024","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Dereceli puanlama sonuçları: Ana duygunun ayrıntılarla sezdirilmesi 3/4, seçilmiş ayrıntı 2/4, bağdaşıklık 2/4, yazım-noktalama 4/4. Kanıt olarak ikinci cümlede “her yer güzeldi” genellemesi, üçüncü cümlede ise odağa bağlanmayan “Ayrıca okul tatil olmuştu.” yargısı gösterilmiştir. Aşağıdaki revizyon ve yeni hedef ikililerinden hangisi puanları ve kanıtları doğru önceliklendirir?","choices":["Yalnız noktalama işaretlerini yeniden düzenlemek; yeni hedefi “Daha düzgün yazacağım.” biçiminde belirlemek.","“Güzel” sözcüğünün önüne birkaç sıfat eklemek; yeni hedefi paragrafı daha uzun yazmak olarak belirlemek.","“Her yer güzeldi” yerine odağı somutlaştıran bir ışık, ses ya da hareket ayrıntısı yazmak; tatil cümlesini çıkarmak veya ana görüntüye bağlamak; yeni hedefi “Her cümleyi tek odağa bağlayan açık bir gönderim kuracağım.” biçiminde belirlemek.","Yazım-noktalama tam puan aldığı hâlde bütün metni baştan yazmak; güçlü yönleri değerlendirmeden yeni bir konu seçmek."],"correct":2,"distractorWhy":["Tam puan alınan biçim alanına öncelik verir; düşük puanlı ayrıntı ve bağdaşıklık sorunlarını çözmez, hedef de ölçülemez.","Genel sözü daha çok sıfatla büyütür ancak somut ayrıntı üretmez; uzunluk, puanlama ölçütlerindeki temel sorun değildir.","Doğru seçenektir; en düşük iki ölçütü doğrudan kanıtları üzerinden geliştirir, güçlü yazım-noktalama alanını korur ve bağdaşıklığa yönelik gözlenebilir hedef koyar.","Güçlü yönleri koruma ilkesini ihlal eder ve kanıtların gerektirdiğinden çok daha kapsamlı, ölçütsüz bir değişiklik yapar."],"explanation":"Puanlar, seçilmiş ayrıntı ile bağdaşıklığın öncelikli olduğunu gösterir. “Her yer güzeldi” somut ayrıntıyla değiştirilmeli; odağa bağlanmayan tatil cümlesi çıkarılmalı ya da ilişkisi açıkça kurulmalıdır. Doğru seçenek yeni hedefi, sonraki metinde her cümle bağlantısının gözlenmesini mümkün kılar. Yazım-noktalama zaten güçlü olduğu için korunur.","difficultyReason":"Düzey 4 sorusu, öğrenciden nicel düzeyleri, metin kanıtlarını, revizyon önceliğini ve yeni hedefin ölçülebilirliğini birlikte yorumlamasını ister. Ön bilgi olarak dereceli puanlama anahtarının yalnız toplam puan değil gelişim yönü verdiği bilinmelidir. D seçeneği titiz bir yaklaşım gibi görünse de güçlü yönleri gereksiz yere silmesiyle yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0119","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1258de774c1c8d172a90f140f3f3d7f99e36734f183901f9b36777e147dc7ea9","reviewDecisionSha256":"74ae6fa6bb5f3d26457db9a046eabcfbb0f77b38c26a84f6982695cff2c7332d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1258de774c1c8d172a90f140f3f3d7f99e36734f183901f9b36777e147dc7ea9","reviewedHash":"sha256:1258de774c1c8d172a90f140f3f3d7f99e36734f183901f9b36777e147dc7ea9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:74ae6fa6bb5f3d26457db9a046eabcfbb0f77b38c26a84f6982695cff2c7332d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q119","contentProjectionSha256":"1258de774c1c8d172a90f140f3f3d7f99e36734f183901f9b36777e147dc7ea9","reviewDecisionSha256":"74ae6fa6bb5f3d26457db9a046eabcfbb0f77b38c26a84f6982695cff2c7332d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q120","familyId":"tr-g09-tde-qf-024","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Taslak: “Yağmurdan sonra sokak sustu. Sarı ışık ıslak taşlarda uzuyordu. Bu görüntü onu huzurlu yaptı.” Öz değerlendirmede ilk iki görüntünün güçlü, “onu” zamirinin belirsiz olduğu yazılmıştır. Bir akran üç benzetme eklemeyi, başka bir akran ilk cümleyi korumayı önermiş; öğretmen ise üçüncü cümlenin duyguyu doğrudan ve belirsiz verdiğini belirtmiştir. Metin okulun resmî çevrim içi ortamında paylaşılacaktır. En savunulabilir değerlendirme ve tepki hangisidir?","choices":["Bütün önerileri uygulayıp üç benzetme eklemek, ilk cümleyi korumak ve “onu” zamirini değiştirmeden metni hemen yayımlamak.","Geri bildirimler birbiriyle farklı olduğu için hiçbirini kullanmamak ve ilk taslağı değiştirmemek.","Yalnız “onu” yerine bir ad yazmak; duygunun doğrudan verilmesi, yeni hedef ve paylaşım kontrolü üzerinde durmamak.","İlk iki cümledeki güçlü görüntüleri korumak; ölçüte dayanmayan çoklu benzetme önerisini uygulamamak; üçüncü cümleyi, kapalı pencereler ile ışığın bıraktığı sıcaklığı ilişkilendirerek duyguyu sezdiren açık gönderimli bir cümleye dönüştürmek; sonraki yazı için “Belirsiz zamirleri son okumada işaretleyeceğim.” hedefini koymak ve paylaşmadan önce dil-uygunluk kontrolü yapmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Çelişen önerileri amaçla tartmadan toplar, belirsiz zamiri bırakır ve yayımlama öncesi kontrolü atlar.","Geri bildirimin farklı olmasını tüm kanıtları reddetme gerekçesi yapar; güçlü ve geliştirilecek yönleri ayırmaz.","Gönderim sorununu kısmen çözer ancak doğrudan iletiyi, revizyon etkisini, yeni hedefi ve paylaşım sorumluluğunu eksik bırakır.","Doğru seçenektir; güçlü yönleri korur, önerileri ölçütle seçer, belirsiz ve doğrudan cümleyi anlamlı biçimde revize eder, ölçülebilir hedef ve uygun paylaşım kontrolü belirler."],"explanation":"Değerlendirme, bütün görüşleri mekanik biçimde uygulamak değildir. İlk iki cümle güçlü bulunduğu için korunur. Üç benzetme önerisi belirli bir ölçüte dayanmadığından reddedilebilir. Belirsiz “onu” ve doğrudan “huzurlu yaptı” yapısı, görüntüler arasındaki ilişkiyle yeniden kurulmalıdır. Doğru seçenek ayrıca yeni hedef ve yayımlama öncesi kontrolle değerlendirme döngüsünü tamamlar.","difficultyReason":"Düzey 5 sorusu, öz, iki akran ve öğretmen görüşünü; güçlü yön, revizyon, yeni hedef ve paylaşım uygunluğu kararlarıyla tek bir gerekçeli tepkiye dönüştürmeyi gerektirir. Ön bilgi olarak TDE4.4.1 ve TDE4.4.2 bileşenlerinin döngüsel ilişkisi gerekir. C seçeneği temel teknik soruna dokunduğu için yakın görünür; ancak değerlendirme döngüsünün çoğunu eksik bırakır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0120","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9c5cd8783ea0418c654999fc2dc157c273103eeb3d964cc48b118a095904c1db","reviewDecisionSha256":"720824889af28150e43ba70ee3baa435a50735c5431e00ee9ea78b83ee1a5cc0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9c5cd8783ea0418c654999fc2dc157c273103eeb3d964cc48b118a095904c1db","reviewedHash":"sha256:9c5cd8783ea0418c654999fc2dc157c273103eeb3d964cc48b118a095904c1db","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:720824889af28150e43ba70ee3baa435a50735c5431e00ee9ea78b83ee1a5cc0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q120","contentProjectionSha256":"9c5cd8783ea0418c654999fc2dc157c273103eeb3d964cc48b118a095904c1db","reviewDecisionSha256":"720824889af28150e43ba70ee3baa435a50735c5431e00ee9ea78b83ee1a5cc0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q121","familyId":"tr-g09-tde-qf-025","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Paragraf: “Akşam, okulun boş koridorunda pencereden gelen ışık yerde uzun bir şerit oluşturuyordu. Uzak sınıftan tek bir sandalye sesi geldi.” Aşağıdaki öz değerlendirmelerden hangisi paragrafın ana duygusuna ve seçilmiş ayrıntılarına metin kanıtı göstererek ulaşır?","choices":["Boş koridor, yerde uzayan tek ışık ve uzak sandalye sesi, yalnızlık sözcüğü kullanılmadan ıssızlık duygusunu sezdiriyor; bu nedenle seçilmiş ayrıntı ölçütü güçlüdür.","Paragrafım kesinlikle kusursuz ve herkes tarafından beğenilecektir.","Metin kısa olduğu için başarısızdır; bütün cümleleri uzatmalıyım.","Daha çok sıfat kullansaydım ana duygu kendiliğinden ortaya çıkardı."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; üç belirli ayrıntıyı kanıt olarak gösterir ve bunların ana duyguyu doğrudan adlandırmadan nasıl kurduğunu ölçütle açıklar.","Kanıt ve ölçüt kullanmadan kesin bir beğeni yargısı verir; güçlü yönün metinde nerede bulunduğunu göstermez.","Uzunluğu tek başarı ölçütü sayar; mevcut ayrıntıların işlevini değerlendirmez ve gereksiz genel revizyon önerir.","Sıfat sayısını ana duygu ile mekanik biçimde eşitler; duygu, bağlama uygun seçilmiş ayrıntı ve ilişkilerle kurulur."],"explanation":"Doğru seçenek “boş koridor”, “uzun ışık şeridi” ve “tek sandalye sesi” ayrıntılarını doğrudan metinden alır. Bu kanıtların ıssızlığı nasıl sezdirdiğini açıklar ve seçilmiş ayrıntı ölçütüne bağlar. Diğer seçeneklerde kanıt, gözlenebilir ölçüt veya gerekçeli yargı bulunmaz.","difficultyReason":"Düzey 1 sorusu, kısa bir metinde açıkça görülen ayrıntılarla kanıtlı öz değerlendirmeyi tanımayı ister. Ön bilgi olarak ölçüt ve kanıt kavramlarını ayırt etmek yeterlidir. C seçeneği somut bir revizyon önerisi içerdiği için eyleme dönük görünür; ancak uzunluğu başarıyla eşitlemesi nedeniyle yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0121","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"61e17502cc750a70895ea81145ac085bdc9ebe719cd7c4a1c1cb8f84dbf61c7e","reviewDecisionSha256":"fbcea6b91a8cac9892fcce11c49790e0c9e3fd016a4d7619baa59ad4d99b22ff","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:61e17502cc750a70895ea81145ac085bdc9ebe719cd7c4a1c1cb8f84dbf61c7e","reviewedHash":"sha256:61e17502cc750a70895ea81145ac085bdc9ebe719cd7c4a1c1cb8f84dbf61c7e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fbcea6b91a8cac9892fcce11c49790e0c9e3fd016a4d7619baa59ad4d99b22ff; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q121","contentProjectionSha256":"61e17502cc750a70895ea81145ac085bdc9ebe719cd7c4a1c1cb8f84dbf61c7e","reviewDecisionSha256":"fbcea6b91a8cac9892fcce11c49790e0c9e3fd016a4d7619baa59ad4d99b22ff","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q122","familyId":"tr-g09-tde-qf-025","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"İlk taslak: “Peronda bekleyen insanlar vardı. Tren gelmedi. Herkes çok üzgündü.” Akran geri bildirimi: “Duyguyu doğrudan söylemek yerine bekleyişi gözlenebilir ayrıntılarla göster.” Bu geri bildirimi metnin odağını koruyarak en iyi uygulayan revizyon hangisidir?","choices":["Peronda bekleyen insanlar vardı. Tren gelmedi. Herkes çok mutsuzdu.","Perondaki saat aynı dakikada takılı kalmış gibiydi. Yolcular, raylardan gelecek sese kulak veriyordu; kimse elindeki bileti cebine koymaya yanaşmıyordu.","İstasyonda beklemek bazen uzun sürer; trenlerin gecikmesinin birçok teknik nedeni olabilir.","Peron sonsuz bir okyanus, yolcular taş heykeller, tren görünmez bir kuş gibiydi; herkes derin bir üzüntü içindeydi."],"correct":1,"distractorWhy":["“Üzgün” yerine eş anlamlı bir söz kullanır; duyguyu yine doğrudan bildirir ve ayrıntı geliştirmez.","Doğru seçenektir; saat, ray sesi ve elde tutulan bilet ayrıntılarıyla bekleyişi görünür kılar, üzüntüyü adlandırmadan davranışlardan sezdirir.","Odağı belirli peron sahnesinden genel tren gecikmesi bilgisine taşır; edebî betimleme ve duygu kaybolur.","Birden çok benzetmeyi yığar ve sonunda üzüntüyü yine açıkça söyler; geri bildirimin temel amacını karşılamaz."],"explanation":"B revizyonu ilk taslağın peron ve gelmeyen tren odağını korur. Saatin takılı kalması, ray sesini dinleme ve bileti cebine koymama davranışları bekleyişi somutlaştırır. Üzüntü sözcüğü kullanılmadığı hâlde yolcuların tutumu duygunun çıkarılmasını sağlar.","difficultyReason":"Düzey 2 sorusu, tek bir akran geri bildirimini metnin odağını bozmadan uygulanmış üründe tanımayı gerektirir. Ön bilgi olarak doğrudan duygu bildirme ile ayrıntıyla sezdirme farkı gerekir. A seçeneği sözcük değişikliği yaptığı için revizyon görünümü taşır; ancak işlevsel değişiklik üretmediği için yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0122","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"aab3cecaa199e4edd8ec889c6705881d820fc7ec530ced7aba32fbd96b79f733","reviewDecisionSha256":"d4f5d5216926fbe5bddf31e460526555cfdb469bef8d61a24a48bedc19f46d77","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:aab3cecaa199e4edd8ec889c6705881d820fc7ec530ced7aba32fbd96b79f733","reviewedHash":"sha256:aab3cecaa199e4edd8ec889c6705881d820fc7ec530ced7aba32fbd96b79f733","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d4f5d5216926fbe5bddf31e460526555cfdb469bef8d61a24a48bedc19f46d77; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q122","contentProjectionSha256":"aab3cecaa199e4edd8ec889c6705881d820fc7ec530ced7aba32fbd96b79f733","reviewDecisionSha256":"d4f5d5216926fbe5bddf31e460526555cfdb469bef8d61a24a48bedc19f46d77","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q123","familyId":"tr-g09-tde-qf-025","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"İlk metin: “Sahil sessizdi. Ben umutluydum.” Revize metin: “Karanlık kıyıda dalgaların düzenli sesi sürerken uzaktaki tek lamba sönmeden yanıyordu.” Revizyonun metne etkisini ölçüt ve kanıtla değerlendiren doğru yargı hangisidir?","choices":["Revizyon yalnızca yazım ve noktalama hatalarını düzeltmiştir; içerik değişmemiştir.","Revizyon sahil konusunu bırakarak bambaşka bir konuya geçmiştir.","Revizyon, doğrudan söylenen umudu dalga sesi ve sönmeyen lamba ayrıntılarıyla örtük hâle getirmiş; aynı sahil odağında seçilmiş ayrıntı ile ana duygu ölçütlerini güçlendirmiştir.","“Umutluydum” sözcüğü çıkarıldığı için ana duygu artık metinden anlaşılamaz."],"correct":2,"distractorWhy":["Revizyonda yalnız biçim değil, duygu sunma yolu ve ayrıntı düzeyi değişmiştir; içerik işlevi belirgin biçimde geliştirilmiştir.","Sahil, kıyı ve dalga ayrıntıları aynı mekân odağını sürdürür; konu değişikliği yoktur.","Doğru seçenektir; ilk metindeki doğrudan duygu, düzenli dalga sesi ile sönmeyen lamba kanıtlarına dönüştürülmüş ve betimleyici içerik güçlenmiştir.","Ana duygu her zaman adıyla verilmek zorunda değildir; sönmeyen ışık ve süren ses, umut çıkarımını destekleyen somut kanıtlardır."],"explanation":"İlk metin sahili ve umudu doğrudan, genel cümlelerle bildirir. Revize metin aynı kıyı bağlamını korur fakat işitsel “dalgaların düzenli sesi” ve görsel “sönmeyen lamba” ayrıntılarını ekler. Bu ayrıntılar süreklilik ve ışık çağrışımıyla umudu sezdirir. Bu nedenle C yargısı hem ölçüte hem metin kanıtına dayanır.","difficultyReason":"Düzey 3 sorusu, öğrencinin iki metni ortak ölçütlerle karşılaştırıp revizyonun yalnız biçime değil içerik ve örtük iletiye etkisini açıklamasını ister. Ön bilgi olarak ana duygu, seçilmiş ayrıntı ve revizyon kavramları gerekir. D seçeneği açık ifade eksikliğini sorun saydığı için yüzeyde mantıklıdır; ancak örtük iletiyi göz ardı eder.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0123","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"58fe5e4a328e55c67259d26156e3021c442324cbc1607e195adbfd92deb37a3c","reviewDecisionSha256":"e7bea641c1227d31ff9b3377e206bad723c65cf638fab81f1d68d9caf3b1859f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:58fe5e4a328e55c67259d26156e3021c442324cbc1607e195adbfd92deb37a3c","reviewedHash":"sha256:58fe5e4a328e55c67259d26156e3021c442324cbc1607e195adbfd92deb37a3c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e7bea641c1227d31ff9b3377e206bad723c65cf638fab81f1d68d9caf3b1859f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q123","contentProjectionSha256":"58fe5e4a328e55c67259d26156e3021c442324cbc1607e195adbfd92deb37a3c","reviewDecisionSha256":"e7bea641c1227d31ff9b3377e206bad723c65cf638fab81f1d68d9caf3b1859f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q124","familyId":"tr-g09-tde-qf-025","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Okul panosu için hazırlanan taslak: “Sonbahar bahçeye geldi. Yapraklar düştü. Her şey güzeldi.” Dereceli puanlama sonuçları: odak 2/4, seçilmiş ayrıntı 1/4, bağdaşıklık 2/4, yazım-noktalama 4/4. Akran “çok sayıda sıfat ekle”, öğretmen ise “tek bir gözlenebilir ayrıntıyı geliştir ve genel ‘güzel’ sözünü kaldır” demiştir. Hangi tepki, ölçütleri ve geri bildirimleri en doğru biçimde işler?","choices":["Tam puan alınan yazım-noktalama alanını baştan düzenlemek; diğer puanları değiştirmemek.","“Güzel” sözünün önüne “çok, son derece, olağanüstü” ifadelerini eklemek ve paragrafı aynı bırakmak.","Akranın bütün önerisini uygulamak; yapraklar için art arda beş sıfat kullanmak ve öğretmen görüşünü dikkate almamak.","Doğru yazım-noktalamayı korumak; yaprakların taş yolda sürüklenirken çıkardıkları sesi ya da renk değişimini tek odak olarak geliştirmek; “her şey güzeldi” cümlesini kaldırıp cümleleri bu ayrıntıya bağlamak; sonraki metinde genel sıfat yerine en az iki duyusal kanıt kullanmayı hedeflemek."],"correct":3,"distractorWhy":["Güçlü olan biçim ölçütüne gereksiz öncelik verir; düşük puanlı odak, ayrıntı ve bağdaşıklığı geliştirmez.","Genel ifadeyi daha yoğun hâle getirir fakat gözlenebilir ayrıntı üretmez; puanlama kanıtına karşılık vermez.","Akran görüşünü amaç ve ölçütle karşılaştırmadan uygular, sözcük yığılması oluşturur ve daha kanıtlı öğretmen geri bildirimini dışlar.","Doğru seçenektir; güçlü alanı korur, en düşük ölçütü somut ayrıntıyla geliştirir, cümleleri tek odağa bağlar ve sonraki yazı için ölçülebilir hedef belirler."],"explanation":"Puanlar, asıl gelişim alanlarının seçilmiş ayrıntı, odak ve bağdaşıklık olduğunu gösterir. Doğru seçenek tek bir yaprak görüntüsünü ses veya renk yoluyla geliştirir, genel “güzel” yargısını kaldırır ve cümleleri bu odağa bağlar. Akranın sıfat önerisi ölçütle uyuşmadığı için sınırlanır; doğru biçim özellikleri korunur.","difficultyReason":"Düzey 4 sorusu, öğrencinin puanlama verilerini, iki farklı geri bildirimi, güçlü yönleri koruma ilkesini ve yeni hedefi tek revizyon stratejisinde birleştirmesini gerektirir. Ön bilgi olarak geri bildirimin kanıtla tartılması gerekir. C seçeneği akran katılımını önemser gibi görünür; fakat ölçütsüz uygulama ve aşırı sıfat kullanımıyla yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0124","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6751f6d09985af33fefcf6743a7fc7100aa16c8fab3923ad6d6375ddfa27d47b","reviewDecisionSha256":"b96daa9cfdc046fdeb8ee2a1f7927b5a0fdc895f7133c693a53a20c4a2850614","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6751f6d09985af33fefcf6743a7fc7100aa16c8fab3923ad6d6375ddfa27d47b","reviewedHash":"sha256:6751f6d09985af33fefcf6743a7fc7100aa16c8fab3923ad6d6375ddfa27d47b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b96daa9cfdc046fdeb8ee2a1f7927b5a0fdc895f7133c693a53a20c4a2850614; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q124","contentProjectionSha256":"6751f6d09985af33fefcf6743a7fc7100aa16c8fab3923ad6d6375ddfa27d47b","reviewDecisionSha256":"b96daa9cfdc046fdeb8ee2a1f7927b5a0fdc895f7133c693a53a20c4a2850614","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q125","familyId":"tr-g09-tde-qf-025","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","themeTitle":"SÖZÜN İNCELİĞİ","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n012","noteKey":"tr.g09.tde.n012","objective":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Edebî söyleyişin inceliğini yansıttığı yazısında yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-66","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"İlk taslak: “Sabah istasyon çok sessizdi. Raylar parlıyordu. Ben yeni bir başlangıç hissettim.” Öz değerlendirme, “çok sessiz” sözünün genel ve duygunun doğrudan olduğunu belirtmiştir. Akran, raylardaki ışık görüntüsünün korunmasını ve bir ses ayrıntısı eklenmesini; öğretmen, aynı odakta bağdaşıklığın güçlendirilmesini önermiştir. Revize metin: “Sabahın ilk ışığı raylarda ince bir çizgi oluşturuyordu. Uzakta duyulan kısa düdük, boş peronun sessizliğine hareket kattı.” Metin sınıfta sunulup okulun uygun ortamında paylaşılacaktır. Hangi değerlendirme raporu yazma döngüsünü eksiksiz ve kanıtlı biçimde tamamlar?","choices":["İlk taslakta ray ışığı odak için güçlüydü; “çok sessiz” ve “yeni bir başlangıç hissettim” ise genel ve doğrudandı. Revizyonda ışık korunmuş, düdük sesi eklenmiş ve iki cümle boş peron odağında bağlanmıştır; böylece başlangıç duygusu hareket ayrıntısıyla sezdirilmiştir. Sonraki hedefim, her paragrafta ana duyguyu en az iki duyusal kanıtla kurmak; paylaşmadan önce başlık, dil ve uygunluk kontrolü yapmaktır.","Revize metin daha uzun olduğu için ilk taslaktan daha iyidir; bundan sonra bütün paragraflarımı uzatacağım.","Akran ve öğretmen görüşleri uygulandığına göre başka değerlendirmeye gerek yoktur; metin doğrudan paylaşılabilir.","İlk taslak düşük puan alabileceği için bütün görüntüler silinmeli, konu değiştirilmeli ve yeni bir metne başlanmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; güçlü ve zayıf yönleri kanıtla ayırır, geri bildirimlerin revizyona etkisini açıklar, yeni ölçülebilir hedef koyar ve sunum-paylaşım öncesi kontrolü belirtir.","Nitel gelişimi yalnız uzunlukla açıklar; ışık, ses, örtük duygu ve bağdaşıklık kanıtlarını değerlendirmez.","Geri bildirimi uygulamayı değerlendirme döngüsünün sonu sayar; öz değerlendirme, yeni hedef ve yayımlama uygunluğu adımlarını atlar.","İlk taslaktaki güçlü ray ışığı görüntüsünü korumaz, kanıta dayalı revizyon yerine tüm ürünü ölçütsüz biçimde terk eder."],"explanation":"A raporu ilk taslağın güçlü ray ışığı görüntüsünü ve geliştirilmesi gereken genel-doğrudan ifadeleri ayrı ayrı gösterir. Revizyonda ışığın korunması, düdük sesinin eklenmesi ve iki cümlenin boş peron çevresinde bağlanması kanıtlanır. Ardından ölçülebilir yeni hedef ile sunum ve paylaşım öncesi uygunluk kontrolü belirtilir; böylece değerlendirme döngüsü tamamlanır.","difficultyReason":"Düzey 5 sorusu, ilk ürün, öz değerlendirme, akran ve öğretmen geri bildirimi, revize ürün, yeni hedef, sunum ve paylaşım adımlarını tek kanıtlı raporda sentezlemeyi gerektirir. Ön bilgi olarak tüm değerlendirme döngüsü gerekir. C seçeneği geri bildirimlerin uygulanmış olmasına dayanarak makul görünür; ancak hedef ve son kontrolü dışladığı için gelişmiş yakın çeldiricidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0125","unitKey":"tr-g09-tde-tema-01-sozun-inceligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"506f926381e37feca727572f2bfaac825a16d00f0a13c8db55b87b6765cb1f98","reviewDecisionSha256":"14cc2a9eb45f0a962205a5a58f6e463acc9e35b3bf069b4b1b745290ae4bca1b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:506f926381e37feca727572f2bfaac825a16d00f0a13c8db55b87b6765cb1f98","reviewedHash":"sha256:506f926381e37feca727572f2bfaac825a16d00f0a13c8db55b87b6765cb1f98","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:14cc2a9eb45f0a962205a5a58f6e463acc9e35b3bf069b4b1b745290ae4bca1b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q125","contentProjectionSha256":"506f926381e37feca727572f2bfaac825a16d00f0a13c8db55b87b6765cb1f98","reviewDecisionSha256":"14cc2a9eb45f0a962205a5a58f6e463acc9e35b3bf069b4b1b745290ae4bca1b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q126","familyId":"tr-g09-tde-qf-026","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":1,"question":"Bir öğrenci şu şiir kaydını dinleyecektir: “Sokak sustu; pencere önünde bekleyen ışık, uzak bir adımla titredi.” Kayıtta “sustu” sözünden sonra uzun bir durak verilir, “uzak bir adımla” bölümü ise daha hızlı okunur. Öğretmen öğrenciden yalnızca bu ses özelliklerinin şiirdeki duygu değişimine katkısını belirlemesini ister. Öğrencinin dinleme amacını en işlevsel biçimde ifade eden seçenek hangisidir?","choices":["Şiirde geçen bütün isimleri eksiksiz yazmak.","Durak ve tempo değişiminin duygu yönelişini nasıl etkilediğini kanıtlarıyla belirlemek.","Metindeki her sözü dinleme sırasında ezberlemek.","Şiiri seslendiren kişinin yaşam öyküsünü araştırmak."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, öğretmenin istediği ses-anlam ilişkisini değil yalnız sözcük türlerinden birini toplamayı hedefler.","Bu seçenek doğrudur; hem gözlenebilir ses özelliklerini hem de bunların duyguya katkısını belirleyen açık bir amaç kurar.","Ezberleme, durak ve tempo değişiminin anlam işlevini inceleme amacına hizmet etmez ve dikkati dağıtır.","Kayıtta kişinin yaşamına ilişkin kanıt yoktur; bu amaç verilen dinleme görevinin dışındadır."],"explanation":"Görev, durak ve hız değişimlerinin şiirdeki duygu yönelişine katkısını araştırmayı istemektedir. Bu nedenle amaç; dinleme sırasında toplanabilir iki ses kanıtını, yani durak ile tempoyu, anlam sonucuyla ilişkilendirmelidir. Doğru seçenek bu ilişkiyi açık ve ölçülebilir biçimde kurar.","difficultyReason":"Düzey 1; öğrenci, tek bir açık görev cümlesini dört amaç arasından tanır. Ön bilgi yükü düşüktür, ancak etkinlik ile ölçülebilir amaç arasındaki farkı ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0126","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"36061d0b585c5fb575fbcf6040600b00719654e1b744fca6c85ae6b1066cdab5","reviewDecisionSha256":"d7c5f3c7f98f064240d4869327131a5253e4c0bb6951e8fa8dc1ec745d12b9ed","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:36061d0b585c5fb575fbcf6040600b00719654e1b744fca6c85ae6b1066cdab5","reviewedHash":"sha256:36061d0b585c5fb575fbcf6040600b00719654e1b744fca6c85ae6b1066cdab5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d7c5f3c7f98f064240d4869327131a5253e4c0bb6951e8fa8dc1ec745d12b9ed; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q126","contentProjectionSha256":"36061d0b585c5fb575fbcf6040600b00719654e1b744fca6c85ae6b1066cdab5","reviewDecisionSha256":"d7c5f3c7f98f064240d4869327131a5253e4c0bb6951e8fa8dc1ec745d12b9ed","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q127","familyId":"tr-g09-tde-qf-026","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":2,"question":"Otuz beş saniyelik bir şiir kaydı iki kez dinlenebilecektir. Öğrencinin amacı, tekrarlanan sözcükler ile vurgu değişimlerinin ana duyguya katkısını belirlemektir. Aşağıdaki dinleme planlarından hangisi bu amaca ve iki dinleme olanağına en uygundur?","choices":["İlk dinleyişte bütün sözleri yazmaya çalışmak, ikinci dinleyişte hiç not almamak.","Her iki dinleyişte de yalnız ekrandaki görüntülere bakmak ve sözcükleri izlememek.","İlk dinleyişte şiirin bütün akışını izlemek, ikinci dinleyişte tekrarları ve vurgu değişimlerini kısa işaretlerle kaydetmek.","Başlıktan ana duyguyu kesinleştirip iki dinleyişte de yalnız bu hükmü doğrulayan ayrıntıları aramak."],"correct":2,"distractorWhy":["Tam metni yazma çabası ilk dinleyişte bütünü kaçırabilir; ikinci dinleyişin kanıt toplama işlevi de kullanılmamış olur.","Amaç sözcük tekrarı ve vurgu ilişkisidir; yalnız görüntüye odaklanmak gerekli iki kanalı dışarıda bırakır.","Bu seçenek doğrudur; ilk turda bütün, ikinci turda amaçla ilgili seçici kanıtlar izlenir ve iki dinleme hakkı işlevsel kullanılır.","Başlıktan çıkarılan tahmini kesin sonuç saymak, karşıt kanıtları görmezden gelmeye ve dinlemeyi yönlendirmeye yol açar."],"explanation":"Amaç iki ayrı kanıt türünü, tekrar edilen sözleri ve vurgu değişimini, ana duyguyla ilişkilendirmektir. İlk dinleyişte bütünü izlemek genel yönelimi kurar; ikinci dinleyişte yalnız amaçla ilgili işaretler almak ayrıntıyı doğrular. Bu iki aşamalı plan Doğru seçenek verilmiştir.","difficultyReason":"Düzey 2; öğrenci, amaç ile dinleme sayısını birlikte değerlendirerek uygun stratejiyi seçer. Çeldiriciler yüzeyde çalışkan görünen fakat dikkati ya da kanıt kapsamını bozan planlardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0127","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"371f8e3bd6f3bc435e0709573686df15f3470e7205371e273f26438f77517cc5","reviewDecisionSha256":"c91fa552e10475c4ebf03df96ad8f716927208225b213cdc34bd32809cf38a0f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:371f8e3bd6f3bc435e0709573686df15f3470e7205371e273f26438f77517cc5","reviewedHash":"sha256:371f8e3bd6f3bc435e0709573686df15f3470e7205371e273f26438f77517cc5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c91fa552e10475c4ebf03df96ad8f716927208225b213cdc34bd32809cf38a0f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q127","contentProjectionSha256":"371f8e3bd6f3bc435e0709573686df15f3470e7205371e273f26438f77517cc5","reviewDecisionSha256":"c91fa552e10475c4ebf03df96ad8f716927208225b213cdc34bd32809cf38a0f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q128","familyId":"tr-g09-tde-qf-026","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":3,"question":"Bir öğrenci tek dinleme hakkı bulunan bir şiir kaydında “sözcük/ifade”, “ses-görüntü kanıtı” ve “geçici anlam” başlıklı üç sütun kullanmaktadır. Dinleme sırasında anlamını bilmediği bir sözcükle karşılaşınca dikkati dağılır. Aşağıdaki davranışlardan hangisi TDE1.1 kapsamında dinleme/izleme ilişkisini sürdürmeye en uygun tepkidir?","choices":["Kaydı zihninde durdurup bilinmeyen sözcüğün bütün olası anlamlarını uzun uzun düşünmek.","Başlangıçtaki tahmini değiştirmemek için sonraki sözleri not almamak.","Bilinmeyen sözcükten sonra not düzenini bırakıp her sözü eksiksiz yazmaya geçmek.","Sözcüğü kısa bir işaretle kaydedip son duyduğu anahtar ifadeden yeniden odağa dönmek, bağlam tamamlanınca tahminini gözden geçirmek."],"correct":3,"distractorWhy":["Tek dinlemede uzun süre bir ayrıntıya takılmak, şiirin sonraki kanıtlarını kaçırır ve ilişkiyi keser.","Tahmini korumak için yeni kanıtları dışlamak, süreci yönetmek değil metni ön yargıya uydurmaktır.","Amacı terk edip tam yazıma geçmek, seçilen stratejiyi bozduğu gibi dinleme akışını da kaçırabilir.","Bu seçenek doğrudur; kısa işaret, odağa dönüş ve bağlam sonunda kontrol adımları dikkati ve stratejiyi sürdürür."],"explanation":"İlişkiyi sürdürmek, bilinmeyen ayrıntıda takılmadan dikkat odağını metne geri getirmeyi ve seçilen stratejiyle kanıt toplamaya devam etmeyi gerektirir. Doğru seçenek sözcüğü kaybetmez, fakat bütün akışı da feda etmez; bağlam oluşunca tahminin denetlenmesini sağlar.","difficultyReason":"Düzey 3; öğrenci, bir dikkat kopması durumunda süreç bileşenini uygulamaya dönüştürür. Doğru yanıt için not alma, bağlamdan tahmin ve odağı geri kazanma işlemlerini birlikte değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0128","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"16b6cb93e943692780c031cb108ed6f2c36b7e75820de5eea033b5c70bcb9eea","reviewDecisionSha256":"96bf580e1ba24d06c8fd0bc88d975c544eb0d3da316a8df1168e40e3509c3d6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:16b6cb93e943692780c031cb108ed6f2c36b7e75820de5eea033b5c70bcb9eea","reviewedHash":"sha256:16b6cb93e943692780c031cb108ed6f2c36b7e75820de5eea033b5c70bcb9eea","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:96bf580e1ba24d06c8fd0bc88d975c544eb0d3da316a8df1168e40e3509c3d6f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q128","contentProjectionSha256":"16b6cb93e943692780c031cb108ed6f2c36b7e75820de5eea033b5c70bcb9eea","reviewDecisionSha256":"96bf580e1ba24d06c8fd0bc88d975c544eb0d3da316a8df1168e40e3509c3d6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q129","familyId":"tr-g09-tde-qf-026","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":4,"question":"Bir video şiir yalnız bir kez gösterilecektir. Amaç, boş bir istasyon görüntüsü ile seslendirmedeki durakların ana duyguya katkısını belirlemektir. Dört öğrencinin planı şöyledir: I. öğrenci bildirimleri kapatır, görüntüden “yalnızlık” tahminini geçici olarak yazar, üç sütunlu kısa not düzeni kullanır ve gösterim sonunda tahminini söz, görüntü ve durak kanıtlarıyla karşılaştırır. II. öğrenci yalnız görüntüyü izler ve metindeki sözleri kaydetmez. III. öğrenci bütün sözleri yazmaya çalışır, durakları işaretlemez. IV. öğrenci başlıktan türü kesinleştirir ve yalnız bunu destekleyen ayrıntıları seçer. Hangi öğrencinin planı dinleme/izleme sürecini amaçlı biçimde en eksiksiz yönetir?","choices":["I. öğrenci","II. öğrenci","III. öğrenci","IV. öğrenci"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; teknik hazırlık, geçici tahmin, amaca uygun not düzeni ve son kontrol aynı planda yer alır.","Yalnız görüntüye bakmak, seslendirme durakları ile söz kanıtlarını dışarıda bıraktığı için amacı eksik karşılar.","Tam yazım çabası durakların işlevini izlemeyi zorlaştırır ve tek gösterimde ana akışın kaçmasına yol açabilir.","Türü önceden kesinleştirip seçici kanıt aramak, tahmini sınamak yerine doğrulama yanlılığı oluşturur."],"explanation":"Görev üç kanalı birlikte gerektirir: şiirin sözleri, istasyon görüntüsü ve seslendirmedeki duraklar. I. öğrenci önce teknik koşulları düzenler, görsel tahminini kesin bilgi saymaz, amaçla uyumlu kayıt düzeni kurar ve gösterim sonunda tahminini kanıtlarla denetler. Bu nedenle en eksiksiz plan Doğru seçenek.","difficultyReason":"Düzey 4; öğrenci dört çok adımlı planı amaç, teknik hazırlık, tahminin geçiciliği, kanıt kapsamı ve son kontrol ölçütleriyle karşılaştırır. Birden fazla doğru görünümlü ayrıntının bütün içindeki işlevini tartması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0129","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4b73757a9a3a45d9eae5a6b1225bc4adcf94aab3f772da7282ac3c45260ad05c","reviewDecisionSha256":"b1bd7239a9ea7dcb972e038bccdea3bfad17cb36cdda168fc40d05e962718ad3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4b73757a9a3a45d9eae5a6b1225bc4adcf94aab3f772da7282ac3c45260ad05c","reviewedHash":"sha256:4b73757a9a3a45d9eae5a6b1225bc4adcf94aab3f772da7282ac3c45260ad05c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b1bd7239a9ea7dcb972e038bccdea3bfad17cb36cdda168fc40d05e962718ad3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q129","contentProjectionSha256":"4b73757a9a3a45d9eae5a6b1225bc4adcf94aab3f772da7282ac3c45260ad05c","reviewDecisionSha256":"b1bd7239a9ea7dcb972e038bccdea3bfad17cb36cdda168fc40d05e962718ad3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q130","familyId":"tr-g09-tde-qf-026","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":5,"question":"Bir öğrenci iki dinleyiş planlayarak “tekrarların ve durakların şiirdeki kararsızlıktan kabullenişe geçişi nasıl kurduğunu belirleme” amacını seçmiştir. İlk dinleyişte bütün akışı izlemiş ve “dön”, “bekle”, “yürü” sözlerini kısa notlarla kaydetmiştir. Teknik bir sorun nedeniyle ikinci dinleyişin yalnız son yirmi saniyesi tekrar oynatılabilecektir. Aşağıdaki uyarlamalardan hangisi amacı korur, kanıt sınırlarını açıklar ve süreci en güvenilir biçimde tamamlar?","choices":["İkinci dinleyiş kısaldığı için amacı bırakıp şiiri seslendiren kişinin kim olduğunu tahmin etmek.","İlk notları koruyup son yirmi saniyede tekrar ve durakları ayrıntılı doğrulamak, önceki bölüme ilişkin doğrulanamayan noktaları “kesin değil” diye işaretlemek ve başlangıç tahminini yalnız eldeki kanıtlarla güncellemek.","Dinlenemeyen bölümlerdeki durakları şiirin genel havasına bakarak uydurmak ve hepsini kesin kanıt saymak.","Son yirmi saniyeyi kelimesi kelimesine yazıp ilk dinleyişte alınan bütün anlam notlarını silmek."],"correct":1,"distractorWhy":["Teknik sınırlılık, görevle ilgisiz yeni bir amaç seçmeyi gerektirmez; bu yaklaşım başlangıç sorusunu yanıtsız bırakır.","Bu seçenek doğrudur; amaç korunur, erişilebilen bölümde kanıt doğrulanır ve erişilemeyen bölüm için belirsizlik dürüstçe belirtilir.","Duyulmamış durakları uydurmak kanıt üretmek değil, boşluğu varsayımla doldurmaktır; güvenilirliği bozar.","Yalnız son bölümü tam yazmak, ilk dinleyişteki bütünsel kanıtı gereksiz yere yok eder ve amaçla ilgili karşılaştırmayı zayıflatır."],"explanation":"Süreç yönetimi, koşul değiştiğinde amacı terk etmek yerine stratejiyi ayarlamayı gerektirir. İlk dinleyiş genel yönelimi ve anahtar sözleri sağlamıştır; yeniden erişilebilen son bölümde ayrıntı doğrulanabilir. Ancak dinlenemeyen bölüm için kesin hüküm kurulamaz. Doğru seçenek hem kanıtı kullanır hem de belirsizlik sınırını açıkça korur.","difficultyReason":"Düzey 5; öğrenci, eksik yeniden dinleme koşulunda amacı, önceki notları, yeni kanıtı ve epistemik belirsizliği birlikte yönetir. Çeldiriciler amaç değiştirme, kanıt uydurma ve yararlı veriyi silme gibi yakın ama ciddi süreç hataları içerir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0130","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"579741c3093c451d5f898f0542a371e2995d6a441c77c15215acb4699600614c","reviewDecisionSha256":"df4176da860e7d159824001498d92b925021907cb93d3844ffe55d91a7bb7b5d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:579741c3093c451d5f898f0542a371e2995d6a441c77c15215acb4699600614c","reviewedHash":"sha256:579741c3093c451d5f898f0542a371e2995d6a441c77c15215acb4699600614c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:df4176da860e7d159824001498d92b925021907cb93d3844ffe55d91a7bb7b5d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q130","contentProjectionSha256":"579741c3093c451d5f898f0542a371e2995d6a441c77c15215acb4699600614c","reviewDecisionSha256":"df4176da860e7d159824001498d92b925021907cb93d3844ffe55d91a7bb7b5d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q131","familyId":"tr-g09-tde-qf-027","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":1,"question":"“Eşik” başlıklı bir video şiirin başlangıç karesinde yarı açık bir kapı ve kapının önünde duran bir gölge görülmektedir; ses henüz başlamamıştır. “Anlam Arayışı” temasında dinleme/izlemeyi yönetmek isteyen bir öğrencinin aşağıdaki başlangıç notlarından hangisi uygun bir tahmindir?","choices":["Şiir kesinlikle evden kaçan bir kişiyi anlatacaktır.","Kapı görüntüsü bulunduğuna göre metnin ana duygusu korkudur ve değişmeyecektir.","Başlık ve görüntü geçiş ya da kararsızlık çağrıştırıyor; bunu sözler, ses tonu ve duraklarla sınayacağım.","Görüntünün ressamını bilmeden şiir hakkında hiçbir hazırlık yapılamaz."],"correct":2,"distractorWhy":["Görüntüde kaçışa ilişkin doğrudan kanıt yoktur; olasılığı kesin olay gibi sunar.","Tek görselden ana duyguyu kesinleştirir ve sonraki kanıtlarla değişme olanağını kapatır.","Bu seçenek doğrudur; başlık ve görselden geçici bir görüş oluşturur, ardından hangi kanıtlarla sınanacağını belirtir.","Dinleme amacı için görüntünün üreticisini bilmek gerekmez; mevcut ipuçlarıyla geçici hazırlık yapılabilir."],"explanation":"Tahmin, eldeki sınırlı ipuçlarından kurulan ve dinleme sırasında denetlenecek geçici görüştür. “Eşik” ve yarı açık kapı, geçiş ya da kararsızlığı düşündürebilir; fakat bunların doğruluğu ancak söz, ton ve durak kanıtlarıyla sınanır. Bu yaklaşım Doğru seçenek vardır.","difficultyReason":"Düzey 1; öğrenci, tema bağlamındaki başlık ve görselden kesin hüküm yerine sınanabilir tahmini tanır. İşlem tek aşamalıdır fakat tahmin ile sonuç arasındaki ayrımı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0131","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d733a58683f468faee8f887c1f62821d90b544607442b4173bbe279e04b4742c","reviewDecisionSha256":"05fd77ba1a0468f806ed57e278f642cfb6df6a6abf07f5e112bf1fbccc96fd58","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d733a58683f468faee8f887c1f62821d90b544607442b4173bbe279e04b4742c","reviewedHash":"sha256:d733a58683f468faee8f887c1f62821d90b544607442b4173bbe279e04b4742c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:05fd77ba1a0468f806ed57e278f642cfb6df6a6abf07f5e112bf1fbccc96fd58; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q131","contentProjectionSha256":"d733a58683f468faee8f887c1f62821d90b544607442b4173bbe279e04b4742c","reviewDecisionSha256":"05fd77ba1a0468f806ed57e278f642cfb6df6a6abf07f5e112bf1fbccc96fd58","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q132","familyId":"tr-g09-tde-qf-027","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":2,"question":"Bir video şiir yalnız bir kez izlenebilecektir. Öğrencinin amacı, konuşanın sessiz kaldığı anlar ile beden dilinin “cevap arama” duygusuna katkısını izlemektir. Aşağıdaki hazırlıklardan hangisi bu amaca en uygundur?","choices":["Hiç not almadan yalnız videonun sonunda oluşan ilk hissi söylemek.","Her sözü eksiksiz yazmak için görüntüye hiç bakmamak.","Başlangıç karesine bakıp şiirin sonucunu önceden kesinleştirmek.","Bildirimleri kapatmak; “söz/ifade”, “sessizlik-beden dili kanıtı” ve “geçici anlam” sütunlarını hazırlayıp yalnız amaçla ilgili kısa kayıtlar almak."],"correct":3,"distractorWhy":["Yalnız son izlenime dayanmak, sessizlik ve beden dili kanıtlarının nerede oluştuğunu göstermez.","Amaç görsel davranışları da içerir; görüntüyü dışlamak gerekli kanıtın yarısını kaybettirir.","Başlangıç karesinden sonucu kesinleştirmek, izleme boyunca yeni kanıtlarla tahmini sınamayı engeller.","Bu seçenek doğrudur; teknik dikkat yönetimi ile iki kanalı ayıran amaçlı not düzenini tek izleme koşuluna uyarlar."],"explanation":"Tek izleme hakkı olduğunda not düzeninin önceden hazırlanması, dikkatin amaç dışı ayrıntılara dağılmasını önler. Görev hem sessizlik anlarını hem de beden dilini izlemeyi istediğinden, bunları sözlerle ilişkilendiren üç sütunlu kısa kayıt sistemi gerekir. Doğru seçenek bu gereklilikleri birlikte karşılar.","difficultyReason":"Düzey 2; öğrenci, tema uygulamasını tek izleme koşulu ve iki farklı kanıt kanalıyla eşleştirir. Çeldiriciler not almama, kanallardan birini dışlama ve tahmini kesinleştirme yanılgılarına dayanır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0132","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6d0f47429fd0b182bc9bb997098bb52a6e764f51fdbf36a90439d69e1cdf266b","reviewDecisionSha256":"b766a82e91e0bb5f27f0c4e6807138e437cbe89687f56de6f0391159cca96126","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6d0f47429fd0b182bc9bb997098bb52a6e764f51fdbf36a90439d69e1cdf266b","reviewedHash":"sha256:6d0f47429fd0b182bc9bb997098bb52a6e764f51fdbf36a90439d69e1cdf266b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b766a82e91e0bb5f27f0c4e6807138e437cbe89687f56de6f0391159cca96126; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q132","contentProjectionSha256":"6d0f47429fd0b182bc9bb997098bb52a6e764f51fdbf36a90439d69e1cdf266b","reviewDecisionSha256":"b766a82e91e0bb5f27f0c4e6807138e437cbe89687f56de6f0391159cca96126","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q133","familyId":"tr-g09-tde-qf-027","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":3,"question":"Aşağıdaki özgün şiir kaydı iki kez dinlenecektir: “Yol önümde ikiye ayrıldı / bir taş kadar sustum / sonra rüzgâr adımı söyledi / yürüdüm, yol içimde birleşti.” İlk iki dize yavaş ve düşük sesle, son iki dize giderek daha belirgin okunur. Amaç, kararsızlıktan kararlılığa geçişin nasıl kurulduğunu belirlemektir. Hangi dinleme stratejisi bu amaca en uygundur?","choices":["İlk dinleyişte bütün duygu akışını izlemek; ikinci dinleyişte “sustum-yürüdüm” karşıtlığı ile sesin belirginleştiği yerleri işaretleyip başlangıç ve sonu karşılaştırmak.","İki dinleyişte de yalnız “yol” sözcüğünün kaç kez geçtiğini saymak.","İlk iki dizeyi hüzünlü bulduğu için son iki dizedeki ses değişimini not etmemek.","Şiirin her sözcüğünü yazıp ses hızını ve vurguyu değerlendirme dışı bırakmak."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; bütünsel ilk dinleyişten sonra söz karşıtlığı ve ses değişimi birlikte doğrulanır, böylece duygu dönüşümü kanıtlanır.","Tek bir sözcüğün sayısı, kararsızlıktan kararlılığa geçişi açıklayan söz ve ses ilişkisini kurmaz.","Son bölümdeki karşıt kanıtı dışlamak, başlangıç tahminini metne zorla kabul ettirir.","Tam yazım, amaçla ilgili ses özelliklerini dışarıda bıraktığı için dönüşümün nasıl kurulduğunu göstermez."],"explanation":"Duygu dönüşümü iki bölümün karşılaştırılmasını gerektirir. “Sustum” ile “yürüdüm” arasındaki anlam karşıtlığı söz kanıtıdır; sesin yavaştan belirgine yönelmesi de sunum kanıtıdır. Doğru seçenek iki dinlemeyi bu iki kanıt türünü bütünleştirecek biçimde kullanır.","difficultyReason":"Düzey 3; öğrenci, şiirin iki bölümündeki söz ve ses kanıtlarını aynı amaç altında birleştiren stratejiyi seçer. Yalnız sayma, seçici görmezden gelme ve tam yazım gibi yakın ama yetersiz yöntemleri elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0133","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d8630d94560a1ebe357d13df582a8a2c32ee0d7d8b72ec96b3fca2546339f875","reviewDecisionSha256":"ee19ec7e960d68aabb8e3b45b8b40252df87c47613f7bc7678546c70773e1e8f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d8630d94560a1ebe357d13df582a8a2c32ee0d7d8b72ec96b3fca2546339f875","reviewedHash":"sha256:d8630d94560a1ebe357d13df582a8a2c32ee0d7d8b72ec96b3fca2546339f875","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ee19ec7e960d68aabb8e3b45b8b40252df87c47613f7bc7678546c70773e1e8f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q133","contentProjectionSha256":"d8630d94560a1ebe357d13df582a8a2c32ee0d7d8b72ec96b3fca2546339f875","reviewDecisionSha256":"ee19ec7e960d68aabb8e3b45b8b40252df87c47613f7bc7678546c70773e1e8f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q134","familyId":"tr-g09-tde-qf-027","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":4,"question":"“Sessiz Kuyu” başlıklı video şiirde başlangıçta karanlık bir kuyu görünür ve ses çok yavaştır. Son bölümde kuş sesleri duyulur, görüntü aydınlanır ve “yukarı baktım, göğün de bana baktığını gördüm” sözü yükselen tonla okunur. Öğrenci A, ilk görselden yaptığı “şiir bütünüyle umutsuzdur” tahminini değiştirmez. Öğrenci B ise başlangıçta umutsuzluk tahmini yapar; son bölümdeki söz, kuş sesi, aydınlanma ve yükselen tonu kaydederek tahminini “içe kapanmadan umuda yöneliş” biçiminde günceller. Bu iki öğrencinin süreç yönetimiyle ilgili en doğru değerlendirme hangisidir?","choices":["Öğrenci A daha başarılıdır; ilk tahmini korumak dinleme amacının değişmediğini gösterir.","Öğrenci B daha başarılıdır; tahmini kesin hüküm saymamış, karşıt söz-ses-görüntü kanıtlarıyla güncellemiştir.","İki öğrenci de aynı derecede başarılıdır; tahminlerin kanıtla değişip değişmemesi önemli değildir.","Öğrenci B başarısızdır; dinleme sırasında yeni bir anlam oluşturmak seçilen stratejiyi bozmak demektir."],"correct":1,"distractorWhy":["Tahmini değişmez tutmak amaç kararlılığı değil, karşıt kanıtları dışlayan doğrulama yanlılığıdır.","Bu seçenek doğrudur; B, başlangıç görüşünü geçici tutmuş ve çok kanallı yeni kanıtlarla gerekçeli biçimde düzeltmiştir.","Süreç yönetiminde tahminin kanıtlarla sınanması temel bir ölçüttür; iki yaklaşım bu bakımdan eşdeğer değildir.","Kanıta göre tahmini güncellemek stratejiyi bozmaz; tam tersine dinleme/izleme sürecini bilinçli sürdürür."],"explanation":"Başlık ve ilk görüntü yalnız başlangıç tahmini sağlar. Son bölümdeki “yukarı baktım” sözü, kuş sesi, aydınlanma ve yükselen ton ilk tahmine karşı yeni kanıtlardır. Öğrenci B bunları kaydedip anlamını güncellediği için süreci kanıta dayalı yönetir; doğru değerlendirme Doğru seçenek.","difficultyReason":"Düzey 4; öğrenci, iki dinleyicinin davranışlarını tahminin geçiciliği, karşıt kanıtları kabul etme ve çok kanallı güncelleme ölçütleriyle değerlendirir. Yüzeyde “kararlı görünme” ile kanıta bağlı yönetimi ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0134","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c66c9d0957226cdb19aee5a9a328602a5e8678f0ce65d909e216051b57937893","reviewDecisionSha256":"19ff5cccdf2e371084b26fc4df1008a19dd5d47e01a07abf9ab614132a88678f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c66c9d0957226cdb19aee5a9a328602a5e8678f0ce65d909e216051b57937893","reviewedHash":"sha256:c66c9d0957226cdb19aee5a9a328602a5e8678f0ce65d909e216051b57937893","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:19ff5cccdf2e371084b26fc4df1008a19dd5d47e01a07abf9ab614132a88678f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q134","contentProjectionSha256":"c66c9d0957226cdb19aee5a9a328602a5e8678f0ce65d909e216051b57937893","reviewDecisionSha256":"19ff5cccdf2e371084b26fc4df1008a19dd5d47e01a07abf9ab614132a88678f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q135","familyId":"tr-g09-tde-qf-027","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n013","noteKey":"tr.g09.tde.n013","objective":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":5,"question":"Canlı bir şiir performansı yalnız bir kez izlenecektir. Amaç, “anlam arayışının kesin bir cevaptan çok sürmekte olan bir yolculuk olarak sunulup sunulmadığını” belirlemektir. Sahnedeki yansıtma sistemi zaman zaman kapanmakta, fakat ses kesilmemektedir. Öğrencinin hazırladığı dört plandan hangisi koşullara en dayanıklı, amaca en bağlı ve kanıt bakımından en güvenilir plandır?","choices":["Görüntü kesildiğinde performansı izlemeyi bırakmak; sonradan yalnız arkadaşlarının yorumlarını yazmak.","Başlıktan “yolculuk” sonucunu kesinleştirmek; yalnız bu sonucu destekleyen sözleri kaydetmek ve karşıt örnekleri atlamak.","Önce amacı ve geçici tahmini yazmak; sözler, ses tonu-duraklar ve erişilebilen sahne görüntüsü için ayrı kısa işaretler kullanmak; görüntü kesildiğinde ses kanıtını sürdürmek, görüntüye dayalı eksikleri belirsiz olarak işaretlemek ve performans sonunda tahmini bütün erişilebilir kanıtlarla denetlemek.","Bütün sözleri kelimesi kelimesine yazmaya çalışmak; ses tonu, durak ve sahne davranışlarını not almamak."],"correct":2,"distractorWhy":["Başkalarının yorumuna dayanmak, öğrencinin kendi dinleme/izleme kanıtını ortadan kaldırır ve ses devam ederken süreci gereksiz yere keser.","Sonucu önceden kesinleştirmek karşıt kanıtları dışlar; böyle bir kayıt güvenilir bir sınama sağlamaz.","Bu seçenek doğrudur; amaç korunur, kanallar ayrılır, teknik kesinti sırasında kullanılabilir ses kanıtı sürdürülür ve eksik görsel kanıtın sınırı açıkça belirtilir.","Tam yazım çabası, sorunun ölçtüğü ses ve sahne özelliklerini dışarıda bıraktığı için çok kanallı amacı karşılamaz."],"explanation":"Canlı performansta teknik sorun, erişilebilir kanıt türlerini değiştirir; fakat ses sürdüğü için bütün süreç bırakılmamalıdır. Güvenilir plan, söz ve ses kanıtını toplamaya devam eder, görüntünün olmadığı anlar için kesin hüküm kurmaz ve başlangıç tahminini yalnız erişilen verilerle sınar. Bu bütünleşik yaklaşım Doğru seçenek verilmiştir.","difficultyReason":"Düzey 5; öğrenci, tek gösterim, kısmi teknik arıza, çok kanallı kanıt, tahmin denetimi ve belirsizlik işaretleme gerekliliklerini aynı planda sentezler. Çeldiriciler kanıtı dış kaynağa devretme, doğrulama yanlılığı ve aşırı yazım gibi gerçekçi hatalardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0135","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eb03e405b134c6cdfa3dd680f44fca2e82ddf266424c2df6cbba006c23ece661","reviewDecisionSha256":"8b909290dd561b6466acb4d6205bdc48ddc637a3cef02867d521c9a46376051c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eb03e405b134c6cdfa3dd680f44fca2e82ddf266424c2df6cbba006c23ece661","reviewedHash":"sha256:eb03e405b134c6cdfa3dd680f44fca2e82ddf266424c2df6cbba006c23ece661","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8b909290dd561b6466acb4d6205bdc48ddc637a3cef02867d521c9a46376051c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q135","contentProjectionSha256":"eb03e405b134c6cdfa3dd680f44fca2e82ddf266424c2df6cbba006c23ece661","reviewDecisionSha256":"8b909290dd561b6466acb4d6205bdc48ddc637a3cef02867d521c9a46376051c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q136","familyId":"tr-g09-tde-qf-028","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":1,"question":"Şu kısa şiir dinlenmiştir: “İnce yağmur çatıya vurdu / bir kedi bacanın yanında kıvrıldı / karşı evin lambası söndü / sokak sessizliğe büründü.” Aşağıdakilerden hangisi metinde açıkça verilen bir bilgidir?","choices":["Anlatıcı kendini yalnız hissetmektedir.","Kedi, yağmurdan korktuğu için bacaya sığınmıştır.","Karşı evde yaşayanlar şehirden ayrılmıştır.","İnce yağmur çatıya vurmaktadır."],"correct":3,"distractorWhy":["Yalnızlık duygusu metinden çıkarılabilir; fakat anlatıcının duygusu doğrudan söylenmemiştir.","Kedinin korktuğu ve sığınma amacı metinde belirtilmemiştir; bu neden-sonuç eklenmiştir.","Lambanın sönmesi, evdekilerin şehirden ayrıldığını kanıtlamaz; seçenek kanıtsız ayrıntı üretir.","Bu seçenek doğrudur; ilk dizede yağmurun çatıya vurduğu doğrudan ifade edilmiştir."],"explanation":"Açık bilgi, metinde doğrudan bulunan ve ek varsayım gerektirmeyen unsurdur. İlk dize “İnce yağmur çatıya vurdu.” dediği için Doğru seçenek açık bilgidir. Diğer seçenekler, metindeki görüntülerden kurulabilecek fakat doğrudan söylenmeyen çıkarımlardır.","difficultyReason":"Düzey 1; öğrenci, tek bir mikro metinde açık bilgi ile üç çıkarımı ayırır. Kanıt doğrudan bir dizede bulunduğundan bilişsel yük sınırlıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0136","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"09665c0b43a6ca269dbe477d1f83454d59c4da6ab8959646a2465343bee9fc10","reviewDecisionSha256":"bd1477013447d16cab844f9919a4de87786d6d401bf8b28e23d5a477b4ce5603","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:09665c0b43a6ca269dbe477d1f83454d59c4da6ab8959646a2465343bee9fc10","reviewedHash":"sha256:09665c0b43a6ca269dbe477d1f83454d59c4da6ab8959646a2465343bee9fc10","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bd1477013447d16cab844f9919a4de87786d6d401bf8b28e23d5a477b4ce5603; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q136","contentProjectionSha256":"09665c0b43a6ca269dbe477d1f83454d59c4da6ab8959646a2465343bee9fc10","reviewDecisionSha256":"bd1477013447d16cab844f9919a4de87786d6d401bf8b28e23d5a477b4ce5603","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q137","familyId":"tr-g09-tde-qf-028","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":2,"question":"Bir şiirde şu dizeler yavaş başlayıp son dizede aydınlık bir tonla okunmuştur: “İçimde düğümlenen yol / sabahın ilk sesiyle çözülür.” Bu bağlamda “çözülür” sözcüğünün taşıdığı anlam aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Kararsızlık ya da sıkıntının hafifleyip yolun belirginleşmesi.","Bir ipin fiziksel olarak kesilip parçalara ayrılması.","Sabah sesinin tamamen ortadan kaybolması.","Yolun yağmur nedeniyle çamurlaşması."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; “içimde düğümlenen” ifadesi içsel sıkışmayı, aydınlık tonlu “çözülür” ise bunun hafiflemesini anlatır.","Metinde gerçek bir ip yoktur; fiziksel çözülme anlamı şiirin içsel bağlamıyla uyuşmaz.","Son dize sabah sesinin etkisiyle bir değişim olduğunu söyler, sesin yok olduğunu değil.","Yağmur ya da çamurla ilgili hiçbir kanıt bulunmadığı için bu anlam bağlama eklenmiştir."],"explanation":"“Düğümlenen yol” gerçek bir yol düğümü değil, içsel kararsızlık ya da sıkışma imgesidir. “Sabahın ilk sesi” ve son dizedeki aydınlık ton, bu sıkışmanın azalmasına işaret eder. Dolayısıyla “çözülür”, kararsızlığın hafiflemesi ve yönün belirginleşmesi anlamında kullanılmıştır.","difficultyReason":"Düzey 2; öğrenci, mecazlı bir sözcüğün anlamını çevresindeki sözler ve ses tonu birlikte kullanarak tahmin eder. Sözlükteki fiziksel anlam ile şiirdeki bağlamsal anlamı ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0137","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"824be3c87e706d38c27a4959f2a3190914721654a01557614512b88f230d5548","reviewDecisionSha256":"a587bc73a4ba541c10bab9af2900f11181542ea080d132aa1198c10e85ae8d76","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:824be3c87e706d38c27a4959f2a3190914721654a01557614512b88f230d5548","reviewedHash":"sha256:824be3c87e706d38c27a4959f2a3190914721654a01557614512b88f230d5548","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a587bc73a4ba541c10bab9af2900f11181542ea080d132aa1198c10e85ae8d76; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q137","contentProjectionSha256":"824be3c87e706d38c27a4959f2a3190914721654a01557614512b88f230d5548","reviewDecisionSha256":"a587bc73a4ba541c10bab9af2900f11181542ea080d132aa1198c10e85ae8d76","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q138","familyId":"tr-g09-tde-qf-028","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":3,"question":"Şu şiir kaydında ilk dize düşük, son dize yükselen bir tonla okunur: “Tren gitti; avucumda bilet kaldı / rayların ucunda ince bir ışık / dönmesem de yol beni çağırdı.” Metnin konusu ile ana duygusunu birlikte en doğru belirleyen seçenek hangisidir?","choices":["Konu: trenlerin çalışma düzeni — Ana duygu: öfke","Konu: kaçırılmış bir hareketten sonra yeni bir yola yönelme — Ana duygu: pişmanlıktan umuda geçiş","Konu: bilet satın alma — Ana duygu: şaşkınlık","Konu: şehirde ulaşım sorunu — Ana duygu: korku"],"correct":1,"distractorWhy":["Şiir tren düzenini açıklamaz ve öfkeyi destekleyen söz ya da ton kanıtı bulunmaz.","Bu seçenek doğrudur; “tren gitti” ve elde kalan bilet kaçırılmışlığı, ışık ve çağıran yol ise umuda yönelişi gösterir.","Bilet yalnız bir imgedir; satın alma olayı ve baskın şaşkınlık metinde yer almaz.","Ulaşım sorunu tartışılmamış, korkuya işaret eden bir söz veya sunum özelliği verilmemiştir."],"explanation":"Konu, şiirde ele alınan durumdur: bir hareketin kaçırılması ve ardından yeni bir yola yönelme olasılığı. Ana duygu ise metnin duygu yönelimidir. “Tren gitti” ifadesi ve düşük ton pişmanlığı; “ince bir ışık”, “yol beni çağırdı” ve yükselen ton umudu destekler. Bu nedenle doğru eşleştirme Doğru seçenek.","difficultyReason":"Düzey 3; öğrenci, konu ile ana duyguyu ayırırken üç dizedeki açık bilgileri ve ses yönelimini birlikte değerlendirir. Çeldiriciler tek nesneye odaklanma ve kanıtsız duygu yükleme hatalarını içerir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0138","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e353ec4de74edbbdae182756e54c684bf26fff03afede5f24d42c7e3ac463b17","reviewDecisionSha256":"c6a39a94f1921ce64840f1a86626fd3e2d4389bb8f4aec8239b301ff7378978d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e353ec4de74edbbdae182756e54c684bf26fff03afede5f24d42c7e3ac463b17","reviewedHash":"sha256:e353ec4de74edbbdae182756e54c684bf26fff03afede5f24d42c7e3ac463b17","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c6a39a94f1921ce64840f1a86626fd3e2d4389bb8f4aec8239b301ff7378978d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q138","contentProjectionSha256":"e353ec4de74edbbdae182756e54c684bf26fff03afede5f24d42c7e3ac463b17","reviewDecisionSha256":"c6a39a94f1921ce64840f1a86626fd3e2d4389bb8f4aec8239b301ff7378978d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q139","familyId":"tr-g09-tde-qf-028","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":4,"question":"“Kır Bahçesi” başlığını gören bir öğrenci şiirin pastoral olacağını tahmin etmiştir. Dinlenen metin şöyledir: “Bahçede fesleğen kokar / eski sandalye adını saklar / toprağa her su değdiğinde / sesin evin içinde çoğalır.” Şiir yumuşak ve özlemli bir tonla okunmuştur. Tahmin ile son tespiti karşılaştıran ve şiiri bütününe göre sınıflandıran en geçerli seçenek hangisidir?","choices":["Başlıkta bahçe geçtiği için ilk tahmin kesinlikle doğrudur; şiir yalnız doğa güzelliğini anlatır.","Metinde fesleğen ve toprak bulunduğu için ses tonu ve “adını saklar” sözü değerlendirme dışı bırakılmalıdır.","İlk tahmin doğa sözcükleri bakımından anlaşılırdır; ancak bahçe, hatırlanan kişiye ilişkin özlemi taşıyan bir ortamdır, bu yüzden şiirin lirik yönelimi pastoral yöneliminden daha baskındır.","Şiirde gerçek bir bahçe bulunduğu için metin duygu içeremez ve yalnız nesnel sayılmalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Tek bir başlık öğesini kesin sınıflandırma sayar; “adını saklar”, “sesin çoğalır” ve özlemli tonu açıklamaz.","Sınıflandırma bütün metin ve sunuma dayanmalıdır; duygu kanıtlarını dışlamak yanlış sonuç üretir.","Bu seçenek doğrudur; ilk tahmini tümden reddetmeden yeni kanıtlarla düzeltir ve baskın özlem yönelimine göre lirik sınıflandırma yapar.","Gerçek bir mekânın bulunması, şiirde öznel duygu oluşturulamayacağı anlamına gelmez; metin açıkça hatırlama ve özlem çağrışımı taşır."],"explanation":"Başlık ve doğa sözcükleri pastoral bir başlangıç tahmini doğurabilir. Ancak “eski sandalye adını saklar” ve “sesin evin içinde çoğalır” ifadeleri, bahçeyi bir kişiyi hatırlatan duygusal mekâna dönüştürür; özlemli ses tonu da bunu destekler. Bu nedenle ilk tahmin güncellenmeli ve baskın yönelim lirik olarak sınıflandırılmalıdır.","difficultyReason":"Düzey 4; öğrenci, başlıktan yapılan ön tahmini söz ve ses kanıtlarıyla karşılaştırır, tek sözcüklü sınıflandırmayı reddeder ve baskın yönelimi belirler. Birden fazla ölçütü aynı hükümde birleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0139","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"66ef26d26d9775180edadc6a74adbaf7b57770e12fdd9fb0e444784744fa6fae","reviewDecisionSha256":"e76707c48b113800dff5ef95607d27a7b14b7d09916bb3862eb54dd396a3f553","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:66ef26d26d9775180edadc6a74adbaf7b57770e12fdd9fb0e444784744fa6fae","reviewedHash":"sha256:66ef26d26d9775180edadc6a74adbaf7b57770e12fdd9fb0e444784744fa6fae","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e76707c48b113800dff5ef95607d27a7b14b7d09916bb3862eb54dd396a3f553; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q139","contentProjectionSha256":"66ef26d26d9775180edadc6a74adbaf7b57770e12fdd9fb0e444784744fa6fae","reviewDecisionSha256":"e76707c48b113800dff5ef95607d27a7b14b7d09916bb3862eb54dd396a3f553","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q140","familyId":"tr-g09-tde-qf-028","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":5,"question":"Aşağıdaki şiir ilk iki dizede yavaş ve düşük, son iki dizede daha açık ve yükselen bir tonla okunmuştur; “cevap değil” sözü özellikle vurgulanmıştır: “Duvarlara takvim astım, günler yine yerinde durmadı / cebimde taş gibi taşıdığım soru / bir çocuğun gülüşünde hafifledi / şimdi yol, cevap değil yürüyüş demek.” Bu şiirle ilgili anlam oluşturma sürecini en tutarlı biçimde tamamlayan seçenek hangisidir?","choices":["“Taş” gerçek bir nesnedir; şiirin konusu takvim yapımıdır; yükselen ton yalnız ses yüksekliğidir ve anlama katkı sağlamaz.","Metin bütünüyle pastoral sayılmalıdır; çünkü “yol” sözcüğü açık alanda geçen bir doğa görüntüsünü kanıtlar.","Şiirin ana duygusu ilk dizedeki sıkışmışlıkla sınırlıdır; son iki dize başlangıç tahminini değiştiremez ve geri bildirimde kullanılmamalıdır.","“Taş gibi taşıdığım soru” içsel yükü anlatır; açık bilgiler sorunun taşındığı ve gülüşle hafiflediğidir; düşük tondan yükselen tona geçiş, kesin cevap arayışından süreci kabullenmeye yönelişi destekler. Metin duygu ile düşünceyi birleştiren lirik bir yönelim taşır; “cevap değil yürüyüş” vurgusunun ana iletinin kurulmasını güçlendirdiği söylenebilir."],"correct":3,"distractorWhy":["Şiirdeki “taş gibi” benzetmesini gerçek nesne sayar, konusu ve ses işlevi hakkında metne aykırı sonuçlar üretir.","Tek bir “yol” sözcüğünden pastoral sınıflandırma yapar; doğa betimlemesi baskın değildir.","Son bölümdeki söz ve ton kanıtlarını dışladığı için duygu-düşünce dönüşümünü ve tahmin güncellemesini engeller.","Bu seçenek doğrudur; bağlamsal anlam, açık bilgi, çıkarım, ses kanıtı, sınıflandırma ve gerekçeli tepkiyi aynı metin üzerinde tutarlı biçimde birleştirir."],"explanation":"“Taş gibi taşıdığım soru” fiziksel bir taş değil, zihinsel yük imgesidir. İlk iki dizedeki düşük ton sıkışmayı; “hafifledi” ve “yürüyüş” sözleriyle yükselen ton ise cevabı sahip olmaktan çok arayışı sürdürmeyi kabullenmeyi gösterir. Doğa betimlemesi baskın olmadığından pastoral sınıflandırma geçersizdir. Doğru seçenek anlam oluşturmanın tüm temel işlemlerini kanıtla tamamlar.","difficultyReason":"Düzey 5; öğrenci, bağlamsal söz varlığı, açık bilgi, örtük ileti, ses-anlam ilişkisi, duygu-düşünce ağırlığı, sınıflandırma ve gerekçeli tepkiyi tek çözüm zincirinde sentezler. Her çeldirici zincirin farklı bir halkasını bozacak biçimde yakındır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0140","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"defa05a5b8389ea58ae4decb879584d8d694926a4fd6df786a6e3dc6d21dbae3","reviewDecisionSha256":"6aa664df8b88f8044e4344424aeecf3f112a084a43a347190d89a54e55e4db1e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:defa05a5b8389ea58ae4decb879584d8d694926a4fd6df786a6e3dc6d21dbae3","reviewedHash":"sha256:defa05a5b8389ea58ae4decb879584d8d694926a4fd6df786a6e3dc6d21dbae3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6aa664df8b88f8044e4344424aeecf3f112a084a43a347190d89a54e55e4db1e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q140","contentProjectionSha256":"defa05a5b8389ea58ae4decb879584d8d694926a4fd6df786a6e3dc6d21dbae3","reviewDecisionSha256":"6aa664df8b88f8044e4344424aeecf3f112a084a43a347190d89a54e55e4db1e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q141","familyId":"tr-g09-tde-qf-029","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":1,"question":"Bir video şiirde rüzgârla eğilen otlar, ağır ilerleyen bulutlar ve taşlara çarpan bir dere görülür. Metin şöyledir: “Çimenler rüzgâra ince yollar açtı / bulut gölgesini tepeden geçirdi / dere taşlara küçük sesler bıraktı / gün toprağın yanında dinlendi.” Dizeler eşit duraklarla ve sakin bir tonla okunur. Şiirin baskın yönelimi hangisidir?","choices":["Pastoral; doğal çevre, günün ilerleyişi ve dingin ritim metnin bütününde baskındır.","Lirik; anlatıcının belirli bir kişiye duyduğu özlem açıkça anlatılmıştır.","Tartışmacı; doğa hakkında karşıt görüşler kanıtlarla çürütülmüştür.","Bilgilendirici; derenin oluşumu bilimsel nedenlerle açıklanmıştır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; görsel, söz varlığı ve eşit duraklar doğa merkezli dingin bir sunumu birlikte kurar.","Metinde belirli bir kişiye yönelik özlem ya da kişisel ilişki kanıtı yoktur.","Karşıt görüş, sav ve çürütme bulunmadığından tartışmacı yönelim söz konusu değildir.","Doğal unsurlar geçse de bilimsel açıklama yapılmaz; şiir bilgi aktarmaktan çok doğayı duyumsatır."],"explanation":"Şiirde çimen, rüzgâr, bulut, dere, taş ve toprak bir bütün hâlinde doğal çevreyi oluşturur. Eşit duraklar ile sakin ton da dinginliği güçlendirir. Metin bir kişisel özlemi ya da bilimsel açıklamayı merkez almadığı için baskın yönelim pastoraldir.","difficultyReason":"Düzey 1; öğrenci, söz, görüntü ve ritimde açıkça baskın olan doğa yönelimini tanır. Sınıflandırma için tek bir belirgin ölçüt kümesi yeterlidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0141","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1a503d5e327e71bba63b8133a20737a4a256c6799007e23ac93eff4bd9d936f4","reviewDecisionSha256":"5ddafc7b3f0b8e6b4310a669d8fe51419456e72123b18a9948797b4a4186bb93","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1a503d5e327e71bba63b8133a20737a4a256c6799007e23ac93eff4bd9d936f4","reviewedHash":"sha256:1a503d5e327e71bba63b8133a20737a4a256c6799007e23ac93eff4bd9d936f4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5ddafc7b3f0b8e6b4310a669d8fe51419456e72123b18a9948797b4a4186bb93; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q141","contentProjectionSha256":"1a503d5e327e71bba63b8133a20737a4a256c6799007e23ac93eff4bd9d936f4","reviewDecisionSha256":"5ddafc7b3f0b8e6b4310a669d8fe51419456e72123b18a9948797b4a4186bb93","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q142","familyId":"tr-g09-tde-qf-029","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":2,"question":"Şu dizeler önce kısık, son cümlede güçlü ve kararlı bir tonla okunmuştur: “Soruyu cebinde saklama / kapının önünde bekleyen ses sensin / bir adım at; yol, yürüyene görünür.” Şiirin yazılma amacına ilişkin en kanıtlı çıkarım hangisidir?","choices":["Okura kapıların nasıl yapıldığını öğretmek.","Kararsız kalan kişiyi soru sormaya ve harekete geçmeye cesaretlendirmek.","Yolculuk araçlarının özelliklerini karşılaştırmak.","Sessiz kalmanın her durumda doğru olduğunu savunmak."],"correct":1,"distractorWhy":["Metin kapı yapımıyla ilgili teknik bilgi vermediği için bu amaç kanıtsızdır.","Bu seçenek doğrudur; “saklama”, “bir adım at” emirleri ile güçlenen ton, okuru harekete çağırır.","Araçlardan ya da karşılaştırma ölçütlerinden söz edilmez; “yol” mecazlı bir yönelim taşır.","İlk dize soruyu saklamamayı istediği için seçenek metnin açık çağrısının tersidir."],"explanation":"“Soruyu cebinde saklama” ve “bir adım at” ifadeleri doğrudan eyleme çağırır. Son cümledeki güçlü ve kararlı ton da bu çağrıyı destekler. Bu nedenle şiirin amacı, kararsız kişiyi soru sormaya ve harekete geçmeye cesaretlendirmektir.","difficultyReason":"Düzey 2; öğrenci, emir kipindeki sözleri ve ton değişimini yazılma amacıyla ilişkilendirir. Çeldiriciler gerçek anlamda kapı-yol okuması ve açık iletiyi tersine çevirme yanılgılarıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0142","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b5dd228a2efc4ee66a15d459a29811e77b41ee4793ce6f5948ffe563efcb5476","reviewDecisionSha256":"5543cac347b92034fec4f05c51284b25698336ae135e46f93ac31d2cbe15aa34","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b5dd228a2efc4ee66a15d459a29811e77b41ee4793ce6f5948ffe563efcb5476","reviewedHash":"sha256:b5dd228a2efc4ee66a15d459a29811e77b41ee4793ce6f5948ffe563efcb5476","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5543cac347b92034fec4f05c51284b25698336ae135e46f93ac31d2cbe15aa34; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q142","contentProjectionSha256":"b5dd228a2efc4ee66a15d459a29811e77b41ee4793ce6f5948ffe563efcb5476","reviewDecisionSha256":"5543cac347b92034fec4f05c51284b25698336ae135e46f93ac31d2cbe15aa34","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q143","familyId":"tr-g09-tde-qf-029","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":3,"question":"İki şiir kaydı aynı sakin tonla sunulmuştur. I. şiir: “Boş fincanda akşam kaldı / adın buğuda bir kez göründü / elim cama değince / ev içime kadar sessizleşti.” II. şiir: “Her cevap yeni bir soru açar / duran düşünce kendi duvarını örer / yol, ancak yeniden sorulduğunda uzar.” İki şiirin duygu ve düşünce ağırlığını aynı ölçütle karşılaştıran seçenek hangisidir?","choices":["I. şiir daha düşünce ağırlıklıdır; çünkü “fincan” sözcüğü somut bir nesnedir. II. şiir daha duygu ağırlıklıdır; çünkü “yol” sözcüğü geçer.","İki şiirin ağırlığı yalnız ses tonu aynı olduğu için bütünüyle aynıdır.","I. şiirde kişisel yokluk ve sessizlik imgeleri duyguyu öne çıkarır; II. şiirde soru, cevap ve düşüncenin durması üzerine genelleyici yargılar düşünceyi öne çıkarır.","I. şiir yalnız bilgi verir, II. şiir yalnız doğa betimler; bu nedenle ikisinde de duygu yoktur."],"correct":2,"distractorWhy":["Somut nesne kullanımı düşünce ağırlığını, “yol” sözcüğü de duygu ağırlığını tek başına belirlemez; ölçütler ters ve yüzeyseldir.","Aynı ton, içerikteki duygu-düşünce farkını ortadan kaldırmaz; karşılaştırma yalnız sunuma indirgenmiştir.","Bu seçenek doğrudur; iki metne de içerik ve söyleyiş ölçütü uygulanarak I’de kişisel duygu, II’de genelleyici düşünce baskınlığı gösterilir.","I. metin bilgi aktarmaktan çok öznel bir yokluk duygusu kurar; II. metin doğa betimi değil düşünce üzerine yargılar içerir."],"explanation":"Karşılaştırmada aynı ölçüt iki metne de uygulanmalıdır. I. şiir, “adın”, “elim”, “içime kadar” gibi kişisel ifadelerle yokluk ve sessizlik duygusunu yaşatır. II. şiir ise soru, cevap ve düşünce üzerine genel yargılar kurar. Bu nedenle I duygu, II düşünce ağırlıklıdır.","difficultyReason":"Düzey 3; öğrenci, iki farklı mikro şiiri ortak içerik-söyleyiş ölçütüyle karşılaştırır. Aynı tonun yanıltıcı benzerliğini aşarak kişisel imge ile genelleyici yargıyı ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0143","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"287f355a2e952ee894373f6f051a59e61aad6ae29dc4a9ee0abaa3786ef4d7b6","reviewDecisionSha256":"e21eaf98be79c9ea7343493329589832eca883808382db3392b51fdb846f0106","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:287f355a2e952ee894373f6f051a59e61aad6ae29dc4a9ee0abaa3786ef4d7b6","reviewedHash":"sha256:287f355a2e952ee894373f6f051a59e61aad6ae29dc4a9ee0abaa3786ef4d7b6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e21eaf98be79c9ea7343493329589832eca883808382db3392b51fdb846f0106; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q143","contentProjectionSha256":"287f355a2e952ee894373f6f051a59e61aad6ae29dc4a9ee0abaa3786ef4d7b6","reviewDecisionSha256":"e21eaf98be79c9ea7343493329589832eca883808382db3392b51fdb846f0106","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q144","familyId":"tr-g09-tde-qf-029","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":4,"question":"Bir şiir kaydında şu dizeler yer alır: “Karanlık odada saatin sesi büyüdü / pencereyi açınca uzaktan çocuklar güldü / içimde kapalı kalan cümle / rüzgârla ilk kez dışarı çıktı.” İlk dize çok yavaş, son dize daha akıcı okunmuştur. Aşağıdaki öğrenci tepkilerinden hangisi tarafsız özeti değerlendirmeden ayırır ve görüşünü hem söz hem ses kanıtıyla gerekçelendirir?","choices":["Şiir çok güzeldir; çünkü beni etkiledi. Konusu da kesinlikle çocukluktur.","Şiir, saat ve pencere hakkında bilgi verir. Okuyucu hızlı okusaydı daha iyi olurdu.","Şiir yalnız üzüntülüdür; ilk dizedeki yavaşlık bunu kanıtladığı için son dizeyi değerlendirmeye gerek yoktur.","Özet: Kapalı bir odadaki kişi, dışarıdan gelen yaşam sesiyle söyleyemediği cümleyi dile getirir. Değerlendirme: “Kapalı kalan cümle”nin “dışarı çıkması” ve okumanın yavaştan akıcıya geçmesi, içe kapanmadan açılmaya yönelişi belirginleştirdiği için sunumu etkili buluyorum."],"correct":3,"distractorWhy":["Kişisel beğeni kanıtsızdır; konu “çocukluk” diye daraltılmış ve özet verilmemiştir.","Metni bilgi yazısı gibi özetler; ses hızına ilişkin öneri, şiirdeki mevcut değişimin anlamını çözümlemez.","Yalnız başlangıç kanıtına dayanır ve son dizedeki karşıt söz-ses verisini bilinçli olarak dışlar.","Bu seçenek doğrudur; önce temel olay tarafsızca özetlenir, sonra söz ve ses kanıtlarıyla ölçütlü bir değerlendirme yapılır."],"explanation":"Özet, metindeki temel dönüşümü yorum eklemeden küçültmelidir: kapalı ortamdan dışarıya ve söylenemeyen cümleden dile getirmeye geçiş. Tepki ise kanıtlı olmalıdır. Doğru seçenek “kapalı kalan cümle-dışarı çıktı” söz ilişkisini ve yavaştan akıcıya geçen okumayı birlikte kullanarak değerlendirmesini gerekçelendirir.","difficultyReason":"Düzey 4; öğrenci, dört tepkiyi özet-yorum ayrımı, söz kanıtı, ses kanıtı ve bütün metni dikkate alma ölçütleriyle değerlendirir. Doğru yanıt birden fazla kalite koşulunu eş zamanlı karşılar.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0144","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"aba10a139c78b6a24f898d06fb8a57858a1cf2068c0798d3a1a57b28d68ef1fc","reviewDecisionSha256":"966a8a6f364c41f06d8c23058cbcecfae781415e0ee8a86760cd19fdbab5641e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:aba10a139c78b6a24f898d06fb8a57858a1cf2068c0798d3a1a57b28d68ef1fc","reviewedHash":"sha256:aba10a139c78b6a24f898d06fb8a57858a1cf2068c0798d3a1a57b28d68ef1fc","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:966a8a6f364c41f06d8c23058cbcecfae781415e0ee8a86760cd19fdbab5641e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q144","contentProjectionSha256":"aba10a139c78b6a24f898d06fb8a57858a1cf2068c0798d3a1a57b28d68ef1fc","reviewDecisionSha256":"966a8a6f364c41f06d8c23058cbcecfae781415e0ee8a86760cd19fdbab5641e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q145","familyId":"tr-g09-tde-qf-029","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n014","noteKey":"tr.g09.tde.n014","objective":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","level":5,"question":"Başlıkları “Kıyıda” ve “İç Sokak” olan iki şiir dinlenmiştir. “Kıyıda”: “Dalgalar taşlara aynı soruyu bıraktı / martı uzak çizgiyi bir kez daha yokladı / akşam, suyun üzerinde yavaşça dinlendi.” Eşit duraklarla ve sakin okunur. “İç Sokak”: “Kapımı üç kez açtım, yine kendime çıktım / cebimde büyüyen sessiz soruyu / komşu çocuğunun gülüşü küçülttü.” İlk iki dize düşük, son dize aydınlık tonla okunur. Bir öğrenci başlangıçta iki şiirin de başlıklarından dolayı yalnız mekân betimlediğini tahmin etmiştir. Aşağıdaki son değerlendirmelerden hangisi bağlam, karşılaştırma, sınıflandırma ve gerekçeli tepki bakımından en tutarlıdır?","choices":["Başlangıç tahmini “Kıyıda” için büyük ölçüde doğrulanır; doğa unsurları ve dingin ritim pastoral yönelimi destekler. “İç Sokak”ta ise “kendime çıktım” gerçek bir yön bulma değil içe dönüşü, sorunun gülüşle “küçülmesi” yükün hafiflemesini anlatır; bu şiirde lirik yönelim baskındır. İki şiirde de sakinlik vardır, ancak birincisi doğayı duyumsatır, ikincisi içsel değişimi yaşatır. İkinci şiirde son ton değişiminin anlam dönüşümünü güçlendirdiği söylenebilir.","İki başlık da mekân adı olduğu için şiirler bütünüyle pastoraldir; ses tonu ve mecazlar sınıflandırmayı değiştiremez.","“Kıyıda” lirik, “İç Sokak” bilgilendiricidir; çünkü birincide martı, ikincide kapı sayısı vardır.","İlk tahmin değiştirilmemelidir; tahmini güncellemek dinleme öncesi hazırlığın yanlış yapıldığını gösterir ve karşılaştırmayı geçersiz kılar."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; ilk tahmini kanıtla ayırır, mecazları bağlam içinde çözer, iki şiiri ortak ölçütlerle karşılaştırır, baskın yönelimleri sınıflandırır ve sunuma ilişkin gerekçeli tepki verir.","Başlığı ve mekânı tek ölçüt sayar; “İç Sokak”taki içsel değişim, mecaz ve ton kanıtlarını dışlar.","Martı lirikliği, sayı da bilgilendiriciliği tek başına göstermez; sınıflandırmalar metnin bütününe aykırıdır.","Tahmini kanıtla güncellemek hata değil anlam oluşturma sürecinin gereğidir; başlangıç görüşü kesin hüküm değildir."],"explanation":"“Kıyıda” doğa unsurlarını dingin bir ritimle merkezde tutar; pastoral yönelim baskındır. “İç Sokak”ta kapı ve sokak gerçek mekândan çok içsel arayışın taşıyıcısıdır; “sorunun küçülmesi” ile aydınlık ton yükün hafiflemesini gösterir ve lirik yönelimi güçlendirir. Doğru seçenek, ilk tahmini iki metnin kanıtlarıyla ayrı ayrı günceller ve ortak ölçütlerle karşılaştırır.","difficultyReason":"Düzey 5; öğrenci, iki şiirde bağlamsal mecaz çözümü, ön tahmin-son tespit karşılaştırması, ortak ölçütlü kıyas, baskın yönelim sınıflandırması ve kanıtlı tepkiyi tek değerlendirmede sentezler. Çeldiriciler tek belirtiye dayalı sınıflandırma ve tahmini dogmalaştırma içerir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0145","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"94205f46cfa72bb7dd471a5acffa9bdb02164cb8ca55d45289373b460ab0e11c","reviewDecisionSha256":"d28372c4a9bb6d25889d9ab18be15d4e6462f652d5e59bb9306e52f2cfc5cf5a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:94205f46cfa72bb7dd471a5acffa9bdb02164cb8ca55d45289373b460ab0e11c","reviewedHash":"sha256:94205f46cfa72bb7dd471a5acffa9bdb02164cb8ca55d45289373b460ab0e11c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d28372c4a9bb6d25889d9ab18be15d4e6462f652d5e59bb9306e52f2cfc5cf5a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q145","contentProjectionSha256":"94205f46cfa72bb7dd471a5acffa9bdb02164cb8ca55d45289373b460ab0e11c","reviewDecisionSha256":"d28372c4a9bb6d25889d9ab18be15d4e6462f652d5e59bb9306e52f2cfc5cf5a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q146","familyId":"tr-g09-tde-qf-030","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":1,"question":"Bir öğrenci kısa bir hikâye okuyacaktır. Öğretmen, okuma sonunda öğrencinin ana karakterin kararını değiştiren olayı göstermesini istemektedir. Aşağıdakilerden hangisi uygun ve ölçülebilir bir okuma amacıdır?","choices":["Hikâyeyi güzelce okumak.","Ana karakterin ilk kararını, bu kararı değiştiren olayı ve değişikliğin sonucunu metin kanıtlarıyla belirlemek.","Metindeki bütün kelimeleri ezberlemek.","Hikâyenin yazarının başka eserlerini araştırmak."],"correct":1,"distractorWhy":["“Güzelce okumak” hangi kanıtın aranacağını göstermeyen belirsiz bir etkinlik ifadesidir.","Bu seçenek doğrudur; karakterin başlangıç kararı, dönüm olayı ve sonuç olmak üzere gözlenebilir kanıt hedefleri belirler.","Ezberleme, karar değişiminin nedenini ve sonucunu çözümleme görevine hizmet etmez.","Yazarın başka eserleri verilen hikâyedeki karakter kararını açıklamak için gerekli değildir."],"explanation":"Okuma amacı, metinde aranacak kanıtı önceden göstermelidir. Görev karakterin karar değişimini istediğine göre başlangıç kararı, değişimi doğuran olay ve sonuç birlikte izlenmelidir. Doğru seçenek bu üç unsuru açık ve ölçülebilir biçimde belirler.","difficultyReason":"Düzey 1; öğrenci, belirsiz etkinlik ifadeleri arasından doğrudan görevle eşleşen ölçülebilir amacı tanır. Tek bir süreç ölçütü kullanılır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0146","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a6ded3806c4795d207643467881250cd993b1ffde6630382005f60ff0ebfe1db","reviewDecisionSha256":"f593e3aec0a8aa04834684aedcbf663fb8b30f3c0b9035b679706193edf044e8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a6ded3806c4795d207643467881250cd993b1ffde6630382005f60ff0ebfe1db","reviewedHash":"sha256:a6ded3806c4795d207643467881250cd993b1ffde6630382005f60ff0ebfe1db","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f593e3aec0a8aa04834684aedcbf663fb8b30f3c0b9035b679706193edf044e8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q146","contentProjectionSha256":"a6ded3806c4795d207643467881250cd993b1ffde6630382005f60ff0ebfe1db","reviewDecisionSha256":"f593e3aec0a8aa04834684aedcbf663fb8b30f3c0b9035b679706193edf044e8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q147","familyId":"tr-g09-tde-qf-030","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":2,"question":"Okunacak hikâyenin başlığı “Kapanmayan Defter”dir. Kapak görselinde masada açık bırakılmış eski bir defter ve yanında kullanılmamış bir kalem vardır. Aşağıdaki okuma öncesi notlarından hangisi uygun bir geçici görüş oluşturur?","choices":["Hikâye kesinlikle ödevini yapmayan bir öğrenciyi anlatacaktır.","Defter eski olduğuna göre metnin ana düşüncesi geçmişin her zaman kötü olduğudur.","Başlık ve görsel tamamlanmamış bir iş ya da unutulmayan bir anıyı düşündürüyor; metinde defterin hangi olaylarla ilişkilendirildiğini izleyerek bu görüşü sınayacağım.","Görselde kalem bulunduğu için metnin türü tartışmasız biyografidir."],"correct":2,"distractorWhy":["Ödev ve öğrenciye ilişkin doğrudan ipucu yoktur; olasılığı kesin olay gibi sunar.","Eski nesneden genel ve değer yüklü bir ana düşünce çıkarır; metin kanıtı olmadan kesinleştirir.","Bu seçenek doğrudur; iki olası anlam önerir, bunları kesin saymaz ve metinde aranacak kanıtı belirtir.","Kalem, biyografi türünü kanıtlayan bir ölçüt değildir; tür tek görsel nesneyle kesinleşmez."],"explanation":"Başlık ile açık defter, tamamlanmamışlık ya da geçmişte kalan bir anı çağrıştırabilir. Ancak okuma öncesinde bunlar yalnız geçici görüştür. Doğru seçenek, tahmini araştırılabilir bir soruya dönüştürür ve metin ilerledikçe defterin olaylarla ilişkisini izlemeyi planlar.","difficultyReason":"Düzey 2; öğrenci, başlık ve görselden kurulan görüşün olasılık dili taşımasını ve metinde sınanabilir olmasını değerlendirir. Kesin olay, değer yargısı ve tür ataması yapan çeldiricileri elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0147","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e3c428b508b9ce9c946bd5ab31549336413ecec22f77a8ad6752db960832d13c","reviewDecisionSha256":"9dd0b20f536339c2225b4994e9f1a1e55e7c7627e13814cc1c1abc51f3391772","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e3c428b508b9ce9c946bd5ab31549336413ecec22f77a8ad6752db960832d13c","reviewedHash":"sha256:e3c428b508b9ce9c946bd5ab31549336413ecec22f77a8ad6752db960832d13c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9dd0b20f536339c2225b4994e9f1a1e55e7c7627e13814cc1c1abc51f3391772; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q147","contentProjectionSha256":"e3c428b508b9ce9c946bd5ab31549336413ecec22f77a8ad6752db960832d13c","reviewDecisionSha256":"9dd0b20f536339c2225b4994e9f1a1e55e7c7627e13814cc1c1abc51f3391772","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q148","familyId":"tr-g09-tde-qf-030","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":3,"question":"Öğrenci şu mikro hikâyeyi okuyacaktır: “Mert, okul çıkışında bulduğu anahtarı güvenliğe vermek yerine cebine koydu. Eve giderken panoda ‘laboratuvar anahtarı kayıp’ duyurusunu gördü. Ertesi sabah deneyin yapılamadığını öğrenince anahtarı teslim etti ve neden geciktiğini açıkladı.” Okuma amacı, Mert’in tutumundaki değişimi ve bu değişimi hazırlayan olayları belirlemektir. En uygun okuma stratejisi hangisidir?","choices":["Metindeki bütün yer adlarını alfabetik sıraya koymak.","Her cümledeki fiillerin kiplerini çıkarmak.","Yalnız son cümleyi ezberleyip önceki olayları değerlendirmemek.","“Başlangıç tutumu — karşılaşılan bilgi/sonuç — yeni karar — değişimin kanıtı” başlıklarıyla kısa bir karakter değişim çizelgesi oluşturmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Yer adları, karakterin tutum değişiminin neden-sonuç zincirini açıklamaz.","Fiil kipleri dil bilgisi incelemesi sağlayabilir; fakat seçilen okuma amacına doğrudan yanıt vermez.","Yalnız son cümleye bakmak, değişimi hazırlayan duyuru ve deneyin yapılamaması olaylarını dışarıda bırakır.","Bu seçenek doğrudur; karakterin ilk tutumunu, dönüm bilgilerini, yeni kararını ve kanıtını amaçla uyumlu biçimde düzenler."],"explanation":"Mert önce anahtarı saklar; kayıp duyurusunu görür ve deneyin yapılamadığını öğrenir; ardından anahtarı teslim edip gecikmesini açıklar. Karakter değişimini anlamak için bu aşamalar bağlantılı biçimde izlenmelidir. Doğru seçenek çizelge, başlangıçtan sonuca kadar gerekli kanıt zincirini doğrudan kurar.","difficultyReason":"Düzey 3; öğrenci, belirli bir mikro hikâyedeki karakter değişimini seçilen amaçla eşleştirir ve dört farklı stratejinin üreteceği kanıtı karşılaştırır. Dil bilgisi ve ezber gibi yakın görev dışı işlemleri ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0148","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"08cd846fe69642046c819fcf623d98be084a770d3af32656d28f21a9b8ac4b59","reviewDecisionSha256":"d8f3db59e1c5dd50fcb74f062fb4a49549caa8d5c30743dee946af9a8c11b3e3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:08cd846fe69642046c819fcf623d98be084a770d3af32656d28f21a9b8ac4b59","reviewedHash":"sha256:08cd846fe69642046c819fcf623d98be084a770d3af32656d28f21a9b8ac4b59","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d8f3db59e1c5dd50fcb74f062fb4a49549caa8d5c30743dee946af9a8c11b3e3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q148","contentProjectionSha256":"08cd846fe69642046c819fcf623d98be084a770d3af32656d28f21a9b8ac4b59","reviewDecisionSha256":"d8f3db59e1c5dd50fcb74f062fb4a49549caa8d5c30743dee946af9a8c11b3e3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q149","familyId":"tr-g09-tde-qf-030","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":4,"question":"Bir öğrenci uzun bir hikâyede “ana düşünceyi hazırlayan neden-sonuç zincirini belirleme” amacıyla bütün olayları sırayla listelemeye başlamıştır. Metnin ortasında yan olaylar çoğalınca liste karışmış, hangi olayın hangi sonucu doğurduğu görünmez olmuştur. Aşağıdaki ayarlamalardan hangisi okuma amacını koruyarak stratejiyi işlevsel biçimde yeniler?","choices":["Amacı değiştirmeden, yalnız ana düşünceyle ilişkili olayları “neden → ara sonuç → yeni karar → sonuç” biçiminde bir ilişki haritasına aktarmak ve strateji değişikliğinin nedenini not etmek.","Liste karıştığı için okuma amacını bırakıp metindeki en uzun cümleyi bulmaya yönelmek.","Yan olayların hepsini ana olay sayıp hiçbir eleme yapmadan listeyi daha da uzatmak.","Başta seçilen stratejiyi değiştirmek yanlış olacağı için ilişki görünmese de aynı listeyi sürdürmek."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; başlangıç amacı korunur, fakat neden-sonuç ilişkisini görünür kılan daha uygun bir düzen seçilir ve değişiklik bilinçli olarak kaydedilir.","Sorun stratejidedir; amacı görev dışı bir hedefle değiştirmek başlangıç sorusunu yanıtsız bırakır.","Bütün yan olayları eşit görmek bilgi kalabalığını artırır ve ana düşünceyle ilişkili zinciri daha da belirsizleştirir.","Strateji amaç için çalışmıyorsa ısrar etmek süreç yönetimi değildir; amaç korunarak ayarlama yapılmalıdır."],"explanation":"Okuma stratejisi amaç için araçtır; işe yaramadığında değiştirilebilir. Öğrencinin amacı neden-sonuç zincirini görmek olduğundan, olayları yalnız sıralamak yerine ilişkileri oklarla gösteren bir harita daha uygundur. Doğru seçenek amacı değiştirmez, ilgisiz yan olayları eler ve ayarlamanın gerekçesini açıklar.","difficultyReason":"Düzey 4; öğrenci, strateji başarısızlığını teşhis eder ve amacı koruyan işlevsel bir uyarlamayı seçer. Çeldiriciler amaç değiştirme, veri yığma ve ilk plana körü körüne bağlı kalma gibi gerçek okuma yönetimi hatalarıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0149","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1e89260096d4a847ecc82aeae6f4dac6458bd3a7a843d27b6ac3e9fb7050d08c","reviewDecisionSha256":"0c179f1d28a63799c3d50160687581eb580c95925341421ce88457c0499c7e7d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1e89260096d4a847ecc82aeae6f4dac6458bd3a7a843d27b6ac3e9fb7050d08c","reviewedHash":"sha256:1e89260096d4a847ecc82aeae6f4dac6458bd3a7a843d27b6ac3e9fb7050d08c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0c179f1d28a63799c3d50160687581eb580c95925341421ce88457c0499c7e7d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q149","contentProjectionSha256":"1e89260096d4a847ecc82aeae6f4dac6458bd3a7a843d27b6ac3e9fb7050d08c","reviewDecisionSha256":"0c179f1d28a63799c3d50160687581eb580c95925341421ce88457c0499c7e7d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q150","familyId":"tr-g09-tde-qf-030","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","level":5,"question":"“Penceredeki İz” başlıklı bir hikâyenin kapağında buğulu cama çizilmiş iki farklı ok görülmektedir. Öğretmen, öğrenciden “ana karakterin hangi değer çatışması içinde kaldığını ve son kararının ana düşünceye nasıl katkı verdiğini” belirlemesini ister. Metin yaklaşık sekiz sayfadır ve okuma sırasında yalnız bir kez kısa ara verilebilecektir. Aşağıdaki planlardan hangisi okumayı amaç, ön bilgi, geçici görüş, strateji, izleme ve gerektiğinde ayarlama bakımından en eksiksiz yönetir?","choices":["Kapaktaki iki oka bakıp karakterin kesinlikle iki şehir arasında seçim yapacağını söylemek; metin boyunca yalnız şehir adlarını işaretlemek ve tahmini değiştirmemek.","Önce değer çatışması, ana düşünce ve karakter kararı kavramlarını kısa sorularla yoklamak; başlık ve görselden “iki seçenek arasında kalma” görüşünü geçici olarak yazmak; “durum — çatışan değerler — dönüm olayı — karar — sonuç” çizelgesi kullanmak; arada çizelgenin başlangıç sorusuna kanıt üretip üretmediğini kontrol etmek; yan olaylar çizelgeyi kalabalıklaştırırsa amacı koruyarak yalnız kararı etkileyen olayları seçmek ve okuma sonunda tahmini kanıtlarla güncellemek.","Sekiz sayfanın her cümlesini aynı renkle çizmek; ara verildiğinde kaç cümle çizildiğini saymak; son kararı yalnız son paragraftan çıkarmak.","Hikâyeyi önce hızlıca bitirmek, hiçbir amaç ya da tahmin yazmamak; sonrasında akılda kalan en etkileyici sahneyi ana düşünce saymak."],"correct":1,"distractorWhy":["Görseli gerçek olayın kesin kanıtı sayar, değer çatışması yerine şehir adlarına yönelir ve karşıt kanıta kapalıdır.","Bu seçenek doğrudur; ön bilgiyi yoklar, sınanabilir görüş kurar, amaçla uyumlu çizelge seçer, ara kontrolde stratejiyi değerlendirir, gerekirse seçici ayar yapar ve son tespitle başlangıç görüşünü karşılaştırır.","Her cümleyi aynı biçimde işaretlemek seçici strateji değildir; yalnız son paragrafa dayanmak kararın gelişimini ve ana düşünce bağlantısını koparır.","Amaçsız ve kayıtsız okuma, hangi kanıtın arandığını belirsiz bırakır; etkileyici sahneyi ana düşünce saymak bütün metin desteğini göz ardı eder."],"explanation":"Görev, karakterin değer çatışmasını ve kararın ana düşünceye katkısını izlemeyi gerektirir. Bu nedenle okuma öncesinde ilgili kavramlar yoklanmalı, görselden yalnız geçici bir görüş kurulmalı ve karar sürecini aşamalara ayıran çizelge kullanılmalıdır. Sekiz sayfalık metinde ara kontrol, stratejinin kanıt üretip üretmediğini denetler; yan olaylar çoğalırsa amaç korunarak seçici eleme yapılır. Doğru seçenek sürecin bütününü eksiksiz yönetir.","difficultyReason":"Düzey 5; öğrenci, uzunluk ve zaman kısıtı altında amaç belirleme, ön bilgi yoklama, sınanabilir tahmin, uygun veri düzeni, ara izleme, strateji ayarlama ve son karşılaştırmayı tek planda sentezler. Çeldiriciler birden fazla aşamada gerçekçi ama zinciri bozan hatalar içerir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0150","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b21c4d993709a82c7eabc05f3549d968dfbf6e34555ea2717ea5596f75bbb97d","reviewDecisionSha256":"6247ab1b42eacd27888c9c0e746777f5e9d71cdcf8c58b5a1c43cc2671a4a530","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b21c4d993709a82c7eabc05f3549d968dfbf6e34555ea2717ea5596f75bbb97d","reviewedHash":"sha256:b21c4d993709a82c7eabc05f3549d968dfbf6e34555ea2717ea5596f75bbb97d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6247ab1b42eacd27888c9c0e746777f5e9d71cdcf8c58b5a1c43cc2671a4a530; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q150","contentProjectionSha256":"b21c4d993709a82c7eabc05f3549d968dfbf6e34555ea2717ea5596f75bbb97d","reviewDecisionSha256":"6247ab1b42eacd27888c9c0e746777f5e9d71cdcf8c58b5a1c43cc2671a4a530","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q151","familyId":"tr-g09-tde-qf-031","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Öğretmen, başlığı “Son Anahtar” olan bir hikâyeyi okutacaktır. Bir öğrencinin okuma öncesinde belirlediği amaçlardan hangisi, metinden toplanabilir kanıta dayanan açık bir okuma amacıdır?","choices":["Hikâyeyi dikkatlice okumak.","Hikâyenin güzel olup olmadığına karar vermek.","Anahtarın kahramanın kararını hangi olayda ve nasıl değiştirdiğini belirlemek.","Metindeki bütün bilinmeyen kelimeleri sözlükten bulmak."],"correct":2,"distractorWhy":["Etkinlik-amaç karıştırması vardır: “dikkatlice okumak” yapılacak işi söyler, hangi kanıtın aranacağını belirtmez.","Ölçütsüz beğeni yanılgısı vardır: “güzel” yargısı, metinde izlenecek somut bir ilişki veya kanıt tanımlamaz.","Doğru seçenektir; karakter kararındaki değişimi, olay ve neden ilişkisi üzerinden araştırılabilir hâle getirir.","Araç-amaç karıştırması vardır: sözlük kullanımı gerektiğinde yararlı olabilir, ancak hikâyenin anlam katmanına yönelik temel okuma amacını kurmaz."],"explanation":"Açık bir okuma amacı, metinde neyin izleneceğini ve hangi ilişkiyle kanıtlanacağını gösterir. “Hangi olayda ve nasıl değiştirdiğini” ifadesi, öğrenciyi anahtarın geçtiği bölümlerle kahramanın kararı arasındaki bağlantıyı aramaya yöneltir. Diğer seçenekler ya yalnızca etkinlik bildirir ya da ölçütsüz ve dağınık bir çalışma önerir.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenci yalnızca genel etkinlik bildiren ifadelerle, metinden kanıt toplamaya elverişli ölçülebilir okuma amacını ayırt eder.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0151","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"47c205bb06386d76594dd7fd992e31efedbe9f4cef4278d392a671249d701c93","reviewDecisionSha256":"395ecf1639a80adb35df2366d52490d777f2bca91d0412808a0ed746445c302e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:47c205bb06386d76594dd7fd992e31efedbe9f4cef4278d392a671249d701c93","reviewedHash":"sha256:47c205bb06386d76594dd7fd992e31efedbe9f4cef4278d392a671249d701c93","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:395ecf1639a80adb35df2366d52490d777f2bca91d0412808a0ed746445c302e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q151","contentProjectionSha256":"47c205bb06386d76594dd7fd992e31efedbe9f4cef4278d392a671249d701c93","reviewDecisionSha256":"395ecf1639a80adb35df2366d52490d777f2bca91d0412808a0ed746445c302e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q152","familyId":"tr-g09-tde-qf-031","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öğrenci, beş sayfalık bir hikâyede “kahramanın başlangıçtaki çekingenliğinin hangi olaydan sonra değiştiğini göstermek” amacıyla okuyacaktır. Bu amaca en uygun okuma stratejisi hangisidir?","choices":["Metindeki bütün sıfatları daire içine almak","Yalnızca son paragrafı okuyup kahramanın değiştiğini varsaymak","Her cümleyi ayrıntılı biçimde yeniden yazmak","“İlk durum–dönüm noktası–son durum” çizelgesi oluşturup her aşama için olay kanıtı işaretlemek"],"correct":3,"distractorWhy":["İlgisiz özellik tarama hatası vardır: bütün sıfatlar, karakter değişiminin dönüm noktasını göstermeyebilir.","Parçadan bütüne atlama hatası vardır: yalnız son paragraf, değişimin nedenini ve gerçekleştiği olayı kanıtlamaz.","Aşırı not alma hatası vardır: her cümleyi yeniden yazmak amacı destekleyen kanıtı seçmek yerine metni kopyalamaya dönüşür.","Doğru seçenektir; amaçta istenen başlangıç, değişimi başlatan olay ve sonuç durumunu aynı izleme düzeninde birleştirir."],"explanation":"Okuma amacı karakter değişiminin hangi olayla başladığını bulmaktır. Bu nedenle başlangıçtaki tutum, dönüm noktası ve son tutum ayrı alanlarda izlenmeli; her alan metindeki olaylarla desteklenmelidir. Doğru seçenek çizelge, gereksiz ayrıntıları elemeden doğrudan bu ilişkiyi görünür kılar.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrenci verilen açık amacı analiz edip dört yöntem arasından o amaca doğrudan kanıt üreten stratejiyi seçer.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0152","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7490f28077206a957461ae64f89b3427f490e130fa25220320050dd1d8231afa","reviewDecisionSha256":"d51e6acbaffc6feefc44af96a41e5ecd123a41cf12581ac3bd4d8226b86d2044","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7490f28077206a957461ae64f89b3427f490e130fa25220320050dd1d8231afa","reviewedHash":"sha256:7490f28077206a957461ae64f89b3427f490e130fa25220320050dd1d8231afa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d51e6acbaffc6feefc44af96a41e5ecd123a41cf12581ac3bd4d8226b86d2044; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q152","contentProjectionSha256":"7490f28077206a957461ae64f89b3427f490e130fa25220320050dd1d8231afa","reviewDecisionSha256":"d51e6acbaffc6feefc44af96a41e5ecd123a41cf12581ac3bd4d8226b86d2044","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q153","familyId":"tr-g09-tde-qf-031","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"“Boş Sandalye” başlığını gören bir öğrenci, hikâyenin yalnızlık üzerine olduğunu tahmin eder. Metinde sınıfın her cuma aynı sandalyeyi emekli müzik öğretmeni için boş bıraktığı, öğretmen geri döndüğünde de ondan koroyu yönetmesini istediği anlatılır. Öğrenci okuma sürecini doğru yönetmek için ne yapmalıdır?","choices":["İlk tahminini güncelleyip boş sandalyenin yalnızlıktan çok bağlılık ve bekleyişi simgelediğini, sandalyenin düzenli olarak ayrılması ve öğretmenin dönüşüyle gerekçelendirmelidir.","Okuma öncesi tahmin değiştirilemeyeceği için yalnızlık yorumunu aynen korumalıdır.","Başlığı bütünüyle önemsiz sayıp yalnızca son olayı tek cümleyle özetlemelidir.","Öğretmenin geri dönmesi gerçek yaşamda mümkün olduğu için metni belgesel kabul etmelidir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; tahmini metnin iki açık kanıtıyla sınar ve yeni bulguya göre gerekçeli biçimde günceller.","Tahmini kesin hüküm sayma hatası vardır: okuma öncesi görüş geçicidir ve metin kanıtıyla değiştirilebilir.","İpucunu bütünüyle silme hatası vardır: başlık, okuma sonrası yeniden yorumlanabilecek anlamlı bir veridir.","Yaşanabilirlik-belge karıştırması vardır: bir olayın mümkün olması, kurmaca metni belgesel yapmaz."],"explanation":"Başlangıçtaki “yalnızlık” tahmini başlığa dayanır; fakat metin, sandalyenin her hafta belirli bir kişi için ayrıldığını ve dönüşte ortak bir isteğin dile getirildiğini açıklar. Bu iki kanıt, boşluğun terk edilmişlikten çok vefa, bekleyiş ve bağlılıkla ilişkili olduğunu gösterir. Okuma yönetimi, tahmini savunmak değil kanıtla sınayıp güncellemektir.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrenci başlangıç tahminini iki metin kanıtıyla karşılaştırır, başlığın anlamını yeniden kurar ve yanlış tür çıkarımını da elemek zorundadır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0153","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ac4ecb9acb8d1166ddf9a899a7a57881ccfb843558fe2877f6a23900f7bc7f43","reviewDecisionSha256":"bc1b2a742a35a2bf645e0566470f926f16e7c57862ca789870d936e5e45fca7a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ac4ecb9acb8d1166ddf9a899a7a57881ccfb843558fe2877f6a23900f7bc7f43","reviewedHash":"sha256:ac4ecb9acb8d1166ddf9a899a7a57881ccfb843558fe2877f6a23900f7bc7f43","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bc1b2a742a35a2bf645e0566470f926f16e7c57862ca789870d936e5e45fca7a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q153","contentProjectionSha256":"ac4ecb9acb8d1166ddf9a899a7a57881ccfb843558fe2877f6a23900f7bc7f43","reviewDecisionSha256":"bc1b2a742a35a2bf645e0566470f926f16e7c57862ca789870d936e5e45fca7a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q154","familyId":"tr-g09-tde-qf-031","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"On iki sayfalık bir hikâyede anlatıcının iki kardeşe bakışını karşılaştırmak isteyen bir öğrencinin on beş dakikası vardır. Aşağıdaki okuma planlarından hangisi amaç, süre ve strateji ilişkisini en iyi yönetir?","choices":["Metni baştan sona tek kez okuyup bütün benzetmeleri işaretlemek","Önce çatışmayı görmek için hızlı bir okuma yapmak; sonra iki kardeşi “seçimleri, gerekçeleri, sonuçları ve anlatıcının kullandığı ifadeler” bakımından iki sütunda seçici olarak incelemek; yeni kanıt geldikçe notu güncellemek","Yalnız giriş ve sonuç bölümlerini okuyup aradaki gelişmeleri tahmin etmek","Sadece zaman ve mekân bilgilerini içeren bir hikâye haritası hazırlamak"],"correct":1,"distractorWhy":["Amaç dışı işaretleme hatası vardır: bütün benzetmeler, anlatıcının iki kardeşe bakışını karşılaştırmak için seçilmiş ortak ölçütler değildir.","Doğru seçenektir; süreye uygun iki aşamalı okuma, iki karakter için aynı ölçütler ve süreç içinde not güncelleme birlikte kullanılır.","Eksik örneklem hatası vardır: giriş ve sonuç, anlatıcı tutumunun değiştiği ara olayları göstermeyebilir.","Dar hikâye haritası hatası vardır: yalnız zaman ve mekân, kardeşlere yönelik anlatıcı bakışını kanıtlamaya yetmez."],"explanation":"Karşılaştırma için iki kardeşe aynı ölçütlerin uygulanması gerekir. Doğru seçenek önce genel akışı kurar, sonra seçim, gerekçe, sonuç ve anlatıcı dili gibi doğrudan amaca bağlı kanıtları seçer. Ayrıca yeni bulgularla notu güncellemesi, stratejinin okuma boyunca izlendiğini gösterir. Diğer planlar ya amaç dışı veri toplar ya da metnin önemli bölümlerini dışarıda bırakır.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; öğrenci zaman sınırlamasını, iki aşamalı okumayı, ortak karşılaştırma ölçütlerini ve stratejiyi izleyip güncelleme gereğini birlikte değerlendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0154","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d001021d326578a016343d6cfbdcf36b685c474647baf334b4e8def7eaebcb9a","reviewDecisionSha256":"5b9704afb13447fc465592ae5da81efaa738bc99288cb97640c64fcd3647bab7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d001021d326578a016343d6cfbdcf36b685c474647baf334b4e8def7eaebcb9a","reviewedHash":"sha256:d001021d326578a016343d6cfbdcf36b685c474647baf334b4e8def7eaebcb9a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5b9704afb13447fc465592ae5da81efaa738bc99288cb97640c64fcd3647bab7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q154","contentProjectionSha256":"d001021d326578a016343d6cfbdcf36b685c474647baf334b4e8def7eaebcb9a","reviewDecisionSha256":"5b9704afb13447fc465592ae5da81efaa738bc99288cb97640c64fcd3647bab7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q155","familyId":"tr-g09-tde-qf-031","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n015","noteKey":"tr.g09.tde.n015","objective":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir öğrenci “Kıyıdaki Işık” adlı hikâyeyi, kahramanın verdiği kararın cesaret mi yoksa düşünmeden davranma mı olduğunu belirlemek amacıyla okumaya başlar. Başlıktan bir kurtarma olayı bekler ve ilk yarıda bütün hava betimlemelerini işaretler; ancak kahramanın kararına ilişkin yeterli kanıt toplayamadığını fark eder. Bundan sonraki en uygun işlem hangisidir?","choices":["Yaptığı işaretlemeler boşa gitmesin diye okuma amacını hava koşullarını incelemeye çevirmek","Başlığın cesareti çağrıştırdığını kabul edip karakter hakkında doğrudan hüküm vermek","Okuma amacını korumak; ilk tahmini geçici sayarak yeniden değerlendirmek; “karar–gerekçe–risk–sonuç” not düzenine geçip karar sahnelerini yeniden incelemek ve strateji değişikliğinin nedenini kaydetmek","Metne en baştan dönüp bütün cümleleri aynı renkle işaretlemek"],"correct":2,"distractorWhy":["Emek kaybına bağlanma hatası vardır: işe yaramayan notları korumak uğruna başlangıçtaki araştırma amacı terk edilmektedir.","Başlıktan kesin hüküm çıkarma hatası vardır: cesaret ya da düşüncesizlik kararı, metindeki gerekçe, risk ve sonuç kanıtlarıyla değerlendirilmelidir.","Doğru seçenektir; amaç korunur, tahmin sınanır, yetersiz strateji hedefe uygun yeni kanıt düzeniyle değiştirilir ve süreç şeffaflaştırılır.","Seçimsiz işaretleme hatası vardır: her cümleyi aynı biçimde işaretlemek, kararın niteliğini açıklayan kanıtları ayırmaz."],"explanation":"Öğrencinin temel sorusu kahramanın kararının niteliğidir; bu soru hava betimlemelerinden çok kararın gerekçesi, üstlenilen risk ve ortaya çıkan sonuçlarla cevaplanabilir. Bu nedenle amaç değiştirilmemeli, başlık tahmini metne göre sınanmalı ve not alma stratejisi hedefe uygun biçimde ayarlanmalıdır. Doğru seçenek hem izleme hem strateji düzeltme basamaklarını eksiksiz kurar.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; öğrenci başarısız stratejiyi teşhis ederken amacı korumalı, ilk tahmini yeniden değerlendirmeli, yeni kanıt kategorileri kurmalı ve süreç değişikliğini gerekçelendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0155","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"021194bad9db897c26c5809be5630dccaf9df14b06d04147bef5a7c740b62977","reviewDecisionSha256":"de187173285bcd938e952ccb119971d3dc38caf34c8b8261ae0fd7d5ea015d2e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:021194bad9db897c26c5809be5630dccaf9df14b06d04147bef5a7c740b62977","reviewedHash":"sha256:021194bad9db897c26c5809be5630dccaf9df14b06d04147bef5a7c740b62977","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:de187173285bcd938e952ccb119971d3dc38caf34c8b8261ae0fd7d5ea015d2e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q155","contentProjectionSha256":"021194bad9db897c26c5809be5630dccaf9df14b06d04147bef5a7c740b62977","reviewDecisionSha256":"de187173285bcd938e952ccb119971d3dc38caf34c8b8261ae0fd7d5ea015d2e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q156","familyId":"tr-g09-tde-qf-032","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Mert, ilk provada eleştiri duyunca içine kapandı. Öğretmen ikinci provada önce güçlü yönünü söyleyince yüzü aydınlandı; Mert yeniden sahneye çıkmaya heveslendi.” Bu parçada “yüzü aydınlandı” sözü bağlamda hangi anlama gelir?","choices":["Yüzüne gerçek bir ışık vurdu.","Eleştirildiği için öfkelendi.","Uzun prova yüzünden yoruldu.","Sevindi ve yeniden cesaret buldu."],"correct":3,"distractorWhy":["Deyimi gerçek anlamda yorumlama hatası vardır: çevrede fiziksel bir ışık kaynağına ilişkin kanıt bulunmaz.","Bağlama ters duygu çıkarımı vardır: sonraki “heveslendi” ifadesi öfkeyi değil olumlu bir değişimi gösterir.","Nedensiz fiziksel durum çıkarımı vardır: metinde yorgunluğu destekleyen bir belirti verilmemiştir.","Doğru seçenektir; “yeniden sahneye çıkmaya heveslendi” kanıtı, sözün sevinme ve cesaretlenme anlamını doğrular."],"explanation":"Bağlamsal anlam, sözün çevresindeki olay ve tepkiyle belirlenir. Öğretmenin güçlü yönü belirtmesinden sonra Mert’in yeniden sahneye çıkmaya heveslenmesi, “yüzü aydınlandı” sözünün moral bulma, sevinme ve cesaretlenme anlamında kullanıldığını gösterir.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenci sözün mecaz anlamını, hemen ardından verilen açık davranış kanıtıyla eşleştirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0156","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e98d25e35cac249b4ed6c7b2ec8dff06eee51ea8b5d9e5379c13b91afad85962","reviewDecisionSha256":"2c00fb68e6fbfef8cc75a277b1fd00ca3c532bd36e7ba68f7e0e3975f2fec7bd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e98d25e35cac249b4ed6c7b2ec8dff06eee51ea8b5d9e5379c13b91afad85962","reviewedHash":"sha256:e98d25e35cac249b4ed6c7b2ec8dff06eee51ea8b5d9e5379c13b91afad85962","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2c00fb68e6fbfef8cc75a277b1fd00ca3c532bd36e7ba68f7e0e3975f2fec7bd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q156","contentProjectionSha256":"e98d25e35cac249b4ed6c7b2ec8dff06eee51ea8b5d9e5379c13b91afad85962","reviewDecisionSha256":"2c00fb68e6fbfef8cc75a277b1fd00ca3c532bd36e7ba68f7e0e3975f2fec7bd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q157","familyId":"tr-g09-tde-qf-032","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir anı metninde anlatıcı, “O gün sınıfın en zor sorusunu benim çözdüğümü hâlâ gururla hatırlıyorum.” der. Bu cümlenin sınıflandırılmasıyla ilgili en doğru değerlendirme hangisidir?","choices":["“En zor” ve “gururla” ifadeleri anlatıcının kişisel değerlendirmesini taşıdığı için cümle öznel yönler içerir.","Olayı yaşayan kişi anlattığı için cümlenin tamamı nesneldir.","Hatırlama yanılabilir olduğundan metin otomatik olarak kurmacadır.","Geçmişte gerçekleştiği söylendiği için cümle dış doğrulamaya gerek bırakmayan kesin bir belgedir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; zorluk derecesi ve gurur duygusu anlatıcının bakışına bağlı değerlendirmelerdir.","Birinci kişi-nesnellik yanılgısı vardır: bir olayı yaşamış olmak, seçilen nitelemeleri nesnel yapmaz.","Belirsizlik-kurgu karıştırması vardır: belleğin seçici olması, deneyim iddiasını kendiliğinden kurmacaya dönüştürmez.","Anı-belge karıştırması vardır: kişisel anlatım, özellikle üstünlük ve duygu yargılarında dış doğrulama ihtimalini ortadan kaldırmaz."],"explanation":"“En zor” ifadesi sorular arasında kişisel bir dereceleme yapar; “gururla” ise anlatıcının duygusunu bildirir. Bu göstergeler cümlenin öznel yönünü açıkça ortaya koyar. Birinci kişi anlatımı deneyim iddiası taşır, fakat her ayrıntının nesnel ve kesin belge olduğu anlamına gelmez.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrenci birinci kişi anlatımı ile nesnelliği karıştırmadan, öznel değerlendirmeyi gösteren iki dilsel işareti belirler.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0157","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"09643f1fdc8b58d19410acf13791726fa12a8da9540f281f4712168788b9f15b","reviewDecisionSha256":"afb5c41ee2aa405d6e21fb56e0138bf4cb99b4bdde34d7d0c938c4fc55581845","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:09643f1fdc8b58d19410acf13791726fa12a8da9540f281f4712168788b9f15b","reviewedHash":"sha256:09643f1fdc8b58d19410acf13791726fa12a8da9540f281f4712168788b9f15b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:afb5c41ee2aa405d6e21fb56e0138bf4cb99b4bdde34d7d0c938c4fc55581845; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q157","contentProjectionSha256":"09643f1fdc8b58d19410acf13791726fa12a8da9540f281f4712168788b9f15b","reviewDecisionSha256":"afb5c41ee2aa405d6e21fb56e0138bf4cb99b4bdde34d7d0c938c4fc55581845","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q158","familyId":"tr-g09-tde-qf-032","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"“Kasabanın tek kütüphanesi başka bir binaya taşınacaktı. Elif, eski binanın korunmasını isterken Ali daha erişilebilir yeni yeri savundu. İkisi, eski binayı okuma atölyesine; yeni binayı da kütüphaneye dönüştüren ortak bir öneri hazırladı.” Bu metnin konu, tema ve ana düşüncesini doğru ayıran seçenek hangisidir?","choices":["Konu: arkadaşlık; tema: mimari; ana düşünce: Eski binalar her koşulda korunmalıdır.","Konu: kütüphanenin taşınması üzerine yaşanan anlaşmazlık; tema: uzlaşma ve iş birliği; ana düşünce: Farklı öncelikler dinleme ve ortak çözümle bağdaştırılabilir.","Konu: yeni bina; tema: kazanmak; ana düşünce: Elif kendi isteğinden tamamen vazgeçmiştir.","Konu: kitaplar; tema: geçmiş özlemi; ana düşünce: Her değişiklik topluma zarar verir."],"correct":1,"distractorWhy":["Kavramları ters yerleştirme ve aşırı genelleme hatası vardır: metnin çatışması yalnız mimari değildir ve “her koşulda” yargısı desteklenmez.","Doğru seçenektir; somut olay alanını konu, genel anlam alanını tema ve tüm olayların desteklediği yargıyı ana düşünce olarak ayırır.","Tek taraflı sonuç çıkarma hatası vardır: ortak öneri, Elif’in bütünüyle vazgeçtiğini değil iki isteğin uzlaştırıldığını gösterir.","Kanıtsız değişim karşıtlığı vardır: metin değişikliğin zararını değil, iki ihtiyacın birlikte karşılanmasını öne çıkarır."],"explanation":"Metnin somut olarak ele aldığı durum kütüphanenin taşınması konusundaki anlaşmazlıktır. Bu olayın daha genel anlam alanı uzlaşma ve iş birliğidir. Eski binanın atölye, yeni binanın kütüphane olması iki tarafın önceliklerini bir araya getirir; bu da ana düşüncenin farklı görüşlerin ortak çözümle bağdaştırılabileceği olduğunu kanıtlar.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrenci aynı metindeki somut olay, soyut anlam alanı ve bütün olaylardan çıkarılan temel yargıyı birbirinden ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0158","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6c513cea7cf35c7f82211fd4498e673c1e02b054a679577492ac1ebd51a3a1cd","reviewDecisionSha256":"ef67f83bc17ec93acd2658e5231b3050e6cfe3278cd5de169648bbf1d84f2c3e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6c513cea7cf35c7f82211fd4498e673c1e02b054a679577492ac1ebd51a3a1cd","reviewedHash":"sha256:6c513cea7cf35c7f82211fd4498e673c1e02b054a679577492ac1ebd51a3a1cd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ef67f83bc17ec93acd2658e5231b3050e6cfe3278cd5de169648bbf1d84f2c3e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q158","contentProjectionSha256":"6c513cea7cf35c7f82211fd4498e673c1e02b054a679577492ac1ebd51a3a1cd","reviewDecisionSha256":"ef67f83bc17ec93acd2658e5231b3050e6cfe3278cd5de169648bbf1d84f2c3e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q159","familyId":"tr-g09-tde-qf-032","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir hikâyede bisikletli kurye, köprü kapalı olduğu için ilacı orman yolundan götürür; geç kalır fakat güvenli biçimde teslim eder. Öğrenciden mekânı “ada”, ulaşım aracını “tekne” yaparak iki unsuru değiştirmesi ve “hızdan önce güvenli sorumluluk” düşüncesini koruması istenir. Hangi yeniden kurgu bu koşulları karşılar?","choices":["Kuryenin adı değiştirilir; köprü, bisiklet ve orman yolu aynen bırakılır.","Olay adada geçer; kurye bisikletle denizin üzerinden kestirme yaparak ilacı teslim eder.","Ada kliniğine ilaç götüren gönüllü, fırtına nedeniyle ana iskeleyi kullanamaz; tekneyle daha uzun fakat korunaklı koya yönelir ve ilacı gecikmeli ama güvenli biçimde ulaştırır.","Kurye adada tekneye biner; hiçbir engelle karşılaşmadan ilacı anında teslim eder."],"correct":2,"distractorWhy":["Yüzeysel ad değiştirme hatası vardır: istenen mekân ve ulaşım aracı değişmemiştir.","Gerçeklik ve nedensellik kopukluğu vardır: bisikletle denizin üzerinden gitme, yeni mekânın koşullarıyla bağdaşmaz.","Doğru seçenektir; ada ve tekne unsurları değiştirilirken engel, güvenli alternatif ve gecikmeli teslim arasındaki neden-sonuç ilişkisi yeniden kurulmuştur.","Çatışmayı silme hatası vardır: engelin kaldırılması, güvenli sorumluluk tercihinin sınanmasını ve ana düşüncenin oluşmasını engeller."],"explanation":"Yeniden kurgulama yalnız adları değiştirmek değildir; yeni mekân ve aracın doğurduğu koşullar olay zincirine yansıtılmalıdır. Doğru seçenek fırtına ve kapalı iskele yeni engeli oluşturur, korunaklı koy güvenli tercihi açıklar, gecikmeli teslim de özgün ana düşünceyi korur.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; öğrenci iki yapısal unsuru değiştirirken yeni koşullara uygun çatışma, karar ve sonuç ilişkisini yeniden kurup ana düşünceyi korumalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0159","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"de1a4b4889171d85c915e5d0581422bb2c61d6b4f7f3b5cac25c28977fe08b4d","reviewDecisionSha256":"fb7c08dc866f03cd38d5fbf6191fbcef47ae9a52181b33a9246b31732f97886a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:de1a4b4889171d85c915e5d0581422bb2c61d6b4f7f3b5cac25c28977fe08b4d","reviewedHash":"sha256:de1a4b4889171d85c915e5d0581422bb2c61d6b4f7f3b5cac25c28977fe08b4d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fb7c08dc866f03cd38d5fbf6191fbcef47ae9a52181b33a9246b31732f97886a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q159","contentProjectionSha256":"de1a4b4889171d85c915e5d0581422bb2c61d6b4f7f3b5cac25c28977fe08b4d","reviewDecisionSha256":"fb7c08dc866f03cd38d5fbf6191fbcef47ae9a52181b33a9246b31732f97886a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q160","familyId":"tr-g09-tde-qf-032","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"“İlk okul gezimizde fotoğraf makinesini ben taşıdım. Dönüşte albümde arkadaşlarımın çoğunun değil, yalnız gördüğüm binaların bulunduğunu fark ettim. Yıllar sonra aynı yere gittiğimizde kamerayı sırayla kullandık. Bu kez albüm, gezdiğimiz yerlerden çok birlikte geçirdiğimiz zamanı anlatıyordu.” Bu anı parçasına ilişkin hangi öğrenci çalışması bağlamsal anlam, çıkarım, sınıflandırma ve gerekçeli tepkiyi birlikte doğru kullanır?","choices":["“Fotoğraf makinesi pahalıdır.” sonucuna varır; temayı teknoloji olarak belirler ve metni doğrulamadan anlatıcının varlıklı olduğunu söyler.","Birinci kişiyle anlatıldığı için bütün cümleleri nesnel sayar; özet olarak metindeki her ayrıntıyı aynı sırayla tekrarlar.","İlk albümü “kötü”, ikincisini “iyi” diye etiketler; geri bildirim olarak yalnız “Metin güzel olmuş.” yazar.","“Albüm birlikte geçirdiğimiz zamanı anlatıyordu.” sözünü ortak anıları görünür kılma anlamında yorumlar; temayı paylaşım ve bakış açısındaki değişim olarak çıkarır; kişisel değerlendirmeleri öznel sayar; iki gezi arasındaki değişimi kısa bir özetle verir ve karşıtlığın değişimi açık gösterdiğini, ancak bir ortak anı örneğinin metni güçlendirebileceğini gerekçeli biçimde belirtir."],"correct":3,"distractorWhy":["Kanıtsız dış bilgi ekleme hatası vardır: makinenin fiyatı ve anlatıcının ekonomik durumu metinde verilmemiştir.","Birinci kişi-nesnellik ve özet-kopya yanılgıları vardır: kişisel bakış nesnellik garantisi değildir, özet de bütün ayrıntıları yinelemek değildir.","İkili etiketleme ve ölçütsüz geri bildirim hatası vardır: yargılar metin kanıtı ve geliştirme ölçütü içermemektedir.","Doğru seçenektir; sözün bağlamsal anlamını, ana değişim çıkarımını, öznel anlatım göstergelerini, seçici özeti ve kanıta dayalı geri bildirimi birleştirir."],"explanation":"Parçanın temel karşıtlığı, ilk gezide nesnelere odaklanan tek kişinin bakışı ile ikinci gezide paylaşılan deneyimdir. “Albüm zamanı anlatıyordu” sözü gerçek anlamda konuşan bir albümü değil, ortak anıların fotoğraflarda görünür olmasını ifade eder. Doğru seçenek bu anlamı metindeki iki gezi karşılaştırmasına dayandırır, öznel değerlendirmeyi ayırır ve geri bildirimini açık bir ölçütle gerekçelendirir.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; öğrenci tek bir üründe mecazın bağlamsal anlamını, tema çıkarımını, öznel-nesnel ayrımını, seçici özeti ve kanıtlı geri bildirimi tutarlı biçimde bütünleştirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0160","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fb0b05073754c5a3ca7026fea9c45108448ad30be00222986c59d5df525b36e8","reviewDecisionSha256":"565e2a5b3e481861d825dc361ed90c1d802f53ba5906175b003912fe610a9f0d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fb0b05073754c5a3ca7026fea9c45108448ad30be00222986c59d5df525b36e8","reviewedHash":"sha256:fb0b05073754c5a3ca7026fea9c45108448ad30be00222986c59d5df525b36e8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:565e2a5b3e481861d825dc361ed90c1d802f53ba5906175b003912fe610a9f0d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q160","contentProjectionSha256":"fb0b05073754c5a3ca7026fea9c45108448ad30be00222986c59d5df525b36e8","reviewDecisionSha256":"565e2a5b3e481861d825dc361ed90c1d802f53ba5906175b003912fe610a9f0d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q161","familyId":"tr-g09-tde-qf-033","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir hikâyede Selin, okul çıkışında otobüste bulduğu anahtarlığı sahibini aramak üzere güvenliğe teslim eder. Hikâye haritasında “karar” bölümüne aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?","choices":["Anahtarlığı güvenliğe teslim etmesi","Otobüs durağı","Okul çıkışı","Anahtarlığın metal olması"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; Selin’in sorun karşısında bilinçli olarak yaptığı eylemi gösterir.","Mekân-karar karıştırması vardır: otobüs durağı olayın geçtiği yerle ilgilidir.","Zaman-karar karıştırması vardır: okul çıkışı olayın zamanını belirtir.","Nesne özelliğini karar sayma hatası vardır: malzeme bilgisi karakterin seçimini göstermez."],"explanation":"Hikâye haritasında karar, karakterin karşılaştığı durumda seçtiği eylemdir. Selin’in anahtarlığı güvenliğe teslim etmesi, soruna verdiği bilinçli karşılıktır. Diğer seçenekler mekân, zaman veya nesne özelliği bildirir.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenci kısa bir olayda karakter kararını zaman, mekân ve nesne ayrıntılarından ayırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0161","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0b5a91d7f2162906cde7380d1fb32c3561a5d04273632f83c426bdad19fd5951","reviewDecisionSha256":"81718c40a788750b5055c4a73c7af6403073f104d1078727b2bb3fe6b40e5a75","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0b5a91d7f2162906cde7380d1fb32c3561a5d04273632f83c426bdad19fd5951","reviewedHash":"sha256:0b5a91d7f2162906cde7380d1fb32c3561a5d04273632f83c426bdad19fd5951","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:81718c40a788750b5055c4a73c7af6403073f104d1078727b2bb3fe6b40e5a75; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q161","contentProjectionSha256":"0b5a91d7f2162906cde7380d1fb32c3561a5d04273632f83c426bdad19fd5951","reviewDecisionSha256":"81718c40a788750b5055c4a73c7af6403073f104d1078727b2bb3fe6b40e5a75","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q162","familyId":"tr-g09-tde-qf-033","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öyküde öğrenciler deprem tatbikatı sırasında yanlış kapıya yönelir, görevli de onları güvenli çıkışa götürür. Bu olayın gerçeklikle ilişkisi için hangi değerlendirme doğrudur?","choices":["Gerçek yaşamda olabileceği için öyküdeki her ayrıntı kesinlikle yaşanmıştır.","Olay gerçek yaşamdan izler taşıyabilir; ancak dış kayıt veya kanıt verilmediği sürece metin kurmaca niteliğini korur.","Kurmaca metinlerde okul ve tatbikat gibi gerçek yaşam unsurları bulunamaz.","Anlatıcı birinci kişiyse metin kendiliğinden anı türüne dönüşür."],"correct":1,"distractorWhy":["Yaşanabilirlik-belgelenmişlik karıştırması vardır: mümkün bir olayın gerçekten yaşandığı sonucu metinden çıkmaz.","Doğru seçenektir; kurmacanın yaşamdan yararlanabileceğini, fakat bunun belge niteliği sağlamadığını açıklar.","Kurmacayı gerçek yaşamdan koparma hatası vardır: öyküler gündelik kişi, yer ve olaylardan yararlanabilir.","Anlatıcı-tür karıştırması vardır: birinci kişi bakışı tek başına metnin anı olduğunu kanıtlamaz."],"explanation":"Okul, tatbikat ve yanlış yönelme günlük yaşamda gerçekleşebilir. Buna rağmen bir öyküde yer almaları, olayların dış dünyada aynen yaşandığını kanıtlamaz. Gerçeklikle ilişki, “yaşanabilir” ile “belgelenmiş” ayrımını koruyarak kurulmalıdır.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrenci gündelik yaşamla benzerliği, metnin tür ve doğrulanabilirlik iddiasından ayırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0162","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"62ac64974bfc57d243ea0101dd7450b2c5d341618703b251295542f2c4b71ffe","reviewDecisionSha256":"0bad5b690b33bc950adca348ba6c7fb9c4b3c844a4145cb2f2447fb9a6a3fb81","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:62ac64974bfc57d243ea0101dd7450b2c5d341618703b251295542f2c4b71ffe","reviewedHash":"sha256:62ac64974bfc57d243ea0101dd7450b2c5d341618703b251295542f2c4b71ffe","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0bad5b690b33bc950adca348ba6c7fb9c4b3c844a4145cb2f2447fb9a6a3fb81; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q162","contentProjectionSha256":"62ac64974bfc57d243ea0101dd7450b2c5d341618703b251295542f2c4b71ffe","reviewDecisionSha256":"0bad5b690b33bc950adca348ba6c7fb9c4b3c844a4145cb2f2447fb9a6a3fb81","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q163","familyId":"tr-g09-tde-qf-033","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"“Figen, dedesinden kalan saati tamir ettirmek yerine çekmeceye koymuştu. Taşınma günü saatin arkasında ‘Zamanı saklama, paylaş.’ yazılı küçük bir not buldu. Ertesi hafta mahallede çocuklar için bir tamir atölyesi kurdu ve eski eşyaların hikâyelerini dinledi.” Bu metne ilişkin en tutarlı yorum hangisidir?","choices":["Metnin konusu zaman yönetimidir; ana düşüncesi her işi saatinde yapmaktır.","Metnin teması miras paylaşımıdır; ana düşüncesi kalan eşyaları satmanın yararlı olduğudur.","Metnin konusu miras kalan saatin Figen’i bir atölye kurmaya yöneltmesidir; teması anı ve paylaşmadır; ana düşüncesi eşya ve becerilerin hikâyeleri paylaşıldığında yeni bir anlam kazanabileceğidir.","Metnin ana düşüncesi eski eşyaların hiçbir zaman tamir edilmemesi gerektiğidir."],"correct":2,"distractorWhy":["Sözcüğü düz anlamla sınırlama hatası vardır: “zaman” sözü olay bütününde yalnız program yapmayı anlatmaz.","Kanıtsız ekonomik çıkarım vardır: satış veya maddi miras paylaşımı metinde bulunmaz.","Doğru seçenektir; somut olay zincirini, genel anlam alanını ve not ile atölye arasındaki sonucu birlikte açıklar.","Olay sonucunu ters yorumlama hatası vardır: Figen tamir atölyesi kurarak eski eşyaları işlevsiz bırakmanın tersini yapar."],"explanation":"Saatteki not, Figen’in sakladığı eşyaya farklı bakmasını sağlar; ardından tamir atölyesi kurup eşyaların hikâyelerini dinlemesi paylaşma temasını güçlendirir. Metin, eşyanın yalnız korunarak değil, ona bağlı deneyim ve becerilerin başkalarıyla paylaşılmasıyla anlam kazanabileceğini gösterir.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrenci simgesel sözü olayın sonucu ile ilişkilendirerek konu, tema ve ana düşünceyi tek bir tutarlı yorumda birleştirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0163","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2d62e4fd5036dfe6aa1607a2eca98ecefe030d4e4abea0c7a3671a7bf6581296","reviewDecisionSha256":"a32d0037d3ec22057808665599e8d06157b6337f88fc2c7d98cb4791ef6104c4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2d62e4fd5036dfe6aa1607a2eca98ecefe030d4e4abea0c7a3671a7bf6581296","reviewedHash":"sha256:2d62e4fd5036dfe6aa1607a2eca98ecefe030d4e4abea0c7a3671a7bf6581296","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a32d0037d3ec22057808665599e8d06157b6337f88fc2c7d98cb4791ef6104c4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q163","contentProjectionSha256":"2d62e4fd5036dfe6aa1607a2eca98ecefe030d4e4abea0c7a3671a7bf6581296","reviewDecisionSha256":"a32d0037d3ec22057808665599e8d06157b6337f88fc2c7d98cb4791ef6104c4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q164","familyId":"tr-g09-tde-qf-033","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Özgün hikâyede dağ köyündeki bir genç, su kanalına verdiği zararı önce gizler; sonunda itiraf edince köylüler kanalı birlikte onarır. Öğrenciden mekânı ve karakterin kararını değiştirerek sorumluluk temasını koruyan yeni bir kurgu oluşturması istenir. Hangi seçenek bu isteği karşılar?","choices":["Köyün adı değiştirilir; genç zararı yine gizleyip sonra itiraf eder.","Olay hastanede geçer; ancak su kanalı ve köylülerin onarımı hiçbir uyarlama yapılmadan aynen sürer.","Olay çevrim içi bir oyunda geçer; karakter hatasını hiç açıklamaz ve kimse zarar görmez.","Olay okul laboratuvarına taşınır; öğrenci çatlak ölçü kabını saklamak yerine hemen öğretmene bildirir, deney durdurulur ve sınıf daha büyük bir kazayı önleyerek düzeneği birlikte yeniler."],"correct":3,"distractorWhy":["Yalnız ad değiştirme hatası vardır: mekân ve karar yapısında istenen dönüşüm gerçekleşmez.","Bağlam uyarlamama hatası vardır: hastane mekânı ile su kanalı-köylü ilişkisi arasında yeni bir nedensellik kurulmamıştır.","Tema ve sonuç kopukluğu vardır: sorumluluk üstlenme kararı ortadan kaldırılmış, davranışın etkisi de gösterilmemiştir.","Doğru seçenektir; mekân laboratuvara, karar da geç itiraftan anında bildirmeye dönüşürken sorumluluğun zararı azaltması yeni olay zinciriyle gösterilir."],"explanation":"İstenen iki değişiklik mekân ve karakter kararıdır. Doğru seçenek köyü laboratuvara dönüştürür, gizleme kararını da hemen bildirme kararıyla değiştirir. Çatlak kabın bildirilmesi deneyin durmasını ve kazanın önlenmesini sağlar; böylece sorumluluğun ortak iyiliğe katkısı yeni bağlamda korunur.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; öğrenci iki temel unsuru gerçekten değiştiren, yeni mekâna uygun bir çatışma kuran ve sorumluluk temasını neden-sonuçla koruyan seçeneği belirler.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0164","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"84499ccfcf22f40fa9ec6dcc9d03d2f5784fc76d7be45aeb1b2ab1ffb7db97f1","reviewDecisionSha256":"063f4bed235be8fc1b4c32251fbb436709749ba49e6bf68157395cc982006b68","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:84499ccfcf22f40fa9ec6dcc9d03d2f5784fc76d7be45aeb1b2ab1ffb7db97f1","reviewedHash":"sha256:84499ccfcf22f40fa9ec6dcc9d03d2f5784fc76d7be45aeb1b2ab1ffb7db97f1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:063f4bed235be8fc1b4c32251fbb436709749ba49e6bf68157395cc982006b68; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q164","contentProjectionSha256":"84499ccfcf22f40fa9ec6dcc9d03d2f5784fc76d7be45aeb1b2ab1ffb7db97f1","reviewDecisionSha256":"063f4bed235be8fc1b4c32251fbb436709749ba49e6bf68157395cc982006b68","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q165","familyId":"tr-g09-tde-qf-033","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"“Babamın küçük dükkânında yaz tatillerinde fişleri dizerdim. O zaman bunu sıkıcı bir iş sanırdım. Yıllar sonra kendi bütçemi hazırlarken o düzenin bana sabır kazandırdığını fark ettim. Yine de her hesabı doğru tuttuğumu söyleyemem; bazı akşamlar toplamları yeniden yapardık.” Bu anı için hangi öğrenci ürünü özet, sınıflandırma ve geri bildirim bakımından en yeterlidir?","choices":["Özet: Anlatıcı, çocukken sıkıcı bulduğu düzenli işi sonradan sabır kazandıran bir deneyim olarak yorumlar. Sınıflandırma: “sıkıcı” ve “sabır kazandırdı” kişisel değerlendirmelerdir; hesapların yeniden yapıldığı iddiası anı içinde gerçek deneyim olarak sunulsa da dışarıdan doğrulanması ayrı bir konudur. Geri bildirim: Şimdi ile geçmiş arasındaki karşıtlık değişimi açık gösteriyor; bir hesap hatası örneği eklenirse öğrenme süreci daha somutlaşabilir.","Özet: Anlatıcının babasının dükkânı vardır. Metin fişlerden söz ettiği için bütünüyle nesneldir. Geri bildirim: Güzel bir anıdır.","Anlatıcı bazı hesapları yanlış yaptığını söylediği için metin kurmacadır; özet olarak bütün cümleler aynen yazılmalıdır.","Ana düşünce, anlatıcının bütün hesapları kusursuz yapmasıdır; geri bildirimde dükkânın dekorasyonu eleştirilmelidir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; temel değişimi seçici biçimde özetler, öznel ifadeleri doğru ayırır ve geliştirme önerisini metindeki yapıya dayandırır.","Eksik özet, nesnellik genellemesi ve ölçütsüz geri bildirim hataları vardır: yalnız mekânı söyler, kişisel yorumları yok sayar ve kanıt sunmaz.","Yanılabilirlik-kurgu ve özet-kopya karıştırmaları vardır: hata kabulü anıyı kurmaca yapmaz, özet de metni aynen yinelemek değildir.","Metne ters ana düşünce ve ilgisiz ölçüt hatası vardır: metin kusursuzluğu reddeder, dekorasyona ilişkin veri vermez."],"explanation":"Metnin çekirdeği, çocukken değersiz görülen bir işin yıllar sonra sabır ve düzen açısından yeniden anlamlandırılmasıdır. Doğru seçenek bu değişimi gereksiz ayrıntılardan arındırarak özetler; kişisel nitelemeleri öznel olarak ayırır ve geri bildirimi “geçmiş-şimdi karşıtlığı” ile “somut örnek” ölçütlerine bağlar.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; öğrenci aynı anı parçasında ana değişimi özetlemeli, anlatım iddialarını türlerine göre sınıflandırmalı ve kanıta dayalı geliştirme önerisini değerlendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0165","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4ed0f69745400fe6c1b21d8cd2c7f8ae0acf4e4db75b1e9c91bfa58d65caf133","reviewDecisionSha256":"502061e73a3d89e743263257ca5c167f04869bd97e3cbddf9fa35048f9e10954","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4ed0f69745400fe6c1b21d8cd2c7f8ae0acf4e4db75b1e9c91bfa58d65caf133","reviewedHash":"sha256:4ed0f69745400fe6c1b21d8cd2c7f8ae0acf4e4db75b1e9c91bfa58d65caf133","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:502061e73a3d89e743263257ca5c167f04869bd97e3cbddf9fa35048f9e10954; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q165","contentProjectionSha256":"4ed0f69745400fe6c1b21d8cd2c7f8ae0acf4e4db75b1e9c91bfa58d65caf133","reviewDecisionSha256":"502061e73a3d89e743263257ca5c167f04869bd97e3cbddf9fa35048f9e10954","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q166","familyId":"tr-g09-tde-qf-034","familyFocus":"evidence_based_comparison","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"I. “Köyün üstünde her gece mavi bir kuş dolaşır, unutulan isimleri kanatlarında toplardı.”\nII. “İlkokulun ilk günü adımı söyleyemeyince öğretmenimin sıraya eğilip beni beklediğini hatırlıyorum.” Bu iki parçanın gerçeklik iddiasını doğru karşılaştıran seçenek hangisidir?","choices":["İki parça da geçmiş zaman kullandığı için nesnel belgedir.","I. parça olağanüstü bir kurmaca olay kurar; II. parça ise anlatıcının belleğine dayanan kişisel deneyim iddiası taşır.","I. parça köyden söz ettiği için anıdır; II. parça duygu içerdiği için kurmacadır.","Her iki parçada da gerçeklikle ilişki kurulamaz."],"correct":1,"distractorWhy":["Kip-belge karıştırması vardır: geçmiş zaman kullanımı metnin doğrulanmış belge olduğunu göstermez.","Doğru seçenektir; olağanüstü kurmaca göstergesi ile birinci kişi hatırlama ifadesinin farklı gerçeklik iddialarını ayırır.","Mekân ve duyguya göre tür belirleme hatası vardır: köy anıyı, duygu da kurmacayı tek başına kanıtlamaz.","Aşırı olumsuz genelleme vardır: kurmaca yaşamdan iz taşıyabilir, anı da kişisel deneyim iddiasıyla gerçeklikle bağ kurar."],"explanation":"I. parçada bir kuşun unutulan isimleri toplaması olağanüstü ve kurmaca bir düzen kurar. II. parçada “hatırlıyorum” sözü, anlatıcının kendi geçmiş deneyimini kişisel bakışla aktardığını gösterir. Bu deneyim seçici bellekten süzülse de kurmacayla aynı gerçeklik iddiasına sahip değildir.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenci iki kısa parçada açık tür ve gerçeklik göstergelerini doğrudan karşılaştırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0166","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"73650ae2781a87114cdc880724125e8c7c3775ccfa85e2be54c8e2c5e687102b","reviewDecisionSha256":"dc61b07a0701c827134898de98c7490c968325bf903a51ca6499693b6553d6d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:73650ae2781a87114cdc880724125e8c7c3775ccfa85e2be54c8e2c5e687102b","reviewedHash":"sha256:73650ae2781a87114cdc880724125e8c7c3775ccfa85e2be54c8e2c5e687102b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:dc61b07a0701c827134898de98c7490c968325bf903a51ca6499693b6553d6d3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q166","contentProjectionSha256":"73650ae2781a87114cdc880724125e8c7c3775ccfa85e2be54c8e2c5e687102b","reviewDecisionSha256":"dc61b07a0701c827134898de98c7490c968325bf903a51ca6499693b6553d6d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q167","familyId":"tr-g09-tde-qf-034","familyFocus":"evidence_based_comparison","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"I. metinde Cem, yarış sırasında yağmur başlayınca birincilikten vazgeçip yaralı bir köpeği veterinere götürür. II. metinde anlatıcı, ortaokuldaki yarışının yağmur nedeniyle ertelendiğini ve hayal kırıklığına rağmen beklediğini anlatır. İki metnin yazılma amacı bakımından kanıta dayalı karşılaştırması hangisidir?","choices":["I. metin havayı anlatır, II. metin tarihi bildirir; bu nedenle karşılaştırılamazlar.","I. metin bütün insanların yardımsever olduğunu, II. metin bütün öğrencilerin sabırlı olduğunu kanıtlar.","I. metin kurgulanmış bir seçim üzerinden özveriyi öne çıkarırken II. metin hatırlanan bir deneyim ve kişisel duyguyu aktarmaya yönelir.","İki metin de yalnızca yağmurda güvenli koşu kurallarını öğretmek için yazılmıştır."],"correct":2,"distractorWhy":["Ortak ölçüt kullanmama hatası vardır: hava ve tarih farklı başlıklar olup yazılma amacını karşılaştırmaz.","Tek örnekten evrensel sonuç çıkarma hatası vardır: iki metin bütün insanlar veya öğrenciler hakkında kanıt sunmaz.","Doğru seçenektir; her metindeki olay düzeni ve anlatıcı konumunu aynı “yazılma amacı” ölçütüyle karşılaştırır.","Daraltıcı amaç uydurma hatası vardır: metinlerde koşu güvenliği öğretimine ilişkin bir açıklama bulunmaz."],"explanation":"I. metnin merkezinde Cem’in birincilik ile yardım arasında verdiği kurgusal karar vardır; bu seçim özveriyi görünür kılar. II. metin ise anlatıcının yaşadığını söylediği erteleme anını ve hayal kırıklığını kişisel bakışla aktarır. Doğru seçenek iki metni aynı yazılma amacı ölçütüyle karşılaştırır.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrenci benzer yağmur bağlamına rağmen iki metnin olay kurma ve kişisel deneyim aktarma amaçlarını ayırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0167","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f289ac94375a703a0e73988c9d5622733825cf605ee2b75ed00d8ccc56065c45","reviewDecisionSha256":"668ec7f54098bcf8ab83f7f6bc9cfc23120c75dc76bcf7dd6ad7fe2b7c5bdb5d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f289ac94375a703a0e73988c9d5622733825cf605ee2b75ed00d8ccc56065c45","reviewedHash":"sha256:f289ac94375a703a0e73988c9d5622733825cf605ee2b75ed00d8ccc56065c45","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:668ec7f54098bcf8ab83f7f6bc9cfc23120c75dc76bcf7dd6ad7fe2b7c5bdb5d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q167","contentProjectionSha256":"f289ac94375a703a0e73988c9d5622733825cf605ee2b75ed00d8ccc56065c45","reviewDecisionSha256":"668ec7f54098bcf8ab83f7f6bc9cfc23120c75dc76bcf7dd6ad7fe2b7c5bdb5d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q168","familyId":"tr-g09-tde-qf-034","familyFocus":"evidence_based_comparison","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"I. metin: “Kapıyı yokladı. Ses yoktu. Bir kez daha vurdu. Koridor sustu.”\nII. metin: “Eski sokağın ıhlamur kokusu, öğle güneşinin duvarlarda bıraktığı soluk çizgilerle birlikte hâlâ belleğimdedir.” Dil ve anlatım bakımından en isabetli karşılaştırma hangisidir?","choices":["I. metin kolay, II. metin zordur; çünkü ikinci parça daha uzundur.","I. metin nesneldir, II. metin sıfat kullandığı için kurmacadır.","İki metnin anlatım etkisi aynıdır; ikisi de geçmişten söz eder.","I. metindeki kısa ve ardışık cümleler gerilimi ve bekleyiş hızını artırır; II. metindeki koku ve ışık ayrıntıları anlatımı yavaşlatıp hatırlama havasını güçlendirir."],"correct":3,"distractorWhy":["Uzunluk-zorluk yanılgısı vardır: cümle sayısı tek başına dil ve anlatım etkisini açıklamaz.","Sıfat-kurgu ve yalınlık-nesnellik karıştırmaları vardır: dilsel özellikler türü otomatik olarak belirlemez.","Kip benzerliğini anlatım eşitliği sayma hatası vardır: cümle ritmi ve duyusal ayrıntılar farklı etkiler kurar.","Doğru seçenektir; iki parçadaki somut cümle yapısı ve duyusal söz varlığını, oluşturdukları farklı tempoyla ilişkilendirir."],"explanation":"I. metinde kısa cümleler ve tekrarlanan eylemler okuru kapı önündeki belirsizliğe hızlı biçimde taşır. II. metinde koku, ışık ve bellek sözcükleri ayrıntılı ve düşünceli bir hatırlama ritmi kurar. Doğru seçenek biçimsel kanıtı doğrudan anlatım etkisiyle ilişkilendirir.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrenci iki metinde cümle ritmi ve duyusal ayrıntıları saptayıp bunların tempo ve atmosfer üzerindeki etkisini karşılaştırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0168","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2af55a0644030b702b099426e791ebfbb498262b48fd6685c8fd41c07b0d0e9a","reviewDecisionSha256":"4f1087dfde44a1751a1582d644752bfea494d582674de6c618a56313228d10f5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2af55a0644030b702b099426e791ebfbb498262b48fd6685c8fd41c07b0d0e9a","reviewedHash":"sha256:2af55a0644030b702b099426e791ebfbb498262b48fd6685c8fd41c07b0d0e9a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4f1087dfde44a1751a1582d644752bfea494d582674de6c618a56313228d10f5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q168","contentProjectionSha256":"2af55a0644030b702b099426e791ebfbb498262b48fd6685c8fd41c07b0d0e9a","reviewDecisionSha256":"4f1087dfde44a1751a1582d644752bfea494d582674de6c618a56313228d10f5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q169","familyId":"tr-g09-tde-qf-034","familyFocus":"evidence_based_comparison","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci “Dönüş Bileti” adlı hikâye ile “Eski Peron” adlı anıyı okumadan önce ikisinin de yalnızca bir yolculuğu anlatacağını tahmin eder. Okuma sonunda hikâyede kullanılmamış bir biletin iki kardeşin barışmasını başlatan olay olduğu; anıda ise peronun anlatıcıya ailesinin geçmişteki taşınmasını hatırlattığı anlaşılır. Öğrencinin en doğru karşılaştırması hangisidir?","choices":["İlk tahmin kısmen doğrulanmıştır: iki metinde de yolculukla ilgili unsurlar vardır; ancak hikâyede bilet olay örgüsünü ve barışmayı başlatırken anıda peron kişisel geçmişi hatırlatan bir bellek odağıdır.","Tahmin bütünüyle yanlıştır; çünkü aynı nesne farklı anlam taşıyorsa yolculukla hiçbir ilişki kalmaz.","Bilet ve peron bulunduğu için iki metin aynı türe ve aynı yazılma amacına sahiptir.","Hikâyedeki bilet gerçek bir nesne olduğundan metin belgedir; anıdaki peron simgesel olduğundan anı kurmacadır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; ilk tahminde bulunan ortak yolculuk unsurunu korur, fakat iki metindeki işlev ve amaç farkını kanıtla açıklar.","Ya hep ya hiç tahmin hatası vardır: tahminin bir bölümü doğrulanıp anlamı okuma sonrasında ayrıntılandırılabilir.","Ortak nesneden tür eşitliği çıkarma hatası vardır: aynı anlam alanı, metinlerin yapı ve amaçlarının aynı olduğunu göstermez.","Nesne gerçekliği-tür karıştırması vardır: gerçek nesne kurmacada bulunabilir, simgesel kullanım da anıyı kurmacaya dönüştürmez."],"explanation":"Başlıklar yolculukla ilgili bir başlangıç tahminini desteklemiştir; bu ortaklık okuma sonunda bütünüyle kaybolmaz. Ancak hikâyedeki bilet, kardeşlerin barışmasına yol açan kurmaca bir olay unsurudur. Anıdaki peron ise anlatıcının kişisel geçmişini çağıran bir hatırlama mekânıdır. Doğru seçenek hem tahmini hem son bulguları aynı ölçütlerle karşılaştırır.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; öğrenci okuma öncesi tahminin hangi bölümünün korunduğunu, hangi bölümünün tür, yapı ve işlev kanıtlarıyla yeniden yorumlandığını belirlemelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0169","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"20f7e9e493daf6fea07b06300c456cfe0ca6dd2961d4454c625e45c589c47200","reviewDecisionSha256":"9e9af9e78e312623ac5e8c46e5ad0a1cd7221c23d128b912eda667f5b4302f6a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:20f7e9e493daf6fea07b06300c456cfe0ca6dd2961d4454c625e45c589c47200","reviewedHash":"sha256:20f7e9e493daf6fea07b06300c456cfe0ca6dd2961d4454c625e45c589c47200","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9e9af9e78e312623ac5e8c46e5ad0a1cd7221c23d128b912eda667f5b4302f6a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q169","contentProjectionSha256":"20f7e9e493daf6fea07b06300c456cfe0ca6dd2961d4454c625e45c589c47200","reviewDecisionSha256":"9e9af9e78e312623ac5e8c46e5ad0a1cd7221c23d128b912eda667f5b4302f6a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q170","familyId":"tr-g09-tde-qf-034","familyFocus":"evidence_based_comparison","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n016","noteKey":"tr.g09.tde.n016","objective":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectiveTitleExact":"“Anlam Arayışı” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"I. hikâye: “Apartmanda elektrik kesilince komşularından uzak duran Nisan, mumları paylaşmak için kapıları çaldı. Sabah asansörün yanında ilk kez bütün komşuların adlarının yazılı olduğu bir liste vardı.”\nII. anı: “Çocukluğumda bir kış akşamı elektrik kesilmişti. Annemle üst kattaki komşuya çıktığımızı, koridorda mumların gölgelerini izlediğimizi hatırlıyorum. Yıllar geçtikçe o karanlığı olduğundan daha sıcak anımsıyor olabilirim.” Bu metinleri amaç, gerçeklik, yapı ve anlatım bakımından en kapsamlı ve kanıta dayalı karşılaştıran seçenek hangisidir?","choices":["İki olay da yaşanabilir olduğu için metinlerin ikisi de güvenilir belgedir ve anlatıcı bakışı önemli değildir.","Her iki metin kesintiyi komşuluk bağını görünür kılmak için kullanır; I. metin Nisan’ın uzak duruştan iletişime geçişini kurmaca bir olay ve sonuç düzeniyle yapılandırır, II. metin kişisel bir anıyı birinci kişiyle aktarır ve belleğin geçmişi değiştirebileceğini açıkça kabul eder.","I. metnin amacı elektrik tasarrufu, II. metnin amacı mum güvenliğidir; çünkü ikisinde de kesinti vardır.","I. metin gerçekçi olduğu için anıdır; II. metin anlatıcı belleğinden kuşku duyduğu için hikâyedir."],"correct":1,"distractorWhy":["Yaşanabilirlik-belge ve bakış açısını yok sayma hataları vardır: mümkün olaylar doğrulanmış kayıt sayılmaz, anlatıcı konumu anlamı etkiler.","Doğru seçenektir; ortak temayı belirlerken kurmaca değişim yapısını, anının kişisel deneyim iddiasını ve belleğe ilişkin öz değerlendirmeyi ayrı kanıtlarla karşılaştırır.","Yüzeysel ortaklık hatası vardır: kesinti ayrıntısından metinlerde bulunmayan öğretici amaçlar uydurulmuştur.","Gerçekçilik-tür ve bellek kuşkusu-kurgu karıştırmaları vardır: gerçekçi olay hikâye olabilir, belleğin sınırını kabul etmek de anıyı hikâyeye dönüştürmez."],"explanation":"İki metinde de elektrik kesintisi komşularla temasın ortaya çıkmasını sağlar. I. metin, Nisan’ın başlangıç tutumu, kapıları çalma kararı ve sabahki listeyle karakter değişimini kurmaca bir olay örgüsünde kurar. II. metin “hatırlıyorum” diyerek kişisel deneyim iddiası taşır ve son cümlede belleğin geçmişi sıcaklaştırabileceğini açıkça sorgular. Doğru seçenek dört ölçütü metin kanıtlarıyla birlikte ele alır.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; öğrenci iki metni aynı anda ortak tema, yazılma amacı, gerçeklik iddiası, olay yapısı, anlatıcı bakışı ve bellek güvenilirliği açısından çok ölçütlü olarak karşılaştırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0170","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"09ed240934a7df7246f060bde5e4176f705194ec86d139fc0b5ba14efed4045d","reviewDecisionSha256":"868994d5ccc2ebd9d824f67fbace6ef62a7eae8d95855802853512caf5c93b58","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:09ed240934a7df7246f060bde5e4176f705194ec86d139fc0b5ba14efed4045d","reviewedHash":"sha256:09ed240934a7df7246f060bde5e4176f705194ec86d139fc0b5ba14efed4045d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:868994d5ccc2ebd9d824f67fbace6ef62a7eae8d95855802853512caf5c93b58; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q170","contentProjectionSha256":"09ed240934a7df7246f060bde5e4176f705194ec86d139fc0b5ba14efed4045d","reviewDecisionSha256":"868994d5ccc2ebd9d824f67fbace6ef62a7eae8d95855802853512caf5c93b58","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q171","familyId":"tr-g09-tde-qf-035","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, okuduğu hikâyedeki karakter hakkında hazırlıklı konuşma yapacaktır. Aşağıdakilerden hangisi açık ve yönetilebilir bir konuşma amacıdır?","choices":["Karakter hakkında konuşmak","Hikâyedeki bütün olayları anlatmak","Dinleyicilere, karakterin haritasını kaybettikten sonra yardım istemeyi öğrenmesinin onu nasıl değiştirdiğini iki olay kanıtıyla göstermek","Sunumda renkli görseller kullanmak"],"correct":2,"distractorWhy":["Belirsiz amaç hatası vardır: karakterin hangi yönünün, hangi etki için ele alınacağı belirtilmemiştir.","Kapsam taşması hatası vardır: bütün olayları aktarmak karakter yorumunu ve süre yönetimini gölgeler.","Doğru seçenektir; dinleyicide oluşturulacak anlayışı, incelenecek değişimi ve kullanılacak kanıt sayısını açıkça sınırlar.","Araç-amaç karıştırması vardır: görsel kullanmak sunum tekniğidir, konuşmanın ana amacı değildir."],"explanation":"Yönetilebilir konuşma amacı, içerik sınırını ve dinleyicide oluşturulacak anlayışı gösterir. Doğru seçenek karakter değişiminin belirli bir dönüm noktasına odaklanır ve iki olay kanıtı kullanacağını söyler. Böylece konuşmacı neyi seçip neyi dışarıda bırakacağını bilir.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenci genel konu, ayrıntı yığını ve sunum aracından farklı olarak sınırlandırılmış konuşma amacını tanır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0171","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"aace17895e43ef3bf7f9d6bee09570554812cd7a98d8981f9c74f2e7a52ffe84","reviewDecisionSha256":"55cc9ac9c61e184f6b954b1c3b8e9a9664f65e8d44d892b927d539d371a17493","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:aace17895e43ef3bf7f9d6bee09570554812cd7a98d8981f9c74f2e7a52ffe84","reviewedHash":"sha256:aace17895e43ef3bf7f9d6bee09570554812cd7a98d8981f9c74f2e7a52ffe84","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:55cc9ac9c61e184f6b954b1c3b8e9a9664f65e8d44d892b927d539d371a17493; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q171","contentProjectionSha256":"aace17895e43ef3bf7f9d6bee09570554812cd7a98d8981f9c74f2e7a52ffe84","reviewDecisionSha256":"55cc9ac9c61e184f6b954b1c3b8e9a9664f65e8d44d892b927d539d371a17493","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q172","familyId":"tr-g09-tde-qf-035","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"İki dakikalık bir sunumda, hikâyedeki bir karakter ile okul takım kaptanını “karar verme” bakımından karşılaştıracak öğrenci, metni okumamış bir sınıfa konuşacaktır. En uygun yöntem hangisidir?","choices":["Sunumun ilk doksan saniyesinde hikâyeyi ayrıntılı biçimde özetleyip kalan sürede kısa bir kişisel görüş söylemek","Hikâyeden uzun bir paragrafı slayta yazıp dinleyicilere sessizce okutmak","İki kişiyi dış görünüş ve sevilen renkler gibi karar vermeyle ilgisiz özelliklerle karşılaştırmak","Hikâyenin gerekli bağlamını bir-iki cümleyle vermek; iki kişi için “bilgi toplama, karar süresi ve sorumluluğu üstlenme” ölçütlerini kullanmak; her ölçüte bir kanıt ayırıp kısa bir sonuçla bitirmek"],"correct":3,"distractorWhy":["Süre dağılımı hatası vardır: ayrıntılı özet, asıl karşılaştırma ve yorum için yeterli zaman bırakmaz.","Görseli konuşma metnine dönüştürme hatası vardır: uzun paragraf dinleyicinin dikkatini konuşmacıdan uzaklaştırır.","Ölçüt-ilgi uyumsuzluğu vardır: dış görünüş ve renk tercihleri karar verme amacına hizmet etmez.","Doğru seçenektir; hedef kitleye gerekli bağlamı verir, aynı ölçütlerle karşılaştırır ve iki dakikalık süreyi kanıtlarla dengeler."],"explanation":"Dinleyiciler metni okumadığı için kısa bir olay bağlamı gereklidir; ancak süre iki dakika olduğundan uzun özet yapılamaz. Karşılaştırmanın geçerli olması için karakter ve takım kaptanı aynı ölçütlerle ele alınmalıdır. Doğru seçenek bağlam, ortak ölçüt, kanıt ve sonuç bölümlerini süreye uygun biçimde düzenler.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrenci hedef kitlenin bilgi düzeyiyle kısa süreyi birlikte dikkate alarak aynı ölçütlü karşılaştırma stratejisini seçer.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0172","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"756762a74743a9be6b7197b0b0f94042a58e0e6976f67d99c2e8c966844a0f0d","reviewDecisionSha256":"cf49e7b56b0d351bfd1173fad3ddc0738df46e42918c1c1283f00d019325701a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:756762a74743a9be6b7197b0b0f94042a58e0e6976f67d99c2e8c966844a0f0d","reviewedHash":"sha256:756762a74743a9be6b7197b0b0f94042a58e0e6976f67d99c2e8c966844a0f0d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:cf49e7b56b0d351bfd1173fad3ddc0738df46e42918c1c1283f00d019325701a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q172","contentProjectionSha256":"756762a74743a9be6b7197b0b0f94042a58e0e6976f67d99c2e8c966844a0f0d","reviewDecisionSha256":"cf49e7b56b0d351bfd1173fad3ddc0738df46e42918c1c1283f00d019325701a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q173","familyId":"tr-g09-tde-qf-035","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Dört kişilik bir grup, bir hikâye karakterini günlük yaşamdan bir öğrenci profiliyle yeniden yorumlayan sunum hazırlayacaktır. Hangi görev planı, parçaların ortak ana düşünce çevresinde birleşmesini en iyi sağlar?","choices":["Bir öğrenci metin kanıtlarını seçer, biri günlük yaşam profilini aynı ölçütlerle kurar, biri anahtar sözcüklü görseli hazırlar, biri süre ve geçişleri izler; grup sonunda ortak tez üzerinden birlikte prova yapar.","Her öğrenci karakterin istediği bir özelliği hakkında bağımsız konuşma yazar; sunum günü metinler rastgele sıraya konur.","Bir öğrenci bütün içeriği hazırlar; diğerleri yalnız renk ve yazı tipi seçer.","Hikâye dört sayfa grubuna ayrılır; herkes kendi sayfasını özetler ve karşılaştırma yapılmaz."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; araştırma, ortak ölçüt, görsel, süre ve geçiş görevlerini ayırırken ortak tez ve prova ile ürünleri yeniden bütünleştirir.","Parçalı sunum hatası vardır: bağımsız konular ve rastgele sıra ortak ana düşünce ile geçiş kurulmasını engeller.","Dengesiz görev dağılımı hatası vardır: içerik sorumluluğu paylaşılmadığı için grup çalışması ve bütünleştirme zayıflar.","Özet-karşılaştırma karıştırması vardır: sayfa özetleri, karakteri günlük yaşam profiliyle aynı ölçütlerde yorumlama amacını karşılamaz."],"explanation":"Grup sunumunda görevlerin ayrılması kadar sonuçların ortak amaçta birleştirilmesi de gerekir. Doğru seçenek her görevi sunumun ana işlevlerinden biriyle eşleştirir ve ortak tez üzerinden prova öngörür. Böylece metin kanıtı, karşılaştırma, görsel ve geçişler tek bir konuşma akışına dönüşür.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrenci iş bölümü ile ürün bütünlüğünü aynı anda gözeten planı, bağımsız ve yalnız dekoratif görev dağılımlarından ayırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0173","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1e787f410a89a9a8a7ab213999c81c8d1aa5b7cf61688821255c658787276448","reviewDecisionSha256":"4d539158ae9176644ba5d63b816436fb6c1da759bf86ae9f82f129468fec347f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1e787f410a89a9a8a7ab213999c81c8d1aa5b7cf61688821255c658787276448","reviewedHash":"sha256:1e787f410a89a9a8a7ab213999c81c8d1aa5b7cf61688821255c658787276448","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4d539158ae9176644ba5d63b816436fb6c1da759bf86ae9f82f129468fec347f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q173","contentProjectionSha256":"1e787f410a89a9a8a7ab213999c81c8d1aa5b7cf61688821255c658787276448","reviewDecisionSha256":"4d539158ae9176644ba5d63b816436fb6c1da759bf86ae9f82f129468fec347f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q174","familyId":"tr-g09-tde-qf-035","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir grup, karakterin güvensizlikten iş birliğine geçişini anlatan üç dakikalık sunumun provasını yapar. Prova dört dakika yirmi saniye sürer; slaytlarda uzun paragraflar vardır; iki konuşmacı aynı olayı tekrar eder; bir öğrenci unutunca metni baştan okumaya başlar. En uygun düzeltme planı hangisidir?","choices":["Yalnız sonuç bölümünü çıkarmak ve kalan metni daha hızlı okumak","“İlk durum–dönüm noktası–son durum” stratejisini korumak; her konuşmacıya farklı bir kanıt vermek; slaytları anahtar sözcüklere indirmek; geçiş ve hatırlatma sözcüklerini belirlemek; süre tutarak yeniden prova yapmak","Her slayta tam konuşma metnini ve daha fazla görsel eklemek","Zaman kazanmak için amacı karakter değişiminden olay özetine çevirmek"],"correct":1,"distractorWhy":["Tek belirtiyi düzeltme hatası vardır: sonuç bölümünü silmek tekrar, görsel bağımlılığı ve unutma sorunlarını çözmez; hızlı okuma akıcılığı da bozabilir.","Doğru seçenektir; ana stratejiyi korurken tekrar, süre, görsel bağımlılığı, geçiş ve unutma engellerinin her biri için somut çözüm üretir.","Sorunu büyütme hatası vardır: tam metin ve ek görseller konuşmacının slayta bağımlılığını ve süre aşımını artırır.","Amaçtan kaçma hatası vardır: süreç engellerini çözmek yerine başlangıçtaki anlamlı konuşma amacı terk edilmektedir."],"explanation":"Sunumun amacı karakter değişimini göstermektir; bu nedenle üç aşamalı strateji korunmalıdır. Sorunlar ayrı ayrı çözülmelidir: tekrarlanan kanıtlar paylaştırılır, uzun slaytlar anahtar sözcüklere çevrilir, unutma için geçiş ve hatırlatma sözcükleri belirlenir, süre yeniden ölçülür. Doğru seçenek amacı değiştirmeden konuşma ilişkisini sürdürülebilir hâle getirir.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; öğrenci tek provadaki dört farklı engeli teşhis edip ana amacı ve stratejiyi bozmadan çok parçalı bir düzeltme planı seçmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0174","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a0666c92047f7a86763d1d73be5f6b867a4bcbe19aaddb64ac208bdd57f35883","reviewDecisionSha256":"adc6004b7ef4db7ccfff82a0ada61e2e7f5f0ef181df41b20bf46ba57515706e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a0666c92047f7a86763d1d73be5f6b867a4bcbe19aaddb64ac208bdd57f35883","reviewedHash":"sha256:a0666c92047f7a86763d1d73be5f6b867a4bcbe19aaddb64ac208bdd57f35883","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:adc6004b7ef4db7ccfff82a0ada61e2e7f5f0ef181df41b20bf46ba57515706e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q174","contentProjectionSha256":"a0666c92047f7a86763d1d73be5f6b867a4bcbe19aaddb64ac208bdd57f35883","reviewDecisionSha256":"adc6004b7ef4db7ccfff82a0ada61e2e7f5f0ef181df41b20bf46ba57515706e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q175","familyId":"tr-g09-tde-qf-035","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir hikâyede Lale, ekipteki riski fark ettiği hâlde ilk olayda susar ve hata büyür; ikinci olayda gözlemlerini zamanında paylaşarak yeni bir sorunu önler. Sınıf hikâyeyi okumuştur. Üç dakikalık bir grup sunumunda Lale, “sessizliğin dikkatli gözlem mi yoksa sorumluluktan kaçınma mı olduğu” açısından yeniden yorumlanacaktır. Hangi plan konuşma sürecini en iyi yönetir?","choices":["Lale’nin davranışından genel bir ahlak dersi çıkarılır; metin kanıtı verilmeden çok sayıda görsel gösterilir.","Hikâye baştan sona kronolojik olarak yeniden anlatılır; son bölümde dinleyicilere görüşleri sorulur.","Amaç, dikkatli gözlem ile kaçınmayı ayırıp Lale’nin karar değişimini göstermek olarak belirlenir; sınıf metni bildiği için bağlam kısa tutulur; iki olay “bilgi, paylaşma zamanı ve sorumluluk sonucu” ölçütleriyle karşılaştırılır; bir okul kurulu örneğiyle aynı ölçütlerde ilişki kurulur; görevler kanıt, karşılaştırma, görsel ve süre olarak dağıtılır; olası süre aşımı için ikincil ayrıntılar önceden belirlenir ve anahtar sözcüklü görselle prova yapılır.","Doğal görünmesi için hiçbir plan yapılmaz; her konuşmacı sunum sırasında aklına gelen örnekleri söyler."],"correct":2,"distractorWhy":["Kanıtsız genelleme ve görsel gösterisine dönüşme hataları vardır: karakterin iki farklı kararı metin kanıtlarıyla çözümlenmez.","Özetin amacı gölgelemesi hatası vardır: sınıf metni zaten bildiği için uzun olay aktarımı yorum ve karşılaştırma süresini tüketir.","Doğru seçenektir; amaç, hedef kitle, ortak ölçüt, metin kanıtı, günlük yaşam bağlantısı, görev yönetimi, engel planı, görsel ve prova tek bir süreçte bütünleştirilmiştir.","Hazırlıksızlık-akıcılık yanılgısı vardır: plansız doğaçlama, üç dakikalık grup sunumunda tekrar, kopukluk ve süre aşımı riskini artırır."],"explanation":"Sunumun merkezinde Lale’nin iki olayda aynı bilgiyi farklı zamanda paylaşmasının sorumluluk sonuçları vardır. Doğru seçenek bu değişimi ortak ölçütlerle karşılaştırır, metni bilen hedef kitleye gereksiz özet yüklemez ve günlük yaşam örneğini de aynı ölçütlere bağlar. Ayrıca görev paylaşımı, süre aşımı için önlem, anahtar sözcüklü görsel ve prova ile konuşma sürecinin hem seçim hem ilişkiyi sürdürme basamaklarını yönetir.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; öğrenci karmaşık bir sunum durumunda amaç, hedef kitle, kanıt seçimi, aynı ölçütlü transfer, görev dağılımı, engel yönetimi, görsel tasarımı ve provayı tek planda değerlendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0175","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8218db1859d4fc9703f8e1233c8a8e7afbe359156f8f3666ff27d58bed9ea360","reviewDecisionSha256":"d305f100e256bfe9f70801b558762199e2fb04446b90bd48c639af1caec44024","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8218db1859d4fc9703f8e1233c8a8e7afbe359156f8f3666ff27d58bed9ea360","reviewedHash":"sha256:8218db1859d4fc9703f8e1233c8a8e7afbe359156f8f3666ff27d58bed9ea360","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d305f100e256bfe9f70801b558762199e2fb04446b90bd48c639af1caec44024; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q175","contentProjectionSha256":"8218db1859d4fc9703f8e1233c8a8e7afbe359156f8f3666ff27d58bed9ea360","reviewDecisionSha256":"d305f100e256bfe9f70801b558762199e2fb04446b90bd48c639af1caec44024","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q176","familyId":"tr-g09-tde-qf-036","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":176,"end":180,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":1,"question":"Zeynep, sınıf arkadaşlarının okumadığı bir hikâyedeki Ali karakterini iki dakikada tanıtacaktır. Amacı, Ali’nin başkasından yardım istemeyi öğrenmesinin onu nasıl değiştirdiğini göstermektir. Hazırlığa başlarken aşağıdaki işlemlerden hangisini önce yapması konuşma sürecini en doğru biçimde yönetir?","choices":["Hikâyedeki bütün olayları kronolojik olarak uzun uzun not etmek","Slayta karakterle ilgili mümkün olduğunca çok alıntı yerleştirmek","Yalnız sonuç cümlesini ezberleyip diğer bölümleri doğaçlamaya bırakmak","Hedef kitlenin metni bilmediğini gözeterek kısa bağlamı, süreyi ve değişimi gösterecek kanıtları belirlemek"],"correct":3,"distractorWhy":["Kapsam yönetimi hatasıdır; bütün olayları toplamak iki dakikalık sunumun ana düşüncesini gölgeler.","Görsel bağımlılığı oluşturur; çok sayıda alıntı konuşma amacını ve dinleyiciyle ilişkiyi yönetmez.","Hazırlıklı konuşmayı doğaçlamaya indirger; yöntem, kanıt ve süre planı kurulmadığı için akış güvenceye alınmaz.","Doğru seçenektir; amaç, hedef kitle, süre ve seçilmiş kanıtlar birlikte belirlenerek konuşmanın çerçevesi kurulur."],"explanation":"Metni bilmeyen dinleyici için kısa bağlam gerekir; iki dakikalık süre de yalnız değişimi kanıtlayan ayrıntıların seçilmesini zorunlu kılar. Doğru seçenek bu iki sınırlılığı konuşma amacıyla birlikte yönetir.","difficultyReason":"Öğrenci, amaç, hedef kitle ve süre arasındaki doğrudan ilişkiyi tek bir başlangıç kararında tanımalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0176","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"41407215622d04499c42cdcde1a4fa653744b245d84ba6107a690c3bef236627","reviewDecisionSha256":"64c372bda4a253923046b264748b6dd7bbbd96ed039cf6c80a19834fc8f2f978","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:41407215622d04499c42cdcde1a4fa653744b245d84ba6107a690c3bef236627","reviewedHash":"sha256:41407215622d04499c42cdcde1a4fa653744b245d84ba6107a690c3bef236627","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:64c372bda4a253923046b264748b6dd7bbbd96ed039cf6c80a19834fc8f2f978; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q176","contentProjectionSha256":"41407215622d04499c42cdcde1a4fa653744b245d84ba6107a690c3bef236627","reviewDecisionSha256":"64c372bda4a253923046b264748b6dd7bbbd96ed039cf6c80a19834fc8f2f978","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q177","familyId":"tr-g09-tde-qf-036","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":176,"end":180,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":2,"question":"Üç kişilik bir grup, hikâyedeki kararsız bir karakteri okul kulübünde görev alan bir öğrenci profiliyle karşılaştıracaktır. İlk provada iki konuşmacı aynı örneği tekrar etmiş, sunum üç dakika yerine üç dakika kırk saniye sürmüştür. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi sorunu en işlevsel biçimde giderir?","choices":["Her kanıtı tek bir konuşmacıya vermek, tekrarları çıkarmak, bölümler arasında geçiş kurmak ve süreyi yeniden ölçmek","İçeriği değiştirmeden bütün konuşmacıların daha hızlı konuşmasını istemek","Her konuşmacının karşılaştırmadan önce hikâyenin tamamını ayrı ayrı özetlemesini sağlamak","Karşılaştırmayı kaldırıp ekrana hikâyenin uzun bir özetini yansıtmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; görev paylaşımı, bütünleştirme, tekrarların giderilmesi ve süre provası aynı anda düzenlenir.","Hızlandırma yanılgısıdır; gereksiz tekrarları koruyup telaffuz ve anlaşılırlığı zayıflatır.","Görev çakışmasını artırır; her üyenin aynı özeti vermesi süre aşımını ve parçalanmayı büyütür.","Stratejiyi terk etme hatasıdır; ortak ölçütlü karşılaştırmanın yerine konuşmayı taşıyan metin ağırlıklı bir görsel koyar."],"explanation":"Sorun yalnız süre değildir; aynı kanıtın tekrarlanması ve bölümler arasında bağ kurulmaması grup sunumunun bütünlüğünü bozmaktadır. Doğru seçenek hem görevleri ayrıştırır hem ortak ana düşünceyi geçişlerle korur.","difficultyReason":"Öğrenci, provada görülen tekrar, süre ve bütünlük sorunlarını tek bir görev yönetimi düzenlemesiyle çözmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0177","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"874b0cd894da51ecb2fa1fd3011bd3d596970b43b80d1061eba6185420f632c2","reviewDecisionSha256":"b4bf8b86034033320edb5463fda5a52c907d1b51e6a3f258d9f44d90523fe2c0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:874b0cd894da51ecb2fa1fd3011bd3d596970b43b80d1061eba6185420f632c2","reviewedHash":"sha256:874b0cd894da51ecb2fa1fd3011bd3d596970b43b80d1061eba6185420f632c2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b4bf8b86034033320edb5463fda5a52c907d1b51e6a3f258d9f44d90523fe2c0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q177","contentProjectionSha256":"874b0cd894da51ecb2fa1fd3011bd3d596970b43b80d1061eba6185420f632c2","reviewDecisionSha256":"b4bf8b86034033320edb5463fda5a52c907d1b51e6a3f258d9f44d90523fe2c0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q178","familyId":"tr-g09-tde-qf-036","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":176,"end":180,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":3,"question":"Mert, başlangıçta apartmandaki yaşlı komşusunun yardım isteğini görmezden gelen; asansör bozulunca yaşanan güçlüğü fark edip daha sonra komşular arasında yardım düzeni kuran bir karakteri sunacaktır. Konuşmasının amacı karakterin kaçınmadan sorumluluğa geçişini açıklamaktır. Hangi içerik sırası bu amaca en uygun stratejidir?","choices":["Karakterin dış görünüşü → yaşadığı bütün olaylar → konuşmacının en sevdiği sahne","Yardım isteğini görmezden gelmesi → güçlüğün sonuçlarını fark etmesi → yardım düzenini kurması","Yardım düzenini kurması → sorumluluğun sözlük anlamı → karakterin çocukluğuna ilişkin varsayım","Komşunun özellikleri → apartmanın fiziksel betimlemesi → karakterin adının çağrışımı"],"correct":1,"distractorWhy":["Ana düşünceden sapma hatasıdır; görünüş ve bütün olaylar değişim çizgisini kanıtlamaz.","Doğru seçenektir; ilk tutum, dönüm noktası ve yeni davranış sırası karakter değişimini doğrudan görünür kılar.","Kronoloji ve kanıt hatasıdır; sonucu başa alır, metinde verilmeyen çocukluk varsayımıyla kaynak zincirini aşar.","İlgisiz ayrıntı hatasıdır; mekân ve ad çağrışımı sorumluluk değişimini açıklayan davranış kanıtlarının yerini tutmaz."],"explanation":"Amaç, karakterin davranış değişimini göstermektir. Doğru seçenek başlangıçtaki kaçınma, değişimi başlatan fark ediş ve sorumluluk alan son davranış nedensel-kronolojik bir çizgide verilir.","difficultyReason":"Öğrenci, bir karakter değişimini kanıtlayan üç olayı başlangıç, dönüm noktası ve sonuç işlevlerine göre sıralamalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0178","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a5a3ad2110f292dc85b0bd973ed2dc67846fb1e17db67e8acd8f23e1b4471c12","reviewDecisionSha256":"ee261846a699562b3cb5864cdfd5f88d4c8c0e7c6f0e4a777db707cd7fa576c8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a5a3ad2110f292dc85b0bd973ed2dc67846fb1e17db67e8acd8f23e1b4471c12","reviewedHash":"sha256:a5a3ad2110f292dc85b0bd973ed2dc67846fb1e17db67e8acd8f23e1b4471c12","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ee261846a699562b3cb5864cdfd5f88d4c8c0e7c6f0e4a777db707cd7fa576c8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q178","contentProjectionSha256":"a5a3ad2110f292dc85b0bd973ed2dc67846fb1e17db67e8acd8f23e1b4471c12","reviewDecisionSha256":"ee261846a699562b3cb5864cdfd5f88d4c8c0e7c6f0e4a777db707cd7fa576c8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q179","familyId":"tr-g09-tde-qf-036","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":176,"end":180,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":4,"question":"Aysu’nun iki dakikalık sunumunda dinleyiciler hikâyeyi daha önce okumuştur. Amacı, karakterin zor bir durumda verdiği kararı değerlendirmektir. Taslağında bir dakikalık olay özeti, beş uzun alıntı, üç genel sıfat ve dekoratif bir afiş vardır; ayrıca süre provası yapmamıştır. Taslağı amaca uygun hâle getiren en kapsamlı düzenleme hangisidir?","choices":["Alıntı sayısını artırmak ve değerlendirme cümlesini sonuçtan çıkarmak","Olay özetini koruyup daha hızlı konuşmak, afişteki renkleri çoğaltmak","Özeti tek cümlelik bağlama indirmek, kararı açıklayan iki ya da üç kanıt seçmek, görseli anahtar sözcüklerle sınırlamak ve süreyi prova etmek","Karakter değerlendirmesini kaldırıp dinleyicilerden olayların sırasını tahmin etmelerini istemek"],"correct":2,"distractorWhy":["Kanıt yığma hatasıdır; daha çok alıntı süreyi aşar ve sonuçtaki ana yargıyı zayıflatır.","Hız ve süsleme yanılgısıdır; gereksiz özeti korur, görselin içerik ilişkisini kurmaz.","Doğru seçenektir; hedef kitlenin bilgisi, amaç, kanıt seçimi, görsel işlevi ve süre provası birlikte düzenlenir.","Amaç değiştirme hatasıdır; karar değerlendirmesini olay sıralama etkinliğine dönüştürür."],"explanation":"Dinleyiciler metni bildiği için uzun özet gerekli değildir. Kararın değerlendirilmesi, seçilmiş davranış kanıtları ve açık sonuç yargısıyla yapılmalı; görsel yalnız ilişkiyi göstermeli, prova da iki dakikalık sınırı doğrulamalıdır.","difficultyReason":"Öğrenci, aynı taslaktaki hedef kitle, kanıt, görsel, ana düşünce ve süre kusurlarını birlikte teşhis edip önceliklendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0179","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"af19e35824d31eb206b9e04601c43dbb3c998f606770adfd18ab0cf351456395","reviewDecisionSha256":"173acad09cdd170e015756e6b9ee59a59070fe6b531e159efde5b727be9d56c8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:af19e35824d31eb206b9e04601c43dbb3c998f606770adfd18ab0cf351456395","reviewedHash":"sha256:af19e35824d31eb206b9e04601c43dbb3c998f606770adfd18ab0cf351456395","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:173acad09cdd170e015756e6b9ee59a59070fe6b531e159efde5b727be9d56c8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q179","contentProjectionSha256":"af19e35824d31eb206b9e04601c43dbb3c998f606770adfd18ab0cf351456395","reviewDecisionSha256":"173acad09cdd170e015756e6b9ee59a59070fe6b531e159efde5b727be9d56c8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q180","familyId":"tr-g09-tde-qf-036","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n017","noteKey":"tr.g09.tde.n017","objective":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":176,"end":180,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":5,"question":"Dört kişilik bir grup, bir hikâye karakteriyle bir tiyatro karakterini “karar süresi, bilgi toplama ve sorumluluk alma” ölçütleriyle karşılaştıracaktır. Sunumdan hemen önce bir konuşmacı gelememiş, projeksiyon da çalışmamıştır. Grup hangi uygulamayla seçtiği stratejiyi ve konuşma ilişkisini en iyi biçimde sürdürür?","choices":["Sunumu erteleyip hazırlanan bütün içeriği geçersiz saymak","Her üyenin kendi bölümünü ölçütleri gözetmeden doğaçlama anlatmasına izin vermek","Eksik bölümü tam metinden okumak ve kaybedilen zamanı telafi etmek için süre sınırını aşmak","Ortak anahtar sözcük planından yararlanarak eksik bölümü ölçütlere göre paylaştırmak, görseldeki ilişkileri sözlü olarak açıklamak, geçişleri ve süreyi korumak"],"correct":3,"distractorWhy":["Uyarlama yapmama hatasıdır; önceden seçilen amaç ve strateji kullanılabilecekken bütün süreci iptal eder.","Strateji çözülmesi hatasıdır; ortak ölçütler terk edildiğinde grup parçaları aynı ana düşünce çevresinde birleşmez.","Metne ve süre ihlaline bağımlıdır; akıcı ilişkiyi zedeler ve iki sınırlılığı yeni bir sorunla karşılar.","Doğru seçenektir; beklenmedik engellere karşın ortak ölçütler, görev paylaşımı, geçişler ve süre korunur."],"explanation":"Doğru seçenek grubun karşılaştırma stratejisi değiştirilmez; yalnız görevler yeniden dağıtılır ve görseldeki üç ölçüt sözlü olarak görünür kılınır. Böylece teknik ve personel engeli, ana düşünce ile süre bozulmadan aşılır.","difficultyReason":"Öğrenci, iki eş zamanlı engel altında amaç, ortak ölçüt, görev dağılımı, geçiş ve süreyi koruyan uyarlamayı seçmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0180","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3471376eb6ba07d9e6c7aa4d4b1d4e22240b7ab3978c0192f7e633f4074ae4b4","reviewDecisionSha256":"6a8293c2bec99cd1b1d18b3da0a4f3fced9a9182a7eca7765a22c2010d9eb843","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3471376eb6ba07d9e6c7aa4d4b1d4e22240b7ab3978c0192f7e633f4074ae4b4","reviewedHash":"sha256:3471376eb6ba07d9e6c7aa4d4b1d4e22240b7ab3978c0192f7e633f4074ae4b4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6a8293c2bec99cd1b1d18b3da0a4f3fced9a9182a7eca7765a22c2010d9eb843; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q180","contentProjectionSha256":"3471376eb6ba07d9e6c7aa4d4b1d4e22240b7ab3978c0192f7e633f4074ae4b4","reviewDecisionSha256":"6a8293c2bec99cd1b1d18b3da0a4f3fced9a9182a7eca7765a22c2010d9eb843","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q181","familyId":"tr-g09-tde-qf-037","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":181,"end":185,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":1,"question":"Aşağıdaki çalışmalardan hangisi konuşma içeriği oluştururken “karşılaştırır” süreç bileşenine doğrudan örnektir?","choices":["İki karakteri eleştiri karşısındaki tutumları bakımından inceleyip benzerlik ve farklılıklarını belirlemek","Bir karakteri davranış değişimine göre devingen olarak sınıflandırmak","Dinleyicilerin metni bilmediğini düşünerek girişte kısa bağlam vermek","Karakter değişimini üç kutulu bir görselle göstermek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; iki kişi aynı ölçütle incelenerek benzerlik ve farklar belirlenmektedir.","Süreç karıştırma hatasıdır; bu işlem karşılaştırma değil, kanıta dayalı sınıflandırmadır.","Süreç karıştırma hatasıdır; hedef kitlenin ihtiyacını öngörme “tahmin eder” bileşenidir.","Süreç karıştırma hatasıdır; ilişkiyi görselleştirme “görsel ögeleri kullanır” bileşenine girer."],"explanation":"Karşılaştırma, iki kişiye ortak bir ölçüt uygulamayı gerektirir. Doğru seçenek ölçüt “eleştiri karşısındaki tutum”dur ve iki karakter bu ölçüte göre karşılaştırılmaktadır.","difficultyReason":"Öğrenci, dokuz süreç bileşeni arasından ortak ölçütle iki kişiyi inceleyen eylemi ayırt etmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0181","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4e816817e29e1ff22f5c7310b669f1ff1424cbe42f7aef970060bb01bd8f640f","reviewDecisionSha256":"25642b595b44471132fc38336a11b3815071353c8b6607d6fd76091a6927e121","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4e816817e29e1ff22f5c7310b669f1ff1424cbe42f7aef970060bb01bd8f640f","reviewedHash":"sha256:4e816817e29e1ff22f5c7310b669f1ff1424cbe42f7aef970060bb01bd8f640f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:25642b595b44471132fc38336a11b3815071353c8b6607d6fd76091a6927e121; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q181","contentProjectionSha256":"4e816817e29e1ff22f5c7310b669f1ff1424cbe42f7aef970060bb01bd8f640f","reviewDecisionSha256":"25642b595b44471132fc38336a11b3815071353c8b6607d6fd76091a6927e121","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q182","familyId":"tr-g09-tde-qf-037","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":181,"end":185,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":2,"question":"Ön bilgiyle metin kanıtının ilişkisini doğru kuran çalışma aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Karakterin adını duyunca onun devingen olduğuna karar vermek","Devingen karakter kavramını hatırlayıp karakterin başlangıç ve sondaki davranışlarını inceleyerek sınıflandırmayı bu kanıtlara dayandırmak","Ders notundaki devingen karakter tanımını konuşmaya aynen aktarıp bunu karakterin değiştiğinin kanıtı saymak","Hikâyedeki davranışları incelemek yerine benzer bir film karakterinin özelliklerini kullanmak"],"correct":1,"distractorWhy":["Kanıtsız çağrışım hatasıdır; karakter adı davranış değişimini göstermez.","Doğru seçenektir; ön bilgi hangi kanıtın aranacağını yönlendirir, sınıflandırma ise metindeki davranışlara dayanır.","Tanımı kanıt sanma hatasıdır; kavram açıklaması, belirli karakterin değişimini göstermeye yetmez.","Kaynak yerine benzerlik koyma hatasıdır; başka bir karakter, incelenen hikâye karakterinin metin kanıtının yerine geçemez."],"explanation":"Ön bilgi, “devingenlik için başlangıç ve sonuç davranışlarına bakmalıyım” yönlendirmesini sağlar. Doğru seçenek hükmü ön bilgiden değil, bu yönlendirmeyle bulunan metin kanıtından çıkarır.","difficultyReason":"Öğrenci, ön bilginin araştırmayı yönlendirmesiyle ön bilginin doğrudan kanıt yerine kullanılmasını birbirinden ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0182","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"43cc817e25134f028e01c5cbe360aab28f1ddbe360d489c126ac6f53a73c7442","reviewDecisionSha256":"729aaa625919775d2f137d6d7f43d9fdb9f984ded378a2527c4f806eb5e0ad31","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:43cc817e25134f028e01c5cbe360aab28f1ddbe360d489c126ac6f53a73c7442","reviewedHash":"sha256:43cc817e25134f028e01c5cbe360aab28f1ddbe360d489c126ac6f53a73c7442","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:729aaa625919775d2f137d6d7f43d9fdb9f984ded378a2527c4f806eb5e0ad31; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q182","contentProjectionSha256":"43cc817e25134f028e01c5cbe360aab28f1ddbe360d489c126ac6f53a73c7442","reviewDecisionSha256":"729aaa625919775d2f137d6d7f43d9fdb9f984ded378a2527c4f806eb5e0ad31","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q183","familyId":"tr-g09-tde-qf-037","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":181,"end":185,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":3,"question":"Bir öğrenci, dinleyicilerin hikâyeyi okumadığını düşünerek girişte olay bağlamını iki cümleyle vermeyi, gelişmede karşılaştırma ölçütlerini kısaca açıklamayı planlamıştır. Bu çalışma ağırlıklı olarak hangi süreç bileşenini gösterir?","choices":["Sınıflandırır","Sesle anlam oluşturur","Tahmin eder","Görsel ögeleri kullanır"],"correct":2,"distractorWhy":["Sınıflandırma hatasıdır; öğrenci karakteri bir kategoriye yerleştirmemektedir.","Ses planı hatasıdır; vurgu, durak, telaffuz veya beden dili kararı verilmemiştir.","Doğru seçenektir; hedef kitlenin bilgi ihtiyacı öngörülerek bölümlerin açıklama düzeyi tasarlanmaktadır.","Görsel süreç hatasıdır; herhangi bir görselin işlevi ya da yapısı belirlenmemiştir."],"explanation":"Öğrenci, dinleyicinin metni bilip bilmediğini öngörmekte ve giriş-gelişme düzenini bu öngörüye göre kurmaktadır. Bu, “tahmin eder” bileşeninin temel işlevidir.","difficultyReason":"Öğrenci, hedef kitle öngörüsünün içerik düzenine etkisini sınıflandırma, ses ve görsel kararlarından ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0183","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"28a41ad7da50527c1f05356331054edc7e86e9faddf65c58c427f8f25f3f5164","reviewDecisionSha256":"26f2752e5bcc6aef2d53462dd4f358b216245bae3c302c17e05df58e28bfaea0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:28a41ad7da50527c1f05356331054edc7e86e9faddf65c58c427f8f25f3f5164","reviewedHash":"sha256:28a41ad7da50527c1f05356331054edc7e86e9faddf65c58c427f8f25f3f5164","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:26f2752e5bcc6aef2d53462dd4f358b216245bae3c302c17e05df58e28bfaea0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q183","contentProjectionSha256":"28a41ad7da50527c1f05356331054edc7e86e9faddf65c58c427f8f25f3f5164","reviewDecisionSha256":"26f2752e5bcc6aef2d53462dd4f358b216245bae3c302c17e05df58e28bfaea0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q184","familyId":"tr-g09-tde-qf-037","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":181,"end":185,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":4,"question":"Bir konuşma taslağında metinden alınan cümleler aynen sıralanmış; giriş, gelişme ve sonuç aynı açıklama tonuyla yazılmış; görselde de konuşmanın tamamı yer almıştır. Hangi düzeltme “yeniden ifade eder”, “tepki verir” ve “görsel ögeleri kullanır” bileşenlerini birlikte karşılar?","choices":["Alıntılardaki bazı sözcükleri eş anlamlılarıyla değiştirip görseli olduğu gibi bırakmak","Görseli kaldırıp konuşmayı plansız biçimde doğaçlamak","Daha fazla alıntı ekleyip yalnız sonuç cümlesini yüksek sesle söylemek","Bilgileri ana düşünceye göre kendi sözleriyle düzenlemek, bölümlere merak uyandırma-açıklama-değerlendirme işlevleri vermek ve tam metin yerine ölçüt tablosu kullanmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Yüzeysel sözcük değiştirme hatasıdır; içerik yeniden yapılandırılmaz, dil işlevleri ve görsel sorunu çözülmez.","Planı ortadan kaldırma hatasıdır; üç bileşeni uygulamak yerine hazırlıklı konuşmayı terk eder.","Alıntı ve ses yüksekliği yanılgısıdır; yeniden ifade, bölüm işlevi ve açıklayıcı görsel kurulmaz.","Doğru seçenektir; bilgi özgün biçimde düzenlenir, her bölümün iletişim işlevi belirlenir ve görsel ilişkiyi görünür kılacak biçimde sadeleştirilir."],"explanation":"Doğru seçenek üç kusura üç ayrı fakat birbiriyle uyumlu çözüm getirir: kopya bilgi kendi sözleriyle yeniden düzenlenir, bölümlerin dil işlevleri ayrıştırılır ve metin yığını ortak ölçütleri gösteren görsele dönüştürülür.","difficultyReason":"Öğrenci, tek taslaktaki üç farklı süreç kusurunu doğru bileşenlerle eşleştirip bütünleşik bir revizyon seçmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0184","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"714284d92fc7184909d67b849405fd476f68537976203b97022a814e5f03b61e","reviewDecisionSha256":"71ca3037fd917c78aa87063e9d0a4d78e961950e08ba72c061ca747728752000","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:714284d92fc7184909d67b849405fd476f68537976203b97022a814e5f03b61e","reviewedHash":"sha256:714284d92fc7184909d67b849405fd476f68537976203b97022a814e5f03b61e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:71ca3037fd917c78aa87063e9d0a4d78e961950e08ba72c061ca747728752000; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q184","contentProjectionSha256":"714284d92fc7184909d67b849405fd476f68537976203b97022a814e5f03b61e","reviewDecisionSha256":"71ca3037fd917c78aa87063e9d0a4d78e961950e08ba72c061ca747728752000","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q185","familyId":"tr-g09-tde-qf-037","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":181,"end":185,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":5,"question":"Bir öğrenci karakterini seçmiş, hedef kitlenin ihtiyacını belirlemiş, iki kişiyi ortak ölçütlerle karşılaştırmış ve sınıflandırmalarını metin kanıtıyla gerekçelendirmiştir. İçerik taslağını tamamlamak için bundan sonra hangi sıra süreç bileşenlerinin düzenini en doğru biçimde sürdürür?","choices":["Bilgileri yeniden ifade etme → bölümlerin dil işlevlerini belirleme → ses ve beden dili planlama → görselin işlevini seçme → taslağı sunup geri bildirimi değerlendirme","Görseli seçme → sınıflandırmayı kaldırma → bütün bilgileri aynen okuma → sonuç cümlesini yazma","Taslağı sunma → hedef kitleyi tahmin etme → ön bilgileri hatırlama → karşılaştırma ölçütü belirleme","Ses tonunu belirleme → metinden daha çok alıntı toplama → görseli konuşma metniyle doldurma → geri bildirimi sorgulamadan uygulama"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; TDE3.2.5’ten TDE3.2.9’a kadar yeniden ifade, dil işlevi, ses, görsel ve sunma aşamaları sırayla ilerler.","Bileşen bozma hatasıdır; kanıtlı sınıflandırmayı kaldırır ve yeniden ifade yerine kopya okumayı seçer.","Sıra tersliği hatasıdır; taslak sunulmadan önce yapılması gereken başlangıç işlemlerini sona bırakır.","İşlevsiz hazırlık hatasıdır; alıntı ve tam metin görseli üretir, geri bildirimi ölçütsüz kabul eder."],"explanation":"İlk dört süreç bileşeni tamamlandıktan sonra nottaki sıra; bilgiyi yeniden ifade etme, dil işlevlerini kurma, sesle anlam planlama, görseli işlevsel kullanma ve taslağı sunup geri bildirimle sonlandırmadır. Bu sıra yalnız Doğru seçenek korunur.","difficultyReason":"Öğrenci, dokuz bileşenin mantıksal ve resmî sırasını verilen tamamlanmış aşamalardan başlayarak yeniden kurmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0185","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e00c0b18ada3f41dde643f33d92e8554c3fcb0cc9658d2c476426cf29b56bf88","reviewDecisionSha256":"3ed9cbb0ceefeb9e96b561566d7dcc24750479670aac88471e2f539355c88acc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e00c0b18ada3f41dde643f33d92e8554c3fcb0cc9658d2c476426cf29b56bf88","reviewedHash":"sha256:e00c0b18ada3f41dde643f33d92e8554c3fcb0cc9658d2c476426cf29b56bf88","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3ed9cbb0ceefeb9e96b561566d7dcc24750479670aac88471e2f539355c88acc; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q185","contentProjectionSha256":"e00c0b18ada3f41dde643f33d92e8554c3fcb0cc9658d2c476426cf29b56bf88","reviewDecisionSha256":"3ed9cbb0ceefeb9e96b561566d7dcc24750479670aac88471e2f539355c88acc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q186","familyId":"tr-g09-tde-qf-038","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":186,"end":190,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":1,"question":"Bir hikâyedeki Ece, arkadaşına yöneltilen suçlamayı hemen kabul etmez; tanıkları dinler ve olay saatini kontrol eder. Karşılaştırılan okul kütüphanesi gönüllüsü de bir anlaşmazlıkta önce ödünç kayıtlarına bakar. Bu iki kişiyi birleştiren ana düşünce aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["En doğru karar, en kısa sürede verilen karardır.","Adil karar, iyi niyetin yanında kanıtı dinleme ve kontrol etme sorumluluğu gerektirir.","Şüphe duyan kişi hiçbir zaman karar vermemelidir.","Aynı ortamda çalışan kişiler mutlaka aynı karakter özelliklerine sahiptir."],"correct":1,"distractorWhy":["Hız genellemesi hatasıdır; iki kişi de karar öncesi bilgi toplamaktadır, hız öne çıkarılmamıştır.","Doğru seçenektir; tanıkları dinleme ve kayıt kontrolü, adil kararın kanıta dayalı sorumluluk gerektirdiğini gösterir.","Aşırı sonuç hatasıdır; kişiler karardan kaçmamakta, kararın dayanağını güçlendirmektedir.","Ortamı karakter nedeni sayma hatasıdır; benzerlik mekândan değil, ortak bilgi kontrolü davranışından doğar."],"explanation":"Ece tanıkları ve zamanı, gönüllü öğrenci ise kayıtları kontrol etmektedir. Ortak özellikleri kararsızlık değil, hüküm vermeden önce kanıt toplama sorumluluğudur; bunu Doğru seçenek ana düşünceye dönüştürür.","difficultyReason":"Öğrenci, iki kısa durumdaki ortak davranış ölçütünü tek ve kapsayıcı bir ana düşünceye dönüştürmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0186","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"be013a4389857ab90462c4cfcf34c2573fe45387b2f529fd337b80a8e501b2ff","reviewDecisionSha256":"055490059c5ed6f6e27c18bb507431acaff7c8a1f498bca55f106ca406bbf3b9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:be013a4389857ab90462c4cfcf34c2573fe45387b2f529fd337b80a8e501b2ff","reviewedHash":"sha256:be013a4389857ab90462c4cfcf34c2573fe45387b2f529fd337b80a8e501b2ff","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:055490059c5ed6f6e27c18bb507431acaff7c8a1f498bca55f106ca406bbf3b9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q186","contentProjectionSha256":"be013a4389857ab90462c4cfcf34c2573fe45387b2f529fd337b80a8e501b2ff","reviewDecisionSha256":"055490059c5ed6f6e27c18bb507431acaff7c8a1f498bca55f106ca406bbf3b9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q187","familyId":"tr-g09-tde-qf-038","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":186,"end":190,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":2,"question":"Hikâyenin merkezindeki Arda, yaptığı hatayı önce saklar. Bir arkadaşının haksız yere suçlandığını görünce gerçeği açıklar ve verdiği zararı gidermek için çalışır. Arda’nın sınıflandırılması hangi seçenekte metin kanıtıyla birlikte doğru verilmiştir?","choices":["Yardımcı ve durağan karakterdir; çünkü hikâyede yalnız bir kez konuşmuştur.","Kötü ve durağan karakterdir; çünkü başlangıçta hatasını saklamıştır.","Ana ve devingen karakterdir; çünkü olayın merkezindedir ve saklama tutumundan sorumluluk almaya geçmiştir.","İyi ve yardımcı karakterdir; çünkü sonunda gerçeği açıklamıştır."],"correct":2,"distractorWhy":["Ölçüt hatasıdır; konuşma sayısı karakterin olay içindeki rolünü veya değişimini tek başına göstermez.","Tek davranışa indirgeme hatasıdır; sonradan gerçekleşen belirgin tutum değişimini yok sayar.","Doğru seçenektir; merkezî rol “ana”, başlangıçtan sona davranış değişimi ise “devingen” sınıflandırmasını kanıtlar.","Rol ve etiketi karıştırma hatasıdır; tek olumlu davranış yardımcı rolü kanıtlamaz ve karakterin bütün sürecini açıklamaz."],"explanation":"Arda olayın merkezindeki kişidir; ayrıca hatayı saklamaktan gerçeği açıklayıp zararı gidermeye yönelir. Bu iki ayrı kanıt, sırasıyla ana ve devingen karakter sınıflandırmasını destekler.","difficultyReason":"Öğrenci, rol ve değişim ölçütlerini ayırarak aynı karakter için iki sınıflandırmayı ayrı kanıtlarla gerekçelendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0187","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4795b7db2316d5afb982a8ec95f78a32f8a9126582307d5c3c9b27b0e2901bf1","reviewDecisionSha256":"2f7cddbe673010441a77a4a13be255520c620e0cf15ef6f445c1c83d80417b77","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4795b7db2316d5afb982a8ec95f78a32f8a9126582307d5c3c9b27b0e2901bf1","reviewedHash":"sha256:4795b7db2316d5afb982a8ec95f78a32f8a9126582307d5c3c9b27b0e2901bf1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2f7cddbe673010441a77a4a13be255520c620e0cf15ef6f445c1c83d80417b77; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q187","contentProjectionSha256":"4795b7db2316d5afb982a8ec95f78a32f8a9126582307d5c3c9b27b0e2901bf1","reviewDecisionSha256":"2f7cddbe673010441a77a4a13be255520c620e0cf15ef6f445c1c83d80417b77","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q188","familyId":"tr-g09-tde-qf-038","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":186,"end":190,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":3,"question":"Bora hızlı karar verir ancak sonuçları yeterince düşünmez; Lale ayrıntıları iyi görür fakat kararını sürekli erteler. Bu iki karakterin özelliklerini estetik ve tutarlı biçimde harmanlayan yeni karakter tasarımı hangisidir?","choices":["Bora’nın saç rengiyle Lale’nin kıyafetlerini taşıyan bir karakter oluşturmak","Bir durumda hiç düşünmeden, başka bir durumda hiçbir zaman karar vermeden davranan bir karakter yazmak","“Hızlı, dikkatli, cesur, sakin” sıfatlarını olayla ilişkilendirmeden art arda sıralamak","Önce üç temel bilgiyi toplayan, ardından karar için kısa bir süre belirleyen ve sonucunun sorumluluğunu üstlenen bir karakter oluşturmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Dış görünüş birleştirme hatasıdır; karar ve davranış özellikleri arasında yeni bir işlevsel ilişki kurmaz.","Çelişkiyi kopyalama hatasıdır; iki zayıflığı dengelemeden yan yana getirir.","Sıfat listesi hatasıdır; yeni karakterin hangi durumda nasıl davranacağını göstermediği için tutarlı içerik oluşturmaz.","Doğru seçenektir; Lale’nin dikkatini Bora’nın eyleme geçme gücüyle ölçülü bir süreçte birleştirir ve sorumluluk sonucunu ekler."],"explanation":"Harmanlama, özellikleri yalnız yan yana koymak değil, yeni bir durumda işlevsel bir davranış düzeni kurmaktır. Doğru seçenek dikkat, süre sınırı ve sorumluluğu tek bir karar sürecinde birleştirir.","difficultyReason":"Öğrenci, yüzeysel özellik toplamıyla davranış düzeyinde tutarlı karakter sentezi arasındaki farkı uygulamalı olarak ayırt etmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0188","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2daee3bdc988a50bf3bc9c6bed473700194f2b1d89ad2e214209a5c26a7cdf70","reviewDecisionSha256":"c4bb99991f9cfcbc7dbfbecd708d10506bc311940cf2feafe2639fe81a318b52","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2daee3bdc988a50bf3bc9c6bed473700194f2b1d89ad2e214209a5c26a7cdf70","reviewedHash":"sha256:2daee3bdc988a50bf3bc9c6bed473700194f2b1d89ad2e214209a5c26a7cdf70","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c4bb99991f9cfcbc7dbfbecd708d10506bc311940cf2feafe2639fe81a318b52; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q188","contentProjectionSha256":"2daee3bdc988a50bf3bc9c6bed473700194f2b1d89ad2e214209a5c26a7cdf70","reviewDecisionSha256":"c4bb99991f9cfcbc7dbfbecd708d10506bc311940cf2feafe2639fe81a318b52","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q189","familyId":"tr-g09-tde-qf-038","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":186,"end":190,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":4,"question":"Üç dakikalık bir sunumda dinleyiciler hikâyeyi okumamıştır. Konuşmacı, hikâye karakteri ile günlük yaşamdan bir öğrenci profilini “dikkat ve eylem dengesi” açısından karşılaştırıp yeni bir karakter tasarlayacaktır. Aşağıdaki planlardan hangisi hedef kitle, ana düşünce, kanıt ve görsel kullanımını birlikte doğru düzenler?","choices":["Girişte bir cümlelik olay bağlamı vermek; gelişmede iki kişiyi aynı ölçütlerle kanıtlı karşılaştırmak ve yeni karakterin davranışını göstermek; sonuçta denge yargısını söylemek; görselde kısa bir ölçüt tablosu kullanmak","Hikâyeyi iki dakika boyunca özetlemek; kalan sürede yeni karakterin adını ve dış görünüşünü açıklamak","İki kişiyi “iyi-kötü” diye kanıtsız etiketlemek; sonuçta dinleyicilerin kendilerinin bir ana düşünce bulmasını istemek","Konuşmanın tam metnini slayta yazmak; karşılaştırma ölçütlerini sözlü olarak belirtmemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; metni bilmeyen kitleye yeterli bağlam verir, ortak ölçüt ve kanıtla ilerler, sentezi ana düşünceye bağlar ve görseli ilişkiyi göstermek için kullanır.","Süre-kapsam hatasıdır; özet ana düşünceyi ve karşılaştırmayı sıkıştırır, yeni karakteri yalnız dış görünüşe indirger.","Kanıtsız sınıflandırma hatasıdır; ortak ölçüt ve açık ana düşünce kurulmaz.","Metin ağırlıklı görsel hatasıdır; görsel konuşmayı tekrar eder, karşılaştırma ilişkisini görünür kılmaz."],"explanation":"Doğru seçenek hedef kitlenin bilmediği bağlamı kısaca kurar, gelişmede aynı ölçütleri ve metin kanıtlarını kullanır, yeni karakteri davranışla somutlaştırır ve sonuçta ana düşünceyi açıklar. Görsel de konuşmanın yerine geçmez.","difficultyReason":"Öğrenci, üç dakikalık bir sunumda hedef kitle, ortak ölçüt, sentez, ana düşünce ve görsel işlevini eş zamanlı dengelemelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0189","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8b47b9c1af8c4807099239584272ddba3d41098a0f75a5d24d3e10b88a3de989","reviewDecisionSha256":"e9a111cdaeabf8d42f9a2a49b8d5c81fe1899fd5589993b7452730e8c7cd0791","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8b47b9c1af8c4807099239584272ddba3d41098a0f75a5d24d3e10b88a3de989","reviewedHash":"sha256:8b47b9c1af8c4807099239584272ddba3d41098a0f75a5d24d3e10b88a3de989","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e9a111cdaeabf8d42f9a2a49b8d5c81fe1899fd5589993b7452730e8c7cd0791; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q189","contentProjectionSha256":"8b47b9c1af8c4807099239584272ddba3d41098a0f75a5d24d3e10b88a3de989","reviewDecisionSha256":"e9a111cdaeabf8d42f9a2a49b8d5c81fe1899fd5589993b7452730e8c7cd0791","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q190","familyId":"tr-g09-tde-qf-038","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n018","noteKey":"tr.g09.tde.n018","objective":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":186,"end":190,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":5,"question":"Bir karakter sunumu için hazırlanan dört taslaktan hangisi TDE3.2’nin içerik oluşturma bileşenlerini en eksiksiz ve tutarlı biçimde uygular?","choices":["Öğrenci, karakter hakkında bildiği her şeyi toplar; iki kişiyi farklı özelliklerle yan yana koyar; sınıflandırmayı sezgisine göre yapar; konuşmanın tamamını slayta yazar.","Öğrenci, ön bilgisini hangi kanıtı arayacağını belirlemek için kullanır; hedef kitlenin ihtiyacını öngörür; iki kişiyi ortak ölçütlerle karşılaştırıp sınıflandırmayı davranış kanıtına dayandırır; bilgiyi kendi sözleriyle ana düşünce çevresinde düzenler; bölümlerin dil işlevini, vurgu planını ve sade görselini belirler; taslağı geri bildirimle sonlandırır.","Öğrenci, önce görseli seçer; karakterleri iyi-kötü diye ayırır; benzerlikleri listeleyip bir ana düşünce belirtmeden sunuma geçer.","Öğrenci, yalnız özgün bir benzetme bulur; metin kanıtı kullanmaz; hedef kitleyi dikkate almadan uzun bir betimleme yapar ve geri bildirimi reddeder."],"correct":1,"distractorWhy":["Ölçütsüz bilgi yığma hatasıdır; ortak karşılaştırma, kanıtlı sınıflandırma, yeniden ifade ve işlevsel görsel kurulmaz.","Doğru seçenektir; ön bilgi, tahmin, karşılaştırma, sınıflandırma, yeniden ifade, dil işlevi, ses, görsel ve geri bildirim aşamalarının tümünü birbirine bağlar.","Sıra ve kanıt hatasıdır; görselle başlar, etiketleri kanıtsız kullanır ve ana düşünceyi oluşturmaz.","Üslubu içerik sanma hatasıdır; benzetme tek başına kanıt, hedef kitle düzeni veya taslak geliştirme sağlamaz."],"explanation":"Doğru seçenek dokuz süreç bileşeninin her biri gözlenebilir bir işlemle temsil edilir ve bütün işlemler aynı ana düşünceye hizmet eder. Diğer taslaklar ortak ölçüt, metin kanıtı, hedef kitle veya geri bildirim gibi temel halkaları eksik bırakır.","difficultyReason":"Öğrenci, uzun bir taslaktaki dokuz süreç bileşenini tek tek doğrulayıp aralarındaki tutarlılığı değerlendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0190","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e5f6d90490dbdcacea5b632e2da00214da46250f0c7365a7beac7501e12a7aa1","reviewDecisionSha256":"7c63e2124ab34de3bca406a1c56ea946e7877ca962231c8a903b563ab35dc258","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e5f6d90490dbdcacea5b632e2da00214da46250f0c7365a7beac7501e12a7aa1","reviewedHash":"sha256:e5f6d90490dbdcacea5b632e2da00214da46250f0c7365a7beac7501e12a7aa1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7c63e2124ab34de3bca406a1c56ea946e7877ca962231c8a903b563ab35dc258; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q190","contentProjectionSha256":"e5f6d90490dbdcacea5b632e2da00214da46250f0c7365a7beac7501e12a7aa1","reviewDecisionSha256":"7c63e2124ab34de3bca406a1c56ea946e7877ca962231c8a903b563ab35dc258","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q191","familyId":"tr-g09-tde-qf-039","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":191,"end":195,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":1,"question":"“Elif ayrıntıları dikkatle inceler; ____ Baran hemen eyleme geçer.” cümlesinde karşıtlık ilişkisini açıkça kurmak için boşluğa hangi ifade getirilmelidir?","choices":["bu nedenle","örneğin","buna karşılık","sonuç olarak"],"correct":2,"distractorWhy":["İlişki türü hatasıdır; “bu nedenle” sebep-sonuç bildirir, iki farklı tutumu karşılaştırmaz.","İlişki türü hatasıdır; “örneğin” örnekleme yapar, karşıt iki davranışı bağlamaz.","Doğru seçenektir; “buna karşılık” Elif’in dikkatli incelemesiyle Baran’ın hızlı eylemini karşıtlık içinde bağlar.","İlişki türü hatasıdır; “sonuç olarak” bir çıkarım veya bitiş bildirir, karşılaştırma kurmaz."],"explanation":"İki cümle parçası birbirinin nedeni ya da örneği değildir; farklı davranış yönlerini karşı karşıya getirir. “Buna karşılık” bu anlam ilişkisini doğru ve bağdaşık biçimde gösterir.","difficultyReason":"Öğrenci, dört bağdaşıklık ögesinin işlevlerini ayırarak verilen iki davranış arasındaki karşıtlığı belirlemelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0191","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5fb22c1f914eec9838e58001e027a468d00136e2451aab2272f618efe4674ac7","reviewDecisionSha256":"851e8874bf6d267b4aa80588cfb15b8b95fee2f2c00dacd0a27d4a1fc5677381","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5fb22c1f914eec9838e58001e027a468d00136e2451aab2272f618efe4674ac7","reviewedHash":"sha256:5fb22c1f914eec9838e58001e027a468d00136e2451aab2272f618efe4674ac7","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:851e8874bf6d267b4aa80588cfb15b8b95fee2f2c00dacd0a27d4a1fc5677381; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q191","contentProjectionSha256":"5fb22c1f914eec9838e58001e027a468d00136e2451aab2272f618efe4674ac7","reviewDecisionSha256":"851e8874bf6d267b4aa80588cfb15b8b95fee2f2c00dacd0a27d4a1fc5677381","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q192","familyId":"tr-g09-tde-qf-039","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":191,"end":195,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":2,"question":"Konuşmanın ana düşüncesi, “dikkatli düşünmek ile kararı sürekli ertelemek aynı şey değildir” yargısıdır. Aşağıdaki girişlerden hangisi hem dikkat çekici hem de konuya bağlıdır?","choices":["Geçen yaz yaptığım yolculukta çok güzel manzaralar görmüştüm.","Bugün size birkaç karakterden söz edeceğim, umarım beğenirsiniz.","Karar vermek insan hayatında önemli bir konudur ve herkes karar verir.","Bir kararı ertelemek her zaman dikkatli olmak mıdır? İki karakterin aynı olay karşısındaki bekleyişi bu soruya farklı cevaplar veriyor."],"correct":3,"distractorWhy":["Konu dışı anı hatasıdır; dikkat çekse bile ana düşünceye geçiş kurmaz.","Genel sunuş hatasıdır; konuya ilişkin bir düşünme odağı veya merak unsuru oluşturmaz.","Aşırı genel giriş hatasıdır; ana düşüncedeki dikkat-erteleme ayrımını görünür kılmaz.","Doğru seçenektir; soruyla merak uyandırır ve hemen karşılaştırılacak temel ayrımı belirtir."],"explanation":"Doğru seçenek soru doğrudan ana düşüncenin kavramsal ayrımını açar; ikinci cümle de konuşmanın iki karakter üzerinden ilerleyeceğini gösterir. Böylece dikkat çekme ile plan arasında bağ kurulur.","difficultyReason":"Öğrenci, yalnız ilgi çekici olan bir başlangıçla ana düşünceyi ve konuşma planını aynı anda hazırlayan başlangıcı ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0192","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6098ea423717e6ca79447162836959a2dd4db59c67ea1e15e01b3eeabc862cd1","reviewDecisionSha256":"180c1785c57b5df9355d4c15b103fff0c7a6297f0039cb7c3926b2fdbbc2316f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6098ea423717e6ca79447162836959a2dd4db59c67ea1e15e01b3eeabc862cd1","reviewedHash":"sha256:6098ea423717e6ca79447162836959a2dd4db59c67ea1e15e01b3eeabc862cd1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:180c1785c57b5df9355d4c15b103fff0c7a6297f0039cb7c3926b2fdbbc2316f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q192","contentProjectionSha256":"6098ea423717e6ca79447162836959a2dd4db59c67ea1e15e01b3eeabc862cd1","reviewDecisionSha256":"180c1785c57b5df9355d4c15b103fff0c7a6297f0039cb7c3926b2fdbbc2316f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q193","familyId":"tr-g09-tde-qf-039","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":191,"end":195,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":3,"question":"Aşağıdaki açık ileti–örtük ileti çiftlerinden hangisi birbiriyle tutarlıdır?","choices":["Açık ileti: “Sorumluluk, yanlışı fark ettikten sonra onu düzeltmek için harekete geçmektir.” Örtük ileti: “Karakter, kapalı kapının anahtarını kendi içinde buldu.”","Açık ileti: “Karakter her durumda cesurca risk alır.” Örtük ileti: “En küçük belirsizlikte geri çekilip başkalarının kararını bekledi.”","Açık ileti: “Karakter başlangıçtan sona hiç değişmedi.” Örtük ileti: “Kabuğunu kırıp ilk kez kendi seçtiği yola çıktı.”","Açık ileti: “Kanıt aramak gereksizdir.” Örtük ileti: “Her ipucunu tartıp kararının dayanağını sağlamlaştırdı.”"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; açık yargı sorumlulukla eylemi bağlar, benzetme de değişimin içeriden gelen fark edişle başladığını sezdirir.","Çelişki hatasıdır; açık ileti sürekli cesaret söylerken örtük davranış geri çekilmeyi gösterir.","Çelişki hatasıdır; açık ileti değişimsizlik iddia ederken örtük benzetme belirgin bir dönüşümü anlatır.","Çelişki hatasıdır; açık ileti kanıtı reddederken örtük ileti kararın ipuçlarıyla güçlendirildiğini söyler."],"explanation":"Doğru seçenek iki ileti aynı değişim çizgisini farklı açıklık düzeylerinde kurar: açık cümle sorumluluğu doğrudan tanımlar, benzetme ise kişinin hatasını kendi fark edişiyle aşmasını sezdirir.","difficultyReason":"Öğrenci, açık yargı ile benzetmenin çağrışımı arasındaki anlam tutarlılığını dört çift üzerinde sınamalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0193","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5bb2736b9cad4cae03fe42fd6a78517f55ae906680fc45658c4e247bd85f816a","reviewDecisionSha256":"023da89628d21fca4eb9ee3b0948d4d1c5f736290f21798eca0c102583fe794c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5bb2736b9cad4cae03fe42fd6a78517f55ae906680fc45658c4e247bd85f816a","reviewedHash":"sha256:5bb2736b9cad4cae03fe42fd6a78517f55ae906680fc45658c4e247bd85f816a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:023da89628d21fca4eb9ee3b0948d4d1c5f736290f21798eca0c102583fe794c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q193","contentProjectionSha256":"5bb2736b9cad4cae03fe42fd6a78517f55ae906680fc45658c4e247bd85f816a","reviewDecisionSha256":"023da89628d21fca4eb9ee3b0948d4d1c5f736290f21798eca0c102583fe794c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q194","familyId":"tr-g09-tde-qf-039","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":191,"end":195,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":4,"question":"“Selin, Duru’ya kararını acele verdiğini söyledi. O, bu yüzden arkadaşlarının güvenini kaybetti.” cümlelerinde “o” zamirinin Duru’yu gösterdiği açıklaştırılmak isteniyor. Hangi düzenleme bağdaşıklık sorununu anlamı değiştirmeden giderir?","choices":["Selin, Duru’ya kararını acele verdiğini söyledi ve o, bu yüzden güvenini kaybetti.","Duru, kararını acele verdiği için arkadaşlarının güvenini kaybetti; Selin de bunu ona açıkça söyledi.","Selin ve Duru karar hakkında konuştu; bu nedenle o güvenini kaybetti.","Karar acele verilmişti; arkadaşları bu yüzden ona artık hiç güvenmedi."],"correct":1,"distractorWhy":["Belirsizliği sürdürme hatasıdır; “o” zamiri yine Selin’i de Duru’yu da gösterebilir.","Doğru seçenektir; Duru adı doğrudan özne yapılır, “bunu” ve “ona” gönderimleri de açık bir önceki bilgiye bağlanır.","Belirsizliği artırma hatasıdır; “o”nun kime gönderildiği hâlâ belli değildir ve neden ilişkisi gevşer.","Anlamı büyütme hatasıdır; “artık hiç güvenmedi” ifadesi özgün cümlede bulunmayan kesin ve kalıcı bir yargı ekler."],"explanation":"Doğru seçenek güven kaybını açıkça Duru’ya bağlar ve Selin’in söylediği şeyin bu durum olduğunu “bunu” zamiriyle belirginleştirir. Böylece gönderim netleşir, özgün neden-sonuç korunur.","difficultyReason":"Öğrenci, zamir belirsizliğini giderirken kişi ilişkisini, neden-sonucu ve yargının kapsamını değiştirmeyen yeniden yazımı seçmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0194","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b1b3cafca71e0c9825b4fff08363d87e0c513f2399af02e5170e6b7f4e9e4faa","reviewDecisionSha256":"39f2e4ef32d9fece0888aeaaa6bfb26f5d2f76120d0018c4e8a0013c7e9af55a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b1b3cafca71e0c9825b4fff08363d87e0c513f2399af02e5170e6b7f4e9e4faa","reviewedHash":"sha256:b1b3cafca71e0c9825b4fff08363d87e0c513f2399af02e5170e6b7f4e9e4faa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:39f2e4ef32d9fece0888aeaaa6bfb26f5d2f76120d0018c4e8a0013c7e9af55a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q194","contentProjectionSha256":"b1b3cafca71e0c9825b4fff08363d87e0c513f2399af02e5170e6b7f4e9e4faa","reviewDecisionSha256":"39f2e4ef32d9fece0888aeaaa6bfb26f5d2f76120d0018c4e8a0013c7e9af55a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q195","familyId":"tr-g09-tde-qf-039","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":191,"end":195,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":5,"question":"Bir öğrenci karakter sunumuna konu dışı bir tatil anısıyla başlamış; karakteri sürekli “çok iyi” diye nitelemiş; “ama bu nedenle” ifadesiyle karşıtlık ve sonuç bağlarını karıştırmış; iki karakter için art arda “o” zamirini kullanmış ve slayttaki tam metni dinleyiciye sırtı dönük biçimde okumuştur. Bu sunuma verilecek en kapsamlı ve ölçütlü geri bildirim hangisidir?","choices":["Yalnız daha yüksek sesle konuşmalı; içerikteki diğer tercihler korunmalıdır.","Daha çok benzetme eklemeli ve slayttaki metni büyütmelidir.","Girişi ana düşünceye bağlamalı; genel sıfatların yerine davranış kanıtı kullanmalı; anlam ilişkisine uygun bağlaç seçmeli; zamir gönderimlerini açıklaştırmalı; slaytı anahtar sözcüklere indirip yüzünü dinleyiciye dönmelidir.","Sunumu kısaltmak için sonuç bölümünü kaldırmalı ve iki karakterin adını hiç anmamalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Tek boyutlu geri bildirim hatasıdır; ses yüksekliği içerik, dil yapısı, bağdaşıklık ve beden dili kusurlarını çözmez.","Süsleme ve metin bağımlılığı hatasıdır; mevcut belirsizlikleri artırır, görseli konuşmanın yerine geçirir.","Doğru seçenektir; plan, düşünceyi geliştirme, söz varlığı, dil yapısı, bağdaşıklık, görsel ve beden dili sorunlarının her birine somut çözüm getirir.","Bütünlüğü bozma hatasıdır; sonucu kaldırır, adları yok ederek zamir belirsizliğini daha da artırır."],"explanation":"Sunumda birden çok kural alanı bozulmuştur. Doğru seçenek her gözlenebilir kusuru ilgili uygulamayla eşleştirir: konuya bağlı giriş, kanıtlı söz varlığı, doğru bağlaç, açık gönderim, işlevsel görsel ve dinleyiciye dönük beden dili.","difficultyReason":"Öğrenci, aynı sunumdaki yedi kural alanına yayılan kusurları ayrı ayrı teşhis edip tek bir bütünleşik geri bildirimde toplamalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0195","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ce7ca1036e95aede0b014e3d0e10a8b408bf8782eb88c6ad75b7e3645e4c45ac","reviewDecisionSha256":"71e0601c4f8c95e4b9f1d5ee63519eac93004d4746ebfc221d1f43667ef50954","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ce7ca1036e95aede0b014e3d0e10a8b408bf8782eb88c6ad75b7e3645e4c45ac","reviewedHash":"sha256:ce7ca1036e95aede0b014e3d0e10a8b408bf8782eb88c6ad75b7e3645e4c45ac","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:71e0601c4f8c95e4b9f1d5ee63519eac93004d4746ebfc221d1f43667ef50954; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q195","contentProjectionSha256":"ce7ca1036e95aede0b014e3d0e10a8b408bf8782eb88c6ad75b7e3645e4c45ac","reviewDecisionSha256":"71e0601c4f8c95e4b9f1d5ee63519eac93004d4746ebfc221d1f43667ef50954","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q196","familyId":"tr-g09-tde-qf-040","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":196,"end":200,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":1,"question":"Konuşmacı, iki karakteri karşılaştıran tabloyu ekrana yansıtmış; sunum boyunca sırtını dinleyiciye dönerek bütün hücreleri okumuş ve tablonun bir bölümünü bedeniyle kapatmıştır. Hangi uygulama konuşma kuralına en uygun düzeltmedir?","choices":["Tablodaki yazıları büyütüp aynı biçimde okumayı sürdürmek","Görseli kaldırıp konuşma sırasında sürekli sınıfta dolaşmak","Dinleyicilerin tabloyu sessizce okumasını bekleyip açıklama yapmamak","Tabloya yalnız kısa sürelerle başvurmak, ölçüt adlarını sözlü olarak açıklamak, yüzünü dinleyiciye dönmek ve görseli kapatmayacak yerde durmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Metin okuma hatasını sürdürür; yazı boyutu göz teması ve görselin işlevi sorununu çözmez.","Aşırı hareket yanılgısıdır; görsel kaldırılırken mekân ve beden dili başka biçimde bozulur.","Etkileşimi kesme hatasıdır; görsel, konuşmacının açıklamasının yerine bırakılır.","Doğru seçenektir; görsel destek olarak kullanılır, göz teması ve mekân yönetimi sözlü iletinin izlenmesini kolaylaştırır."],"explanation":"Doğru seçenek konuşmacıyı yeniden iletişimin merkezine alır; tablo yalnız ortak ölçütleri göstermeye yarar. Dinleyiciye dönük duruş ve görseli kapatmayan konum, beden dili ile mekân kullanımını düzeltir.","difficultyReason":"Öğrenci, görsel okuma, göz teması ve mekân engelini birlikte gideren gözlenebilir davranışı seçmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0196","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"42b81695ab1005142d63dbb51182dde0978e954e6067c34505338bd762bc2196","reviewDecisionSha256":"5302114cd77c9debe401e5b497d853fdd5636782fb607476db9c2d83023da095","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:42b81695ab1005142d63dbb51182dde0978e954e6067c34505338bd762bc2196","reviewedHash":"sha256:42b81695ab1005142d63dbb51182dde0978e954e6067c34505338bd762bc2196","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5302114cd77c9debe401e5b497d853fdd5636782fb607476db9c2d83023da095; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q196","contentProjectionSha256":"42b81695ab1005142d63dbb51182dde0978e954e6067c34505338bd762bc2196","reviewDecisionSha256":"5302114cd77c9debe401e5b497d853fdd5636782fb607476db9c2d83023da095","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q197","familyId":"tr-g09-tde-qf-040","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":196,"end":200,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":2,"question":"Aşağıdaki cümlelerden hangisi neden ve karşıtlık ilişkilerini Türkçe dil yapılarına uygun, açık ve bağdaşık biçimde kurar?","choices":["Nehir kararının sonucunu gördüğü için tutumunu değiştirdi; buna karşılık Kerem aynı uyarıya rağmen davranışını sürdürdü.","Nehir kararının sonucunu gördü ancak bu nedenle tutumunu değiştirdi ve fakat Kerem sürdürdü.","Nehir tutumunu değiştirdi örneğin Kerem aynı davranışı sürdürdüğü için.","Nehir sonuç olarak kararını gördü, buna rağmen çünkü Kerem değişmedi."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; “için” değişimin nedenini, “buna karşılık” iki karakter arasındaki karşıtlığı açıkça gösterir.","Bağlaç yığma hatasıdır; “ancak”, “bu nedenle”, “ve fakat” aynı yapıda çelişkili ve gereksiz kullanılmıştır.","İlişki karışıklığıdır; “örneğin” ve “için” iki karakter arasındaki mantıksal bağı yanlış kurar.","Yapı bozukluğu hatasıdır; sonuç, karşıtlık ve neden işaretleyicileri işlevsiz biçimde art arda getirilmiştir."],"explanation":"Doğru seçenek Nehir’in değişiminin nedeni açıkça verilir; ikinci bölümde Kerem’in aynı uyarıya karşın değişmemesi karşıtlıkla bağlanır. Diğer seçeneklerde bağlaçların işlevleri çatışmaktadır.","difficultyReason":"Öğrenci, tek cümlede iki ayrı anlam ilişkisini doğru bağlaçlarla kuran yapıyı bozuk bağlaç birleşimlerinden ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0197","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"28233766a48b44080622a96ce2398dc3f1b16a6db710a3115956928157389912","reviewDecisionSha256":"225e5b0a2665f37bcc378314bab17e40ecf91dc042fdf9aff1c550c9a527892e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:28233766a48b44080622a96ce2398dc3f1b16a6db710a3115956928157389912","reviewedHash":"sha256:28233766a48b44080622a96ce2398dc3f1b16a6db710a3115956928157389912","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:225e5b0a2665f37bcc378314bab17e40ecf91dc042fdf9aff1c550c9a527892e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q197","contentProjectionSha256":"28233766a48b44080622a96ce2398dc3f1b16a6db710a3115956928157389912","reviewDecisionSha256":"225e5b0a2665f37bcc378314bab17e40ecf91dc042fdf9aff1c550c9a527892e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q198","familyId":"tr-g09-tde-qf-040","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":196,"end":200,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":3,"question":"Aşağıdaki kısa konuşma parçalarından hangisi konuya bağlı giriş, açık ana düşünce, tutarlı örtük ileti ve bağdaşıklığı birlikte sağlar?","choices":["“Bazı kapılar çok güzeldir. Deniz de bir gün bir kapı gördü. Karakterler zaten genellikle değişir.”","“Bir karakterin değiştiğini sözlerinden mi, davranışlarından mı anlarız? Deniz önce hatasını sakladı, daha sonra zararı onarmak için sorumluluk aldı. Bu nedenle değişim, davranışta görünür. Onun bu adımı, karanlık bir odada kendi açtığı pencereye benzer.”","“Deniz sorumluluk aldı fakat bu nedenle hiç değişmedi. O, o sırada ona bunu söyledi ve sonuç olarak belki değişmiştir.”","“Karanlık oda, pencere, anahtar ve yol… Bunların ne anlama geldiğini dinleyici kendisi bulmalıdır; ana düşünceyi söylemeye gerek yoktur.”"],"correct":1,"distractorWhy":["İlgisiz benzetme hatasıdır; kapı imgesi karakterin davranış değişimiyle kurulmamış ve ana düşünce belirsizdir.","Doğru seçenektir; soru ana konuya yöneltir, davranış kanıtı değişimi açıklar, “bu nedenle” bağı kurar ve pencere benzetmesi içsel fark edişi tutarlı biçimde sezdirir.","Çelişki ve gönderim hatasıdır; sorumluluk alma ile “hiç değişmedi” yargısı çatışır, zamirler belirsizdir.","Örtük iletiyi belirsizlik sanma hatasıdır; imgeler kanıta bağlanmaz ve temel yargı bütünüyle dinleyiciye bırakılır."],"explanation":"Doğru seçenek giriş sorusu konuşmanın ölçütünü kurar; “önce/daha sonra” değişim çizgisini, “bu nedenle” sonucu bağlar. Ana düşünce doğrudan söylenir, pencere benzetmesi de bu değişimi destekleyen örtük ileti olarak kalır.","difficultyReason":"Öğrenci, plan, açık-örtük ileti, davranış kanıtı ve bağdaşıklık ölçütlerini aynı kısa metin üzerinde birlikte doğrulamalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0198","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"be713a43a1d401e1792daee439053a4a68ba8b3ccc6ac2d76ab83a7a0cc0a953","reviewDecisionSha256":"5fce0375a24f21b9976d73f1b3eeac3dfe6948117de8b44c8b3fbdc31fa3d8c1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:be713a43a1d401e1792daee439053a4a68ba8b3ccc6ac2d76ab83a7a0cc0a953","reviewedHash":"sha256:be713a43a1d401e1792daee439053a4a68ba8b3ccc6ac2d76ab83a7a0cc0a953","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5fce0375a24f21b9976d73f1b3eeac3dfe6948117de8b44c8b3fbdc31fa3d8c1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q198","contentProjectionSha256":"be713a43a1d401e1792daee439053a4a68ba8b3ccc6ac2d76ab83a7a0cc0a953","reviewDecisionSha256":"5fce0375a24f21b9976d73f1b3eeac3dfe6948117de8b44c8b3fbdc31fa3d8c1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q199","familyId":"tr-g09-tde-qf-040","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":196,"end":200,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":4,"question":"Üç kişilik bir grup sunumunda aynı özellik için biri “dikkat”, biri “tereddüt”, biri “yavaşlık” demiş; iki karakter art arda “o” zamiriyle anılmış; jestler sürekli ve abartılı kullanılmış; sunum üç dakika yerine üç dakika elli saniye sürmüştür. Hangi revizyon konuşmanın dil, bağdaşıklık, beden dili ve süre sorunlarını birlikte çözer?","choices":["Her konuşmacının kendi terimini koruması, zamirleri artırması ve süreyi önemsememesi","Yalnız jestleri azaltmak, metni ve süreyi değiştirmemek","Ortak anahtar kavramları tanımlamak, geçişlerde karakter adlarını kullanmak, yinelenen örnekleri çıkarmak, jestleri anlamlı noktalara sınırlamak ve süreli prova yapmak","Konuşmanın tamamını slayta aktarıp grup üyelerinin sırayla okumasını sağlamak"],"correct":2,"distractorWhy":["Tutarsızlığı koruma hatasıdır; kavram birliği, gönderim açıklığı ve süre yönetimi kurulmaz.","Tek sorunlu alanı düzeltme hatasıdır; dil, zamir ve süre kusurları sürer.","Doğru seçenektir; söz varlığını ortaklaştırır, gönderimleri açıklaştırır, gereksiz içeriği azaltır, beden dilini işlevsel kılar ve süreyi prova ile doğrular.","Görsel bağımlılığı hatasıdır; konuşmayı metin okumaya dönüştürür, göz teması ve doğal akışı zayıflatır."],"explanation":"Doğru seçenek dört gözlenebilir sorunun her birine karşılık verir: ortak terimler söz varlığını, adların kullanılması bağdaşıklığı, ölçülü jestler beden dilini, tekrarların çıkarılması ve prova ise süreyi düzeltir.","difficultyReason":"Öğrenci, birbirini etkileyen dört sunum kusurunu tek tek eşleyip hepsini gideren bütünleşik revizyonu seçmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0199","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"11219ac01f7aea46c39a0a25606a8280d98d6a1dfe0d2546e474aeac83f173d3","reviewDecisionSha256":"be59f1ee658764a78b6a4c71e0110df598bde6937548deeb0f16793aebd3fb7d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:11219ac01f7aea46c39a0a25606a8280d98d6a1dfe0d2546e474aeac83f173d3","reviewedHash":"sha256:11219ac01f7aea46c39a0a25606a8280d98d6a1dfe0d2546e474aeac83f173d3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:be59f1ee658764a78b6a4c71e0110df598bde6937548deeb0f16793aebd3fb7d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q199","contentProjectionSha256":"11219ac01f7aea46c39a0a25606a8280d98d6a1dfe0d2546e474aeac83f173d3","reviewDecisionSha256":"be59f1ee658764a78b6a4c71e0110df598bde6937548deeb0f16793aebd3fb7d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q200","familyId":"tr-g09-tde-qf-040","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n019","noteKey":"tr.g09.tde.n019","objective":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu ana düşünce etrafında detaylandırdığı konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":196,"end":200,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":5,"question":"Bir öğrenci, hikâye karakteriyle günlük yaşamdan bir öğrenci profilini üç dakikada karşılaştıracaktır. Amacı, “sorumluluk yalnız doğruyu bilmek değil, gerektiğinde harekete geçmektir” ana düşüncesini aktarmaktır. Aşağıdaki uygulama planlarından hangisi konuşma kurallarını en eksiksiz biçimde yerine getirir?","choices":["Konu dışı şaşırtıcı bir anıyla başlamak; iki karakteri genel sıfatlarla anlatmak; tam metni slayttan okumak; süre aşılırsa sonucu atlamak","Arka arkaya dört benzetme kullanmak; ana düşünceyi açıkça söylememek; iki karakter için sürekli “o” demek; dinleyici tepkisine göre plansızca uzatmak","Dil bilgisi bakımından kısa cümleler kurmak ancak ortak ölçüt ve davranış kanıtı vermemek; görseli kaldırıp tek bir kişiye bakarak konuşmak","Ana düşünceye bağlı bir soruyla başlamak; iki kişiyi aynı ölçütlerle davranış kanıtı üzerinden karşılaştırmak; açık yargıyı tek bir anlamlı benzetmeyle desteklemek; neden ve karşıtlık bağlarını doğru kurmak; gönderimleri adlarla açıklaştırmak; anahtar sözcüklü görsel kullanıp dinleyiciye dönük, ölçülü jestlerle ve süreli provaya uygun konuşmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Plan ve kanıt hatasıdır; giriş konu dışıdır, sıfatlar davranışın yerini alır, görsel metne dönüşür ve sonuç süre yüzünden feda edilir.","Örtük ileti ve bağdaşıklık hatasıdır; benzetmeler ana düşüncenin yerini alır, zamirler belirsizleşir ve süre yönetimi bırakılır.","Kuralı yalnız cümle kısalığı sanma hatasıdır; kanıt, ortak ölçüt, göz teması ve hedef kitle ilişkisi kurulmaz.","Doğru seçenektir; plan, düşünceyi geliştirme, uygun söz varlığı, açık-örtük ileti, dil yapıları, bağdaşıklık, görsel, beden dili ve süre aynı ana düşünceye hizmet eder."],"explanation":"Doğru seçenek konuşmanın bütün katmanlarını aynı amaç çevresinde birleştirir: ilgili giriş, ortak ölçütlü kanıt, açık ve örtük iletinin dengesi, doğru anlam bağları, açık gönderimler, destekleyici görsel, dinleyiciye dönük beden dili ve doğrulanmış süre.","difficultyReason":"Öğrenci, yedi kural alanı ile tema uygulamasındaki karakter karşılaştırmasını tek bir yürütme planında eksiksiz ve tutarlı biçimde değerlendirmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0200","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"77316fd86245378d596d80a385ff3369d5aa38d9e26bfafe54e08d73e3dc959b","reviewDecisionSha256":"4932b2a0b80547cd35f362f4f2399a2237aa89a5e0c498cbe1f2c6ed86e21aab","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:77316fd86245378d596d80a385ff3369d5aa38d9e26bfafe54e08d73e3dc959b","reviewedHash":"sha256:77316fd86245378d596d80a385ff3369d5aa38d9e26bfafe54e08d73e3dc959b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4932b2a0b80547cd35f362f4f2399a2237aa89a5e0c498cbe1f2c6ed86e21aab; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q200","contentProjectionSha256":"77316fd86245378d596d80a385ff3369d5aa38d9e26bfafe54e08d73e3dc959b","reviewDecisionSha256":"4932b2a0b80547cd35f362f4f2399a2237aa89a5e0c498cbe1f2c6ed86e21aab","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q201","familyId":"tr-g09-tde-qf-041","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":201,"end":205,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, karakter sunumundan sonra yalnızca “Heyecanlandım, bu yüzden sunumum kötüydü.” demiştir. Bu öz değerlendirmeyi kanıta dayalı hâle getiren ifade hangisidir?","choices":["İlk otuz saniyede üç kez plan kartına baktım; bu sırada göz temasım azaldı.","Sesimin güzel olduğunu hissettim, bu nedenle diksiyonum da iyiydi.","Arkadaşlarım sunumu beğendiğine göre değiştirmem gereken bir bölüm yoktur.","Bir sonraki sunumda daha iyi konuşmaya çalışacağım."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; gözlenebilir bir davranışı, belirli bir zaman aralığını ve bunun göz temasına etkisini birlikte gösterir.","Duyguya dayalı genelleme hatası vardır; “güzel hissetmek” ses ve diksiyon için kayıt ya da ölçüt kanıtı değildir.","Çoğunluk onayını kanıt sayma hatası vardır; beğeni, bütün ölçütlerin karşılandığını göstermez.","Belirsiz hedef hatası vardır; hangi davranışın hangi koşulda değiştirileceği belirtilmemiştir."],"explanation":"Kanıta dayalı öz değerlendirme; duygu, düşünce veya genel kanaat yerine kayıtta gözlenebilen davranışa ve bu davranışın konuşmaya etkisine dayanır. İlk seçenekte plan kartına bakma sıklığı ile göz temasındaki azalma somut biçimde ilişkilendirilmiştir.","difficultyReason":"Öğrencinin genel bir öz yargı ile zaman, davranış ve etki içeren gözlenebilir kanıt arasındaki temel farkı ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0201","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1b7c66edf55b0986852f4fbeb3eb632f26a069daf549ae179f51f9f8065f4c11","reviewDecisionSha256":"a45d28a227720f1aab4f63d35883b7de8670bd0aba7d187868514ea3dbb14d49","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1b7c66edf55b0986852f4fbeb3eb632f26a069daf549ae179f51f9f8065f4c11","reviewedHash":"sha256:1b7c66edf55b0986852f4fbeb3eb632f26a069daf549ae179f51f9f8065f4c11","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a45d28a227720f1aab4f63d35883b7de8670bd0aba7d187868514ea3dbb14d49; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q201","contentProjectionSha256":"1b7c66edf55b0986852f4fbeb3eb632f26a069daf549ae179f51f9f8065f4c11","reviewDecisionSha256":"a45d28a227720f1aab4f63d35883b7de8670bd0aba7d187868514ea3dbb14d49","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q202","familyId":"tr-g09-tde-qf-041","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":201,"end":205,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":2,"question":"Bir konuşma kaydını inceleyen öğrenci şu notları almıştır: I. “Sunuma başlarken elim titredi.” II. “Giriş cümlesini unutacağımı düşündüm.” III. “Kaygılandım.” Bu notların sırasıyla davranış, düşünce ve duygu olarak doğru sınıflandırılması hangisidir?","choices":["Duygu – davranış – düşünce","Davranış – düşünce – duygu","Düşünce – duygu – davranış","Davranış – duygu – düşünce"],"correct":1,"distractorWhy":["Kategori yer değiştirme hatası vardır; el titremesi duygu değil gözlenebilir davranıştır, kaygı ise düşünce değil duygudur.","Bu seçenek doğrudur; el titremesi davranış, unutma beklentisi düşünce, kaygı ise duygudur.","Üçlü sınıflandırma bütünüyle kaydırılmıştır; ilk ifade düşünce, ikinci ifade duygu, üçüncü ifade davranış değildir.","İkinci ve üçüncü kategorileri karıştırma hatası vardır; “unutacağımı düşündüm” düşünce, “kaygılandım” duygudur."],"explanation":"El titremesi dışarıdan gözlenebilen bir davranışsal belirtidir. “Unutacağımı düşündüm” zihinsel bir beklentiyi, “kaygılandım” ise yaşanan duyguyu bildirir. Bu nedenle doğru sıra davranış–düşünce–duygudur.","difficultyReason":"Üç yakın kavramı aynı konuşma anına ait cümlelerde ayırmak ve her ifadeyi niteliğine göre doğru kategoriye yerleştirmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0202","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"589d05aed2e6988407e92eda58a4eafb3f911d026eece48f2cd2227d80c8a0f9","reviewDecisionSha256":"abd5add211f90b306335d2162d34f85df44932a6cde89f61bc9d9bec31544e37","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:589d05aed2e6988407e92eda58a4eafb3f911d026eece48f2cd2227d80c8a0f9","reviewedHash":"sha256:589d05aed2e6988407e92eda58a4eafb3f911d026eece48f2cd2227d80c8a0f9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:abd5add211f90b306335d2162d34f85df44932a6cde89f61bc9d9bec31544e37; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q202","contentProjectionSha256":"589d05aed2e6988407e92eda58a4eafb3f911d026eece48f2cd2227d80c8a0f9","reviewDecisionSha256":"abd5add211f90b306335d2162d34f85df44932a6cde89f61bc9d9bec31544e37","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q203","familyId":"tr-g09-tde-qf-041","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":201,"end":205,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":3,"question":"Bir grup sunumu için akranlardan “Bölümler birbirinden kopuktu.” geri bildirimi gelmiştir. Bu yargıyı açık uçlu ve kanıta dayalı biçimde incelemek için sorulması gereken en uygun soru hangisidir?","choices":["Sunumumuz size güzel geldi mi?","Bütün konuşmacılar aynı derecede başarılı mıydı?","Hangi geçişte ortak ana düşünce kayboldu ve bunu hangi ifade size düşündürdü?","Geçişlerin kötü olduğunu siz de kabul ediyor musunuz?"],"correct":2,"distractorWhy":["Beğeni sorusu hatası vardır; “güzel” yargısı geçişin nerede ve hangi kanıtla bozulduğunu açıklatmaz.","İlgisiz ölçüt hatası vardır; bireysel başarı karşılaştırması, bölümler arasındaki bağın kanıtını doğrudan sorgulamaz.","Bu seçenek doğrudur; sorunlu geçişin yerini ve yargıyı destekleyen ifadeyi birlikte istemektedir.","Yönlendirici soru hatası vardır; katılımcıyı önceden belirlenmiş olumsuz yargıyı onaylamaya iter."],"explanation":"Açık uçlu değerlendirme sorusu “evet/hayır” yanıtından fazlasını istemeli ve yorumu somut bir konuşma anına bağlamalıdır. Üçüncü seçenek hem kopuşun yerini hem de bu sonucu doğuran dilsel kanıtı sordurur.","difficultyReason":"Öğrencinin açık uçluluk, ölçütle ilişki ve somut kanıt isteme özelliklerini aynı soru içinde birlikte değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0203","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9df6f4e633a724896704f6244bd668dd8def73c4473de69350f9406b80d52442","reviewDecisionSha256":"8fc41e4186ab8bbbcec71b4b1fc16df93d2195b855fb4981e8c43f32f4f24a70","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9df6f4e633a724896704f6244bd668dd8def73c4473de69350f9406b80d52442","reviewedHash":"sha256:9df6f4e633a724896704f6244bd668dd8def73c4473de69350f9406b80d52442","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8fc41e4186ab8bbbcec71b4b1fc16df93d2195b855fb4981e8c43f32f4f24a70; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q203","contentProjectionSha256":"9df6f4e633a724896704f6244bd668dd8def73c4473de69350f9406b80d52442","reviewDecisionSha256":"8fc41e4186ab8bbbcec71b4b1fc16df93d2195b855fb4981e8c43f32f4f24a70","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q204","familyId":"tr-g09-tde-qf-041","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":201,"end":205,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":4,"question":"Üç dakikalık grup sunumunun kaydında ilk konuşmacı “Karakterin korkusu kararlarını daraltır.” diyerek bitirmiş, ikinci konuşmacı beş saniye sonra “Başarıya ulaşmak için çalışmak gerekir.” cümlesiyle başlamıştır. Süre korunmuş; akranlar geçişin koptuğunu, öğretmen ise girişin etkili olduğunu belirtmiştir. Öğrencilerin geri bildirimlere vereceği en uygun tepki hangisidir?","choices":["Akranların sayısı fazla olduğu için öğretmenin girişle ilgili görüşünü dikkate almamak","Sunum süresi aşılamadığı için geçişle ilgili eleştiriyi geçersiz saymak","Bütün metni baştan yazıp etkili giriş dâhil her bölümü değiştirmek","Kayıttaki konu sıçramasını doğrulayıp ikinci başlangıcı korku–başarı ilişkisine bağlamak, etkili girişi ise korumak"],"correct":3,"distractorWhy":["Kaynakları yarıştırma hatası vardır; akran ve öğretmen geri bildirimleri farklı ölçütlere ilişkin olabilir ve kanıtla birlikte değerlendirilmelidir.","Tek ölçüte indirgeme hatası vardır; sürenin korunması, içerik geçişinin tutarlı olduğu anlamına gelmez.","Aşırı revizyon hatası vardır; kanıtla güçlü bulunan girişin gerekçesiz biçimde değiştirilmesi doğru değildir.","Bu seçenek doğrudur; kayıtla doğrulanan kopuşu hedefli biçimde düzeltirken güçlü yönü korur."],"explanation":"Kayıt, “korku”dan “başarı”ya bağ kurulmadan geçildiğini gösterir; bu nedenle akran geri bildirimi doğrulanır. Öğretmenin etkili bulduğu giriş için olumsuz kanıt yoktur. En uygun tepki, yalnız sorunlu geçişi amaçla uyumlu hâle getirip güçlü girişi sürdürmektir.","difficultyReason":"Birden fazla geri bildirimi aynı anda ele alıp her birini ayrı ölçüt ve kayıt kanıtıyla sınayarak seçici revizyon kararı vermek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0204","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c868a8c9315603e2488124bb71114baaca5bcc7b96dcb66e3158662c0371e270","reviewDecisionSha256":"5cc4c12798ad80303f3d3f99a3f16367a24b5e64dc350db94d18c728058d5947","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c868a8c9315603e2488124bb71114baaca5bcc7b96dcb66e3158662c0371e270","reviewedHash":"sha256:c868a8c9315603e2488124bb71114baaca5bcc7b96dcb66e3158662c0371e270","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5cc4c12798ad80303f3d3f99a3f16367a24b5e64dc350db94d18c728058d5947; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q204","contentProjectionSha256":"c868a8c9315603e2488124bb71114baaca5bcc7b96dcb66e3158662c0371e270","reviewDecisionSha256":"5cc4c12798ad80303f3d3f99a3f16367a24b5e64dc350db94d18c728058d5947","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q205","familyId":"tr-g09-tde-qf-041","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":201,"end":205,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":5,"question":"İki dakikalık karakter sunumunun videosunda süre 2 dakika 18 saniyedir. Öğrenci üç doğru metin kanıtı kullanmış, ikinci kanıttan sonra yedi saniye susmuş, ekrandaki uzun cümleyi okurken göz temasını kesmiş ve sonuçta ana düşünceyi tekrar etmiştir. Akranlar kanıtları güçlü, ekran metnini dikkat dağıtıcı bulmuştur. Bu verilerden çıkarılan en uygun değerlendirme ve yeni hedef hangisidir?","choices":["Metin kanıtlarını korumak; ekrandaki tam cümleyi anahtar sözcüklere dönüştürmek; sonuç tekrarını çıkarmak ve sonraki sunumu 1.55–2.05 aralığında tamamlamak","Sunumun bütünü kötü olduğu için kullanılan üç metin kanıtını da kaldırıp tamamen doğaçlama konuşmak","Akranlar kanıtları beğendiği için süreyi, sessizliği ve göz temasını değerlendirme dışında bırakmak","Yalnız “Daha akıcı olacağım.” hedefini yazıp ekrandaki metni ve sonuç bölümünü değiştirmemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; güçlü içeriği korur, kayıtta görülen akıcılık, göz teması ve süre sorunlarına ölçülebilir çözümler getirir.","Toptan silme hatası vardır; güçlü olduğu kanıtlanan içerik desteğini kaldırmak sorunun kaynağına yönelik değildir.","Olumlu geri bildirimi genelleme hatası vardır; kanıtların güçlü olması diğer ölçütlerdeki sorunları geçersiz kılmaz.","Belirsiz hedef ve revizyonsuzluk hatası vardır; hedef gözlenebilir değildir ve sorunlu unsurlara işlem uygulanmamaktadır."],"explanation":"Veriler, içerik kanıtlarının güçlü; ekran kullanımı, sessiz durak, sonuç tekrarı ve süre yönetiminin geliştirilmesi gerektiğini gösterir. İlk seçenek her bulguyu ayrı bir revizyonla karşılar ve hedefi ölçülebilir süre aralığıyla sınırlar.","difficultyReason":"Öğrencinin çoklu kanıtları güçlü yön ve gelişim alanı olarak ayırması, ardından her sorun için özgül ve ölçülebilir hedef kurması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0205","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9716eb03afe49e713470dd0fed0ae996604e258e3d5ae9a1dc382a9f8432e686","reviewDecisionSha256":"50b4df2174c3e44ca401c2bd1e59f0a369c818d605ccd803ebd5cf3060c1f29f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9716eb03afe49e713470dd0fed0ae996604e258e3d5ae9a1dc382a9f8432e686","reviewedHash":"sha256:9716eb03afe49e713470dd0fed0ae996604e258e3d5ae9a1dc382a9f8432e686","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:50b4df2174c3e44ca401c2bd1e59f0a369c818d605ccd803ebd5cf3060c1f29f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q205","contentProjectionSha256":"9716eb03afe49e713470dd0fed0ae996604e258e3d5ae9a1dc382a9f8432e686","reviewDecisionSha256":"50b4df2174c3e44ca401c2bd1e59f0a369c818d605ccd803ebd5cf3060c1f29f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q206","familyId":"tr-g09-tde-qf-042","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":206,"end":210,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":1,"question":"“Anlam Arayışı” temasındaki bir karakter sunumunda beden dilini değerlendirmek için kullanılabilecek gözlenebilir ölçüt hangisidir?","choices":["Sunum boyunca kendini rahat hissetmek","Ana düşünceyi vurgularken göz teması kurmak ve gereksiz el hareketlerinden kaçınmak","Dinleyicilerin konuşmacıyı sempatik bulması","Beden dilini olabildiğince çok kullanmak"],"correct":1,"distractorWhy":["İç duygu ölçütü hatası vardır; rahatlık tek başına dışarıdan gözlenebilir beden dili davranışı değildir.","Bu seçenek doğrudur; beden dilini belirli konuşma işlevi ve gözlenebilir davranışlarla tanımlar.","Kişisel beğeni hatası vardır; sempatik bulma, beden dilinin ana düşünceyi destekleyip desteklemediğini ölçmez.","Nicelik yanılgısı vardır; hareket sayısının çokluğu, hareketlerin amaca uygun olduğu anlamına gelmez."],"explanation":"İşlevsel ölçüt, beden dilini soyut biçimde “iyi kullanmak” yerine hangi anda ne yapılacağını gösterir. Göz teması ve gereksiz hareketten kaçınma, ana düşünceyi destekleme amacıyla doğrudan gözlenebilir.","difficultyReason":"Geniş bir değerlendirme alanını ölçülebilir, konuşma amacıyla bağlantılı ve dışarıdan gözlenebilir bir davranış ölçütüne dönüştürmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0206","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"02d5d7f0088b6a6338f870ceb756cd824b2a9c468f32283cb75b0ff964748afd","reviewDecisionSha256":"5a0c749649537a372319abf30e423df7e5b4b36c6118734b14e710c21f0cd3dc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:02d5d7f0088b6a6338f870ceb756cd824b2a9c468f32283cb75b0ff964748afd","reviewedHash":"sha256:02d5d7f0088b6a6338f870ceb756cd824b2a9c468f32283cb75b0ff964748afd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5a0c749649537a372319abf30e423df7e5b4b36c6118734b14e710c21f0cd3dc; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q206","contentProjectionSha256":"02d5d7f0088b6a6338f870ceb756cd824b2a9c468f32283cb75b0ff964748afd","reviewDecisionSha256":"5a0c749649537a372319abf30e423df7e5b4b36c6118734b14e710c21f0cd3dc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q207","familyId":"tr-g09-tde-qf-042","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":206,"end":210,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":2,"question":"Yüz yüze yapılan dört dakikalık bir sunum dijital ortamda paylaşılacaktır. Kayıtta yirmi saniyelik beklemeler, küçük yazılı bir slayt, sesi örten müzik ve görüntü izni alınmamış grup üyeleri vardır. Dijital uyarlama için en uygun işlem hangisidir?","choices":["Yüz yüze sunum doğal görünsün diye kaydı hiçbir değişiklik yapmadan yüklemek","Süreyi kısaltmak için ana düşünceyi açıklayan bölümü kesip müziğin sesini artırmak","Görüntü izinlerini almak; gereksiz beklemeleri çıkarmak; slayt yazısını okunur yapmak ve müziği konuşmayı örtmeyecek düzeye getirmek","Yalnız videonun başına renkli bir başlık ekleyip diğer sorunları olduğu gibi bırakmak"],"correct":2,"distractorWhy":["Ortam farkını yok sayma hatası vardır; dijital paylaşım süre, ses, görüntü ve izin kararlarının yeniden değerlendirilmesini gerektirir.","Anlam kaybı ve ses baskılama hatası vardır; ana düşünceyi kesmek içeriği zayıflatır, yüksek müzik anlaşılabilirliği düşürür.","Bu seçenek doğrudur; izin, süre, okunabilirlik ve ses dengesini anlamı koruyarak birlikte düzenler.","Dekoratif çözüm hatası vardır; başlık eklemek işlevsel süre, ses, görüntü ve izin sorunlarını gidermez."],"explanation":"Dijital uyarlama, yüz yüze kaydı yalnız biçimsel olarak süslemek değildir. Üçüncü seçenek hem kişisel görüntü izinlerini gözetir hem de içeriğin anlaşılmasını engelleyen bekleme, küçük yazı ve ses dengesini düzeltir.","difficultyReason":"Dijital ortama geçişte etik izin, içerik bütünlüğü, süre, okunabilirlik ve ses düzeyi gibi birden çok koşulu birlikte denetlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0207","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"10fba07ee20394d78e022890150eb36ee9e02e97d3f540477928572e46400bef","reviewDecisionSha256":"93418f4514bc33c727f604fed61b45862009fecdf1272a2d33218ae4a9337df3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:10fba07ee20394d78e022890150eb36ee9e02e97d3f540477928572e46400bef","reviewedHash":"sha256:10fba07ee20394d78e022890150eb36ee9e02e97d3f540477928572e46400bef","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:93418f4514bc33c727f604fed61b45862009fecdf1272a2d33218ae4a9337df3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q207","contentProjectionSha256":"10fba07ee20394d78e022890150eb36ee9e02e97d3f540477928572e46400bef","reviewDecisionSha256":"93418f4514bc33c727f604fed61b45862009fecdf1272a2d33218ae4a9337df3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q208","familyId":"tr-g09-tde-qf-042","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":206,"end":210,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":3,"question":"Bir karakter karşılaştırması sunumunda iki akran “Karşılaştırma açık.” demiş, bir akran “İkinci örnek ana düşünceyi desteklemiyor.” yorumunu yapmıştır. Kayıt dökümünde ikinci örneğin karakterlerin kararları yerine genel başarı alışkanlıklarını anlattığı, öğretmen notunda da aynı konu sapmasının belirtildiği görülmüştür. Öğrencinin çıkarması gereken sonuç hangisidir?","choices":["İki olumlu görüş bulunduğu için tek olumsuz görüşü sayısal olarak geçersiz kabul etmek","Öğretmenle bir akran aynı şeyi söylediği için bütün sunumu başarısız saymak","Karşılaştırma açık olduğu için konu dışı ikinci örneği değiştirmeden bırakmak","Karşılaştırmanın genel açıklığını korumak, kayıtla doğrulanan ikinci örneği ana düşünceye uygun bir kanıtla değiştirmek"],"correct":3,"distractorWhy":["Çoğunluk oylaması hatası vardır; geri bildirimin doğruluğu kişi sayısıyla değil ölçüt ve kanıtla belirlenir.","Toptan başarısızlık yargısı hatası vardır; yalnız bir bölümdeki sapma bütün güçlü yönleri geçersiz kılmaz.","Ölçütleri birbirine karıştırma hatası vardır; genel açıklık, belirli bir örneğin ana düşünceyle ilgisizliğini ortadan kaldırmaz.","Bu seçenek doğrudur; güçlü bulunan yapıyı korur ve iki bağımsız kanıtla doğrulanan sapmayı hedefli biçimde düzeltir."],"explanation":"Geri bildirimler birbirini dışlamaz: karşılaştırma genel olarak açık olabilir, ancak ikinci örnek yine de ana düşünceden sapabilir. Kayıt dökümü ve öğretmen notu bu sapmayı doğruladığı için yalnız ilgili örnek revize edilmelidir.","difficultyReason":"Birbiriyle görünüşte çelişen geri bildirimleri farklı değerlendirme ölçütlerine ayırıp ortak kanıt üzerinden uzlaştırmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0208","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ac36dc0942828ed696de04775e8922278fed7b018a1a551d9b7a2976f2aab76c","reviewDecisionSha256":"b86e6898f8980091d1c61ba21293837807133af555dd843ccfc193d98d938e19","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ac36dc0942828ed696de04775e8922278fed7b018a1a551d9b7a2976f2aab76c","reviewedHash":"sha256:ac36dc0942828ed696de04775e8922278fed7b018a1a551d9b7a2976f2aab76c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b86e6898f8980091d1c61ba21293837807133af555dd843ccfc193d98d938e19; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q208","contentProjectionSha256":"ac36dc0942828ed696de04775e8922278fed7b018a1a551d9b7a2976f2aab76c","reviewDecisionSha256":"b86e6898f8980091d1c61ba21293837807133af555dd843ccfc193d98d938e19","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q209","familyId":"tr-g09-tde-qf-042","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":206,"end":210,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":4,"question":"Bir sunumdan sonra üç geri bildirim alınmıştır: I. “1.40’ta altı satırlık metni okurken göz temasın kesildi.” Video bunu doğrulamaktadır. II. “Sesin sıkıcıydı.” Yorumda belirli bir an ya da ses özelliği gösterilmemiştir. III. “Ciddi karakter çatışmasını anlatırken mutlaka komik bir anı eklemelisin.” Bu geri bildirimlerin sırasıyla nasıl işlenmesi en uygundur?","choices":["I kanıtla doğrulanan; II ek kanıt gerektiren; III konuşma amacıyla ilişkisi zayıf geri bildirim olarak sınıflandırılmalıdır.","I ek kanıt gerektiren; II kanıtla doğrulanan; III doğrudan uygulanması gereken geri bildirim olarak sınıflandırılmalıdır.","I konuşma amacıyla ilişkisi zayıf; II doğrudan uygulanması gereken; III kanıtla doğrulanan geri bildirim olarak sınıflandırılmalıdır.","Üçü de akran görüşü olduğu için aynı ağırlıkta kabul edilip eksiksiz uygulanmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; birinci yorum video kanıtına, ikinci yorum belirsizliğe, üçüncü yorum ise amaç uyumsuzluğuna göre doğru sınıflandırılmıştır.","Kanıt tersine çevirme hatası vardır; video birinci yorumu doğrular, ikinci yorum ise somut ses göstergesi sunmaz.","Ölçütleri gelişigüzel eşleme hatası vardır; hiçbir sınıflandırma verilen kanıt ve amaç ilişkisini karşılamaz.","Tüm geri bildirimleri eşitleme hatası vardır; yorumlar kanıt gücü ve konuşma amacıyla ilişkileri bakımından ayrıştırılmalıdır."],"explanation":"Birinci geri bildirim zaman damgası ve video ile doğrulanır. İkinci geri bildirim “sıkıcı” yargısını hangi ses özelliğinin doğurduğunu açıklamadığı için ek kanıt ister. Üçüncü öneri, ciddi çatışmayı açıklama amacıyla zorunlu bir ilişki kurmadığından amacı zayıf destekler.","difficultyReason":"Üç farklı geri bildirimi kanıt gücü, açıklık düzeyi ve konuşma amacıyla ilişkisi bakımından ayrı ölçütlerle sınıflandırmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0209","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3aa51c9fa33d4a904c0622b99ba919cfe523a0b43d6736432a7ef46a02f1ec11","reviewDecisionSha256":"dee196cbcbcb650688e738a0c0e39c3dc3e0ebcfde1054bcf6956c74202ad1d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3aa51c9fa33d4a904c0622b99ba919cfe523a0b43d6736432a7ef46a02f1ec11","reviewedHash":"sha256:3aa51c9fa33d4a904c0622b99ba919cfe523a0b43d6736432a7ef46a02f1ec11","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:dee196cbcbcb650688e738a0c0e39c3dc3e0ebcfde1054bcf6956c74202ad1d3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q209","contentProjectionSha256":"3aa51c9fa33d4a904c0622b99ba919cfe523a0b43d6736432a7ef46a02f1ec11","reviewDecisionSha256":"dee196cbcbcb650688e738a0c0e39c3dc3e0ebcfde1054bcf6956c74202ad1d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q210","familyId":"tr-g09-tde-qf-042","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n020","noteKey":"tr.g09.tde.n020","objective":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Konuşmasının içeriğinde kullandığı unsurların konuşmasına olan etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":206,"end":210,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":5,"question":"Dört kişilik bir grup sunumu tam altı dakika sürmüş ve herkes yaklaşık doksan saniye konuşmuştur. Ancak ilk iki konuşmacı aynı örneği toplam kırk saniye yinelemiş, üçüncü konuşmacı ortak “denge” anahtar kavramından “başarı” konusuna geçmiş, son konuşmacı ortak sonucu toparlamıştır. Bir sonraki sunum için en işlevsel grup hedefi hangisidir?","choices":["Herkesin süresini tam doksan saniyeye sabitlemek ve içerik tekrarlarını değerlendirmemek","Tekrarlanan örneği yalnız bir konuşmacıya vermek; üçüncü bölümün girişini “denge” kavramına bağlamak; her bölümün son cümlesini sonraki bölümün anahtar sözcüğüne dönüştürmek","Sonuç bölümü zaten ortak olduğu için onu kaldırıp her konuşmacının kendi bölümünü bağımsız bitirmesini sağlamak","İçerik düzenini değiştirmeden yalnız el hareketleri ve ses yüksekliği üzerine prova yapmak"],"correct":1,"distractorWhy":["Yanlış soruna odaklanma hatası vardır; süre dağılımı zaten dengelidir, asıl sorun tekrar ve kavramsal kopuştur.","Bu seçenek doğrudur; tekrarın görev paylaşımını, konu sapmasının ortak ana düşünceyi ve geçişlerin bütünlüğünü hedefler.","Bütünlüğü zayıflatma hatası vardır; ortak sonuç, grup ürününün toparlayıcı güçlü yönüdür ve kaldırılması gerekmez.","Yüzeysel prova hatası vardır; beden dili çalışması içerikteki tekrar ve kavram kopuşunu çözmez."],"explanation":"Kayıt verilerine göre süre ve sonuç bölümü işlevseldir. Gelişim alanları aynı örneğin tekrarı, üçüncü bölümde anahtar kavramın kaybolması ve geçişlerin açık kurulmamış olmasıdır. İkinci seçenek bu üç sorunu doğrudan ve ölçülebilir biçimde ele alır.","difficultyReason":"Grup sunumundaki süre, görev paylaşımı, kavramsal bütünlük ve geçiş kanıtlarını ayırıp yalnız gerçek sorunlara yönelik ortak hedef tasarlamak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0210","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0baed07883bbc7535b0a4de7595b53bd10e32c9b045fb98ca504c5b342e7a869","reviewDecisionSha256":"ae4532e09c7baafde6e04ea01aea6c8a90d4bf2aac1976a27bfce4c29166337b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0baed07883bbc7535b0a4de7595b53bd10e32c9b045fb98ca504c5b342e7a869","reviewedHash":"sha256:0baed07883bbc7535b0a4de7595b53bd10e32c9b045fb98ca504c5b342e7a869","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ae4532e09c7baafde6e04ea01aea6c8a90d4bf2aac1976a27bfce4c29166337b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q210","contentProjectionSha256":"0baed07883bbc7535b0a4de7595b53bd10e32c9b045fb98ca504c5b342e7a869","reviewDecisionSha256":"ae4532e09c7baafde6e04ea01aea6c8a90d4bf2aac1976a27bfce4c29166337b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q211","familyId":"tr-g09-tde-qf-043","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":211,"end":215,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":1,"question":"Dinlenen bir şiirin teması “yenilenme” olarak belirlenmiştir. Yeni ve özgün bir şiir için en işlevsel yazma amacı hangisidir?","choices":["Dinlenen şiiri aynı dizilişle yeniden yazmak","Güzel ve etkileyici bir şiir ortaya çıkarmak","Değişimin küçük bir sabah ayrıntısıyla başladığını sezdirmek","Kaynak şiirdeki en çarpıcı dizeyi biraz değiştirerek kullanmak"],"correct":2,"distractorWhy":["Yeniden üretim hatası vardır; aynı dizilişi sürdürmek özgün bir yazma yönü kurmaz.","Belirsiz amaç hatası vardır; “güzel ve etkileyici” içerikte neyin nasıl yapılacağını göstermez.","Bu seçenek doğrudur; tema ile ilişkili, özgün ve içerik kararlarını yönlendirecek belirli bir amaç kurar.","Yakın kopyalama hatası vardır; bir dizeyi küçük değişiklikle kullanmak yeni anlatım malzemesi oluşturmaz."],"explanation":"Yazma amacı, şiirle neyin sezdirileceğini veya görünür kılınacağını açıklar. Üçüncü seçenek “yenilenme” temasını korurken yeni bir bakış açısı ve somut içerik yönü belirler.","difficultyReason":"Öğrencinin geniş tema ile özgün, belirli ve metnin sonraki seçimlerini yönlendirebilen yazma amacı arasındaki ilişkiyi kurması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0211","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"66b3daeb02b961da5b1015db437157a39263e0127d825063ee53c54067e4054e","reviewDecisionSha256":"528898d7f7b81a4efabe565109c3801c861603de2f29e1de779033567745086e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:66b3daeb02b961da5b1015db437157a39263e0127d825063ee53c54067e4054e","reviewedHash":"sha256:66b3daeb02b961da5b1015db437157a39263e0127d825063ee53c54067e4054e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:528898d7f7b81a4efabe565109c3801c861603de2f29e1de779033567745086e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q211","contentProjectionSha256":"66b3daeb02b961da5b1015db437157a39263e0127d825063ee53c54067e4054e","reviewDecisionSha256":"528898d7f7b81a4efabe565109c3801c861603de2f29e1de779033567745086e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q212","familyId":"tr-g09-tde-qf-043","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":211,"end":215,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":2,"question":"Bir öğrenci şiiri için “tek bir görüntüden ilerleme” yolunu seçmiş; uygulamada “beş dakika serbest yazma, ardından üç anahtar sözcük belirleme” kararı almıştır. Bu iki kararın doğru adlandırılması hangisidir?","choices":["İkisi de tür seçimidir.","İlki strateji, ikincisi hedef kitledir.","İlki amaç, ikincisi tema seçimidir.","İlki yöntem, ikincisi yöntemi uygulayan stratejidir."],"correct":3,"distractorWhy":["Kavram daraltma hatası vardır; kararlar ürünün şiir türünde olmasını değil çalışma yolunu ve işlemlerini gösterir.","Rol karıştırma hatası vardır; “tek görüntüden ilerleme” genel yol, zamanlı işlemler ise stratejidir; hedef kitle değildir.","Amaç–tema karıştırma hatası vardır; bu ifadeler ne yazma niyetini ne de genel anlam alanını belirtir.","Bu seçenek doğrudur; yöntem genel ilerleme yolunu, strateji ise bu yolun somut ve zamanlanmış uygulamasını tanımlar."],"explanation":"Yöntem, yazma çalışmasının genel yoludur; “tek bir görüntüden ilerleme” bu yolu belirler. Beş dakikalık serbest yazma ve anahtar sözcük seçimi ise yöntemi somutlaştıran uygulanabilir stratejilerdir.","difficultyReason":"Birbirine yakın iki süreç kavramını genel çalışma yolu ile onu gerçekleştiren somut işlem düzeyinde ayırt etmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0212","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f689bf428520b1e00a0e57fc1c81d7d838d6d0f0c9156387543c3351941f66ad","reviewDecisionSha256":"574b9a3ed6b051ce9d755610540996ad4f40f54ed185a516bcd6c10fa57d4b23","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f689bf428520b1e00a0e57fc1c81d7d838d6d0f0c9156387543c3351941f66ad","reviewedHash":"sha256:f689bf428520b1e00a0e57fc1c81d7d838d6d0f0c9156387543c3351941f66ad","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:574b9a3ed6b051ce9d755610540996ad4f40f54ed185a516bcd6c10fa57d4b23; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q212","contentProjectionSha256":"f689bf428520b1e00a0e57fc1c81d7d838d6d0f0c9156387543c3351941f66ad","reviewDecisionSha256":"574b9a3ed6b051ce9d755610540996ad4f40f54ed185a516bcd6c10fa57d4b23","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q213","familyId":"tr-g09-tde-qf-043","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":211,"end":215,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":3,"question":"Bir öğrencinin yeni şiiri için toplam yirmi beş dakikası vardır. Yazma sürecini hazırlık, ilk taslak, bekletme ve düzeltme aşamalarıyla yönetmesini sağlayan en gerçekçi süre planı hangisidir?","choices":["5 dakika çağrışım hazırlığı, 10 dakika ilk taslak, 5 dakika bekletme, 5 dakika düzeltme","25 dakikanın tamamını ilk dizeye uyak arayarak geçirmek","20 dakika kaynak şiiri yeniden okumak, 5 dakikada tek seferde son metni yazmak","5 dakika plan yapmak, kalan sürede hiç gözden geçirmeden olabildiğince çok dize yazmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; süreçte gerekli dört aşamaya gerçekçi ve toplamı yirmi beş dakika olan süre ayırır.","Tek işleme saplanma hatası vardır; uyak arayışı diğer süreç aşamalarını tamamen ortadan kaldırır.","Kaynağa aşırı bağımlılık ve revizyonsuzluk hatası vardır; özgün üretim ve düzeltme için yeterli zaman bırakılmaz.","Ürün miktarını süreç niteliğinin önüne koyma hatası vardır; bekletme ve gözden geçirme yapılmaz."],"explanation":"Yazma sürecini yönetmek, süreyi yalnız teslim anına değil hazırlık, üretim, kısa mesafe alma ve düzeltme aşamalarına dağıtmayı gerektirir. İlk plan bütün aşamaları içerir ve süre toplamı yirmi beş dakikadır.","difficultyReason":"Verilen toplam süre içinde dört farklı yazma aşamasını koruyan, aritmetik olarak tutarlı ve uygulanabilir planı seçmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0213","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4525e16096a1b3d2c3d490c961c236dc82d5011623d72e9954c118f44d411be1","reviewDecisionSha256":"41e557a5c9f8c9a6ae397244fc686b711c1f59ac304322c13b5d0c45a447c5ca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4525e16096a1b3d2c3d490c961c236dc82d5011623d72e9954c118f44d411be1","reviewedHash":"sha256:4525e16096a1b3d2c3d490c961c236dc82d5011623d72e9954c118f44d411be1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:41e557a5c9f8c9a6ae397244fc686b711c1f59ac304322c13b5d0c45a447c5ca; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q213","contentProjectionSha256":"4525e16096a1b3d2c3d490c961c236dc82d5011623d72e9954c118f44d411be1","reviewDecisionSha256":"41e557a5c9f8c9a6ae397244fc686b711c1f59ac304322c13b5d0c45a447c5ca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q214","familyId":"tr-g09-tde-qf-043","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":211,"end":215,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":4,"question":"Tema ve yazma amacı belli olan bir öğrenci, taslağa başlayamamış ve not defterine yalnız “özgürlük, özlem, umut” gibi soyut sözcükler yazmıştır. “Yazamıyorum.” yakınmasını somutlaştıran engel ve en küçük uygulanabilir çözüm hangisidir?","choices":["Tema yanlış seçilmiştir; tamamen farklı bir temaya geçmelidir.","Somut görüntü seçememektedir; bulunduğu ortamdan üç nesne belirleyip her birini amaçla ilişkili bir duyguya bağlamalıdır.","Kaynak şiire yeterince yaklaşamamıştır; onun görüntülerini eş anlamlı sözcüklerle yeniden kurmalıdır.","İlham eksikliği vardır; hiçbir işlem yapmadan uygun anı beklemelidir."],"correct":1,"distractorWhy":["Gereksiz yön değişikliği hatası vardır; tema ve amaçla ilgili bir sorun kanıtlanmamıştır.","Bu seçenek doğrudur; genel yakınmayı “somut görüntü seçememe” olarak adlandırır ve küçük, gözlenebilir bir başlangıç işlemi önerir.","Yakın kopyalama hatası vardır; kaynak görüntüleri eş anlamlılarla yinelemek özgün engel çözümü değildir.","Pasif bekleme hatası vardır; yazma engeli tanımlanıp yönetilebilirken süreç tamamen durdurulmaktadır."],"explanation":"Öğrencinin tema ve amacı vardır; eksik olan, soyut sözcükleri şiirde işlenebilir görüntülere dönüştürmektir. Çevreden üç nesne seçip bunları amaçla ilişkilendirmek, engeli küçük ve uygulanabilir bir adıma böler.","difficultyReason":"Genel başarısızlık ifadesinin altında yatan özgül süreci teşhis etmek ve bu teşhise tam karşılık gelen en küçük müdahaleyi belirlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0214","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"914ce37394423a04ced9b0b36d9ce6328a3bea32b2b111b96b4cb89962c7ee2e","reviewDecisionSha256":"cef9d01c343ff48a247b14fba26701ef477e0b7b357a15ffa5a80265a16f82b2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:914ce37394423a04ced9b0b36d9ce6328a3bea32b2b111b96b4cb89962c7ee2e","reviewedHash":"sha256:914ce37394423a04ced9b0b36d9ce6328a3bea32b2b111b96b4cb89962c7ee2e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:cef9d01c343ff48a247b14fba26701ef477e0b7b357a15ffa5a80265a16f82b2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q214","contentProjectionSha256":"914ce37394423a04ced9b0b36d9ce6328a3bea32b2b111b96b4cb89962c7ee2e","reviewDecisionSha256":"cef9d01c343ff48a247b14fba26701ef477e0b7b357a15ffa5a80265a16f82b2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q215","familyId":"tr-g09-tde-qf-043","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":211,"end":215,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":5,"question":"Dinlenen şiirde “Gece pencereye eğildi, sokak lambası adımı unuttu.” dizeleri geçmektedir. Öğrenci “kalabalık içinde yalnızlık” temasında okul dergisi için şiir yazmayı planlamış; fakat ilk taslağına “Sokak lambası ismimi unuttu.” dizesini almıştır. Süreci amaca uygun ve özgün biçimde sürdürmek için en doğru revizyon hangisidir?","choices":["“İsim” yerine “ad” yazarak kaynak dizeye yeniden dönmek","Kaynak şiirin etkisini korumak için aynı pencere ve sokak lambası görüntülerini farklı sıraya koymak","Temayı koruyup mekânı, bakış açısını ve ilişkiyi değiştirmek; örneğin kalabalık bir durakta duyulmayan anons görüntüsüyle yeni dizeler kurmak ve bu değişikliği plana işlemek","Özgünlük sorunu yaşamamak için yalnızlık temasından vazgeçip ilgisiz bir konu seçmek"],"correct":2,"distractorWhy":["Sözcük düzeyinde geri dönüş hatası vardır; aynı dize yapısını korumak özgün yeniden kurma sağlamaz.","Görüntü dizilişini değiştirme yanılgısı vardır; temel anlatım malzemesi ve ilişki kaynak metne bağlı kalır.","Bu seçenek doğrudur; geniş temayı korurken anlatım malzemesini, bakış açısını ve söz dizimini yeniler; plan–taslak ilişkisini de sürdürür.","Gereksiz tema terk etme hatası vardır; özgünlük için temayı değiştirmek değil anlatım kararlarını yeniden kurmak gerekir."],"explanation":"Kaynak metnin temasından etkilenmek mümkündür; ancak özgün ürün için sözcükleri değiştirmekten fazlası gerekir. Üçüncü seçenek yeni mekân, yeni işitsel görüntü ve farklı ilişki kurarak kaynak dizeyi kopyalamadan aynı geniş anlam alanında ilerler.","difficultyReason":"Tema devamlılığı ile anlatım özgünlüğünü birlikte korumak; sözcük değişikliği, görüntü yeniden sıralama ve gerçek yeniden kurma arasındaki farkı ayırt etmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0215","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eef0626b93ba25281b1997497aa9b7d5783cbd31ba396c13b2b71f401c9b7a5b","reviewDecisionSha256":"f99faf62162c33f883745b1b8ec743dd6d8481dbbfb95ffe02202ccbfb1ef74c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eef0626b93ba25281b1997497aa9b7d5783cbd31ba396c13b2b71f401c9b7a5b","reviewedHash":"sha256:eef0626b93ba25281b1997497aa9b7d5783cbd31ba396c13b2b71f401c9b7a5b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f99faf62162c33f883745b1b8ec743dd6d8481dbbfb95ffe02202ccbfb1ef74c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q215","contentProjectionSha256":"eef0626b93ba25281b1997497aa9b7d5783cbd31ba396c13b2b71f401c9b7a5b","reviewDecisionSha256":"f99faf62162c33f883745b1b8ec743dd6d8481dbbfb95ffe02202ccbfb1ef74c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q216","familyId":"tr-g09-tde-qf-044","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":216,"end":220,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":1,"question":"Dinlenen kısa şiirde yağmurdan sonra açılan bir pencere görüntüsüyle “yenilenme” teması işlenmiştir. Yeni şiir için amaç, hedef kitle ve strateji bakımından birbiriyle en uyumlu plan hangisidir?","choices":["Amaç: kaynak şiiri özetlemek; hedef kitle: sınıf; strateji: aynı görüntüleri açıklayıcı cümlelere çevirmek","Amaç: uzun bir olay anlatmak; hedef kitle: okul dergisi; strateji: on dakikada on bölümlük şiir yazmak","Amaç: yalnız uyak göstermek; hedef kitle: kişisel dosya; strateji: tema ile ilgisiz sözcükleri ses benzerliğine göre sıralamak","Amaç: küçük bir değişimin umudu başlattığını sezdirmek; hedef kitle: sınıf arkadaşları; strateji: “önce/sonra” başlıklı iki sözcük kümesinden kısa dizeler üretmek"],"correct":3,"distractorWhy":["Özetleme ve yakın yeniden üretim hatası vardır; plan yeni şiirin özgün amacını kurmaz.","Tür–süre uyumsuzluğu vardır; on dakikada on bölümlük ürün gerçekçi değildir ve amaç şiirin yoğun anlatımına odaklanmaz.","Araç amaçlaşması hatası vardır; uyak tema ve anlamdan koparılıp tek hedef hâline getirilmiştir.","Bu seçenek doğrudur; tema, özgün amaç, gerçek hedef kitle ve uygulanabilir strateji birbirini destekler."],"explanation":"Uyumlu plan, kaynak temayı kopyalamadan yeni bir amaç belirlemeli ve bu amacı gerçekleştirecek gerçekçi strateji seçmelidir. Dördüncü seçenek “yenilenme”yi küçük değişim üzerinden işler; sınıf sunumuna uygun kısa dizeler için somut bir sözcük çalışması önerir.","difficultyReason":"Tema, amaç, hedef kitle ve stratejinin ayrı ayrı uygun olmasının yanında aynı şiir planında karşılıklı uyumunu denetlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0216","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b5e45b42c8857053883909d5ec94262f4a22750b354014259c45d384a566da28","reviewDecisionSha256":"dae8d653181d56ce6868d5e9114c3c3c594b83def62f1df26fe02c453b2e75e4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b5e45b42c8857053883909d5ec94262f4a22750b354014259c45d384a566da28","reviewedHash":"sha256:b5e45b42c8857053883909d5ec94262f4a22750b354014259c45d384a566da28","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:dae8d653181d56ce6868d5e9114c3c3c594b83def62f1df26fe02c453b2e75e4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q216","contentProjectionSha256":"b5e45b42c8857053883909d5ec94262f4a22750b354014259c45d384a566da28","reviewDecisionSha256":"dae8d653181d56ce6868d5e9114c3c3c594b83def62f1df26fe02c453b2e75e4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q217","familyId":"tr-g09-tde-qf-044","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":216,"end":220,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":2,"question":"Okul dergisinde yayımlanacak kısa bir şiir için öğrencinin on beş dakikası vardır. Hedef kitle ve paylaşım ortamını dikkate alan en uygulanabilir plan hangisidir?","choices":["3 dakika sözcük havuzu, 7 dakika taslak, 5 dakika anlam ve sayfada okunabilir dize düzeni kontrolü","15 dakikanın tamamında şiirin sahnede nasıl seslendirileceğini prova etmek","Çok özel kişi adlarını ve açıklanmayan aile ayrıntılarını doğrudan kullanıp mahremiyeti değerlendirmemek","Dergi için tek sayfaya sığmayacak on iki bölümlük şiiri aynı sürede tamamlamaya çalışmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; kısa süreyi hazırlık, taslak ve dergi ortamına özgü okunabilirlik kontrolü arasında gerçekçi biçimde dağıtır.","Ortam uyumsuzluğu hatası vardır; yalnız sahne provası yapmak basılı sayfadaki şiirin üretim ve düzenleme gereksinimini karşılamaz.","Mahremiyet ihmalidir; kamusal paylaşımda kişisel ayrıntıların uygunluğu ayrıca düşünülmelidir.","Kapsam–süre uyumsuzluğu vardır; ürün boyutu belirlenen süre ve yayın alanıyla gerçekçi değildir."],"explanation":"Okul dergisi için yazma planı, metnin sayfada izlenebilirliğini ve kamusal paylaşımı hesaba katmalıdır. İlk seçenek hem içerik üretimine hem de dize düzeninin okunabilirliğine süre ayırır.","difficultyReason":"Kısıtlı süreyi yazma aşamalarına dağıtırken hedef kitlenin ve basılı paylaşım ortamının özel gereksinimlerini de hesaba katmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0217","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5d8c0eef607df369923d95762a4b3a2a90aa23eb21d5b66ed6f1afe292789dc0","reviewDecisionSha256":"6e061e90eefb5eda6f2b2ce0768a3ed6b5c4762f4e8eb7fed8a9363ed8ea3d00","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5d8c0eef607df369923d95762a4b3a2a90aa23eb21d5b66ed6f1afe292789dc0","reviewedHash":"sha256:5d8c0eef607df369923d95762a4b3a2a90aa23eb21d5b66ed6f1afe292789dc0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6e061e90eefb5eda6f2b2ce0768a3ed6b5c4762f4e8eb7fed8a9363ed8ea3d00; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q217","contentProjectionSha256":"5d8c0eef607df369923d95762a4b3a2a90aa23eb21d5b66ed6f1afe292789dc0","reviewDecisionSha256":"6e061e90eefb5eda6f2b2ce0768a3ed6b5c4762f4e8eb7fed8a9363ed8ea3d00","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q218","familyId":"tr-g09-tde-qf-044","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":216,"end":220,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":3,"question":"Kaynak şiirde şu dizeler vardır: “Sandal ipini çözdü, sis yolu sakladı.” Öğrenci aynı geniş “seçim ve yön arama” temasında özgün bir şiir yazacaktır. Aşağıdaki taslaklardan hangisi temayı yeni görüntü ve ilişkiyle işler?","choices":["Sandal ipini çözdü, sis yolu sakladı.","Eşiğin önünde iki ayak izi vardı; biri içeri, biri sabaha döndü.","Tekne bağını bıraktı, duman yolu gizledi.","Kıyıdaki sandal ipinden ayrıldı, puslu yol görünmez oldu."],"correct":1,"distractorWhy":["Doğrudan kopyalama hatası vardır; kaynak dize hiçbir özgün dönüşüm olmadan yinelenmiştir.","Bu seçenek doğrudur; aynı geniş temayı eşik ve iki ayak izi üzerinden yeni mekân, bakış ve ilişkiyle kurar.","Eş anlamlı sözcükle kopyalama hatası vardır; tekne–sandal, duman–sis değişimi temel görüntü ve cümle ilişkisini yenilemez.","Açıklayıcı yakın yeniden yazım hatası vardır; kaynak olay dizisi yalnız daha düz sözcüklerle tekrar edilmiştir."],"explanation":"Özgünlük, kaynak dizenin sözcüklerini değiştirmekten değil yeni anlatım malzemesi ve ilişki kurmaktan doğar. İkinci seçenek seçim ve yön arama temasını eşik, ayak izi ve karşıt yönlerle bağımsız biçimde işler.","difficultyReason":"Tema benzerliği ile anlatım kopyası arasındaki sınırı; sözcük eşleme, açıklayıcı yeniden yazma ve gerçek görüntü dönüşümü üzerinden ayırt etmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0218","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"73dcf2fe3c8e282dc21de3c06b2db9537243b49d8bd5e77e724c2690e85b4493","reviewDecisionSha256":"8b1d58edad60e6c81a51723a650d7e72b61b70677f16d1181b3733b81750c4e0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:73dcf2fe3c8e282dc21de3c06b2db9537243b49d8bd5e77e724c2690e85b4493","reviewedHash":"sha256:73dcf2fe3c8e282dc21de3c06b2db9537243b49d8bd5e77e724c2690e85b4493","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8b1d58edad60e6c81a51723a650d7e72b61b70677f16d1181b3733b81750c4e0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q218","contentProjectionSha256":"73dcf2fe3c8e282dc21de3c06b2db9537243b49d8bd5e77e724c2690e85b4493","reviewDecisionSha256":"8b1d58edad60e6c81a51723a650d7e72b61b70677f16d1181b3733b81750c4e0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q219","familyId":"tr-g09-tde-qf-044","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":216,"end":220,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":4,"question":"Bir öğrenci, odadaki nesnelerle zamanın geçişini sezdirmek istemiştir. Ancak sekiz dakika boyunca yalnız uyak aramış ve “masa–yasa, perde–nerede” gibi anlamca bağlantısız çiftler yazmıştır. Yazma ilişkisini planla metin arasında sürdürmek için en uygun adım hangisidir?","choices":["Uyak bulamadığı için şiir yazma amacını tamamen bırakmak","Anlam bağlantısı kurulmasa da bulduğu bütün uyakları dizeye dönüştürmek","Engeli “anlamdan önce uyak arama” olarak adlandırmak; üç oda görüntüsünü zaman sırasına koymak; ilk taslakta uyak zorunluluğunu kaldırıp ritmi ikinci okumada denetlemek","Kalan sürede taslağı gözden geçirmeden ilk yazılan sözcükleri teslim etmek"],"correct":2,"distractorWhy":["Süreci gereksiz sonlandırma hatası vardır; sorun amaçta değil seçilen stratejinin sıralamasındadır.","Anlamı araç uğruna feda etme hatası vardır; uyaklar tema ve görüntü ilişkisini kurmamaktadır.","Bu seçenek doğrudur; engeli somutlaştırır, stratejiyi yeniden sıralar ve planı amaca bağlayacak uygulanabilir adımlar kurar.","Revizyonsuz teslim hatası vardır; kanıtlanan sorun giderilmeden süreç kesilir."],"explanation":"Öğrencinin amacı geçerlidir; tıkanma, ses benzerliğinin içerikten önce düşünülmesinden kaynaklanır. Üçüncü seçenek önce anlamlı görüntü sırası kurar, sonra ritmi ayrı aşamada ele alarak yöntemi günceller.","difficultyReason":"Başarısızlığın kaynağını amaçta değil işlem sıralamasında teşhis etmek ve stratejiyi aşamalı biçimde yeniden yapılandırmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0219","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fe3833f516cb8104a37048c0cad0347dc58febc31f0d1f39c919f7a7958f535f","reviewDecisionSha256":"37a86b4989ee8db5f70f10913ed0bbfb41615432c44520d95788e3dba1f00759","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fe3833f516cb8104a37048c0cad0347dc58febc31f0d1f39c919f7a7958f535f","reviewedHash":"sha256:fe3833f516cb8104a37048c0cad0347dc58febc31f0d1f39c919f7a7958f535f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:37a86b4989ee8db5f70f10913ed0bbfb41615432c44520d95788e3dba1f00759; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q219","contentProjectionSha256":"fe3833f516cb8104a37048c0cad0347dc58febc31f0d1f39c919f7a7958f535f","reviewDecisionSha256":"37a86b4989ee8db5f70f10913ed0bbfb41615432c44520d95788e3dba1f00759","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q220","familyId":"tr-g09-tde-qf-044","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n021","noteKey":"tr.g09.tde.n021","objective":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan edebî metinlerde yazma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":216,"end":220,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":5,"question":"Aşağıdaki süreç kayıtlarından hangisi hem başlangıç seçimlerini yapmayı hem de yazma sırasında plan–metin ilişkisini sürdürmeyi birlikte gösterir?","choices":["Temayı seçtim; başka hiçbir karar vermeden ilk dizeyi bekledim ve tıkanınca çalışmayı bıraktım.","Amacımı belirledim; özgün görüntü bulamayınca kaynak şiirin iki dizesini küçük değişikliklerle kullandım.","Amaç, hedef kitle ve süreyi yazdım; ilk taslak amaca uymasa da plan değişmez diye düzeltme yapmadım.","Tema, amaç, hedef kitle, süre, yöntem ve stratejiyi belirledim; somut görüntü bulamayınca engeli adlandırıp çevreden nesne listesi çıkardım, planı güncelledim ve yeni taslağın özgünlüğünü denetledim."],"correct":3,"distractorWhy":["Eksik seçim ve süreç kesintisi hatası vardır; başlangıç kararları tamamlanmamış, engel yönetilmemiştir.","Özgünlük ihlali hatası vardır; amaç seçilmiş olsa da engel, kaynak metni yakın kopyalayarak aşılmaya çalışılmıştır.","Planı değişmez kural sayma hatası vardır; kanıtlanan amaç uyumsuzluğuna rağmen süreç ilişkisi güncellenmemiştir.","Bu seçenek doğrudur; gerekli başlangıç kararlarını kurar, engeli somutlaştırır, stratejiyi değiştirir ve taslağı ölçütle yeniden denetler."],"explanation":"TDE4.1’in ilk bileşeni tema, amaç, hedef kitle, süre, yöntem ve strateji gibi seçimleri; ikinci bileşeni ise engeller karşısında bu kararları işletip güncellemeyi kapsar. Dördüncü kayıt iki bileşeni de görünür süreç kanıtlarıyla göstermektedir.","difficultyReason":"Dört uzun süreç kaydındaki başlangıç kararlarını, engel yönetimini, plan revizyonunu ve özgünlük denetimini bütüncül olarak karşılaştırmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0220","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c97e3e8ab6c3aa83303748986002f666e8def9ef13f58aa0997411e785b1f188","reviewDecisionSha256":"71fba8e90207926bbc5ec97fac76f23ded82ab7bfac61dafd8e6f7b3c6443f18","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c97e3e8ab6c3aa83303748986002f666e8def9ef13f58aa0997411e785b1f188","reviewedHash":"sha256:c97e3e8ab6c3aa83303748986002f666e8def9ef13f58aa0997411e785b1f188","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:71fba8e90207926bbc5ec97fac76f23ded82ab7bfac61dafd8e6f7b3c6443f18; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q220","contentProjectionSha256":"c97e3e8ab6c3aa83303748986002f666e8def9ef13f58aa0997411e785b1f188","reviewDecisionSha256":"71fba8e90207926bbc5ec97fac76f23ded82ab7bfac61dafd8e6f7b3c6443f18","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q221","familyId":"tr-g09-tde-qf-045","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":221,"end":225,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":1,"question":"Şiir için toplanan “çan, mavi, kıpırdamak, özlem, fısıltı, soluk, dönmek” sözcüklerini “ses, renk, hareket, duygu” kümelerine ayırmak hangi içerik oluşturma işlemini gösterir?","choices":["Sınıflandırma","Kaynak metni yeniden ifade etme","Görsel destek seçme","Planı dinleyiciye sunma"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; sözcükler ortak işlev ve özelliklerine göre anlamlı kümelere ayrılmaktadır.","İşlem karıştırma hatası vardır; yeniden ifade etme, bir anlamı öğrencinin kendi söz dizimiyle yeniden kurmasını gerektirir.","Araç seçimi hatası vardır; burada görsel ya da işitsel öge belirlenmemekte, sözcük malzemesi düzenlenmektedir.","Sunum aşaması hatası vardır; planın başkalarına aktarılması veya geri bildirim alınması söz konusu değildir."],"explanation":"Sınıflandırma, içerik malzemesini işlevine ya da ortak özelliğine göre gruplamaktır. Verilen sözcüklerin ses, renk, hareket ve duygu başlıklarına ayrılması bu işlemin doğrudan örneğidir.","difficultyReason":"Somut bir sözcük düzenleme etkinliğini sekiz süreç bileşeni arasından doğru kavramla eşleştirmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0221","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8fa7543472bd03f795aa07fce44b6b3c240f53c8234bfc6e2808c669f60685fa","reviewDecisionSha256":"fd9ddee4dbd285aed2882be31252cd698ca55fd5a81e035a62b91792630a20d9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8fa7543472bd03f795aa07fce44b6b3c240f53c8234bfc6e2808c669f60685fa","reviewedHash":"sha256:8fa7543472bd03f795aa07fce44b6b3c240f53c8234bfc6e2808c669f60685fa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fd9ddee4dbd285aed2882be31252cd698ca55fd5a81e035a62b91792630a20d9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q221","contentProjectionSha256":"8fa7543472bd03f795aa07fce44b6b3c240f53c8234bfc6e2808c669f60685fa","reviewDecisionSha256":"fd9ddee4dbd285aed2882be31252cd698ca55fd5a81e035a62b91792630a20d9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q222","familyId":"tr-g09-tde-qf-045","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":221,"end":225,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":2,"question":"Bir öğrenci şiirini sınıfta seslendirecektir. Hedef kitleyi ve paylaşım ortamını tahmin ettiğini gösteren en uygun içerik kararı hangisidir?","choices":["Okurun satırları tekrar tekrar görebileceğini varsayarak çok uzun ve iç içe cümleler kurmak","Dinleyicinin metni bir kez işiteceğini düşünerek kısa dizeler, belirgin geçişler ve seslendirmede ayırt edilecek tekrarlar planlamak","Hedef kitleyi belirtmeden şiirin her ortamda aynı biçimde anlaşılacağını kabul etmek","Sınıf sunumu olduğu için içerik planı yerine yalnız arka plan müziğini seçmek"],"correct":1,"distractorWhy":["Ortamı ters varsayma hatası vardır; sınıf dinleyicisi metni basılı sayfa gibi tekrar tekrar inceleyemeyebilir.","Bu seçenek doğrudur; tek seferlik işitme koşulundan hareketle yapı ve söz varlığı kararları üretir.","Genelleme hatası vardır; paylaşım ortamı, açıklık ve yapı kararlarını etkileyebilir.","İçeriği desteğe devretme hatası vardır; müzik, şiirin yapı ve anlam planının yerini tutmaz."],"explanation":"Hedef kitle tahmini, okur ya da dinleyicinin metinle nasıl karşılaşacağını öngörerek içerik ve yapı kararı vermektir. Sınıfta bir kez dinlenecek şiirde kısa dizeler ve belirgin geçişler anlaşılabilirliği destekler.","difficultyReason":"Sınıf içi seslendirme koşulundan hareketle dinleyicinin erişim biçimini tahmin edip buna uygun somut şiir yapısı seçmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0222","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"662921d2436aa95e4b6f842ddba79166978c75dde4994b1fa92ced3fdcfe3072","reviewDecisionSha256":"572ddbded79fc37b727c4a8fa698bdf0783ff0e181c48b5a4e8b4533d75d51c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:662921d2436aa95e4b6f842ddba79166978c75dde4994b1fa92ced3fdcfe3072","reviewedHash":"sha256:662921d2436aa95e4b6f842ddba79166978c75dde4994b1fa92ced3fdcfe3072","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:572ddbded79fc37b727c4a8fa698bdf0783ff0e181c48b5a4e8b4533d75d51c7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q222","contentProjectionSha256":"662921d2436aa95e4b6f842ddba79166978c75dde4994b1fa92ced3fdcfe3072","reviewDecisionSha256":"572ddbded79fc37b727c4a8fa698bdf0783ff0e181c48b5a4e8b4533d75d51c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q223","familyId":"tr-g09-tde-qf-045","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":221,"end":225,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":3,"question":"Yazma amacı “kaybın bir anda değil, yavaş yavaş silinmesini sezdirmek”tir. Öğrenci iki görüntüyü aynı ölçütle karşılaştırır: I. Bir kapının aniden çarpması. II. Dokunuldukça rengi solan eski bir fotoğraf. Hangi değerlendirme amaca daha uygundur?","choices":["Birinci görüntü daha gürültülü olduğu için her durumda daha etkilidir.","İki görüntü de güzel olduğu için ölçüt kullanmadan birlikte seçilmelidir.","İkinci görüntü, değişimin aşamalı oluşunu gösterdiği için yazma amacına daha güçlü hizmet eder.","Hangi görüntünün daha kolay uyak buldurduğuna bakılmalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Yoğunluğu uygunlukla karıştırma hatası vardır; gürültülü olmak “yavaş silinme” amacını desteklemez.","Ölçütsüz birleştirme hatası vardır; karşılaştırma ortak amaç ölçütüne göre seçim yapmayı gerektirir.","Bu seçenek doğrudur; fotoğrafın aşamalı solması, amaçtaki yavaş değişim ilişkisini doğrudan görünür kılar.","İkincil ölçüt hatası vardır; uyak kolaylığı içerik görüntüsünün ana amaca katkısını ölçmez."],"explanation":"Karşılaştırmada ortak ölçüt, görüntünün “kaybın yavaş yavaş silinmesi” amacına katkısıdır. Aniden çarpan kapı keskin ve tek anlık değişimi, solan fotoğraf ise aşamalı kaybı gösterdiğinden ikinci görüntü daha uygundur.","difficultyReason":"İki farklı imgeyi kişisel beğeniye göre değil, önceden belirlenmiş yazma amacına hizmet etme derecesi bakımından karşılaştırmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0223","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d6e648890f82c06c19686ce9cfd2ba0975b7d75f8e1a4933a40d44014650df9e","reviewDecisionSha256":"3d3fc4c73b2db14a371d00ad696c53601658f99c22316780898b4e25cfbe9017","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d6e648890f82c06c19686ce9cfd2ba0975b7d75f8e1a4933a40d44014650df9e","reviewedHash":"sha256:d6e648890f82c06c19686ce9cfd2ba0975b7d75f8e1a4933a40d44014650df9e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3d3fc4c73b2db14a371d00ad696c53601658f99c22316780898b4e25cfbe9017; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q223","contentProjectionSha256":"d6e648890f82c06c19686ce9cfd2ba0975b7d75f8e1a4933a40d44014650df9e","reviewDecisionSha256":"3d3fc4c73b2db14a371d00ad696c53601658f99c22316780898b4e25cfbe9017","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q224","familyId":"tr-g09-tde-qf-045","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":221,"end":225,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":4,"question":"Kaynak mikro metin şöyledir: “Masada kalan fincan soğudu; pencere akşamı içeri aldı.” Öğrenci “yokluğun odaya yavaşça yerleşmesi” ana duygusunda yeni şiir yazacaktır. Yeniden ifade etme, dil işlevi ve destek seçimi bakımından en uygun plan hangisidir?","choices":["“Masadaki bardak soğudu; cam geceyi içeri aldı.” dizesini kullanıp kaynak görüntüyü eş anlamlılarla yinelemek","Şiirde yokluk açık seçik kurulmasa da hüzünlü bir hazır görsel ekleyerek anlamı görsele bırakmak","Ana duyguyu dinleyiciye zorla kabul ettirmek için yüksek sesli, sözlü bir ağıt seçip dizeleri ikinci planda tutmak","“Perde kıpırdamadı, sandalyenin gölgesi duvara uzandı.” gibi yeni görüntüler kurmak; ilk bölümde ortamı betimleyip ikinci bölümde yokluğu sezdirmek; sözcükler yeterliyse ek destek kullanmamak"],"correct":3,"distractorWhy":["Eş anlamlı kopyalama hatası vardır; bakış açısı ve görüntü ilişkisi kaynak metne bağlı kalır.","Anlamı görsele devretme hatası vardır; görsel, şiirde kurulmamış içeriğin yerini alamaz.","Destek baskınlığı hatası vardır; sözlü ve yüksek müzik yorum alanını kapatıp şiiri ikinci plana iter.","Bu seçenek doğrudur; özgün görüntü ve söz dizimi kurar, bölümlerin dil işlevini belirler ve gereksiz desteği bilinçli biçimde dışarıda bırakır."],"explanation":"Yeniden ifade etme, kaynak görüntülerin sözcüklerini değiştirmek değil yeni ilişki ve söz dizimi kurmaktır. Dördüncü seçenek yeni oda ayrıntılarıyla ana duyguyu geliştirir; betimleme ve sezdirme görevlerini ayırır; destek yalnız işlevliyse kullanılacağı için metnin anlamı korunur.","difficultyReason":"Aynı anda özgün yeniden kurma, bölüm bazında dil işlevi ve görsel/işitsel desteğin metne tabi olması ölçütlerini denetlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0224","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"dd86c89ab1e8493dfd11e562b0e85c0c57ed69de2db08738ddc402cb67fb069b","reviewDecisionSha256":"ecbb7a0eae3f192aed30e3f6889f43c2be9d81640c862620acfe2f13b867b9c2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:dd86c89ab1e8493dfd11e562b0e85c0c57ed69de2db08738ddc402cb67fb069b","reviewedHash":"sha256:dd86c89ab1e8493dfd11e562b0e85c0c57ed69de2db08738ddc402cb67fb069b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ecbb7a0eae3f192aed30e3f6889f43c2be9d81640c862620acfe2f13b867b9c2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q224","contentProjectionSha256":"dd86c89ab1e8493dfd11e562b0e85c0c57ed69de2db08738ddc402cb67fb069b","reviewDecisionSha256":"ecbb7a0eae3f192aed30e3f6889f43c2be9d81640c862620acfe2f13b867b9c2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q225","familyId":"tr-g09-tde-qf-045","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":221,"end":225,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":5,"question":"Bir şiir planında tema “yön arama”, hedef kitle okul törenindeki dinleyiciler, başlangıç duygusu kararsızlık ve varılmak istenen ana duygu cesarettir. Sözcükler “ses–hareket–yön” kümelerine ayrılmış; yüksek sesli kahramanlık müziği önerilmiştir. Geri bildirimde müziğin duyguyu tek başına dayattığı ve son görüntünün cesarete geçişi göstermediği belirtilmiştir. Planı geliştiren en uygun revizyon paketi hangisidir?","choices":["İki son görüntüyü “kararsızlıktan cesarete geçişi gösterme” ölçütüyle karşılaştırmak; geçişi daha iyi kuranı seçmek; müziği çıkarmak ya da sözü örtmeyecek işlevsel düzeye indirmek ve hangi geri bildirimin hangi değişikliği doğurduğunu plana yazmak","Geri bildirimin tamamını tartışmadan kabul edip şiirin bütün sözcüklerini ve temasını değiştirmek","Müziği daha da yükseltmek, böylece son görüntü zayıf olsa da cesaret duygusunun anlaşılmasını sağlamak","Planı ilk hâliyle korumak; çünkü geri bildirim yalnız kişisel beğeni sayılır ve gerekçe sunulsa da değerlendirilmez"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; ortak ölçütle karşılaştırma yapar, desteği şiire tabi kılar ve geri bildirime bağlı izlenebilir revizyon oluşturur.","Koşulsuz kabul ve toptan değiştirme hatası vardır; geri bildirim yalnız ilgili ölçütlerde işlenmeli, güçlü kararlar korunmalıdır.","Anlamı müziğe devretme hatası vardır; destek, şiirde eksik olan duygu geçişinin yerine geçemez ve yorum alanını kapatır.","Kanıtlı geri bildirimi peşinen reddetme hatası vardır; yorum belirli iki sorunu ve gerekçelerini göstermektedir."],"explanation":"Planın sorunu tema ya da bütün söz varlığı değil, son görüntünün duygu geçişine katkısı ve müziğin baskınlığıdır. İlk seçenek alternatif görüntüleri aynı amaç ölçütüyle karşılaştırır, desteği işlevsel sınırda tutar ve revizyonun geri bildirim kaynağını görünür kılar.","difficultyReason":"Karşılaştırma, işlevsel destek ve geri bildirimle sunum bileşenlerini tek revizyonda birleştirip yalnız kanıtlanan sorunları hedeflemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0225","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d8214ad4ca43f980aa468c8ae2df88492304a19dae5d2968ca3ddfc7953bc264","reviewDecisionSha256":"17208be9a3d7676a20019c99ee8f1913f34201047909b247917ed6230b8440b4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d8214ad4ca43f980aa468c8ae2df88492304a19dae5d2968ca3ddfc7953bc264","reviewedHash":"sha256:d8214ad4ca43f980aa468c8ae2df88492304a19dae5d2968ca3ddfc7953bc264","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:17208be9a3d7676a20019c99ee8f1913f34201047909b247917ed6230b8440b4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q225","contentProjectionSha256":"d8214ad4ca43f980aa468c8ae2df88492304a19dae5d2968ca3ddfc7953bc264","reviewDecisionSha256":"17208be9a3d7676a20019c99ee8f1913f34201047909b247917ed6230b8440b4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q226","familyId":"tr-g09-tde-qf-046","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":226,"end":230,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":1,"question":"Bir öğrenci okul dergisi için “bekleyiş” temalı, ana duygusu “umutlu sabır” olan kısa bir şiir planlıyor. Aşağıdakilerden hangisi şiirin içeriğini tema ve ana duyguyla ilişkili bir çağrışımla zenginleştirir?","choices":["Gökyüzünün çok güzel, çok mavi ve çok parlak olduğunu art arda söylemek","Kapının altından uzayan ince ışığın gecenin biteceğini sessizce haber verdiğini sezdiren bir dize kurmak","Dinlediği şiirdeki “saatin kalbi” sözünü yalnızca “zamanın kalbi” biçiminde değiştirmek","Şiirin yanına büyük bir güneş resmi koyup dizelerde bekleyişe hiç yer vermemek"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenekte sıfat yığılması vardır; bekleyiş ile umutlu sabır arasında özgül bir görüntü ilişkisi kurulmamıştır.","Bu seçenek doğrudur; kapı altındaki ışık, bekleyişi somutlaştırırken gecenin biteceği çağrışımıyla umutlu sabrı sezdirir.","Bu seçenek yalnız bir sözcüğü değiştirerek kaynak ifadenin ilişkisini kopyalar; özgün yeniden ifade etme gerçekleşmez.","Bu seçenek görseli şiirin anlamının yerine geçirir; metnin kendi içeriği tema ve ana duyguyu taşımamaktadır."],"explanation":"Kapının altından uzayan ışık hem bekleme durumuna uygun somut bir ayrıntıdır hem de gecenin sona ereceğini sezdirir. Böylece içerik, rastgele süslerle değil tema ve ana duyguyu birlikte destekleyen bir çağrışımla zenginleşir.","difficultyReason":"Öğrencinin dört seçenek arasından tema ve ana duyguyla işlevsel bağ kuran görüntüyü; sıfat yığılması, yüzeysel kopyalama ve görselin metnin yerini alması gibi hatalardan ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0226","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"13d5cce598bcbe13aba344d71d2da0c333b45c9b6bf40d777d41808877ff84d3","reviewDecisionSha256":"3166f8e6d016b6a1084aed2107808ce6b5fe4946163006e1205e52e94b359cbd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:13d5cce598bcbe13aba344d71d2da0c333b45c9b6bf40d777d41808877ff84d3","reviewedHash":"sha256:13d5cce598bcbe13aba344d71d2da0c333b45c9b6bf40d777d41808877ff84d3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3166f8e6d016b6a1084aed2107808ce6b5fe4946163006e1205e52e94b359cbd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q226","contentProjectionSha256":"13d5cce598bcbe13aba344d71d2da0c333b45c9b6bf40d777d41808877ff84d3","reviewDecisionSha256":"3166f8e6d016b6a1084aed2107808ce6b5fe4946163006e1205e52e94b359cbd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q227","familyId":"tr-g09-tde-qf-046","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":226,"end":230,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":2,"question":"Bir öğrenci “şehirde yalnızlık” konulu şiiri için şu malzemeleri toplar: korna sesi, kapalı dükkân kepengi, uzayan gölge, eve yetişen adımlar, pencerede tek ışık. Şiir okulun sesli okuma etkinliğinde sunulacaktır. Aşağıdaki planlardan hangisi hem malzemeyi işlevine göre sınıflandırır hem de sunum ortamına uygun bir yapı kararı verir?","choices":["Bütün ayrıntıları tek uzun dizede art arda kullanıp seslendirme düzenini sonradan düşünmek","Yalnız en şaşırtıcı görünen “uzayan gölge” ayrıntısını seçip diğer malzemelerin işlevini incelememek","“Sesler: korna ve adımlar; görüntüler: kepenk, gölge ve tek ışık” biçiminde kümeler oluşturup şiiri seslendirmede ayrılabilecek üç kısa bölüme planlamak","Malzemeyi ayırmadan yalnızlık duygusunu sözlü bir arka plan müziğiyle doğrudan açıklamak"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek sınıflandırma yapmaz ve sesli sunumun ritim ile bölümleme gereğini başlangıçta hesaba katmaz.","Bu seçenek tek bir ayrıntıyı beğeniye göre seçer; malzemeler arasında işlevsel sınıflandırma ve sunum kararı kurulmaz.","Bu seçenek doğrudur; ayrıntılar ses ve görüntü işlevlerine göre sınıflandırılmış, ayrıca sesli okuma için izlenebilir kısa bölümler planlanmıştır.","Bu seçenek şiirin anlam görevini müziğe devreder; ne içerik malzemesi sınıflandırılır ne de metinsel bir yapı oluşturulur."],"explanation":"Doğru planda korna ile adımlar işitsel, kepenk ile gölge ve tek ışık görsel malzeme olarak ayrılır. Üç kısa bölüm kararı da hedef kitlenin şiiri dinleyeceği ortamı gözetir; böylece sınıflandırma ile sunum tahmini birlikte kullanılır.","difficultyReason":"İki koşulun aynı anda denetlenmesi gerekir: çağrışım malzemesinin işlevsel kümelere ayrılması ve bu kümelerin sesli okuma ortamına uygun bir yapıya dönüştürülmesi.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0227","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7104f8ca3f1d111796ef253bbff759e8d59d02933596cebabf3d5e934c11bc77","reviewDecisionSha256":"b9fcbe8eed833b3de890559ae6373c9eb3c87b41bcf9c97c8ac4b19286f12171","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7104f8ca3f1d111796ef253bbff759e8d59d02933596cebabf3d5e934c11bc77","reviewedHash":"sha256:7104f8ca3f1d111796ef253bbff759e8d59d02933596cebabf3d5e934c11bc77","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b9fcbe8eed833b3de890559ae6373c9eb3c87b41bcf9c97c8ac4b19286f12171; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q227","contentProjectionSha256":"7104f8ca3f1d111796ef253bbff759e8d59d02933596cebabf3d5e934c11bc77","reviewDecisionSha256":"b9fcbe8eed833b3de890559ae6373c9eb3c87b41bcf9c97c8ac4b19286f12171","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q228","familyId":"tr-g09-tde-qf-046","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":226,"end":230,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":3,"question":"Kaynak olarak dinlenen özgün mikro metin şöyledir: “Rüzgâr, kapalı pencerenin önünde bir haber gibi bekledi.” Öğrenci aynı anlam alanından hareketle “uzaklık ve haber bekleme” temalı yeni bir şiir yazacaktır. Aşağıdaki dizelerden hangisi kaynak metni yalnız sözcük değiştirerek yinelemek yerine kendi söz varlığı ve yeni bir ilişkiyle yeniden ifade eder?","choices":["Rüzgâr, kapalı camın önünde bir mesaj gibi durdu.","Kapalı pencere haber bekliyordu, rüzgâr da onun önündeydi.","Bir haber gibi bekleyen rüzgâr, pencerenin önünde kaldı.","Telefon sustukça perde kıpırdadı; oda, gelmeyen sesi dinledi."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek “pencere/cam”, “haber/mesaj” ve “beklemek/durmak” değişiklikleriyle kaynak görüntünün aynı ilişkisini korur; yüzeysel sözcük değiştirme yapılmıştır.","Bu seçenek kaynak metindeki rüzgâr-pencere-haber düzenini yalnız söz dizimini değiştirerek yeniden kurar; özgün bir bakış açısı geliştirmez.","Bu seçenek kaynak cümlenin benzetmesini ve temel görüntüsünü neredeyse aynen taşır; yeniden ifade etme yerine yakın yineleme yapar.","Bu seçenek doğrudur; haber bekleme anlamını korurken telefonun susması, perdenin hareketi ve odanın dinlemesi arasında yeni bir görüntü ve söz dizimi ilişkisi kurar."],"explanation":"Son seçenekte kaynak metnin temel anlamı olan gelmeyen haberi bekleme korunur; ancak rüzgârın pencere önünde beklemesi kopyalanmaz. Telefonun susması ile perdenin kıpırdaması yeni bir sahne kurar ve “oda, gelmeyen sesi dinledi” ifadesi öğrencinin kendi söz varlığıyla oluşturulmuştur.","difficultyReason":"Öğrenci önce kaynak metnin soyut anlam ilişkisini çıkarmalı, sonra seçeneklerde yalnız eş anlamlı sözcüklerle yapılan yakın yinelemeleri yeni görüntü, bakış açısı ve söz dizimi kuran gerçek yeniden ifadeden ayırmalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0228","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f5e8e7439dbd95b34f16434d09e777ba502ec8a912455d1fb2ff9b6f623b5875","reviewDecisionSha256":"c1009261d51a62338d1fc5a62643ba901f369ffdc4f763959ba60f6e933f4e38","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f5e8e7439dbd95b34f16434d09e777ba502ec8a912455d1fb2ff9b6f623b5875","reviewedHash":"sha256:f5e8e7439dbd95b34f16434d09e777ba502ec8a912455d1fb2ff9b6f623b5875","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c1009261d51a62338d1fc5a62643ba901f369ffdc4f763959ba60f6e933f4e38; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q228","contentProjectionSha256":"f5e8e7439dbd95b34f16434d09e777ba502ec8a912455d1fb2ff9b6f623b5875","reviewDecisionSha256":"c1009261d51a62338d1fc5a62643ba901f369ffdc4f763959ba60f6e933f4e38","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q229","familyId":"tr-g09-tde-qf-046","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":226,"end":230,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":4,"question":"Bir şiir planında ilk iki dize kararsızlığı betimleyecek, son dize ise seçime yönelişi öğüt vermeden sezdirecektir. Hedef kitle sınıf arkadaşlarıdır ve şiir sınıfta seslendirilecektir. İlk taslak şöyledir: “Sağa mı gitsem, sola mı? / Bilmiyorum ne yapacağım. / Cesur ol ve bir yol seç.” Öğrenci ayrıca sözlü bir şarkıyı arka planda kullanmayı düşünmektedir. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi plan, dil işlevi ve sunum desteği bakımından en uygundur?","choices":["İlk iki dizede iki karşıt yol görüntüsü kurmak, son dizede emir vermeden bir adımın başlamasını sezdirerek yönelişi göstermek ve sözlü şarkıyı çıkarıp anlamlı duraklarla seslendirmek","Soru işaretlerinin sayısını artırmak, son dizedeki emri korumak ve şarkı sözlerini şiirin vermek istediği mesajı açıklamak için kullanmak","“Doğru yolu seç” emrini büyük harflerle yinelemek ve sunumda hangi yolun doğru olduğunu gösteren bir afiş kullanmak","Kararsızlıkla ilgisiz çok sayıda mecaz eklemek ve bütün dizeleri yalnız betimleme işlevinde bırakarak yöneliş bölümünü kaldırmak"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; karşıt görüntüler kararsızlığı gösterir, son dizedeki eylem öğüt vermeden yönelişi sezdirir ve seslendirme desteği metnin anlamının yerine geçmez.","Bu seçenek soru işaretini içerik geliştirme sanır, öğüt veren emri sürdürür ve şarkı sözlerini şiirin iletisini doğrudan açıklayan bir araca dönüştürür.","Bu seçenek okurun yorum alanını kapatır; emir ve afiş, şiirin örtük yönelişini tek bir doğru cevaba indirger.","Bu seçenek görüntüleri tema dışına taşır ve planın son aşamasındaki yöneliş işlevini ortadan kaldırır."],"explanation":"Plan, kararsızlığı önce betimleyip ardından seçime doğru bir hareketi sezdirmeyi gerektirir. Birinci seçenekte bu ilerleyiş korunur; ayrıca sözlü müzik çıkarıldığı için destek şiirin anlamını bastırmaz ve kısa duraklar sınıf içi seslendirmeye hizmet eder.","difficultyReason":"Çözüm için öğrencinin içerik planını, açık-emir veren söyleyiş ile örtük sezdirme farkını, hedef kitleyi ve işitsel desteğin şiirin yerine geçmemesi ilkesini birlikte değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0229","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6e6558ad82d24eb0a6260c2d458ff4afd11a4e7bfb7bdaed10a9c736c7e819aa","reviewDecisionSha256":"c06b4860dbade8e3e7cd451abadb4e59d616c5570c4bf3fea65e468e943ba12a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6e6558ad82d24eb0a6260c2d458ff4afd11a4e7bfb7bdaed10a9c736c7e819aa","reviewedHash":"sha256:6e6558ad82d24eb0a6260c2d458ff4afd11a4e7bfb7bdaed10a9c736c7e819aa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c06b4860dbade8e3e7cd451abadb4e59d616c5570c4bf3fea65e468e943ba12a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q229","contentProjectionSha256":"6e6558ad82d24eb0a6260c2d458ff4afd11a4e7bfb7bdaed10a9c736c7e819aa","reviewDecisionSha256":"c06b4860dbade8e3e7cd451abadb4e59d616c5570c4bf3fea65e468e943ba12a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q230","familyId":"tr-g09-tde-qf-046","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n022","noteKey":"tr.g09.tde.n022","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yazısını zenginleştirecek içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":226,"end":230,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":5,"question":"Bir öğrenci okul dergisi için “kaybolan çocukluk mekânı” temalı, ana duygusu “sakin özlem” olan bir şiir hazırlamaktadır. Amacı, mahrem ayrıntıları açıklamadan okurda ortak bir hatırlama alanı açmaktır. Malzeme listesinde eski evin tam adresi, kapı gıcırtısı, merdivenlerde solan boya, bir aile üyesinin özel hastalığı ve öğle ışığı vardır. Taslağa gelen geri bildirim şöyledir: “Duygu hissediliyor; ancak özel bilgiler gereksiz, iki görüntü aynı işi yapıyor ve başlık sonucu fazla açıklıyor.” Aşağıdaki çalışma yollarından hangisi bu geri bildirimi ölçütlü biçimde kullanarak içeriği en uygun şekilde geliştirir?","choices":["Somut ayrıntıların tümünü çıkarıp şiiri yalnız “özlem”, “geçmiş” ve “hatıra” gibi soyut sözcüklerle yeniden yazmak","Malzemeyi kamusal paylaşım için güvenli ve özel diye ayırmak; adres ile hastalık bilgisini çıkarmak; kapı gıcırtısı ile solan boya görüntülerini aynı ölçütle karşılaştırıp yalnız işlevsel olanı öğle ışığıyla eşleştirmek; başlığı yoruma alan açacak biçimde düzenleyip planı yeniden sunmak","Adres ve hastalık bilgisini koruyup şiirin başına bir gizlilik uyarısı eklemek; eksik kalan duyguyu hüzünlü bir müzikle tamamlamak","Geri bildirimi bütünüyle kabul edip öğrencinin kendi görüntülerini çıkarmak ve arkadaşının önerdiği hazır dizeleri kullanmak"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek mahremiyet sorununu çözerken şiirin çağrışımını taşıyacak bütün somut kanıtları da yok eder; içerik zenginliği soyut sözcüklere indirgenir.","Bu seçenek doğrudur; kullanım alanına göre sınıflandırma, alternatif görüntüleri ortak ölçütle karşılaştırma, mahremiyeti koruma, başlığı yeniden düzenleme ve planı sunma adımlarını birlikte uygular.","Bu seçenek özel bilgileri yayımlamaya devam eder ve müziği metindeki içerik kararlarının yerine koyar; uyarı eklemek mahremiyet sorununu gidermez.","Bu seçenek geri bildirimi ölçütle değerlendirmeden yazarın özgün söz varlığını başkasının hazır ifadesiyle değiştirir."],"explanation":"Doğru çalışma yolu önce özel bilgileri kamusal metinden ayırır. Ardından benzer görevdeki iki görüntüyü ana duyguya katkıları bakımından karşılaştırır, seçilen görüntüyü öğle ışığıyla ilişkilendirir ve başlığın yorumu kapatmasını önler. Son olarak planın yeniden sunulması, geri bildirimin izlenebilir bir değişikliğe dönüştüğünü gösterir.","difficultyReason":"Öğrenci mahremiyet, hedef kitle, sınıflandırma, karşılaştırma, özgün yeniden düzenleme ve geri bildirimi işleme ölçütlerini tek bir revizyon zincirinde dengelemelidir; yalnız bir sorunu çözen seçenek yeterli değildir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0230","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"596fdbe1bc08b011e59e6618a595691b78d6534e1a97dbfd07c6b50fa2cd39d1","reviewDecisionSha256":"6d38a5a770e54bc66341b0bd441aee8ad7b3ce0a0cad4de6bd6d7fb51ed8f822","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:596fdbe1bc08b011e59e6618a595691b78d6534e1a97dbfd07c6b50fa2cd39d1","reviewedHash":"sha256:596fdbe1bc08b011e59e6618a595691b78d6534e1a97dbfd07c6b50fa2cd39d1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6d38a5a770e54bc66341b0bd441aee8ad7b3ce0a0cad4de6bd6d7fb51ed8f822; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q230","contentProjectionSha256":"596fdbe1bc08b011e59e6618a595691b78d6534e1a97dbfd07c6b50fa2cd39d1","reviewDecisionSha256":"6d38a5a770e54bc66341b0bd441aee8ad7b3ce0a0cad4de6bd6d7fb51ed8f822","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q231","familyId":"tr-g09-tde-qf-047","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":231,"end":235,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":1,"question":"“Yağmur durdu, sokak parladı. / Onu görünce içim hafifledi.” dizelerinde bağdaşıklığı en doğrudan zedeleyen sorun aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["İlk dizede uyak bulunmaması","“Parladı” fiilinin geçmiş zamanda kullanılması","“Onu” zamirinin yağmura mı, sokağa mı yoksa parıltıya mı gönderimde bulunduğunun belirsiz olması","Şiire başlık verilmemesi"],"correct":2,"distractorWhy":["Uyak, bağdaşıklığın zorunlu koşulu değildir; uyak bulunmaması zamirler arasındaki dilsel bağlantıyı bozmaz.","İki dizede de geçmiş zamanlı bir anlatım bulunduğundan “parladı” fiili zaman uyumsuzluğu oluşturmaz.","Bu seçenek doğrudur; “onu” zamirinin açık bir gönderimi olmadığından okur hangi ögenin görüldüğünü belirleyemez.","Başlık şiirin anlamını destekleyebilir; ancak başlık yokluğu, iki dize arasındaki zamir gönderimini doğrudan açıklamaz."],"explanation":"İkinci dizedeki “onu” zamiri için birden çok olası karşılık vardır: duran yağmur, parlayan sokak veya parıltı. Bu belirsizlik, dizeler arasında açık bir gönderim kurulmasını engeller ve bağdaşıklığı zedeler.","difficultyReason":"Öğrencinin bağdaşıklık kavramını uyak, zaman ve başlık gibi başka şiir özelliklerinden ayırıp belirsiz zamir gönderimini doğrudan saptaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0231","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"03d219e390be5239e3156207884d74004b5b4e79a6904dd04ffa5dfa10aa53e1","reviewDecisionSha256":"1f6cc4a4d678d16bb00f04de0c04cd8fdb616117a02506ace951bff6738348a3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:03d219e390be5239e3156207884d74004b5b4e79a6904dd04ffa5dfa10aa53e1","reviewedHash":"sha256:03d219e390be5239e3156207884d74004b5b4e79a6904dd04ffa5dfa10aa53e1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1f6cc4a4d678d16bb00f04de0c04cd8fdb616117a02506ace951bff6738348a3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q231","contentProjectionSha256":"03d219e390be5239e3156207884d74004b5b4e79a6904dd04ffa5dfa10aa53e1","reviewDecisionSha256":"1f6cc4a4d678d16bb00f04de0c04cd8fdb616117a02506ace951bff6738348a3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q232","familyId":"tr-g09-tde-qf-047","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":231,"end":235,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":2,"question":"“gece şehire usulca indi / sokak sustu fakat içimde bir kapı açıldı” dizelerinin anlamı korunarak yazım ve noktalama kurallarına uygun biçimi aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["“Gece şehire usulca indi, / sokak sustu fakat, içimde bir kapı açıldı.”","“Gece şehre usulca indi. / Sokak sustu, fakat içimde bir kapı açıldı?”","“Gece şehre usulca indi; / sokak sustu fakat içimde, bir kapı açıldı.”","“Gece şehre usulca indi; / sokak sustu, fakat içimde bir kapı açıldı.”"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenekte yönelme eki yanlış uygulanarak “şehire” biçimi korunmuş, ayrıca “fakat” sözcüğünden sonra işlevsiz virgül kullanılmıştır.","“Şehre” yazımı doğrudur; ancak tamamlanmış bir yargının sonuna soru işareti konması cümleyi gereksiz yere soru biçimine dönüştürür.","Bu seçenekte “içimde” ile “bir kapı açıldı” ögeleri arasına virgül konarak cümlenin doğal söz dizimi parçalanmıştır.","Bu seçenek doğrudur; “şehir” sözcüğü yönelme ekiyle “şehre” olur, noktalı virgül ilişkili yargıları ayırır ve “fakat”tan önceki virgül karşıtlığı belirginleştirir."],"explanation":"Doğru biçimde “şehire” yazım yanlışı “şehre” olarak düzeltilmiştir. İlk yargı ile devamındaki ilişkili yargı noktalı virgülle ayrılmış, “sokak sustu” ile “içimde bir kapı açıldı” arasındaki karşıtlık da “fakat”tan önce virgülle gösterilmiştir.","difficultyReason":"Öğrencinin aynı anda ekin doğru yazımını, yargılar arasındaki noktalama ilişkisini ve karşıtlık bağlacının kullanımını denetlemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0232","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6fb0dce6791d437f806a3c9b04a894a63475d2a86043d36e2570611f88a01721","reviewDecisionSha256":"a9e87cf105f3d4f305debb7c15c130f3865f751669581cbbddbf4f3538a89de1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6fb0dce6791d437f806a3c9b04a894a63475d2a86043d36e2570611f88a01721","reviewedHash":"sha256:6fb0dce6791d437f806a3c9b04a894a63475d2a86043d36e2570611f88a01721","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a9e87cf105f3d4f305debb7c15c130f3865f751669581cbbddbf4f3538a89de1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q232","contentProjectionSha256":"6fb0dce6791d437f806a3c9b04a894a63475d2a86043d36e2570611f88a01721","reviewDecisionSha256":"a9e87cf105f3d4f305debb7c15c130f3865f751669581cbbddbf4f3538a89de1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q233","familyId":"tr-g09-tde-qf-047","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":231,"end":235,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":3,"question":"Bir şiirin planı şöyledir: Tema “dönüşte değişen bakış”, ana duygu “sakin fark ediş”; görüntü sırası ise “eski kapı—değişmeyen eşik—değişen bakış”tır. Aşağıdaki girişlerden hangisi plana uygun söz varlığı kullanır ve düşünceyi işlevsel bir karşıtlıkla geliştirir?","choices":["“Kapı aynı yerdeydi; eşiği geçen gözlerim eski değildi.”","“Kapı çok muhteşemdi, inanılmaz güzeldi, olağanüstüydü.”","“Değiştim çünkü artık farklıydım ve bu değişim değişiklikti.”","“Eşik, galaksi, kıvılcım, pusula ve kırık saat aynı anda içimdeydi.”"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; kapı ve eşiğin değişmemesiyle bakışın değişmesi karşılaştırılır, seçilen söz varlığı planın görüntü sırasını ve sakin fark ediş duygusunu destekler.","Bu seçenek genel sıfatları yığar; dönüş, eşik ve değişen bakış arasındaki anlam ilişkisini geliştirmez.","Bu seçenek aynı düşünceyi eş anlamlı sözcüklerle tekrar eder; somut görüntü ve işlevsel düşünce geliştirme yolu kullanmaz.","Bu seçenek farklı anlam alanlarından sözcükleri ilişkisiz biçimde toplar; şiirin planı ve ana duygusuyla tutarlı bir söz varlığı oluşturmaz."],"explanation":"Birinci girişte “aynı yerdeydi” ve “eski değildi” ifadeleri ortak bir değişme ölçütü çevresinde karşıtlık kurar. Kapı ile eşik planın somut görüntülerini taşırken “gözlerim eski değildi” sözü değişenin bakış olduğunu örtük biçimde gösterir.","difficultyReason":"Öğrencinin plan, uygun söz varlığı, düşünceyi geliştiren karşıtlık ve örtük iletiyi birlikte taşıyan girişi; sıfat yığılması, totoloji ve ilişkisiz imge kalabalığından ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0233","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"66878fef23a931cf4c029861a32ae2db7f04eaed9074eb861c7fec06b9ecf8ef","reviewDecisionSha256":"ba985ce4ae6249b90c03d33de6223cc3a8f9caa511d7b5443cc1660327170b99","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:66878fef23a931cf4c029861a32ae2db7f04eaed9074eb861c7fec06b9ecf8ef","reviewedHash":"sha256:66878fef23a931cf4c029861a32ae2db7f04eaed9074eb861c7fec06b9ecf8ef","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ba985ce4ae6249b90c03d33de6223cc3a8f9caa511d7b5443cc1660327170b99; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q233","contentProjectionSha256":"66878fef23a931cf4c029861a32ae2db7f04eaed9074eb861c7fec06b9ecf8ef","reviewDecisionSha256":"ba985ce4ae6249b90c03d33de6223cc3a8f9caa511d7b5443cc1660327170b99","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q234","familyId":"tr-g09-tde-qf-047","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":231,"end":235,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":4,"question":"Bir öğrencinin taslağında şu dizeler vardır: “Dün göle bakıyorum; su sustuğu için ben de susacağım. Bu, bana çocukluğumu hatırlattı ama onu değiştirdi.” Öğrenci, geçmişteki bir gözlemin çocukluğuna bakışını değiştirdiğini anlatmak istemektedir. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi zaman uyumunu ve gönderimleri düzeltirken amaçlanan anlamı korur?","choices":["“Dün göle baktım; su sustuğu için ben de susacağım. Bu, onu değiştirdi.”","“Dün göle baktım; su durulunca ben de sustum. O sessizlik, çocukluğuma bakışımı değiştirdi.”","“Dün göle baktım; su durulunca ben de sustum. Çocukluğum bütünüyle değişti.”","“Dün göle bakıyordum; su duruldu ve ben de sustum çünkü çocukluğuma bakışım değişecek.”"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenekte “baktım” geçmiş zamanlıyken “susacağım” gelecek zamana geçer; ayrıca “bu” ve “onu” zamirlerinin gönderimi açık değildir.","Bu seçenek doğrudur; fiiller geçmiş zamanda uyumlu kullanılmış, “o sessizlik” ifadesi açık bir gönderim kurmuş ve değişenin çocukluk değil çocukluğa bakış olduğu belirtilmiştir.","Bu seçenek zaman ve gönderim bakımından açık olsa da amaçlanan anlamı değiştirir; geçmişteki çocukluğun kendisinin değiştiğini söyler.","Bu seçenekte son fiil gelecek zamandadır ve neden-sonuç ilişkisi tersine dönerek geçmiş gözlemin o anda oluşturduğu fark ediş bozulur."],"explanation":"Doğru düzenlemede “baktım—durulunca—sustum—değiştirdi” fiilleri geçmiş zaman çizgisinde ilerler. “O sessizlik” önceki duruma açıkça gönderimde bulunur; “çocukluğuma bakışımı” sözü de değişen şeyin geçmişin kendisi değil, öğrencinin algısı olduğunu kanıtlar.","difficultyReason":"Öğrencinin fiil zamanlarını, zamir ve ad öbeği gönderimlerini, neden-zaman ilişkisini ve metnin amaçlanan iletisini aynı anda karşılaştırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0234","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"27cb72bb03d534d7db30af75c2eab39a65db6e0d5e082dadcfd71c883f0598fc","reviewDecisionSha256":"29bb06d69e3382d5d801a2b2b1fc6dd5fbe07dee63b1f27c03cd8956431ec87a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:27cb72bb03d534d7db30af75c2eab39a65db6e0d5e082dadcfd71c883f0598fc","reviewedHash":"sha256:27cb72bb03d534d7db30af75c2eab39a65db6e0d5e082dadcfd71c883f0598fc","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:29bb06d69e3382d5d801a2b2b1fc6dd5fbe07dee63b1f27c03cd8956431ec87a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q234","contentProjectionSha256":"27cb72bb03d534d7db30af75c2eab39a65db6e0d5e082dadcfd71c883f0598fc","reviewDecisionSha256":"29bb06d69e3382d5d801a2b2b1fc6dd5fbe07dee63b1f27c03cd8956431ec87a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q235","familyId":"tr-g09-tde-qf-047","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":231,"end":235,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":5,"question":"Bir şiirin teması “kalabalık içinde yalnızlık”, ana duygusu “tedirgin fark ediş”tir. Taslak şöyledir: “İçimdeki şehir uyumadı çünkü her pencere kapanmıştı / ben yürürken onlar beni izledi ve sessizlik konuştu.” Aşağıdaki son biçimlerden hangisi planı korurken söz varlığı, dil yapıları, bağdaşıklık ve noktalama bakımından en tutarlı düzenlemeyi yapar?","choices":["“İçimdeki şehir uyumadı. Çünkü her pencere kapanmıştı; ben yürürken onlar beni izledi, sessizlik konuştu.”","“Şehir uyumadı, bütün pencereler kapalıydı ve yürüdüm; sessizlik konuştu.”","“Şehir uyumadı; pencereler kapansa da karanlık camlar adımlarımı izledi. Sessizlik, kalabalığın içinden konuştu.”","“İçimdeki şehir hiç ama hiç uyumadı! Pencereler, camlar, kapılar kapalıydı? Ben yürüdüm ve sessizlik çok konuştu!”"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek “onlar” zamirinin belirsizliğini sürdürür ve “Çünkü” ile başlayan parça, önceki yargıya bağlansa da şiirin neden ilişkisini kopuk bırakır.","Bu seçenek olayları art arda sıralar; “ve yürüdüm” yapısının öznesi ile görüntü ilişkisi zayıftır ve kalabalık içinde yalnızlık iletisini yeterince geliştirmez.","Bu seçenek doğrudur; “-sa da” karşıtlık kurar, belirsiz zamir kaldırılır, “karanlık camlar” ile “kalabalığın içinden” aynı anlam alanını sürdürür ve noktalama anlam birimleri ile durakları destekler.","Bu seçenek gereksiz tekrar, aşırı ünlem ve işlevsiz soru işareti kullanır; söz varlığı ile noktalama ana duyguyu derinleştirmek yerine abartır."],"explanation":"Üçüncü biçim, kapanan pencerelere rağmen izlenme duygusunu karşıtlıkla kurar ve “onlar” yerine “karanlık camlar” diyerek gönderimi açıklar. Son cümlede sessizliğin “kalabalığın içinden” konuşması temayı örtük biçimde tamamlar; noktalı virgül, nokta ve virgül de okuma ritmini anlamla uyumlu düzenler.","difficultyReason":"Çözüm, yalnız bir yazım yanlışını bulmaktan öte plan, düşünce ilişkisi, uygun söz alanı, açık gönderim, örtük ileti ve işlevsel noktalama ölçütlerinin tümünü dört metin üzerinde karşılaştırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0235","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0649f7ad8a69264c9e6bd214761a9fd2cdcff8cb22fcac5c73f50aa8afd7bf4c","reviewDecisionSha256":"eaa94b9d2020ed50d62d0ad7b1c9403e30df5d05d0bbe21450de3bc179ca25d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0649f7ad8a69264c9e6bd214761a9fd2cdcff8cb22fcac5c73f50aa8afd7bf4c","reviewedHash":"sha256:0649f7ad8a69264c9e6bd214761a9fd2cdcff8cb22fcac5c73f50aa8afd7bf4c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:eaa94b9d2020ed50d62d0ad7b1c9403e30df5d05d0bbe21450de3bc179ca25d3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q235","contentProjectionSha256":"0649f7ad8a69264c9e6bd214761a9fd2cdcff8cb22fcac5c73f50aa8afd7bf4c","reviewDecisionSha256":"eaa94b9d2020ed50d62d0ad7b1c9403e30df5d05d0bbe21450de3bc179ca25d3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q236","familyId":"tr-g09-tde-qf-048","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":236,"end":240,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":1,"question":"“Bir anahtar kaldı masada, / kapı çoktan başka bir eve açıldı.” dizelerinde değişim ve geride kalma anlamı sezdirilmektedir. Aşağıdaki başlıklardan hangisi metnin söz varlığıyla ilişki kurar, ancak iletisini doğrudan açıklayıp yorum alanını kapatmaz?","choices":["“Anahtar ile Masa”","“Taşların Şarkısı”","“Her Şey Bitti, Geçmişi Unutmalıyız”","“Değişen Eşik”"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu başlık yalnız iki nesneyi listeler; kapının başka bir eve açılmasıyla kurulan değişim ilişkisini geliştirmez.","Bu başlık metinde karşılığı bulunmayan taş ve şarkı anlam alanlarını getirerek bağlamdan kopar.","Bu başlık şiirin iletisini öğüt biçiminde doğrudan açıklar; dizelerin sezdirme gücünü ve okurun yorum alanını azaltır.","Bu seçenek doğrudur; “eşik” anahtar ve kapıyla aynı söz alanındadır, “değişen” sözcüğü de geride kalma ile yeni yön arasındaki ilişkiyi örtük biçimde destekler."],"explanation":"“Değişen Eşik” başlığı, dizelerdeki anahtar ve kapı görüntülerine bağlanan bir söz varlığı kullanır. Değişimi sezdirir fakat “geçmişi unutmak gerekir” gibi tek bir açıklamayı dayatmadığı için şiirin örtük iletisini korur.","difficultyReason":"Öğrencinin başlığın metinle bağını ve örtük iletiyi destekleme görevini, yalnız nesne sayan, bağlam dışı veya mesajı bütünüyle açıklayan başlıklardan ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0236","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b9638140a3a677e27ce62e65dac2302206ad75cab26753ae18b974d855522060","reviewDecisionSha256":"21220195ba4fc510ad3c4801d7d6e9b1487fdbc8b7680587efe57cd557e0264d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b9638140a3a677e27ce62e65dac2302206ad75cab26753ae18b974d855522060","reviewedHash":"sha256:b9638140a3a677e27ce62e65dac2302206ad75cab26753ae18b974d855522060","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:21220195ba4fc510ad3c4801d7d6e9b1487fdbc8b7680587efe57cd557e0264d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q236","contentProjectionSha256":"b9638140a3a677e27ce62e65dac2302206ad75cab26753ae18b974d855522060","reviewDecisionSha256":"21220195ba4fc510ad3c4801d7d6e9b1487fdbc8b7680587efe57cd557e0264d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q237","familyId":"tr-g09-tde-qf-048","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":236,"end":240,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":2,"question":"Bir şiir taslağındaki “Kaygım büyüdü.” cümlesi, kaygının kişinin davranışına etkisini gösterecek biçimde geliştirilecektir. Aşağıdaki dizelerden hangisi karşılaştırmayı bu amaca uygun ve işlevsel kullanır?","choices":["“Kaygı, cebimde ağırlaşan bir taş gibi adımlarımı yavaşlattı.”","“Kaygım büyüktü, çok büyüktü, hatta en büyüktü.”","“Kaygı bir bulut, bir yıldız, bir merdiven ve bir denizdi.”","“Kaygım vardı çünkü kaygılıydım.”"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; kaygı ağırlaşan taşa benzetilir ve benzetmenin sonucu “adımlarımı yavaşlattı” sözüyle davranış üzerinde gösterilir.","Bu seçenek derecelendirilmiş tekrar yapar; kaygının nasıl etkide bulunduğunu somut bir ilişkiyle geliştirmez.","Bu seçenek aralarında görev ilişkisi kurulmayan çok sayıda benzetmeyi yığar; ana duygu belirginleşmek yerine dağılır.","Bu seçenek aynı anlamı neden cümlesi görünümünde tekrar eder; düşünceyi yeni bir kanıt veya görüntüyle geliştirmez."],"explanation":"Doğru dizede “ağırlaşan taş” benzetmesi yalnız süs değildir: ağırlığın adımları yavaşlatması, kaygının davranışa etkisini görünür kılar. Böylece karşılaştırma şiirin anlam görevine hizmet eder.","difficultyReason":"Öğrencinin benzetmenin bulunup bulunmadığına değil, kurulan karşılaştırmanın hedeflenen duygu-davranış ilişkisini somutlaştırıp somutlaştırmadığına bakması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0237","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b38abb312b3e18c16101c351fd0e2f74d4d197cb57c46f1a3df4988b16fe0121","reviewDecisionSha256":"4328474269aecb957f3561550a1fcc8b685bad36dee0c97345f42f523666b48d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b38abb312b3e18c16101c351fd0e2f74d4d197cb57c46f1a3df4988b16fe0121","reviewedHash":"sha256:b38abb312b3e18c16101c351fd0e2f74d4d197cb57c46f1a3df4988b16fe0121","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4328474269aecb957f3561550a1fcc8b685bad36dee0c97345f42f523666b48d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q237","contentProjectionSha256":"b38abb312b3e18c16101c351fd0e2f74d4d197cb57c46f1a3df4988b16fe0121","reviewDecisionSha256":"4328474269aecb957f3561550a1fcc8b685bad36dee0c97345f42f523666b48d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q238","familyId":"tr-g09-tde-qf-048","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":236,"end":240,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":3,"question":"Bir öğrenci “Tren kalktı. Elimde kalan bilete baktım. O, geri dönmeyeceğimi söyledi.” taslağında ayrılış durumunu açıkça vermek, değişimi kabullenme iletisini ise ayrıntılarla sezdirmek istemektedir. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi bu amacı gerçekleştirirken gönderim belirsizliğini de giderir?","choices":["“Tren kalktı ve ben değişimi kabul ettiğimi anladım.”","“Tren uzaklaştı; avucumdaki tek yönlü bilet, dönüşten çok ileriye bakmamı istedi.”","“O uzaklaştı; o elimdeydi, o bana her şeyi anlattı.”","“Bilet bana geri dönmeyeceğimi kesinlikle söyledi, çünkü tren kalkmıştı.”"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek ayrılış durumunu verir; ancak “değişimi kabul ettim” diyerek örtük iletinin çıkarılacağı şiirsel kanıtı doğrudan açıklamaya dönüştürür.","Bu seçenek doğrudur; trenin uzaklaşması açık durumu kurar, “tek yönlü bilet”in ileriye yöneltmesi kabullenişi sezdirir ve gönderimde bulunulan nesne açıkça adlandırılır.","Bu seçenekte üç “o” zamirinin tren, bilet veya başka bir ögeye mi gönderimde bulunduğu belirsizdir; bağdaşıklık daha da zayıflar.","Bu seçenek nedeni ve sonucu açıklayıcı düzyazı biçiminde bildirir; “kesinlikle” sözüyle iletiyi fazla doğrudanlaştırır ve sezdirme alanını daraltır."],"explanation":"İkinci düzenlemede “Tren uzaklaştı” ayrılışı açıkça bildirir. “Avucumdaki tek yönlü bilet” somut bir kanıttır; biletin “ileri bakmayı istemesi” ise geri dönüşsüzlüğü ve değişimi kabullenmeyi doğrudan adlandırmadan sezdirir. Belirsiz “o” zamiri de kullanılmaz.","difficultyReason":"Öğrencinin açık durum ile örtük iletiyi dengelemesi, şiirsel ayrıntının kanıt değerini görmesi ve zamir gönderimlerini aynı anda denetlemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0238","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c90ed61ee09dd17c1bb2c444162a917566ca9cbae144064fd0dc69ad5944a6c8","reviewDecisionSha256":"534181b1a0f066907c23d343d62a40671bbd839dde6189c9156c089dbc340e34","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c90ed61ee09dd17c1bb2c444162a917566ca9cbae144064fd0dc69ad5944a6c8","reviewedHash":"sha256:c90ed61ee09dd17c1bb2c444162a917566ca9cbae144064fd0dc69ad5944a6c8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:534181b1a0f066907c23d343d62a40671bbd839dde6189c9156c089dbc340e34; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q238","contentProjectionSha256":"c90ed61ee09dd17c1bb2c444162a917566ca9cbae144064fd0dc69ad5944a6c8","reviewDecisionSha256":"534181b1a0f066907c23d343d62a40671bbd839dde6189c9156c089dbc340e34","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q239","familyId":"tr-g09-tde-qf-048","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":236,"end":240,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":4,"question":"Bir şiirin planında ana duygu “dirençli umut”, görüntü sırası “uzayan gece—sönen sokak lambası—içte korunan ışık”tır. Taslak şöyledir: “Sabahı bekledim fakat gece uzundu çünkü sokak lambası söndü ve o içimde kaldı.” Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi neden ve karşıtlık ilişkilerini doğru kurar, belirsiz gönderimi giderir ve planın örtük iletisini korur?","choices":["Yalnız yazım yanlışlarını düzeltip “o” zamirini ve bağlaçların mevcut sırasını değiştirmemek","“Fakat” yerine “ve” kullanıp bütün durumları eş görevli biçimde sıralamak ve sonuna iki ünlem işareti eklemek","“Sokak lambası söndüğü için gece koyulaştı; yine de içimdeki ışık sabahı bekledi.” biçiminde düzenlemek","Son dizeyi “Ne olursa olsun umutlu olmalıyız.” biçiminde değiştirip plana uymayan bir uyak eklemek"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek cümlenin temel sorunlarını çözmez; “o” zamirinin neyi karşıladığı ve neden-karşıtlık ilişkilerinin sınırı belirsiz kalır.","Bu seçenek “ve” ile karşıtlığı ortadan kaldırır; ünlem işaretleri de düşünce ilişkisini kurmak yerine yalnız duyguyu abartır.","Bu seçenek doğrudur; “-dığı için” sönmeyle koyulaşma arasındaki nedeni, “yine de” dış karanlıkla içteki ışık arasındaki karşıtlığı kurar ve belirsiz “o” yerine “içimdeki ışık” denir.","Bu seçenek şiirin örtük iletisini doğrudan öğüde dönüştürür ve görüntü sırasını temayla ilgisiz bir ses benzerliğine feda eder."],"explanation":"Doğru düzenleme iki ayrı ilişkiyi açık biçimde kurar: lambanın sönmesi gecenin koyulaşmasının nedenidir; buna karşın içteki ışığın sabahı beklemesi dirençli umudu gösterir. “İçimdeki ışık” ifadesi gönderimi açıklar, fakat “umutluyum” demeden ana duyguyu sezdirir.","difficultyReason":"Çözüm, taslaktaki neden ve karşıtlık bağlarını ayırmayı, zamir gönderimini düzeltmeyi, planın görüntü sırasını sürdürmeyi ve örtük iletiyi öğüde dönüştürmemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0239","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a314b25b0e3bdfc88dfef7a4f8a28533a33e1895d16cfbe5c4c54c11cafd12a4","reviewDecisionSha256":"e07a633bcea4226a88452f3f632ba1f085de99ce26bcc29a0282e55f81b6c549","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a314b25b0e3bdfc88dfef7a4f8a28533a33e1895d16cfbe5c4c54c11cafd12a4","reviewedHash":"sha256:a314b25b0e3bdfc88dfef7a4f8a28533a33e1895d16cfbe5c4c54c11cafd12a4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e07a633bcea4226a88452f3f632ba1f085de99ce26bcc29a0282e55f81b6c549; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q239","contentProjectionSha256":"a314b25b0e3bdfc88dfef7a4f8a28533a33e1895d16cfbe5c4c54c11cafd12a4","reviewDecisionSha256":"e07a633bcea4226a88452f3f632ba1f085de99ce26bcc29a0282e55f81b6c549","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q240","familyId":"tr-g09-tde-qf-048","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n023","noteKey":"tr.g09.tde.n023","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Konu zenginliği ve çeşitliliğini sağlayan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":236,"end":240,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":5,"question":"Bir şiirin teması “yitirişten sonra yeniden yön bulma”, ana duygusu “temkinli umut”tur. Planlanan görüntü sırası “kırık pusula—ilerleyen adımlar—aydınlanan ufuk” biçimindedir. Aşağıdaki metinlerden hangisi bu planı; uygun söz varlığı, izlenebilir örtük ileti, bağdaşıklık ve işlevsel noktalama ile en başarılı biçimde uygular?","choices":["“Pusulam kırıldı, çok üzgünüm. / Sonra umut ettim ve yürüdüm. / Güneş doğdu.”","“Kırık pusula, mor bulut, derin deniz; / adımlarım bir keman gibi, / sabah bana başarı dedi.”","“Pusula kırıldı? / Adımlar yola çıktı, çünkü sabah; / ben de o oldum.”","“Kırık pusulayı cebime koydum; / adımlarım yönü yolda öğrendi. / Ufuk, ağır ağır aydınlandı.”"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu metin olay sırasını bildirir; ancak “çok üzgünüm” ve “umut ettim” sözleri ana duyguyu doğrudan açıklar, görüntüler arasında şiirsel bir anlam ilişkisi geliştirmez.","Bu metinde renk, deniz, keman ve başarı gibi farklı söz alanları işlevsiz biçimde bir araya getirilir; planın görüntü zinciri dağılır.","Bu metinde soru işareti, “çünkü” bağlacı ve “o” zamiri işlevsizdir; düşünce ilişkileri ile gönderimler izlenemez.","Bu seçenek doğrudur; kırık pusula geride bırakılmaz fakat taşınır, adımlar yönü hareket içinde bulur ve ufkun yavaşça aydınlanması temkinli umudu sezdirir; noktalama da anlam duraklarını destekler."],"explanation":"Son metin, üç plan görüntüsünü aynı yön bulma söz alanında birbirine bağlar. Pusulanın cebe konması yitirişin kabul edildiğini, adımların yönü yolda öğrenmesi yeniden hareketi, ufkun ağır ağır aydınlanması ise temkinli umudu kanıtlar. Noktalı virgül, nokta ve virgül bu ilerleyişin duraklarını belirginleştirir.","difficultyReason":"Öğrencinin dört bütün metni tema, ana duygu, görüntü sırası, söz varlığı tutarlılığı, açık gönderim, örtük ileti ve noktalama bakımından çok ölçütlü olarak karşılaştırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0240","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"594707955fe8c2602f7e1b75809a6eafca2b94ae033b70b9c1d90443536255e0","reviewDecisionSha256":"31ce080b23ce7cd57da3493f197604672f58c9f3d026d0964c1d800bc3b6cad4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:594707955fe8c2602f7e1b75809a6eafca2b94ae033b70b9c1d90443536255e0","reviewedHash":"sha256:594707955fe8c2602f7e1b75809a6eafca2b94ae033b70b9c1d90443536255e0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:31ce080b23ce7cd57da3493f197604672f58c9f3d026d0964c1d800bc3b6cad4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q240","contentProjectionSha256":"594707955fe8c2602f7e1b75809a6eafca2b94ae033b70b9c1d90443536255e0","reviewDecisionSha256":"31ce080b23ce7cd57da3493f197604672f58c9f3d026d0964c1d800bc3b6cad4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q241","familyId":"tr-g09-tde-qf-049","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":241,"end":245,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":1,"question":"Aşağıdaki geri bildirimlerden hangisi bir şiirdeki güçlü yönü belirli bir metin kanıtı ve ölçütle gerekçelendiren beğeni cümlesidir?","choices":["“‘Pencere açıldı; oda biraz büyüdü.’ dizesini güçlü buluyorum; çünkü fiziksel açılmayı içsel ferahlama çağrışımına bağlıyor.”","“Şiir çok güzel olmuş, her şeyini beğendim.”","“Ben pencereleri sevdiğim için bu şiir de hoşuma gitti.”","“Bence bütün dizeleri değiştirmelisin; böyle daha iyi olur.”"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; belirli bir dizeyi kanıt olarak gösterir ve görüntünün ana duyguya nasıl katkı sağladığını açıklar.","Bu seçenek genel bir beğeni bildirir; hangi dize veya ölçütün güçlü bulunduğunu göstermediği için revizyona yol göstermez.","Bu seçenek şiirin özelliklerini değil okuyucunun kişisel nesne beğenisini gerekçe yapar; metin kanıtına dayanmaz.","Bu seçenek gerekçesiz ve kapsamı belirsiz bir değişiklik önerir; güçlü yönü belirleyen bir beğeni cümlesi değildir."],"explanation":"İlk geri bildirim hem ürün kanıtını, yani belirli dizeyi, hem de değerlendirme ölçütünü, yani fiziksel görüntünün içsel ferahlamayı çağrıştırmasını içerir. Bu nedenle yalnız kişisel beğeni bildirmez; şiirde işe yarayan seçimi açıklanabilir hâle getirir.","difficultyReason":"Öğrencinin gerekçeli beğeniyi genel övgüden, kişisel tercihten ve kanıtsız değişiklik buyruğundan ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0241","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"aeade7205bbb8a6fa6c7e1f9f06a056a9e574b1d090d3efeadb55b349ac0992a","reviewDecisionSha256":"bcb854025c0314f0fbfdf7c63a5666da102403fb41023bb43c75211f49959085","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:aeade7205bbb8a6fa6c7e1f9f06a056a9e574b1d090d3efeadb55b349ac0992a","reviewedHash":"sha256:aeade7205bbb8a6fa6c7e1f9f06a056a9e574b1d090d3efeadb55b349ac0992a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bcb854025c0314f0fbfdf7c63a5666da102403fb41023bb43c75211f49959085; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q241","contentProjectionSha256":"aeade7205bbb8a6fa6c7e1f9f06a056a9e574b1d090d3efeadb55b349ac0992a","reviewDecisionSha256":"bcb854025c0314f0fbfdf7c63a5666da102403fb41023bb43c75211f49959085","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q242","familyId":"tr-g09-tde-qf-049","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":241,"end":245,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":2,"question":"Bir öğrenci öz değerlendirme sonunda sonraki şiir çalışması için yeni bir hedef belirleyecektir. Aşağıdakilerden hangisi gözlenebilir ve sonradan kanıtla değerlendirilebilir bir hedeftir?","choices":["“Bundan sonra daha iyi şiir yazacağım.”","“Bir sonraki şiirde ana duyguyu başlangıçtan sona, birbiriyle ilişkili üç görüntüyle sürdüreceğim.”","“Eleştirileri daha çok önemseyeceğim.”","“Daha yaratıcı ve etkileyici olacağım.”"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek “daha iyi” sözünü hangi davranışın göstereceğini belirtmez; ölçütü ve gözlenebilir kanıtı yoktur.","Bu seçenek doğrudur; geliştirilecek davranışı, kullanılacak üç ilişkili görüntüyü ve ana duygunun metin boyunca sürdürülmesi ölçütünü açıkça belirtir.","Bu seçenek hangi eleştirinin hangi ölçüte göre ve nasıl işleneceğini söylemez; uygulama biçimi gözlenemez.","Bu seçenek soyut nitelikler bildirir; yaratıcılık ve etkililiğin hangi metin özelliğiyle gösterileceğini tanımlamaz."],"explanation":"Doğru hedef, bir sonraki üründe aranabilecek somut kanıtlar içerir: üç görüntü olacak, bu görüntüler birbiriyle ilişkili olacak ve ana duyguyu başlangıçtan sona taşıyacaktır. Bu özellikler taslak ve son şiir üzerinde denetlenebilir.","difficultyReason":"Öğrencinin genel niyet bildiren ifadeler ile davranış, sayı ve ölçüt içeren izlenebilir hedef arasındaki farkı kurması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0242","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fad88924f32767bd27f81848102ca0c5d7e95e6cf2ebed917af363dd4fca6f9f","reviewDecisionSha256":"ab10bc89adf9b7c1cffef536e5a8c0fa0ebdb5489b49111e8d2f51eac2940d1f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fad88924f32767bd27f81848102ca0c5d7e95e6cf2ebed917af363dd4fca6f9f","reviewedHash":"sha256:fad88924f32767bd27f81848102ca0c5d7e95e6cf2ebed917af363dd4fca6f9f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ab10bc89adf9b7c1cffef536e5a8c0fa0ebdb5489b49111e8d2f51eac2940d1f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q242","contentProjectionSha256":"fad88924f32767bd27f81848102ca0c5d7e95e6cf2ebed917af363dd4fca6f9f","reviewDecisionSha256":"ab10bc89adf9b7c1cffef536e5a8c0fa0ebdb5489b49111e8d2f51eac2940d1f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q243","familyId":"tr-g09-tde-qf-049","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":241,"end":245,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":3,"question":"Bir şiirin amacı kararsızlığı iki karşıt görüntüyle sezdirmektir. Bir arkadaş “Şiir uzamasın, ikinci görüntüyü çıkar.”; başka bir arkadaş ise “Daha zengin olsun, üçüncü bir görüntü ekle.” önerisinde bulunur. Öğrenci geri bildirimleri nasıl işlemelidir?","choices":["Metin kısaldığında her zaman güçleneceği için ilk öneriyi doğrudan uygulamalıdır.","Çok görüntü her zaman içerik zenginliği sağladığı için ikinci öneriyi doğrudan uygulamalıdır.","İki öneriyi şiirin amacıyla karşılaştırmalı; mevcut iki görüntü karşıt ve farklı görevler üstleniyorsa ikisini korumalı, sorun geçişteyse görüntü sayısını değiştirmek yerine geçişi revize etmelidir.","Yazarın özgünlüğü bozulmasın diye iki öneriyi de incelemeden reddetmelidir."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek kısalığı tek başına üstünlük ölçütü sayar; ikinci görüntünün karşıtlık kurmadaki görevini değerlendirmez.","Bu seçenek görüntü sayısını içerik zenginliğiyle eşitler; üçüncü görüntünün şiirin amacına katkısını sınamaz.","Bu seçenek doğrudur; geri bildirimleri amaç ve görüntülerin işleviyle sınar, sorunun sayıdan değil bağlantıdan doğabileceğini değerlendirir ve gerekirse ölçütlü bir uyarlama yapar.","Bu seçenek yazar kimliğini değişmezlik olarak yorumlar; kanıta dayalı eleştiri ve gelişme olanağını baştan kapatır."],"explanation":"Şiirin amacı iki karşıt görüntüyle kararsızlığı kurmaktır. Bu nedenle görüntüler gerçekten farklı kutupları taşıyorsa birini çıkarmak amacı zayıflatabilir, üçüncü bir görüntü eklemek de gereksizleşebilir. Geçiş zayıfsa uygun tepki, sayıyı değil bağlantıyı düzenlemektir.","difficultyReason":"Öğrencinin birbiriyle çelişen iki görüşü kişiye veya ‘az/çok’ varsayımına göre değil, şiirin amacı ve ürün kanıtları üzerinden değerlendirip uyarlama kararı vermesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0243","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"72942f5e9d18498a7e7149a5dc0b1469d0b81a0d4ebd8963f49eee6f0e81f76d","reviewDecisionSha256":"1ccf5e115e538062f371aa76148c2c176b3dcd6e9cb58d328db0096a50f7d914","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:72942f5e9d18498a7e7149a5dc0b1469d0b81a0d4ebd8963f49eee6f0e81f76d","reviewedHash":"sha256:72942f5e9d18498a7e7149a5dc0b1469d0b81a0d4ebd8963f49eee6f0e81f76d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1ccf5e115e538062f371aa76148c2c176b3dcd6e9cb58d328db0096a50f7d914; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q243","contentProjectionSha256":"72942f5e9d18498a7e7149a5dc0b1469d0b81a0d4ebd8963f49eee6f0e81f76d","reviewDecisionSha256":"1ccf5e115e538062f371aa76148c2c176b3dcd6e9cb58d328db0096a50f7d914","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q244","familyId":"tr-g09-tde-qf-049","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":241,"end":245,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":4,"question":"İlk taslak “Kıyı sustu. / Yol uzadı.” biçimindedir. Bir arkadaş, iki görüntü arasında bağ kurulmadığını söyler. Öğrenci dizeyi “Kıyı sustukça yol, önümde uzadı.” diye değiştirir. Ölçütler; görüntü geçişinin açıklığı, ana duygu olan kararsızlık ve ritimdir. Aşağıdaki öz değerlendirmelerden hangisi süreç ve ürün kanıtlarını birlikte kullanır, ayrıca revizyonun yeni bir sorun doğurup doğurmadığını denetler?","choices":["“Yeni dize daha uzun olduğu için kesinlikle daha başarılıdır.”","“Arkadaşım böyle istediği için değişiklik doğrudur; yeniden bakmama gerek yoktur.”","“Görüntüler artık bağlı ve yazım doğru olduğuna göre şiir tamamlanmıştır.”","“Arkadaşın belirttiği kopukluğu ‘-dıkça’ yapısıyla giderdim; kıyının susması ile yolun uzamasını aynı süreçte bağladım. Ancak eklenen heceler ritmi ağırlaştırmış olabilir, bu yüzden iki biçimi sesli okuyup kararsızlık duygusuna katkılarını yeniden karşılaştıracağım.”"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek uzunluğu başarı ölçütü yapar; görüntü ilişkisini, ana duyguyu ve ritmi kanıtla incelemez.","Bu seçenek geri bildirimi yalnız kaynağına dayanarak kabul eder; değişikliğin amaca ve ürüne etkisini değerlendirmez.","Bu seçenek yalnız iki olumlu özelliği görür; revizyonun ritimde doğurabileceği yan etkiyi ve süreçteki geri bildirim bağlantısını denetlemez.","Bu seçenek doğrudur; geri bildirimin hangi değişikliğe yol açtığını, “-dıkça” yapısının ürün üzerindeki işlevini ve ritim bakımından yeniden sınanması gereken olası yan etkiyi açıklar."],"explanation":"Son değerlendirme, süreç kanıtı olarak arkadaşın ‘kopukluk’ geri bildirimini ve yapılan değişikliği ilişkilendirir. Ürün kanıtı olarak “-dıkça” yapısının iki görüntüyü aynı ilerleyişte bağladığını gösterir. Ayrıca daha uzun yapının ritmi bozma olasılığını sesli okumayla yeniden kontrol etmeyi planlar.","difficultyReason":"Öğrencinin revizyonu yalnız sonuç üzerinden değil geri bildirimin izi, dilsel değişikliğin işlevi, ana duygu ve olası ritim yan etkisiyle birlikte değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0244","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"38b8b8d8d364e5211b421c0b01df3d69a867f2515d0fbca9b1d0281512975933","reviewDecisionSha256":"f23de52fbdfcb3f60e003cda395d2b6bcee5014616999f3f15613e2aa7edeb9f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:38b8b8d8d364e5211b421c0b01df3d69a867f2515d0fbca9b1d0281512975933","reviewedHash":"sha256:38b8b8d8d364e5211b421c0b01df3d69a867f2515d0fbca9b1d0281512975933","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f23de52fbdfcb3f60e003cda395d2b6bcee5014616999f3f15613e2aa7edeb9f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q244","contentProjectionSha256":"38b8b8d8d364e5211b421c0b01df3d69a867f2515d0fbca9b1d0281512975933","reviewDecisionSha256":"f23de52fbdfcb3f60e003cda395d2b6bcee5014616999f3f15613e2aa7edeb9f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q245","familyId":"tr-g09-tde-qf-049","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":241,"end":245,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":5,"question":"Şiiri ölçütlerle değerlendirip yeniden düzenleme sürecinin bütününü doğru sırayla yürüten çalışma planı aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Şiiri okumadan önce tema, ana duygu, ritim ve söz varlığı ölçütlerini belirlemek; plan, ilk taslak, geri bildirim notları ve son ürünü incelemek; her beğeni ve eleştiriyi metin kanıtıyla gerekçelendirmek; önerileri amaçla karşılaştırıp kabul etmek, uyarlamak ya da gerekçeyle reddetmek; revizyonu yeniden ölçütlerle denetlemek; gözlenebilir yeni hedef ve uygun paylaşım kararı oluşturmak","Önce en sevilen dizeleri seçmek; sonra bu dizeleri haklı çıkaracak ölçütler yazmak; bütün geri bildirimleri uygulamak; yalnız yazım yanlışlarını kontrol edip şiiri bitirmek","Tek bir arkadaş yorumuna göre hemen revizyon yapmak; ilk taslakları kaldırmak; son metne puan vermek; puan düşükse yeni bir tema seçmek","Önce noktalama işaretlerini düzeltmek; şiiri çevrim içi ortamda paylaşmak; gelen tepkilerden sonra yazma amacını ve değerlendirme ölçütlerini belirlemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; ölçüt belirlemeden kanıt incelemeye, gerekçeli değerlendirmeden geri bildirimi işlemeye, revizyonu yeniden sınamadan yeni hedef ve güvenli paylaşıma uzanan döngüyü eksiksiz ve nedensel sırayla kurar.","Bu seçenek ölçütleri metni haklı çıkaracak biçimde sonradan üretir, bütün önerileri sorgusuz uygular ve değerlendirmeyi yazım denetimine indirger.","Bu seçenek ölçüt ve çoklu kanıt olmadan revizyona başlar, süreç belgelerini yok eder ve ürün sorununu hemen tema değiştirerek çözmeye çalışır.","Bu seçenek içerik ve süreç değerlendirmesinden önce paylaşım yapar; amaç ile ölçütleri en sona bırakarak güvenli ve kanıta dayalı değerlendirme sırasını bozar."],"explanation":"Doğru plan, değerlendirme ölçütlerini baştan sabitler; süreç ve ürün kanıtlarını birlikte inceler; yargıları gerekçelendirir; geri bildirimi otomatik kabul etmek yerine işler; revizyonun başka bir alanı bozup bozmadığını yeniden sınar ve gelişimi ölçülebilir bir hedefle yeni döngüye bağlar.","difficultyReason":"Öğrencinin TDE4.4 kapsamındaki öz değerlendirme ve tepki ortaya koyma adımlarını tek tek tanımanın ötesinde, bunların neden bu sırayla yürütüldüğünü ve eksik ya da ters sıralı süreçlerin hangi kanıtları kaybettirdiğini değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0245","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6ef11d98fdcbf61b54cae1782ec3a1656b0b4353b640e46651ca11430587fee5","reviewDecisionSha256":"8161a1fe21e9d25adbfa48721b955fbfb8d64f752f67c4f79bbdedd7ddf7d878","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6ef11d98fdcbf61b54cae1782ec3a1656b0b4353b640e46651ca11430587fee5","reviewedHash":"sha256:6ef11d98fdcbf61b54cae1782ec3a1656b0b4353b640e46651ca11430587fee5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8161a1fe21e9d25adbfa48721b955fbfb8d64f752f67c4f79bbdedd7ddf7d878; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q245","contentProjectionSha256":"6ef11d98fdcbf61b54cae1782ec3a1656b0b4353b640e46651ca11430587fee5","reviewDecisionSha256":"8161a1fe21e9d25adbfa48721b955fbfb8d64f752f67c4f79bbdedd7ddf7d878","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q246","familyId":"tr-g09-tde-qf-050","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":246,"end":250,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":1,"question":"Bir öğrencinin “bitenden kalan iz” temalı mikro şiiri şöyledir: “Çatıdan düşen son damla, / avluda küçük bir halka bıraktı.” Öğrenci ana duyguyu “sakin kabulleniş” olarak belirlemiştir. Aşağıdaki yorumlardan hangisi şiire yönelik ölçütlü ve kanıta dayalı bir eleştiridir?","choices":["“Damla sözcüğünü sevmiyorum; başka bir nesne kullanılmalı.”","“İkinci dizedeki ‘halka’ görüntüsü kalan izi somutlaştırıyor; ancak ana duygunun hüzün değil sakin kabulleniş olduğunu gösterecek ikinci bir ayrıntı bulunmadığı için duygu yönü güçlendirilebilir.”","“Şiir yalnız iki dize olduğu için kesinlikle eksiktir.”","“Bir arkadaş bu şiiri beğenmediğine göre bütün dizeler değiştirilmelidir.”"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek kişisel sözcük beğenisini ölçüt yapar; “damla”nın tema ve ana duyguya katkısını metin kanıtıyla değerlendirmez.","Bu seçenek doğrudur; “halka” görüntüsünün güçlü işlevini belirli bir kanıtla açıklar ve ana duygunun ayrıştırılması gereken gelişme alanını ölçütle gösterir.","Bu seçenek dize sayısını tek başına yeterlilik ölçütü sayar; kısa bir şiirin tema ve ana duyguyu taşıyıp taşımadığını incelemez.","Bu seçenek görüşün gerekçesine bakmadan kaynağını otorite kabul eder; hangi metin özelliğinin neden değişeceğini belirtmez."],"explanation":"Doğru yorum, ürün kanıtı olarak “halka” sözcüğünü gösterir ve bu görüntünün temadaki izi somutlaştırdığını açıklar. Ardından ana duygu ölçütüne göre, aynı görüntünün hüzün ile sakin kabulleniş arasında kesin bir ayrım kurmaya yetmediğini belirleyerek somut bir gelişme alanı tanımlar.","difficultyReason":"Öğrencinin aynı yorum içinde hem güçlü yönü hem gelişme alanını metin kanıtı ve önceden belirlenmiş tema-ana duygu ölçütleriyle ilişkilendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0246","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c75c45148bacc9af83c382cc33707076932be0a1b126dca253a1295ebcd2488b","reviewDecisionSha256":"f4c6aedf9b4740644794f92517c8c29e4426a0847b019eb71643d5d8bf678e1e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c75c45148bacc9af83c382cc33707076932be0a1b126dca253a1295ebcd2488b","reviewedHash":"sha256:c75c45148bacc9af83c382cc33707076932be0a1b126dca253a1295ebcd2488b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f4c6aedf9b4740644794f92517c8c29e4426a0847b019eb71643d5d8bf678e1e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q246","contentProjectionSha256":"c75c45148bacc9af83c382cc33707076932be0a1b126dca253a1295ebcd2488b","reviewDecisionSha256":"f4c6aedf9b4740644794f92517c8c29e4426a0847b019eb71643d5d8bf678e1e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q247","familyId":"tr-g09-tde-qf-050","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":246,"end":250,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":2,"question":"“Bekleyiş” temalı, ana duygusu “tedirgin umut” olan bir şiire “Şiiri daha canlı yap.” geri bildirimi verilmiştir. Öğrencinin bu belirsiz geri bildirimi yazma sürecinde en uygun biçimde işlemesi aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Canlılık artsın diye her dizeye farklı renkler, sıfatlar ve ünlem işaretleri eklemek","Geri bildirim ayrıntısız olduğu için onu hiç değerlendirmeden reddetmek","Geri bildirimin hangi ölçüt ve dizeye dayandığını netleştirmek; hareket ya da ses eksikliği kastediliyorsa “perdenin aralığında titreşen sabah” gibi tema ile ilişkili bir ayrıntıyı denemek ve bu değişikliğin tedirgin umut ile ritme katkısını yeniden sınamak","Arkadaşın yazdığı bir dizeyi aynen alıp öğrencinin kendi şiirindeki ilgili bölümün yerine koymak"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek canlılığı işlevsiz sözcük ve noktalama yığılmasıyla eşitler; eklemelerin tema, ana duygu ve ritimle ilişkisini sınamaz.","Bu seçenek geri bildirimin belirsizliğini fark eder; ancak onu ölçüte dönüştürme ve yararlı kısmını uyarlama olanağını kullanmadan bütünüyle dışlar.","Bu seçenek doğrudur; belirsiz öneriyi gözlenebilir bir ölçüte dönüştürür, özgün bir ayrıntıyı deneme olarak kullanır ve değişikliği ana duygu ile ritim üzerinde yeniden değerlendirir.","Bu seçenek geri bildirimi işlemek yerine başkasının hazır ifadesini kopyalar; öğrencinin özgün yazar kararını ve gerekçeli uyarlama sürecini ortadan kaldırır."],"explanation":"“Daha canlı” ifadesi tek başına hangi sorunun çözüleceğini göstermez. Doğru yaklaşım önce hareket veya ses gibi somut bir ölçüt belirler, sonra tema ile ilişkili bir ayrıntıyı deneyerek ürün üzerindeki etkisini inceler. Değişikliğin tedirgin umut duygusunu ve ritmi gerçekten destekleyip desteklemediği yeniden kontrol edilir.","difficultyReason":"Öğrencinin genel bir geri bildirimi doğrudan uygulamak ya da reddetmek yerine ölçüte çevirmesi, özgün bir revizyon denemesi yapması ve değişikliğin birden çok şiir özelliğine etkisini sınaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0247","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"66b04956ea93725659bb3cf6b54896162d4dcf0cf20a728594c6b97f11f48931","reviewDecisionSha256":"34068cbdf3e7ad3f6e333e551a42123d2e1e63fd944d3f26613ba4a49744d6ce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:66b04956ea93725659bb3cf6b54896162d4dcf0cf20a728594c6b97f11f48931","reviewedHash":"sha256:66b04956ea93725659bb3cf6b54896162d4dcf0cf20a728594c6b97f11f48931","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:34068cbdf3e7ad3f6e333e551a42123d2e1e63fd944d3f26613ba4a49744d6ce; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q247","contentProjectionSha256":"66b04956ea93725659bb3cf6b54896162d4dcf0cf20a728594c6b97f11f48931","reviewDecisionSha256":"34068cbdf3e7ad3f6e333e551a42123d2e1e63fd944d3f26613ba4a49744d6ce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q248","familyId":"tr-g09-tde-qf-050","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":246,"end":250,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":3,"question":"Bir şiirin amacı sabahın yaklaşmasını doğrudan söylemeden sezdirmektir. İlk taslak “Karanlık odada bekledim.”, revize edilmiş biçim ise “Perde kıpırdadı; karanlık, odanın köşesine çekildi.” şeklindedir. Aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi revizyonun işe yaradığını ürün kanıtıyla açıklar ve yine de denetlenmesi gereken bir alanı belirtir?","choices":["“İkinci biçim daha uzun olduğu için daha başarılıdır.”","“Noktalı virgül kullanıldığı için şiir artık edebîdir.”","“Revizyonda ‘sabah’ sözcüğü geçmediği için amaç gerçekleşmemiştir.”","“Perdenin hareketi ve karanlığın geri çekilmesi yaklaşan ışığı sezdiriyor; bu nedenle örtük ileti güçlenmiştir. Yine de ‘karanlık’ sözcüğünün şiirin kalanındaki söz varlığına ve yeni dizenin ritmine uyup uymadığı sesli okumayla kontrol edilmelidir.”"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek metin uzunluğunu başarı kanıtı sayar; yaklaşan sabahın nasıl sezdirildiğini ve ritmi değerlendirmez.","Bu seçenek tek bir noktalama işaretini şiirin bütünü için yeterli ölçüt kabul eder; işaretin anlam ve ritim görevini incelemez.","Bu seçenek örtük iletiyi doğrudan adlandırmayla karıştırır; sabahın söylenmemesi, görüntülerden çıkarılabildiği sürece amaçla uyumludur.","Bu seçenek doğrudur; iki somut görüntünün yaklaşan ışığı nasıl kanıtladığını açıklar ve revizyonun söz varlığı ile ritimde yan etki oluşturup oluşturmadığını yeniden denetlemeyi önerir."],"explanation":"Perdenin kıpırdaması dışarıdaki değişimi, karanlığın köşeye çekilmesi ise ışığın artmasını gösterir; “sabah” sözcüğü kullanılmadan amaçlanan ileti çıkarılabilir. Bununla birlikte iyi bir değerlendirme değişikliği kesin sonuç saymaz, sözcük alanı ve ritim üzerindeki etkisini de yeniden sınar.","difficultyReason":"Öğrencinin ilk ve revize ürün arasındaki anlam farkını metin kanıtıyla açıklaması, örtük iletiyi tanıması ve revizyonun olası yan etkisini ayrı bir ölçütle belirlemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0248","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"73bd3e2cc088d29f22fcd9ebfc02a42c794db87469124fa80b271c13b279c5b2","reviewDecisionSha256":"144ca53e2db335a9882667fb4de13d51389ac177a4a04ce5d7a7c4b4df830720","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:73bd3e2cc088d29f22fcd9ebfc02a42c794db87469124fa80b271c13b279c5b2","reviewedHash":"sha256:73bd3e2cc088d29f22fcd9ebfc02a42c794db87469124fa80b271c13b279c5b2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:144ca53e2db335a9882667fb4de13d51389ac177a4a04ce5d7a7c4b4df830720; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q248","contentProjectionSha256":"73bd3e2cc088d29f22fcd9ebfc02a42c794db87469124fa80b271c13b279c5b2","reviewDecisionSha256":"144ca53e2db335a9882667fb4de13d51389ac177a4a04ce5d7a7c4b4df830720","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q249","familyId":"tr-g09-tde-qf-050","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":246,"end":250,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":4,"question":"Bir öğrencinin şiiri dereceli puanlama anahtarında şu sonuçları almıştır: tema ile ana duygu ilişkisi 3/3, görüntüler arası geçiş 1/3, ritim 2/3, yazım 3/3. Bir arkadaş da ikinci ve üçüncü görüntünün kopuk göründüğünü belirtmiştir. Aşağıdaki revizyon planlarından hangisi kanıtları önceliklendirir ve güçlü yönleri gereksiz yere bozmaz?","choices":["Temayla uyumlu söz varlığını korumak; önce ikinci ve üçüncü görüntü arasındaki geçişi ortak bir hareket ya da sözcükle onarmak; ardından şiiri sesli okuyup ritmi yeniden puanlamak ve tema-ana duygu ilişkisinin korunup korunmadığını kontrol etmek","Daha çok değişiklik daha iyi sonuç vereceği için güçlü bulunan dizeler dâhil bütün şiiri baştan yazmak","Yazım puanı zaten tam olduğu hâlde yalnız büyük harf ve noktalama işaretlerini yeniden düzenlemek","İçerik zenginliği artsın diye kopuk iki görüntünün arasına dördüncü ve ilgisiz bir görüntü eklemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; en düşük puan ve arkadaş geri bildirimiyle doğrulanan geçiş sorununu önce ele alır, güçlü tema-söz varlığı ilişkisini korur ve değişikliğin ritim ile ana duyguya etkisini yeniden denetler.","Bu seçenek süreç kanıtlarını önceliklendirmez; güçlü olduğu kanıtlanan bölümleri de gerekçesiz biçimde ortadan kaldırır.","Bu seçenek tam puan alınan alana odaklanır; düşük geçiş puanını ve ritim gelişme alanını çözmez.","Bu seçenek görüntü sayısını zenginlik sayar; yeni bir görüntü eklemek mevcut kopukluğu artırabilir ve tema bütünlüğünü zedeleyebilir."],"explanation":"Puanlama anahtarında en açık gelişme alanı görüntü geçişidir ve arkadaşın yorumu da aynı sorunu işaret eder. Bu yüzden önce geçiş onarılır. Tema ile ana duygu zaten güçlü olduğundan bunları taşıyan söz varlığı korunur; revizyon sonrasında ritim ve tema ilişkisi yeniden kontrol edilerek yan etki oluşup oluşmadığı sınanır.","difficultyReason":"Öğrencinin nicel düzeyleri, paydaş geri bildirimini, korunacak güçlü yönleri, revizyon önceliğini ve değişiklik sonrası yeniden değerlendirme gereğini tek bir karar planında birleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0249","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fb0ce8d967501cadc23d4545d8dcdebe093e115bdff453a78d383f619dfbe096","reviewDecisionSha256":"6c47eae5692c24efb03b17603521b9aa69fcc09c1e5e3c974ded4f92c7d6a3c4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fb0ce8d967501cadc23d4545d8dcdebe093e115bdff453a78d383f619dfbe096","reviewedHash":"sha256:fb0ce8d967501cadc23d4545d8dcdebe093e115bdff453a78d383f619dfbe096","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6c47eae5692c24efb03b17603521b9aa69fcc09c1e5e3c974ded4f92c7d6a3c4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q249","contentProjectionSha256":"fb0ce8d967501cadc23d4545d8dcdebe093e115bdff453a78d383f619dfbe096","reviewDecisionSha256":"6c47eae5692c24efb03b17603521b9aa69fcc09c1e5e3c974ded4f92c7d6a3c4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q250","familyId":"tr-g09-tde-qf-050","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","themeTitle":"ANLAM ARAYIŞI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n024","noteKey":"tr.g09.tde.n024","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-73","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":246,"end":250,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":5,"question":"Bir şiirin amacı, tanıdık bir yere dönünce geçmişin aynen geri gelmeyeceğini fark etmeyi; ana duygusu ise “sakin kabulleniş”i göstermektir. Taslak şöyledir: “Eski durak yerindeydi. / Otobüsler geçti; ben çocukluğumu bekledim.” Bir arkadaş “İkinci dizeyi ‘Çocukluğum gelmedi.’ yap, ileti açık olsun.” der. Başka bir arkadaş “Otobüsler geçti sözünün ritmini koru.” görüşünü bildirir. Öğrenci öz değerlendirmesinde örtük iletinin izlenebildiğini, ancak “bekledim” fiilinin kabullenişten çok süren beklentiyi çağrıştırdığını saptar. Aşağıdaki son işlemlerden hangisi bütün bu kanıtları en uygun biçimde değerlendirir?","choices":["İlk arkadaşın önerisini aynen uygulayıp “Otobüsler geçti” bölümünü çıkarmak ve yeni hedefi “Daha iyi yazacağım.” biçiminde belirlemek","“Otobüsler geçti” bölümünü ritim ve zamanın akışı açısından güçlü yön olarak korumak; ikinci kısmı “ben gelmeyen zamanı uğurladım” biçiminde uyarlayarak son fiili kabullenişle eşleştirmek; metni yeniden sesli okuyup ana duygu ve ritmi kontrol etmek; sonraki şiir için “Son dizedeki eylemi ana duyguyla aynı yönde seçeceğim.” hedefini koymak","Özgün yazar kimliği değişmesin diye iki görüşü de ve öz değerlendirmedeki fiil sorununu da reddederek taslağı aynen bırakmak","Bekleyiş ile kabulleniş arasındaki belirsizliği gidermek yerine hüzünlü bir müzik ve eski durak fotoğrafı eklemek"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek açık ileti önerisini sorgulamadan alır, ritmik güçlü yönü siler ve gözlenemeyen genel bir hedef belirler.","Bu seçenek doğrudur; ürün ve geri bildirim kanıtlarından güçlü bölümü korur, sorunlu fiili ana duyguya uygun biçimde uyarlar, revizyonun ritim ile anlam üzerindeki etkisini yeniden sınar ve ölçülebilir bir sonraki hedef çıkarır.","Bu seçenek özgünlüğü değişmezlik sanır; öğrencinin kendi öz değerlendirmesiyle belirlediği anlam sorununu ve kanıta dayalı geri bildirimleri işleme dışı bırakır.","Bu seçenek görsel ve müziği metindeki fiil-anlam uyuşmazlığının yerine geçirir; şiirin kendi revizyon gereksinimini çözmez."],"explanation":"İkinci işlem zinciri, “Otobüsler geçti” ifadesinin ritim ve zaman akışı bakımından güçlü olduğunu korur. “Bekledim” yerine “uğurladım” kullanılması ise süren beklentiyi tamamlanmış kabullenişe çevirir; “gelmeyen zaman” geçmişin aynen dönmeyeceğini sezdirir. Sesli yeniden okuma ritim yan etkisini denetler, son hedef de ileride gözlenebilir bir davranış tanımlar.","difficultyReason":"Öğrencinin iki farklı geri bildirimi, kendi öz değerlendirmesini, korunacak güçlü yönü, fiilin ana duyguya etkisini, revizyon sonrası kontrolü ve yeni hedefi tek bir gerekçeli karar zincirinde dengelemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0250","unitKey":"tr-g09-tde-tema-02-anlam-arayisi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5f6301fad9be6d524aa57c031207c02a0a5bf418130b00ab7e25b01e85b954b8","reviewDecisionSha256":"487e197e48cc1d2d40c7ffe2f765e7a987f94c9ffd00819b1085f60c43ca0a15","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5f6301fad9be6d524aa57c031207c02a0a5bf418130b00ab7e25b01e85b954b8","reviewedHash":"sha256:5f6301fad9be6d524aa57c031207c02a0a5bf418130b00ab7e25b01e85b954b8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:487e197e48cc1d2d40c7ffe2f765e7a987f94c9ffd00819b1085f60c43ca0a15; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q250","contentProjectionSha256":"5f6301fad9be6d524aa57c031207c02a0a5bf418130b00ab7e25b01e85b954b8","reviewDecisionSha256":"487e197e48cc1d2d40c7ffe2f765e7a987f94c9ffd00819b1085f60c43ca0a15","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q251","familyId":"tr-g09-tde-qf-051","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":251,"end":255,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, “Taşın Sesini Dinlemek” adlı kültürel miras belgeselini izlemeden önce amacını yazacaktır. Tanıtım karesinde bir taş ustasının çalışması ve tamamlanmış bir kemer görülmektedir. Aşağıdaki amaçlardan hangisi dinleme/izleme sürecini yönetmeye en uygundur?","choices":["Belgeseldeki bütün bilgileri, ayrıntılar arasında öncelik kurmadan eksiksiz biçimde öğrenmek.","Belgesel bittikten sonra yapımı ne kadar sevdiğime ilişkin kişisel bir beğeni kararı vermek.","Taş işçiliğinin açılış, gelişme ve kapanış bölümlerinde hangi görsel-işitsel kanıtlarla tanıtıldığını belirlemek.","Anlatıcının bütün cümlelerini, görüntü ve sesleri ayrıca değerlendirmeden sözcüğü sözcüğüne deftere geçirmek."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu amaç “her şeyi” hedeflediği için kapsamı belirsizdir; hangi kanıtın izleneceğini ve sonucun nasıl denetleneceğini göstermez.","Bu seçenek öğrenme ürününü değil kişisel beğeniyi merkeze alır; dinleme/izleme sürecine ölçülebilir bir odak vermez.","Bu seçenek doğrudur; yapı bölümlerini ve görsel-işitsel kanıtları birlikte izlemeyi gerektiren açık, sınanabilir bir amaç kurar.","Sözcüğü sözcüğüne aktarma, dikkati yalnız anlatıcı sesine yöneltir; görüntüleri, yapı geçişlerini ve seçici not almayı devre dışı bırakır."],"explanation":"Doğru amaç, belgeselin tüm ayrıntılarını toplamaya çalışmak yerine hangi öğrenme ürününün aranacağını belirlemelidir. Doğru seçenek hem “açılış, gelişme ve kapanış” yapısını hem de bu yapıda kullanılan görsel-işitsel kanıtları hedeflediği için süreç sonunda denetlenebilir.","difficultyReason":"Tek bir açık ölçüt üzerinden geniş, beğeni odaklı ve aşırı not almaya dayalı amaçları sınanabilir amaçtan ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0251","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"dea0e3ae7e804e0bd03a26e849af0da7059fff8c85fab69d60ff5dfdc2c0d44b","reviewDecisionSha256":"5f18e2f8586c31458db1f7196232331c369c0aee162a3bfa4c3c2d17c0e4738b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:dea0e3ae7e804e0bd03a26e849af0da7059fff8c85fab69d60ff5dfdc2c0d44b","reviewedHash":"sha256:dea0e3ae7e804e0bd03a26e849af0da7059fff8c85fab69d60ff5dfdc2c0d44b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5f18e2f8586c31458db1f7196232331c369c0aee162a3bfa4c3c2d17c0e4738b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q251","contentProjectionSha256":"dea0e3ae7e804e0bd03a26e849af0da7059fff8c85fab69d60ff5dfdc2c0d44b","reviewDecisionSha256":"5f18e2f8586c31458db1f7196232331c369c0aee162a3bfa4c3c2d17c0e4738b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q252","familyId":"tr-g09-tde-qf-051","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":251,"end":255,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öğrencinin amacı, bir mahalle fırını belgeselinde ana düşünceyi destekleyen görsel ve işitsel kanıtları kaydetmektir. İzleme öncesinde hazırlayacağı kontrol listesine aşağıdakilerden hangisini yazması en uygundur?","choices":["Belgesel boyunca dikkatli olacağım ve hiçbir ayrıntıyı kaçırmamaya çalışacağım.","Belgeselin ana düşüncesi mahalle fırınlarının mutlaka korunması gerektiğidir.","Anlatıcının söylediği bütün cümleleri, görüntüleri izlemeyi bırakarak eksiksiz yazdım mı?","Ana düşünceyi destekleyen en az iki özgül söz, görüntü veya ses unsurunu kaydettim mi?"],"correct":3,"distractorWhy":["“Dikkatli olmak” gözlenebilir bir işlem belirtmez; öğrencinin neyi kaydedeceği ve bunu nasıl denetleyeceği belirsiz kalır.","Bu ifade kontrol maddesi değil, belgesel izlenmeden verilmiş bir içerik cevabıdır; tahmini kesin yargıya dönüştürür.","Bütün cümleleri yazmak seçici dinleme/izlemeyi bozar ve öğrencinin görüntü ile ses ilişkisini izlemesini güçleştirir.","Bu seçenek doğrudur; amaçla doğrudan bağlantılı, gözlenebilir ve izleme sonunda “evet/hayır” biçiminde denetlenebilir bir kanıt maddesidir."],"explanation":"Kontrol listesi belgeselin cevabını önceden vermemeli, aranacak kanıt türünü açıklaştırmalıdır. Doğru seçenek ana düşünceyi destekleyen özgül söz, görüntü veya sesleri kaydetme davranışını ölçülebilir hâle getirir.","difficultyReason":"Belirsiz davranış, önceden verilmiş cevap ve aşırı not alma maddeleri arasından amaçla uyumlu gözlenebilir kontrol maddesini seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0252","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e640977c2caeeae213a811e561002462709b4105901dffcfcb28c00e3409f700","reviewDecisionSha256":"e34c07e255a851c1a9c9e8138a8f87dd9b9a4b5f79c45a63f572a4cd08daa853","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e640977c2caeeae213a811e561002462709b4105901dffcfcb28c00e3409f700","reviewedHash":"sha256:e640977c2caeeae213a811e561002462709b4105901dffcfcb28c00e3409f700","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e34c07e255a851c1a9c9e8138a8f87dd9b9a4b5f79c45a63f572a4cd08daa853; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q252","contentProjectionSha256":"e640977c2caeeae213a811e561002462709b4105901dffcfcb28c00e3409f700","reviewDecisionSha256":"e34c07e255a851c1a9c9e8138a8f87dd9b9a4b5f79c45a63f572a4cd08daa853","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q253","familyId":"tr-g09-tde-qf-051","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":251,"end":255,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrenci, kültürel miras belgeselinin yapısının nasıl ilerlediğini belirlemek istiyor ve kaydı iki kez izleyebiliyor. Aşağıdaki planlardan hangisi bu amaca en uygundur?","choices":["İlk izleyişte kaydı bölmeden genel akışı takip etmek; ikinci izleyişte “açılış-gelişme-kapanış” sütunlarına kısa kanıtlar yazmak.","İlk izleyişte her birkaç saniyede bir durdurup bütün konuşmaları yazmak; ikinci izleyişte eksik sözcükleri ve cümleleri tamamlamak.","İlk izleyişte yalnız müziği, ikinci izleyişte yalnız anlatıcıyı takip etmek; iki izleyişte de görüntüleri değerlendirme dışı bırakmak.","Başlıktan hareketle yapıyı kesin olarak belirlemek; iki izleyişte yalnız bu kararı doğrulayan ayrıntıları seçip karşı kanıtları elemek."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; ilk izleyiş bütünlüğü korur, ikinci izleyiş ise amaca uygun yapı sütunlarıyla seçici ve kısa kanıt toplamayı sağlar.","Sürekli durdurma bütünlüğü parçalar; konuşmaları kopyalamak da yapı geçişlerine ve görüntülere ayrılacak dikkati azaltır.","Belgesel çok modlu olduğu için ses ve görüntüyü birbirinden koparmak, yapı bölümlerinin nasıl kurulduğunu eksik gösterir.","Başlıktan çıkarılan görüş geçici tahmin olmalıdır; yalnız doğrulayan ayrıntıları seçmek karşı kanıtı dışlayan doğrulama yanlılığıdır."],"explanation":"Yapıyı izlemek için önce belgeselin bütün akışını görmek, ardından seçilmiş bir not düzeniyle bölüm geçişlerini kanıtlamak gerekir. Doğru seçenek bu iki işi birbirine karıştırmadan sıralar; diğerleri ya bütünlüğü bozar ya da çok modlu kanıtı daraltır.","difficultyReason":"İki izleyişin işlevini sıralamayı ve yapı amacına uygun stratejiyi, transkripsiyon ile tek kanala odaklanma hatalarından ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0253","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"29426fad9e1a08b02da9c305012d65dd6d6f0bc86f425cd833be5807bd18e963","reviewDecisionSha256":"a2f6837ca9f3dcb020a86c89051cbe8cea0b41b7c4a86272111624f5b7f3ae0b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:29426fad9e1a08b02da9c305012d65dd6d6f0bc86f425cd833be5807bd18e963","reviewedHash":"sha256:29426fad9e1a08b02da9c305012d65dd6d6f0bc86f425cd833be5807bd18e963","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a2f6837ca9f3dcb020a86c89051cbe8cea0b41b7c4a86272111624f5b7f3ae0b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q253","contentProjectionSha256":"29426fad9e1a08b02da9c305012d65dd6d6f0bc86f425cd833be5807bd18e963","reviewDecisionSha256":"a2f6837ca9f3dcb020a86c89051cbe8cea0b41b7c4a86272111624f5b7f3ae0b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q254","familyId":"tr-g09-tde-qf-051","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":251,"end":255,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci “Gölgenin Altındaki Çeşme” belgeseline ait açılış karesinde eski bir çeşme ve boş bir meydan görür. Daha kayıt başlamadan “Belgesel, çeşmenin artık kullanılmadığını kanıtlayacak.” diye yazar. İzleme sırasında anlatıcının bütün sözlerini not eder, görüntüleri takip edemez ve ilk yargısını değiştirmez. Bu öğrencinin planını TDE1.1’e uygun hâle getiren en etkili düzenleme hangisidir?","choices":["İlk yargıyı değişmez amaç olarak koruyup yalnız onu destekleyen cümleleri seçmek, karşıt görüntüleri notların dışında bırakmak.","Yargıyı geçici tahmine çevirmek; sınanabilir bir amaç belirlemek; ilk izleyişte bütünlüğü, ikinci izleyişte seçilen söz-görüntü kanıtlarını izlemek.","Belgeseli daha hızlı oynatıp anlatıcının tüm cümlelerini kısaltmalarla yazmak, görüntüleri izlemeyi kayıt sonrasına ertelemek.","Görüntüler dikkat dağıttığı için ekranı kapatıp yalnız sesi dinlemek, boş meydan görüntüsüne ilişkin ilk yorumu aynen korumak."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu düzenleme, kanıt aramayı ilk yargıyı doğrulamaya indirger; tahminin belgeselin tamamıyla sınanmasına izin vermez.","Bu seçenek doğrudur; kesin yargıyı geçici tahmine dönüştürür, amacı açıklaştırır ve bütünlük ile odaklı kanıt toplamayı ayrı izleyişlere dağıtır.","Hızı artırmak temel sorunu çözmez; sözcüğü sözcüğüne not alma sürdüğü için görüntü ve yapı kanıtları yine kaçırılır.","Ekranı kapatmak çok modlu metnin görsel kanalını tümüyle yok sayar ve boş meydan gibi anlamlı görüntülerin sınanmasını engeller."],"explanation":"Öğrencinin üç temel hatası vardır: tahmini kesin yargı saymak, sınanabilir amaç kurmamak ve bütün konuşmayı yazarken görsel kanıtı kaçırmak. Doğru seçenek bu üç sorunu birlikte gidererek tahmin, amaç, yöntem ve strateji arasında tutarlı bir süreç kurar.","difficultyReason":"Bir öğrenci davranışındaki birden çok sürece ilişkin hatayı aynı anda teşhis edip bunları bütünlüklü bir plan değişikliğiyle düzeltmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0254","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b3ab83b88ab655cedbb2c7e013933cdbeb894169dfdd5b4a812fae82ae44fa48","reviewDecisionSha256":"02568c3e052dda64e2e880545cfd91fd41e38a829a4a2a2abfb2c05075aa0289","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b3ab83b88ab655cedbb2c7e013933cdbeb894169dfdd5b4a812fae82ae44fa48","reviewedHash":"sha256:b3ab83b88ab655cedbb2c7e013933cdbeb894169dfdd5b4a812fae82ae44fa48","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:02568c3e052dda64e2e880545cfd91fd41e38a829a4a2a2abfb2c05075aa0289; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q254","contentProjectionSha256":"b3ab83b88ab655cedbb2c7e013933cdbeb894169dfdd5b4a812fae82ae44fa48","reviewDecisionSha256":"02568c3e052dda64e2e880545cfd91fd41e38a829a4a2a2abfb2c05075aa0289","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q255","familyId":"tr-g09-tde-qf-051","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":251,"end":255,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir sınıf “Köprünün Hafızası” adlı belgeseli yalnız iki kez izleyecektir. Amaçları; belgeselin sunuluş amacı, üslubu, yapısı ve ana düşüncesi arasındaki ilişkiyi kanıtlarla belirlemektir. Aşağıdaki iş akışlarından hangisi dinleme/izleme sürecini en tutarlı biçimde yönetir?","choices":["Başlıktan ana düşünceyi kesinleştirmek; ilk izleyişte yalnız doğrulayan sözleri, ikinci izleyişte yalnız doğrulayan görüntüleri toplamak; karşıt kanıtları not dışında bırakmak; sonunda sınıf çoğunluğunu metinsel kanıt yerine sonuç kabul etmek.","İlk izleyişte bütün konuşmaları yazıp görüntüleri daha sonra hatırlamaya çalışmak; ikinci izleyişte belgeselin beğenilip beğenilmediğini oylamak ve en çok oy alan görüşü açıklama saymak.","İzleme öncesinde sınanabilir amaç ve geçici tahmin kurmak; ilk izleyişte bütünlük ve geçişleri işaretlemek; ikinci izleyişte “parça-kanıt-işlev-ilişki” düzeniyle söz, görüntü ve sesi kaydetmek; sonunda tahminlerle stratejiyi değerlendirmek.","Açılış ile kapanışı art arda birkaç kez izleyip gelişme bölümünü zaman kazanmak için atlamak; yapıyı bu iki parçaya, üslubu da yalnız müzik hızına göre belirlemek."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu akış tahmini kesin hükme çevirir, karşı kanıtı dışlar ve sonuç için metinsel kanıt yerine çoğunluk görüşünü kullanır.","Transkripsiyon çok modlu kanıtı kaçırır; beğeni oylaması da amaç, yapı ve ana düşünce ilişkisini çözümleyen bir değerlendirme değildir.","Bu seçenek doğrudur; amaç, tahmin, bütüncül izleme, odaklı kanıt toplama ve süreç denetimini birbirini tamamlayan aşamalar hâlinde kurar.","Gelişme bölümünü atlamak yapı çözümünü eksiltir; üslubu tek başına müzik hızına bağlamak da söz, görüntü ve bölüm düzenini yok sayar."],"explanation":"Belirlenen amaç dört öge arasındaki ilişkiyi istediği için planın hem bütün yapıyı hem de çok modlu kanıtları izlemesi gerekir. Doğru seçenek ilk izleyişte bütünlüğü korur, ikinci izleyişte parça ve işlev ilişkisini sistemli biçimde kaydeder; son aşamada da tahmin ile stratejiyi denetler.","difficultyReason":"Amaç, tahmin, iki aşamalı strateji, çok modlu kanıt ve öz denetim ögelerini tek bir tutarlı iş akışında birleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0255","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"55d5cf7b8dc8a44e55b6dc6e162d4592edecdd1ee5bbf392e3f22f009f1207ed","reviewDecisionSha256":"4cee0789be7862b43b009eb4b17fa6a1e965fecaac939b86341e49e7ae4795e2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:55d5cf7b8dc8a44e55b6dc6e162d4592edecdd1ee5bbf392e3f22f009f1207ed","reviewedHash":"sha256:55d5cf7b8dc8a44e55b6dc6e162d4592edecdd1ee5bbf392e3f22f009f1207ed","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4cee0789be7862b43b009eb4b17fa6a1e965fecaac939b86341e49e7ae4795e2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q255","contentProjectionSha256":"55d5cf7b8dc8a44e55b6dc6e162d4592edecdd1ee5bbf392e3f22f009f1207ed","reviewDecisionSha256":"4cee0789be7862b43b009eb4b17fa6a1e965fecaac939b86341e49e7ae4795e2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q256","familyId":"tr-g09-tde-qf-052","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":256,"end":260,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, çömlek yapımını konu alan kısa bir belgeselde üretim sürecinin hangi sırayla sunulduğunu izlemek istiyor. Aşağıdaki not düzenlerinden hangisi bu amacın başka bir kültürel miras konusuna aktarılmış uygun bir uygulamasıdır?","choices":["Beğendiğim sahneler / kişisel beğeni gerekçem","Anlatıcının bütün sözleri / bilmediğim bütün sözcükler","Eski olduğunu düşündüğüm tarihler / varsaydığım usta adları","Üretim aşaması / görülen-duyulan kanıt / bölümün yapıdaki görevi"],"correct":3,"distractorWhy":["Beğeni sütunları öğrencinin kişisel tepkisini toplar; üretim sırası ve yapısal işlev hakkında kanıt üretmez.","Bütün sözleri ve sözcükleri kaydetmek seçici değildir; amaç olan süreç sırasını görünür kılmaz.","Belgeselde verilmeyen tarih ve kişi adlarını varsaymak kaynak sınırını aşar ve kanıt yerine uydurma bilgi üretir.","Bu seçenek doğrudur; her aşamayı çok modlu kanıtıyla ve belgesel yapısındaki göreviyle eşleştirerek üretim sırasını izlemeyi sağlar."],"explanation":"Amaç üretim sürecinin sunuluş sırasını belirlemektir. Doğru seçenek “aşama” ile sırayı, “görülen-duyulan kanıt” ile doğrulamayı, “bölümün görevi” ile de yapısal ilişkiyi aynı not düzeninde birleştirir.","difficultyReason":"Belirli bir amacı yeni bir belgesel konusuna doğrudan aktarıp amaçla ilgisiz beğeni, transkripsiyon ve uydurma bilgi düzenlerinden ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0256","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"603c4f491ffe38e0a34ee8684de55c0e6c1212c6b681219e109343e134ef86fa","reviewDecisionSha256":"897a06b81d48a2027d7f4b88dfd915611318683612a36cc0f62e31ba221e870c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:603c4f491ffe38e0a34ee8684de55c0e6c1212c6b681219e109343e134ef86fa","reviewedHash":"sha256:603c4f491ffe38e0a34ee8684de55c0e6c1212c6b681219e109343e134ef86fa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:897a06b81d48a2027d7f4b88dfd915611318683612a36cc0f62e31ba221e870c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q256","contentProjectionSha256":"603c4f491ffe38e0a34ee8684de55c0e6c1212c6b681219e109343e134ef86fa","reviewDecisionSha256":"897a06b81d48a2027d7f4b88dfd915611318683612a36cc0f62e31ba221e870c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q257","familyId":"tr-g09-tde-qf-052","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":256,"end":260,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"“İpliğin Yolculuğu” adlı belgeselin tanıtımında önce boş bir dokuma tezgâhı, ardından ipliği hazırlayan eller görülmektedir. Öğrencinin aşağıdaki başlangıç notlarından hangisi amaçlı dinleme/izlemeye uygundur?","choices":["Belgeselin üretim sürecini ve kuşaklar arası aktarımı ele alabileceğini geçici tahmin olarak yazıp bu tahmini tam kayıtta sınamak.","Boş tezgâh görüntüsünün geleneğin kesin olarak sona erdiğini kanıtladığını kabul edip sonraki görüntüleri bu yargıya göre seçmek.","Tahmin yapmanın her durumda önyargı oluşturacağını düşünüp başlık, boş tezgâh ve eller görüntüsünü hazırlık aşamasında değerlendirmemek.","Tanıtımda görülmeyen hiçbir konunun belgeselin devamında yer alamayacağına karar verip kaydın kapsamını ilk görüntülerle sınırlamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; başlık ve görüntüden iki olası içerik alanı çıkarır, fakat bunları kesinleştirmeyip belgeselin tamamında sınanacak tahmin olarak tutar.","Tek bir boş tezgâh görüntüsünden geleneğin sona erdiği sonucu kesin olarak çıkarılamaz; bu, tahmini kanıtsız hükme dönüştürür.","Başlık ve görüntüler tahmin için başlangıç kanıtıdır; onları tümüyle dışlamak amaçlı hazırlık basamağını ortadan kaldırır.","Tanıtım kısa ve seçilmiş bir bölüm olduğundan görünmeyen içeriği dışlamak, belgeselin tamamını izlemeden kapsamı kesinleştirme hatasıdır."],"explanation":"Amaçlı süreçte tanıtım görüntüleri içerik ve sunuluş biçimi hakkında geçici tahmin üretmek için kullanılır. Doğru seçenek tahmini açıkça geçici tutar ve tam kayıtla karşılaştırmayı planlar; diğer seçenekler ya kesin hüküm verir ya da tahmin basamağını yok sayar.","difficultyReason":"Tanıtım verisinden makul fakat geçici tahmin oluşturmayı, görüntüyü kesin kanıt sayma veya tümüyle dışlama hatalarından ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0257","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b552ebbc75dc46fee7c3a216d776473d16fd2e7a0f0b086033d6238ef742b239","reviewDecisionSha256":"6e10c38f80be437872eed0fe4c6428b33a5a681e4c7bcfdfb33e755397702708","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b552ebbc75dc46fee7c3a216d776473d16fd2e7a0f0b086033d6238ef742b239","reviewedHash":"sha256:b552ebbc75dc46fee7c3a216d776473d16fd2e7a0f0b086033d6238ef742b239","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6e10c38f80be437872eed0fe4c6428b33a5a681e4c7bcfdfb33e755397702708; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q257","contentProjectionSha256":"b552ebbc75dc46fee7c3a216d776473d16fd2e7a0f0b086033d6238ef742b239","reviewDecisionSha256":"6e10c38f80be437872eed0fe4c6428b33a5a681e4c7bcfdfb33e755397702708","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q258","familyId":"tr-g09-tde-qf-052","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":256,"end":260,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Sınıfta bir kültürel miras belgeseli izlenirken bir öğrenci ilk yirmi saniyenin sonunda ana düşünceyi kesin olarak bulduğunu söyleyip arkadaşlarını aynı yoruma yönlendirmeye başlar. Aşağıdaki davranışlardan hangisi dinleme/izleme kurallarına ve metinle ilişkiyi sürdürme ilkesine en uygundur?","choices":["Kaydı hemen durdurup öğrencinin yorumunu tahtaya ana düşünce olarak yazmak; sınıfın bunu kabul edip etmediğini oylamak; çoğunluk kararından sonra belgeselin geri kalanını yalnız bu yorumu doğrulamak için izlemek.","Yorumu geçici bir işaretle not etmek, kaydı bölmeden izlemeyi sürdürmek ve yeterli söz-görüntü kanıtı toplandıktan sonra görüşleri tartışmak.","Önceden seçilen not düzenini bırakıp yalnız arkadaşların söylediklerini yazmak ve belgeselin geri kalanını bu görüşlere göre izlemek.","İlk sahneyi tekrar tekrar izleyip gelişme ile kapanış bölümlerini değerlendirme dışı bırakmak ve ilk yorumu değişmez kabul etmek."],"correct":1,"distractorWhy":["Erken oylama, kanıt tamamlanmadan kesin yargı üretir ve sınıftaki diğer öğrencilerin bağımsız izleme sürecini yönlendirir.","Bu seçenek doğrudur; ilk yorumu geçici tutar, belgeselin bütünlüğünü korur ve tartışmayı yeterli kanıt toplandıktan sonraya bırakır.","Başkalarının görüşlerini not etmek öğrencinin kendi amacını ve stratejisini sürdürmesini engeller; metin yerine sınıf tepkisine odaklanır.","Yalnız ilk sahneye yoğunlaşmak yapı bütünlüğünü bozar ve ana düşüncenin gelişme ile kapanışta nasıl kurulduğunu görmeyi engeller."],"explanation":"Dinleme/izleme kuralları yalnız sessiz durmayı değil, kanıt tamamlanmadan yargıya varmama ve başkalarının öğrenme sürecini yönlendirmeme davranışlarını da kapsar. Doğru seçenek yorumu geçici tutarak bütün kaydı izlemeyi ve kanıta dayalı tartışmayı sağlar.","difficultyReason":"Sınıf içi etkileşim, erken yorum ve kayıt bütünlüğü arasındaki ilişkiyi değerlendirerek uygun süreç davranışını seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0258","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0d2658eb183ba8f3b43f8442e9a3b002e28c0a3dc4b5a88bdd67e6b2ec04e43b","reviewDecisionSha256":"218c9ed3de239856a57004f77a6fa4f9de206643fd36b22e561d8bdd98ef3833","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0d2658eb183ba8f3b43f8442e9a3b002e28c0a3dc4b5a88bdd67e6b2ec04e43b","reviewedHash":"sha256:0d2658eb183ba8f3b43f8442e9a3b002e28c0a3dc4b5a88bdd67e6b2ec04e43b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:218c9ed3de239856a57004f77a6fa4f9de206643fd36b22e561d8bdd98ef3833; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q258","contentProjectionSha256":"0d2658eb183ba8f3b43f8442e9a3b002e28c0a3dc4b5a88bdd67e6b2ec04e43b","reviewDecisionSha256":"218c9ed3de239856a57004f77a6fa4f9de206643fd36b22e561d8bdd98ef3833","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q259","familyId":"tr-g09-tde-qf-052","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":256,"end":260,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci köprüleri konu alan bir belgeselin konusunu doğru belirlemiş, ancak belgeselin sunuluş amacı ile üslubu arasındaki ilişkiyi açıklayamamıştır. Kontrol listesine aşağıdaki madde çiftlerinden hangisini eklemesi bu eksikliği en doğrudan giderir?","choices":["Belgeselin anlatımını ne kadar güzel buldum ve müzik hoşuma gitti mi? / Görüntüler kişisel zevkime uydu mu, izlerken sıkıldım mı?","Belgeselde kaç cümle vardı ve kayıt kaç dakika sürdü? / En uzun bölüm hangisiydi, anlatıcı kaç kez konuştu?","Sunuluş amacını gösteren özgül bir söz veya görüntü kaydettim mi? / Üslup seçiminin bu amaca katkısını aynı kanıt üzerinden açıkladım mı?","Başlıktan çıkardığım ilk yargıyı değiştirmeden korudum mu? / Bütün ayrıntıları amaç ayırmadan yazdım mı, karşı kanıtları dışarıda bıraktım mı?"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu maddeler kişisel beğeniyi ölçer; sunuluş amacı ile üslup arasında kanıta dayalı ilişki kurdurmaz.","Cümle sayısı ve süre biçimsel niceliklerdir; amaç ve üslubun işlevsel bağını açıklamaz.","Bu seçenek doğrudur; ilk madde amacı özgül kanıtla belirletir, ikinci madde üslubun bu amaca nasıl hizmet ettiğini gerekçelendirmeyi ister.","İlk yargıyı değiştirmemek tahmini kesinleştirir; bütün ayrıntıları yazmak da seçici kanıt toplamayı engeller."],"explanation":"Öğrencinin sorunu konu bilgisinde değil, amaç ile üslup arasındaki ilişkiyi kanıtlayamamaktadır. Doğru seçenek iki madde önce sunuluş amacının kanıtını, sonra üslubun bu amaca katkısını aratarak eksikliği doğrudan hedefler.","difficultyReason":"Belirli bir değerlendirme açığını teşhis edip kontrol listesini genel beğeni veya nicelik yerine ilişki kuran iki tamamlayıcı maddeyle geliştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0259","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eec04ac4ec89271add8b1e0d3faeae746e721b553e2eab1af1267ef03c696e3c","reviewDecisionSha256":"d05aa37484c9117ba1022e463d514ed36abb19310c43d17862ff577f5f0dfb6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eec04ac4ec89271add8b1e0d3faeae746e721b553e2eab1af1267ef03c696e3c","reviewedHash":"sha256:eec04ac4ec89271add8b1e0d3faeae746e721b553e2eab1af1267ef03c696e3c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d05aa37484c9117ba1022e463d514ed36abb19310c43d17862ff577f5f0dfb6f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q259","contentProjectionSha256":"eec04ac4ec89271add8b1e0d3faeae746e721b553e2eab1af1267ef03c696e3c","reviewDecisionSha256":"d05aa37484c9117ba1022e463d514ed36abb19310c43d17862ff577f5f0dfb6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q260","familyId":"tr-g09-tde-qf-052","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":256,"end":260,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n025","noteKey":"tr.g09.tde.n025","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectiveCode":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir sınıf, “Bir Odanın Hafızası” adlı sanal müze belgeselini iki kez izleyecektir. Amaç, hem belgeselin yapısını hem de ana düşünceyi destekleyen çok modlu kanıtları izlemektir. Aşağıdaki planlardan hangisi bu amacı yeni bir izleme ortamına en eksiksiz biçimde aktarır?","choices":["Her öğrencinin belgeseli ayrı izleyip beğeni notu vermesi; ortak kontrol listesi hazırlamadan görüşleri sayması; en çok beğenilen sahneyi ana düşünce kanıtı kabul etmesi.","İlk izleyişte yalnız ekrandaki yazıları, ikinci izleyişte yalnız müziği takip etmek; görüntüleri ve anlatıcı sözünü not dışında bırakmak; iki kanalın ilişkisini incelememek.","İzleme öncesinde ana düşünceyi sınıfça kesinleştirmek; ilk izleyişte bu kararı destekleyen sözleri, ikinci izleyişte destekleyen görüntüleri toplamak; karşı kanıtları elemek; sonuç bölümünde yalnız başlangıç kararını tekrar etmek.","Konu, amaç, üslup, yapı, ana ve yardımcı düşünceler ile anlatım biçimleri için ortak liste hazırlamak; ilk izleyişte bütünlüğü, ikincide söz-görüntü-ses-yazı kanıtlarını izlemek; sonunda tahmin ve stratejiyi değerlendirmek."],"correct":3,"distractorWhy":["Beğeni sayımı, yapı ve ana düşünceyi destekleyen kanıtları izlemez; ortak ölçüt bulunmadığı için süreç denetlenemez.","Kanalları birbirinden koparmak çok modlu anlamı parçalar; amaç bu ögelerin birlikte nasıl çalıştığını izlemektir.","Ana düşünceyi önceden kesinleştirmek karşı kanıtı dışlar ve izlemeyi araştırma yerine doğrulama işlemine dönüştürür.","Bu seçenek doğrudur; ortak kontrol ölçütlerini, bütüncül ve odaklı iki izleyişi, çok modlu kanıt toplamayı ve süreç sonu değerlendirmeyi tek planda birleştirir."],"explanation":"Sanal ortam değişse de amaçlı dinleme/izlemenin temel ilkeleri değişmez: amaç ve odaklar önceden belirlenir, ilk izleyişte bütünlük korunur, ikinci izleyişte seçilmiş kanıtlar toplanır ve süreç sonunda tahmin ile strateji denetlenir. Doğru seçenek bu zincirin tamamını çok modlu kanallarla uygular.","difficultyReason":"Amaçlı izleme ilkelerini sanal müze bağlamına aktarırken ortak ölçüt, iki aşamalı izleme, çok modlu kanıt ve öz değerlendirmeyi birlikte düzenlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0260","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5bf97135ed1ab19cd7239e144e66a91cc82e756d149e4161e4c89e8cc2d5c90d","reviewDecisionSha256":"48916b55cc785a92f91c9d9b412b41cd2c5c8c70602dd9bc9770eec170ecdc48","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5bf97135ed1ab19cd7239e144e66a91cc82e756d149e4161e4c89e8cc2d5c90d","reviewedHash":"sha256:5bf97135ed1ab19cd7239e144e66a91cc82e756d149e4161e4c89e8cc2d5c90d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:48916b55cc785a92f91c9d9b412b41cd2c5c8c70602dd9bc9770eec170ecdc48; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q260","contentProjectionSha256":"5bf97135ed1ab19cd7239e144e66a91cc82e756d149e4161e4c89e8cc2d5c90d","reviewDecisionSha256":"48916b55cc785a92f91c9d9b412b41cd2c5c8c70602dd9bc9770eec170ecdc48","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q261","familyId":"tr-g09-tde-qf-053","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":261,"end":265,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, ortak çalışma geleneğini konu alan bir belgeseli izlemeden önce “Bu tür işlerde insanların birlikte çalıştığını biliyorum.” diye not alır. Aşağıdaki devam cümlelerinden hangisi ön bilgiyi doğru kullanır?","choices":["Bu bilgiyi başlangıç varsayımı olarak tutup belgeseldeki söz ve görüntülerle doğrulanıp doğrulanmadığını sınayacağım.","Bunu bildiğim için belgeselin ana düşüncesinin kesinlikle dayanışma olduğuna karar verip yalnız bu sonucu destekleyen parçaları kaydedeceğim.","Ön bilgim yeterli olduğundan belgeselden ayrıca kanıt kaydetmeyecek, yeni bilgileri yalnız önceki düşünceme uyuyorsa not edeceğim.","Belgeselde farklı bir durum gösterilirse görüntüleri dikkate almayacak ve ön bilgimi değiştirmeden sonuç olarak kullanacağım."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; ön bilgiyi kanıt yerine geçirmeden, belgeselde doğrulanacak veya değiştirilecek bir başlangıç noktası olarak kullanır.","Ön bilgi ana düşünceyi peşinen belirlemez; belgeselin tamamındaki kanıtlar görülmeden kesin yargıya varılamaz.","Ön bilgi anlamayı kolaylaştırır ancak yeni metnin kanıtını gereksiz kılmaz; ilişki kurmak için kayıtla karşılaştırılmalıdır.","Yeni kanıtı görmezden gelmek ön bilgiyi değişmez hükme dönüştürür ve metinle karşılaştırma yapmayı engeller."],"explanation":"TDE1.2.1’de ön bilgi, belgeselin söylediği şeyin yerine geçmez; yeni bilgiyle karşılaştırılan başlangıç noktasıdır. Doğru seçenek öğrencinin bildiğini açıkça varsayım olarak tutar ve söz-görüntü kanıtıyla sınamayı planlar.","difficultyReason":"Ön bilginin işlevini doğrudan tanımayı ve onu kesin yargı, kanıtın yerine geçirme ya da karşı kanıtı reddetme hatalarından ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0261","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5ddebfaf7d9303d08d776ce25253c710ef85b2ee8ced041b6b31d327cd3f0106","reviewDecisionSha256":"4d0d938db25d10024e7abccecd19a45b9662d0d906f5002f3459d1e05831528d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5ddebfaf7d9303d08d776ce25253c710ef85b2ee8ced041b6b31d327cd3f0106","reviewedHash":"sha256:5ddebfaf7d9303d08d776ce25253c710ef85b2ee8ced041b6b31d327cd3f0106","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4d0d938db25d10024e7abccecd19a45b9662d0d906f5002f3459d1e05831528d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q261","contentProjectionSha256":"5ddebfaf7d9303d08d776ce25253c710ef85b2ee8ced041b6b31d327cd3f0106","reviewDecisionSha256":"4d0d938db25d10024e7abccecd19a45b9662d0d906f5002f3459d1e05831528d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q262","familyId":"tr-g09-tde-qf-053","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":261,"end":265,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir dokuma belgeselinde usta, “Çözgü gevşerse desen dağılır.” derken tezgâhta yukarıdan aşağıya uzanan gergin ipleri eliyle gösterir. Bu bağlamda “çözgü” sözcüğünün anlamı aşağıdakilerden hangisi olarak tahmin edilebilir?","choices":["Dokuma tamamlandığında ortaya çıkan renkli ve bütün desen bölümü","Dokumanın temelini oluşturan, tezgâhta gergin duran uzun ipler","Tezgâh çalışırken duyulan düzenli vurma ve sürtünme sesi","Ustanın iplikleri kesmek için elinde tuttuğu özel araç"],"correct":1,"distractorWhy":["Ustanın eli tamamlanmış deseni değil, desen bozulmadan önce gergin tutulması gereken ipleri göstermektedir.","Bu seçenek doğrudur; “gevşerse” sözü ile yukarıdan aşağıya uzanan gergin ip görüntüsü birlikte sözcüğün bu anlamını destekler.","Bağlamda bir sesin adı verilmemekte; sözcük, ustanın dokunduğu ve gevşeyebilen somut iplerle ilişkilendirilmektedir.","Kesme eylemi veya bir araç gösterilmediği için bu anlamı destekleyen sözsel ya da görsel kanıt yoktur."],"explanation":"Bağlamdan tahminde cümle, görüntü ve eylem birlikte değerlendirilir. “Gevşerse” ifadesi ve ustanın gergin uzun ipleri göstermesi, “çözgü”nün dokumanın temelini oluşturan bu ipler olduğunu düşündürür; B dışındaki seçenekler gösterilen nesneyle uyuşmaz.","difficultyReason":"Bilinmeyen bir sözcüğün anlamını yalnız cümleden değil, eş zamanlı görsel hareket ve neden-sonuç ipucundan birlikte çıkarmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0262","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8cfd6f4babc04bab53080deaa2be0d973490b83fc4ab3a27122771c36e8f0e91","reviewDecisionSha256":"25e33b908b7316704b7b0fda2f862fbd7df9b2e5f6096840c2da221fcfbb38b3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8cfd6f4babc04bab53080deaa2be0d973490b83fc4ab3a27122771c36e8f0e91","reviewedHash":"sha256:8cfd6f4babc04bab53080deaa2be0d973490b83fc4ab3a27122771c36e8f0e91","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:25e33b908b7316704b7b0fda2f862fbd7df9b2e5f6096840c2da221fcfbb38b3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q262","contentProjectionSha256":"8cfd6f4babc04bab53080deaa2be0d973490b83fc4ab3a27122771c36e8f0e91","reviewDecisionSha256":"25e33b908b7316704b7b0fda2f862fbd7df9b2e5f6096840c2da221fcfbb38b3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q263","familyId":"tr-g09-tde-qf-053","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":261,"end":265,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir belgeselde anlatıcı “Atölyede bugün beş kişi çalışıyor.” der. Ardından yaşlı bir usta ile bir genç aynı aracı sırayla kullanır; bir çocuk da hareketleri dikkatle izler. Aşağıdakilerden hangisi bu parçaya dayalı örtük ve kanıtlı bir iletidir?","choices":["Atölyede bugün toplam beş kişinin çalıştığı bilgisi","Kullanılan aracın belirli bir yüzyılda icat edildiği bilgisi","Zanaat bilgisinin farklı kuşaklar arasında aktarılması sürmektedir.","Bölgede yaşayan herkesin bu zanaatı öğrendiği ve uyguladığı sonucu"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu bilgi anlatıcı tarafından doğrudan söylenmiştir; örtük ileti değil açık iletidir.","Araçla ilgili tarih bilgisi verilmemiştir; belirli bir yüzyıl çıkarmak kaynakta bulunmayan bilgi eklemektir.","Bu seçenek doğrudur; yaşlı usta, genç ve çocuğun aynı hareket zincirinde gösterilmesi kuşaklar arası aktarım çıkarımını destekler.","Tek bir atölyedeki görüntüden bütün bölge halkına ilişkin genelleme yapılamaz; kapsamı aşan bir çıkarımdır."],"explanation":"Örtük ileti doğrudan söylenmez, fakat özgül kanıtların ilişkisinden çıkarılır. Yaşça farklı kişilerin aynı aracı kullanma ve izleme sırasıyla gösterilmesi, zanaat bilgisinin kuşaklar arasında aktarıldığı düşüncesine zemin oluşturur; Doğru seçenek bu kanıtla sınırlı kalır.","difficultyReason":"Açık bilgi, destekli örtük ileti, kaynaksız tarih iddiası ve aşırı genelleme arasındaki sınırları aynı kısa çok modlu parçada ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0263","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b2675ea84df3511568afa3f9b2c456bf8a0785fb011e84559b675e7539709f68","reviewDecisionSha256":"64f3ad28f14ef97437d5001d3ea3c6af74a4fa8d0e873bdb83217dd56a1aa41f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b2675ea84df3511568afa3f9b2c456bf8a0785fb011e84559b675e7539709f68","reviewedHash":"sha256:b2675ea84df3511568afa3f9b2c456bf8a0785fb011e84559b675e7539709f68","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:64f3ad28f14ef97437d5001d3ea3c6af74a4fa8d0e873bdb83217dd56a1aa41f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q263","contentProjectionSha256":"b2675ea84df3511568afa3f9b2c456bf8a0785fb011e84559b675e7539709f68","reviewDecisionSha256":"64f3ad28f14ef97437d5001d3ea3c6af74a4fa8d0e873bdb83217dd56a1aa41f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q264","familyId":"tr-g09-tde-qf-053","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":261,"end":265,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir belgeselde “Taş köprü, pazar yolunu iki yakada birleştirir.” sözü insan geçişi görüntüleriyle verilir. Bir hikâyede “Mert, köprünün ortasında beklerken karşı kıyıdaki ışığa baktı.”; bir gezi yazısında ise “Sabah taş yüzeyin gece serinliğini taşıdığını hissettim.” cümlesi yer alır. Aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi ortak ölçüt kullanır ve verilmeyen bilgiyi eklemez?","choices":["Belgeseli yalnız doğruluk, hikâyeyi yalnız duygululuk, gezi yazısını yalnız uzunluk bakımından değerlendirip her metin için farklı bir sonuç ölçütü kullanmak.","Üç metinde de köprü geçtiği için bunların aynı dönemde yazıldığını, aynı gerçeklik iddiasını taşıdığını ve aynı amaçla oluşturulduğunu kabul etmek.","Belgesel gerçek görüntü kullandığı için onu otomatik olarak daha doğru, güvenilir ve değerli saymak; hikâyeyi kurmaca olduğu, gezi yazısını kişisel duyular içerdiği için daha aşağıda görmek; tür farklarını üstünlük sırasına çevirmek.","Üçünün de köprüyü ele aldığını; belgeselin açıklayıcı, hikâyenin kurmaca, gezi yazısının kişisel-duyusal üslup kullandığını belirtmek; dönem bilgisi verilmediğinden dönem karşılaştırması yapmamak."],"correct":3,"distractorWhy":["Her metne farklı ölçüt uygulandığı için sonuçlar karşılaştırılabilir değildir; ortak bir değerlendirme zemini kurulmaz.","Ortak konu, metinlerin aynı döneme ait olduğunu kanıtlamaz; dönem bilgisi hiçbir parçada verilmemiştir.","Metin türlerinin farklı sunuluş biçimleri tek başına üstünlük göstermez; bu seçenek tür farkını değer sıralamasına dönüştürür.","Bu seçenek doğrudur; içerik ve üslup ölçütlerini üç metne de uygular, ayrıca dönem kanıtı olmadığı için bilgi uydurmaz."],"explanation":"Sağlıklı karşılaştırmada aynı ölçüt bütün metinlere uygulanır. Doğru seçenek önce ortak içeriği, sonra her metnin üslup özelliğini aynı çerçevede gösterir ve dönem bilgisi bulunmadığını açıkça sınır olarak korur.","difficultyReason":"Üç farklı metin türünü birden ortak içerik ve üslup ölçütleriyle karşılaştırmayı, üstünlük yargısı ve kanıtsız dönem çıkarımından ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0264","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bc40383823996293c690d06adbac8d32ab9b71cc8db76a538d44069fd544df0a","reviewDecisionSha256":"ec640795c556f9e13f8d4211e01435fb510d8a5dfe99ae4f586a08b8a7d5edc6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bc40383823996293c690d06adbac8d32ab9b71cc8db76a538d44069fd544df0a","reviewedHash":"sha256:bc40383823996293c690d06adbac8d32ab9b71cc8db76a538d44069fd544df0a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ec640795c556f9e13f8d4211e01435fb510d8a5dfe99ae4f586a08b8a7d5edc6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q264","contentProjectionSha256":"bc40383823996293c690d06adbac8d32ab9b71cc8db76a538d44069fd544df0a","reviewDecisionSha256":"ec640795c556f9e13f8d4211e01435fb510d8a5dfe99ae4f586a08b8a7d5edc6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q265","familyId":"tr-g09-tde-qf-053","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":261,"end":265,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir belgeselde anlatıcı “Köy odası, kış akşamlarında ortak buluşma yeriydi.” der. Görüntüde soba çevresinde oturan altı kişi görülür; kapanışta boş oda ve yalnız saat sesi kullanılır. Aşağıdaki çözümleme notlarından hangisi açık bilgi, gözlenebilir veri, örtük ileti ve bilinmeyen alanı doğru ayırır?","choices":["Açık bilgi: Oda ortak buluşma yeridir. Gözlenebilir veri: Soba çevresinde altı kişi vardır. Örtük ileti: Boş oda ve saat sesi kullanımın azalmasına ilişkin kayıp duygusu oluşturabilir. Bilinmeyen: Azalmanın nedeni.","Boş oda geleneğin kesin olarak sona erdiğini, soba çevresindeki altı kişinin üzgün olduğunu, görüntülerin 1950’lerde çekildiğini ve köyde artık hiçbir ortak buluşma yapılmadığını kanıtlar; bu sonuçlar için başka kanıt aranmamalıdır.","“Altı kişi soba çevresindedir.” cümlesi öznel yorumdur; anlatıcının buluşma işlevine ilişkin sözü örtük iletidir; boş oda ise tarih bilgisidir.","Saat sesi köylülerin kültürü bütünüyle unuttuğunu kanıtlar; boş oda bütün köy odalarının kapandığını gösterir; bu nedenle belgeselin tüm bilgileri tutarsızdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; doğrudan söylenen bilgi, görüntüden gözlenen veri, temkinli ve kanıtlı çıkarım ile kaynakta açıklanmayan alanı ayrı tutar.","Bu yorum boş görüntüden kesin son, kişilerin duygusu ve tarih üretir; bu üç bilgi de verilen söz-görüntü kanıtını aşar.","Kişi sayısı doğrudan gözlenebilir veridir; anlatıcının cümlesi de doğrudan söylenen açık bilgidir, sınıflandırmalar ters çevrilmiştir.","Saat sesi böyle bir toplumsal unutma sonucunu tek başına kanıtlamaz; ayrıca tek bir yorumdan belgeselin tümünü tutarsız saymak aşırı genellemedir."],"explanation":"Doğru seçenek dört farklı bilgi düzeyini birbirine karıştırmaz. Anlatıcının sözü açık bilgidir, kişi sayısı gözlenebilir veridir, boş oda ile saat sesi ancak temkinli bir örtük iletiyi destekler ve azalmanın nedeni metinde verilmediği için bilinmeyen olarak bırakılır.","difficultyReason":"Aynı çok modlu parçadaki doğrudan söz, gözlem, temkinli çıkarım ve kanıt yokluğu sınırlarını eş zamanlı olarak sınıflandırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0265","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1c2d3c3fae6c09fc1a5866c59c845bfc19cac8e4a67c9adc832497e2041f2b45","reviewDecisionSha256":"39fac02a4fea6854648974a7dbf60c7e8bf15d45d973942afe8c7462c0eb42e4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1c2d3c3fae6c09fc1a5866c59c845bfc19cac8e4a67c9adc832497e2041f2b45","reviewedHash":"sha256:1c2d3c3fae6c09fc1a5866c59c845bfc19cac8e4a67c9adc832497e2041f2b45","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:39fac02a4fea6854648974a7dbf60c7e8bf15d45d973942afe8c7462c0eb42e4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q265","contentProjectionSha256":"1c2d3c3fae6c09fc1a5866c59c845bfc19cac8e4a67c9adc832497e2041f2b45","reviewDecisionSha256":"39fac02a4fea6854648974a7dbf60c7e8bf15d45d973942afe8c7462c0eb42e4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q266","familyId":"tr-g09-tde-qf-054","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":266,"end":270,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir belgeselde anlatıcı “Pazar yeri, ürünlerin satıldığı bir alandı.” derken görüntülerde insanların birbirini selamladığı ve haber paylaştığı görülür. Görüntülerin anlatıcı sözüyle ilişkisi aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Görüntüler, satış bilgisini farklı bir kanıt veya yeni bir işlev eklemeden aynı biçimde tekrar etmektedir.","Görüntüler, pazarın toplumsal buluşma işlevini ekleyerek sözel bilgiyi genişletmektedir.","Pazarda insanların bulunması, ürünlerin satıldığına ilişkin anlatıcı bilgisiyle doğrudan çelişmektedir.","Görüntüler anlatımdan bağımsızdır ve yalnızca belgeseli daha hareketli göstermek için kullanılan süsleyici ayrıntılardır."],"correct":1,"distractorWhy":["Görüntülerde satıştan farklı olarak selamlaşma ve haber paylaşma davranışları vardır; sözün yalnız tekrarı değildir.","Bu seçenek doğrudur; sözel kanal satış işlevini verirken görsel kanal buna toplumsal etkileşim boyutu ekler.","İnsanların bulunması satış işleviyle çelişmez; tersine pazarın birden fazla işlev taşıyabileceğini gösterir.","Selamlaşma ve haber paylaşma, pazarın anlamını genişleten özgül kanıtlardır; anlatımdan bağımsız süs sayılamaz."],"explanation":"Çok modlu metinde görüntü, sözü tekrar edebilir, genişletebilir veya onunla gerilim kurabilir. Burada anlatıcı yalnız satış işlevini söyler; görüntüler ise insanların toplumsal etkileşimini göstererek bu bilgiyi genişletir.","difficultyReason":"Sözel ve görsel kanallar arasındaki temel genişletme ilişkisini, tekrar, çelişki ve süsleme yorumlarından ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0266","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9b636826ada38f3912fda3c47cfba12dcb457ce9098a590aa8d9c9d1dcf6c574","reviewDecisionSha256":"da4dae84352f493158bbf8b9b8fb426cfecc77b821ecafb75303e8aa0bdb4d25","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9b636826ada38f3912fda3c47cfba12dcb457ce9098a590aa8d9c9d1dcf6c574","reviewedHash":"sha256:9b636826ada38f3912fda3c47cfba12dcb457ce9098a590aa8d9c9d1dcf6c574","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:da4dae84352f493158bbf8b9b8fb426cfecc77b821ecafb75303e8aa0bdb4d25; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q266","contentProjectionSha256":"9b636826ada38f3912fda3c47cfba12dcb457ce9098a590aa8d9c9d1dcf6c574","reviewDecisionSha256":"da4dae84352f493158bbf8b9b8fb426cfecc77b821ecafb75303e8aa0bdb4d25","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q267","familyId":"tr-g09-tde-qf-054","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":266,"end":270,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir su değirmeni belgeselinde değirmenin çiftçiler için kullanım biçimi açıklanır, çalışan çark yakın çekimle gösterilir ve doğal su sesi duyulur; ancak değirmenin neden artık işlemediği açıklanmaz. Aşağıdaki özet-değerlendirme çiftlerinden hangisi iki işi doğru ayırır?","choices":["Özet: Su sesi çok hoşuma gitti ve görüntüler etkileyiciydi. Değerlendirme: Belgeselde değirmenin çiftçiler için kullanıldığı, çarkın döndüğü ve suyun aktığı anlatılıyor.","Özet: Değirmen mutlaka yeniden çalıştırılmalı, köy halkı bunu sağlamalı ve yapı geçmişteki işlevine döndürülmelidir. Değerlendirme: Çark yakın çekimde dönmekte, su sesi duyulmakta ve çiftçilerden söz edilmektedir; bu bilgiler ayrıca yorum gerektirmez.","Özet: Belgesel, değirmenin çiftçiler için işlevini ve çarkın çalışmasını sunar. Değerlendirme: Doğal su sesi işleyiş duygusunu güçlendirir; değirmenin neden durduğu açıklanmadığından bu konuda kesin sonuç kurulamaz.","Özet: Değirmen 1930’da kurulmuş ve elli yıl çalışmıştır. Değerlendirme: Kuruluş belgesi gösterilmediği için anlatıcının söylediği hiçbir bilgi güvenilir değildir."],"correct":2,"distractorWhy":["Özet bölümü kişisel beğeniye dönüşmüş, değerlendirme bölümü ise yalnız içeriği yeniden anlatmıştır; iki işlev yer değiştirmiştir.","Özet kaynakta bulunmayan bir öneri içerir; değerlendirme ise yalnız gözlenebilir bilgiyi tekrar eder ve gerekçeli görüş sunmaz.","Bu seçenek doğrudur; özet temel içeriği tarafsız biçimde korur, değerlendirme de sesin katkısını kanıtla açıklar ve açıklanmayan alanı sınır olarak belirtir.","Kuruluş tarihi verilmemiştir; ayrıca tek bir kaynak sorunu ihtimalinden belgeselin bütün bilgilerini geçersiz saymak aşırı genellemedir."],"explanation":"Özet, konu ve temel bilgiyi kişisel yargı eklemeden yoğunlaştırmalıdır; değerlendirme ise belirli bir görüntü veya ses seçiminin etkisini gerekçelendirmelidir. Doğru seçenek bu ayrımı korur ve açıklanmayan neden hakkında bilgi uydurmaz.","difficultyReason":"Özet ile eleştirel tepkinin farklı işlevlerini aynı seçenek içinde değerlendirmeyi ve kaynakta bulunmayan bilgi ile aşırı genellemeyi eleme yükü taşır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0267","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7beba5f2b08e562887de071bab4b899a7e0f451d2c579a4f0447eebfc5925d65","reviewDecisionSha256":"82d2cc6d304acd66a50c4e12ff5b0efc0aa6a657cd26a3bb4ef2db9bf8874884","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7beba5f2b08e562887de071bab4b899a7e0f451d2c579a4f0447eebfc5925d65","reviewedHash":"sha256:7beba5f2b08e562887de071bab4b899a7e0f451d2c579a4f0447eebfc5925d65","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:82d2cc6d304acd66a50c4e12ff5b0efc0aa6a657cd26a3bb4ef2db9bf8874884; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q267","contentProjectionSha256":"7beba5f2b08e562887de071bab4b899a7e0f451d2c579a4f0447eebfc5925d65","reviewDecisionSha256":"82d2cc6d304acd66a50c4e12ff5b0efc0aa6a657cd26a3bb4ef2db9bf8874884","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q268","familyId":"tr-g09-tde-qf-054","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":266,"end":270,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir tanıtım filminde yalnızca kile biçim veren eller görülünce öğrenci belgeselin üretim aşamalarını anlatacağını tahmin eder. Tam belgeselde üretim aşamalarının yanı sıra köylülerin ürün çevresinde buluşması ve bir çırağın ustayı izlemesi de gösterilir. Öğrenci tahminini nasıl değerlendirmelidir?","choices":["Tahmin bütünüyle yanlıştır; çünkü belgeselde üretim görüntülerine ek olarak toplumsal buluşma ve çıraklık sahneleri de bulunmuştur.","Tanıtım filmi belgeselin bütün iletisini zaten verdiği için tam kayıttaki yeni görüntüler başlangıç tahminini değiştirmemelidir.","Çırak ve buluşma görüntüleri doğrudan üretim aşamalarını göstermediği için belgeselin ana düşüncesiyle ilgisiz sayılmalı; ilk tahmini değiştirmemek amacıyla bu görüntüler notlara alınmamalı ve sonuçta kullanılmamalıdır.","Tahmin üretim aşamaları bakımından doğrulanmış, toplumsal buluşma ve kuşak aktarımı bakımından genişlemiştir; sonuç bu yeni kanıtlarla yeniden kurulmalıdır."],"correct":3,"distractorWhy":["Bir tahminin kapsamı genişletildiğinde bütünüyle yanlış sayılması gerekmez; üretim aşamaları belgeselde gerçekten yer almıştır.","Tanıtım seçilmiş ve sınırlı bir parçadır; tam kayıttaki yeni kanıtları dışlamak tahmini kesin hükme dönüştürür.","Buluşma ve çırak görüntüleri ürünün toplumsal işlevi ile aktarımına ilişkin anlamı genişletir; amaçlı nottan çıkarılamaz.","Bu seçenek doğrudur; ilk tahminin doğrulanan bölümünü korur, tam belgeselin eklediği iki anlam alanıyla tahmini kanıta göre günceller."],"explanation":"Tahmin, tam kayıtla karşılaştırıldığında doğrulanabilir, değişebilir veya genişleyebilir. Burada üretim süreci tahmini doğrulanmış; buluşma ve çırak görüntüleri belgeselin toplumsal işlev ile aktarım boyutlarını eklemiştir. Doğru seçenek bu karşılaştırmayı doğru yapar.","difficultyReason":"Tanıtım ve tam kayıt arasındaki kısmi doğrulama ile kapsam genişlemesini birlikte kavrayıp tahmini tümden reddetme veya değişmez sayma hatalarını elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0268","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ba9f6b8a69fa344c3c35dcd4adef3b0288fb52862b63b89d7be4863bc705ee07","reviewDecisionSha256":"e29c98462dac4cee40d20f12d9e647b72b22eae6753c0a6c1b9753e848b069e6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ba9f6b8a69fa344c3c35dcd4adef3b0288fb52862b63b89d7be4863bc705ee07","reviewedHash":"sha256:ba9f6b8a69fa344c3c35dcd4adef3b0288fb52862b63b89d7be4863bc705ee07","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e29c98462dac4cee40d20f12d9e647b72b22eae6753c0a6c1b9753e848b069e6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q268","contentProjectionSha256":"ba9f6b8a69fa344c3c35dcd4adef3b0288fb52862b63b89d7be4863bc705ee07","reviewDecisionSha256":"e29c98462dac4cee40d20f12d9e647b72b22eae6753c0a6c1b9753e848b069e6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q269","familyId":"tr-g09-tde-qf-054","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":266,"end":270,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir belgeselde üç unsur vardır: “Belediye arşivi, 1974” kaynak bilgisiyle verilen bir meydan fotoğrafı; bir tanığın “Çocukluğumda burası her akşam kalabalıktı.” sözü; anlatıcının kaynak göstermeden söylediği “Meydandaki bütün yapılar aynı yıl yapılmıştır.” cümlesi. Aşağıdaki sınıflandırmalardan hangisi en savunulabilir olandır?","choices":["Fotoğraf kaynak bilgisi taşıyan görsel kanıttır; tanığın sözü kişisel deneyime dayalı bir tanıklıktır; anlatıcının bütün yapıları kapsayan iddiası ek doğrulama gerektirir.","Üç unsur da bir belgeselde yer aldığı ve gerçek kişilerle görüntüler içerdiği için aynı ölçüde nesnel, güvenilir ve doğrulanmış kabul edilmelidir.","Tanığın çocukluk anısı kesin ve genel tarihsel kanıt sayılmalı; kaynak bilgisi taşıyan fotoğraf kişisel yorum, kaynak verilmeyen anlatıcı cümlesi ise tartışılmaz gerçek kabul edilmeli; üç unsur arasındaki kaynak farkı önemsenmemelidir.","Kaynak verilmeyen anlatıcı cümlesi doğrudan gerçek kabul edilmeli; fotoğrafın arşiv bilgisi yalnız görsel süsleme, tanık sözü ise gereksiz ayrıntı sayılmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; her unsuru kaynağına, konuşanın konumuna ve iddianın kapsamına göre ayırır; belgeselde görünmeyi otomatik doğruluk saymaz.","Belgesel içinde bulunmak bütün ifadeleri nesnel yapmaz; kaynak ve ifade türleri birbirinden farklıdır.","Kişisel anı tanıklıktır, tek başına kesin tarihsel genelleme değildir; kaynak bilgisi bulunan fotoğrafı kurmaca saymak kanıtı ters değerlendirir.","Kaynak gösterilmeyen geniş iddia doğrulanmış kabul edilemez; fotoğrafın kaynak bilgisi ise güvenilirlik değerlendirmesinde işlevsel bir göstergedir."],"explanation":"Sınıflandırma tek bir sözcüğe değil bütün bağlama dayanmalıdır. Doğru seçenek arşiv bilgili fotoğrafı kaynaklı görsel kanıt, tanık sözünü kişisel deneyim ve kaynaksız geniş anlatıcı iddiasını ek doğrulama gerektiren bilgi olarak ayırır.","difficultyReason":"Kaynak etiketi, kişisel tanıklık ve kaynaksız genelleme arasındaki güvenilirlik farklarını aynı belgesel bağlamında gerekçeli biçimde sınıflandırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0269","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7c5e0d134893c48e5398f2b54735d346d64f5802d837bcba10a55744f489dc3e","reviewDecisionSha256":"5acbc07bdbe283c3b6d9d50e4ffa9fd99a6fc3ae9b6672bd817b6ab119b0cd60","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7c5e0d134893c48e5398f2b54735d346d64f5802d837bcba10a55744f489dc3e","reviewedHash":"sha256:7c5e0d134893c48e5398f2b54735d346d64f5802d837bcba10a55744f489dc3e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5acbc07bdbe283c3b6d9d50e4ffa9fd99a6fc3ae9b6672bd817b6ab119b0cd60; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q269","contentProjectionSha256":"7c5e0d134893c48e5398f2b54735d346d64f5802d837bcba10a55744f489dc3e","reviewDecisionSha256":"5acbc07bdbe283c3b6d9d50e4ffa9fd99a6fc3ae9b6672bd817b6ab119b0cd60","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q270","familyId":"tr-g09-tde-qf-054","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":266,"end":270,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n026","noteKey":"tr.g09.tde.n026","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectiveCode":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir öğrenci kültürel miras belgeselini izledikten sonra aynı konuyu işleyen kısa bir hikâye ve gezi yazısıyla karşılaştırmalı bir ürün hazırlayacaktır. Aşağıdaki çalışma ürünlerinden hangisi TDE1.2’nin anlam oluşturma sürecini en eksiksiz biçimde uygular?","choices":["Ön bilgileri doğrulanmış gerçek sayan; yalnız belgeseli özetleyen; hikâye ile gezi yazısını “daha duygulu” ve “daha gerçek” diye ortak ölçüt kurmadan sıralayan; sonunda kişisel beğeni bildiren bir çalışma.","Ön bilgiyi ayrı tutan; tanıtım tahminlerini tam kayıtla sınayan; açık ve örtük iletileri kanıtla ayıran; üç metni ortak içerik ve üslup ölçütleriyle karşılaştıran; ifadeleri bilgi-yorum ve güvenilirlik bakımından sınıflandıran; özet ile eleştiriyi ayrı veren bir çalışma.","Belgeseldeki gerçek görüntüleri bütün ifadelerin doğruluğuna kanıt sayan; hikâyeyi kurmaca olduğu için değersiz, gezi yazısındaki kişisel gözlemleri yanlış kabul eden; tür farklarını doğruluk ve üstünlük sırasına dönüştüren; kaynak gösterilmeyen her sözü de gerçek kabul eden bir çalışma.","Tanıtım filminden belirlenen ana düşünceyi değişmez tutan; bilinmeyen sözcükleri bağlamdan incelemeyen; görüntü ve ses ilişkisini dışlayan; kapanışta yalnız “Belgeseli beğendim.” diyen bir çalışma."],"correct":1,"distractorWhy":["Ön bilgiyi kanıt sayar ve metinleri ortak ölçüt yerine belirsiz değer yargılarıyla sıralar; anlam oluşturma basamaklarının çoğunu uygulamaz.","Bu seçenek doğrudur; ön bilgi, tahmin, çıkarım, karşılaştırma, sınıflandırma ve gerekçeli tepki basamaklarını kanıt ve ortak ölçütlerle birbirine bağlar.","Gerçek görüntü bütün sözleri otomatik olarak doğru yapmaz; ayrıca kurmaca ve kişisel gözlem farklı tür özellikleridir, hata göstergesi değildir.","Tahmini değişmez hükme dönüştürür, bağlamdan anlam kurmayı atlar ve eleştirel tepkiyi gerekçesiz beğeni cümlesine indirger."],"explanation":"TDE1.2’nin altı bileşeni birbirini izleyen bir anlam kurma zinciridir. Doğru seçenek ön bilgiyi kanıttan ayırır, tahmini sınar, açık-örtük iletileri çıkarır, metinleri ortak ölçütlerle karşılaştırır, ifadeleri sınıflandırır ve özet ile eleştiriyi gerekçeli biçimde ayırır.","difficultyReason":"Altı süreç bileşeninin tamamını tek bir öğrenci ürününde izleyerek kanıt, ölçüt ve metin türü sınırlarının birlikte korunup korunmadığını değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0270","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"de65a99fb349e917ed8315492a523c76af10c485308fe9158d72dd7f0c620598","reviewDecisionSha256":"a229a7b5db06087bbe9ebb01d536bda0fc09894a000cd4ba522dfeea2223c1c1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:de65a99fb349e917ed8315492a523c76af10c485308fe9158d72dd7f0c620598","reviewedHash":"sha256:de65a99fb349e917ed8315492a523c76af10c485308fe9158d72dd7f0c620598","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a229a7b5db06087bbe9ebb01d536bda0fc09894a000cd4ba522dfeea2223c1c1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q270","contentProjectionSha256":"de65a99fb349e917ed8315492a523c76af10c485308fe9158d72dd7f0c620598","reviewDecisionSha256":"a229a7b5db06087bbe9ebb01d536bda0fc09894a000cd4ba522dfeea2223c1c1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q271","familyId":"tr-g09-tde-qf-055","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":271,"end":275,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir taş işçiliği belgeselinde usta “Her vuruş taşı biçimlendirir.” der; hemen ardından çekicin taşa değdiği yakın çekim ve çekiç sesi verilir. Aşağıdaki cümlelerden hangisi yalnız parça saymak yerine parçalar arası ilişkiyi çözümler?","choices":["Belgeselde konuşan bir usta, onun sözünden sonra gösterilen taş yüzeyin yakın çekimi, belirgin bir çekiç sesi ve bu unsurların art arda sıralandığı bir bölüm bulunmaktadır.","Belgeselin bu bölümünde söz, görüntü ve sesten oluşan üç ayrı unsur art arda kullanılmıştır.","Ustanın açıklamasından sonra gelen yakın çekim ve çekiç sesi, sözdeki “vuruş” ile biçim verme ilişkisini somutlaştırır.","Usta belgeselin orta bölümünde görünmekte, konuşmasından sonra taşın işlendiği bir sahneye geçilmektedir."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu cümle yalnız parçaları listeler; her parçanın diğerleriyle kurduğu anlam bağını açıklamaz.","Unsur sayısını vermek yapısal ilişkiyi veya parçaların bütüne katkısını göstermez.","Bu seçenek doğrudur; söz, görüntü ve sesin aynı teknik ilişkiyi nasıl birlikte görünür kıldığını neden-sonuç bağıyla açıklar.","Ustanın konumunu belirtmek parça tespitidir; görüntü ve sesle kurduğu işlevsel ilişkiyi çözümlemez."],"explanation":"Çözümleme, “neler var?” sorusundan sonra “bu parçalar birlikte ne yapıyor?” sorusunu yanıtlamalıdır. Doğru seçenek usta sözündeki vuruş-biçim ilişkisini yakın çekim ve sesin somutlaştırdığını göstererek parçalar arası bağı açıklar.","difficultyReason":"Basit parça tespiti ile söz-görüntü-ses arasında işlevsel ilişki kuran çözümleme cümlesini doğrudan ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0271","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a0124b5fd19fb6e426e17c1f28caddc42afa34736611bb736a1c8ecde5fb59c7","reviewDecisionSha256":"3d36a3dad626fae0a977b1a443f0dbbf19f3a778c1ecbda78c38f067f808a61e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a0124b5fd19fb6e426e17c1f28caddc42afa34736611bb736a1c8ecde5fb59c7","reviewedHash":"sha256:a0124b5fd19fb6e426e17c1f28caddc42afa34736611bb736a1c8ecde5fb59c7","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3d36a3dad626fae0a977b1a443f0dbbf19f3a778c1ecbda78c38f067f808a61e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q271","contentProjectionSha256":"a0124b5fd19fb6e426e17c1f28caddc42afa34736611bb736a1c8ecde5fb59c7","reviewDecisionSha256":"3d36a3dad626fae0a977b1a443f0dbbf19f3a778c1ecbda78c38f067f808a61e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q272","familyId":"tr-g09-tde-qf-055","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":271,"end":275,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir sepet örme belgeselinde usta “Kamışın yönü değişirse örgü gevşer.” der. Yakın çekimde kamışların yerleştirilmesi gösterilir; sonraki sahnede bir çocuk aynı hareketi dener. Aşağıdaki çözümlemelerden hangisi parçaların yapısal işlevini kanıta uygun belirler?","choices":["Çocuğun aynı hareketi denemesi, onun gelecekte kesinlikle ünlü bir usta olacağını ve bu işi meslek seçeceğini kanıtlar.","Yakın çekim yalnız belgeseli görsel açıdan süsler; kamışın yönüyle örgünün gevşemesi arasında gösterme işlevi kurmaz.","Ustanın cümlesi yalnız kişisel duygusunu bildirir; yakın çekim belgeseli süslemek için kullanılır; çocuğun denemesi teknik üretimden, öğrenme sürecinden ve kültürel aktarım düşüncesinden bütünüyle bağımsızdır.","Ustanın sözü teknik neden-sonuç ilişkisini açıklar, yakın çekim bu ilişkiyi gösterir, çocuğun denemesi ise öğrenme ve aktarım düşüncesini somutlaştırır."],"correct":3,"distractorWhy":["Çocuğun tek bir denemesi gelecekteki ünü veya mesleği hakkında kesin sonuç vermez; metinde bulunmayan niyet ve gelecek bilgisi eklenmiştir.","Yakın çekim, kamışın yönünü görünür kılarak ustanın açıklamasını somutlaştırır; süs işleviyle sınırlanamaz.","Cümle teknik bilgi ve neden-sonuç ilişkisi içerir; çocuğun aynı hareketi denemesi de üretim bilgisinin aktarımıyla doğrudan bağlantılıdır.","Bu seçenek doğrudur; üç parçayı ayrı ayrı adlandırmakla kalmaz, açıklama-gösterme-aktarım işlevleri arasında kanıtlı bir yapı ilişkisi kurar."],"explanation":"Belgeselde ustanın sözü kamış yönü ile örgünün sağlamlığı arasındaki teknik bağı açıklar. Yakın çekim bu bağı görselleştirir; çocuğun aynı hareketi denemesi de bilginin öğrenilmesi ve kuşaklar arasında aktarılması düşüncesini destekler. Doğru seçenek bütün parçaların görevini kanıtla açıklar.","difficultyReason":"Kişi, söz ve görüntülerin ayrı işlevlerini belirleyip bunları teknik açıklama ile değer aktarımı arasında tutarlı bir yapısal ilişkiye dönüştürmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0272","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6d89527f41d8924a1aabb3e7779b48eaf9f9393ef41009ceff37a3bad4eef0b6","reviewDecisionSha256":"8166a73669bea8b463de68b9e1e21d8e0894d560276303876ed24b2fcf270f21","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6d89527f41d8924a1aabb3e7779b48eaf9f9393ef41009ceff37a3bad4eef0b6","reviewedHash":"sha256:6d89527f41d8924a1aabb3e7779b48eaf9f9393ef41009ceff37a3bad4eef0b6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8166a73669bea8b463de68b9e1e21d8e0894d560276303876ed24b2fcf270f21; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q272","contentProjectionSha256":"6d89527f41d8924a1aabb3e7779b48eaf9f9393ef41009ceff37a3bad4eef0b6","reviewDecisionSha256":"8166a73669bea8b463de68b9e1e21d8e0894d560276303876ed24b2fcf270f21","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q273","familyId":"tr-g09-tde-qf-055","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":271,"end":275,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir el sanatı belgeselinde üretimin her aşaması yakın çekimle gösterilir; anlatıcı kısa neden-sonuç cümleleri kullanır; kurmaca kişi veya dramatik olay örgüsüne yer verilmez. Bu belgeselin üslubu aşağıdakilerden hangisiyle en iyi açıklanır?","choices":["Uygulamalı ve açıklayıcıdır; çünkü görüntüler işlemi gösterirken neden-sonuç cümleleri aşamalar arasındaki bağı açıklar.","Liriktir; çünkü yakın çekim kullanılan her üretim görüntüsü zorunlu olarak simgesel duygu ve kişisel çağrışım taşır.","Öyküleyicidir; çünkü aşamalar sırayla verildiğinde kurmaca kişi, çatışma ve olay bulunmasa da kendiliğinden olay örgüsü oluşur.","İkna edicidir; çünkü belgesel izleyiciden ürünü satın almasını istemese de bütün açıklamalar reklam ve yönlendirme sayılır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; gösterilen işlem aşamaları ile neden-sonuç açıklamaları, uygulamalı ve açıklayıcı bir anlatma biçimi oluşturur.","Yakın çekim tek başına lirik veya simgesel üslup kanıtı değildir; burada çekimlerin işlevi üretim ayrıntısını göstermektir.","Sıralılık yapı oluşturabilir ancak kurmaca kişi, çatışma ve olay örgüsü bulunmadığı için öyküleyici üslup sonucu çıkarılamaz.","Satın alma çağrısı veya yönlendirme kanıtı yoktur; açıklayıcı bilgi vermeyi otomatik olarak reklam ve ikna saymak işlev karışıklığıdır."],"explanation":"Üslup, tek bir çekim türünden değil süreklilik gösteren söz ve görüntü tercihlerinden çıkarılır. Yakın çekimler işlem aşamalarını gösterirken kısa neden-sonuç cümleleri bunların bağını açıklar; bu nedenle Doğru seçenek “uygulamalı ve açıklayıcı” nitelemesi kanıtlıdır.","difficultyReason":"Görüntü, cümle yapısı ve kurgu yokluğu gibi birden fazla üslup göstergesini birleştirerek açıklayıcı anlatımı benzer ama kanıtsız tür etiketlerinden ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0273","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"84f5b5cd5b2df9e7c89be63ee592d2378b21b638d47326349f114d802a8ca117","reviewDecisionSha256":"9c1c9809f36e9f8627042fd5e721ecbabf6c8742cf16449b9eaf8107a5da4c62","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:84f5b5cd5b2df9e7c89be63ee592d2378b21b638d47326349f114d802a8ca117","reviewedHash":"sha256:84f5b5cd5b2df9e7c89be63ee592d2378b21b638d47326349f114d802a8ca117","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9c1c9809f36e9f8627042fd5e721ecbabf6c8742cf16449b9eaf8107a5da4c62; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q273","contentProjectionSha256":"84f5b5cd5b2df9e7c89be63ee592d2378b21b638d47326349f114d802a8ca117","reviewDecisionSha256":"9c1c9809f36e9f8627042fd5e721ecbabf6c8742cf16449b9eaf8107a5da4c62","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q274","familyId":"tr-g09-tde-qf-055","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":271,"end":275,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir su oluğu belgeselinde yalnız iki zaman katmanı vardır: yaşlı bir kişinin “Çocukken su sırası komşuların buluşma zamanıydı.” sözü ve günümüzde oluğu temizleyen gençlerin görüntüsü. Aşağıdaki RAFT uyarlamalarından hangisi kaynak kanıtını korur?","choices":["Rol: tarihçi; hedef kitle: lise öğrencileri; biçim: ayrıntılı tarih şeridi; konu: belgeselde geçmeyen 1932, 1967 ve 2026 yıllarında oluğun kesin kullanım değişimleri, yapım nedenleri, bakım kararları ve toplumsal sonuçları.","Rol: tarihçi; hedef kitle: genç izleyiciler; biçim: tarih şeridi; konu: “konuşmacının çocukluğu” ve “günümüz” basamaklarında oluğun kullanım ve bakım biçimi; kesin tarihler verilmediği ayrıca belirtilir.","Rol: romancı; hedef kitle: turistler; biçim: kurucu ustanın yaşam öyküsü; konu: belgeselde bulunmayan büyük yangın, yeniden yapım ve aile çatışması.","Rol: psikolog; hedef kitle: radyo dinleyicileri; biçim: bilimsel rapor; konu: belgeseldeki kişilerin davranışlarından kişilik bozukluğu tanısı çıkarılması."],"correct":1,"distractorWhy":["Belgeselde kesin yıllar verilmemiştir; tarih şeridine üç sayı eklemek kaynakta bulunmayan dönem bilgisi uydurur.","Bu seçenek doğrudur; rol, hedef kitle, biçim ve konu uyumludur, iki kanıtlı zaman katmanını korur ve bilinmeyen kesin tarihleri açıkça eklemez.","Kurucu usta, yangın ve yeniden yapım belgeselde bulunmadığı için uyarlama sunuluşu değiştirmek yerine yeni olaylar uydurur.","Kişilik bozukluğu tanısı için hiçbir kanıt yoktur; seçilen rol ve biçim de belgeselin su oluğu kanıtını koruyan bir uyarlama oluşturmaz."],"explanation":"RAFT tekniğinde rol ve biçim değişebilir, fakat temel kanıt korunmalıdır. Doğru seçenek belgeseldeki tek zaman göstergeleri olan “çocukluk” ve “günümüz”ü kullanır, kesin tarihlerin bilinmediğini belirtir ve böylece tarih şeridi biçimini kaynağa bağlı kurar.","difficultyReason":"RAFT’ın dört ögesinin uyumunu değerlendirirken yaratıcı dönüşüm ile kaynakta bulunmayan tarih, kişi ve tanı ekleme arasındaki sınırı korumayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0274","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ccb8072dd896bd98f9b4a974f60ff7c1642de3927a83d9417a9610519d715f87","reviewDecisionSha256":"31175543668ee4bb1e0aca7634b96902df907933149a746bf29d1acb4584da59","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ccb8072dd896bd98f9b4a974f60ff7c1642de3927a83d9417a9610519d715f87","reviewedHash":"sha256:ccb8072dd896bd98f9b4a974f60ff7c1642de3927a83d9417a9610519d715f87","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:31175543668ee4bb1e0aca7634b96902df907933149a746bf29d1acb4584da59; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q274","contentProjectionSha256":"ccb8072dd896bd98f9b4a974f60ff7c1642de3927a83d9417a9610519d715f87","reviewDecisionSha256":"31175543668ee4bb1e0aca7634b96902df907933149a746bf29d1acb4584da59","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q275","familyId":"tr-g09-tde-qf-055","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":271,"end":275,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir dokuma belgeseli şu sırayla ilerler: boş tezgâh ve doğal gıcırtı sesi; yaşlı bir dokumacının “İlmekler birbirini tutmazsa desen dağılır.” sözü; aynı hareketi deneyen bir gencin yakın çekimi; tamamlanmış dokuma ve yalnız tezgâh sesiyle kapanış. Aşağıdaki çözümlemelerden hangisi yapı, parça ilişkisi, üslup, değer aktarımı ve kaynak sınırını birlikte gözetir?","choices":["Boş tezgâh belgeselin on sekizinci yüzyılda geçtiğini, genç kişinin dokumacının torunu olduğunu, tezgâh sesinin bütün topluluğun üzüntüsünü kanıtladığını, geleneğin bölgede tamamen bittiğini ve dokumacının son usta olduğunu gösterir.","Belgeselde boş tezgâh, dokumacı, genç, yakın çekim, tamamlanmış ürün ve doğal ses vardır; çözümleme için bu parçaları sıralamak yeterlidir, aralarındaki işlevsel bağ ayrıca açıklanmaz.","Boş tezgâh konuya hazırlık yapar; dokumacının sözü yakın çekimle somutlaşır; gencin denemesi aktarım ve sürekliliği destekler; doğal tezgâh sesi gözlemci-açıklayıcı üslubu sürdürür; tarih ve akrabalık verilmediğinden hüküm kurulmaz.","Kapanıştaki doğal ses bütün kişilerin üzgün olduğunu kesinleştirir; gencin dokumacının çocuğu olduğu varsayılmalı; değer aktarımını güçlendirmek ve RAFT uyarlamasını ilginç kılmak için belgeselde bulunmayan bir çocukluk öyküsü, tarih ve aile çatışması eklenmelidir."],"correct":2,"distractorWhy":["Yüzyıl, akrabalık ve bölgesel sona eriş bilgileri verilmemiştir; görüntülerden bu üç kesin sonucu çıkarmak kaynak sınırını aşar.","Bu seçenek yalnız parça listesidir; çözümleme için parçaların sırası, işlevi ve birbirini nasıl desteklediği açıklanmalıdır.","Bu seçenek doğrudur; her parçanın yapıdaki görevini ve diğer parçalarla ilişkisini kanıtla açıklar, değer aktarımını görüntü sırasına dayandırır ve bilinmeyen bilgileri eklemez.","Doğal ses bütün kişilerin duygusunu kesinleştirmez; RAFT uyarlaması da belgeselde bulunmayan yaşam öyküsü ekleme izni vermez."],"explanation":"Doğru seçenek açılış, açıklama, uygulama ve kapanış parçalarını yalnız adlandırmaz; bunların konuya hazırlık, teknik ilişkiyi somutlaştırma, kuşak aktarımını gösterme ve üslubu sürdürme işlevlerini açıklar. Ayrıca tarih ile akrabalık kanıtı olmadığını belirterek çözümlemeyi kaynak sınırında tutar.","difficultyReason":"Bir belgeselin bütün yapı zincirini söz-görüntü-ses ilişkileriyle çözümleyip üslup ve değer aktarımını kanıtlarken aynı anda kaynaksız dönem ve kişi çıkarımlarını elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0275","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a39c7020ea414c0ccd276501640f3594e9089dfadc5585f3c27d3155ddb9235c","reviewDecisionSha256":"8b48b639d603c418e91080ec762a6ab38647b25f7687f74c6ffaee2fe9ff3ea6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a39c7020ea414c0ccd276501640f3594e9089dfadc5585f3c27d3155ddb9235c","reviewedHash":"sha256:a39c7020ea414c0ccd276501640f3594e9089dfadc5585f3c27d3155ddb9235c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8b48b639d603c418e91080ec762a6ab38647b25f7687f74c6ffaee2fe9ff3ea6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q275","contentProjectionSha256":"a39c7020ea414c0ccd276501640f3594e9089dfadc5585f3c27d3155ddb9235c","reviewDecisionSha256":"8b48b639d603c418e91080ec762a6ab38647b25f7687f74c6ffaee2fe9ff3ea6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q276","familyId":"tr-g09-tde-qf-056","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":276,"end":280,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir kültürel miras belgeseli, eski bir değirmenin çarkına yapılan yakın çekimle başlar. Ardından köy sakini, “Bu ses, sabah işimizin başladığını bildirirdi.” der. Son karede onarılan çark dönerken yalnız su sesi duyulur. Bu parçaların ilişkisini en doğru açıklayan yargı hangisidir?","choices":["Belgeselde değirmen, köy sakini, çark ve su bulunmaktadır.","Köy sakini değirmeni kaybettiği için derin bir üzüntü yaşamaktadır.","Belgesel, değirmenin kullanıldığı tarihsel dönemde çekilmiştir.","Açılıştaki çark görüntüsü tanıklığın konusunu hazırlar; onarım görüntüsü ile su sesi de süreklilik düşüncesini güçlendirir."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek yalnız parça listesidir; görüntü, söz ve kapanış arasındaki anlam ilişkisini açıklamaz.","Bu seçenek kanıtsız duygu yükleme hatası yapar; kişinin derin üzüntü yaşadığı sözünden veya davranışından çıkarılamaz.","Bu seçenek kanıtsız dönem çıkarımı yapar; eski bir değirmenin gösterilmesi çekim tarihini kanıtlamaz.","Doğru seçenektir; belirli açılış, tanıklık, onarım ve doğal ses parçalarının bütüne katkısını neden-sonuç bağıyla açıklar."],"explanation":"Yakın çekim, köy sakininin sözü, onarım görüntüsü ve doğal ses aynı kültürel ögeyi farklı işlevlerle taşır. Çark görüntüsü konuyu hazırlar, tanıklık geçmişteki toplumsal işlevi açıklar, onarım görüntüsü ile süren su sesi ise bu ögenin yaşamaya devam ettiği yorumunu destekler.","difficultyReason":"Tek bir kısa belgesel kesitinde parça tespiti ile parçalar arası ilişkiyi ayırmayı gerektiren doğrudan bir çözümleme sorusudur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0276","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"90e9706c33ad2be11b71ce6b61d4124d011ac126338ae5eddee7f3dfd11f04da","reviewDecisionSha256":"aa96ba58d10724d7f599577e76a587d244bb761600ef25d163e6f00c7aa623cc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:90e9706c33ad2be11b71ce6b61d4124d011ac126338ae5eddee7f3dfd11f04da","reviewedHash":"sha256:90e9706c33ad2be11b71ce6b61d4124d011ac126338ae5eddee7f3dfd11f04da","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:aa96ba58d10724d7f599577e76a587d244bb761600ef25d163e6f00c7aa623cc; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q276","contentProjectionSha256":"90e9706c33ad2be11b71ce6b61d4124d011ac126338ae5eddee7f3dfd11f04da","reviewDecisionSha256":"aa96ba58d10724d7f599577e76a587d244bb761600ef25d163e6f00c7aa623cc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q277","familyId":"tr-g09-tde-qf-056","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":276,"end":280,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir belgeselde çamurun bir gece dinlendirildiği söylenmekte, ertesi gün bir ustanın çamura biçim verdiği ve bir öğrencinin aynı hareketi denediği gösterilmektedir. Belgeselde tarih, usta adı veya öğrencinin duyguları verilmemiştir. Aşağıdaki RAFT planlarından hangisi kaynak kanıtını korur?","choices":["Gezgin–genç okurlar–gezi yazısı–atölyede gözlenen hazırlık ve biçim verme aşamalarını, yalnız belgeseldeki sıraya dayanarak anlatma","Tarihçi–müze ziyaretçileri–tarih şeridi–tekniğin 17. yüzyıldan günümüze geçirdiği bütün değişimleri tarihlendirme","Psikolog–öğretmenler–şiir–öğrencinin başarısız olma korkusunu ve ustaya duyduğu hayranlığı dile getirme","Yazar–çocuklar–hikâye–ustanın dedesinden kalan atölyeyi kurtarmak için verdiği mücadeleyi anlatma"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; rol, hedef kitle ve biçim değişse de yalnız gösterilen işlem sırası kullanılır, yeni kişi veya tarih eklenmez.","Bu seçenek kaynak dışı tarih ekleme hatası yapar; belgeselde 17. yüzyıl veya tarihsel değişim bilgisi yoktur.","Bu seçenek kanıtsız duygu yükleme hatası yapar; öğrencinin korkusu ve hayranlığı gösterilmemiştir.","Bu seçenek olay ve geçmiş uydurma hatası yapar; dede, miras kalan atölye ve kurtarma mücadelesi kaynakta bulunmaz."],"explanation":"RAFT uyarlamasında sunuş biçimi değişebilir ancak temel kanıt korunmalıdır. Birinci planda atölyedeki hazırlık ve biçim verme sırası aktarılır; diğer planlar belgeselde bulunmayan tarih, duygu, kişi ve olaylar ekler.","difficultyReason":"Kaynağa bağlı RAFT uyarlaması ile yaratıcı fakat kanıtsız bilgi eklemeyi dört farklı plan üzerinden ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0277","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f1b0d255945da9f681a4016bc40236c2826408e68653150a950a8992de379649","reviewDecisionSha256":"fafff0a7801bb0a0a72c941920e16a197c0088274cdbd91c89319fd0efde92f8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f1b0d255945da9f681a4016bc40236c2826408e68653150a950a8992de379649","reviewedHash":"sha256:f1b0d255945da9f681a4016bc40236c2826408e68653150a950a8992de379649","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fafff0a7801bb0a0a72c941920e16a197c0088274cdbd91c89319fd0efde92f8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q277","contentProjectionSha256":"f1b0d255945da9f681a4016bc40236c2826408e68653150a950a8992de379649","reviewDecisionSha256":"fafff0a7801bb0a0a72c941920e16a197c0088274cdbd91c89319fd0efde92f8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q278","familyId":"tr-g09-tde-qf-056","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":276,"end":280,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir dokuma belgeselinde önce boş bir tezgâh sessizce gösterilir. Usta, “Bir ip gevşerse desenin bütünü bozulur.” derken gevşek ip yakın çekime alınır. Ardından onarılmış kumaş gösterilir. Kapanışta yeniden boş atölye görüntüsüne dönülür ve düşük tempolu müzik başlar. Bu yapıya ilişkin aşağıdaki yargılardan hangisi metinsel ve görsel kanıtlarla desteklenir?","choices":["Düşük tempolu müzik, dokumacılığın artık bütünüyle ortadan kalktığını kesin olarak kanıtlar.","Yakın çekim ustanın teknik açıklamasını somutlaştırır; boş atölyeye dönüş ve müzik de kapanışa kayıp duygusu veren bir ton kazandırır.","Usta, belgeselin ana karakteridir ve kendisine bir çırak bulmak istemektedir.","Söz, görüntü ve müzik birlikte kullanıldığı için belgeselin yapısında belirli bir düzen yoktur."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek aşırı genelleme hatası yapar; müzik bir duygu tonu kurabilir fakat sanatın tamamen yok olduğunu kanıtlamaz.","Doğru seçenektir; görüntü-söz ilişkisini ve kapanıştaki görüntü-müzik birlikteliğinin işlevini belirli kanıtlara bağlar.","Bu seçenek kanıtsız amaç çıkarımı yapar; ustanın çırak aradığına ilişkin söz veya eylem yoktur.","Bu seçenek çok modlu yapıyı düzensizlik sanma hatası yapar; parçalar birbirini açıklayacak biçimde sıralanmıştır."],"explanation":"Ustanın “gevşek ip” açıklaması aynı anda gösterilen yakın çekimle doğrulanır. Onarılmış kumaş, teknik sorunun giderildiğini gösterir. Açılıştaki boş tezgâha kapanışta dönülmesi ve o anda başlayan düşük tempolu müzik, kesin bir yok oluş bilgisi vermeden kayıp duygusunu güçlendirir.","difficultyReason":"Birden çok görsel-işitsel parçanın ayrı işlevlerini ve birlikte oluşturduğu üslup etkisini kanıt sınırları içinde yorumlamayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0278","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"beaf22cdc473f4cfd9dc18172d1d847e312e5600ed6d0f8896b40e1e837ec5b3","reviewDecisionSha256":"359efd58e74b389522f51df9870cfe6e0aee6f45e1ec23de096023837133ddd5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:beaf22cdc473f4cfd9dc18172d1d847e312e5600ed6d0f8896b40e1e837ec5b3","reviewedHash":"sha256:beaf22cdc473f4cfd9dc18172d1d847e312e5600ed6d0f8896b40e1e837ec5b3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:359efd58e74b389522f51df9870cfe6e0aee6f45e1ec23de096023837133ddd5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q278","contentProjectionSha256":"beaf22cdc473f4cfd9dc18172d1d847e312e5600ed6d0f8896b40e1e837ec5b3","reviewDecisionSha256":"359efd58e74b389522f51df9870cfe6e0aee6f45e1ec23de096023837133ddd5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q279","familyId":"tr-g09-tde-qf-056","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":276,"end":280,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir belgeselde köy köprüsü önce uzaktan gösterilir. Yaşlı bir kişi, gençliğinde köprünün her yıl birlikte onarıldığını anlatır. Sonraki bölümde gençlerin taşları işaretleyip bakım yaptığı görülür. Belgeselde kesin tarih verilmez. Öğrencilerden tarihçi rolüyle bir zaman şeridi hazırlamaları istenir. Aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en savunulabilir olandır?","choices":["Köprünün görünüşü eski olduğundan zaman şeridine “1453: köprü yapıldı” bilgisi eklenmelidir.","Yaşlı kişinin tek tanıklığı, onarım geleneğinin hiçbir zaman değişmeden sürdüğünü kanıtlar.","Tanıklık ile gençlerin eylemi birlikte süreklilik değerini destekler; kesin tarih bulunmadığı için şeritte yalnız “anlatılan geçmiş deneyim–bugünkü bakım” sırası kullanılmalıdır.","Bakım sırasında hareketli görüntüler kullanılması, belgeselin temel değerinin yalnız millî gurur olduğunu gösterir."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek görünüşten tarih uydurma hatası yapar; 1453 bilgisi belgeselde yoktur.","Bu seçenek tek tanıklığı mutlak kanıt sayma hatası yapar; değişmeden sürme yargısı verilenlerden çıkarılamaz.","Doğru seçenektir; değer aktarımını iki ayrı parçanın ilişkisiyle temellendirir ve tarih şeridini kaynakta bulunan sırayla sınırlar.","Bu seçenek çekim biçiminden değer çıkarma hatası yapar; hareketli görüntü tek başına millî gurur kanıtı değildir."],"explanation":"Geçmiş onarımları anlatan tanıklık ile bugünkü bakım görüntüsü, kuşaklar arası süreklilik düşüncesini birlikte kurar. Belgesel kesin tarih vermediğinden tarihçi rolündeki uyarlama yalnız kaynakta görülen göreli sırayı kullanabilir.","difficultyReason":"Değer aktarımı, parça ilişkisi ve RAFT biçiminin kaynak sınırları aynı anda değerlendirilerek kanıtlanabilir bir zaman şeridi seçilmelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0279","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e5786508ba008399b9d4dfcbf386f8b326a5be6a9cc97f21cf1801906b8ab7d8","reviewDecisionSha256":"c710546c682a243758f0f58664cd857c23036a79ac7b78cfd1accec6cb27ecb0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e5786508ba008399b9d4dfcbf386f8b326a5be6a9cc97f21cf1801906b8ab7d8","reviewedHash":"sha256:e5786508ba008399b9d4dfcbf386f8b326a5be6a9cc97f21cf1801906b8ab7d8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c710546c682a243758f0f58664cd857c23036a79ac7b78cfd1accec6cb27ecb0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q279","contentProjectionSha256":"e5786508ba008399b9d4dfcbf386f8b326a5be6a9cc97f21cf1801906b8ab7d8","reviewDecisionSha256":"c710546c682a243758f0f58664cd857c23036a79ac7b78cfd1accec6cb27ecb0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q280","familyId":"tr-g09-tde-qf-056","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":276,"end":280,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n027","noteKey":"tr.g09.tde.n027","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectiveCode":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir kıyı kültürü belgeseli fırtınalı deniz görüntüsüyle açılır. Anlatıcı, “Sis koyu kapattığında tepedeki ateşler dönen teknelere yön verirdi.” der. Kesin yıl verilmeyen bir canlandırmadan sonra okul kulübünün ışık işaretlerini denediği gösterilir; çan sesi bölümler arasında geçiş kurar. Dört RAFT önerisi şöyledir:\n\nI. Tarihçi–yerel müze ziyaretçileri–zaman şeridi–“geçmişte tepe ateşleriyle yön verme / bu uygulamanın canlandırılması / bugünkü okul deneyi” biçiminde, tarihsiz bir sıralama\nII. Yazar–çocuklar–hikâye–19. yüzyılda gemisi batan Kaptan Salih’in yaşamı\nIII. Sanatçı–radyo dinleyicileri–sesli anlatım–çan, anlatıcı sözü ve okul deneyinin sözlü betimlemesiyle yön bulma temasını aktarma\nIV. Psikolog–yetişkin okurlar–şiir–köylülerin geçmişte duyduğu suçluluğu anlatma\n\nBu önerilere ilişkin doğru değerlendirme hangisidir?","choices":["Yalnız II uygundur; hikâye biçimi belgeselde bulunmayan ayrıntıları serbestçe eklemeye izin verir.","I ve IV uygundur; biri zaman ilişkisini, diğeri duyguyu öne çıkarır.","II ve III uygundur; ikisi de özgün bir anlatım biçimi kullanır.","I ve III uygundur; II kaynak dışı kişi, tarih ve olay; IV ise kanıtsız duygu ekler."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek RAFT’ı sınırsız kurgu sanma hatası yapar; rol ve biçim değişse de temel kanıt korunmalıdır.","Bu seçenek IV’teki kanıtsız suçluluk duygusunu gözden kaçırır; belgeselde böyle bir duygu gösterilmez.","Bu seçenek II’deki uydurma tarih, kişi ve gemi kazasını özgünlük gerekçesiyle meşrulaştırır.","Doğru seçenektir; I kaynakta verilen göreli sırayı, III ise belgeselin mevcut ses ve söz kanıtlarını koruyarak biçim değiştirir."],"explanation":"I numaralı öneri kesin yıl uydurmadan belgeseldeki geçmiş uygulama, canlandırma ve bugünkü okul deneyini sıralar. III numaralı öneri görsel içeriği, kaynakta bulunan çan ve anlatıcı sözü ile okul deneyinin sözlü betimlemesini kullanarak sesli anlatıma dönüştürür. II ve IV ise kaynakta bulunmayan bilgi ve duygular ekler.","difficultyReason":"Dört karmaşık RAFT önerisinde rol, hedef kitle, biçim, konu, kaynak bağlılığı ve çok modlu kanıtların korunmasını birlikte denetlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0280","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a40560ae6f3e874e75f4cf074a06c000c110a201409ed818fbe793c102cd1d6d","reviewDecisionSha256":"fa6703b0d3cdb50de8776a4bcca4437fb3abbaa82b5cec58e5bb8be2c00ed99e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a40560ae6f3e874e75f4cf074a06c000c110a201409ed818fbe793c102cd1d6d","reviewedHash":"sha256:a40560ae6f3e874e75f4cf074a06c000c110a201409ed818fbe793c102cd1d6d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fa6703b0d3cdb50de8776a4bcca4437fb3abbaa82b5cec58e5bb8be2c00ed99e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q280","contentProjectionSha256":"a40560ae6f3e874e75f4cf074a06c000c110a201409ed818fbe793c102cd1d6d","reviewDecisionSha256":"fa6703b0d3cdb50de8776a4bcca4437fb3abbaa82b5cec58e5bb8be2c00ed99e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q281","familyId":"tr-g09-tde-qf-057","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":281,"end":285,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki okuma amaçlarından hangisi belirli ve yapı odaklıdır?","choices":["Mekân değişiminin olayın yönünü nasıl etkilediğini belirlemek","Metni bütünüyle anlamak","Metni mümkün olduğunca hızlı bitirmek","Başlığın güzel olup olmadığına karar vermek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; incelenecek yapı unsuru ile bu unsurun olay üzerindeki ilişkisi açıkça belirtilmiştir.","Bu seçenek aşırı genel amaç hatası taşır; hangi yapı ilişkisinin inceleneceği belli değildir.","Bu seçenek hız hedefini okuma amacı sanır; metinden üretilecek anlam veya inceleme ürünü tanımlanmaz.","Bu seçenek kişisel beğeniyi amaç yapar; metnin yapı unsurlarını incelemeye yöneltmez."],"explanation":"“Mekân değişimi” incelenecek unsuru, “olayın yönüne etkisi” ise araştırılacak ilişkiyi belirler. Diğer seçenekler ya belirsizdir ya da yapı odaklı bir okuma ürünü tanımlamaz.","difficultyReason":"Belirli bir okuma amacı ile genel, hız odaklı veya beğeniye dayalı ifadeleri doğrudan ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0281","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"53d8d7cf8652927133659c1a07b393b3e0523ffb1bbe2b912d4a16f48b6e1422","reviewDecisionSha256":"a24b50ce0ae97473ba6e5b0de9faf307aa70b00b3acb798b754f6dddecc472bb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:53d8d7cf8652927133659c1a07b393b3e0523ffb1bbe2b912d4a16f48b6e1422","reviewedHash":"sha256:53d8d7cf8652927133659c1a07b393b3e0523ffb1bbe2b912d4a16f48b6e1422","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a24b50ce0ae97473ba6e5b0de9faf307aa70b00b3acb798b754f6dddecc472bb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q281","contentProjectionSha256":"53d8d7cf8652927133659c1a07b393b3e0523ffb1bbe2b912d4a16f48b6e1422","reviewDecisionSha256":"a24b50ce0ae97473ba6e5b0de9faf307aa70b00b3acb798b754f6dddecc472bb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q282","familyId":"tr-g09-tde-qf-057","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":281,"end":285,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir metnin başlığı “Son İstasyon”dur. Kapak görselinde boş bir peron ile kapalı bir bavul bulunmaktadır. Okuma öncesinde oluşturulan görüşlerden hangisi sınanabilir ve ipucuna dayalıdır?","choices":["Bu başlık bana hüzün verdi.","Başlıktaki “istasyon” sözcüğü ve boş peron, ayrılık ya da bekleyiş çevresinde bir olay kurulabileceğini düşündürüyor.","Metin kesinlikle büyük bir tren kazasını anlatacaktır.","Yazar çocukluğunda bir istasyonda yaşamıştır."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek kişisel çağrışımı tahmin sanma hatası yapar; metinde sınanabilecek içerik görüşü sunmaz.","Doğru seçenektir; başlık ve görseldeki iki ipucundan geçici, okuma sonrasında doğrulanabilir bir içerik görüşü çıkarır.","Bu seçenek kesinlik hatası yapar; peron ve bavul tren kazasını zorunlu kılmaz.","Bu seçenek yazar yaşamına ilişkin kaynak dışı varsayım kurar; başlık ve görsel böyle bir bilgi vermez."],"explanation":"Başlıkta “istasyon”, görselde boş peron ve bavul bulunması ayrılık veya bekleyiş olasılığını destekler; ancak bu görüş geçicidir ve metinle sınanmalıdır. Kaza ve yazar yaşamı hakkında kanıt yoktur.","difficultyReason":"Başlık-görsel ipuçlarından geçici görüş üretme ile kişisel çağrışım, kesin hüküm ve biyografik varsayımı ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0282","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"20981c9232b2c79a0199297a1b7b14e3fae7402fdb15a44582a139c9356424ae","reviewDecisionSha256":"ce38b70ef230f4871ae86ed89740a92ffe753fac122e6a5ef902564f9417795c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:20981c9232b2c79a0199297a1b7b14e3fae7402fdb15a44582a139c9356424ae","reviewedHash":"sha256:20981c9232b2c79a0199297a1b7b14e3fae7402fdb15a44582a139c9356424ae","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ce38b70ef230f4871ae86ed89740a92ffe753fac122e6a5ef902564f9417795c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q282","contentProjectionSha256":"20981c9232b2c79a0199297a1b7b14e3fae7402fdb15a44582a139c9356424ae","reviewDecisionSha256":"ce38b70ef230f4871ae86ed89740a92ffe753fac122e6a5ef902564f9417795c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q283","familyId":"tr-g09-tde-qf-057","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":281,"end":285,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrenci, okuyacağı hikâyede kahramanın kardeşinden bir bilgiyi neden sakladığını ve bu kararın hangi söz, susma ve tepkilerle gösterildiğini anlamak istemektedir. Bu amaca en uygun okuma stratejisi hangisidir?","choices":["Metne alternatif bir son yazarak yaratıcı okuma yapmak","Metindeki bütün bilinmeyen sözcükleri alfabetik olarak sıralamak","Kahramanın söylediklerini, söylemediklerini ve tepkilerini metin kanıtıyla izleyen empatik okuma yapmak","Yalnız mekân adlarını işaretleyip bir yer listesi oluşturmak"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek amacı değiştirir; alternatif son üretmek saklama kararının mevcut kanıtlarını çözümlemeye öncelik vermez.","Bu seçenek söz varlığı çalışmasını amaçla ilgisiz biçimde genişletir; kararın nedenini ve davranış belirtilerini izletmez.","Doğru seçenektir; karakterin bakışını kanıtsız duygu uydurmadan söz, susma ve tepki örüntüsü üzerinden inceletir.","Bu seçenek yanlış odak hatası yapar; mekân listesi karakterin bilgi saklama kararını açıklamaz."],"explanation":"Amaç, karakterin kararını onun bakış açısından fakat metindeki söz, susma ve tepki kanıtlarıyla anlamaktır. Bu nedenle empatik okuma uygundur; empati burada karakter adına yeni duygu uydurmak değil, verilen davranışları ilişkilendirmektir.","difficultyReason":"Okuma amacı ile yaratıcı, söz varlığı, empatik ve mekân odaklı stratejiler arasındaki işlevsel uyumu değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0283","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9753dc8e50efb58317061473d072fc62b8970c2d6842de7d9f3919643b08c0a6","reviewDecisionSha256":"68be061509ff2b941348be0a4d013997990112ff1a6dbb814f17846d419e0f92","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9753dc8e50efb58317061473d072fc62b8970c2d6842de7d9f3919643b08c0a6","reviewedHash":"sha256:9753dc8e50efb58317061473d072fc62b8970c2d6842de7d9f3919643b08c0a6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:68be061509ff2b941348be0a4d013997990112ff1a6dbb814f17846d419e0f92; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q283","contentProjectionSha256":"9753dc8e50efb58317061473d072fc62b8970c2d6842de7d9f3919643b08c0a6","reviewDecisionSha256":"68be061509ff2b941348be0a4d013997990112ff1a6dbb814f17846d419e0f92","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q284","familyId":"tr-g09-tde-qf-057","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":281,"end":285,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Ela okumadan önce “Yapı, olayların yalnızca sıraya dizilmesidir.” görüşünü yazmış; mekân için kare, dönüm noktası için yıldız kullanmaya karar vermiştir. Okuma sırasında yıldızı duygular, kareyi bilinmeyen sözcükler için de kullanmış; eşleşme aşamasında çoğunluk “anlatıcı güvenilmezdir” dediği için kanıt aramadan bu görüşü benimsemiştir. Ela’nın süreci nasıl düzeltmesi gerekir?","choices":["İşaretleri değiştirdiği için okuma amacını da yeni işaretlere uydurmalıdır.","Çoğunluk görüşünü korumalı; grup kararı metin kanıtından daha güvenilirdir.","Bireysel ön görüşünü silmeli; düşün-eşleş-paylaşta yalnız ortak sonuç yazılmalıdır.","İşaret anlamlarını okuma boyunca sabit tutmalı, arkadaşlarının görüşünü metin kanıtıyla sınamalı ve okuma sonunda yapı hakkındaki ilk genellemesini gözden geçirmelidir."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek amacı araçtaki düzensizliğe göre değiştirme hatası yapar; amaç korunmalı, not düzeni düzeltilmelidir.","Bu seçenek çoğunluğu kanıt yerine koyar; düşün-eşleş-paylaşta görüşler metne dayanarak karşılaştırılır.","Bu seçenek bireysel düşünme aşamasını yok sayar; teknik önce kişisel görüşün görünür olmasını gerektirir.","Doğru seçenektir; strateji tutarlılığını, kanıta dayalı eşleşmeyi ve okuma sonu genelleme güncellemesini birlikte sağlar."],"explanation":"Seçilen semboller aynı anlamla sürdürülmezse notlar karşılaştırılamaz. Eşleşme aşamasında çoğunluk değil metin kanıtı belirleyicidir. Okuma sonunda Ela, ilk “yalnız sıra” görüşünü olaylar arasındaki neden, karar ve sonuç ilişkilerini de kapsayacak biçimde sınamalıdır.","difficultyReason":"Strateji tutarlılığı, düşün-eşleş-paylaşın kanıt ilkesi ve ön bilginin okuma sonrasında güncellenmesi gibi üç süreç hatasını birlikte teşhis etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0284","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c0ea0e0082242d9c63fb0d2fc10ef1e093954e23871e0784f8f7a18e2490148c","reviewDecisionSha256":"e3c89c97311ed740adcd73016330e703ba893afa070f1bce54fd9621eed0ed01","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c0ea0e0082242d9c63fb0d2fc10ef1e093954e23871e0784f8f7a18e2490148c","reviewedHash":"sha256:c0ea0e0082242d9c63fb0d2fc10ef1e093954e23871e0784f8f7a18e2490148c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e3c89c97311ed740adcd73016330e703ba893afa070f1bce54fd9621eed0ed01; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q284","contentProjectionSha256":"c0ea0e0082242d9c63fb0d2fc10ef1e093954e23871e0784f8f7a18e2490148c","reviewDecisionSha256":"e3c89c97311ed740adcd73016330e703ba893afa070f1bce54fd9621eed0ed01","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q285","familyId":"tr-g09-tde-qf-057","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":281,"end":285,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"“Gölgedeki Kapı” başlıklı bir hikâyenin görselinde aynı avluya açılan iki kapı vardır. Bir öğrenci, mekân değiştikçe anlatıcının hangi bilgilere ulaştığını incelemek istemektedir. Aşağıdaki okuma planlarından hangisi amaç, ön görüş, strateji ve değerlendirme bakımından en tutarlıdır?","choices":["Önce mekânın olay örgüsündeki rolüne ilişkin bildiklerini yazar; iki kapının farklı bilgi alanlarına açılabileceğini geçici görüş olarak belirtir; mekânları ve bilgi değişimlerini bağlantı oklarıyla izler; eşleşme aşamasında kanıtları karşılaştırıp okuma sonunda görüşünü yeniden değerlendirir.","Başlıktan metnin gizli bir suç işleneceğini kesinleştirir; amacı suçluyu bulmak olarak değiştirir ve yalnız şaşırtıcı cümleleri işaretler.","Metnin türünü bilmeden karakterin bütün duygularını tahmin eder; okuma sırasında bu duygulara uymayan bölümleri dikkate almaz.","Metni hiçbir amaç belirlemeden bitirir; daha sonra hatırladığı ayrıntılara göre bir okuma stratejisi seçtiğini yazar."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; amaçla uyumlu geçici görüş, yapı haritası, kanıt paylaşımı ve okuma sonu değerlendirmesi aynı süreçte tutarlıdır.","Bu seçenek tahmini kesin hükme dönüştürür ve verilen mekân-bilgi amacını kaynak dışı suç çözme amacına çevirir.","Bu seçenek empatiyi kanıtsız duygu üretmeye dönüştürür ve karşı kanıtları görmezden gelme hatası yapar.","Bu seçenek geriye dönük strateji uydurma hatası yapar; okuma yönetimi amaç ve stratejinin okuma öncesinde belirlenmesini gerektirir."],"explanation":"Birinci plan, öğrencinin mekân değişimi ile bilgi erişimi arasındaki ilişkiyi izlemesine doğrudan hizmet eder. Tahmin geçici tutulur, bağlantı okları amaçla uyumludur, arkadaş görüşleri kanıtla karşılaştırılır ve son görüş metnin tamamına göre güncellenir.","difficultyReason":"Okuma yönetiminin bütün bileşenlerini tek planda hizalamayı ve üç alternatifteki amaç kayması, kanıtsız empati ve geriye dönük strateji hatalarını ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0285","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ab73bedf383cfd2f5955a29088e7a878d4959b67a30b180be2a1bd63482cf615","reviewDecisionSha256":"8c043625d2cadbf3dbfe6a87283c83f8ba9190570ab0c0a93271f47f31280f87","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ab73bedf383cfd2f5955a29088e7a878d4959b67a30b180be2a1bd63482cf615","reviewedHash":"sha256:ab73bedf383cfd2f5955a29088e7a878d4959b67a30b180be2a1bd63482cf615","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8c043625d2cadbf3dbfe6a87283c83f8ba9190570ab0c0a93271f47f31280f87; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q285","contentProjectionSha256":"ab73bedf383cfd2f5955a29088e7a878d4959b67a30b180be2a1bd63482cf615","reviewDecisionSha256":"8c043625d2cadbf3dbfe6a87283c83f8ba9190570ab0c0a93271f47f31280f87","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q286","familyId":"tr-g09-tde-qf-058","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":286,"end":290,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci şiirde tekrarlanan bir dizenin duygusal ilerleyişi nasıl düzenlediğini incelemek istemektedir. Hangi uygulama bu amaca uygundur?","choices":["Şiirde bulunmayan bir karakter için olay haritası hazırlamak","Tekrarlanan dizeyi ve bölüm geçişlerini aynı işaret düzeniyle izlemek","Şairin yaşam öyküsünü metinden bağımsız olarak tahmin etmek","Yalnız en uzun dizeleri saymak"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek tür dışı şema kullanma hatası yapar; şiirde verilmeyen karakter ve olay yapısını zorla uygular.","Doğru seçenektir; tekrarın farklı bölümlerdeki işlevini karşılaştırmaya yarayan tutarlı bir izleme stratejisidir.","Bu seçenek kaynak dışı biyografi üretir; şiirin yapısal tekrarını incelemez.","Bu seçenek biçimsel sayımı amaç sanır; dize uzunluğu ile duygusal ilerleyiş arasındaki ilişkiyi göstermeyebilir."],"explanation":"Amaç, tekrarlanan dizenin şiirin bölümleri boyunca değişen işlevini izlemektir. Bu nedenle tekrarları ve geçişleri tutarlı işaretlerle kaydetmek doğrudan amaca hizmet eder.","difficultyReason":"Okuma yönetimi ilkesini hikâyeden şiire aktararak türe uygun bir yapı izleme stratejisini seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0286","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"82495e6f8e8448f4e3d86cd0642f64689f8627c781879d7fce4dea845a68ae23","reviewDecisionSha256":"830ed37300c1b6b65fae3f491a78fdb929ffe9d65e30b6bd03ed754de7184bf3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:82495e6f8e8448f4e3d86cd0642f64689f8627c781879d7fce4dea845a68ae23","reviewedHash":"sha256:82495e6f8e8448f4e3d86cd0642f64689f8627c781879d7fce4dea845a68ae23","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:830ed37300c1b6b65fae3f491a78fdb929ffe9d65e30b6bd03ed754de7184bf3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q286","contentProjectionSha256":"82495e6f8e8448f4e3d86cd0642f64689f8627c781879d7fce4dea845a68ae23","reviewDecisionSha256":"830ed37300c1b6b65fae3f491a78fdb929ffe9d65e30b6bd03ed754de7184bf3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q287","familyId":"tr-g09-tde-qf-058","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":286,"end":290,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"“Taş Merdivenin Sonu” başlıklı bir gezi yazısı okunacaktır. İlk görselde dar bir yokuş, uzakta ise deniz görünmektedir. Aşağıdaki ön görüşlerden hangisi hem başlık ve görsele dayanır hem de okuma sonrasında sınanabilir?","choices":["Yazar, merdiven çıkmaktan nefret etmektedir.","Gezi yazısı kesinlikle bir savaş anıtını anlatacaktır.","Yükselen yolun sonunda bakış alanının değişmesi, gözlem sırasını belirleyen bir yapı unsuru olabilir.","Metnin en başarılı yönü deniz betimlemeleri olacaktır."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek kanıtsız duygu yükler; yazarın merdiven çıkmaya ilişkin tutumu verilmemiştir.","Bu seçenek kesin ve ilgisiz konu çıkarımı yapar; başlık ile görsel savaş anıtını zorunlu kılmaz.","Doğru seçenektir; yokuş, son nokta ve uzaktaki deniz ipuçlarından geçici bir gözlem sırası görüşü üretir.","Bu seçenek metni okumadan estetik değerlendirme yapar; “en başarılı” yargısı ön görüş değil kanıtsız beğenidir."],"explanation":"Başlıktaki “son” sözcüğü ile görseldeki yükselen yol, gezi boyunca bakış alanının değişebileceği görüşünü destekler. Bu görüş metindeki gözlem sırasıyla doğrulanabilir veya yanlışlanabilir.","difficultyReason":"Başlık ve görsel ipuçlarını gezi yazısının yapı özelliğine aktararak kesin hükümden uzak, sınanabilir bir görüş kurmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0287","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2aeafa2691d77074ef6924a526e23e3c273d5983984091ecfae52dd10e716a7b","reviewDecisionSha256":"469205ba102c73f93d2d4a3485f0c273060faf4e9304e0b068673ebcd3751d07","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2aeafa2691d77074ef6924a526e23e3c273d5983984091ecfae52dd10e716a7b","reviewedHash":"sha256:2aeafa2691d77074ef6924a526e23e3c273d5983984091ecfae52dd10e716a7b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:469205ba102c73f93d2d4a3485f0c273060faf4e9304e0b068673ebcd3751d07; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q287","contentProjectionSha256":"2aeafa2691d77074ef6924a526e23e3c273d5983984091ecfae52dd10e716a7b","reviewDecisionSha256":"469205ba102c73f93d2d4a3485f0c273060faf4e9304e0b068673ebcd3751d07","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q288","familyId":"tr-g09-tde-qf-058","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":286,"end":290,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrenci hikâyedeki dönüm noktalarını ve bunların sonuçlarını izlemeyi amaçlamıştır. İlk iki sayfada her cümleyi ayrı ayrı not ettiği için olay ilişkilerini göremez hâle gelmiştir. Okuma amacını koruyarak yapacağı en uygun düzenleme hangisidir?","choices":["Notları bırakıp yalnız bilinmeyen kelimeleri sözlükten bulmak","Amaç zorlaştığı için metnin konusunu tahmin etme çalışmasına dönmek","Arkadaşının çıkardığı özeti aynen kopyalayıp kendi notlarını silmek","Yalnız karar anlarını ve bu kararların doğurduğu sonuçları işaretleyerek not sayısını azaltmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek amaç değişikliği yapar; söz varlığı çalışması dönüm noktası-sonuç ilişkisini izletmez.","Bu seçenek okuma sırasında hedefi terk eder; konu tahmini mevcut amaçla aynı değildir.","Bu seçenek düşünme sorumluluğunu devreder ve arkadaş özetini kanıtsız biçimde benimser.","Doğru seçenektir; stratejiyi sadeleştirirken dönüm noktası ve sonuç ilişkisini izleme amacını korur."],"explanation":"Strateji işlemiyorsa amaç değiştirilmeden ayarlanabilir. Her cümleyi not etmek yerine yalnız karar ve sonuçları eşleştirmek, bilgi yükünü azaltır ve olay yapısını görünür kılar.","difficultyReason":"İşlemeyen bir stratejiyi terk etmek yerine bilişsel yükü azaltacak biçimde yeniden düzenleme ve okuma amacını sabit tutma becerisi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0288","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d45b4248052643a730db37da6cd4a6e11dbcc8374e761d7e5e2921bd91ed3d0a","reviewDecisionSha256":"6e80d8e7753c3f6842bfd6204970aab19fe91b84256c4b16b226d1d83b4367f6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d45b4248052643a730db37da6cd4a6e11dbcc8374e761d7e5e2921bd91ed3d0a","reviewedHash":"sha256:d45b4248052643a730db37da6cd4a6e11dbcc8374e761d7e5e2921bd91ed3d0a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6e80d8e7753c3f6842bfd6204970aab19fe91b84256c4b16b226d1d83b4367f6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q288","contentProjectionSha256":"d45b4248052643a730db37da6cd4a6e11dbcc8374e761d7e5e2921bd91ed3d0a","reviewDecisionSha256":"6e80d8e7753c3f6842bfd6204970aab19fe91b84256c4b16b226d1d83b4367f6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q289","familyId":"tr-g09-tde-qf-058","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":286,"end":290,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"“Sessiz Harita” başlıklı bir metin için iki öğrenci farklı görüş oluşturmuştur. Deniz, başlıktaki haritanın gerçek bir nesne olduğunu; Ozan ise kişinin yaşadığı yeri anılarla yön bulmak için kullandığını düşünmektedir. Metinde “Sokak adlarını değil, kapı önlerindeki kokuları ezberlemişti.” cümlesi geçmektedir. Düşün-eşleş-paylaşın paylaşma aşamasında söylenebilecek en uygun cümle hangisidir?","choices":["Başlangıçta farklı düşündük; “sokak adlarını değil, kapı önlerindeki kokuları” ifadesi Ozan’ın mecazlı yön bulma görüşünü daha güçlü destekliyor, ancak gerçek bir harita olup olmadığını metnin devamında sınamalıyız.","Ozan daha çok kişi tarafından desteklendiği için onun görüşü doğrudur.","İki görüşten biri seçilmemeli; metin kanıtı yorum yapmaya engeldir.","Deniz’in ilk görüşü değiştirilemez; okuma öncesi tahminler her durumda korunmalıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; iki bireysel görüşü görünür tutar, belirli metin kanıtını kullanır ve sonucu geçici olarak ifade eder.","Bu seçenek çoğunluk yanılgısı yapar; görüşün doğruluğunu destekçi sayısı değil metin kanıtı belirler.","Bu seçenek kanıtın işlevini tersine çevirir; kanıt yorumları sınamak ve gerekçelendirmek için kullanılır.","Bu seçenek tahmine bağlılık hatası yapar; ön görüşler okuma sırasında güncellenebilir."],"explanation":"Cümlede kişi sokak adları yerine kokularla yön bulduğunu belirtir; bu, haritanın zihinsel veya mecazlı olabileceği görüşünü destekler. Yine de metnin tamamı okunmadığından sonuç kesinleştirilmez.","difficultyReason":"İki farklı ön görüşü tek bir metin kanıtıyla tartmayı, çoğunluk etkisinden kaçınmayı ve paylaşma sonucunu geçici tutmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0289","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5f081cd3de1eef8d33f51725862c4ecb1b9b2c0d05b8efbe651a7689a743c575","reviewDecisionSha256":"305e4ce5f141fc6cddb5d45d59bf4cfc3e2c9a9a43034fa457b46c8d3ffc41e4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5f081cd3de1eef8d33f51725862c4ecb1b9b2c0d05b8efbe651a7689a743c575","reviewedHash":"sha256:5f081cd3de1eef8d33f51725862c4ecb1b9b2c0d05b8efbe651a7689a743c575","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:305e4ce5f141fc6cddb5d45d59bf4cfc3e2c9a9a43034fa457b46c8d3ffc41e4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q289","contentProjectionSha256":"5f081cd3de1eef8d33f51725862c4ecb1b9b2c0d05b8efbe651a7689a743c575","reviewDecisionSha256":"305e4ce5f141fc6cddb5d45d59bf4cfc3e2c9a9a43034fa457b46c8d3ffc41e4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q290","familyId":"tr-g09-tde-qf-058","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":286,"end":290,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n028","noteKey":"tr.g09.tde.n028","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectiveCode":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir öğrenci aynı hafta bir hikâye ile bir gezi yazısı okuyacaktır. Hikâyede karakterin kararlarının olayları nasıl değiştirdiğini, gezi yazısında ise gözlemlerin hangi rota ve sırayla verildiğini incelemek istemektedir. Aşağıdaki planlardan hangisi iki metne de amaçlarına uygun strateji aktarımı yapar?","choices":["Her iki metinde de yalnız kişi adlarını daire içine almak ve aynı karakter çizelgesini kullanmak","Hikâyede karar–sonuç çiftlerini empatik okumayla izlemek; gezi yazısında mekân ve gözlem sırasını rota/bölüm haritasıyla göstermek; iki metinde de seçilen işaretleri tutarlı sürdürmek","Hikâyede yalnız başlığı yorumlamak; gezi yazısında ise metni okumadan sonuç bölümünü yazmak","İki tür arasındaki farkları önemsemeyip giriş–gelişme–sonuç şemasını bütün ayrıntılara zorla uygulamak"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek kapalı şema hatası yapar; kişi adı işaretlemek iki farklı okuma amacını karşılamaz.","Doğru seçenektir; her tür için amaca uygun farklı araç seçer, fakat strateji tutarlılığı ilkesini iki okumada da korur.","Bu seçenek süreci eksik ve geriye dönük kurar; amaçla uyumlu sürekli bir okuma stratejisi oluşturmaz.","Bu seçenek türleri tek kalıba indirger; yapı unsurlarının türe göre değişebileceğini göz ardı eder."],"explanation":"Hikâyede kararların sonuçlara bağlanması karakter odaklı izleme gerektirir; gezi yazısında rota ve gözlem sırası mekân haritasıyla görünür olur. Stratejiler farklı olsa da her ikisi de amaçtan türetilir ve okuma boyunca tutarlı kullanılır.","difficultyReason":"Aynı okuma yönetimi ilkelerini iki farklı türe, iki farklı amaç ve stratejiyle uyarlamayı; ortak ilke ile türsel araç ayrımını birlikte kurmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0290","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3d811c13c3bf76f2b5b9b90fd51de064f7b32e9af557b74bda1a82d6f901e10b","reviewDecisionSha256":"2a5290967485d5e63495634b99b9cf0c102d9518020f960c6565174a86b7b6fc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3d811c13c3bf76f2b5b9b90fd51de064f7b32e9af557b74bda1a82d6f901e10b","reviewedHash":"sha256:3d811c13c3bf76f2b5b9b90fd51de064f7b32e9af557b74bda1a82d6f901e10b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2a5290967485d5e63495634b99b9cf0c102d9518020f960c6565174a86b7b6fc; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q290","contentProjectionSha256":"3d811c13c3bf76f2b5b9b90fd51de064f7b32e9af557b74bda1a82d6f901e10b","reviewDecisionSha256":"2a5290967485d5e63495634b99b9cf0c102d9518020f960c6565174a86b7b6fc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q291","familyId":"tr-g09-tde-qf-059","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":291,"end":295,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Yolculuk boyunca suskun kalan Emre, köye varınca eski çeşmeyi görünce çözüldü; çocukluk anılarını art arda anlatmaya başladı.” cümlesinde “çözüldü” sözcüğü hangi anlamda kullanılmıştır?","choices":["Bağlanmış bir ipin düğümü açıldı.","Çözülmesi gereken bir problem sonuçlandı.","Suskunluğunu bırakıp rahatça konuşmaya başladı.","Bedensel gücünü kaybedip yürüyemez oldu."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek temel anlamı bağlama zorlar; cümlede ip veya düğüm yoktur.","Bu seçenek “problem çözmek” anlamını seçer; çevre cümlelerinde bir sorunun sonuçlandığı anlatılmaz.","Doğru seçenektir; “suskun kalan” ve “anılarını art arda anlatmaya başladı” ifadeleri konuşmaya açılma anlamını kurar.","Bu seçenek fiziksel zayıflık anlamı yükler; cümlede bedensel güç kaybı gösterilmez."],"explanation":"Sözcüğün anlamı çevresindeki karşıt durumdan çıkarılır: Emre önce suskundur, çeşmeyi görünce art arda konuşur. Bu nedenle “çözüldü”, çekingenliğini veya suskunluğunu bırakıp konuşmaya başladı demektir.","difficultyReason":"Bilinmeyen ya da çok anlamlı bir sözcüğü yakın cümlelerdeki açık davranış değişimine dayanarak doğrudan anlamlandırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0291","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ed7be0b2e658fb52e6b3a4ac130cd9cadc54762d43053a4aed928c571ed02547","reviewDecisionSha256":"2ab5c4c79fe8d0266a655844b55421ff5af4436dc4e6f884e6c514ed72711f81","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ed7be0b2e658fb52e6b3a4ac130cd9cadc54762d43053a4aed928c571ed02547","reviewedHash":"sha256:ed7be0b2e658fb52e6b3a4ac130cd9cadc54762d43053a4aed928c571ed02547","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2ab5c4c79fe8d0266a655844b55421ff5af4436dc4e6f884e6c514ed72711f81; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q291","contentProjectionSha256":"ed7be0b2e658fb52e6b3a4ac130cd9cadc54762d43053a4aed928c571ed02547","reviewDecisionSha256":"2ab5c4c79fe8d0266a655844b55421ff5af4436dc4e6f884e6c514ed72711f81","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q292","familyId":"tr-g09-tde-qf-059","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":291,"end":295,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"“Nehir, kütüphanede pencere açık kalınca masadaki notların savrulduğunu gördü. Notları sıralayıp pencereyi kapattı, sonra ‘Bir daha çıkmadan önce kontrol listesi yapacağım.’ dedi.” Bu parçaya ilişkin aşağıdakilerden hangisi açık bilgi değil, çıkarımdır?","choices":["Pencere açık kalmıştır.","Masadaki notlar savrulmuştur.","Nehir notları yeniden sıralamıştır.","Nehir yaşadığı aksaklıktan ders çıkarıp önlem almaya karar vermiştir."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek açık bilgidir; pencerenin açık kaldığı doğrudan söylenir.","Bu seçenek açık bilgidir; notların savrulduğu metinde açıkça yer alır.","Bu seçenek açık bilgidir; Nehir’in notları sıraladığı doğrudan anlatılır.","Doğru seçenektir; kontrol listesi yapma sözü ile önceki aksaklık ilişkilendirilerek öğrenme ve önlem çıkarımı yapılır."],"explanation":"İlk üç bilgi metinde doğrudan bildirilmiştir. “Ders çıkarma” ifadesi yazılı değildir; Nehir’in kontrol listesi hazırlama kararı, yaşanan sorunu tekrar etmemek için önlem aldığı sonucunu destekler.","difficultyReason":"Metinde doğrudan verilen üç olay bilgisi ile davranış ve sözün ilişkilendirilmesiyle ulaşılan tek çıkarımı ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0292","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8ddeaab7b3794d17f1dd72dbe5ae186fa6728de978de7add22d9c42966f05690","reviewDecisionSha256":"183b3e1f07876abd082a58a87f6f11bea7fc721210c959f2c46ac2dae21840c1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8ddeaab7b3794d17f1dd72dbe5ae186fa6728de978de7add22d9c42966f05690","reviewedHash":"sha256:8ddeaab7b3794d17f1dd72dbe5ae186fa6728de978de7add22d9c42966f05690","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:183b3e1f07876abd082a58a87f6f11bea7fc721210c959f2c46ac2dae21840c1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q292","contentProjectionSha256":"8ddeaab7b3794d17f1dd72dbe5ae186fa6728de978de7add22d9c42966f05690","reviewDecisionSha256":"183b3e1f07876abd082a58a87f6f11bea7fc721210c959f2c46ac2dae21840c1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q293","familyId":"tr-g09-tde-qf-059","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":291,"end":295,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"“Arda, apartman girişindeki gevşek basamağı fark etti. Yalnız kendi geçişine dikkat etmek yerine yönetime haber verdi. Basamak onarıldı; yaşlı komşusu ertesi gün girişten güvenle geçti.” Bu hikâyenin konusu ve iletisi aşağıdakilerin hangisinde doğru ayrılmıştır?","choices":["Konu: gevşek basamağın fark edilip onarılması. İleti: Fark edilen bir riski ilgili kişilerle paylaşmak başkalarının güvenliğini de koruyabilir.","Konu: yardımseverlik. İleti: apartman girişindeki basamak.","Konu: Arda’nın yaşlı komşusunu sevmesi. İleti: Yaşlılar her zaman yardıma muhtaçtır.","Konu: apartman yönetiminin yavaşlığı. İleti: Bütün yöneticiler ancak uyarılınca çalışır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; somut olay durumunu konu, olayın bütününden çıkarılan genellenebilir düşünceyi ileti olarak verir.","Bu seçenek konu-ileti yer değiştirme hatası yapar; “yardımseverlik” soyut anlam alanıdır, “basamak” ise tek başına ileti değildir.","Bu seçenek kanıtsız duygu ve genelleme ekler; Arda’nın komşusunu sevdiği veya tüm yaşlıların muhtaç olduğu söylenmez.","Bu seçenek metinde bulunmayan kurum eleştirisi ve aşırı genelleme yapar; yönetimin yavaş davrandığı gösterilmez."],"explanation":"Hikâyenin somut konusu, gevşek basamağın fark edilmesi ve onarılmasıdır. Arda’nın yalnız kendini korumakla kalmayıp haber vermesi ve onarımın komşuya güvenli geçiş sağlaması, risk paylaşımının toplumsal yarar doğurabileceği iletisini destekler.","difficultyReason":"Konu ile iletiyi aynı sözcükle belirtmeden, olay dizisi ve sonucu üzerinden somut durum ile genellenebilir anlamı ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0293","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"dec4ba0d237d9c79a5016714fb66f9e9a86c010f81a24b1b23bd29caa159bf91","reviewDecisionSha256":"e3b6c243fb8a48502c465bccb51f7a91d044781408ad0dafd0b1e09b1b666bd1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:dec4ba0d237d9c79a5016714fb66f9e9a86c010f81a24b1b23bd29caa159bf91","reviewedHash":"sha256:dec4ba0d237d9c79a5016714fb66f9e9a86c010f81a24b1b23bd29caa159bf91","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e3b6c243fb8a48502c465bccb51f7a91d044781408ad0dafd0b1e09b1b666bd1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q293","contentProjectionSha256":"dec4ba0d237d9c79a5016714fb66f9e9a86c010f81a24b1b23bd29caa159bf91","reviewDecisionSha256":"e3b6c243fb8a48502c465bccb51f7a91d044781408ad0dafd0b1e09b1b666bd1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q294","familyId":"tr-g09-tde-qf-059","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":291,"end":295,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"I. metin: “Ekin, okul bahçesinde bulduğu günlüğü açmadan idareye teslim etti. Günlüğün sahibi, kaybolduğunu fark ettiğinde eşyasına yeniden ulaştı.”\n\nII. metin: “Mert, komşusu şehir dışındayken kendisine bırakılan anahtarla çiçekleri belirlenen günlerde suladı. Komşusu döndüğünde bitkiler canlıydı.”\n\nBu iki hikâyeyi aynı ölçütle karşılaştıran yargı hangisidir?","choices":["Birinci hikâye daha güzeldir çünkü günlük, çiçeklerden daha ilginç bir nesnedir.","Her iki karakter de kendisine ait olmayan bir şeyle ilgili sorumluluk alır; Ekin mahremiyeti ve sahipliği korur, Mert ise kendisine verilen bakım görevini sürdürür.","Ekin dürüst, Mert dikkatlidir; bu nedenle hikâyelerin hiçbir ortak yönü yoktur.","Birinci metin gerçek, ikinci metin kurgudur; çünkü çiçek sulama günlük yaşamda olabilir."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek kişisel beğeniyi karşılaştırma ölçütü yerine kullanır; iki metni aynı yapısal veya anlamsal ölçütle incelemez.","Doğru seçenektir; iki metinde de “başkasına ait şey karşısındaki sorumluluk” ölçütünü kullanır ve farklı eylemleri aynı ölçüt altında açıklar.","Bu seçenek ortak ölçüt kurmama hatası yapar; farklı davranış adları ortak sorumluluk yönünü ortadan kaldırmaz.","Bu seçenek gerçekçilik ile kurmacayı karıştırır; günlük yaşamda olabilecek olaylar da kurmaca hikâyede düzenlenebilir."],"explanation":"İki metin aynı “başkasına ait şey karşısında sorumlu davranma” ölçütüyle incelendiğinde ortak yön görünür. Ekin günlüğü açmayarak mahremiyeti ve sahipliği, Mert ise bakım görevini düzenli yerine getirerek kendisine duyulan güveni korur.","difficultyReason":"İki kısa metni kişisel beğeniye veya yüzeysel nesne farklarına göre değil, ortak ve eşit uygulanan soyut bir davranış ölçütüyle karşılaştırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0294","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3624b4a59309895fea907c0c0c0ccda0e9f6c97ef6ef4bdd06e0e926ec3438cb","reviewDecisionSha256":"3d8b9927897ceca3cac493aecf25f188644870eee7264a0784cad9c36d926706","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3624b4a59309895fea907c0c0c0ccda0e9f6c97ef6ef4bdd06e0e926ec3438cb","reviewedHash":"sha256:3624b4a59309895fea907c0c0c0ccda0e9f6c97ef6ef4bdd06e0e926ec3438cb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3d8b9927897ceca3cac493aecf25f188644870eee7264a0784cad9c36d926706; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q294","contentProjectionSha256":"3624b4a59309895fea907c0c0c0ccda0e9f6c97ef6ef4bdd06e0e926ec3438cb","reviewDecisionSha256":"3d8b9927897ceca3cac493aecf25f188644870eee7264a0784cad9c36d926706","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q295","familyId":"tr-g09-tde-qf-059","familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":291,"end":295,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"“Köprücü Hasan, sabah üç tahtanın gevşediğini gördü. Geçişi iplerle kapatıp ustalara haber verdi. Akşama kadar onarım tamamlandı. Köylüler, ‘Bugünün en yerinde kararı buydu.’ dedi.” Bu parçaya ilişkin aşağıdaki çözümlemelerden hangisi bütünüyle doğrudur?","choices":["“En yerinde karar” sözü herkes tarafından söylendiği için nesnel bir bilgidir.","Olay günlük yaşamda gerçekleşebileceği için bu metin kurmaca sayılamaz.","İlk üç cümle olay dizisini bildirir; köylülerin “en yerinde” yargısı özneldir. “Hasan riski fark edip geçişi kapatır ve onarım yapılır.” cümlesi uygun bir özettir; bu sıra, önlem almanın zararı engelleyebileceği iletisini destekler.","Metnin temel amacı, yazarın köprü ustalarını yetersiz bulduğunu göstermektir."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek çoğunluğu nesnellik sanma hatası yapar; “en yerinde” değer yargısıdır ve söyleyen kişi sayısıyla nesnelleşmez.","Bu seçenek gerçekçi olay ile kurmaca düzeni karıştırır; olabilirlik, metnin hikâye olarak kurgulanmasına engel değildir.","Doğru seçenektir; açık olayları, öznel ifadeyi, tarafsız özeti ve olay-sonuç ilişkisine dayalı iletiyi doğru ayırır.","Bu seçenek kaynak dışı yazar niyeti üretir; ustaların yetersizliğine ilişkin değerlendirme metinde yoktur."],"explanation":"İlk üç cümle Hasan’ın gözlemi, önlemi ve onarım sonucunu açıkça verir. “En yerinde” ifadesi değerlendirme içerdiği için özneldir. Özet ana olay bağını korur; önlem ile tamamlanan onarımın sırası da zararın önlenebileceği iletisini destekler.","difficultyReason":"Açık bilgi, öznel-nesnel sınıflandırması, kurmaca-gerçekçilik ayrımı, özet ve iletiyi tek metinde birlikte ve tutarlı biçimde değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0295","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"11828c9f95916ab310c7cffcae1c5d98a37cc207f06dcc8ea369fa94b7771d37","reviewDecisionSha256":"5c84763ec773237d3c67e18d5d6a4216eef6622b6e03f84558ce1f08e2ae2f9c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:11828c9f95916ab310c7cffcae1c5d98a37cc207f06dcc8ea369fa94b7771d37","reviewedHash":"sha256:11828c9f95916ab310c7cffcae1c5d98a37cc207f06dcc8ea369fa94b7771d37","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5c84763ec773237d3c67e18d5d6a4216eef6622b6e03f84558ce1f08e2ae2f9c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q295","contentProjectionSha256":"11828c9f95916ab310c7cffcae1c5d98a37cc207f06dcc8ea369fa94b7771d37","reviewDecisionSha256":"5c84763ec773237d3c67e18d5d6a4216eef6622b6e03f84558ce1f08e2ae2f9c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q296","familyId":"tr-g09-tde-qf-060","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":296,"end":300,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"“Köy meydanında yıllardır duran saat, yağmurdan sonra tekledi; akrep birkaç dakika ilerliyor, sonra yeniden duruyordu.” cümlesinde “tekledi” sözcüğünün bağlama uygun anlamı hangisidir?","choices":["Saatin üzerindeki tek rakam silinmiştir.","Saat bir kez yüksek ses çıkarmıştır.","Saat bütünüyle parçalanıp kullanılamaz olmuştur.","Saat düzensiz çalışmış, aralıklarla durmuştur."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek sözcüğün ses benzerliğinden hareket eder; “tek rakam” ile ilgili bir bağlam yoktur.","Bu seçenek tek seferlik ses çıkarma anlamı uydurur; cümlede ses değil ilerleme ve durma anlatılır.","Bu seçenek aşırı anlam yükler; saatin tamamen kullanılamaz olduğu değil, bazen ilerlediği söylenir.","Doğru seçenektir; “birkaç dakika ilerliyor, sonra yeniden duruyordu” ifadesi düzensiz ve kesintili çalışma anlamını açıklar."],"explanation":"“Tekledi” sözcüğünün geçici anlamı, hemen ardından verilen davranışla doğrulanır: akrep ilerlemekte fakat yeniden durmaktadır. Bu, saatin tamamen bozulmasından farklı olarak aralıklı ve düzensiz çalışmasıdır.","difficultyReason":"Çok anlamlı bir eylemi, cümledeki açıklayıcı ikinci bölümle doğrudan eşleştirmeyi gerektiren temel bağlam aktarımı sorusudur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0296","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9191eb4dfd3f8fbaab25fe1f5f28addd817af6ba8559802c60b1cc7f859a6f0b","reviewDecisionSha256":"3698bae71fed5109d3c42af1b0784b1326c4810eaa4264935d94370df703f6ba","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9191eb4dfd3f8fbaab25fe1f5f28addd817af6ba8559802c60b1cc7f859a6f0b","reviewedHash":"sha256:9191eb4dfd3f8fbaab25fe1f5f28addd817af6ba8559802c60b1cc7f859a6f0b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3698bae71fed5109d3c42af1b0784b1326c4810eaa4264935d94370df703f6ba; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q296","contentProjectionSha256":"9191eb4dfd3f8fbaab25fe1f5f28addd817af6ba8559802c60b1cc7f859a6f0b","reviewDecisionSha256":"3698bae71fed5109d3c42af1b0784b1326c4810eaa4264935d94370df703f6ba","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q297","familyId":"tr-g09-tde-qf-060","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":296,"end":300,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"“Mert, dağınık notlarını yeniden düzenleyip her başlığın altına tarih ekledi; özenli çalışma sayesinde aradığı bilgiyi hemen buldu.” cümlesindeki “özenli” sözcüğü için hangi anlamsal ilişki doğrudur?","choices":["“Dikkatli” yakın anlamlı, “özensiz” karşıt anlamlıdır.","“Dağınık” tam eş anlamlı, “düzenli” karşıt anlamlıdır.","“Hızlı” tam eş anlamlı, “yavaş” karşıt anlamlıdır.","“Tarihli” yakın anlamlı, “başlıksız” karşıt anlamlıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; bağlamdaki düzenleme ve tarih ekleme davranışı “dikkatli” yakın anlamını, “özensiz” ise karşıtlığı destekler.","Bu seçenek bağlamdaki önceki durumu hedef sözcüğe eş sayar; “dağınık”, özenlinin eş anlamlısı değildir.","Bu seçenek hız ile özeni karıştırır; dikkatli çalışma hızlı da yavaş da olabilir.","Bu seçenek eylem ayrıntılarını sözcük anlamıyla karıştırır; tarihli ve başlıksız, “özenli”nin anlam ilişkileri değildir."],"explanation":"Metindeki düzenleme ve tarih ekleme, çalışmanın dikkatle yapıldığını gösterir. “Dikkatli” tam eş olmak zorunda olmayan yakın anlamlı bir karşılıktır; “özensiz” ise aynı nitelik ekseninde karşıt anlamlıdır.","difficultyReason":"Bir sözcüğün bağlamdaki anlamını merkeze alarak yakın ve zıt anlam ilişkilerini, yalnız çevrede geçen kelimelerden ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0297","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6eb21060a719776f8c9dd6613bf314de55ed00e83fa4f795e89a4a1988223833","reviewDecisionSha256":"8d7a3ec4b3f141a067dd4616133f31423726bbc7b6b4153e583896d596d70f75","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6eb21060a719776f8c9dd6613bf314de55ed00e83fa4f795e89a4a1988223833","reviewedHash":"sha256:6eb21060a719776f8c9dd6613bf314de55ed00e83fa4f795e89a4a1988223833","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8d7a3ec4b3f141a067dd4616133f31423726bbc7b6b4153e583896d596d70f75; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q297","contentProjectionSha256":"6eb21060a719776f8c9dd6613bf314de55ed00e83fa4f795e89a4a1988223833","reviewDecisionSha256":"8d7a3ec4b3f141a067dd4616133f31423726bbc7b6b4153e583896d596d70f75","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q298","familyId":"tr-g09-tde-qf-060","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":296,"end":300,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"“Lale, okul panosu için tek başına hazırladığı afişin yazılarının uzaktan okunmadığını fark etti. Arkadaşlarından afişi koridorun sonundan denemelerini istedi. Öneriler üzerine yazıları büyüttü; duyuru gününde afiş herkesçe okunabildi.” Bu hikâyenin iletisi aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Bir ürün ancak tek kişi tarafından hazırlanırsa özgün olur.","Kanıta dayalı geri bildirim, bir üründeki sorunu görüp onu işlevsel biçimde geliştirmeyi sağlayabilir.","Afişlerde yalnız büyük harf kullanılmalıdır.","Arkadaşlar her durumda ilk hazırlayan kişiden daha doğru düşünür."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek olayın tersini geneller; ürün arkadaşların denemesi ve önerisiyle geliştirilmiştir.","Doğru seçenektir; uzaktan okunmama sorunu, deneme ve önerilerle belirlenmiş; yazıların büyütülmesi sonucu işlev düzelmiştir.","Bu seçenek ayrıntıyı evrensel kurala dönüştürür; metin yalnız bu afişte yazı boyutunun artırıldığını gösterir.","Bu seçenek aşırı genelleme yapar; arkadaş görüşünün her durumda üstün olduğu değil, belirli bir denemeyle yararlı olduğu gösterilir."],"explanation":"Hikâyenin olay zinciri “sorunu fark etme–uzaktan deneme–öneri alma–düzenleme–okunabilir sonuç” biçimindedir. Bu bütün, geri bildirimin ancak somut denemeye dayandığında ürünü geliştirebileceği iletisini destekler.","difficultyReason":"Tek bir ayrıntıyı ileti sanmadan, problem, kanıt toplama, düzenleme ve sonuç aşamalarının bütününden genellenebilir bir anlam çıkarmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0298","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3e7286aa79f66359ba3aa7494fd05d2a9d3f06582ca06c75f6118d7b563b69b5","reviewDecisionSha256":"82dbdca03bd8abc48d6c54f3b0b1062431317ab6e7984e1281a6f0433ec521e7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3e7286aa79f66359ba3aa7494fd05d2a9d3f06582ca06c75f6118d7b563b69b5","reviewedHash":"sha256:3e7286aa79f66359ba3aa7494fd05d2a9d3f06582ca06c75f6118d7b563b69b5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:82dbdca03bd8abc48d6c54f3b0b1062431317ab6e7984e1281a6f0433ec521e7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q298","contentProjectionSha256":"3e7286aa79f66359ba3aa7494fd05d2a9d3f06582ca06c75f6118d7b563b69b5","reviewDecisionSha256":"82dbdca03bd8abc48d6c54f3b0b1062431317ab6e7984e1281a6f0433ec521e7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q299","familyId":"tr-g09-tde-qf-060","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":296,"end":300,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"I. hikâye: “Sena, grup projesindeki çizimi beğenmeyince silmek yerine arkadaşına hangi amacı gözettiğini sordu. Birlikte düzenledikleri çizim sunumda daha anlaşılır oldu.”\n\nII. hikâye: “Baran, mahalle maçında yanlış pas verildiğinde arkadaşını suçlamak yerine oyunu durdurup planı yeniden konuştu. Takım sonraki bölümde daha uyumlu oynadı.”\n\nBu iki hikâyeye ilişkin aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi aynı ölçütü iki metne de doğru uygular?","choices":["Sena sanatla, Baran sporla ilgilendiği için hikâyelerin iletileri bütünüyle karşıttır.","Birinci hikâye daha öğreticidir; çünkü okul projesi mahalle maçından önemlidir.","Her iki karakter de anlaşmazlık veya hata karşısında suçlama ya da silme yerine iletişim kurar; bu seçim, ortak işin niteliğini geliştirir.","İki hikâyede de bütün sorunlar tek bir kişinin yeteneği sayesinde çözülür."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek yüzeysel konu alanını ileti ölçütü sanır; sanat ve spor farkı ortak karar-sonuç yapısını ortadan kaldırmaz.","Bu seçenek kişisel değer yargısını karşılaştırma ölçütü yerine kullanır; metinsel kanıtla öğreticilik sıralaması yapılamaz.","Doğru seçenektir; iki metinde de “soruna verilen iletişim temelli tepki ve ortak işe etkisi” ölçütünü eşit uygular.","Bu seçenek olayları yanlış sınıflandırır; sonuçlar tek kişinin yeteneğinden değil birlikte konuşup düzenleme yapmaktan doğar."],"explanation":"Sena çizimi silmek yerine amacını sorar, Baran arkadaşını suçlamak yerine planı konuşur. Her iki metinde de iletişim temelli karar, ortak ürünün veya oyunun daha iyi işlemesiyle sonuçlanır. Böylece aynı karar-sonuç ölçütü iki hikâyeye de uygulanır.","difficultyReason":"Yüzeyde farklı alanlarda geçen iki hikâyenin ortak yapısal ve anlamsal örüntüsünü seçmek, aynı ölçütü eylem ve sonuçlara eşit biçimde uygulamak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0299","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4f1b7aeda104a0aa165127b441a9978c3df336f89622a862f02137657b3048df","reviewDecisionSha256":"09057051d3de9943a5887c182201608f6046696fd93fcf1e75cfbf81a4485ead","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4f1b7aeda104a0aa165127b441a9978c3df336f89622a862f02137657b3048df","reviewedHash":"sha256:4f1b7aeda104a0aa165127b441a9978c3df336f89622a862f02137657b3048df","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:09057051d3de9943a5887c182201608f6046696fd93fcf1e75cfbf81a4485ead; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q299","contentProjectionSha256":"4f1b7aeda104a0aa165127b441a9978c3df336f89622a862f02137657b3048df","reviewDecisionSha256":"09057051d3de9943a5887c182201608f6046696fd93fcf1e75cfbf81a4485ead","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q300","familyId":"tr-g09-tde-qf-060","familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":296,"end":300,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n029","noteKey":"tr.g09.tde.n029","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"“Mahallenin küçük kitap dolabının kapağı rüzgârda açılmış, birkaç kitap ıslanmıştı. Ece, ‘Biri nasılsa toplar.’ deyip geçmek üzereyken yerdeki ödünç çizelgesini gördü. Kitapları kuruttu, kapağa geçici bir bağ taktı ve site grubuna bakım nöbeti önerdi. Ertesi hafta dolap için dönüşümlü bir kontrol listesi hazırlandı.” Bu hikâyeye ilişkin aşağıdaki çözümlemelerden hangisi bütün yönleriyle metne dayanır?","choices":["“Dönüşümlü” sözcüğü “aynı kişinin sürekli yaptığı” anlamındadır; Ece’nin asıl amacı site yöneticisi olmaktır.","Konu yalnız rüzgârdır; ileti, kitap dolaplarının kapalı alanlarda tutulması gerektiğidir. Metin gerçek yaşamda olabileceği için kurmaca değildir.","Ece’nin kitapları kurutması açık bilgi, bakım nöbetinin başarıyla yıllarca sürmesi ise desteklenen çıkarımdır; “geçici” sözcüğü kalıcı anlamındadır.","“Dönüşümlü” bağlama göre sırayla yapılan demektir. Ece’nin kitapları kurutup geçici bağ takması ve nöbet önermesi açık bilgidir; bireysel müdahalenin ortak ve düzenli bir bakıma dönüştüğü çıkarımı desteklenir. Konu dolabın zarar görmesi karşısında alınan önlemler, ileti ise fark edilen bir sorumluluğu paylaşmanın geçici çözümü sürdürülebilir bir düzene çevirebileceğidir; olay gerçekçi olsa da hikâye kurmaca düzende sunulmuştur."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek sözcüğü ters anlamlandırır ve Ece’ye metinde bulunmayan yönetici olma amacı yükler.","Bu seçenek konuyu tek nedene indirger, iletiden metin dışı fiziksel kural çıkarır ve gerçekçilik ile kurmacayı karıştırır.","Bu seçenek kanıtsız gelecek çıkarımı yapar; nöbetin yıllarca sürdüğü söylenmez. Ayrıca “geçici”yi karşıt anlamıyla yorumlar.","Doğru seçenektir; söz varlığı, açık bilgi-çıkarım, konu-ileti ve gerçekçilik-kurmaca ayrımlarını aynı metin kanıtlarıyla tutarlı biçimde kurar."],"explanation":"“Dönüşümlü kontrol listesi” görevlerin sırayla paylaşılacağını gösterir. Ece’nin eylemleri doğrudan verilir; ertesi hafta ortak liste hazırlanması, bireysel çözümün topluluk düzenine dönüştüğü çıkarımını destekler. Hikâyenin konusu zarar gören dolap için alınan önlemlerdir; ileti, sorumluluğun paylaşılmasıyla geçici önlemin düzenli korumaya dönüşebileceğidir. Olayın gerçekçi olması, kurmaca hikâye niteliğini ortadan kaldırmaz.","difficultyReason":"Bağlam anlamı, açık bilgi ve çıkarım, konu ve ileti, zaman sınırı ile gerçekçilik-kurmaca ayrımını tek çözümlemede çelişkisiz birleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0300","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"edd97eed808e8f896580f6b64c2030facc2ea7bef0da70cd869f327aafb385ca","reviewDecisionSha256":"874ec768c4f143db912d9465ef6828f36177226dc21a30ac50d950d1e0c8d922","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:edd97eed808e8f896580f6b64c2030facc2ea7bef0da70cd869f327aafb385ca","reviewedHash":"sha256:edd97eed808e8f896580f6b64c2030facc2ea7bef0da70cd869f327aafb385ca","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:874ec768c4f143db912d9465ef6828f36177226dc21a30ac50d950d1e0c8d922; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q300","contentProjectionSha256":"edd97eed808e8f896580f6b64c2030facc2ea7bef0da70cd869f327aafb385ca","reviewDecisionSha256":"874ec768c4f143db912d9465ef6828f36177226dc21a30ac50d950d1e0c8d922","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q301","familyId":"tr-g09-tde-qf-061","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":301,"end":305,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":1,"question":"“Yağmur başlayınca Ela, açık hava sergisindeki çizimlerini ıslanmadan toplamak için avlunun öbür ucundaki tenteye koştu. Rüzgâr iki kâğıdı havalandırdı; güvenlik görevlisi kâğıtları kapının yanında yakaladı.” Bu parçanın yapı unsurlarına ilişkin aşağıdaki çözümlemelerden hangisi metin kanıtına dayanır?","choices":["Ela’nın çizimleri koruma amacı, rüzgârın oluşturduğu engelle çatışmayı başlatır.","Avlu, olayın gelişimine hiçbir katkı sunmayan değiştirilebilir bir dekordur.","Anlatıcı, Ela’nın bütün düşüncelerini bildiği için kahraman anlatıcıdır.","Görevlinin yardım etmesi, Ela’nın sorumsuz bir kişi olduğunu kesin olarak gösterir."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Ela’nın amacı açıkça çizimleri korumaktır; rüzgârın kâğıtları savurması bu amacın önündeki somut engeldir.","Mekânı dekorlaştırma hatası: Avlunun iki ucu, tente ve kapı olayın hareket yönünü ve çözüm noktasını belirler.","Anlatıcı türünü karıştırma hatası: Üçüncü kişiyle dışarıdan aktarım vardır; kahraman anlatıcı birinci kişi olur ve metinde Ela’nın zihnine girilmez.","Tek davranıştan kesin kişilik çıkarımı hatası: Yardım olayı, Ela’nın sürekli sorumsuz olduğuna ilişkin yeterli kanıt sağlamaz."],"explanation":"Metinde Ela’nın amacı “çizimlerini ıslanmadan toplamak” sözleriyle, bu amaca karşı çıkan engel ise rüzgârın iki kâğıdı havalandırmasıyla verilir. Böylece karakter amacı ile olayın çatışma noktası doğrudan metinsel kanıtla ilişkilendirilir.","difficultyReason":"Öğrencinin kısa bir olay parçasında açıkça verilen amaç ile engeli eşleştirip kanıtsız kişilik ve anlatıcı yorumlarını elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0301","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ca1d828a4f1ecc3e194e33d1fc5a7fe226b7d198ff7d4e7eae84ec738273ef13","reviewDecisionSha256":"6e44836bd01ad244a8e3999151b4177cd0c8baf6c031b7f227910bb4e72269af","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ca1d828a4f1ecc3e194e33d1fc5a7fe226b7d198ff7d4e7eae84ec738273ef13","reviewedHash":"sha256:ca1d828a4f1ecc3e194e33d1fc5a7fe226b7d198ff7d4e7eae84ec738273ef13","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6e44836bd01ad244a8e3999151b4177cd0c8baf6c031b7f227910bb4e72269af; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q301","contentProjectionSha256":"ca1d828a4f1ecc3e194e33d1fc5a7fe226b7d198ff7d4e7eae84ec738273ef13","reviewDecisionSha256":"6e44836bd01ad244a8e3999151b4177cd0c8baf6c031b7f227910bb4e72269af","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q302","familyId":"tr-g09-tde-qf-061","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":301,"end":305,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":2,"question":"“Taş köprüyü geçince patika daraldı. Sağımızda bağlar, solumuzda kuru dere yatağı uzanıyordu. Köyün girişindeki ceviz ağacı, yolun en ferah durağıydı.” Bu gezi yazısı parçasının yapısını doğru çözümleyen yargı hangisidir?","choices":["Metin, bir çatışmanın çözüldüğü olay örgüsüne dayalı hikâye yapısıyla kurulmuştur.","Rota köprü, patika ve köy girişi sırasıyla ilerler; “en ferah” sözü gözleme kişisel izlenim ekler.","Parçadaki bütün cümleler öznel değerlendirmedir; doğrulanabilir mekân bilgisi bulunmaz.","Anlatıcı, yol üzerindeki kişilerin iç dünyasını bildiği için hâkim bakış açısı kullanır."],"correct":1,"distractorWhy":["Tür yapısını karıştırma hatası: Parçada çatışma ve çözüm değil, izlenen güzergâh ile mekân gözlemleri düzenlenir.","Doğru: “Köprüyü geçince”, “patika” ve “köyün girişi” rota sırasını; “en ferah” ifadesi öznel izlenimi gösterir.","Gözlem-izlenim ayrımını silme hatası: Bağlar, dere yatağı ve köy girişi gözlenebilir mekân ayrıntılarıdır.","Bakış açısını kanıtsız genişletme hatası: Metinde başka kişilerin zihnine ilişkin hiçbir bilgi verilmez."],"explanation":"Gezi yazısındaki yapı, anlatıcının hareket ettiği güzergâh boyunca düzenlenmiştir. İlk iki cümle mekânsal konumu bildirirken son cümledeki “en ferah” nitelemesi aynı gözleme kişisel değerlendirme katar.","difficultyReason":"Öğrencinin rota bildiren nesnel ayrıntılarla öznel izlenimi aynı parçada ayırması ve metni hikâye yapısıyla karıştırmaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0302","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ae7996893a573e9f01179d1cf4c8f6e682054d9dda58b6b7494c2edea9b738cd","reviewDecisionSha256":"8558be5ae2ab384d9befcc2291fea8799665673a151ca990e2e10831f177b2e7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ae7996893a573e9f01179d1cf4c8f6e682054d9dda58b6b7494c2edea9b738cd","reviewedHash":"sha256:ae7996893a573e9f01179d1cf4c8f6e682054d9dda58b6b7494c2edea9b738cd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8558be5ae2ab384d9befcc2291fea8799665673a151ca990e2e10831f177b2e7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q302","contentProjectionSha256":"ae7996893a573e9f01179d1cf4c8f6e682054d9dda58b6b7494c2edea9b738cd","reviewDecisionSha256":"8558be5ae2ab384d9befcc2291fea8799665673a151ca990e2e10831f177b2e7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q303","familyId":"tr-g09-tde-qf-061","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":301,"end":305,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":3,"question":"Şiir: “Kıyıda bir taş sustu / Dalga dönüp onu buldu.” Hikâye: “Mert, kıyıda bıraktığı taşı almak için geri döndüğünde yükselen dalga ayakkabılarını ıslattı.” Bu iki metni yapı unsurları açısından karşılaştıran yargılardan hangisi geçerlidir?","choices":["Her iki metin de kişi, olay, zaman ve mekânın aynı ayrıntı düzeyinde verildiği bir olay örgüsüne dayanır.","Şiirdeki iki dize ile hikâyedeki kişi ve olay, türleri farklı olsa da aynı yapısal birimlerdir.","Geri dönüş hareketi kıyı, taş ve dalga arasında iki metinde de anlam bağı kurar; şiir bunu dize ve kişileştirmeyle, hikâye kişi ve olayla gerçekleştirir.","Metinlerde aynı kıyı görüntüsü bulunduğu için ikisinin de aynı dönemde ve aynı yazar tarafından yazıldığı söylenebilir."],"correct":2,"distractorWhy":["Tür farkını yok sayma hatası: Şiirde hikâyedeki kadar belirgin kişi-zaman-olay örgüsü kurulmaz; anlam yoğun dize ve imge ilişkisiyle oluşur.","Yapısal birimleri özdeşleştirme hatası: Dize, kişi ve olay farklı türlere ait birimlerdir; yalnız bütüne katkıları ortak ölçütle karşılaştırılabilir.","Doğru: Ortak kıyı-taş-dalga ilişkisi iki türde farklı araçlarla kurulmuş, karşılaştırma hem ortaklığı hem tür ayrımını korumuştur.","Yazar ve dönem uydurma hatası: Ortak bir görüntü, yazarlık ya da dönem bilgisi için kanıt değildir."],"explanation":"Şiirde “taş sustu” sözü kişileştirme ve iki dizelik düzenle çağrışım oluşturur. Hikâyede ise Mert’in geri dönmesi ve dalganın yükselmesi olay ilişkisini kurar. Ortak ölçüt, parçaların kıyıdaki geri dönüş anlamına katkısıdır; tür birimleri aynı sayılmaz.","difficultyReason":"Öğrencinin iki türdeki ortak anlam ilişkisini bulurken dize, imge, kişi ve olay gibi farklı yapısal araçları birbirine eşitlemeden karşılaştırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0303","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3dd6bda1a167c80ecdc9c62df028ad35d84db88e6c1df1a1de111ca35fe8acd9","reviewDecisionSha256":"2943fc8ca4bfd444fc47d8297f2b90ea7177d3ae1a77b3dd338d2b6dc96de68e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3dd6bda1a167c80ecdc9c62df028ad35d84db88e6c1df1a1de111ca35fe8acd9","reviewedHash":"sha256:3dd6bda1a167c80ecdc9c62df028ad35d84db88e6c1df1a1de111ca35fe8acd9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2943fc8ca4bfd444fc47d8297f2b90ea7177d3ae1a77b3dd338d2b6dc96de68e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q303","contentProjectionSha256":"3dd6bda1a167c80ecdc9c62df028ad35d84db88e6c1df1a1de111ca35fe8acd9","reviewDecisionSha256":"2943fc8ca4bfd444fc47d8297f2b90ea7177d3ae1a77b3dd338d2b6dc96de68e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q304","familyId":"tr-g09-tde-qf-061","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":301,"end":305,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":4,"question":"Bir öğrenci, “Pazar kapandıktan sonra Selim boş tezgâhların arasında annesinin anahtarını aradı. Satıcı, anahtarı kasa örtüsünün altında bulup ona uzattı. Selim çıkışta lambaları tek tek saydı.” parçası için şu notları almıştır: I. Pazar, arama güzergâhını ve kapanış atmosferini belirler. II. Selim’in anahtarı kaybetmesi, onun her zaman dikkatsiz olduğunu kanıtlar. III. Üçüncü kişi anlatıcı yalnız gözlenebilir eylemleri aktarır. IV. Yazarın çocukluğunda pazarda çalıştığı anlaşılır. Kanıta dayalı bir çözümleme için hangi işlem yapılmalıdır?","choices":["I ve III çıkarılmalı; II ile IV, metnin örtük anlamını açıkladığı için korunmalıdır.","Yalnız II korunmalı; diğer notlar metinde açıkça “dikkatsiz” sözü geçmediği için geçersizdir.","Dört not da yorum niteliğinde olduğundan eşit derecede geçerli kabul edilmelidir.","I ve III korunmalı; II tek davranıştan genelleme, IV ise yazar yaşamına kanıtsız çıkarım olduğu için çıkarılmalıdır."],"correct":3,"distractorWhy":["Kanıtı tersine çevirme hatası: I ve III metindeki mekân ve anlatım biçimine dayanırken II ve IV desteklenmeyen sonuçlardır.","Seçici doğrulama hatası: II kesin kişilik genellemesidir; buna karşılık I ve III açık metin göstergeleriyle doğrulanabilir.","Yorumları eşdeğer sayma hatası: Metne dayanan yorumlarla biyografi ve kişilik uyduran yorumlar aynı kanıt değerine sahip değildir.","Doğru: Pazarın düzeni ve üçüncü kişi dış anlatım gözlenebilir; sürekli dikkatsizlik ve yazarın yaşamı için metinde kanıt yoktur."],"explanation":"“Boş tezgâhlar”, “kasa örtüsü” ve “çıkış” mekânın arama hareketini düzenlediğini gösterir. Anlatıcı Selim’in zihnine girmeden eylemleri aktarır. Tek bir kayıp olayından sürekli kişilik özelliği, kurmaca bir parçadan da yazar biyografisi çıkarılamaz.","difficultyReason":"Öğrencinin dört ayrı çözümleme notunu mekân, anlatıcı, kişilik ve yazar-eser ilişkisi bakımından kanıt düzeylerine göre sınıflandırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0304","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"370a90fa8a5ae96928d44c5414d7078432355684f743649f160a4b5a7023d6ee","reviewDecisionSha256":"6f08475f4f89f8581d8fdf3339d57dea526371e1fc5848b11991accc38a5c462","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:370a90fa8a5ae96928d44c5414d7078432355684f743649f160a4b5a7023d6ee","reviewedHash":"sha256:370a90fa8a5ae96928d44c5414d7078432355684f743649f160a4b5a7023d6ee","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6f08475f4f89f8581d8fdf3339d57dea526371e1fc5848b11991accc38a5c462; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q304","contentProjectionSha256":"370a90fa8a5ae96928d44c5414d7078432355684f743649f160a4b5a7023d6ee","reviewDecisionSha256":"6f08475f4f89f8581d8fdf3339d57dea526371e1fc5848b11991accc38a5c462","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q305","familyId":"tr-g09-tde-qf-061","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":301,"end":305,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":5,"question":"“Kasabanın eski su deposu yıllardır kapalıydı. Deniz, mahallenin çocuklarıyla birlikte depoyu küçük bir okuma odasına dönüştürmek istedi. İlk gün ağır kapı açılmadı; demirci komşu menteşeleri onardı. İçeri girildiğinde duvardaki soluk su çizgileri, yapının geçmişteki görevini hatırlatıyordu. Çocuklar rafları bu çizgilerin altına yerleştirdi.” Bu parçanın yapı, değer ve disiplinler arası ilişki bakımından en kapsamlı çözümlemesi hangisidir?","choices":["Kapalı kapı ortak amacı engelleyerek çatışmayı, komşunun yardımı çözümü kurar; su çizgileri yapının geçmiş işleviyle yeni kullanımını ilişkilendirir ve dayanışma değeri eylem-sonuç bağıyla görünür olur.","Deponun eski olması, metnin belirli bir tarih döneminde yazıldığını ve yazarın o dönemde yaşadığını kanıtlar.","Su çizgileri yalnız dekor niteliğindedir; çıkarılsa olayın anlamı ve mekânın dönüşümü değişmez.","Deniz’in okuma odası istemesi, onun ileride mutlaka mimar olacağını gösteren kesin bir kişilik kanıtıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Amaç-engel-yardım-çözüm zinciri, mekânın eski ve yeni işlevi ile dayanışma değeri doğrudan olay ayrıntılarıyla ilişkilendirilmiştir.","Dönem ve biyografi uydurma hatası: “Eski” sözcüğü metnin yazılma dönemi veya yazarın yaşamı hakkında kanıt oluşturmaz.","İşlevli ayrıntıyı dekor sayma hatası: Su çizgileri depolama geçmişini hatırlatır ve rafların yerleştirilme biçimine yön verir.","Geleceğe dönük kesin kişilik çıkarımı hatası: Tek bir girişim, meslek veya değişmez kişilik sonucu doğurmaz."],"explanation":"Deniz ve çocukların amacı mekânı dönüştürmektir; açılmayan kapı engel, komşunun onarımı çözüm halkasıdır. Su çizgileri, yapının su deposu olarak geçmişini yeni okuma işlevine bağlar. Dayanışma ise soyut bir öğütle değil, birlikte çalışma ve yardımın sonuca etkisiyle aktarılır.","difficultyReason":"Öğrencinin olay örgüsü, mekânın tarihsel işlevi, estetik ayrıntı ve değer aktarımını tek bir kanıt zincirinde birleştirip aşırı çıkarımları elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0305","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f8a2a1a295607c1687f4ebdd91af2a913973317f9c68339e7320fe3dff66c13f","reviewDecisionSha256":"21e28d11d63c9e8256bfb9cca16ed6769e4ce5b3e2c181592339081c3e2ce49b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f8a2a1a295607c1687f4ebdd91af2a913973317f9c68339e7320fe3dff66c13f","reviewedHash":"sha256:f8a2a1a295607c1687f4ebdd91af2a913973317f9c68339e7320fe3dff66c13f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:21e28d11d63c9e8256bfb9cca16ed6769e4ce5b3e2c181592339081c3e2ce49b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q305","contentProjectionSha256":"f8a2a1a295607c1687f4ebdd91af2a913973317f9c68339e7320fe3dff66c13f","reviewDecisionSha256":"21e28d11d63c9e8256bfb9cca16ed6769e4ce5b3e2c181592339081c3e2ce49b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q306","familyId":"tr-g09-tde-qf-062","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":306,"end":310,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":1,"question":"“Fırın kapanmadan önce Zeynep, komşusuna götüreceği ekmeği almak için sırada bekledi. Önündeki yaşlı adamın parası eksik çıkınca kendi parasından tamamladı.” Bu metni görev paylaşımıyla inceleyen grupta karakter analizcisi rolündeki öğrenci hangi notu yazmalıdır?","choices":["Mekân fırın, zaman kapanış öncesi, olay sırası bekleme ve ödeme biçimindedir.","Zeynep’in ekmek alma amacı, başkasının eksikliğini tamamlama kararıyla yardım değerine bağlanır; bu yorum doğrudan eyleme dayanır.","Anlatıcı üçüncü kişiyle aktarım yapar ve karakterlerin zihnine doğrudan girmez.","Fırının turuncu ışıkları ve duvardaki resimler sıcak bir atmosfer oluşturur."],"correct":1,"distractorWhy":["Rol karıştırma hatası: Zaman, mekân ve olay sırası daha çok hikâye haritacısının kaydedeceği yapısal bilgilerdir.","Doğru: Karakterin amacı, seçimi ve bu seçimin değer boyutu metindeki davranış kanıtıyla birlikte açıklanmıştır.","Rol karıştırma hatası: Anlatıcının bilgi sınırını belirlemek anlatıcı rolünün temel görevidir.","Metin dışı ayrıntı ekleme hatası: Turuncu ışıklar ve duvar resimleri parçada verilmemiştir."],"explanation":"Karakter analizcisi, kişinin amacını ve kararlarını eylem kanıtıyla ilişkilendirir. Zeynep’in başlangıç amacı ekmek almaktır; parasının bir bölümünü yaşlı adam için kullanması, karakter seçimini ve yardım değerini görünür kılar.","difficultyReason":"Öğrencinin rol dağılımındaki görevleri ayırıp karakter amacı ve davranış kanıtına odaklanan notu seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0306","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"01e462ab66170fc35360ddd13e20ba6547cd375c21e4602540acccd63ca3f976","reviewDecisionSha256":"dc87654c26ee500af82407879a0a593d2ac5e553523938e3880aaf9318b36922","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:01e462ab66170fc35360ddd13e20ba6547cd375c21e4602540acccd63ca3f976","reviewedHash":"sha256:01e462ab66170fc35360ddd13e20ba6547cd375c21e4602540acccd63ca3f976","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:dc87654c26ee500af82407879a0a593d2ac5e553523938e3880aaf9318b36922; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q306","contentProjectionSha256":"01e462ab66170fc35360ddd13e20ba6547cd375c21e4602540acccd63ca3f976","reviewDecisionSha256":"dc87654c26ee500af82407879a0a593d2ac5e553523938e3880aaf9318b36922","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q307","familyId":"tr-g09-tde-qf-062","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":306,"end":310,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":2,"question":"Sınıfta Yunus Emre’ye ait Eski Anadolu Türkçesiyle yazılmış bir şiir ile çağdaş bir mikro hikâye karşılaştırılacaktır. Verilen kaynakta şiirin adı, yazılış tarihi ve şairin yaşam ayrıntıları bulunmamaktadır. Aşağıdaki çalışma planlarından hangisi kaynak sınırına uygundur?","choices":["Şiirin yaygın bilinen bir adını ve kesin yazılış yılını ekleyip hikâyeyi bu tarihsel bilgiler üzerinden yorumlamak.","Şiirde anlaşılmayan her biçimi “eskimiş yanlış kullanım” sayıp bunu şairin kişiliğiyle açıklamak.","Şiirde gözlenebilen dize, ses ve sözcük biçimlerini; hikâyede kişi, olay ve anlatıcıyı belirleyip parçaların ana anlama katkısını ortak ölçüt yapmak.","İki metni karşılaştırabilmek için şiirde de kişi, çatışma ve olay örgüsü bulunduğunu varsaymak."],"correct":2,"distractorWhy":["Kaynak uydurma hatası: Ad ve tarih verilmediği hâlde dışarıdan kesin bilgi eklemek bağlı kaynak zincirini aşar.","Biçim ve biyografiyi kanıtsız yargılama hatası: Eski bir biçim “yanlış” sayılamaz ve şair kişiliği metinden türetilemez.","Doğru: Yalnız verilen metinde gözlenen tür birimleri incelenmiş, ortak ölçüt parçaların bütüne katkısı olarak kurulmuştur.","Tür birimlerini zorla eşitleme hatası: Şiir ile hikâye aynı yapı unsurlarına sahip kabul edilemez."],"explanation":"Geçerli karşılaştırma, şiirin gözlenebilir dize, ses ve biçim özelliklerini hikâyenin kişi, olay ve anlatıcı unsurlarıyla özdeşleştirmeden inceler. Ortak ölçüt, bu farklı parçaların ana anlamı nasıl kurduğudur; verilmeyen ad, tarih veya biyografi eklenmez.","difficultyReason":"Öğrencinin türler arası karşılaştırmayı sürdürürken kaynakta bulunmayan tarih ve biyografi ayrıntılarını dışarıda bırakması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0307","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f7e3886a379ccda0c5a11c74775cc12d2fca76fe4353a546bb2f92af3be39c82","reviewDecisionSha256":"ccb28db0cc7c260c92234082a44e9a026d1305e05aabc0f8dea5da755730d447","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f7e3886a379ccda0c5a11c74775cc12d2fca76fe4353a546bb2f92af3be39c82","reviewedHash":"sha256:f7e3886a379ccda0c5a11c74775cc12d2fca76fe4353a546bb2f92af3be39c82","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ccb28db0cc7c260c92234082a44e9a026d1305e05aabc0f8dea5da755730d447; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q307","contentProjectionSha256":"f7e3886a379ccda0c5a11c74775cc12d2fca76fe4353a546bb2f92af3be39c82","reviewDecisionSha256":"ccb28db0cc7c260c92234082a44e9a026d1305e05aabc0f8dea5da755730d447","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q308","familyId":"tr-g09-tde-qf-062","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":306,"end":310,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":3,"question":"“Surların gölgelerinde yürürken seslerimiz taşlarda çoğaldı; dar sokaklarda yönümüzü kuleye bakarak bulduk.” cümlesindeki “sokaklarda” sözcüğünün şekil bilgisi ve bağlama katkısı için doğru çözümleme hangisidir?","choices":["“sokak + lar + da” biçimindedir; “-lar” iyelik, “-da” ayrılma hâli ekidir ve tek bir sokağı belirtir.","“sokaklar + da” biçimindedir; “da” ayrı yazılması gereken bir bağlaçtır ve sözcüğün anlamına katılmaz.","“sok + ak + lar + da” biçimindedir; bütün ekler yeni sözcük türeterek anlatıcının kişiliğini açıklar.","“sokak + lar + da” biçimindedir; “-lar” çoğul, “-da” bulunma hâli ekidir ve birden çok sokaktan oluşan rota duygusunu destekler."],"correct":3,"distractorWhy":["Ek işlevlerini karıştırma hatası: “-lar” çoğul, “-da” bulunma hâlidir; çözümleme tek sokak anlamı vermez.","Bağlaç-ek karıştırma hatası: “-da” sözcüğe bitişik yazılmış bulunma hâli ekidir ve mekân ilişkisi kurar.","Kökü ve ek türünü uydurma hatası: Sözcüğün kökü “sokak”tır; ekler burada çekim görevi görür ve anlatıcı kişiliğini açıklamaz.","Doğru: Kök-ek çözümlemesi hem biçimce doğrudur hem de çoğul-bulunma anlamını gezi rotasındaki yaygın mekânla ilişkilendirir."],"explanation":"“Sokaklarda” sözcüğü “sokak” köküne çoğul eki “-lar” ve bulunma hâli eki “-da” getirilerek kurulmuştur. Bu biçim, anlatıcının tek bir noktada değil birden çok sokaktan oluşan güzergâhta ilerlediği anlamını destekler.","difficultyReason":"Öğrencinin kök ve çekim eklerini doğru ayırmasının yanında biçimsel çözümlemeyi parçadaki rota ve mekân anlamına bağlaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0308","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7225e03d0427c0cbf6057aa49b14a93efdbdbb3982e4e17f13b5e45a620e373e","reviewDecisionSha256":"e74f1ba8c4af65fa62e056657584617445938caf9b7905616f009f619cc27240","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7225e03d0427c0cbf6057aa49b14a93efdbdbb3982e4e17f13b5e45a620e373e","reviewedHash":"sha256:7225e03d0427c0cbf6057aa49b14a93efdbdbb3982e4e17f13b5e45a620e373e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e74f1ba8c4af65fa62e056657584617445938caf9b7905616f009f619cc27240; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q308","contentProjectionSha256":"7225e03d0427c0cbf6057aa49b14a93efdbdbb3982e4e17f13b5e45a620e373e","reviewDecisionSha256":"e74f1ba8c4af65fa62e056657584617445938caf9b7905616f009f619cc27240","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q309","familyId":"tr-g09-tde-qf-062","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":306,"end":310,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":4,"question":"“Yamaçtaki taş evler güneye bakıyordu. Öğleye doğru gölgeler kısaldı; anlatıcı çeşmeden tepeye çıkan yolu izlerken evlerin rüzgârdan korunan avlularını ‘sessiz cepler’ diye niteledi.” Bu parçadaki coğrafya-edebiyat ilişkisini doğru açıklayan seçenek hangisidir?","choices":["Yamaç, yön, güneş-gölge ve rüzgâr coğrafi gözlem alanı oluşturur; rota sırası ile “sessiz cepler” benzetmesi bu bilgileri edebî bir izlenime dönüştürür.","Coğrafi ayrıntılar bulunduğu için parça edebî metin olmaktan çıkar ve yalnız bilgi veren ders kitabı metnine dönüşür.","“Sessiz cepler” sözü, yazarın aynı yamaçta yaşadığını ve evleri bizzat inşa ettiğini kanıtlar.","Parçadaki bütün ifadeler ölçülebilir nesnel bilgidir; anlatıcının hiçbir kişisel değerlendirmesi yoktur."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Coğrafi unsurlar metnin malzemesidir; güzergâh düzeni ve benzetme, bu malzemeyi öznel-edebî bir yapıya dönüştürür.","Disiplin bağlantısını türün yerine koyma hatası: Coğrafya bilgisi edebî yapıyı ortadan kaldırmaz; anlatım seçimiyle dönüştürülür.","Yazar yaşamı uydurma hatası: Bir benzetme, yazarın yaşadığı yer veya mesleği hakkında kanıt değildir.","Öznelliği yok sayma hatası: “Sessiz cepler” ifadesi açık bir benzetme ve kişisel nitelemedir."],"explanation":"Yamaç, güneye bakış, gölge ve rüzgâr coğrafyayla ilişkili gözlemlerdir. Ancak metnin edebî etkisi, anlatıcının çeşmeden tepeye ilerleyen rotayı seçmesi ve korunaklı avluları “sessiz cepler” benzetmesiyle değerlendirmesi sayesinde kurulur.","difficultyReason":"Öğrencinin disiplinler arası bilgiyi belirlerken bu bilginin rota, seçme ve benzetme yoluyla nasıl edebî yapıya dönüştüğünü açıklaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0309","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"013ea97f540190c76ab3fd885e63e44ac5245b09d146e4012201d7237f79f2e2","reviewDecisionSha256":"e34a033c9c442ae94e0bac3c89077ea52b60892a08c0be17137bfa0bdb64c0fe","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:013ea97f540190c76ab3fd885e63e44ac5245b09d146e4012201d7237f79f2e2","reviewedHash":"sha256:013ea97f540190c76ab3fd885e63e44ac5245b09d146e4012201d7237f79f2e2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e34a033c9c442ae94e0bac3c89077ea52b60892a08c0be17137bfa0bdb64c0fe; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q309","contentProjectionSha256":"013ea97f540190c76ab3fd885e63e44ac5245b09d146e4012201d7237f79f2e2","reviewDecisionSha256":"e34a033c9c442ae94e0bac3c89077ea52b60892a08c0be17137bfa0bdb64c0fe","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q310","familyId":"tr-g09-tde-qf-062","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n030","noteKey":"tr.g09.tde.n030","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Anlamın Yapı Taşları” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":306,"end":310,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["B","C","D","A","B"],"level":5,"question":"Şiir: “Kapı sustu, avlu bekledi / Bir ayak sesi akşamı böldü.” Gezi yazısı: “Müzenin avlusuna girince yüksek kapı arkamızda kapandı; taş zemindeki tek ayak sesi, boşluğu daha belirgin kıldı.” Bu iki metni yapı ve estetik etki bakımından en tutarlı biçimde değerlendiren yargı hangisidir?","choices":["İki metinde de aynı anlatıcı türü ve aynı olay örgüsü bulunduğu için yapısal fark yoktur.","Kapı, avlu ve ayak sesi iki metinde de atmosfer kurar; şiir kişileştirme ve iki dizelik ses karşıtlığıyla, gezi yazısı rota-gözlem-izlenim düzeniyle bu etkiyi oluşturur.","Müze sözcüğü, iki metnin de aynı tarihsel dönemde ve aynı yapı hakkında yazıldığını kanıtlar.","Kapının kapanması, iki metnin de temel değerinin koşulsuz itaat olduğunu kesinleştirir."],"correct":1,"distractorWhy":["Tür farkını silme hatası: Şiirin dize ve kişileştirme düzeni ile gezi yazısının hareket-gözlem yapısı aynı değildir.","Doğru: Ortak unsurların atmosfer katkısı belirlenmiş, bu katkının iki türde farklı yapısal araçlarla oluştuğu gösterilmiştir.","Dönem ve mekân özdeşliği uydurma hatası: “Müze” yalnız gezi parçasında geçer; ortak tarih veya yapı bilgisi vermez.","Değer aktarımını kanıtsız kesinleştirme hatası: Kapının kapanması itaat değerini göstermez; metinlerde böyle bir davranış-sonuç ilişkisi yoktur."],"explanation":"Şiirde kapı ve avluya insana özgü “susma” ve “bekleme” nitelikleri verilir; ayak sesi kısa dize düzeninde sessizliği böler. Gezi yazısında ise kapıdan avluya geçiş, taş zemin ve ses gözlemi boşluk izlenimini kurar. Ortak atmosfer, türlere özgü farklı yapı yollarıyla oluşur.","difficultyReason":"Öğrencinin ortak imge ve ses unsurunu bulup şiirdeki kişileştirme-dize yapısı ile gezi yazısındaki rota-gözlem yapısını estetik etki üzerinden sentezlemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0310","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a72a0a8ca865274c64da237b2199488e34791dac8b42babbabcf9e1af89e1669","reviewDecisionSha256":"33c0a82aa29b14410fcc6803741b05a89e922d8d706eabc3317156c1ceda4378","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a72a0a8ca865274c64da237b2199488e34791dac8b42babbabcf9e1af89e1669","reviewedHash":"sha256:a72a0a8ca865274c64da237b2199488e34791dac8b42babbabcf9e1af89e1669","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:33c0a82aa29b14410fcc6803741b05a89e922d8d706eabc3317156c1ceda4378; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q310","contentProjectionSha256":"a72a0a8ca865274c64da237b2199488e34791dac8b42babbabcf9e1af89e1669","reviewDecisionSha256":"33c0a82aa29b14410fcc6803741b05a89e922d8d706eabc3317156c1ceda4378","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q311","familyId":"tr-g09-tde-qf-063","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":311,"end":315,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, okuduğu hikâyedeki kapalı çarşıyı mahallesindeki semt pazarıyla karşılaştıran dört dakikalık bir konuşma hazırlayacaktır. Aşağıdakilerden hangisi konuşmanın en belirgin ve yönetilebilir amacıdır?","choices":["Hikâyenin bütün olaylarını ayrıntılarıyla yeniden anlatmak.","İki mekâna ait olabildiğince çok fotoğraf göstermek.","Geçit genişliği, tezgâh yerleşimi ve kalabalık akışının insan etkileşimini nasıl yönlendirdiğini karşılaştırmak.","Semt pazarının kapalı çarşıdan her bakımdan daha iyi olduğunu kanıtlamak."],"correct":2,"distractorWhy":["Amaç sapması hatası: Olayların tamamını özetlemek, mekânın yapısal görevini karşılaştırma hedefini geri plana iter.","Araç-amaç karıştırma hatası: Fotoğraf sayısı konuşmanın amacı değil, gerekli olduğunda kullanılacak destek aracıdır.","Doğru: İki mekâna uygulanabilen ortak ölçütler ve bu ölçütlerin insan ilişkisine etkisi açıkça belirlenmiştir.","Önyargılı üstünlük kurma hatası: Amaç kanıta dayalı karşılaştırma olmalı, önceden verilmiş bir üstünlük hükmünü ispatlamak olmamalıdır."],"explanation":"Yönetilebilir konuşma amacı, iki mekâna da uygulanabilecek ölçütleri ve dinleyicinin anlayacağı merkez yargıyı belirler. Geçit, tezgâh ve insan akışı; mekânın yapısal özelliklerini insan etkileşimiyle ilişkilendirir.","difficultyReason":"Öğrencinin geniş veya araç odaklı hedefler arasından süreye, karşılaştırma görevine ve yapısal incelemeye uygun merkezi amacı seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0311","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1af9f280a2ead578cdd9ac7d84dcf5d1c4f2bf41135fd87b0549db544c7188b6","reviewDecisionSha256":"5b9fe8cc0f14cfca498f379a3ba2d549ab6ab3ee57dc108263cec2f16e702892","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1af9f280a2ead578cdd9ac7d84dcf5d1c4f2bf41135fd87b0549db544c7188b6","reviewedHash":"sha256:1af9f280a2ead578cdd9ac7d84dcf5d1c4f2bf41135fd87b0549db544c7188b6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5b9fe8cc0f14cfca498f379a3ba2d549ab6ab3ee57dc108263cec2f16e702892; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q311","contentProjectionSha256":"1af9f280a2ead578cdd9ac7d84dcf5d1c4f2bf41135fd87b0549db544c7188b6","reviewDecisionSha256":"5b9fe8cc0f14cfca498f379a3ba2d549ab6ab3ee57dc108263cec2f16e702892","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q312","familyId":"tr-g09-tde-qf-063","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":311,"end":315,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":2,"question":"Bir öğrenci, konuşmasında kullanmak üzere internette bulduğu bir meydan fotoğrafını seçmiştir. Fotoğrafın üreticisi ve kullanım koşulları belli değildir. Fikrî mülkiyet, hakkaniyet ve dürüstlük ilkelerine uygun davranış hangisidir?","choices":["Fotoğraftaki imzayı kırparak görseli kendi çekimiymiş gibi sunmak.","Kaynak bilinmediği için görseli “herkese açık” kabul edip kaynak göstermeden kullanmak.","Fotoğrafı yalnız birkaç saniye göstereceği için kullanım koşullarını araştırmamak.","Kendi çektiği ya da kullanım izni açık bir görsel seçmek, kaynak kaydını tutmak ve görseli mekân düzenini açıklamak için kullanmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Eser sahipliğini gizleme hatası: İmzayı kaldırmak hem kaynağı saklar hem de başkasının üretimini kendine mal eder.","Belirsizliği izin sayma hatası: Kaynak ve kullanım koşulunun bilinmemesi, serbest kullanım anlamına gelmez.","Süreyi etik izin yerine koyma hatası: Kısa gösterim, fikrî mülkiyet ve dürüst kaynak belirtme sorumluluğunu kaldırmaz.","Doğru: Görselin kullanım hakkı ve kaynağı güvence altına alınmış, görsel konuşmanın yapısal kanıtına bağlanmıştır."],"explanation":"Etik görsel kullanımı, üreticinin hakkını gözetmeyi, kaynak bilgisini korumayı ve görseli konuşma amacına hizmet edecek biçimde seçmeyi gerektirir. Kendi çekimi veya kullanım koşulları açık bir görsel bu gereklilikleri karşılar.","difficultyReason":"Öğrencinin görselin sunuma yararından ayrı olarak kaynak, izin ve sahiplik sorununu değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0312","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ee228753d64a894cf700f83985249db4ee0a61d726bbcfb57c93b4cd423f5113","reviewDecisionSha256":"589c14ddd6e4a2bbb981a3d5249b45a5b13c8c64d751db3db0d500909d76d905","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ee228753d64a894cf700f83985249db4ee0a61d726bbcfb57c93b4cd423f5113","reviewedHash":"sha256:ee228753d64a894cf700f83985249db4ee0a61d726bbcfb57c93b4cd423f5113","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:589c14ddd6e4a2bbb981a3d5249b45a5b13c8c64d751db3db0d500909d76d905; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q312","contentProjectionSha256":"ee228753d64a894cf700f83985249db4ee0a61d726bbcfb57c93b4cd423f5113","reviewDecisionSha256":"589c14ddd6e4a2bbb981a3d5249b45a5b13c8c64d751db3db0d500909d76d905","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q313","familyId":"tr-g09-tde-qf-063","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":311,"end":315,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":3,"question":"Dört dakikalık bir sınıf konuşmasında, dinleyiciler karşılaştırılacak edebî metni okumamıştır. Öğrenci metindeki istasyon ile çevresindeki otobüs durağını karşılaştıracaktır. Hangi hazırlık planı konuşma sürecini en iyi yönetir?","choices":["Girişte gerekli mekân bağlamını iki cümleyle vermek, aynı ölçütleri iki yere uygulamak, süreyi bölümlere ayırmak ve anahtar sözcük kartlarıyla prova yapmak.","Metni baştan sona okumak, kalan sürede durağı serbest çağrışımlarla anlatmak ve sonuç bölümünü süre kalırsa eklemek.","İstasyon için ses ve yön, durak için yalnız bilet fiyatı ölçütünü kullanarak ayrıntı çeşitliliği sağlamak.","Konuşmanın tamamını ezberleyip hızlı söylemek; göz teması ve geçişler için ayrıca hazırlık yapmamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Hedef kitlenin bilgi ihtiyacı karşılanmış, ortak ölçüt, süre yönetimi, strateji ve prova birlikte planlanmıştır.","Bağlamı aşırı büyütme hatası: Metnin tamamını okumak karşılaştırmaya ayrılan süreyi tüketir ve sonucu belirsiz bırakır.","Eş ölçüt ilkesini bozma hatası: İki mekâna farklı ölçütler uygulamak karşılaştırmayı tutarsızlaştırır.","Akıcılığı ezber ve hızla karıştırma hatası: Anahtar geçiş, göz teması ve anlaşılır tempo olmadan yönetilen konuşma akıcı sayılmaz."],"explanation":"Dinleyici metni bilmediği için yalnız gerekli bağlam verilmelidir. Sonra aynı karşılaştırma ölçütleri düzenli sırayla uygulanmalı, dört dakikalık süre giriş-gelişme-sonuç arasında bölünmeli ve anahtar kartlarla prova edilmelidir.","difficultyReason":"Öğrencinin hedef kitle, ortak ölçüt, süre, strateji ve prova kararlarını tek bir uygulanabilir konuşma planında birleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0313","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d40bc601a197f6e147829eb98512414daacf7913efa96ab2d4f8e4073df72a2d","reviewDecisionSha256":"1cdb1e1e93410b7172b6c01e5b5ede204d4889c0d465f292e757b94ad50f0e2c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d40bc601a197f6e147829eb98512414daacf7913efa96ab2d4f8e4073df72a2d","reviewedHash":"sha256:d40bc601a197f6e147829eb98512414daacf7913efa96ab2d4f8e4073df72a2d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1cdb1e1e93410b7172b6c01e5b5ede204d4889c0d465f292e757b94ad50f0e2c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q313","contentProjectionSha256":"d40bc601a197f6e147829eb98512414daacf7913efa96ab2d4f8e4073df72a2d","reviewDecisionSha256":"1cdb1e1e93410b7172b6c01e5b5ede204d4889c0d465f292e757b94ad50f0e2c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q314","familyId":"tr-g09-tde-qf-063","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":311,"end":315,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":4,"question":"Bir öğrencinin provası 5 dakika 30 saniye sürmüş, görsel üçüncü dakikada açılmamış ve sonuç cümlesi aceleyle söylenmiştir. Konuşmanın süresi 4 dakikadır. Bu engelleri gidermek için en uygun düzenleme hangisidir?","choices":["Aynı metni daha hızlı söylemek ve görsel açılana kadar dinleyicilere beklemelerini söylemek.","Ana düşünceye hizmet etmeyen ayrıntıları çıkarmak, görsel için kısa sözlü betim hazırlamak ve giriş-gelişme-sonuç sürelerini yeniden dağıtmak.","Sonuç bölümünü tamamen silmek, böylece görsel için daha çok zaman ayırmak.","Prova sonuçlarını dikkate almadan gerçek sunumda sürenin kendiliğinden düzeleceğini varsaymak."],"correct":1,"distractorWhy":["Hızla telafi etme hatası: Daha hızlı konuşmak anlaşılırlığı düşürür ve teknik aksaklığa çözüm üretmez.","Doğru: İçerik sadeleştirilmiş, teknik yedek hazırlanmış ve sürenin bütün bölümler arasında dengelenmesi sağlanmıştır.","Yapısal bölümü feda etme hatası: Sonuç, karşılaştırmanın merkez yargısını bağlar; tamamen silinmesi amacı zayıflatır.","Provayı işlevsiz sayma hatası: Provanın amacı engelleri önceden görünür kılıp somut önlem almaktır."],"explanation":"Süre aşımı, konuya hizmet etmeyen ayrıntıların çıkarılması ve bölüm sürelerinin yeniden planlanmasıyla çözülür. Görselin açılmaması için aynı yapısal bilgiyi aktaracak kısa sözlü betim, konuşmanın kesilmeden sürmesini sağlar.","difficultyReason":"Öğrencinin aynı anda süre aşımı, teknik sorun ve zayıf sonuç bölümünü teşhis edip her birine amaçla uyumlu çözüm üretmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0314","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fd570f30015b3b87c02c3b243a3764b9528aec48a24816b2e1bf9984f0591451","reviewDecisionSha256":"401d5ab929db92570bfafb5dc8689d36204d5053cb752cfbe139cc64b76c2468","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fd570f30015b3b87c02c3b243a3764b9528aec48a24816b2e1bf9984f0591451","reviewedHash":"sha256:fd570f30015b3b87c02c3b243a3764b9528aec48a24816b2e1bf9984f0591451","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:401d5ab929db92570bfafb5dc8689d36204d5053cb752cfbe139cc64b76c2468; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q314","contentProjectionSha256":"fd570f30015b3b87c02c3b243a3764b9528aec48a24816b2e1bf9984f0591451","reviewDecisionSha256":"401d5ab929db92570bfafb5dc8689d36204d5053cb752cfbe139cc64b76c2468","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q315","familyId":"tr-g09-tde-qf-063","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":311,"end":315,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["C","D","A","B","C"],"level":5,"question":"Bir öğrenci, hikâyedeki eski istasyon ile mahallesindeki otobüs durağını karşılaştıran beş dakikalık bir sunum hazırlayacaktır. Aşağıdaki planlardan hangisi konuşma sürecinin bütün aşamalarını tutarlı biçimde yönetir?","choices":["Amaç belirtmeden istasyonun olayını uzun uzun özetlemek, kaynağı belirsiz fotoğraflar göstermek ve kalan sürede durağı anlatmak.","İstasyonu saat sesiyle, durağı bilet fiyatıyla incelemek; konuşma metnini ezberlemek ve teknik sorun yaşanmayacağını varsaymak.","“Bekleme mekânlarının bakış ve zaman duygusunu nasıl yönettiğini” amaç yapmak; iki yere aynı ölçütleri uygulamak, kendi çizimleriyle kaynak kaydı tutmak, süreyi bölmek, görsel için sözlü yedek hazırlamak ve bilinmeyen ayrıntıyı uydurmamak.","İlgi çekmek için istasyonun yapım tarihini tahmin etmek, uzun tren sesi kullanmak ve dinleyici sorularına kesin cevap vermek."],"correct":2,"distractorWhy":["Amaç ve etik kaynak eksikliği hatası: Uzun özet karşılaştırmayı daraltır, kaynağı belirsiz görsel dürüst kullanım ilkesini ihlal eder.","Eş ölçüt ve engel yönetimi hatası: Farklı ölçütler karşılaştırmayı bozar; ezber ve teknik sorunu yok sayma süreci kırılgan kılar.","Doğru: Amaç, ortak ölçüt, etik görsel, süre, prova-yedek stratejisi ve dürüst dinleyici ilişkisi aynı plan içinde yönetilmiştir.","Bilgi uydurma ve araç baskınlığı hatası: Tahmin edilen tarih ile uzun ses kaydı kanıtı zayıflatır; her soruya kesin cevap vermek dürüst değildir."],"explanation":"Tutarlı süreç; amacı belirleme, hedefe uygun ortak ölçüt seçme, etik görsel hazırlama, süreyi yapılandırma, olası teknik engeli azaltma ve dinleyiciyle dürüst ilişkiyi sürdürme aşamalarının tümünü kapsar. Üçüncü plan bu zinciri eksiksiz kurar.","difficultyReason":"Öğrencinin içerik, strateji, etik, süre, teknik yedek ve dinleyici ilişkisi gibi çoklu koşulları aynı konuşma planında değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0315","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"02b8719dbe1fcc739246f62673e067003975ebb100a421f4dc81ef8084f0dc59","reviewDecisionSha256":"c77e256fb83d22dd2c8a378c30ffad38721944934a1c0eec5f5053a09ff65b06","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:02b8719dbe1fcc739246f62673e067003975ebb100a421f4dc81ef8084f0dc59","reviewedHash":"sha256:02b8719dbe1fcc739246f62673e067003975ebb100a421f4dc81ef8084f0dc59","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c77e256fb83d22dd2c8a378c30ffad38721944934a1c0eec5f5053a09ff65b06; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q315","contentProjectionSha256":"02b8719dbe1fcc739246f62673e067003975ebb100a421f4dc81ef8084f0dc59","reviewDecisionSha256":"c77e256fb83d22dd2c8a378c30ffad38721944934a1c0eec5f5053a09ff65b06","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q316","familyId":"tr-g09-tde-qf-064","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":316,"end":320,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":1,"question":"Okunan metinde “ortasındaki ağaç ve çevresindeki basamaklar sayesinde komşuları akşamları bir araya getiren dar bir avlu” anlatılmaktadır. Bu mekânla yapısal açıdan karşılaştırılmaya en uygun çevre mekânı hangisidir?","choices":["Yalnız rengi benzer olduğu için uzaktaki geniş bir ormanlık alan.","Hiç gözlem yapılmamış, işlevi bilinmeyen rastgele bir bina odası.","Sadece “eski” olduğu düşünülen fakat kullanım biçimi bilinmeyen bir kale.","Merkezindeki oturma alanı, çevresindeki geçiş yolları ve teneffüste öğrencileri toplama işlevi gözlenebilen okul iç avlusu."],"correct":3,"distractorWhy":["Yüzeysel benzerlik hatası: Renk benzerliği, merkez düzeni ve insan etkileşimi gibi yapısal ölçütleri karşılamaz.","Kanıtsız seçim hatası: Gözlem ve işlev bilgisi olmayan mekâna ortak ölçüt uygulanamaz.","“Eski” sözcüğünü ölçüt sanma hatası: Yaş tahmini, mekânın insan hareketini düzenleme görevini göstermez.","Doğru: Merkez öge, geçiş düzeni ve insanları toplama işlevi iki mekâna da uygulanabilir somut ölçütlerdir."],"explanation":"Karşılaştırılacak çevre mekânının aynı türden olması gerekmez; ortak yapısal ölçütler taşıması gerekir. Okul iç avlusunda merkez, çevre geçişleri ve toplanma işlevi doğrudan gözlenebildiği için metindeki avluyla karşılaştırılabilir.","difficultyReason":"Öğrencinin görünüş benzerliği yerine iki mekâna da uygulanabilecek merkez, dolaşım ve insan etkileşimi ölçütlerini tanıması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0316","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"02240fddf55f338928624e27a8a1c1396dab65bf614a3f3e8f818eebc9577568","reviewDecisionSha256":"167a0ec400f4cd2a37df4be0376fc00c40beaf3d5588b8ba8b8103ea517de3ac","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:02240fddf55f338928624e27a8a1c1396dab65bf614a3f3e8f818eebc9577568","reviewedHash":"sha256:02240fddf55f338928624e27a8a1c1396dab65bf614a3f3e8f818eebc9577568","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:167a0ec400f4cd2a37df4be0376fc00c40beaf3d5588b8ba8b8103ea517de3ac; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q316","contentProjectionSha256":"02240fddf55f338928624e27a8a1c1396dab65bf614a3f3e8f818eebc9577568","reviewDecisionSha256":"167a0ec400f4cd2a37df4be0376fc00c40beaf3d5588b8ba8b8103ea517de3ac","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q317","familyId":"tr-g09-tde-qf-064","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":316,"end":320,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":2,"question":"Dinleyicilerin kaynak metni okumadığı bir mekân karşılaştırması konuşmasının girişinde aşağıdakilerden hangisi kullanılmalıdır?","choices":["Metindeki mekânın olay içindeki görevini iki kısa cümleyle açıklayıp karşılaştırmanın amacını belirtmek.","Metnin bütün olay örgüsünü ayrıntılı biçimde anlatıp karşılaştırmaya giriş için çok az süre bırakmak.","Dinleyicilerin metni bilmediğini önemsemeyip doğrudan ikinci mekânın ayrıntılarına geçmek.","Metinde verilmeyen tarih ve yazar bilgileriyle dinleyicinin ilgisini çekmeye çalışmak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Hedef kitlenin ihtiyaç duyduğu bağlam kısa tutulmuş ve konuşmanın merkez amacı açıkça kurulmuştur.","Bağlamı özetle karıştırma hatası: Bütün olay örgüsü karşılaştırma süresini tüketir ve mekânın yapısal görevini gölgeler.","Hedef kitleyi yok sayma hatası: Gerekli bağlam verilmezse dinleyici ilk mekânın işlevini anlayamaz.","Kaynak dışı dikkat çekme hatası: Verilmeyen tarih ve biyografi ayrıntıları konuşmanın dürüstlüğünü bozar."],"explanation":"Hedef kitle metni bilmiyorsa giriş, yalnız karşılaştırmayı anlamak için gerekli mekân ve olay bağını vermelidir. Ardından amaç belirtilerek dinleyiciye konuşmanın izleyeceği yön gösterilir.","difficultyReason":"Öğrencinin hedef kitlenin bilgi açığını gideren kısa bağlam ile gereksiz olay özeti ve kaynak dışı bilgi arasındaki farkı belirlemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0317","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6e622ecc7fe3b71856dc12ec79ae8f0e479dd2fcc0d0a4e2d5ff83d95da6ce87","reviewDecisionSha256":"030fec7b749a3247d3c52fc741209d1ada8167b0583083285c8a692248a5b414","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6e622ecc7fe3b71856dc12ec79ae8f0e479dd2fcc0d0a4e2d5ff83d95da6ce87","reviewedHash":"sha256:6e622ecc7fe3b71856dc12ec79ae8f0e479dd2fcc0d0a4e2d5ff83d95da6ce87","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:030fec7b749a3247d3c52fc741209d1ada8167b0583083285c8a692248a5b414; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q317","contentProjectionSha256":"6e622ecc7fe3b71856dc12ec79ae8f0e479dd2fcc0d0a4e2d5ff83d95da6ce87","reviewDecisionSha256":"030fec7b749a3247d3c52fc741209d1ada8167b0583083285c8a692248a5b414","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q318","familyId":"tr-g09-tde-qf-064","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":316,"end":320,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":3,"question":"Öğrenci, kendi çizdiği ve kaynak notunu hazırladığı yerleşim şemasını sunumda gösterecektir. Prova sırasında projektörün bazen bağlantıyı kestiğini fark etmiştir. Konuşmayı dürüst ve kesintisiz sürdürmek için en uygun önlem hangisidir?","choices":["Şema görünmese de dinleyicilere görseli gördüklerini varsayarak “burada açıkça görüyorsunuz” demek.","Şemadaki merkez, giriş ve hareket yönünü anlatan kısa bir sözlü betim ile anahtar sözcük kartı hazırlamak.","Sunum anında kaynağı belirsiz herhangi bir internet görselini hızla indirip kullanmak.","Projektör bozulursa konuşmayı tamamen bırakmak ve karşılaştırmayı sonuçlandırmamak."],"correct":1,"distractorWhy":["Dinleyiciyi yanıltma hatası: Görsel görünmediği hâlde görünüyormuş gibi konuşmak dürüst iletişimi bozar.","Doğru: Aynı yapısal bilgiyi sözlü yedekle aktararak teknik engel azaltılır ve konuşma ilişkisi korunur.","Acil durumda etik sınırı kaldırma hatası: Teknik sorun, kaynağı ve izni belirsiz görsel kullanımını haklı çıkarmaz.","Yedek strateji kurmama hatası: Süreci yönetmek, olası teknik aksaklık için konuşmayı sürdürecek seçenek hazırlamayı gerektirir."],"explanation":"Şema konuşmanın yerine geçmez; merkez, giriş ve hareket yönü gibi temel bilgilerin kısa sözlü betimi hazırlanırsa projektör çalışmasa da aynı karşılaştırma sürdürülebilir. Anahtar kart, betimin sırasını korur.","difficultyReason":"Öğrencinin teknik aksaklığa karşı etik görsel kullanımını bozmadan işlevsel bir yedek anlatım stratejisi seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0318","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7c05ad12f0ce7d08b1324596749fb5c4fdf7bad4e5cd72944fbfd96d51e22e50","reviewDecisionSha256":"db99a8d0d0c00a416aac64092e59729f40e56c59479f04f9514c56d4c283e13a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7c05ad12f0ce7d08b1324596749fb5c4fdf7bad4e5cd72944fbfd96d51e22e50","reviewedHash":"sha256:7c05ad12f0ce7d08b1324596749fb5c4fdf7bad4e5cd72944fbfd96d51e22e50","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:db99a8d0d0c00a416aac64092e59729f40e56c59479f04f9514c56d4c283e13a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q318","contentProjectionSha256":"7c05ad12f0ce7d08b1324596749fb5c4fdf7bad4e5cd72944fbfd96d51e22e50","reviewDecisionSha256":"db99a8d0d0c00a416aac64092e59729f40e56c59479f04f9514c56d4c283e13a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q319","familyId":"tr-g09-tde-qf-064","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":316,"end":320,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":4,"question":"Bir mekân karşılaştırması konuşmasında dinleyiciyle ilişkinin baştan sona sürdürülebilmesi için aşağıdaki sıralamalardan hangisi en uygundur?","choices":["Görselleri peş peşe gösterme → metnin olayını anlatma → süre kalırsa amaç belirtme → konuşmayı bitirme","İkinci mekânı ayrıntılı anlatma → ilk mekâna farklı ölçütlerle dönme → kaynağı sonradan hatırlama → soruları yanıtsız bırakma","Amaç ve iki mekânı tanıtma → ortak ölçütleri geçiş ifadeleriyle sırayla uygulama → görselin kaynağı ve işlevini belirtme → yapısal sonucu özetleyip bilinmeyen sorularda sınırı dürüstçe açıklama","Tahmin edilen tarih bilgisiyle açılış → uzun ses kaydı → ezber metni hızla okuma → karşılaştırma yapmadan teşekkür etme"],"correct":2,"distractorWhy":["Süreç sırasını bozma hatası: Amaç en sona bırakılmış, görsel ve olay özeti karşılaştırma düzeninin önüne geçmiştir.","Eş ölçüt ve kaynak yönetimi hatası: İki mekâna farklı ölçüt uygulamak ve kaynağı sonradan düşünmek tutarlılığı zedeler.","Doğru: Giriş, ölçütlü gelişme, etik görsel kullanımı, sonuç ve dürüst soru ilişkisi konuşma boyunca aynı stratejiyi sürdürür.","Gösteriyi içerik yerine koyma hatası: Uydurulan bilgi, uzun ses ve hızlı ezber karşılaştırma amacını gerçekleştirmez."],"explanation":"Konuşma ilişkisi, dinleyicinin amacı ve yapıyı izlemesini sağlayan açık sırayla korunur. Ortak ölçütler geçişlerle uygulanır, görselin kaynağı ve görevi açıklanır, sonuç ana yargıyı toplar ve bilinmeyen ayrıntılar uydurulmaz.","difficultyReason":"Öğrencinin konuşmanın açılışından soru bölümüne kadar amaç, strateji, geçiş, etik ve dürüstlük kararlarını doğru süreç sırasına yerleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0319","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"138e2c0a0248cbf7c05f21a6a91d015f1ec773295e160763278264b9494fd9ba","reviewDecisionSha256":"cf2a7ab787db283fc88f3ea769f038e460f30bb5648fb9d5cd7772dd18c960c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:138e2c0a0248cbf7c05f21a6a91d015f1ec773295e160763278264b9494fd9ba","reviewedHash":"sha256:138e2c0a0248cbf7c05f21a6a91d015f1ec773295e160763278264b9494fd9ba","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:cf2a7ab787db283fc88f3ea769f038e460f30bb5648fb9d5cd7772dd18c960c7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q319","contentProjectionSha256":"138e2c0a0248cbf7c05f21a6a91d015f1ec773295e160763278264b9494fd9ba","reviewDecisionSha256":"cf2a7ab787db283fc88f3ea769f038e460f30bb5648fb9d5cd7772dd18c960c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q320","familyId":"tr-g09-tde-qf-064","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n031","noteKey":"tr.g09.tde.n031","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectives":["TDE3.1"],"objectiveTitleExact":"Edebî metinlerde yapısal inceliklere odaklanan akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"theme_application_transfer","questionRange":{"start":316,"end":320,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["D","A","B","C","D"],"level":5,"question":"Beş dakikalık bir konuşma taslağında öğrenci, kurmaca bir iskeleyi yerel tren istasyonuyla karşılaştıracaktır. Taslakta üç dakika olay özeti, kaynağı yazılmamış on internet fotoğrafı, iskele için hava durumu ölçütü, istasyon için bilet fiyatı ölçütü, “yazar kesinlikle denizciydi” yargısı ve provasız bir kapanış vardır. Taslağı amaca uygun hâle getiren en kapsamlı düzeltme hangisidir?","choices":["Fotoğraf sayısını artırmak, olay özetini aynen bırakmak ve yazarla ilgili yargıyı daha etkileyici söylemek.","Yalnız konuşma hızını artırmak; böylece olay özeti, fotoğraflar ve kapanış aynı süreye sığabilir.","Bilet fiyatını çıkarmak fakat diğer ölçütleri, kaynak belirsizliğini ve yazar yorumunu değiştirmemek.","Olay bağlamını kısaltmak, iki mekâna aynı işlev-yön-hareket ölçütlerini uygulamak, izin ve kaynak kayıtlarını düzenlemek, yazar çıkarımını kaldırmak, süre ve teknik yedekle prova yapmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Sorunları büyütme hatası: Görsel sayısını artırmak, uzun özeti ve kanıtsız biyografiyi korumak taslağın temel kusurlarını ağırlaştırır.","Hızla yapısal sorun çözme hatası: Hız artışı amaç, eş ölçüt, etik kaynak ve kanıtsız çıkarım sorunlarını gidermez.","Tek kusura indirgeme hatası: Yalnız bilet fiyatını çıkarmak; özet, görsel kaynağı, biyografi ve prova sorunlarını çözümsüz bırakır.","Doğru: İçerik, ortak ölçüt, etik görsel, kanıt sınırı, süre ve engel yönetimi birlikte yeniden yapılandırılmıştır."],"explanation":"Taslakta amaç dağılması, eş ölçüt eksikliği, etik kaynak sorunu, kanıtsız yazar çıkarımı ve prova eksikliği birlikte vardır. Dördüncü seçenek bu sorunların her birine doğrudan karşılık veren, süreci baştan sona yönetilebilir kılan düzenlemeleri içerir.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir taslakta bulunan altı farklı sürece ilişkin kusuru teşhis edip bunları ortak ve uygulanabilir bir revizyon paketinde çözmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0320","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"572c9bc606876386cd70adc2a0199c24de3c9036bf5bcc801720575e2f9fbc16","reviewDecisionSha256":"59319c4e6ced076f0d4082bad8a176299e2be10a36a740a902915e86df48c2f7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:572c9bc606876386cd70adc2a0199c24de3c9036bf5bcc801720575e2f9fbc16","reviewedHash":"sha256:572c9bc606876386cd70adc2a0199c24de3c9036bf5bcc801720575e2f9fbc16","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:59319c4e6ced076f0d4082bad8a176299e2be10a36a740a902915e86df48c2f7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q320","contentProjectionSha256":"572c9bc606876386cd70adc2a0199c24de3c9036bf5bcc801720575e2f9fbc16","reviewDecisionSha256":"59319c4e6ced076f0d4082bad8a176299e2be10a36a740a902915e86df48c2f7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q321","familyId":"tr-g09-tde-qf-065","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":321,"end":325,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":1,"question":"Metindeki avlu ile okulun ana koridorunu karşılaştıran bir konuşmada iki mekâna da uygulanabilecek ortak ölçüt hangisidir?","choices":["İnsan hareketinin girişler, geçişler ve toplanma noktalarıyla nasıl yönlendirildiği","Yalnız avludaki ağacın türü","Yalnız koridordaki ders zili sayısı","Metnin yazarının çocukluk anıları"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Giriş, geçiş ve toplanma düzeni hem avlu hem koridorda gözlenebilen ortak yapısal bir ölçüttür.","Tek mekâna özgü ayrıntı hatası: Ağacın türü koridora uygulanamadığı için ortak karşılaştırma ölçütü değildir.","Tek mekâna özgü ayrıntı hatası: Zil sayısı avlunun yapısal düzenini ölçmez ve iki yere eş uygulanamaz.","Kaynak dışı biyografi hatası: Yazarın çocukluğu ne verilmiştir ne de iki mekânın yapısını karşılaştıran bir ölçüttür."],"explanation":"Karşılaştırma ölçütü iki mekâna da aynı anlamda uygulanabilmelidir. İnsan hareketinin giriş, geçiş ve toplanma noktalarıyla yönlendirilmesi hem avluda hem koridorda gözlemlenebilir ve yapısal işlevi açıklar.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir mekâna özgü ayrıntılar arasından iki mekâna eş biçimde uygulanabilen yapısal ölçütü seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0321","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"88a85ea051be9b03b85a7ec86669d4ad0f9afd854bbf3dba7dee631354ee2370","reviewDecisionSha256":"6529b98899cc181f6346ff98a0342bc1d98269a4fdec44c46b12c61b5eed9b68","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:88a85ea051be9b03b85a7ec86669d4ad0f9afd854bbf3dba7dee631354ee2370","reviewedHash":"sha256:88a85ea051be9b03b85a7ec86669d4ad0f9afd854bbf3dba7dee631354ee2370","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6529b98899cc181f6346ff98a0342bc1d98269a4fdec44c46b12c61b5eed9b68; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q321","contentProjectionSha256":"88a85ea051be9b03b85a7ec86669d4ad0f9afd854bbf3dba7dee631354ee2370","reviewDecisionSha256":"6529b98899cc181f6346ff98a0342bc1d98269a4fdec44c46b12c61b5eed9b68","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q322","familyId":"tr-g09-tde-qf-065","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":321,"end":325,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":2,"question":"Bir öğrenci, metindeki fener odası ile okul kitaplığını karşılaştırırken “İki mekân da birer pusula gibidir.” benzetmesini kullanacaktır. Bu benzetmeyi kanıta dayalı ve sınırlı hâle getiren açıklama hangisidir?","choices":["İki mekânın bütün özellikleri aynıdır; bu yüzden aralarında hiçbir işlev farkı yoktur.","Fener odası ışıkla fiziksel yön bulmayı, kitaplık düzenlenmiş bilgiyle öğrenmede yön bulmayı destekler; benzetme yalnız “yön verme” ortaklığı için geçerlidir.","Pusula sözcüğü etkileyici olduğu için metinde ve gözlemde kanıt bulunmasına gerek yoktur.","Fener odası pusulaya benzetildiğine göre okul kitaplığının da deniz kıyısında olduğu kabul edilmelidir."],"correct":1,"distractorWhy":["Benzetmeyi özdeşlik sayma hatası: Ortak bir yön, iki mekânın bütün işlevlerini aynı yapmaz.","Doğru: Ortak özellik açıkça “yön verme” ile sınırlandırılmış, iki mekânın bunu farklı araç ve amaçlarla yaptığı belirtilmiştir.","Süsü kanıt yerine koyma hatası: Benzetme, hangi yapısal ortaklığa dayandığı açıklanmadığında içerik oluşturmaz.","Benzetmeden gerçek mekân sonucu çıkarma hatası: Mecazî ilişki, kitaplığın coğrafi konumu hakkında bilgi vermez."],"explanation":"Geçerli benzetme, ortak yönü belirtir ve sınırını açıklar. Fener ışığı seyrüsefere, kitaplık ise bilgi düzeniyle öğrenmeye yön verir; “pusula” benzetmesi yalnız bu işlevsel ortaklığı görünür kılar.","difficultyReason":"Öğrencinin benzetmeyi bütünsel özdeşlikten ayırıp ortak özelliği ve işlev farkını aynı açıklamada kurması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0322","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ba01e0519e8c5f2fda05bcbe014c47cfe9a70a2e248f86206066731f47cfa0f5","reviewDecisionSha256":"15294b497a7bc612f81792594f18ead5fa5290af55da385df6046f4d5416d89a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ba01e0519e8c5f2fda05bcbe014c47cfe9a70a2e248f86206066731f47cfa0f5","reviewedHash":"sha256:ba01e0519e8c5f2fda05bcbe014c47cfe9a70a2e248f86206066731f47cfa0f5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:15294b497a7bc612f81792594f18ead5fa5290af55da385df6046f4d5416d89a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q322","contentProjectionSha256":"ba01e0519e8c5f2fda05bcbe014c47cfe9a70a2e248f86206066731f47cfa0f5","reviewDecisionSha256":"15294b497a7bc612f81792594f18ead5fa5290af55da385df6046f4d5416d89a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q323","familyId":"tr-g09-tde-qf-065","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":321,"end":325,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":3,"question":"Kaynak metindeki cümle şöyledir: “Avlunun ortasındaki taş kuyu çevresinde dört kapı açılıyordu.” Bu bilgiyi karşılaştırmalı konuşmada amaca uygun biçimde yeniden ifade eden seçenek hangisidir?","choices":["“Avlunun ortasındaki taş kuyu çevresinde dört kapı açılıyordu.”","Avlunun merkezindeki taş kuyunun etrafında tam dört tane kapı bulunuyordu.","Metindeki avluda geçişler merkezdeki kuyu çevresinde düzenlenir; bu nedenle kuyu hem yön belirleyen hem insanları aynı noktaya çeken bir ögedir.","Avludaki kuyu, yapının yüzyıllar önce bir mimar tarafından özellikle toplantı amacıyla tasarlandığını kanıtlar."],"correct":2,"distractorWhy":["Doğrudan kopyalama hatası: Kaynak cümlesi hiçbir yeniden düzenleme yapılmadan aynen aktarılmıştır.","Yüzeysel sözcük değiştirme hatası: Cümle yalnız eş anlamlılarla değiştirilmiş, konuşma amacına göre yapısal ilişki kurulmamıştır.","Doğru: Kaynak anlamı korunmuş, kuyu ve kapıların geçiş-toplanma düzenine katkısı öğrencinin kendi sözleriyle açıklanmıştır.","Tarih ve tasarım niyeti uydurma hatası: Metinde mimar, tarih veya özel tasarım amacı hakkında kanıt yoktur."],"explanation":"Yeniden ifade etme, cümleyi kopyalamak ya da birkaç sözcüğü değiştirmek değildir. Üçüncü seçenek, kuyu ile kapıların mekân düzenindeki ilişkisini koruyup konuşmanın karşılaştırma amacına uygun yapısal bir yorum hâline getirir.","difficultyReason":"Öğrencinin doğrudan kopya, yüzeysel değiştirme, kaynak dışı ekleme ve amaca bağlı gerçek yeniden ifade arasındaki farkı ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0323","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5acbced07b6ec7e743c4b3e71a280b1b02b29a51a35dca6c54201335a1291995","reviewDecisionSha256":"d49e43b6d8c48d25cbc7a00dd1fa6009b9887af3ef0af62f67639bcde77bcc9d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5acbced07b6ec7e743c4b3e71a280b1b02b29a51a35dca6c54201335a1291995","reviewedHash":"sha256:5acbced07b6ec7e743c4b3e71a280b1b02b29a51a35dca6c54201335a1291995","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d49e43b6d8c48d25cbc7a00dd1fa6009b9887af3ef0af62f67639bcde77bcc9d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q323","contentProjectionSha256":"5acbced07b6ec7e743c4b3e71a280b1b02b29a51a35dca6c54201335a1291995","reviewDecisionSha256":"d49e43b6d8c48d25cbc7a00dd1fa6009b9887af3ef0af62f67639bcde77bcc9d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q324","familyId":"tr-g09-tde-qf-065","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":321,"end":325,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":4,"question":"Eski istasyonun bekleme salonu ile mahalle durağını karşılaştıran bir konuşmada ses, beden dili ve görsel kullanımı için en tutarlı plan hangisidir?","choices":["Bütün cümleleri aynı yüksek sesle söylemek, sürekli iki yana işaret etmek ve slayta konuşma metninin tamamını yazmak.","Konuyla ilgisi olmasa da uzun tren sesi çalmak, görsel kaynaklarını belirtmemek ve karşılaştırmayı görsellerin yapmasını beklemek.","Her sözcükte vurgu kullanmak, hızlı konuşmak ve iki mekânın farklı ölçütlerini ayrı slaytlarda göstermek.","Temel farktan önce kısa durak ve vurgu kullanmak, jestleri ölçüt geçişlerini destekleyecek kadar sınırlamak ve iki sütunlu sade şemayla bakış yönü ile ses düzenini görünür kılmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Sürekli gösteri hatası: Tekdüze yüksek ses, aşırı işaret ve tam metin slaytı anlam ayrımlarını belirsizleştirir.","İşitsel-görsel ögeyi amaçtan koparma hatası: Uzun ses ve kaynaksız görsel konuşmanın kanıtını desteklemez, onun önüne geçer.","Vurguyu aşırı kullanma ve eş ölçütü bozma hatası: Her sözcüğü vurgulamak farkları siler; farklı ölçütler karşılaştırmayı tutarsızlaştırır.","Doğru: Ses, durak, beden dili ve sade görsel aynı yapısal karşıtlığı açıklamak için ölçülü ve eşgüdümlü kullanılmıştır."],"explanation":"Ses ve beden dili, yalnız anlam farklarının bulunduğu yerde kullanılmalıdır. İki sütunlu şema aynı ölçütleri görünür kılar; kısa durak ve vurgu, istasyon ile durak arasındaki temel karşıtlığı dinleyiciye açık biçimde taşır.","difficultyReason":"Öğrencinin ses, beden dili ve görseli ayrı süsler olarak değil aynı ana düşünceye hizmet eden, ölçülü ve eş ölçütlü araçlar olarak değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0324","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2ea5e716084f644460c446219ea89550b956f6a3a98ea9e69f9f41d227748544","reviewDecisionSha256":"34903856ab51824fa8132eaab31019eb9285a56b2739416fecec745d51d256b8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2ea5e716084f644460c446219ea89550b956f6a3a98ea9e69f9f41d227748544","reviewedHash":"sha256:2ea5e716084f644460c446219ea89550b956f6a3a98ea9e69f9f41d227748544","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:34903856ab51824fa8132eaab31019eb9285a56b2739416fecec745d51d256b8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q324","contentProjectionSha256":"2ea5e716084f644460c446219ea89550b956f6a3a98ea9e69f9f41d227748544","reviewDecisionSha256":"34903856ab51824fa8132eaab31019eb9285a56b2739416fecec745d51d256b8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q325","familyId":"tr-g09-tde-qf-065","country":"TR","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","language":"tr","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"familyFocus":"process_component_mastery","questionRange":{"start":321,"end":325,"count":5},"difficultySequence":[1,2,3,4,5],"correctOptionSequence":["A","B","C","D","A"],"level":5,"question":"Bir konuşma taslağında “Metindeki meydan da okul bahçesi de şehrin kalbidir.” denmiş; ancak ortak ölçüt açıklanmamış, iki mekâna farklı başlıklar uygulanmış, dinleyicinin metni bilmediği unutulmuş ve görselin kaynağı yazılmamıştır. Akran geri bildirimi bu dört sorunu belirtmiştir. Taslağın en uygun revizyonu hangisidir?","choices":["Girişe kısa metin bağlamı eklemek; “insanları merkezde toplama ve hareketi dağıtma” ortak ölçütünü iki mekâna da uygulamak; “kalp” benzetmesini bu ortaklıkla sınırlandırmak; izinli görselin kaynağını belirtip taslağı yeniden sunmak.","“Kalp” benzetmesini daha çok tekrarlamak, başlıkları değiştirmemek ve görselin kaynağını konuşma sonunda hatırlamaya çalışmak.","Dinleyicinin metni bilmediğini dikkate almadan yalnız beden dili ve ses tonunu güçlendirmek.","Akranların bütün önerilerini gerekçe aramadan reddetmek ve ilk taslağı aynen okumak."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru: Hedef kitle bağlamı, ortak ölçüt, sınırlı benzetme, etik görsel ve geri bildirimle yeniden sunma aynı revizyonda karşılanmıştır.","Sorunu tekrar yoluyla büyütme hatası: Kanıtsız benzetmeyi çoğaltmak, eş ölçüt ve kaynak eksikliğini gidermez.","Biçimsel gösteriyi içerik yerine koyma hatası: Ses ve beden dili; bağlam, ölçüt, benzetme kanıtı ve kaynak sorunlarını çözemez.","Ölçütlü geri bildirimi reddetme hatası: Revizyon, anlaşılırlık ve kanıt sorunlarını gerekçeyle değerlendirmeyi gerektirir."],"explanation":"Geri bildirim dört ayrı kusuru göstermektedir. Geçerli revizyon; metni bilmeyen dinleyiciye kısa bağlam verir, iki mekâna aynı yapısal ölçütü uygular, benzetmenin geçerli olduğu yönü sınırlar, görsel kaynağını açıklar ve düzeltilmiş taslağı yeniden sunar.","difficultyReason":"Öğrencinin hedef kitle, karşılaştırma ölçütü, benzetme sınırı, etik görsel ve geri bildirim süreçlerini tek bir gerekçeli revizyonda bütünleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0325","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eb4f7f0ad04d72d789beb36edf90969cdd7e61c491314552f636b4203b36ec34","reviewDecisionSha256":"c7ec7aacddbf5354c28084605bad3c69b28054902b38753f4e77fd5c1a124711","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eb4f7f0ad04d72d789beb36edf90969cdd7e61c491314552f636b4203b36ec34","reviewedHash":"sha256:eb4f7f0ad04d72d789beb36edf90969cdd7e61c491314552f636b4203b36ec34","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c7ec7aacddbf5354c28084605bad3c69b28054902b38753f4e77fd5c1a124711; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q325","contentProjectionSha256":"eb4f7f0ad04d72d789beb36edf90969cdd7e61c491314552f636b4203b36ec34","reviewDecisionSha256":"c7ec7aacddbf5354c28084605bad3c69b28054902b38753f4e77fd5c1a124711","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q326","familyId":"tr-g09-tde-qf-066","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, öyküdeki dört kapılı han avlusu ile okulun iç bahçesini karşılaştıracağı konuşma için ortak bir ölçüt belirlemek istiyor. Aşağıdaki hazırlık notlarından hangisi iki mekâna da uygulanabilen bir karşılaştırma ölçütüdür?","choices":["Han avlusunun yapıldığı yüzyıl ile okul bahçesindeki en sevdiğim etkinlik","İki mekânda giriş ve çıkışların insan hareketini nasıl yönlendirdiği","Öykü yazarının yaşamı ile okulun kuruluş tarihi","Yalnız han avlusundaki taş süslemelerin ayrıntılı listesi"],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, iki mekâna aynı ölçütü uygulamak yerine tarih bilgisiyle kişisel tercihi eşleştirir; karşılaştırılabilir veri üretmez.","Bu seçenek doğrudur; giriş ve çıkış düzeni her iki mekânda da gözlenebilir ve insan hareketine etkisi aynı ölçütle incelenebilir.","Bu seçenek, mekânların yapısal özellikleri yerine bir yazarın yaşamı ile bir kurumun tarihini yan yana getirir.","Bu seçenek yalnız bir mekâna ilişkin ayrıntı toplar; ikinci mekân için eş ölçüt ve karşılaştırma imkânı bırakmaz."],"explanation":"Karşılaştırma ölçütü, iki mekâna da aynı biçimde uygulanabilmelidir. Giriş ve çıkışların insan hareketini yönlendirmesi hem han avlusunda hem okul bahçesinde gözlenebilir; böylece benzerlik ve farklılıklar ortak bir zemin üzerinde açıklanabilir.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir temel kavramı, ortak karşılaştırma ölçütünü, doğrudan örnekler arasından ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0326","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8b3a8754ee0bcee44221482628c6163b3c6f55aad9c64f3e9994e31222532699","reviewDecisionSha256":"87d3b409bed2caab5286d74c09cfda358ee7f29c632484047655491afc93b635","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8b3a8754ee0bcee44221482628c6163b3c6f55aad9c64f3e9994e31222532699","reviewedHash":"sha256:8b3a8754ee0bcee44221482628c6163b3c6f55aad9c64f3e9994e31222532699","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:87d3b409bed2caab5286d74c09cfda358ee7f29c632484047655491afc93b635; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q326","contentProjectionSha256":"8b3a8754ee0bcee44221482628c6163b3c6f55aad9c64f3e9994e31222532699","reviewDecisionSha256":"87d3b409bed2caab5286d74c09cfda358ee7f29c632484047655491afc93b635","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q327","familyId":"tr-g09-tde-qf-066","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":2,"question":"Dinleyicilerin öyküyü okumadığı bir sınıfta öğrenci, metindeki fener odası ile okul kitaplığını karşılaştıracaktır. Aşağıdaki girişlerden hangisi hedef kitleyi gözetir, gerekli bağlamı verir ve konuşmanın yönünü açıklar?","choices":["Metnin bütün olaylarını baştan sona anlatacağım; çünkü mekânı başka türlü anlamanız mümkün değildir.","Fenerler çok ilginçtir, kitaplıklar da güzeldir; bugün biraz bunlardan söz edeceğim.","Öyküdeki fener odası, denize yön veren ışığı ve kayıt defterleriyle öne çıkar. Bu iki özelliği, okul kitaplığının öğrenmeye yön verme ve kayıt tutma işlevleriyle karşılaştıracağım.","Metni okumadıysanız ayrıntıları anlayamazsınız; bu nedenle yalnız vardığım sonucu söyleyeceğim."],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, hedef kitleye gereken kısa bağlam yerine bütün olay örgüsünü aktarmayı önerir ve konuşmanın karşılaştırma amacını geciktirir.","Bu seçenek genel beğeni sözleri kullanır; karşılaştırılacak yapısal özellikleri ve konuşmanın ana yönünü belirtmez.","Bu seçenek doğrudur; dinleyiciye yalnız gerekli metin bağlamını verir ve iki ortak işlev üzerinden yapılacak karşılaştırmayı önceden bildirir.","Bu seçenek hedef kitleyi dışlar ve kanıtları göstermeden yalnız sonuç sunmayı önerdiği için izlenebilir bir konuşma kurmaz."],"explanation":"Dinleyici metni bilmiyorsa girişte mekânın yalnız karşılaştırma için gerekli özellikleri açıklanmalıdır. Doğru giriş, fener odasının ışık ve kayıt özelliklerini kısaca tanıtır; bunların kitaplıktaki karşılıklarını ve konuşmanın amacını açıkça gösterir.","difficultyReason":"Öğrenci, hedef kitleye uygun bağlam verme ile gereksiz özetleme arasındaki farkı ve ana yönü bildirme işlevini birlikte değerlendirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0327","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a30d738b6048b37ddcde73c60e06f140cd9f159e9e316f46e451093e5a256749","reviewDecisionSha256":"31388aac48436d3e7b59f82358dc993b8f32663504bcac92081944aaeab37c50","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a30d738b6048b37ddcde73c60e06f140cd9f159e9e316f46e451093e5a256749","reviewedHash":"sha256:a30d738b6048b37ddcde73c60e06f140cd9f159e9e316f46e451093e5a256749","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:31388aac48436d3e7b59f82358dc993b8f32663504bcac92081944aaeab37c50; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q327","contentProjectionSha256":"a30d738b6048b37ddcde73c60e06f140cd9f159e9e316f46e451093e5a256749","reviewDecisionSha256":"31388aac48436d3e7b59f82358dc993b8f32663504bcac92081944aaeab37c50","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q328","familyId":"tr-g09-tde-qf-066","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":3,"question":"Bir öğrenci şu bilgileri toplamıştır: Metindeki meydanda ortada bir çınar, çevrede dükkânlar vardır ve insanlar akşamları burada buluşur. Mahalle parkında ortada oyun alanı, çevrede banklar vardır ve insanlar çoğunlukla öğleden sonra bir araya gelir. Aşağıdaki konuşma planlarından hangisi bu bilgileri tutarlı bir karşılaştırma içeriğine dönüştürür?","choices":["Girişte çınarın tarihini anlatmak; gelişmede yalnız meydandaki dükkânları betimlemek; sonuçta parkların yararlı olduğunu söylemek","Meydanı merkez ögesi bakımından, parkı yalnız renk ve büyüklük bakımından incelemek; iki mekân için farklı ölçütler kullanmak","Her iki mekânla ilgili bütün ayrıntıları sırayla okumak; konuşmanın sonunda konuya uygun olup olmadığına bakmadan bir müzik kaydı dinletmek","Girişte merkez ögenin insanları çevresinde topladığı ana düşüncesini kurmak; gelişmede merkez, çevre düzeni ve buluşma zamanını iki mekâna aynı sırayla uygulamak; sınırlı bir “çekim merkezi” benzetmesi kullanmak; sonuçta işlev farkını açıklamak"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu plan, iki mekânı eş ölçütlerle karşılaştırmaz; tarih ayrıntısı ve genel sonuç, verilen yapısal kanıtlarla bağlantısız kalır.","Bu plan, her mekânı başka ölçütle ele aldığı için benzerlik ve farklılıkların karşılaştırılmasını engeller.","Bu plan, seçme ve yeniden ifade etme yerine bütün ayrıntıları okumayı ve işlevsiz bir işitsel öge eklemeyi önerir.","Bu seçenek doğrudur; ana düşünce, ortak ölçüt sırası, sınırlı benzetme ve gerekçeli sonuç aynı karşılaştırma amacı çevresinde düzenlenmiştir."],"explanation":"Tutarlı içerik, iki mekâna aynı ölçütleri uygular ve ayrıntıları bir ana düşünceye bağlar. Doğru planda merkez öge, çevre düzeni ve buluşma zamanı eş sırayla incelenir; benzetmenin dayanağı belirtilir ve sonuçta yapısal düzenin farklı işlevleri açıklanır.","difficultyReason":"Öğrenci, ana düşünce, eş ölçüt, benzetmenin sınırı ve sonuç işlevi olmak üzere birden çok içerik bileşenini tek planda bütünleştirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0328","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fcf40af0e000fabac3a4fd10201fea0859ccfe63f61cc2c9a88d9b7da60f892f","reviewDecisionSha256":"0a6acb1893423545625810f91607c9b437f09b7d69d6fcfc9e9172eea007d00a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fcf40af0e000fabac3a4fd10201fea0859ccfe63f61cc2c9a88d9b7da60f892f","reviewedHash":"sha256:fcf40af0e000fabac3a4fd10201fea0859ccfe63f61cc2c9a88d9b7da60f892f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0a6acb1893423545625810f91607c9b437f09b7d69d6fcfc9e9172eea007d00a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q328","contentProjectionSha256":"fcf40af0e000fabac3a4fd10201fea0859ccfe63f61cc2c9a88d9b7da60f892f","reviewDecisionSha256":"0a6acb1893423545625810f91607c9b437f09b7d69d6fcfc9e9172eea007d00a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q329","familyId":"tr-g09-tde-qf-066","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":4,"question":"Tablodaki verileri kullanarak iki mekânın yapısal özelliklerini karşılaştıran bir konuşma hazırlanacaktır. Aşağıdaki ana düşünce ve benzetme eşleştirmelerinden hangisi verileri çarpıtmadan en kapsamlı ilişkiyi kurar? Aşağıdaki görsele göre cevaplayınız.","choices":["Her iki mekânın merkez ögesi insan hareketini çevresinde toplar; taş çeşme ile dairesel oturma alanı mekânın kalbi gibi çalışır, ancak biri yolcuların geçici, diğeri öğrencilerin düzenli buluşmasını destekler.","İki mekân bütünüyle aynıdır; çünkü ikisinde de merkeze açılan dört kapı ve akşam yapılan toplantılar vardır.","Han avlusu eski, okul bahçesi yenidir; bu nedenle iki mekân arasında işlev bakımından karşılaştırma yapılamaz.","Çeşme ile oturma alanı aynı nesnedir ve her iki mekân da kullanıcılarını aynı süreyle, aynı amaçla bir araya getirir."],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; merkez ögeye dayalı benzetmeyi sınırlar, ortak toplama işlevini açıklar ve geçici-düzenli buluşma farkını tablodaki kanıtla korur.","Bu seçenek, kapı sayısı ve toplanma zamanı verilerini yanlış eşitler; tabloda okul için iki koridor ve teneffüs bilgisi vardır.","Bu seçenek, tabloda verilmeyen eski-yeni karşıtlığını uydurur ve mevcut işlev verilerini göz ardı eder.","Bu seçenek benzetmeyi özdeşlik sanır; merkez ögeler farklı nesnelerdir ve kullanıcıların buluşma süresi ile amacı da aynı değildir."],"explanation":"Tablo, iki mekânın merkez çevresinde insanları topladığını; ancak geçiş düzeni, buluşma zamanı ve kullanım sürelerinin farklı olduğunu gösterir. Doğru seçenek bu ortaklığı “mekânın kalbi” benzetmesiyle açıklar, benzetmeyi özdeşlik düzeyine taşımaz ve işlev farkını kanıtla sınırlar.","difficultyReason":"Öğrenci, görsel tablodaki dört ölçütü birlikte okuyup benzetmenin geçerlilik sınırını ve ana düşüncenin kanıt kapsamını değerlendirmek zorundadır.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-q329__fig.alt.tr-g09-tde-q0329","captionKey":"tr-g09-tde-q329__fig.caption.tr-g09-tde-q0329","headerKeys":["tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.criterion","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.han","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.school"],"rows":[[{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.center"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.fountain"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.seating"}],[{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.transition"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.fourdoors"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.twocorridors"}],[{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.time"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.evening"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.break"}],[{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.function"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.travellers"},{"key":"tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.students"}]]},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-q329__fig.alt.tr-g09-tde-q0329":"Han avlusu ile okul iç bahçesini merkez öge, geçiş düzeni, toplanma zamanı ve işlev başlıklarında karşılaştıran dört satırlı tablo.","tr-g09-tde-q329__fig.caption.tr-g09-tde-q0329":"İki mekâna ilişkin karşılaştırma verileri","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.criterion":"Ölçüt","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.han":"Metindeki han avlusu","tr-g09-tde-q329__fig.header.tr-g09-tde-q0329.school":"Okul iç bahçesi","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.center":"Merkez öge","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.fountain":"Taş çeşme","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.seating":"Dairesel oturma alanı","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.transition":"Geçiş düzeni","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.fourdoors":"Dört kapı merkeze açılır","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.twocorridors":"İki koridor bahçeye açılır","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.time":"Toplanma zamanı","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.evening":"Akşam","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.break":"Teneffüs","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.function":"İşlev","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.travellers":"Yolcuları kısa süre bir araya getirir","tr-g09-tde-q329__fig.cell.tr-g09-tde-q0329.students":"Öğrencileri düzenli aralıklarla bir araya getirir"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0329","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b46710e41c64c41f0f631ffb1c2f9646dd2a4fd3f8bf964c1c680db581cd33bf","reviewDecisionSha256":"bbebb8a726aff68fe61bc3bb336c8e2449cac9af39f015a724e885eb7e01dceb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b46710e41c64c41f0f631ffb1c2f9646dd2a4fd3f8bf964c1c680db581cd33bf","reviewedHash":"sha256:b46710e41c64c41f0f631ffb1c2f9646dd2a4fd3f8bf964c1c680db581cd33bf","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bbebb8a726aff68fe61bc3bb336c8e2449cac9af39f015a724e885eb7e01dceb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q329","contentProjectionSha256":"b46710e41c64c41f0f631ffb1c2f9646dd2a4fd3f8bf964c1c680db581cd33bf","reviewDecisionSha256":"bbebb8a726aff68fe61bc3bb336c8e2449cac9af39f015a724e885eb7e01dceb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q330","familyId":"tr-g09-tde-qf-066","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n032","noteKey":"tr.g09.tde.n032","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectives":["TDE3.2"],"objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşma içeriği oluşturabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.2","processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":5,"question":"Bir öğrencinin taslağında “Metindeki taş köprü sessiz, şehir üst geçidi gürültülüdür; ikisi de damar gibidir.” denmektedir. İncelemede sessizlik ve gürültünün aynı koşullarda gözlenmediği, benzetmenin dayanağının açıklanmadığı, dinleyicilerin metni bilmediği ve görselin konuşma cümlelerini aynen tekrarladığı belirtilmiştir. Öğrencinin güvenilir verileri şunlardır: Taş köprü yaya akışını tek çizgide toplar; üst geçit iki rampayla akışı iki yöne ayırır. Aşağıdaki revizyonlardan hangisi bütün geri bildirimleri işleyerek tutarlı bir konuşma içeriği oluşturur?","choices":["“Damar” benzetmesini açıklamadan korumak, sessizlik-gürültü karşıtlığını daha güçlü vurgulamak ve arka plana şehir sesi eklemek","Girişte taş köprünün metindeki işlevini iki cümleyle tanıtmak; ortak ölçütleri akış yönü, dallanma ve kullanıcı hareketi olarak belirlemek; iki yapıyı hareket ağının bağlantı noktalarına benzetip köprünün akışı topladığını, üst geçidin böldüğünü açıklamak; doğrulanmamış ses karşıtlığını çıkarmak ve yalnız hareket oklarını gösteren sade bir şema kullanmak","Metindeki köprü betimlemesini uzun uzun alıntılamak; üst geçidi yalnız metal oluşu bakımından tanıtmak; sonuçta eski yapıların daha değerli olduğunu söylemek","Karşılaştırmayı bırakıp köprülerin tarihini kronolojik biçimde anlatmak; görselde de aynı tarih bilgilerini tam cümlelerle vermek"],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu revizyon, kanıtlanmamış ses karşıtlığını ve dayanağı açıklanmayan benzetmeyi sürdürür; işitsel öge de sorunu çözmek yerine dikkat dağıtır.","Bu seçenek doğrudur; hedef kitleye kısa bağlam verir, iki yapıya ortak ve doğrulanabilir ölçütler uygular, benzetmenin sınırını açıklar ve görseli konuşmayı tekrarlamayan kanıta dönüştürür.","Bu revizyon yeniden ifade etme yerine uzun alıntıya dayanır, iki mekâna eş ölçüt uygulamaz ve verilerden çıkmayan bir değer yargısı ekler.","Bu revizyon kazanımın karşılaştırmalı konuşma amacını terk eder; görseli de metin yığınına dönüştürerek geri bildirimin tersine hareket eder."],"explanation":"Güvenilir kanıt yalnız yaya akışının tek çizgide toplanması ve iki rampaya ayrılmasıyla ilgilidir. Doğru revizyon, bu verileri ortak ölçütlere dönüştürür, hedef kitle için gerekli bağlamı sağlar, “bağlantı noktası” benzetmesini yapısal işlevle açıklar ve görseli hareket ilişkisini görünür kılan sade bir destek olarak kullanır.","difficultyReason":"Öğrenci, kanıt geçerliliği, hedef kitle, benzetmenin sınırı, eş ölçüt, yeniden ifade ve görsel işlevi gibi altı koşulu aynı revizyon kararında uzlaştırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0330","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9b8c21f33ba455391642ebd48833ef22beff6ab67442425d877e20d5ec2982bd","reviewDecisionSha256":"ffb2dc9f3ac91cfcbadd7a9cb1caa79e7889ff3215853324b4eadc0dd26b7cd5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9b8c21f33ba455391642ebd48833ef22beff6ab67442425d877e20d5ec2982bd","reviewedHash":"sha256:9b8c21f33ba455391642ebd48833ef22beff6ab67442425d877e20d5ec2982bd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ffb2dc9f3ac91cfcbadd7a9cb1caa79e7889ff3215853324b4eadc0dd26b7cd5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q330","contentProjectionSha256":"9b8c21f33ba455391642ebd48833ef22beff6ab67442425d877e20d5ec2982bd","reviewDecisionSha256":"ffb2dc9f3ac91cfcbadd7a9cb1caa79e7889ff3215853324b4eadc0dd26b7cd5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q331","familyId":"tr-g09-tde-qf-067","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":1,"question":"“Seyir düzlüğünde oturaklar yarım ay biçiminde dizildiği için bakışlar vadiye yönelir. ____ toplantı salonunda sıralar kürsüye dönüktür ve dikkat tek konuşmacıda toplanır.” cümlelerinde boş bırakılan yere hangi bağlayıcı getirilmelidir?","choices":["Örneğin","Bu nedenle","Buna karşılık","Kısacası"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["“Örneğin” bir örnek verme ilişkisi kurar; ikinci cümle ilk cümlenin örneği değil, farklı bir mekân düzenidir.","“Bu nedenle” neden-sonuç ilişkisi bildirir; toplantı salonunun düzeni seyir düzlüğünün sonucu değildir.","Bu seçenek doğrudur; iki mekânın farklı odak düzenlerini karşıtlık ilişkisiyle birbirine bağlar.","“Kısacası” önceki düşünceyi özetler; ikinci cümle özet değil, yeni ve karşılaştırmalı bir bilgidir."],"explanation":"İlk cümle bakışların vadiye, ikinci cümle ise dikkatin kürsüye yönelmesini anlatır. İki yapısal düzen karşılaştırıldığı için karşıtlık bildiren “Buna karşılık” bağlayıcısı cümleler arasındaki ilişkiyi doğru kurar.","difficultyReason":"Öğrenci, iki cümle arasındaki temel anlam ilişkisini tanıyıp uygun bağdaşıklık ögesini seçer.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0331","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3533d56de0fe6523019f0b6f13452019f78f291470841a0a4aa11a1ec2949a73","reviewDecisionSha256":"51eacc0f7c075facdbe8bacdabc7e7838bff7a256e4904f968d5ac7af6f508db","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3533d56de0fe6523019f0b6f13452019f78f291470841a0a4aa11a1ec2949a73","reviewedHash":"sha256:3533d56de0fe6523019f0b6f13452019f78f291470841a0a4aa11a1ec2949a73","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:51eacc0f7c075facdbe8bacdabc7e7838bff7a256e4904f968d5ac7af6f508db; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q331","contentProjectionSha256":"3533d56de0fe6523019f0b6f13452019f78f291470841a0a4aa11a1ec2949a73","reviewDecisionSha256":"51eacc0f7c075facdbe8bacdabc7e7838bff7a256e4904f968d5ac7af6f508db","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q332","familyId":"tr-g09-tde-qf-067","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":2,"question":"Aşağıdaki cümlelerden hangisi karşılaştırma yapısını eksiksiz ve Türkçenin dil kurallarına uygun biçimde kurmuştur?","choices":["Metindeki geçit, okul koridoru daha dar ve tek yönlüdür.","Metindeki geçit daha dar, çünkü okul koridoruna göre.","Metindeki geçidin okul koridorundan daha dar olduğu, insanlar yavaşlar.","Metindeki geçit, okul koridoruna göre daha dar ve tek yönlü olduğu için insanların hareketini yavaşlatır."],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu cümlede karşılaştırma eki ve ögeler arasındaki ilişki yanlış kurulmuştur; “okul koridoruna göre” yapısı eksiktir.","Bu cümle “çünkü”den sonra tamamlanmış bir neden bildirmez; karşılaştırma ifadesi yüklemsiz kalır.","Bu cümlede yan cümle ile temel cümle dil bilgisel olarak bağlanmamış, özne-yüklem ilişkisi bozulmuştur.","Bu seçenek doğrudur; karşılaştırılan iki öge, “-a göre” yapısı, özellikler ve bunların harekete etkisi tam bir cümlede açıkça bağlanmıştır."],"explanation":"Doğru cümlede “metindeki geçit” ile “okul koridoru” açıkça belirtilmiş, karşılaştırma “okul koridoruna göre” yapısıyla kurulmuş ve darlık ile tek yönlülüğün insan hareketine etkisi uygun bir neden-sonuç ilişkisiyle açıklanmıştır.","difficultyReason":"Öğrenci, karşılaştırma yapısının dil bilgisel tamlığını ve yapısal özelliğin etkisini aynı cümlede denetler.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0332","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2ef7b712673efef91f9ad54a86e35a3446b0a99ce1071c63348b0a6faaa14947","reviewDecisionSha256":"d3f0ad25892dcc8fe0ac4494a03fe81c770c91ed621a5ff8e2c89d3898ef0360","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2ef7b712673efef91f9ad54a86e35a3446b0a99ce1071c63348b0a6faaa14947","reviewedHash":"sha256:2ef7b712673efef91f9ad54a86e35a3446b0a99ce1071c63348b0a6faaa14947","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d3f0ad25892dcc8fe0ac4494a03fe81c770c91ed621a5ff8e2c89d3898ef0360; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q332","contentProjectionSha256":"2ef7b712673efef91f9ad54a86e35a3446b0a99ce1071c63348b0a6faaa14947","reviewDecisionSha256":"d3f0ad25892dcc8fe0ac4494a03fe81c770c91ed621a5ff8e2c89d3898ef0360","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q333","familyId":"tr-g09-tde-qf-067","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":3,"question":"Aşağıdaki konuşma bölümlerinden hangisi benzetme, betimleme ve açıklamayı birbirini destekleyecek biçimde kullanır?","choices":["Taş geçit, iki yandaki dükkân kapıları arasında dar bir huni gibi çalışır; bu yerleşim akışı tek çizgide topladığı için geçenler yavaşlayıp birbirine yol verir.","Taş geçit bir şiir gibidir; çok güzel, çok etkileyici ve gerçekten unutulmazdır.","Taş geçitte kapılar vardır. Okul holü geniştir. İki mekân birbirinden farklıdır.","Taş geçit huniye benzer; bu nedenle bütün huniler eski yapıların simgesidir."],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; seçilmiş fiziksel ayrıntıyı betimler, “huni” benzetmesini akışın toplanmasıyla sınırlar ve bunun insan hareketine etkisini açıklar.","Bu seçenek benzetmeyi yalnız duygusal süs olarak kullanır; hangi yapısal özelliğe dayandığını ve neyi açıkladığını göstermez.","Bu seçenek ayrıntıları yan yana dizer; ortak ölçüt, benzetme ve yapısal etkinin gerekçesi bulunmaz.","Bu seçenek benzetmeden ilgisiz bir genelleme çıkarır; mekânın yapısal işlevini açıklamak yerine mantıksız bir simge yargısı kurar."],"explanation":"Etkili kullanımda benzetme, somut bir yapısal kanıta dayanmalı ve açıklamayı güçlendirmelidir. Doğru seçenekte dar geçit ve iki yandaki kapılar betimlenir; “huni” benzetmesi akışın tek çizgide toplanmasını açıklar ve bunun insanların yavaşlamasına etkisi gösterilir.","difficultyReason":"Öğrenci, üç düşünceyi geliştirme yolunun yalnız bulunup bulunmadığını değil, aynı kanıt ve sonuç çevresinde işlevsel biçimde birleşip birleşmediğini değerlendirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0333","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d00cbfb25679a12ab7fec9f5d1f47e25f20f7f68a03f45de2ab5a05b15fbd344","reviewDecisionSha256":"0a116810f9f7e7d2e1c0d915256ae543095dbc5f394fa2484c9161bc27cdac54","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d00cbfb25679a12ab7fec9f5d1f47e25f20f7f68a03f45de2ab5a05b15fbd344","reviewedHash":"sha256:d00cbfb25679a12ab7fec9f5d1f47e25f20f7f68a03f45de2ab5a05b15fbd344","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0a116810f9f7e7d2e1c0d915256ae543095dbc5f394fa2484c9161bc27cdac54; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q333","contentProjectionSha256":"d00cbfb25679a12ab7fec9f5d1f47e25f20f7f68a03f45de2ab5a05b15fbd344","reviewDecisionSha256":"0a116810f9f7e7d2e1c0d915256ae543095dbc5f394fa2484c9161bc27cdac54","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q334","familyId":"tr-g09-tde-qf-067","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":4,"question":"Görseldeki konuşma planında soru işaretiyle gösterilen aşamaya aşağıdakilerden hangisi yerleştirilirse plan, karşılaştırma ve açıklama kurallarına uygun ilerler? Aşağıdaki görsele göre cevaplayınız.","choices":["Konu dışı bir anıyı girişten sonra ayrıntılı biçimde anlatmak","Her ölçütte iki mekânı betimleyip yapısal etkinin nedenini karşılaştırmak","Görseldeki bütün cümleleri dinleyiciye sırtını dönerek sırayla okumak","İki mekân için birbirinin karşılığı olmayan sıfat listeleri hazırlamak"],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu işlem ana düşünce ve ortak ölçütlerden kopar; planın gelişme bölümünü konu dışı ayrıntıyla doldurur.","Bu seçenek doğrudur; seçilen ortak ölçütleri iki mekâna uygular, somut ayrıntıları betimler ve yapısal etkinin nedenini sonuç aşamasına hazırlar.","Bu işlem materyali kanıt aracı olmaktan çıkarıp konuşma metninin yerine geçirir; beden dili ve dinleyici ilişkisini de bozar.","Bu işlem eş ölçüt ilkesini ihlal eder; birbirine karşılık gelmeyen sıfatlar anlamlı bir karşılaştırma oluşturmaz."],"explanation":"Ana düşünce ve ortak ölçütlerden sonra yapılması gereken, her ölçütü iki mekâna da uygulamaktır. Bu aşamada betimleme somut ayrıntıyı, karşılaştırma benzerlik ve farkı, açıklama ise yapısal etkinin nedenini gösterir; böylece sonuç yargısı kanıta dayanır.","difficultyReason":"Öğrenci, görsel akıştaki eksik işlevi önceki ve sonraki adımlarla ilişkilendirerek süreç bileşenlerinin doğru sırasını kurar.","figure":{"kind":"flow","altTextKey":"tr-g09-tde-q334__fig.alt.tr-g09-tde-q0334","captionKey":"tr-g09-tde-q334__fig.caption.tr-g09-tde-q0334","direction":"right","nodes":[{"id":"n1","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.1"},{"id":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.2"},{"id":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.3"},{"id":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.4"}],"edges":[{"from":"n1","to":"n2","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.edge.tr-g09-tde-q0334.next"},{"from":"n2","to":"n3","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.edge.tr-g09-tde-q0334.next"},{"from":"n3","to":"n4","labelKey":"tr-g09-tde-q334__fig.edge.tr-g09-tde-q0334.next"}]},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-q334__fig.alt.tr-g09-tde-q0334":"Konuşma planında ana düşünceyi belirleme, ortak ölçütleri seçme, soru işaretli bir uygulama aşaması ve yapısal sonucu açıklama adımlarını gösteren doğrusal akış.","tr-g09-tde-q334__fig.caption.tr-g09-tde-q0334":"Karşılaştırmalı konuşma planı","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.1":"Ana düşünceyi belirle","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.2":"Ortak ölçütleri seç","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.3":"?","tr-g09-tde-q334__fig.node.tr-g09-tde-q0334.4":"Yapısal sonucu açıkla","tr-g09-tde-q334__fig.edge.tr-g09-tde-q0334.next":"sonra"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0334","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"868114889b02eda46975e73eb4731d1f510f8436c2aa8e49a12655fa0c812817","reviewDecisionSha256":"f4c219efce24e13d6d9b0e1f131ae55cc867e91c340aa687f2df0b1ae46a8264","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:868114889b02eda46975e73eb4731d1f510f8436c2aa8e49a12655fa0c812817","reviewedHash":"sha256:868114889b02eda46975e73eb4731d1f510f8436c2aa8e49a12655fa0c812817","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f4c219efce24e13d6d9b0e1f131ae55cc867e91c340aa687f2df0b1ae46a8264; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q334","contentProjectionSha256":"868114889b02eda46975e73eb4731d1f510f8436c2aa8e49a12655fa0c812817","reviewDecisionSha256":"f4c219efce24e13d6d9b0e1f131ae55cc867e91c340aa687f2df0b1ae46a8264","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q335","familyId":"tr-g09-tde-qf-067","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":5,"question":"Bir konuşmacı şöyle demektedir: “Bu avlu çok güzel ve çok etkileyici. Diğer bahçe de çok güzel. Avlu insanları kesinlikle dost yapar. Şimdi ışık konusuna geçiyorum. O da farklıdır.” Bu sırada konuşmacı ekrana dönüp slayttaki uzun paragrafı okumaktadır. Aşağıdaki revizyon planlarından hangisi söz varlığı, iletinin sınırı, bağdaşıklık, materyal ve beden dili sorunlarını birlikte giderir?","choices":["“Çok” sözcüğünü daha sık kullanmak, dostluk yargısını kesinleştirmek ve slayttaki paragrafı daha yüksek sesle okumak","Bütün görselleri kaldırmak, konuşmayı hızlandırmak ve ışık bölümüne hiçbir geçiş cümlesi kullanmadan devam etmek","“Güzel” yerine “merkezî” ve “çevreleyici” gibi yapısal sözcükler seçmek; sosyal etkiyi gözlenen yerleşime bağlayıp “güçlendirebilir” diye sınırlandırmak; “Işık düzenine geçtiğimizde” geçişini kullanmak; slaytta yalnız planı bırakıp yüzü dinleyiciye dönük biçimde açıklamak","Üç yeni benzetme eklemek, sunum alanında sürekli yürümek ve her bölümde aynı el hareketini tekrarlamak"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu plan, genel söz varlığını ve kanıtsız kesin yargıyı büyütür; materyal okuma sorununu da sürdürür.","Bu plan, görselin yanlış kullanımını görseli tümden yok ederek çözmeye çalışır; hız ve geçiş eksikliği bağdaşıklığı daha da zayıflatır.","Bu seçenek doğrudur; genel sıfatları işlev belirten sözlerle değiştirir, örtük iletiyi kanıtla sınırlar, ölçüt geçişini açıklar ve materyal ile beden dilini konuşmayı destekleyecek biçimde düzenler.","Bu plan, benzetme ve hareketi amaçtan bağımsız gösteriye dönüştürür; yapısal kanıt, bağdaşıklık ve hedef kitle sorunlarını çözmez."],"explanation":"Metindeki sorunlar tek bir kurala değil, birden çok konuşma bileşenine ilişkindir. Doğru revizyon, söz varlığını yapısallaştırır, sosyal sonucu olasılık diliyle kanıta bağlar, ölçüt değişimini bir bağlayıcıyla görünür kılar ve slaytı okunacak metin değil, kısa plan olarak kullanır.","difficultyReason":"Öğrenci, kısa bir konuşma örneğinde beş farklı kural ihlalini teşhis edip hepsini aynı anda düzelten bütüncül seçeneği ayırt eder.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0335","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9b0f0261c8cbb1eda11e412e0f28903d41e56430160bd46c06accfce83237240","reviewDecisionSha256":"797c9522ddf6b775639f03c18e6ca9b6d7ad8f293ef05a173cc09b5cb7032f99","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9b0f0261c8cbb1eda11e412e0f28903d41e56430160bd46c06accfce83237240","reviewedHash":"sha256:9b0f0261c8cbb1eda11e412e0f28903d41e56430160bd46c06accfce83237240","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:797c9522ddf6b775639f03c18e6ca9b6d7ad8f293ef05a173cc09b5cb7032f99; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q335","contentProjectionSha256":"9b0f0261c8cbb1eda11e412e0f28903d41e56430160bd46c06accfce83237240","reviewDecisionSha256":"797c9522ddf6b775639f03c18e6ca9b6d7ad8f293ef05a173cc09b5cb7032f99","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q336","familyId":"tr-g09-tde-qf-068","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, yarım ay biçimli seyir alanı ile dikdörtgen toplantı salonunu karşılaştıracaktır. Aşağıdaki söz gruplarından hangisi mekânların yapısal özelliklerini açıklamaya en uygundur?","choices":["Hoş, güzel, mükemmel","Eski, yeni, sevilen","Çok büyük, biraz farklı, enteresan","Merkezî odak, bakış yönü, oturma düzeni"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu sözcükler kişisel beğeni bildirir; mekânın parçaları ve işleyişi hakkında ölçülebilir bilgi vermez.","Bu sözcükler dönem ve değer yargısı çağrıştırır; karşılaştırılacak yerleşim ilişkilerini açıklamaz.","Bu ifadeler belirsiz derece ve genel niteleme içerir; yapısal farkın hangi ölçüte dayandığını göstermez.","Bu seçenek doğrudur; odak, bakış yönü ve oturma düzeni iki mekâna da uygulanabilen, işlevi açıklayan yapısal kavramlardır."],"explanation":"Yapı karşılaştırmalı konuşmada söz varlığı, mekânın düzenini ve bu düzenin insan davranışına etkisini görünür kılmalıdır. “Merkezî odak”, “bakış yönü” ve “oturma düzeni” iki mekânı aynı ölçütlerle incelemeye elverişlidir.","difficultyReason":"Öğrenci, genel değerlendirme sıfatları ile yapısal incelemeye yarayan alan söz varlığını doğrudan ayırt eder.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0336","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"137858e5ad1e992d72440eaa31b2b60a783e1111fa590fd40ff9ae1d484647c6","reviewDecisionSha256":"080a01f75a1bfac8d1abe4c46aa34eacb4bc385dede32ad887228376106f43de","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:137858e5ad1e992d72440eaa31b2b60a783e1111fa590fd40ff9ae1d484647c6","reviewedHash":"sha256:137858e5ad1e992d72440eaa31b2b60a783e1111fa590fd40ff9ae1d484647c6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:080a01f75a1bfac8d1abe4c46aa34eacb4bc385dede32ad887228376106f43de; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q336","contentProjectionSha256":"137858e5ad1e992d72440eaa31b2b60a783e1111fa590fd40ff9ae1d484647c6","reviewDecisionSha256":"080a01f75a1bfac8d1abe4c46aa34eacb4bc385dede32ad887228376106f43de","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q337","familyId":"tr-g09-tde-qf-068","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":2,"question":"Aşağıdaki uygulamalardan hangisi görsel materyali karşılaştırmalı konuşmanın kanıtına dönüştürür?","choices":["İki sade yerleşim şemasını ilgili ölçüt anlatılırken göstermek, hareket oklarını sözlü olarak açıklamak ve ardından yüzü yeniden dinleyiciye çevirmek","Konuşmanın tam metnini slayta yerleştirip sunum boyunca ekrandan okumak","Mekânların ses özelliği incelenmediği hâlde arka planda uzun bir doğa müziği çalmak","Kaynağı ve karşılaştırma amacı açıklanmayan çok sayıda dekoratif fotoğrafı hızlıca göstermek"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; görsel, ölçüt anında yapısal ilişkiyi görünür kılar, konuşmacı okları açıklar ve beden diliyle dinleyici bağını korur.","Bu uygulama görseli kanıt olmaktan çıkarıp konuşmanın yerine geçirir; göz teması ve sözlü açıklama işlevsizleşir.","Bu uygulama incelenen yapısal özelliklerle ilişkili değildir; işitsel öge yalnız dikkat çekici bir süse dönüşür.","Bu uygulamada seçme, kaynak, bağlam ve amaç yoktur; fotoğraf sayısı artarken karşılaştırmanın izlenebilirliği azalır."],"explanation":"Materyal, konuşmanın cümlelerini tekrarlamamalı; karşılaştırma ölçütünü görünür kılan bir kanıt sunmalıdır. Doğru uygulamada şemalar tam gerektiği anda gösterilir, okların anlamı açıklanır ve konuşmacı materyale bağımlı kalmadan dinleyiciyle ilişkisini sürdürür.","difficultyReason":"Öğrenci, materyalin içeriğe uygunluğu ile sunum anındaki beden dili kullanımını birlikte değerlendirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0337","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0ce5c38d844d1a39c850adbb0506b503dbb795d2a4f01dfbb8dc4a39b1b8f7df","reviewDecisionSha256":"880c2c48d66b868b9c5201fbf761901782662c0bf0b287d708408267af7f1ff3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0ce5c38d844d1a39c850adbb0506b503dbb795d2a4f01dfbb8dc4a39b1b8f7df","reviewedHash":"sha256:0ce5c38d844d1a39c850adbb0506b503dbb795d2a4f01dfbb8dc4a39b1b8f7df","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:880c2c48d66b868b9c5201fbf761901782662c0bf0b287d708408267af7f1ff3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q337","contentProjectionSha256":"0ce5c38d844d1a39c850adbb0506b503dbb795d2a4f01dfbb8dc4a39b1b8f7df","reviewDecisionSha256":"880c2c48d66b868b9c5201fbf761901782662c0bf0b287d708408267af7f1ff3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q338","familyId":"tr-g09-tde-qf-068","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":3,"question":"Bir konuşmacı “Avludaki kapıların birbirine bakması, orada yaşayan herkesin sürekli dayanışma içinde olduğunu kanıtlar.” demektedir. Aşağıdaki değişikliklerden hangisi yapısal kanıtı korurken örtük iletiyi ölçülü ve güvenilir biçimde ifade eder?","choices":["Kapıların karşılıklı oluşu, bu toplulukta hiçbir anlaşmazlığın yaşanmadığını kesin olarak gösterir.","Kapıların birbirine bakması karşılaşma ihtimalini artırabilir; bu düzen dayanışma duygusunu destekleyebilir, ancak tek başına insanların ilişkisini kanıtlamaz.","Avlu çok güzeldir; bu nedenle kapıların yönü hakkında konuşmaya gerek yoktur.","Karşılıklı kapısı bulunan bütün avlular, aynı toplumsal ilişkiyi zorunlu olarak üretir."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, tek bir mekânsal ayrıntıdan herkes ve her zaman için kesin bir toplumsal sonuç çıkararak kanıtı aşar.","Bu seçenek doğrudur; kapı yönünü gözlenebilir kanıt olarak tutar, olası etkiyi “artırabilir” ve “destekleyebilir” sözleriyle sınırlar, kanıtın tek başına yeterli olmadığını belirtir.","Bu seçenek yapısal kanıtı tamamen terk eder ve kişisel beğeni sözünü açıklamanın yerine koyar.","Bu seçenek bir örnekten bütün avlulara zorunlu sonuç genelleyerek bağlam ve insan davranışındaki değişkenliği yok sayar."],"explanation":"Mekân düzeni, insan ilişkileri için bir imkân oluşturabilir fakat davranışı tek başına belirlemez. Doğru cümle karşılıklı kapıların karşılaşma ihtimalini artırabileceğini söyler, toplumsal etkiyi olasılık diliyle ifade eder ve yapısal kanıtın sınırını açıkça korur.","difficultyReason":"Öğrenci, açık yapısal gözlem ile ondan çıkarılan örtük toplumsal anlamı ayırıp kesinlik derecesini doğru biçimde düzenler.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0338","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"e7a59d12f478246f402ba87304e913222790529bcf21becb40a903ab050f4372","reviewDecisionSha256":"2d8b0e8d004942b6cf3fe3fbeaa0c774cdf430ab08f8f9f528b3c3327d26335b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:e7a59d12f478246f402ba87304e913222790529bcf21becb40a903ab050f4372","reviewedHash":"sha256:e7a59d12f478246f402ba87304e913222790529bcf21becb40a903ab050f4372","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2d8b0e8d004942b6cf3fe3fbeaa0c774cdf430ab08f8f9f528b3c3327d26335b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q338","contentProjectionSha256":"e7a59d12f478246f402ba87304e913222790529bcf21becb40a903ab050f4372","reviewDecisionSha256":"2d8b0e8d004942b6cf3fe3fbeaa0c774cdf430ab08f8f9f528b3c3327d26335b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q339","familyId":"tr-g09-tde-qf-068","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":4,"question":"Tablodaki verilerden yararlanan aşağıdaki konuşma bölümlerinden hangisi karşılaştırma, betimleme, açıklama ve bağdaşıklığı birlikte doğru uygular? Aşağıdaki görsele göre cevaplayınız.","choices":["Seyir alanı yarım ay, salon dikdörtgendir. Birinde vadi, ötekinde kürsü vardır. Bunlar tabloda yazmaktadır.","Yarım ay biçimi herkesi özgürleştirir; dikdörtgen biçim ise dinleyenleri zorunlu olarak edilgen yapar. Bu sonuç bütün mekânlar için geçerlidir.","Yamaçtaki yarım ay düzeni, oturanların bakışlarını dışa ve vadiye açılan bir çerçeve gibi yöneltir; bu nedenle ortak gözlem öne çıkar. Buna karşılık salonun dikdörtgen sıraları bakışları öndeki kürsüde toplar ve ortak dinlemeyi destekler.","Seyir alanının yapım yılı eskidir, salonun duvarları açık renktir; ayrıca vadiler coğrafi oluşumlardır."],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek verileri yalnız listeler; biçim ve odak düzeninin iletişime nasıl etki ettiğini açıklamaz, cümleler arasında işlevsel bağ kurmaz.","Bu seçenek tablodan çıkmayan kesin psikolojik ve toplumsal sonuçlar üretir; olasılığı zorunluluk gibi sunar.","Bu seçenek doğrudur; seçilmiş ayrıntıları betimler, sınırlı bir çerçeve benzetmesi kullanır, iki düzenin iletişim etkisini açıklar ve “Buna karşılık” ile ölçütler arası ilişki kurar.","Bu seçenek ortak ölçütlerden ayrılır; tabloda bulunmayan yapım yılı ve duvar rengi gibi ilgisiz bilgileri yan yana getirir."],"explanation":"Doğru bölüm, tablodaki biçim, odak, bakış yönü ve iletişim verilerini tek bir ana düşünce çevresinde işler. Yarım ay düzeninin bakışları vadiye, dikdörtgen düzenin kürsüye yöneltmesini açıklarken benzetmeyi sınırlı kullanır ve karşıtlığı uygun bağlayıcıyla kurar.","difficultyReason":"Öğrenci, görsel tablodaki dört veri satırını dilsel bir ürüne aktarırken düşünceyi geliştirme yolları, iletinin sınırı ve bağdaşıklığı birlikte denetler.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-q339__fig.alt.tr-g09-tde-q0339","captionKey":"tr-g09-tde-q339__fig.caption.tr-g09-tde-q0339","headerKeys":["tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.criterion","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.view","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.hall"],"rows":[[{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.form"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.crescent"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.rectangle"}],[{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.focus"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.valley"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.podium"}],[{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.gaze"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.outward"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.forward"}],[{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.communication"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.observation"},{"key":"tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.listening"}]]},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-q339__fig.alt.tr-g09-tde-q0339":"Yamaç seyir alanı ile okul toplantı salonunu biçim, odak noktası, bakış yönü ve temel iletişim başlıklarında karşılaştıran tablo.","tr-g09-tde-q339__fig.caption.tr-g09-tde-q0339":"İki mekânın yapısal karşılaştırması","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.criterion":"Ölçüt","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.view":"Yamaç seyir alanı","tr-g09-tde-q339__fig.header.tr-g09-tde-q0339.hall":"Okul toplantı salonu","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.form":"Biçim","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.crescent":"Yarım ay","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.rectangle":"Dikdörtgen","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.focus":"Odak noktası","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.valley":"Vadi","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.podium":"Kürsü","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.gaze":"Bakış yönü","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.outward":"Dışa ve manzaraya","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.forward":"Öne ve konuşmacıya","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.communication":"Temel iletişim","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.observation":"Ortak gözlem","tr-g09-tde-q339__fig.cell.tr-g09-tde-q0339.listening":"Ortak dinleme"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0339","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4bd3cd016167ffb48f37fc597f53d01d0380f15dc189b6204ffb215ec2a4fb07","reviewDecisionSha256":"cced1d31b25354f120e8a59104ae6ab198ddc6c0d27b4ed1dc8926996411c247","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4bd3cd016167ffb48f37fc597f53d01d0380f15dc189b6204ffb215ec2a4fb07","reviewedHash":"sha256:4bd3cd016167ffb48f37fc597f53d01d0380f15dc189b6204ffb215ec2a4fb07","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:cced1d31b25354f120e8a59104ae6ab198ddc6c0d27b4ed1dc8926996411c247; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q339","contentProjectionSha256":"4bd3cd016167ffb48f37fc597f53d01d0380f15dc189b6204ffb215ec2a4fb07","reviewDecisionSha256":"cced1d31b25354f120e8a59104ae6ab198ddc6c0d27b4ed1dc8926996411c247","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q340","familyId":"tr-g09-tde-qf-068","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n033","noteKey":"tr.g09.tde.n033","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectives":["TDE3.3"],"objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Benzetme, karşılaştırma yaparak yapısal özellikleri ortaya koyduğu bir konuşmada kural uygulayabilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.3","processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":5,"question":"Dört dakikalık çevrim içi konuşma taslağında öğrenci ilk doksan saniyede öykünün olaylarını özetlemekte, kemerli geçit ile alışveriş merkezi koridorunu beş farklı benzetmeyle anlatmakta, zaman eklerini sürekli değiştirmekte, yoğun metinli slaytı okumakta ve sonuçta “İki mekân da aynıdır.” demektedir. Aşağıdaki düzenlemelerden hangisi konuşma kurallarını en kapsamlı biçimde uygular?","choices":["Yalnız olay özetini altmış saniyeye indirmek ve diğer bölümleri olduğu gibi bırakmak","Slayta fon müziği eklemek, beş benzetmeyi korumak ve konuşmayı daha hızlı okuyarak dört dakikaya sığdırmak","Yoğun metni ezberlemek, kameraya arada bir bakmak ve sonuç cümlesini daha yüksek sesle tekrar etmek","Olay bağlamını yirmi saniyede vermek; genişlik, giriş yönü ve hareket hızı ölçütlerini iki mekâna eş sırayla uygulamak; tek ve dayanağı açıklanmış bir benzetme kullanmak; zaman uyumunu ve ölçüt geçiş bağlayıcılarını korumak; slaytta yalnız yerleşim oklarını göstermek; kameraya dönerek sonuçta iki düzenin farklı hareket etkilerini açıklamak"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu düzenleme yalnız süre sorununun küçük bir bölümünü ele alır; benzetme, dil yapısı, materyal, beden dili ve sonuç sorunlarını çözmez.","Bu düzenleme, işlevsiz materyal ve aşırı benzetme sorunlarını artırır; hızlı okuma anlaşılırlığı ve iletişimi daha da zayıflatır.","Bu düzenleme slayt bağımlılığını biçim değiştirerek sürdürür; sonuç hâlâ kanıtsızdır ve karşılaştırma ölçütleri düzenlenmemiştir.","Bu seçenek doğrudur; süre, plan, eş ölçüt, sınırlı benzetme, Türkçe dil yapısı, bağdaşıklık, materyal, kamera ilişkisi ve gerekçeli sonuç birlikte düzeltilmiştir."],"explanation":"Sorun yalnız sürenin aşılması değildir; konuşmanın planı, dil yapısı, düşünceyi geliştirme yolları, materyal ve çevrim içi beden dili de dağınıktır. Doğru seçenek kısa bağlamdan ortak ölçütlere ilerler, tek benzetmeyi kanıtla sınırlar, görseli sadeleştirir ve sonuçta “aynılık” yerine yapısal etkilerin farkını açıklar.","difficultyReason":"Öğrenci, çevrim içi sunum bağlamında dokuz ayrı kural sorununu teşhis edip bunların tümünü tutarlı bir yeniden tasarımda birleştiren seçeneği seçer.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0340","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"25a452705032dfcc55019e20d5d79bc72cc9ddcda1a31785e199433927088545","reviewDecisionSha256":"70af093066855d5f9fb1de9540a10c33fe3d365768d98615e1d237813f069975","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:25a452705032dfcc55019e20d5d79bc72cc9ddcda1a31785e199433927088545","reviewedHash":"sha256:25a452705032dfcc55019e20d5d79bc72cc9ddcda1a31785e199433927088545","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:70af093066855d5f9fb1de9540a10c33fe3d365768d98615e1d237813f069975; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q340","contentProjectionSha256":"25a452705032dfcc55019e20d5d79bc72cc9ddcda1a31785e199433927088545","reviewDecisionSha256":"70af093066855d5f9fb1de9540a10c33fe3d365768d98615e1d237813f069975","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q341","familyId":"tr-g09-tde-qf-069","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":1,"question":"Aşağıdakilerden hangisi konuşmacının kişiliğine ilişkin yorum değil, kayıttan doğrudan doğrulanabilecek bir gözlemdir?","choices":["Sunum kaydında konuşmacı, ikinci çizimi gösterirken yirmi sekiz saniye boyunca yüzünü ekrana çevirmiştir.","Konuşmacı dinleyicileri önemsememiştir.","Sunum bütünüyle başarısızdır.","Konuşmacı özgüvensiz bir kişidir."],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; süre ve yönelme davranışı kayıtta gözlenip doğrulanabilir, kişilik veya niyet hakkında hüküm içermez.","Bu ifade gözlenen davranıştan niyet çıkarır; “önemsememe” kayıttan doğrudan ölçülemez.","Bu ifade ölçüt ve kanıt göstermeyen genel bir değer yargısıdır.","Bu ifade değiştirilebilir performans davranışı yerine kişinin kalıcı özelliği hakkında kanıtsız hüküm verir."],"explanation":"Değerlendirmede önce gözlenebilir kanıt belirlenmelidir. Yüzün ekrana dönük kaldığı süre kayıttan doğrulanabilir; buna karşılık dinleyiciyi önemsememe, başarısızlık ve özgüvensizlik yorum veya kişilik hükmüdür.","difficultyReason":"Öğrenci, değerlendirme dilindeki temel gözlem-yorum ayrımını açık örnekler üzerinden tanır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0341","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6bcaca63885e2d1bcf80c61539a0ddf21d60059aabee3748690a950cbbca86bb","reviewDecisionSha256":"3e239dbaf21fe4b808d1c4894e124b089bdf67f1fe7362f1ca64edfd57e1c672","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6bcaca63885e2d1bcf80c61539a0ddf21d60059aabee3748690a950cbbca86bb","reviewedHash":"sha256:6bcaca63885e2d1bcf80c61539a0ddf21d60059aabee3748690a950cbbca86bb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3e239dbaf21fe4b808d1c4894e124b089bdf67f1fe7362f1ca64edfd57e1c672; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q341","contentProjectionSha256":"6bcaca63885e2d1bcf80c61539a0ddf21d60059aabee3748690a950cbbca86bb","reviewDecisionSha256":"3e239dbaf21fe4b808d1c4894e124b089bdf67f1fe7362f1ca64edfd57e1c672","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q342","familyId":"tr-g09-tde-qf-069","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":2,"question":"Aşağıdaki öz değerlendirme hedeflerinden hangisi bir sonraki konuşmada gözlenebilir ve ölçülebilir niteliktedir?","choices":["Bir dahaki sefere daha iyi konuşacağım.","Bir sonraki dört dakikalık sunumda her ölçüt geçişinde bir bağlayıcı cümle kullanacak ve kayıtta bu geçişleri işaretleyeceğim.","Bundan sonra hiç hata yapmayacağım.","Dinleyicilere daha karizmatik görüneceğim."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu hedef “daha iyi”nin hangi davranışla ve hangi ölçütle anlaşılacağını belirtmez.","Bu seçenek doğrudur; süre, davranış ve doğrulama yöntemi bellidir, bu nedenle sonraki kayıtta karşılanıp karşılanmadığı ölçülebilir.","Bu hedef gerçekçi değildir ve hangi hata türünün nasıl azaltılacağını göstermediği için izlenemez.","Bu hedef öznel bir izlenime dayanır; değiştirilecek somut konuşma davranışını tanımlamaz."],"explanation":"Ölçülebilir hedef, hangi davranışın hangi bağlamda yapılacağını ve nasıl doğrulanacağını açıklar. Doğru seçenekte dört dakikalık sunum, her ölçüt geçişinde bağlayıcı kullanma ve kayıtta işaretleme ölçütleri somuttur.","difficultyReason":"Öğrenci, genel niyet ifadeleriyle davranış, bağlam ve kanıt içeren ölçülebilir hedefi karşılaştırır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0342","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c1c2a7226c6cc46f9f5019f44af09ec9fb08ea5da6958fa37c4d27eb8d5f6a90","reviewDecisionSha256":"0d5feb7582bddf166d0003379970a4bc264bff4b470f03dbac54acad79a5846e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c1c2a7226c6cc46f9f5019f44af09ec9fb08ea5da6958fa37c4d27eb8d5f6a90","reviewedHash":"sha256:c1c2a7226c6cc46f9f5019f44af09ec9fb08ea5da6958fa37c4d27eb8d5f6a90","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:0d5feb7582bddf166d0003379970a4bc264bff4b470f03dbac54acad79a5846e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q342","contentProjectionSha256":"c1c2a7226c6cc46f9f5019f44af09ec9fb08ea5da6958fa37c4d27eb8d5f6a90","reviewDecisionSha256":"0d5feb7582bddf166d0003379970a4bc264bff4b470f03dbac54acad79a5846e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q343","familyId":"tr-g09-tde-qf-069","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":3,"question":"Aşağıdaki değerlendirme cümlelerinden hangisi “kanıt + etki + karar” düzenini eksiksiz uygular?","choices":["Görselim güzeldi; bir sonraki sunumda da aynısını kullanırım.","Bir arkadaşım sıkıldığını söyledi; bu nedenle sunumun tamamını değiştireceğim.","Karşılaştırma tablosunu ikinci ölçütten önce kırk saniye boyunca okudum; bu sırada göz teması kesildi. Sonraki sunumda tabloda yalnız ölçüt adlarını bırakıp ayrıntıları sözlü açıklayacağım.","Çok heyecanlandım; düşük puan almayı hak ediyorum."],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu cümlede “güzel” sözü ölçütsüzdür; görselin hangi kanıtı nasıl etkilediği açıklanmaz.","Bu cümle tek bir geri bildirimi kanıtla sınamadan tüm ürünü değiştirme kararı verir; etki ve öncelik belirgin değildir.","Bu seçenek doğrudur; kırk saniyelik okuma gözlenebilir kanıt, göz temasının kesilmesi etkidir ve tabloyu sadeleştirme kararı soruna doğrudan yanıt verir.","Bu cümle duygu ile öz değeri karıştırır; performans kanıtı, etki analizi ve düzeltme davranışı içermez."],"explanation":"Gerekçeli değerlendirme önce ne olduğunu kanıtlar, sonra bunun sunuma etkisini açıklar ve son olarak uygulanabilir bir değişiklik belirler. Doğru cümlede süre kaydı, göz teması etkisi ve tabloyu sadeleştirme kararı açıkça birbirine bağlanmıştır.","difficultyReason":"Öğrenci, üç parçalı değerlendirme yapısını bir metin içinde izleyerek kanıt, etki ve kararın nedensel uyumunu denetler.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0343","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"66721b6794481073e727490855a031a9ffebc65975c4f24422cfe3a6a0786845","reviewDecisionSha256":"5521168fc44fd1135d8db187fd5ec7ae4db8429ac35bdf7fbac499c6b21214d6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:66721b6794481073e727490855a031a9ffebc65975c4f24422cfe3a6a0786845","reviewedHash":"sha256:66721b6794481073e727490855a031a9ffebc65975c4f24422cfe3a6a0786845","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5521168fc44fd1135d8db187fd5ec7ae4db8429ac35bdf7fbac499c6b21214d6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q343","contentProjectionSha256":"66721b6794481073e727490855a031a9ffebc65975c4f24422cfe3a6a0786845","reviewDecisionSha256":"5521168fc44fd1135d8db187fd5ec7ae4db8429ac35bdf7fbac499c6b21214d6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q344","familyId":"tr-g09-tde-qf-069","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":4,"question":"Tablodaki süreç ve ürün kanıtlarına dayanarak aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en geçerli ve geliştirici olandır? Aşağıdaki görsele göre cevaplayınız.","choices":["Konuşmacı dikkatsiz ve yeteneksizdir; bu nedenle bütün sunumu yeniden hazırlamalıdır.","İlk iki ölçüt doğru açıklandığı için içerik bütünüyle eksiksizdir; atlanan ses ölçütü değerlendirmeyi etkilemez.","Çizimler doğru zamanda gösterildiği için sunum bütün boyutlarda en yüksek düzeydedir; süre ve sırt dönme önemsizdir.","İlk iki ölçüt ve “Buna karşılık” kullanımı güçlüdür; ancak ses ölçütünün atlanması plan-ürün uyumunu, sürenin aşılması sonucu, ikinci çizimde sırt dönme de göz temasını zayıflatmıştır. Sonraki provada ölçütleri işaretlemek, “çok” tekrarlarını azaltmak ve çizimi konuşmacının yanında sabitlemek uygun hedeflerdir."],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek kişiliğe hükmeder; tablodaki dört boyutu ayrı kanıtlarla incelemez ve uygulanabilir düzeltme sunmaz.","Bu seçenek içerik boyutundaki açık eksikliği yok sayar; planlanan üçüncü ölçütün atlanması plan-ürün uyumsuzluğudur.","Bu seçenek tek bir güçlü kanıttan bütün boyutlara yüksek sonuç geneller; süre, tekrar ve beden dili kanıtlarını görmezden gelir.","Bu seçenek doğrudur; her boyutta güçlü ve zayıf yönü özgül kanıtla belirler, etkisini açıklar ve doğrudan gözlenebilir revizyon hedefleri önerir."],"explanation":"Tabloya göre içerikte iki ölçüt başarıyla açıklanmış ancak üçüncüsü atlanmıştır; anlatımda bağlayıcı doğru, sözcük tekrarı fazladır; organizasyonda süre aşılmış ve sonuç sıkışmıştır; iletişimde materyal zamanı doğru olsa da göz teması kesilmiştir. Doğru değerlendirme bu karma tabloyu tek puana indirgemez ve her soruna uygun hedef üretir.","difficultyReason":"Öğrenci, görsel tablodaki dört değerlendirme boyutunun güçlü ve zayıf kanıtlarını tartıp bunlara karşılık gelen çok adımlı revizyon planını seçer.","figure":{"kind":"table","altTextKey":"tr-g09-tde-q344__fig.alt.tr-g09-tde-q0344","captionKey":"tr-g09-tde-q344__fig.caption.tr-g09-tde-q0344","headerKeys":["tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.dimension","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.plan","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.record"],"rows":[[{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.content"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.contentplan"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.contentrecord"}],[{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expression"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expressionplan"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expressionrecord"}],[{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organization"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organizationplan"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organizationrecord"}],[{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communication"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communicationplan"},{"key":"tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communicationrecord"}]]},"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","labels":{"tr-g09-tde-q344__fig.alt.tr-g09-tde-q0344":"Bir konuşmanın içerik, anlatım, organizasyon ve iletişim boyutlarına ilişkin plan ve kayıt kanıtlarını gösteren değerlendirme tablosu.","tr-g09-tde-q344__fig.caption.tr-g09-tde-q0344":"Sunum değerlendirme kanıtları","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.dimension":"Boyut","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.plan":"Plan kanıtı","tr-g09-tde-q344__fig.header.tr-g09-tde-q0344.record":"Kayıt kanıtı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.content":"İçerik","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.contentplan":"Üç ölçüt planlandı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.contentrecord":"İki ölçüt açıklandı; ses ölçütü atlandı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expression":"Anlatım","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expressionplan":"Karşıtlık bağlayıcıları kullanılacak","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.expressionrecord":"“Buna karşılık” doğru kullanıldı; “çok” sözü altı kez tekrarlandı","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organization":"Organizasyon","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organizationplan":"Dört dakika; sonuç için kırk saniye","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.organizationrecord":"Toplam beş dakika yirmi saniye; sonuç on beş saniye","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communication":"İletişim","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communicationplan":"İki çizim ilgili ölçütte gösterilecek","tr-g09-tde-q344__fig.cell.tr-g09-tde-q0344.communicationrecord":"Çizimler doğru zamanda gösterildi; ikinci çizimde otuz beş saniye sırt dönüldü"},"sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0344","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0e4ef94c5f7e0ffc57509ee85b14180c8dbda2a31a5295064b204d7e0c218f80","reviewDecisionSha256":"82fb5eb71a7cde22bdf7c2214a102eded15b21d4760fafccaa5fd8f871f80705","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0e4ef94c5f7e0ffc57509ee85b14180c8dbda2a31a5295064b204d7e0c218f80","reviewedHash":"sha256:0e4ef94c5f7e0ffc57509ee85b14180c8dbda2a31a5295064b204d7e0c218f80","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:82fb5eb71a7cde22bdf7c2214a102eded15b21d4760fafccaa5fd8f871f80705; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q344","contentProjectionSha256":"0e4ef94c5f7e0ffc57509ee85b14180c8dbda2a31a5295064b204d7e0c218f80","reviewDecisionSha256":"82fb5eb71a7cde22bdf7c2214a102eded15b21d4760fafccaa5fd8f871f80705","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q345","familyId":"tr-g09-tde-qf-069","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":5,"question":"Dört dakikalık bir sunumdan sonra bir akran “Yelpaze benzetmesi odak düzenini çok iyi açıkladı.”, öğretmen ise “Sonuç bölümü aceleye geldi.” demiştir. Kayıtta benzetme oturma yönleriyle açıklanmış; süre çizelgesinde ilk mekâna iki dakika kırk saniye, ikinci mekâna elli saniye, sonuca otuz saniye ayrıldığı görülmüştür. Öğrencinin geri bildirimleri işlemesine ilişkin aşağıdaki kararlardan hangisi kanıta en uygundur?","choices":["Dayanağı gösterilen benzetmeyi korumak; ilk mekândaki iki ikincil betimlemeyi çıkarmak; iki mekâna daha dengeli süre ayırmak ve sonuçta “ölçüt + yapısal etki” biçiminde açık bir yargı kurmayı yeni hedef yapmak","Öğretmen sonuçla ilgili eleştiri yaptığı için benzetmeyi de tamamen kaldırmak ve konuşmayı yalnız maddeler hâlinde okumak","Geri bildirimler kişisel görüş olduğu için ikisini de reddetmek ve ilk kaydı değiştirmemek","Benzetme beğenildiği için ilk mekâna daha fazla ayrıntı eklemek, sonuç bölümünü ise bütünüyle kaldırmak"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; güçlü yönü kanıtla korur, süre kaydının gösterdiği dengesizliği giderir ve sonuç sorununu ölçülebilir bir hedefe dönüştürür.","Bu karar, sonuç sorununu benzetmeye yanlış biçimde yayar; kanıtla desteklenen güçlü bir anlatım tercihini gereksiz yere siler.","Bu karar, geri bildirimi kayıt ve süre kanıtıyla karşılaştırma yükümlülüğünü yerine getirmez; kanıtlar iki görüşü de desteklemektedir.","Bu karar süre dengesizliğini büyütür ve konuşmanın gerekçeli sonuç üretme işlevini ortadan kaldırır."],"explanation":"Benzetmenin oturma yönleriyle açıklanması, akran görüşünü destekleyen ürün kanıtıdır; bu güçlü yön korunmalıdır. Süre çizelgesi ise ilk mekâna aşırı zaman ayrıldığını ve sonucun sıkıştığını doğrular. En uygun tepki, ikincil ayrıntıları azaltıp süreyi dengelemek ve yapısal etkiyi açık sonuçta ifade etmektir.","difficultyReason":"Öğrenci, iki farklı geri bildirimi kayıt ve süre kanıtlarıyla ayrı ayrı sınayıp koruma, çıkarma ve yeni hedef kararlarını önceliklendirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0345","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b8c3b69c55579db48d995ef7867d0c00f46a04bb28fddc21e7a4ceb89b8ec1c9","reviewDecisionSha256":"9e43f6b8ea9a15b6aacd194b5a4565d6c54c3db203f05be090cc3f80d90a9673","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b8c3b69c55579db48d995ef7867d0c00f46a04bb28fddc21e7a4ceb89b8ec1c9","reviewedHash":"sha256:b8c3b69c55579db48d995ef7867d0c00f46a04bb28fddc21e7a4ceb89b8ec1c9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9e43f6b8ea9a15b6aacd194b5a4565d6c54c3db203f05be090cc3f80d90a9673; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q345","contentProjectionSha256":"b8c3b69c55579db48d995ef7867d0c00f46a04bb28fddc21e7a4ceb89b8ec1c9","reviewDecisionSha256":"9e43f6b8ea9a15b6aacd194b5a4565d6c54c3db203f05be090cc3f80d90a9673","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q346","familyId":"tr-g09-tde-qf-070","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":1,"question":"Dört dakikalık bir sunumda öğrenci ilk mekâna iki dakika otuz saniye, ikinci mekâna bir dakika on beş saniye, sonuca on beş saniye ayırmıştır. Bilgiler doğru ve cümleler anlaşılırdır. Bu kanıt öncelikle hangi değerlendirme boyutunda sorun olduğunu gösterir?","choices":["İçerik doğruluğu","Organizasyon ve süre yönetimi","Türkçenin dil yapıları","Kaynakların güvenilirliği"],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Verilen durumda bilgilerin doğru olduğu açıkça belirtilmiştir; kanıt içerik yanlışlığı göstermemektedir.","Bu seçenek doğrudur; süre iki mekân ve sonuç arasında dengesiz dağılmış, sonuç bölümü yalnız on beş saniyeye sıkışmıştır.","Cümlelerin anlaşılır olduğu belirtilmiştir; zaman dağılımı dil bilgisi hatasına kanıt oluşturmaz.","Soruda kaynaklarla ilgili bir eksiklik verilmemiştir; süre çizelgesi kaynak güvenilirliğini ölçmez."],"explanation":"Sunumun toplam süresi dört dakikadır ancak bölümler dengeli değildir; ilk mekân konuşmanın çoğunu kaplamış, sonuç çok kısa kalmıştır. Bu durum içerik doğruluğundan bağımsız olarak plan, bölümleme ve süre yönetimiyle ilgili bir organizasyon sorunudur.","difficultyReason":"Öğrenci, tek bir somut kanıt türünü doğru değerlendirme boyutuyla eşleştirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0346","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"72a9f7035a46171a4adee70139ec581fb25219a3def42c72037ea694f590c34a","reviewDecisionSha256":"c8d3c3c57b465b3e8018d22953c4288b7930bd630de55279c6474b720d1c2487","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:72a9f7035a46171a4adee70139ec581fb25219a3def42c72037ea694f590c34a","reviewedHash":"sha256:72a9f7035a46171a4adee70139ec581fb25219a3def42c72037ea694f590c34a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c8d3c3c57b465b3e8018d22953c4288b7930bd630de55279c6474b720d1c2487; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q346","contentProjectionSha256":"72a9f7035a46171a4adee70139ec581fb25219a3def42c72037ea694f590c34a","reviewDecisionSha256":"c8d3c3c57b465b3e8018d22953c4288b7930bd630de55279c6474b720d1c2487","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q347","familyId":"tr-g09-tde-qf-070","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":2,"question":"Bir öğrencinin konuşmasında iki mekân aynı ölçütlerle doğru karşılaştırılmış, yerleşim şemasındaki çizimler yapısal farkı açıkça göstermiştir. Ancak şemada uzun açıklama cümleleri bulunduğu için öğrenci bunları okuyup dinleyiciyle göz temasını kesmiştir. Aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi güçlü yönü ve gelişme alanını kanıtla birlikte belirtir?","choices":["Sunum bütünüyle başarısızdır; çünkü göz teması bir kez kesilmiştir.","İçerik doğru olduğu için iletişim davranışlarını değerlendirmeye gerek yoktur.","Eş ölçütlü karşılaştırma ve çizimlerin yapısal farkı göstermesi güçlüdür; şemadaki uzun cümleleri yalnız ölçüt adlarına indirip ayrıntıları yüzü dinleyiciye dönük açıklamak iletişim boyutunu geliştirecektir.","Sorunu çözmek için konu değiştirilmeli ve mekân karşılaştırmasından vazgeçilmelidir."],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek tek bir iletişim sorunundan bütün sunuma olumsuz hüküm çıkarır ve güçlü içerik kanıtlarını yok sayar.","Bu seçenek değerlendirme boyutlarını birbirine karıştırır; içerik doğruluğu göz teması ve materyal kullanımını değerlendirmeyi gereksiz kılmaz.","Bu seçenek doğrudur; güçlü içerik ile işlevli çizimleri korur, göz temasını kesen metin yoğunluğunu somut bir revizyonla ele alır.","Bu seçenek gözlenen soruna orantısız tepki verir; konu değişikliği, materyal okuma davranışını düzeltmez."],"explanation":"Değerlendirme yalnız kusur aramaz; işleyen kararları da korur. Burada eş ölçütlü karşılaştırma ile yapısal farkı görünür kılan çizimler güçlüdür. Geliştirilmesi gereken davranış, uzun açıklama cümlelerini okumak nedeniyle göz temasının kesilmesidir; çözüm metni yalnız ölçüt adlarına indirip ayrıntıları dinleyiciye dönük sözlü açıklamaktır.","difficultyReason":"Öğrenci, aynı performanstaki güçlü ve zayıf boyutları ayırıp gelişme kararını yalnız ilgili kanıta bağlar.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0347","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eea35789a95f0883fb24096eb505c08f8ffd7a198a08173490821907f77474aa","reviewDecisionSha256":"df77a658c2d96fa36b73d70725d34bba5e33ba8983a5da29524538026c766a6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eea35789a95f0883fb24096eb505c08f8ffd7a198a08173490821907f77474aa","reviewedHash":"sha256:eea35789a95f0883fb24096eb505c08f8ffd7a198a08173490821907f77474aa","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:df77a658c2d96fa36b73d70725d34bba5e33ba8983a5da29524538026c766a6f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q347","contentProjectionSha256":"eea35789a95f0883fb24096eb505c08f8ffd7a198a08173490821907f77474aa","reviewDecisionSha256":"df77a658c2d96fa36b73d70725d34bba5e33ba8983a5da29524538026c766a6f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q348","familyId":"tr-g09-tde-qf-070","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":3,"question":"Bir akran “El hareketlerin çok fazlaydı.”, başka bir akran ise “İkinci ölçüte geçtiğini anlayamadım.” demiştir. Video kaydında el hareketlerinin yalnız iki karşılaştırma noktasında kullanıldığı, konuşma dökümünde ise birinci ölçütten ikinciye geçerken hiçbir bağlayıcı bulunmadığı görülmektedir. Öğrencinin aşağıdaki tepkilerinden hangisi geri bildirimleri kanıtla işleme ilkesine uygundur?","choices":["Her iki yorumu da koşulsuz kabul edip ellerini hiç kullanmamak ve bütün geçişleri kaldırmak","Akran görüşleri öznel olduğu için ikisini de incelemeden reddetmek","Yalnız sesini yükseltmek; jest ve geçiş kanıtlarını dikkate almamak","Jestlerin sayıca sınırlı olduğunu videoya dayanarak belirtmek ve bu geri bildirimi aynen uygulamamak; geçiş eksikliğini dökümle doğrulayıp ikinci ölçütten önce “Ses düzenine geçtiğimizde” gibi bir bağlayıcı kullanmayı yeni hedef yapmak"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu tepki kanıtları ayırmadan bütün geri bildirimi uygular; işlevli jestleri de yok eder ve geçiş sorununu yanlış yönde büyütür.","Bu tepki geri bildirimi kayıtla sınama görevini yerine getirmez; ikinci görüş dökümde açıkça doğrulanmaktadır.","Bu tepki, verilen sorunlarla ilişkisiz bir değişiklik yapar; ne jest sayısını ne de bağdaşıklık eksikliğini değerlendirir.","Bu seçenek doğrudur; ilk geri bildirimi video kanıtıyla gerekçeli biçimde uyarlamaz, ikinciyi dökümle doğrular ve ölçülebilir bir bağlayıcı kullanma hedefi belirler."],"explanation":"Geri bildirim ne otomatik kabul edilir ne de otomatik reddedilir. Video, jestlerin yalnız iki işlevli noktada kullanıldığını gösterdiği için “çok fazla” yargısı desteklenmez. Dökümde geçiş bağlayıcısının bulunmaması ise ikinci görüşü doğrular; bu nedenle yeni hedef bağdaşıklığa yönelik olmalıdır.","difficultyReason":"Öğrenci, iki geri bildirimi iki farklı kanıt kaynağıyla sınayıp biri için gerekçeli ret, diğeri için kabul ve hedef üretme kararı verir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0348","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"942f1d7c7966322fe77cd40c63caeba040bce224d871eb8bc1b643c00c9c7843","reviewDecisionSha256":"33d51f9c4e53d7ff74fb7f9f24e0d7463f43f4c4c77f9d6f7f1d2a5a6368b032","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:942f1d7c7966322fe77cd40c63caeba040bce224d871eb8bc1b643c00c9c7843","reviewedHash":"sha256:942f1d7c7966322fe77cd40c63caeba040bce224d871eb8bc1b643c00c9c7843","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:33d51f9c4e53d7ff74fb7f9f24e0d7463f43f4c4c77f9d6f7f1d2a5a6368b032; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q348","contentProjectionSha256":"942f1d7c7966322fe77cd40c63caeba040bce224d871eb8bc1b643c00c9c7843","reviewDecisionSha256":"33d51f9c4e53d7ff74fb7f9f24e0d7463f43f4c4c77f9d6f7f1d2a5a6368b032","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q349","familyId":"tr-g09-tde-qf-070","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":4,"question":"Beş dakika otuz saniyelik ilk kayıtta süre dağılımı şöyledir: giriş bir dakika yirmi saniye, birinci ölçüt bir dakika kırk saniye, ikinci ölçüt bir dakika otuz beş saniye, üçüncü ölçüt kırk beş saniye, sonuç on saniye. Hedef süre dört dakikadır. Birinci ölçütteki kanıt güçlü, ikinci ölçüt yeterli, üçüncü ölçütteki iki cümle önceki bilgileri tekrar etmektedir. Aşağıdaki revizyon planlarından hangisi hem süreyi hem içerik niteliğini en uygun biçimde düzenler?","choices":["Girişi otuz saniyeye, her ölçütü yaklaşık bir dakikaya, sonucu otuz saniyeye planlamak; üçüncü ölçütteki tekrarları çıkarmak ve birinci ölçütteki güçlü kanıtı korumak","Bütün bölümleri aynı metinle koruyup yalnız daha hızlı konuşmak; sonucu yine on saniyede söylemek","Süre kazanmak için birinci ölçütteki güçlü kanıtı çıkarmak, tekrarlanan üçüncü ölçütü olduğu gibi bırakmak","Girişe yeni bir video eklemek, sonuç bölümünü kaldırmak ve konuşmayı beş buçuk dakikada sürdürmek"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; süreyi bölümlere dengeli dağıtır, işlevsiz tekrarları çıkarır, güçlü kanıtı korur ve sonuç için gerekçeli yargı kurmaya yeterli zaman ayırır.","Bu plan içerik seçimi yapmaz; hızlandırma anlaşılırlığı düşürür ve çok kısa sonuç sorununu sürdürür.","Bu plan kanıt niteliğini ters önceliklendirir; güçlü ayrıntıyı silerken tekrarı korur.","Bu plan hedef süreye yaklaşmaz, giriş yükünü artırır ve değerlendirilmesi gereken sonuç bölümünü tamamen yok eder."],"explanation":"Revizyonun amacı yalnız süreyi kısaltmak değil, kanıt değerini koruyarak konuşmayı yeniden örgütlemektir. Doğru plan girişi sınırlar, üç ölçüte dengeli alan açar, tekrarları çıkarır ve sonuca otuz saniye ayırır; böylece içerik niteliği ile zaman yönetimi birlikte iyileşir.","difficultyReason":"Öğrenci, nicel süre verilerini içerik kanıtının niteliğiyle birlikte yorumlayıp neyin korunacağına, kısaltılacağına ve yeniden paylaştırılacağına karar verir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0349","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"21770fff8a072007fe01e179a559d6f61b1597021f435b04a5e5c52b35c6121f","reviewDecisionSha256":"d3d585b5a801fc1634e69866748ca8e15a70b56b1258aabfa2750799eb3dff72","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:21770fff8a072007fe01e179a559d6f61b1597021f435b04a5e5c52b35c6121f","reviewedHash":"sha256:21770fff8a072007fe01e179a559d6f61b1597021f435b04a5e5c52b35c6121f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d3d585b5a801fc1634e69866748ca8e15a70b56b1258aabfa2750799eb3dff72; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q349","contentProjectionSha256":"21770fff8a072007fe01e179a559d6f61b1597021f435b04a5e5c52b35c6121f","reviewDecisionSha256":"d3d585b5a801fc1634e69866748ca8e15a70b56b1258aabfa2750799eb3dff72","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q350","familyId":"tr-g09-tde-qf-070","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n034","noteKey":"tr.g09.tde.n034","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectives":["TDE3.4"],"objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Edebî metinlerdeki yapısal inceliklerin konuşmaya etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":5,"question":"Birinci kayıtta sunum dört dakika elli saniye sürmüş, üç ölçütün tümü işlenmiş, ölçüt geçişlerinde bağlayıcı kullanılmamış, görsel elli beş saniye okunmuş ve göz teması yaklaşık yüzde 45 olmuştur. Revizyondan sonraki ikinci kayıtta süre dört dakika beş saniyeye düşmüş, üç ölçüt korunmuş, iki açık geçiş cümlesi kullanılmış, görsel okuma on beş saniyeye inmiş ve göz teması yaklaşık yüzde 70’e çıkmıştır. Ancak sonuç hâlâ “İki mekân da önemlidir.” cümlesiyle bitmektedir. Aşağıdaki değerlendirme ve yeni hedef eşleştirmelerinden hangisi kanıtların tamamına uygundur?","choices":["İkinci kayıt kusursuzdur; süre hedefe yaklaştığı için sonuç cümlesini değiştirmeye gerek yoktur.","Revizyon organizasyon ve iletişimi geliştirmiştir; süre, geçiş, görsel okuma ve göz teması verileri bunu doğrular. İçerikte kalan sorun genel sonuçtur; sonraki hedef, sonuçta en az bir ortak ölçütü ve bu ölçütün iki mekânda doğurduğu farklı yapısal etkiyi açıkça söylemektir.","Göz teması yüzde 70 olduğu için konuşmacının kişiliği artık daha güçlüdür; yeni hedef daha etkileyici görünmektir.","Üç ölçüt korunduğuna göre ikinci kayıt gereksizdir; ilk kayda dönüp görseli yeniden uzun süre okumak gerekir."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu değerlendirme önemli ilerlemeleri doğru görse de genel ve kanıtsız sonuç cümlesini yok sayarak ürünü kusursuz ilan eder.","Bu seçenek doğrudur; iki kayıt arasındaki ölçülebilir gelişmeleri ilgili boyutlara bağlar, kalan içerik sorununu ayrı tutar ve “ölçüt + farklı etki” biçiminde gözlenebilir yeni hedef belirler.","Bu değerlendirme performans verilerinden kişilik sonucu çıkarır; yeni hedef de somut konuşma davranışı içermez.","Bu karar revizyon kanıtlarını reddeder ve göz teması ile materyal kullanımında açıkça daha zayıf olan ilk davranışa dönmeyi önerir."],"explanation":"İkinci kayıt, süreyi kısaltmış, bağdaşıklığı artırmış, görsele bağımlılığı azaltmış ve göz temasını yükseltmiştir; bunlar organizasyon ve iletişim gelişmeleridir. Buna karşın “İki mekân da önemlidir.” sonucu, karşılaştırılan yapısal özellik ve etkisini belirtmez. Yeni hedef bu son cümleyi ölçüt ve farklı etkiyle somutlaştırmalıdır.","difficultyReason":"Öğrenci, iki performans kaydındaki beş nicel ve nitel değişimi boyutlara ayırıp ilerlemeyi kabul ederken kalan içerik açığını hedefe dönüştürür.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0350","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a6f5623afdb4ae73270ebac21fea8a2295d53b3189d502875de506c53de5f507","reviewDecisionSha256":"602e09bbddc2172110ecee45334a4f839a6f0f0a2837444ac4feb8ee2d7d12a6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a6f5623afdb4ae73270ebac21fea8a2295d53b3189d502875de506c53de5f507","reviewedHash":"sha256:a6f5623afdb4ae73270ebac21fea8a2295d53b3189d502875de506c53de5f507","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:602e09bbddc2172110ecee45334a4f839a6f0f0a2837444ac4feb8ee2d7d12a6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q350","contentProjectionSha256":"a6f5623afdb4ae73270ebac21fea8a2295d53b3189d502875de506c53de5f507","reviewDecisionSha256":"602e09bbddc2172110ecee45334a4f839a6f0f0a2837444ac4feb8ee2d7d12a6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q351","familyId":"tr-g09-tde-qf-071","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, sepet örücülüğünü anlatan bir belgeselden “malzemenin hazırlanmasının biçimlendirmeyi nasıl etkilediğini” gösteren bilgi görseli hazırlayacaktır. Renk ve kutu biçimi seçmeden önce yapması gereken işlem hangisidir?","choices":["Belgeseldeki bütün anlatıcı cümlelerini sırasıyla kopyalamak","Hazır bir dijital şablon açıp metinleri boşluklara sığdırmak","Ürünün amacını, hedef kitlesini, kapsamını ve çalışma süresini belirlemek","Kendi beğenisini bilgi görselinin ana başlığına dönüştürmek"],"correct":2,"distractorWhy":["Bu yaklaşım seçme yapmadan bütün malzemeyi taşır; bilgi görselinin amacı ve kapsamı henüz belirlenmediği için süreç yönetilemez.","Şablonu öncelemek, içerikteki gerçek ilişkiyi aracın düzenine uydurma yanılgısıdır; yöntem içerikten sonra seçilmelidir.","Doğru seçenektir; amaç, hedef kitle, kapsam ve süre belirlenmeden hangi bilginin alınacağına ve nasıl düzenleneceğine karar verilemez.","Kişisel beğeni yorum alanında yer alabilir; ancak doğrulanabilir bilgiyi düzenleyecek başlangıç kararının yerine geçmez."],"explanation":"Yazma sürecinin ilk adımı ürünün neyi göstereceğini, kimin için hazırlanacağını, ne kadar bilgi içereceğini ve hangi sürede tamamlanacağını belirlemektir. Bu kararlar, belgeselden hangi bilgilerin seçileceğini ve hangi düzenin kullanılacağını yönlendirir.","difficultyReason":"Tek bir temel süreç bileşenini doğrudan tanımayı gerektirir; seçenekler arasında amaç belirleme ile erken biçim seçimini ayırt etmek yeterlidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0351","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fd23d89ef52e8d8b84351bbbfb2fdafb9ce6e8bcf4639260e7d48625b588c6c7","reviewDecisionSha256":"fba4a58791ab3eb8ef8db83c7fc4307be29c14d639940c4209f03cd9e7683a81","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fd23d89ef52e8d8b84351bbbfb2fdafb9ce6e8bcf4639260e7d48625b588c6c7","reviewedHash":"sha256:fd23d89ef52e8d8b84351bbbfb2fdafb9ce6e8bcf4639260e7d48625b588c6c7","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:fba4a58791ab3eb8ef8db83c7fc4307be29c14d639940c4209f03cd9e7683a81; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q351","contentProjectionSha256":"fd23d89ef52e8d8b84351bbbfb2fdafb9ce6e8bcf4639260e7d48625b588c6c7","reviewDecisionSha256":"fba4a58791ab3eb8ef8db83c7fc4307be29c14d639940c4209f03cd9e7683a81","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q352","familyId":"tr-g09-tde-qf-071","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":2,"question":"Bir bilgi görselinin amacı, taş işlemeciliğinde “yüzeyi temizleme, deseni çizme ve oyma” sırasının son biçimi nasıl etkilediğini göstermektir. Aşağıdaki belgesel notlarından hangisi bu amaç doğrultusunda taslaktan çıkarılmalıdır?","choices":["Usta, çizime başlamadan önce taş yüzeyindeki tozu temizliyor.","Yakın çekimde desen çizgilerinin oyma yönünü belirlediği görülüyor.","Anlatıcı, hazırlık tamamlanmadan yapılan oymanın çizgiyi bozabileceğini söylüyor.","Atölyenin giriş kapısının 1952 yılında yenilendiği belirtiliyor."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu gözlem hazırlık aşamasını doğrudan gösterir ve seçilen süreç sırasının ilk basamağına kanıt sağlar.","Bu görüntü, çizim ile oyma arasındaki yapısal ilişkiyi görünür kıldığı için ana amacı destekler.","Bu anlatıcı bilgisi hazırlık eksikliğinin sonucunu açıklar; neden-sonuç bağının kurulmasına yarar.","Doğru seçenektir; kapının yenilenme tarihi ilgi çekici olsa da seçilen üretim sırasını veya aşamalar arasındaki etkiyi açıklamaz."],"explanation":"Bilgi görseline alınacak her ayrıntı ana iletiye hizmet etmelidir. Kapının yenilenme tarihi, taşın hazırlanması, desenin çizilmesi ve oyma arasındaki ilişkiyi göstermediğinden kapsam dışıdır.","difficultyReason":"Öğrencinin belirlenmiş amaçla dört ayrı notu karşılaştırıp yalnızca işlevsiz ayrıntıyı elemesini gerektirir; doğrudan tanımın ötesinde kapsam uygulaması vardır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0352","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"88c905ec31d7c92fba0856db1b86ade5a4f08c43dae3a32b0bafc475d6904b7d","reviewDecisionSha256":"9c2aa06b4d297a36a34d038ed566189eca41f300870e775811edfeabc8619b87","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:88c905ec31d7c92fba0856db1b86ade5a4f08c43dae3a32b0bafc475d6904b7d","reviewedHash":"sha256:88c905ec31d7c92fba0856db1b86ade5a4f08c43dae3a32b0bafc475d6904b7d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9c2aa06b4d297a36a34d038ed566189eca41f300870e775811edfeabc8619b87; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q352","contentProjectionSha256":"88c905ec31d7c92fba0856db1b86ade5a4f08c43dae3a32b0bafc475d6904b7d","reviewDecisionSha256":"9c2aa06b4d297a36a34d038ed566189eca41f300870e775811edfeabc8619b87","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q353","familyId":"tr-g09-tde-qf-071","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":3,"question":"Bir mahalle bahçesi belgeselinde ad ve saatlerin yazılı olduğu görev çizelgesi, sırayla sulanan üç bölüm ve gün sonunda yapılan ortak kontrol gösterilmiştir. Aşağıdaki “belgesel kanıtı — öğrenci yorumu” eşleştirmelerinden hangisi bu iki alanı doğru ayırır?","choices":["“Çizelgede adlar ve saatler var.” — “Ortak kontrol, sorumluluğu görünür kılıyor.”","“Ortak kontrol dayanışmayı güçlendirir.” — “Üç bölüm sırayla sulanıyor.”","“Bahçedeki herkes görevini sever.” — “Çizelge tekrar sulamayı kesin olarak önler.”","“Sulama düzeni örnek alınmalıdır.” — “Görev paylaşımı bütün sorunları çözer.”"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; ilk ifade ekranda doğrudan görülebilen bir olgudur, ikinci ifade ise görüntülerden hareketle kurulmuş ve yorum niteliği taşıyan bir çıkarımdır.","İlk bölüm belgeselde doğrudan gösterilen bir veri değil, etkiye ilişkin yorumdur; ikinci bölüm ise kanıt olmasına rağmen yorum alanına yerleştirilmiştir.","Her iki ifade de belgeselin sunduğundan daha kesin sonuçlar üretir; kişilerin duygusu ve “kesin önleme” iddiası verilen kanıtlarla doğrulanamaz.","Bu iki cümle gözlenebilir kanıt bildirmez; biri öneri, diğeri aşırı genellemedir ve kaynak-yorum ayrımını kurmaz."],"explanation":"“Çizelgede adlar ve saatler var.” ifadesi görüntüyle doğrulanabilir. “Ortak kontrol, sorumluluğu görünür kılıyor.” ise görülen düzenin anlamına ilişkin öğrencinin gerekçelendirilebilir yorumudur. Kanıt ile yorum farklı alanlarda sunulmalıdır.","difficultyReason":"Doğrudan gözlem, anlatıcı bilgisi ve öğrenci çıkarımı arasındaki sınırı bağlam içinde kurmayı gerektirir; seçeneklerde roller bilinçli biçimde yer değiştirmiştir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0353","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"73a91d74e4da950eba1d5ebd4548af6b78135edacfe7b7bf68aeb75d92e4df81","reviewDecisionSha256":"7721c0f90da6ab5d81a486363a0c278bc5be13ffa3f688b04095b65728d68e4b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:73a91d74e4da950eba1d5ebd4548af6b78135edacfe7b7bf68aeb75d92e4df81","reviewedHash":"sha256:73a91d74e4da950eba1d5ebd4548af6b78135edacfe7b7bf68aeb75d92e4df81","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7721c0f90da6ab5d81a486363a0c278bc5be13ffa3f688b04095b65728d68e4b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q353","contentProjectionSha256":"73a91d74e4da950eba1d5ebd4548af6b78135edacfe7b7bf68aeb75d92e4df81","reviewDecisionSha256":"7721c0f90da6ab5d81a486363a0c278bc5be13ffa3f688b04095b65728d68e4b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q354","familyId":"tr-g09-tde-qf-071","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":4,"question":"Bir öğrenci, hazırlık aşamasının ahşap oyma ürünündeki çatlakları nasıl etkilediğini açıklamak isterken çok fazla belgesel notu toplamış ve dijital araçta biçim seçmeye uzun süre ayırmıştır. Hedef kitle belgeseli izlememiş dokuzuncu sınıf öğrencileridir. Aşağıdaki çalışma dizilerinden hangisi yazma engelini giderip ana ilişkiyi korur?","choices":["En gösterişli şablonu seçmek, bütün notları eşit uzunlukta kısaltmak ve okların yönünü şablona göre belirlemek","Notları zorunlu-destekleyici-çıkarılabilir diye ayırmak, kanıtları doğrulamak, hazırlık ile çatlak arasındaki nedeni açık bir akışta göstermek ve içerik bitene kadar sade düzen kullanmak","Belgeseldeki ayrıntıların tamamını küçük puntolarla yerleştirmek, okuyucunun önemli bilgiyi kendisinin seçmesini beklemek","Belgeselde açıklanmayan çatlak nedenlerini genel bilgiden tamamlamak, ardından boş kalan yerlere simgeler eklemek"],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek biçimi içerikten önce belirler ve notların işlevini ayırmaz; şablonun ilişkileri yönetmesi temel süreci tersine çevirir.","Doğru seçenektir; bilgi fazlalığını sınıflandırır, kanıtı korur, hedef kitle için neden-sonuç bağını açıklaştırır ve araç kullanımını içeriğe bağımlı hâle getirir.","Bütün ayrıntıları korumak seçme sorununu çözmez; küçük punto da erişilebilirliği azaltarak hedef kitleye yeni bir engel çıkarır.","Kaynakta bulunmayan bilgiyi eklemek doğruluğu bozar; simge kullanımı kanıt eksikliğini gidermez ve görseli süse dönüştürür."],"explanation":"Sorun hem bilgi fazlalığı hem de aracın düşünme sürecinin önüne geçmesidir. Önce notlar işlevlerine göre ayıklanmalı, doğrulanabilir kanıtlar seçilmeli ve hazırlık ile çatlak arasındaki neden-sonuç ilişkisi açıklaştırılmalıdır. Dijital biçim, içerik düzeni kesinleştikten sonra seçilmelidir.","difficultyReason":"Birden çok kısıtı aynı anda değerlendirerek bilgi seçme, doğruluk, neden-sonuç, hedef kitle ve araç yönetimini tek bir süreçte bütünleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0354","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"13c60fb3eb7dcc622cd94acbce96715aca6ca230cf532400e7770706df50abe4","reviewDecisionSha256":"c35e349d9097e93cdc3b5137a7c5224dd1e397a2ab7daa6ba567707d6d6157c5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:13c60fb3eb7dcc622cd94acbce96715aca6ca230cf532400e7770706df50abe4","reviewedHash":"sha256:13c60fb3eb7dcc622cd94acbce96715aca6ca230cf532400e7770706df50abe4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c35e349d9097e93cdc3b5137a7c5224dd1e397a2ab7daa6ba567707d6d6157c5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q354","contentProjectionSha256":"13c60fb3eb7dcc622cd94acbce96715aca6ca230cf532400e7770706df50abe4","reviewDecisionSha256":"c35e349d9097e93cdc3b5137a7c5224dd1e397a2ab7daa6ba567707d6d6157c5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q355","familyId":"tr-g09-tde-qf-071","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":5,"question":"“Topraktan Biçime” başlıklı taslakta kutular “Kurutma — Yoğurma — Biçimlendirme — Süsleme” sırasındadır. “Fırın 900 °C’ye çıkar.” bilgisi belgeselde yoktur; “Sabır en önemli ustalıktır.” yorumu da yoğurma kutusuna olgu gibi eklenmiştir. Başlıklardan biri emir, ikisi isim, biri tam cümledir. Aşağıdaki revizyon planlarından hangisi yazma sürecini bütünlüklü biçimde düzeltir?","choices":["Kutuların yerini değiştirmeden farklı renklerle aşamaları ayırmak ve 900 °C bilgisinin yanına yıldız işareti koymak","Yalnız yazım ve noktalama yanlışlarını düzeltmek, diğer kararları öğrencinin özgün tercihi sayarak korumak","Amacı yeniden netleştirmek, her kutuyu belgesel kanıtıyla eşleştirmek, kanıtsız sıcaklık bilgisini çıkarmak, yorumu ayrı alana taşımak, başlıkları aynı dil yapısına getirmek ve okuma yolunu bağımsız bir okuyucuyla sınamak","Yorumu ana başlık yapmak, belgesel cümlelerini aynen kopyalamak ve bütün aşamaları dairesel bir şablona yerleştirmek"],"correct":2,"distractorWhy":["Renk değişikliği yanlış sıra ve kanıtsız bilgi sorunlarını çözmez; yıldız işareti doğrulanmayan iddiayı geçerli hâle getiremez.","Yazım kontrolü gereklidir fakat anlam, sıra, kaynak-yorum ayrımı ve dil yapısı sorunları sürerken tek başına yeterli değildir.","Doğru seçenektir; plan, amaçtan kanıta, yapıdan üsluba ve okuyucu denemesine kadar sürecin bütün temel ilişkilerini birlikte onarır.","Kişisel yorumu ana ileti yerine koyar, özgün yeniden ifadeyi ortadan kaldırır ve doğrusal aşamayı gerekçesiz biçimde döngüsel gösterir."],"explanation":"En kapsamlı çözüm, taslağı yalnız görünüş bakımından değil amaç, doğruluk, yapı, üslup ve okunma yolu bakımından yeniden kurmaktır. Kanıtsız bilgi çıkarılmalı, yorum açıkça ayrılmalı, aşamalar gerçek sıraya konmalı ve başlıklar ortak yapıda olmalıdır.","difficultyReason":"Bir taslaktaki sıra, doğruluk, yorum-olgu ayrımı, üslup ve kullanıcı testi sorunlarını birlikte teşhis edip en kapsamlı revizyon zincirini seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0355","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5ae9b6c656a73a53e0036e749c93fbe61ead7b8a40dddde64f3c95cfdabe17b5","reviewDecisionSha256":"6e45b174ff83fbcef02fb0279ad9246e2586413588deeb1d6bff6bdd51a28e19","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5ae9b6c656a73a53e0036e749c93fbe61ead7b8a40dddde64f3c95cfdabe17b5","reviewedHash":"sha256:5ae9b6c656a73a53e0036e749c93fbe61ead7b8a40dddde64f3c95cfdabe17b5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6e45b174ff83fbcef02fb0279ad9246e2586413588deeb1d6bff6bdd51a28e19; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q355","contentProjectionSha256":"5ae9b6c656a73a53e0036e749c93fbe61ead7b8a40dddde64f3c95cfdabe17b5","reviewDecisionSha256":"6e45b174ff83fbcef02fb0279ad9246e2586413588deeb1d6bff6bdd51a28e19","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q356","familyId":"tr-g09-tde-qf-072","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":1,"question":"Bir gölge oyunu kuklasının derisinin kesilmesi, boyanması ve hareket çubuklarının takılması belgeselde sırayla gösterilmiştir. Bu görüntülerden üretilecek bilgi görseli için en belirgin amaç hangisidir?","choices":["Belgeselde konuşan ustanın yaşam öyküsünü ayrıntılı biçimde anlatmak","Gölge oyunu hakkında bilinen bütün tarihleri tek sayfada toplamak","Öğrencinin en sevdiği kukla rengini gerekçelendirmek","Parçaların hangi aşamalarla hareketli bir kuklaya dönüştüğünü göstermek"],"correct":3,"distractorWhy":["Ustanın yaşam öyküsü verilen üç üretim görüntüsünün kurduğu süreç odağını değiştirir ve mevcut kanıta dayalı amacı karşılamaz.","Bütün tarihleri toplamak ne görüntülerdeki aşama ilişkisini ne de parçaların ürüne dönüşümünü açıklar.","Renk beğenisi kişisel tepkidir; üretim aşamalarını düzenleyen ana bilgi amacı olamaz.","Doğru seçenektir; belgeseldeki kesme, boyama ve çubuk takma görüntülerini tek bir dönüşüm süreci içinde ilişkilendirir."],"explanation":"Verilen kanıtlar bir üretim sürecinin ardışık parçalarını gösterir. Bu nedenle bilgi görselinin amacı, parçaların hangi aşamalarla hareketli kuklaya dönüştüğünü görünür kılmaktır.","difficultyReason":"Üç somut görüntünün ortak odağını belirleyip en doğrudan amaç cümlesini seçmeyi gerektirir; ek çıkarım veya çoklu ölçüt yoktur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0356","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f127bc1de71a0c0e44a34982896f5719786a0ffc5b58964f6be9064cca75921f","reviewDecisionSha256":"4a0053d0b1dd6f7d754bb24559108f753f7ec1d21400dde6a08c829f39ec0cff","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f127bc1de71a0c0e44a34982896f5719786a0ffc5b58964f6be9064cca75921f","reviewedHash":"sha256:f127bc1de71a0c0e44a34982896f5719786a0ffc5b58964f6be9064cca75921f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4a0053d0b1dd6f7d754bb24559108f753f7ec1d21400dde6a08c829f39ec0cff; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q356","contentProjectionSha256":"f127bc1de71a0c0e44a34982896f5719786a0ffc5b58964f6be9064cca75921f","reviewDecisionSha256":"4a0053d0b1dd6f7d754bb24559108f753f7ec1d21400dde6a08c829f39ec0cff","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q357","familyId":"tr-g09-tde-qf-072","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":2,"question":"Belgeseli izlememiş dokuzuncu sınıf öğrencilerinin okul koridorunda kısa sürede okuyacağı bir bilgi görseli hazırlanacaktır. Aşağıdaki içerik düzenlerinden hangisi hedef kitle ve kullanım ortamına en uygundur?","choices":["Bir cümlelik bağlam, üç kısa eylem başlığı, yönü açık bağlantılar ve kanıttan ayrılmış kısa bir öğrenci yorumu","Belgeselin bütün konuşmalarını içeren tek paragraflık ayrıntılı özet","Açıklanmayan uzmanlık terimleriyle dolu sekiz eşit metin kutusu","Metin kullanmadan yalnız dekoratif simgeler ve renk geçişleri"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; belgeseli görmeyen okuyucuya bağlam verir, koridor ortamında hızlı okunur ve bilgi ile yorumu birbirinden ayırır.","Tek ve uzun paragraf uzaktan ve kısa sürede okunmaya uygun değildir; bilgi görselinin bölüm ve ilişki işlevini ortadan kaldırır.","Açıklanmayan terimler hedef kitlenin ön bilgisini gereğinden fazla varsayar; eşit kutular bilgi önceliğini görünmez kılar.","Simgeler metindeki kanıtı ve aşama ilişkisini tek başına taşıyamaz; görsel öge içeriğin yerine geçirilmiştir."],"explanation":"Koridorda görülecek ve belgeseli izlememiş bir kitleye seslenecek ürün kısa, bağlam kuran ve okuma yönü belirgin olmalıdır. Bilgi ile kişisel yorumun ayrı verilmesi de doğruluğu korur.","difficultyReason":"Hedef kitlenin ön bilgisi ile fiziksel kullanım ortamını birlikte hesaba katıp içerik yoğunluğu ve yapı seçimi yapmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0357","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ec35cbae03c68df5264c7b1a675b46d0be3fc0be9e0c32422e3e8122e9ea7354","reviewDecisionSha256":"9e7584f793b546bcdfb6fc7ed2311e6219c53ad80b4b43982c3207e9f8e0aece","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ec35cbae03c68df5264c7b1a675b46d0be3fc0be9e0c32422e3e8122e9ea7354","reviewedHash":"sha256:ec35cbae03c68df5264c7b1a675b46d0be3fc0be9e0c32422e3e8122e9ea7354","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9e7584f793b546bcdfb6fc7ed2311e6219c53ad80b4b43982c3207e9f8e0aece; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q357","contentProjectionSha256":"ec35cbae03c68df5264c7b1a675b46d0be3fc0be9e0c32422e3e8122e9ea7354","reviewDecisionSha256":"9e7584f793b546bcdfb6fc7ed2311e6219c53ad80b4b43982c3207e9f8e0aece","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q358","familyId":"tr-g09-tde-qf-072","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":3,"question":"Bir belgesel, iki yörede ekmek yapımını “malzeme hazırlığı, yoğurma, dinlendirme ve pişirme” ölçütleriyle gösteriyor; asıl fark yoğurma ve dinlendirme sürelerindedir. Bu farkı çarpıtmadan görünür kılacak yapı hangisidir?","choices":["Her yöre için farklı sayıda ve farklı başlıklı kutular kullanmak","İki sütunda aynı dört ölçütü karşı karşıya getirip süre farklarını ilgili satırlarda belirtmek","Yalnız ortak sonucu gösterip süreç ayrıntılarını kaldırmak","Bir yöreyi kronolojik, diğerini merkez-çevre düzeninde sunmak"],"correct":1,"distractorWhy":["Farklı ölçüt ve kutu sayıları karşılaştırma zeminini bozar; okuyucu hangi ayrımın içerikten, hangisinin tasarımdan geldiğini anlayamaz.","Doğru seçenektir; iki uygulamayı ortak ölçütlerle karşılaştırır ve gerçek farkın bulunduğu aşamaları açıkça gösterir.","Yalnız sonucu vermek, belgeseldeki süreç farklarını ve karşılaştırmanın gerekçesini görünmez kılar.","İki farklı görsel mantık kullanmak, içerik farkı ile sunum farkını birbirine karıştırır ve dengeli karşılaştırmayı engeller."],"explanation":"Karşılaştırmanın güvenilir olması için iki uygulama aynı ölçütlerle düzenlenmelidir. İki sütunlu ortak ölçüt yapısı, yoğurma ve dinlendirme sürelerindeki farkı doğrudan ve dengeli biçimde gösterir.","difficultyReason":"Öğrencinin karşılaştırma için ortak ölçüt ilkesini uygulaması ve sunum biçiminden kaynaklanabilecek yapay farkları elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0358","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"705349959672029c58999d237cdc4fc298f3389c9b7269da6189a61116a126c6","reviewDecisionSha256":"a630af6220af6b34c0e1f2eaf8107e1eb5fb3553b31d3528b265b5c04105706c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:705349959672029c58999d237cdc4fc298f3389c9b7269da6189a61116a126c6","reviewedHash":"sha256:705349959672029c58999d237cdc4fc298f3389c9b7269da6189a61116a126c6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a630af6220af6b34c0e1f2eaf8107e1eb5fb3553b31d3528b265b5c04105706c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q358","contentProjectionSha256":"705349959672029c58999d237cdc4fc298f3389c9b7269da6189a61116a126c6","reviewDecisionSha256":"a630af6220af6b34c0e1f2eaf8107e1eb5fb3553b31d3528b265b5c04105706c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q359","familyId":"tr-g09-tde-qf-072","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":4,"question":"Bir öğrenci doğrusal ilerleyen “hazırlama — biçim verme — kurutma” sürecini, seçtiği dijital şablon dairesel olduğu için döngü biçiminde göstermiş; bütün kutuları eşit büyüklükte tutmuş ve son kutudan ilk kutuya ok çizmiştir. Temel sorun ve uygun düzeltme aşağıdakilerin hangisinde birlikte verilmiştir?","choices":["Sorun renklerin az olmasıdır; her aşamaya farklı renk eklenmelidir.","Sorun başlıkların kısa olmasıdır; her kutu uzun bir paragrafla genişletilmelidir.","Şablon içerikteki ilişkiyi değiştirmiştir; süreç önce doğrusal bir taslakta kurulmalı, sonra buna uygun dijital düzen seçilmelidir.","Dairesel düzen her süreci daha ilgi çekici gösterir; yalnız okların kalınlığı artırılmalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Renk sayısı, doğrusal sürecin yanlışlıkla döngüsel gösterilmesi sorununu çözmez; ilişki hâlâ hatalı kalır.","Metinleri uzatmak yapısal yanlışı düzeltmez ve bilgi görselinin okunabilirliğini azaltabilir.","Doğru seçenektir; aracın sunduğu biçimin içerik mantığını bozduğunu teşhis eder ve ilişkiye göre araç seçme sırasını yeniden kurar.","İlgi çekicilik doğruluğun önüne geçirilmiştir; son aşamadan ilk aşamaya ok çizmek belgeselde olmayan tekrar anlamı üretir."],"explanation":"Dijital araç, içerikteki gerçek ilişkiyi belirlememelidir. Belgesel doğrusal bir süreç gösteriyorsa taslak önce bu ilişkiye göre kurulmalı, ardından doğrusal akışı destekleyen bir şablon seçilmelidir.","difficultyReason":"Görsel biçim ile içerik ilişkisi arasındaki çelişkiyi teşhis etmeyi ve sorunu yalnız estetik değil süreç yönetimi açısından çözmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0359","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"00ad7639c709668e027f9979aebcc255b04085ff1338fc059d5548805d749e5f","reviewDecisionSha256":"3d6b6ccb34aa1e3a0d6b35352d893d450c44a3a4921912a8f3cfb0c5fd932d5d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:00ad7639c709668e027f9979aebcc255b04085ff1338fc059d5548805d749e5f","reviewedHash":"sha256:00ad7639c709668e027f9979aebcc255b04085ff1338fc059d5548805d749e5f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3d6b6ccb34aa1e3a0d6b35352d893d450c44a3a4921912a8f3cfb0c5fd932d5d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q359","contentProjectionSha256":"00ad7639c709668e027f9979aebcc255b04085ff1338fc059d5548805d749e5f","reviewDecisionSha256":"3d6b6ccb34aa1e3a0d6b35352d893d450c44a3a4921912a8f3cfb0c5fd932d5d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q360","familyId":"tr-g09-tde-qf-072","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n035","noteKey":"tr.g09.tde.n035","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectives":["TDE4.1"],"objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":5,"question":"Bir dokuma belgeselinde ipliklerin renklendirilmesi, çözgünün kurulması, motifin sırayla ilerlemesi ve son kontrol gösteriliyor. Anlatıcı, çözgü gerginliğinin motif düzenini etkilediğini söylüyor; öğrenci de “Küçük tekrarlar bütünü kuruyor.” yorumunu yapmak istiyor. Ürün, belgeseli izlememiş ailelere sunulacaktır. En sağlam çalışma planı hangisidir?","choices":["Yorum cümlesini ana başlık yapmak, bütün görüntüleri eşit kutulara koymak ve anlatıcı bilgisini kaynak belirtmeden yorumla birleştirmek","Ailelerin dokuma terimlerini bildiğini varsaymak, yalnız motif fotoğraflarına yer vermek ve süreç sırasını kaldırmak","Dijital şablondaki hazır simgeleri doldurmak, eksik kalan açıklamaları genel kültür bilgisiyle tamamlamak ve geri bildirim almamak","Kısa bir bağlam kurmak, doğrusal aşamaları göstermek, çözgü gerginliği ile motif düzeni arasındaki nedeni anlatıcı kanıtıyla belirtmek, öğrenci yorumunu ayrı alana taşımak, terimleri açıklamak ve taslağın okuma yolunu bir aile üyesiyle sınamak"],"correct":3,"distractorWhy":["Kaynak bilgisi ile yorumu birleştirir ve kutuların işlevini eşitler; böylece doğruluk ve bilgi önceliği kaybolur.","Hedef kitlenin ön bilgisini gerekçesiz varsayar; süreç sırasını kaldırdığı için belgeselin yapı ilişkisi görünmez olur.","Şablonu düşünmenin yerine geçirir, kaynakta olmayan bilgi ekler ve okuyucu denemesini atlayarak birden çok süreç ilkesini ihlal eder.","Doğru seçenektir; hedef kitle, aşama sırası, neden-sonuç kanıtı, yorum ayrımı, kavram açıklığı ve geri bildirim adımlarını tek tutarlı plan içinde birleştirir."],"explanation":"Belgeseli izlememiş aileler için kısa bağlam ve terim açıklaması gerekir. Aşamalar doğrusal gösterilmeli, çözgü gerginliğiyle ilgili neden anlatıcı bilgisine dayandırılmalı ve öğrencinin yorumu olgudan ayrılmalıdır. Okuyucu denemesi de planlanan okuma yolunu sınar.","difficultyReason":"Hedef kitle, terminoloji, kaynak-yorum ayrımı, neden-sonuç, görsel yapı ve kullanıcı geri bildirimi gibi altı ölçütü aynı anda değerlendirerek en bütünlüklü transfer planını seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0360","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7e5f371cb8b2f09d8b287bd4a6254dc931224e279ad910e836bc1d3a94b19568","reviewDecisionSha256":"b13e0c1f7c57e1b35290e027e095d6c3c8bf8007fe5b7ab7ca431fa346946a63","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7e5f371cb8b2f09d8b287bd4a6254dc931224e279ad910e836bc1d3a94b19568","reviewedHash":"sha256:7e5f371cb8b2f09d8b287bd4a6254dc931224e279ad910e836bc1d3a94b19568","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b13e0c1f7c57e1b35290e027e095d6c3c8bf8007fe5b7ab7ca431fa346946a63; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q360","contentProjectionSha256":"7e5f371cb8b2f09d8b287bd4a6254dc931224e279ad910e836bc1d3a94b19568","reviewDecisionSha256":"b13e0c1f7c57e1b35290e027e095d6c3c8bf8007fe5b7ab7ca431fa346946a63","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q361","familyId":"tr-g09-tde-qf-073","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n036","noteKey":"tr.g09.tde.n036","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısı için içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":1,"question":"Öğrenci, okuduğu bir gezi yazısından “katman” sözcüğünü söz havuzuna almış; belgeselde ince ahşap parçaların üst üste yerleştirilerek bir pano oluşturulduğunu görmüştür. Sözcüğün yeni bağlama uygun ve özgün kullanımı hangisidir?","choices":["İnce ahşap parçalar katman katman yerleştirilerek panonun yüzeyi oluşturulur.","Ahşap sustu, renkler uyandı ve atölye bir rüyaya dönüştü.","Her dönüşte vadinin başka bir katmanı açılıyordu.","Atölyede üç kişi çalıştığı için ürün üç katmanlı sayılır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; “katman” sözcüğünü belgeselde gerçekten görülen üst üste yerleştirme ilişkisine bağlar ve kaynak cümleyi kopyalamaz.","Bu cümle belgesel bilgisini açıklamak yerine kanıtsız ve aşırı mecazlı bir anlatım kurar; sözcük havuzundaki hedef kullanım da yoktur.","Kaynak metindeki cümle aynen alınmıştır; yeni yazının bağlamına göre yeniden ifade etme gerçekleşmemiştir.","Çalışan kişi sayısı ile malzeme katmanı arasında gerçek bir ilişki yoktur; sözcük bağlama zorla uydurulmuştur."],"explanation":"Edebî metinden edinilen söz varlığı, yeni üründe gerçek bir ilişkiyi karşılamalı ve kaynak cümle kopyalanmamalıdır. Üst üste yerleştirilen parçalar “katman” sözcüğünün çekirdek anlamıyla uyumludur.","difficultyReason":"Tek bir sözcüğün çekirdek anlamını verilen belgesel bağlamıyla eşleştirip kopya, süs ve yanlış ilişki seçeneklerinden ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0361","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f65de7d555e770db5daa50141f200445431a1d1e0218ea7cdb2fee3c6ac3c37d","reviewDecisionSha256":"502fb45c0828e42738160a1932a10c6110c3eee25953f244076b9675ccca2e55","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f65de7d555e770db5daa50141f200445431a1d1e0218ea7cdb2fee3c6ac3c37d","reviewedHash":"sha256:f65de7d555e770db5daa50141f200445431a1d1e0218ea7cdb2fee3c6ac3c37d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:502fb45c0828e42738160a1932a10c6110c3eee25953f244076b9675ccca2e55; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q361","contentProjectionSha256":"f65de7d555e770db5daa50141f200445431a1d1e0218ea7cdb2fee3c6ac3c37d","reviewDecisionSha256":"502fb45c0828e42738160a1932a10c6110c3eee25953f244076b9675ccca2e55","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q362","familyId":"tr-g09-tde-qf-073","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n036","noteKey":"tr.g09.tde.n036","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısı için içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":2,"question":"Öğrencinin notları şunlardır: I. “Anlatıcı, motifin merkezden çevreye kurulduğunu söylüyor.” II. “Merkez, düzenin kalbi gibidir.” III. “halka, çevrelemek, odak” IV. “Sunucunun gömleği maviydi.” Bu notların işlevlerine göre doğru sınıflandırılması hangisidir?","choices":["I kişisel yorum; II belgesel kanıtı; III çıkarılabilir ayrıntı; IV söz varlığı","I belgesel bilgisi; II kişisel yorum; III edebî söz havuzu; IV ana amaçla ilgisiz ayrıntı","I edebî söz havuzu; II ana ileti; III belgesel kanıtı; IV hedef kitle bilgisi","I çıkarılabilir ayrıntı; II görsel kanıt; III kişisel tepki; IV destekleyici ileti"],"correct":1,"distractorWhy":["Anlatıcı sözü doğrudan kaynak bilgisidir, “kalp” benzetmesi ise öğrencinin yorumudur; ayrıca söz havuzu ile ilgisiz ayrıntı yer değiştirmiştir.","Doğru seçenektir; dört notu kaynak bilgisi, yorum, söz varlığı ve kapsam dışı ayrıntı olarak işlevlerine uygun biçimde ayırır.","Sözcük listesi kanıt değildir ve sunucunun gömlek rengi hedef kitleyi tanımlamaz; sınıflar metindeki işlevlerle uyuşmaz.","Anlatıcı bilgisi çıkarılamaz, “kalp” benzetmesi doğrudan görsel kanıt değildir ve gömlek rengi ana iletiyi desteklemez."],"explanation":"Sınıflandırma, kaynak ile yorumun karışmasını ve gereksiz ayrıntının ürüne girmesini önler. Anlatıcının söylediği bilgi kanıt, “düzenin kalbi” benzetmesi yorum, üç sözcük söz havuzu, gömlek rengi ise amaç dışı ayrıntıdır.","difficultyReason":"Dört farklı not türünü aynı anda tanıyıp her birini uygun içerik sınıfına yerleştirmeyi gerektirir; seçenekler birden çok sınıfı bilinçli olarak değiştirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0362","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f1e6eae887a979520c95a7141e5f5eb6d31254f6de21d2bf7d4204b7ee473f6e","reviewDecisionSha256":"5e580c5f9c11f83147f53a9b2f2ec5bef6b10ff594f7c03a90fdff13b8c73a26","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f1e6eae887a979520c95a7141e5f5eb6d31254f6de21d2bf7d4204b7ee473f6e","reviewedHash":"sha256:f1e6eae887a979520c95a7141e5f5eb6d31254f6de21d2bf7d4204b7ee473f6e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5e580c5f9c11f83147f53a9b2f2ec5bef6b10ff594f7c03a90fdff13b8c73a26; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q362","contentProjectionSha256":"f1e6eae887a979520c95a7141e5f5eb6d31254f6de21d2bf7d4204b7ee473f6e","reviewDecisionSha256":"5e580c5f9c11f83147f53a9b2f2ec5bef6b10ff594f7c03a90fdff13b8c73a26","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q363","familyId":"tr-g09-tde-qf-073","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n036","noteKey":"tr.g09.tde.n036","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısı için içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":3,"question":"Bir topluluk korosu belgeselinde ses gruplarının ayrı ayrı prova yaptığı, sonra ortak bölümde birleştiği görülüyor. Öğrencinin söz havuzu “yankı, halka, birleşmek”tir. Okul sergisindeki ziyaretçiler için ana ileti ve başlık eşleştirmelerinden hangisi hem yapıyı açıklar hem söz varlığını bağlama uygun kullanır?","choices":["Ana ileti: “Müzik insanı mutlu eder.” — Başlık: “Sonsuz Yankılar”","Ana ileti: “Koroda birçok kişi vardır.” — Başlık: “Kalabalığın Halkası”","Ana ileti: “Ayrı ses grupları, prova düzeniyle ortak bölümde birleşir.” — Başlık: “Seslerden Ortak Halkaya”","Ana ileti: “Her ses aynı biçimde söylenmelidir.” — Başlık: “Yankısız Birleşme”"],"correct":2,"distractorWhy":["Genel bir duygu yargısı kurar; belgeseldeki ayrı prova ve birleşme yapısını açıklamaz, “yankı” da süs olarak kalır.","Kişi sayısını belirtmek süreç ilişkisini göstermez; “halka” sözcüğünün neden seçildiği yapı içinde açıklanmaz.","Doğru seçenektir; ayrı gruplarla ortak bölüm arasındaki yapıyı açıkça verir ve “halka” sözünü bütünleşme ilişkisine bağlar.","Belgesel seslerin aynılaştırıldığını değil farklı grupların ortak bölümde birleştiğini gösterir; başlık da olumsuz ve ilişkisizdir."],"explanation":"Ana ileti, belgeselin yapı ilişkisini açıkça göstermeli; edebî söz varlığı da bu ilişkiyi yoğunlaştırmalıdır. “Seslerden Ortak Halkaya” başlığı, ayrı seslerin düzenli prova sonunda bütün oluşturmasını bağlama uygun biçimde ifade eder.","difficultyReason":"Ana ileti doğruluğu ile başlıktaki mecazın işlevini birlikte değerlendirmeyi ve genel, yüzeysel ya da çarpıtıcı seçenekleri elemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0363","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"83014db6e4e61ffb342941a97f8449cd6d67d580fa53efe5c87e82288a058895","reviewDecisionSha256":"109cbe372b4a751614a905a46e618ee2ef7565d348d88b059156f7619ee067aa","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:83014db6e4e61ffb342941a97f8449cd6d67d580fa53efe5c87e82288a058895","reviewedHash":"sha256:83014db6e4e61ffb342941a97f8449cd6d67d580fa53efe5c87e82288a058895","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:109cbe372b4a751614a905a46e618ee2ef7565d348d88b059156f7619ee067aa; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q363","contentProjectionSha256":"83014db6e4e61ffb342941a97f8449cd6d67d580fa53efe5c87e82288a058895","reviewDecisionSha256":"109cbe372b4a751614a905a46e618ee2ef7565d348d88b059156f7619ee067aa","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q364","familyId":"tr-g09-tde-qf-073","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n036","noteKey":"tr.g09.tde.n036","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısı için içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":4,"question":"Bir bilgi görseli taslağında hedef kitle “belgeseli izlememiş öğrenciler” olarak belirlenmiş; buna rağmen “tezgâh çözgüsü” açıklanmamış, edebî metindeki “iplikler sessiz bir nehir gibi aktı” cümlesi aynen kopyalanmış, belgesel kanıtı ile öğrenci yorumu aynı kutuda verilmiş ve görsel olarak yalnız rastgele simgeler seçilmiştir. En uygun revizyon hangisidir?","choices":["Terimi koruyup açıklamamak, kopya cümleyi tırnak içine almak ve kutuya daha fazla simge eklemek","Bütün edebî sözleri çıkarmak, yalnız belgesel cümlelerini sıralamak ve yoruma hiç yer vermemek","Hedef kitleyi değiştirmek, ürünü yalnız uzmanlara sunmak ve mevcut taslağı olduğu gibi bırakmak","Terimi kısa açıklamak, kaynak cümledeki “akış” düşüncesini özgün bir ifadeyle yeniden kurmak, kanıt ile yorumu ayrı alanlara ayırmak ve aşama ilişkisini gösteren yönlü bir düzen seçmek"],"correct":3,"distractorWhy":["Tırnak işareti kopyalamayı içerik üretimine dönüştürmez; açıklanmayan terim ve rastgele simgeler hedef kitle sorununu sürdürür.","Söz varlığını bütünüyle kaldırmak kazanımın amacını yok eder; kişisel tepki uygun biçimde ayrılarak kullanılabilir.","Hedef kitleyi taslağa uydurmak, başlangıçta belirlenen iletişim amacından kaçınmaktır ve içerik sorunlarını çözmez.","Doğru seçenektir; hedef kitle, yeniden ifade, kaynak-yorum ayrımı ve işlevli görsel seçimini aynı revizyonda birleştirir."],"explanation":"İçerik oluşturma; terimi hedef kitleye göre açıklamayı, edebî sözü kopyalamadan yeni bağlama uyarlamayı, belgesel bilgisini kişisel yorumdan ayırmayı ve gerçek ilişkiye uygun görsel düzen seçmeyi gerektirir.","difficultyReason":"Taslakta hedef kitle, söz varlığı, yeniden ifade, sınıflandırma ve görsel işlev sorunlarını birlikte teşhis ederek çok boyutlu bir revizyon seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0364","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d8489d8a05aaed0310dacfd11376c5f1d396d2c790c0383796c7aacf9807802f","reviewDecisionSha256":"549426b7830ec9b5c9edce44075299bbd4de201d17c9da42fb5f335045de4527","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d8489d8a05aaed0310dacfd11376c5f1d396d2c790c0383796c7aacf9807802f","reviewedHash":"sha256:d8489d8a05aaed0310dacfd11376c5f1d396d2c790c0383796c7aacf9807802f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:549426b7830ec9b5c9edce44075299bbd4de201d17c9da42fb5f335045de4527; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q364","contentProjectionSha256":"d8489d8a05aaed0310dacfd11376c5f1d396d2c790c0383796c7aacf9807802f","reviewDecisionSha256":"549426b7830ec9b5c9edce44075299bbd4de201d17c9da42fb5f335045de4527","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q365","familyId":"tr-g09-tde-qf-073","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n036","noteKey":"tr.g09.tde.n036","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectives":["TDE4.2"],"objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Yapısı incelikle örülmüş edebî metinlerden edindiği söz varlığını kullanarak yazısı için içerik oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":5,"question":"Edebî metinde “Meydandaki sesler, sabah tek tek uyanıp öğleye doğru ortak bir halkada birleşirdi.” deniyor. Belgeselde bir şenliğin hazırlık, görev paylaşımı ve ortak sunum aşamaları gösteriliyor; görev çizelgesinin tekrar işi azalttığı anlatılıyor. Aşağıdaki içerik planlarından hangisi söz varlığı, doğruluk, dil işlevi ve görsel yapı bakımından en gelişmiştir?","choices":["Başlık “Görevlerden Ortak Halkaya”; üç aşama belgesel kanıtlarıyla açıklanır, “halka” sözü ayrı görevlerin ortak sunumda birleşmesini anlatmak için kullanılır, çizelge bilgisi açıklama kutusunda verilir, öğrenci yorumu ayrı alanda gerekçelendirilir ve merkez-çevre düzeni parça-bütün ilişkisini gösterir.","Kaynak cümle başlığa aynen yazılır, bütün görevler “uyanmak” sözüyle adlandırılır, çizelge bilgisi çıkarılır ve yalnız büyük bir şenlik resmi kullanılır.","Ana ileti “Şenlikler eğlencelidir.” yapılır, görevlerin tamamı tek paragrafta sıralanır ve “halka” sözü yalnız süs amacıyla sonuçta tekrarlanır.","Belgesel bilgileri değiştirilmeden kopyalanır, kişisel yorum olgu cümlelerinin arasına yerleştirilir ve her görev için farklı bir görsel mantık kullanılır."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; kaynak sözü özgünleştirir, belgesel kanıtını korur, açıklama ile yorumu ayırır ve parça-bütün ilişkisine uygun görsel yapı kurar.","Kaynak cümleyi kopyalar, “uyanmak” sözünü her göreve zorla uygular ve neden-sonuç kanıtını çıkararak içerik doğruluğunu zayıflatır.","Genel bir beğeni cümlesi seçer; görev paylaşımı ile ortak sunum arasındaki yapıyı ve söz varlığının gerçek işlevini görünmez kılar.","Kopyalama, kaynak-yorum karışması ve tutarsız görsel mantık birlikte sürer; okuyucu içeriğin ilişkisini kuramaz."],"explanation":"Gelişmiş plan, edebî metindeki “halka” düşüncesini kaynak cümleyi kopyalamadan yeni bağlama taşır. Belgeseldeki çizelge ve aşamalar doğrulanabilir bilgi olarak korunur; yorum ayrı ve gerekçeli verilir. Merkez-çevre düzeni de görevlerin ortak sunumda birleşmesini destekler.","difficultyReason":"Sekiz süreç bileşeninin çoğunu aynı üründe denetlemeyi; özgünleştirme, kanıt, dil işlevi, hedef ileti ve görsel yapıyı birbiriyle tutarlı tek planda değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0365","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1418a947fe7f3ad523b6d118b76c5873b471b841534ae7d58a59f997c81a558b","reviewDecisionSha256":"c00be4fbd7f88cf6e72d94322aa1f12c4cd4e1f6c5db4003fdfb21bd173fad9e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1418a947fe7f3ad523b6d118b76c5873b471b841534ae7d58a59f997c81a558b","reviewedHash":"sha256:1418a947fe7f3ad523b6d118b76c5873b471b841534ae7d58a59f997c81a558b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c00be4fbd7f88cf6e72d94322aa1f12c4cd4e1f6c5db4003fdfb21bd173fad9e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q365","contentProjectionSha256":"1418a947fe7f3ad523b6d118b76c5873b471b841534ae7d58a59f997c81a558b","reviewDecisionSha256":"c00be4fbd7f88cf6e72d94322aa1f12c4cd4e1f6c5db4003fdfb21bd173fad9e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q366","familyId":"tr-g09-tde-qf-074","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n037","noteKey":"tr.g09.tde.n037","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":1,"question":"Bir bilgi görselinde üç aşama başlığının aynı dil yapısıyla verilmesi isteniyor. Hangi başlık dizisi bu kurala uygundur?","choices":["Malzeme seçimi — Deseni çiz — Ürün tamamlandı","Malzemeyi seç — Deseni çiz — Ürünü tamamla","Malzemeler seçildi — Desen çizme — Ürünü tamamla","Seçim — Desen çiziliyor — Tamamlamak"],"correct":1,"distractorWhy":["İsim tamlaması, emir ve geçmiş zamanlı cümle aynı dizide karıştığı için yapısal tutarlılık sağlanmaz.","Doğru seçenektir; üç başlık da nesne alan emir cümlesi biçimindedir ve okuma ritmini ortaklaştırır.","Geçmiş zaman, isim-fiil ve emir yapıları bir aradadır; aşamalar aynı biçimde kurulmamıştır.","İsim, şimdiki zaman ve isim-fiil biçimleri karıştığından başlıklar ortak dil yapısını izlemez."],"explanation":"“Malzemeyi seç — Deseni çiz — Ürünü tamamla” dizisindeki üç başlık da emir kipinde ve benzer söz dizimindedir. Bu tutarlılık aşama sırasını daha kolay izlenir kılar.","difficultyReason":"Üç kısa başlığın kip ve söz dizimi bakımından aynı yapıda olup olmadığını doğrudan ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0366","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a3c44ee3782ec4e4ea58e18e05816c220ae7419a143eca5a2c88fbfa037cfa04","reviewDecisionSha256":"229b65ad7d72786dc0bdf1af2fe478380a9fc77198410b778cd40baaffa857df","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a3c44ee3782ec4e4ea58e18e05816c220ae7419a143eca5a2c88fbfa037cfa04","reviewedHash":"sha256:a3c44ee3782ec4e4ea58e18e05816c220ae7419a143eca5a2c88fbfa037cfa04","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:229b65ad7d72786dc0bdf1af2fe478380a9fc77198410b778cd40baaffa857df; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q366","contentProjectionSha256":"a3c44ee3782ec4e4ea58e18e05816c220ae7419a143eca5a2c88fbfa037cfa04","reviewDecisionSha256":"229b65ad7d72786dc0bdf1af2fe478380a9fc77198410b778cd40baaffa857df","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q367","familyId":"tr-g09-tde-qf-074","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n037","noteKey":"tr.g09.tde.n037","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":2,"question":"Görev paylaşımını anlatan bilgi görselindeki cümlenin yazım, noktalama ve anlam bakımından doğru düzenlenmiş biçimi hangisidir?","choices":["Çizelge de görevler yazılıydı, bu yüzden herkes aynı işi yapmadı.","Çizelgede görevler yazılıydı bu yüzden; herkes farklı bir görevi üstlendi.","Çizelgede görevler yazılıydı; bu nedenle herkes farklı bir görevi üstlendi.","Çizelge’de görevler yazılıydı... Bu nedenle herkes farklı bir görevi üstlendi."],"correct":2,"distractorWhy":["“Çizelgede” sözcüğündeki bulunma eki ayrı yazılmıştır; virgül de iki bağımsız yargı arasındaki ilişkiyi yeterince açık sınırlandırmaz.","Neden-sonuç bağlayıcısından önce gerekli sınır kurulmamış, noktalı virgül ise bağlayıcının ardından yanlış yerde kullanılmıştır.","Doğru seçenektir; bulunma eki bitişik yazılmış, iki ilişkili yargı noktalı virgülle ayrılmış ve neden bağlayıcısı açık kullanılmıştır.","Özel ad olmayan “çizelge” sözcüğüne gelen ek kesmeyle ayrılamaz; üç nokta da tamamlanmamışlık anlamı taşımadığı için gereksizdir."],"explanation":"“Çizelgede” sözcüğündeki -de bulunma ekidir ve bitişik yazılır. İki ilişkili yargı noktalı virgülle ayrılmış, “bu nedenle” bağlayıcısı neden-sonuç ilişkisini açıklaştırmıştır.","difficultyReason":"Bir cümlede ek yazımı, noktalama yeri ve neden-sonuç bağlayıcısının anlam işlevini birlikte denetlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0367","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"43aed40cdaf52ce839172c688c23ea24c236397795dcdce02a220804a4b118db","reviewDecisionSha256":"96221058280a8a14d770169be00fc9557ff06028d2058ba647aaa56427b3a143","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:43aed40cdaf52ce839172c688c23ea24c236397795dcdce02a220804a4b118db","reviewedHash":"sha256:43aed40cdaf52ce839172c688c23ea24c236397795dcdce02a220804a4b118db","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:96221058280a8a14d770169be00fc9557ff06028d2058ba647aaa56427b3a143; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q367","contentProjectionSha256":"43aed40cdaf52ce839172c688c23ea24c236397795dcdce02a220804a4b118db","reviewDecisionSha256":"96221058280a8a14d770169be00fc9557ff06028d2058ba647aaa56427b3a143","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q368","familyId":"tr-g09-tde-qf-074","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n037","noteKey":"tr.g09.tde.n037","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":3,"question":"Bir bilgi görselinde üç görev kutusu merkezdeki “Ortak Ürün” alanına bağlanıyor. Kutularda doğrulanabilir görevler yazılıdır. “Bir elin nesi var, iki elin sesi var.” sözü de kullanılmak isteniyor. Aşağıdaki uygulamalardan hangisi açık ileti, örtük ileti ve kalıplaşmış ifade ilişkisini doğru kurar?","choices":["Atasözünü tek kanıt olarak merkeze yazmak, görev açıklamalarını kaldırmak","Bütün görevleri örtük bırakmak, yalnız oklarla okuyucunun ayrıntıları tahmin etmesini beklemek","Atasözünü belgesel anlatıcısının sözüymüş gibi göstermek, görevleri kişisel yorum alanına taşımak","Görevleri açık bilgi olarak kutularda vermek, parçaların merkeze bağlanmasıyla ortaklık iletisini örtük kurmak ve atasözünü desteklenen bir yorum alanında kullanmak"],"correct":3,"distractorWhy":["Atasözü ortak çalışma fikrini yoğunlaştırabilir fakat görevlerin nasıl işlediğine ilişkin doğrulanabilir kanıtın yerine geçemez.","Oklar ilişkiyi destekler ancak somut görev bilgileri bütünüyle gizlenirse açık ileti ve doğruluk kaybolur.","Kaynağı değiştirmek doğruluk ihlalidir; doğrulanabilir görevleri yorum alanına taşımak da olgu-yorum ayrımını tersine çevirir.","Doğru seçenektir; olgular açıkça verilir, görsel düzen dolaylı bütünlük anlamı kurar ve atasözü kanıtı destekleyen yorum işlevinde kalır."],"explanation":"Açık ileti, görev kutularındaki doğrulanabilir bilgilerdir. Kutuların ortak merkeze bağlanması, parçaların bütüne katkısı yönünde örtük ileti oluşturur. Atasözü ise bu ilişki kanıtlandıktan sonra yorum alanında kullanılmalıdır.","difficultyReason":"Üç anlatım katmanını—doğrudan bilgi, görsel yapıdan doğan örtük anlam ve kalıplaşmış yorum—aynı bağlamda doğru işlevlere yerleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0368","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f55693b1301c026b247fccab2ae81a9d31ee7cd1a98ed8960e634216736faf11","reviewDecisionSha256":"eaaf1e1d820d4b4d4a98a20e69d04b413dc4777879240d003c54ab53bec539c6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f55693b1301c026b247fccab2ae81a9d31ee7cd1a98ed8960e634216736faf11","reviewedHash":"sha256:f55693b1301c026b247fccab2ae81a9d31ee7cd1a98ed8960e634216736faf11","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:eaaf1e1d820d4b4d4a98a20e69d04b413dc4777879240d003c54ab53bec539c6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q368","contentProjectionSha256":"f55693b1301c026b247fccab2ae81a9d31ee7cd1a98ed8960e634216736faf11","reviewDecisionSha256":"eaaf1e1d820d4b4d4a98a20e69d04b413dc4777879240d003c54ab53bec539c6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q369","familyId":"tr-g09-tde-qf-074","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n037","noteKey":"tr.g09.tde.n037","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":4,"question":"Taslakta şu cümleler yer alıyor: “Desen çizildi. Sonra yüzeyi boyuyorlar. Bu, ürünü tamamlıyor.” Zaman uyumu ve “bu” gönderimi belirsizdir. Bağdaşıklığı en iyi sağlayan düzenleme hangisidir?","choices":["Desen çizildi. Ardından yüzey boyandı. Bu iki aşamadan sonra ürün tamamlandı.","Desen çiziliyor. Sonra yüzey boyandı. Bu, tamamlanır.","Desen çizildi ve sonra. Yüzeyi boyuyorlar; bu ürün.","Desen çizme, ardından boyandı, son olarak tamamlıyor."],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; bütün cümleler geçmiş zamanla kurulmuş, “ardından” sıralamayı, “bu iki aşamadan sonra” ifadesi de gönderimi açıklaştırmıştır.","Şimdiki ve geçmiş zaman karışır; son cümlede özne ve zaman ilişkisi yine belirsizdir.","“Ve sonra” eksik bırakılmış, ikinci cümlede zaman değişmiş ve “bu ürün” söz dizimi anlamlı bir yargı kurmamıştır.","İsim-fiil, edilgen geçmiş zaman ve şimdiki zaman biçimleri aynı dizide uyumsuz kullanılmıştır."],"explanation":"İlk seçenek zaman birliğini korur ve belirsiz “bu” zamiri yerine hangi aşamaların kastedildiğini açıkça belirtir. “Ardından” bağlayıcısı da cümleler arasında sıralama bağı kurar.","difficultyReason":"Yalnız yazım değil, zaman uyumu, gönderim açıklığı ve cümleler arası sıralama bağını birlikte değerlendirerek yeniden yazmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0369","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f316f00641dec20aec97aa5eeba8af77724f1cfcf31c737c8350d81db581a0af","reviewDecisionSha256":"9dba027f07923a6d4dc74c4abae285eeabebe167b459d60bb37acb2e3e075bd4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f316f00641dec20aec97aa5eeba8af77724f1cfcf31c737c8350d81db581a0af","reviewedHash":"sha256:f316f00641dec20aec97aa5eeba8af77724f1cfcf31c737c8350d81db581a0af","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9dba027f07923a6d4dc74c4abae285eeabebe167b459d60bb37acb2e3e075bd4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q369","contentProjectionSha256":"f316f00641dec20aec97aa5eeba8af77724f1cfcf31c737c8350d81db581a0af","reviewDecisionSha256":"9dba027f07923a6d4dc74c4abae285eeabebe167b459d60bb37acb2e3e075bd4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q370","familyId":"tr-g09-tde-qf-074","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n037","noteKey":"tr.g09.tde.n037","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectives":["TDE4.3"],"objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":5,"question":"“İnce Eleyip Sık Dokumak...” başlıklı bilgi görselinde başlığın üç noktası yalnız süs amacıyla kullanılmıştır. Kutular “İpliği hazırla”, “Desen çizildi”, “Dokuma” biçiminde farklı yapılardadır. “Bu yüzden desen düzenlidir çünkü çözgü gergindir.” cümlesinde iki neden bağlayıcısı yinelenmiştir. Belgesel, çözgü gerginliğinin deseni etkilediğini açıkça söylüyor. En kapsamlı düzeltme hangisidir?","choices":["Üç noktayı korumak, kutulara farklı yazı tipleri vermek ve neden cümlesini olduğu gibi bırakmak","Başlığı “İnce Eleyip Sık Dokumak: Düzenli Desenin Aşamaları” yapmak; kutuları “İpliği Hazırlama — Deseni Kurma — Dokumayı Tamamlama” biçiminde ortaklaştırmak; neden cümlesini “Çözgü gergin olduğu için desen düzenli ilerler.” diye düzenlemek","Deyimi kaldırmadan bütün açıklamaları eksiltili cümleye çevirmek ve her kutunun sonuna üç nokta eklemek","Başlığı yalnız “Dokuma” yapmak, anlatıcı bilgisini çıkarmak ve neden-sonuç ilişkisini oklarla tahmine bırakmak"],"correct":1,"distractorWhy":["Biçimsel süsleri artırır fakat gereksiz üç nokta, başlık yapısı ve bağlayıcı yinelemesi sorunlarını çözmez.","Doğru seçenektir; deyimi bağlama bağlı başlıkta tutar, kutu yapılarını eşitler, gereksiz üç noktayı kaldırır ve kanıtlı nedeni tek, açık bir cümleyle verir.","Eksiltili cümle ve üç noktayı dekor olarak çoğaltmak açıklığı azaltır; yapısal tutarsızlık da giderilmez.","Aşırı sadeleştirme, belgeselde açıkça verilen neden-sonuç kanıtını ortadan kaldırır ve okuyucuyu gereksiz tahmine zorlar."],"explanation":"Doğru revizyon, başlığı tamamlanmış bir yapıya dönüştürür, aşama başlıklarını aynı dil biçiminde kurar ve yinelenen neden bağlayıcılarını tek, açık bir cümleye indirir. Deyim de dokumadaki özen bağlamıyla ilişkilendirilerek korunur.","difficultyReason":"Noktalama, kalıplaşmış ifade, paralel başlık yapısı, neden bağlaçları ve kaynak doğruluğu gibi beş kural alanını aynı revizyonda denetlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0370","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2508d2473ee88983053d33076bcc936c9a85eb0683ecd5e181be0f17999dad06","reviewDecisionSha256":"638471c84fbabd4d576a82f7956de45c4641e6336737d0641cb038e6584c39f9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2508d2473ee88983053d33076bcc936c9a85eb0683ecd5e181be0f17999dad06","reviewedHash":"sha256:2508d2473ee88983053d33076bcc936c9a85eb0683ecd5e181be0f17999dad06","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:638471c84fbabd4d576a82f7956de45c4641e6336737d0641cb038e6584c39f9; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q370","contentProjectionSha256":"2508d2473ee88983053d33076bcc936c9a85eb0683ecd5e181be0f17999dad06","reviewDecisionSha256":"638471c84fbabd4d576a82f7956de45c4641e6336737d0641cb038e6584c39f9","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q371","familyId":"tr-g09-tde-qf-075","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n038","noteKey":"tr.g09.tde.n038","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":1,"question":"Aşağıdakilerden hangisi bir bilgi görselini değerlendirmek için gözlenebilir ve denetlenebilir bir ölçüttür?","choices":["Renklerin çok güzel görünmesi","Başlığın herkese etkileyici gelmesi","Her bilgi kutusunun bir belgesel notu veya görüntüsüyle eşleştirilebilmesi","Tasarımın sınıftaki en yaratıcı çalışma olması"],"correct":2,"distractorWhy":["“Güzel” kişisel beğeniye bağlıdır; aynı ürün için farklı kişiler farklı yargıya varabilir ve ölçüt kanıta bağlanamaz.","“Herkese etkileyici” ifadesi ölçülemez ve bütün okuyucular hakkında doğrulanamayacak bir genelleme yapar.","Doğru seçenektir; her kutunun kaynağa bağlanıp bağlanmadığı somut olarak kontrol edilebilir ve doğruluk ölçütüne kanıt sağlar.","“En yaratıcı” karşılaştırmalı ve öznel bir üstünlük iddiasıdır; ürünün amacına dayalı denetlenebilir özellik belirtmez."],"explanation":"Ölçüt, kişisel beğeniden farklı olarak gözlenebilir olmalıdır. Her bilgi kutusunun belgesel kanıtıyla eşleştirilmesi somut biçimde denetlenebilir ve ürünün doğruluğunu gösterir.","difficultyReason":"Öznel beğeni cümleleri ile somut kanıta dayalı tek bir değerlendirme ölçütünü ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0371","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a52e01b00634fd85a851461921dc174656f71b16cc8780b4e7d49081fd3946b9","reviewDecisionSha256":"6df1ad116ac191d1bdca9d00d5405d95274622543d46541054eb4873e3ebbc38","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a52e01b00634fd85a851461921dc174656f71b16cc8780b4e7d49081fd3946b9","reviewedHash":"sha256:a52e01b00634fd85a851461921dc174656f71b16cc8780b4e7d49081fd3946b9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6df1ad116ac191d1bdca9d00d5405d95274622543d46541054eb4873e3ebbc38; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q371","contentProjectionSha256":"a52e01b00634fd85a851461921dc174656f71b16cc8780b4e7d49081fd3946b9","reviewDecisionSha256":"6df1ad116ac191d1bdca9d00d5405d95274622543d46541054eb4873e3ebbc38","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q372","familyId":"tr-g09-tde-qf-075","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n038","noteKey":"tr.g09.tde.n038","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":2,"question":"Aşağıdaki değerlendirme cümlelerinden hangisi “kanıt + etki + karar” yapısını eksiksiz kullanır?","choices":["Bilgi görselim biraz karışık olmuş, daha iyi yapmalıyım.","Başlığımı çok beğendim; bu nedenle hiçbir şeyi değiştirmeyeceğim.","Arkadaşım okların kötü olduğunu söyledi, ben de hepsini sileceğim.","İkinci ve üçüncü kutunun okları kesişiyor; bu durum aşama sırasını izlemeyi güçleştiriyor, bu yüzden kutuları doğrusal dizip okları yeniden çizeceğim."],"correct":3,"distractorWhy":["“Karışık” yargısının hangi kanıta dayandığı ve hangi somut değişikliğin yapılacağı belirtilmemiştir.","Kişisel beğeni vardır fakat ürün kanıtı ve anlam üzerindeki etki açıklanmadığı için değerlendirme gerekçeli değildir.","Geri bildirim doğrudan emre dönüştürülmüştür; sorunun etkisi incelenmeden bütün okları silme kararı verilmiştir.","Doğru seçenektir; kesişen oklar kanıt, sırayı izleme güçlüğü etki, doğrusal dizim ve yeniden çizim ise gerekçeli karardır."],"explanation":"Gerekçeli değerlendirme, görülebilen bir sorunu belirtir, bu sorunun okuyucu veya anlam üzerindeki etkisini açıklar ve ardından soruna uygun bir revizyon kararı verir.","difficultyReason":"Dört değerlendirme ifadesini üç parçalı gerekçe yapısına göre çözümleyip yalnızca bütün bileşenleri taşıyan seçeneği belirlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0372","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"69af259cddc79512e96440e3c69fe0c9bd5ef19d33fe9ddfe5b096127bba249a","reviewDecisionSha256":"9fbb3ca8f3534c790f9115afbabbc8d6baba7d588182cb9ab9f784c68bf130a0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:69af259cddc79512e96440e3c69fe0c9bd5ef19d33fe9ddfe5b096127bba249a","reviewedHash":"sha256:69af259cddc79512e96440e3c69fe0c9bd5ef19d33fe9ddfe5b096127bba249a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9fbb3ca8f3534c790f9115afbabbc8d6baba7d588182cb9ab9f784c68bf130a0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q372","contentProjectionSha256":"69af259cddc79512e96440e3c69fe0c9bd5ef19d33fe9ddfe5b096127bba249a","reviewDecisionSha256":"9fbb3ca8f3534c790f9115afbabbc8d6baba7d588182cb9ab9f784c68bf130a0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q373","familyId":"tr-g09-tde-qf-075","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n038","noteKey":"tr.g09.tde.n038","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":3,"question":"Bir akran “Daha çok renk kullan.”, öğretmen ise “Belgesel bilgisi ile öğrenci yorumu aynı kutuda olduğu için kaynak sınırı belirsiz.” geri bildirimini vermiştir. Ürünün amacı, hazırlık ile sonuç arasındaki neden-sonuç ilişkisini doğru göstermektir. Öğrencinin en uygun tepkisi hangisidir?","choices":["Önce bilgi ile yorumu ayrı alanlara taşımak; renk kullanımını da ancak bu ayrımı ve okuma yolunu güçlendiriyorsa değiştirmek","İki geri bildirimi de sorgulamadan uygulayıp bütün kutuları farklı renge boyamak ve yorumu silmek","Akran görüşü daha eğlenceli olduğu için yalnız renk sayısını artırmak","Geri bildirimler farklı olduğu için taslağı hiç değiştirmemek"],"correct":0,"distractorWhy":["Doğru seçenektir; anlam ve doğruluk sorununu ürün amacıyla ilişkilendirerek önceler, estetik öneriyi ise işlevine göre koşullu değerlendirir.","Her öneriyi emir sayar; rengin hangi sorunu çözdüğünü incelemez ve yorumu bütünüyle silerek uygun bir içerik alanını gereksizce yok eder.","Estetik tercihi kaynak sınırı ve neden-sonuç doğruluğunun önüne koyar; temel ölçütle ilgili sorunu çözmez.","Çelişki, geri bildirimi reddetme nedeni değildir; ürün amacı ve kanıtlar iki görüş arasında karar vermek için kullanılmalıdır."],"explanation":"Geri bildirim, önerinin kendisinden çok işaret ettiği sorun üzerinden değerlendirilmelidir. Kaynak ile yorumun karışması doğruluk ve anlam ölçütlerini doğrudan etkiler. Renk önerisi ise ancak ayrımı ve okuma yolunu destekliyorsa kullanılmalıdır.","difficultyReason":"İki farklı paydaş görüşünü ürün amacı ve ölçüt önceliğiyle karşılaştırmayı; estetik öneri ile anlam-doğruluk sorununu ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0373","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4a62e9695aa71545e89da8c38f668d6cc1707e61079d81454dfc7c156bf25ddb","reviewDecisionSha256":"3ed13e5e9902d72128c565384cd29ba8ddff31195c6a8e106efab3c1a78eb2c5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4a62e9695aa71545e89da8c38f668d6cc1707e61079d81454dfc7c156bf25ddb","reviewedHash":"sha256:4a62e9695aa71545e89da8c38f668d6cc1707e61079d81454dfc7c156bf25ddb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3ed13e5e9902d72128c565384cd29ba8ddff31195c6a8e106efab3c1a78eb2c5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q373","contentProjectionSha256":"4a62e9695aa71545e89da8c38f668d6cc1707e61079d81454dfc7c156bf25ddb","reviewDecisionSha256":"3ed13e5e9902d72128c565384cd29ba8ddff31195c6a8e106efab3c1a78eb2c5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q374","familyId":"tr-g09-tde-qf-075","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n038","noteKey":"tr.g09.tde.n038","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":4,"question":"Bir öğrenci hem yazma sürecini hem son bilgi görselini değerlendirecektir. Aşağıdaki sıralamalardan hangisi değerlendirmeyi kanıta dayalı bir döngü hâline getirir?","choices":["Son ürüne bakıp genel not vermek → renkleri değiştirmek → ilk taslağı silmek → çalışmayı paylaşmak","Amaçtan ölçüt çıkarmak → süreç ve ürün kanıtlarını ayrı incelemek → kanıt-etki-karar biçiminde değerlendirmek → geri bildirimi amaçla karşılaştırmak → revizyon ve ölçülebilir yeni hedef belirlemek → bağımsız okuyucuyla yeniden sınamak","Önce öğretmenin bütün önerilerini uygulamak → ölçütleri son ürüne göre yazmak → yalnız yazım yanlışlarını düzeltmek","Akranların beğendiği bölümleri korumak → beğenilmeyenleri silmek → kaynak notlarına bakmadan ürünü yayımlamak"],"correct":1,"distractorWhy":["Genel not ve renk değişikliği ölçüt ile kanıta dayanmaz; ilk taslağı silmek süreç öğrenmesini de görünmez kılar.","Doğru seçenektir; ölçüt, kanıt, gerekçe, geri bildirim, revizyon, yeni hedef ve okuyucu testi aşamalarını birbirine bağlayan tam bir değerlendirme döngüsüdür.","Geri bildirimi sorgulamadan uygular ve ölçütleri sonradan sonuca uydurur; ayrıca değerlendirmeyi yalnız yazım düzeyine indirger.","Beğeniye dayalı seçim yapar, kaynak doğruluğunu denetlemez ve ürünün amacını değerlendirme dışında bırakır."],"explanation":"Değerlendirme, ürün amacıyla uyumlu ölçütler belirlemekle başlamalıdır. Süreç ve ürün kanıtları ayrı incelenir, gerekçeli karar yazılır, geri bildirim işlenir, revizyon ve yeni hedef belirlenir; bağımsız okuyucu testiyle döngü yeniden kanıt üretir.","difficultyReason":"Birden çok olası işlem sırasını süreç mantığı açısından değerlendirip ölçüt, kanıt, geri bildirim, revizyon ve yeniden testin doğru zincirini kurmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0374","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5794336aa1f9fd6a21c28319cde9cfdf6147d0e5f2adc98fb5ef2116acee502e","reviewDecisionSha256":"dd9d9fac3712768d72aaeadcca03e4ef82eebbdc8761c26a117f26135b9325c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5794336aa1f9fd6a21c28319cde9cfdf6147d0e5f2adc98fb5ef2116acee502e","reviewedHash":"sha256:5794336aa1f9fd6a21c28319cde9cfdf6147d0e5f2adc98fb5ef2116acee502e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:dd9d9fac3712768d72aaeadcca03e4ef82eebbdc8761c26a117f26135b9325c7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q374","contentProjectionSha256":"5794336aa1f9fd6a21c28319cde9cfdf6147d0e5f2adc98fb5ef2116acee502e","reviewDecisionSha256":"dd9d9fac3712768d72aaeadcca03e4ef82eebbdc8761c26a117f26135b9325c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q375","familyId":"tr-g09-tde-qf-075","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","themeTitle":"ANLAMIN YAPI TAŞLARI","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari-yazma","skill":"Yazma","noteId":"tr.g09.tde.n038","noteKey":"tr.g09.tde.n038","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectives":["TDE4.4"],"objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Yapısını incelikle ördüğü yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-80","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":5,"question":"Seramik üretimini anlatan bilgi görselindeki bütün olgular belgeselle uyumludur; ancak bağımsız okuyucu “kurutma”yı ilk aşama sanmış, çünkü kutular daire biçiminde ve başlangıç noktası belirsizdir. Öğrenci yorumu da sonuç kutusunun içinde olgu gibi görünmektedir. En uygun revizyon ve yeni hedef çifti hangisidir?","choices":["Revizyon: Daha parlak renkler kullanmak. Yeni hedef: Bir sonraki üründe daha çok simge eklemek.","Revizyon: Bütün metinleri kısaltmak ve yorumu silmek. Yeni hedef: Her taslağı tek sayfaya sığdırmak.","Revizyon: Aşamaları başlangıcı belirgin doğrusal oklarla yeniden dizmek, yorumu ayrı ve gerekçeli alana taşımak, ürünü yeni bir okuyucuyla tekrar sınamak. Yeni hedef: Dijital tasarımdan önce her bilgi kutusunu belgesel kanıtıyla eşleştirip okuma yolunu kâğıt üzerinde denemek.","Revizyon: Dairesel düzeni koruyup ilk kutuya “1” yazmak, sonucu daha büyük yapmak. Yeni hedef: Öğretmenin her önerisini doğrudan uygulamak."],"correct":2,"distractorWhy":["Renk ve simge, başlangıç yönü ile kaynak-yorum ayrımı sorunlarını çözmez; yeni hedef de gözlenen probleme bağlı değildir.","Metinleri topluca kısaltmak yanlış görsel ilişkiyi düzeltmez; yorumu silmek yerine işlevine uygun biçimde ayırmak gerekir.","Doğru seçenektir; okuyucu kanıtının gösterdiği sıra sorununu yapısal olarak çözer, yorum-olgu ayrımını düzeltir, yeniden test eder ve sonraki süreç için ölçülebilir önleyici hedef belirler.","Numara eklemek başlangıcı kısmen gösterebilir fakat belgeselde doğrusal olan ilişkiyi döngüsel bırakır; yeni hedef de bağımsız değerlendirme yerine otoriteye koşulsuz uyumu önerir."],"explanation":"Okuyucu denemesi, görsel yapının sıra bilgisini iletemediğini kanıtlamıştır. Bu nedenle düzen doğrusal hâle getirilmeli, kişisel yorum olgudan ayrılmalı ve revizyon yeni okuyucuyla sınanmalıdır. Yeni hedef, bir sonraki çalışmada aynı sorunu dijital tasarım öncesinde önleyecek somut davranışı belirtir.","difficultyReason":"Ürün doğruluğu yerinde olsa da görsel anlam ve yorum sınırı sorunlarını okuyucu kanıtından çıkarıp hem anlık revizyon hem geleceğe dönük ölçülebilir hedef üretmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0375","unitKey":"tr-g09-tde-tema-03-anlamin-yapi-taslari","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f301ada12a643261ca27ae9ba42dc93ae60ab05dd529ebf7af2f5846f93be335","reviewDecisionSha256":"b1366f64c61366bc581e1fe961a49cd7fe98e4b7c79e4cc7cc663efe947c6c4c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f301ada12a643261ca27ae9ba42dc93ae60ab05dd529ebf7af2f5846f93be335","reviewedHash":"sha256:f301ada12a643261ca27ae9ba42dc93ae60ab05dd529ebf7af2f5846f93be335","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b1366f64c61366bc581e1fe961a49cd7fe98e4b7c79e4cc7cc663efe947c6c4c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q375","contentProjectionSha256":"f301ada12a643261ca27ae9ba42dc93ae60ab05dd529ebf7af2f5846f93be335","reviewDecisionSha256":"b1366f64c61366bc581e1fe961a49cd7fe98e4b7c79e4cc7cc663efe947c6c4c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q376","familyId":"tr-g09-tde-qf-076","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, bir edebiyatçının otobiyografik konuşmasını dinlerken söz varlığı ile üslup arasındaki ilişkiye odaklanacaktır. Aşağıdakilerden hangisi bu dinleme için gözlenebilir ve sınanabilir bir amaçtır?","choices":["Kaydı dikkatlice dinlemek.","Konuşmacının hayatıyla ilgili her şeyi öğrenmek.","Duyulan bütün cümleleri eksiksiz biçimde yazmak.","Konuşmacının bir dönüm noktasını anlatırken öne çıkardığı iki ifadeyi belirleyip bu ifadelerin oluşturduğu tonu açıklamak."],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["“Dikkatlice dinlemek” bir niyet bildirir; hangi öğrenme ürününün elde edileceğini ve nasıl denetleneceğini göstermez.","“Hayatla ilgili her şeyi öğrenmek” kaydın kapsamını aşan, ölçülemeyecek kadar geniş bir hedeftir.","Bütün cümleleri yazmak bir amaç değil, üstelik görsel ve işitsel bütünlüğü bozabilecek bir kayıt tutma davranışıdır.","Bu seçenek doğrudur; aranacak söz varlığını, incelenecek anlatı bölümünü ve üretilecek üslup açıklamasını somutlaştırır."],"explanation":"İşlevsel bir dinleme amacı, öğrencinin kayıtta hangi kanıtı arayacağını ve sonunda ne üreteceğini belirtir. Doğru seçenek hem belirli bir yaşam kesitine hem iki ifadeye hem de bu ifadelerin tona katkısını açıklama görevine yer verdiği için gözlenebilir ve sınanabilirdir.","difficultyReason":"Temel düzeyde amaç ile genel niyet ya da not alma davranışı arasındaki ayrımı kurmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0376","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"96942e7d082a0701d7d91bfb1bc21604aa660575b75ef4085ff038f91b65f8b5","reviewDecisionSha256":"aab550fd9a8bb99af6b6455948e7ce6f1a93461289c962e950ffa65aff494c62","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:96942e7d082a0701d7d91bfb1bc21604aa660575b75ef4085ff038f91b65f8b5","reviewedHash":"sha256:96942e7d082a0701d7d91bfb1bc21604aa660575b75ef4085ff038f91b65f8b5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:aab550fd9a8bb99af6b6455948e7ce6f1a93461289c962e950ffa65aff494c62; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q376","contentProjectionSha256":"96942e7d082a0701d7d91bfb1bc21604aa660575b75ef4085ff038f91b65f8b5","reviewDecisionSha256":"aab550fd9a8bb99af6b6455948e7ce6f1a93461289c962e950ffa65aff494c62","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q377","familyId":"tr-g09-tde-qf-076","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":2,"question":"Bir otobiyografi kaydının başlığı “Sözcüklerin Peşinde”dir. Açılış karesinde konuşmacının önünde tarihleri farklı üç defter görülmektedir. Kayıt başlamadan önce kurulabilecek en uygun tahmin hangisidir?","choices":["Konuşmacı, farklı dönemlerde tuttuğu defterlerden hareketle dile ilgisinin nasıl geliştiğini anlatabilir; bu tahmin kayıt içindeki söz ve görüntülerle sınanmalıdır.","Defterlerin üçü de konuşmacının yayımlanmış eserlerinin ilk nüshalarıdır.","Kayıt kesinlikle baştan sona kronolojik bir yaşam öyküsü sunacaktır.","Başlık, yalnızca sözcüklerin sözlük anlamlarının açıklanacağı bir ders yapılacağını gösterir."],"correct":0,"correctAnswer":0,"correctOption":"A","distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; başlık ve defter görselinden olasılıklı bir görüş üretir, ayrıca görüşün kayıt kanıtıyla sınanacağını açıkça belirtir.","Defterlerin yayımlanmış eser taslağı olduğu görüntüden çıkarılamaz; seçenek tahmini kesin ve kaynaksız bilgiye dönüştürür.","Farklı tarihli defterler zaman ilişkisi düşündürebilir ancak kaydın kesinlikle kronolojik ilerleyeceğini kanıtlamaz.","Başlıktaki “peşinde” sözü kişisel bir arayışı da çağrıştırabilir; yalnız sözlük dersi sonucu gereksiz biçimde daraltır."],"explanation":"Tahmin, görülen ve duyulan başlangıç ipuçlarından üretilen geçici bir görüştür. Doğru seçenek hem başlık ile defterleri ilişkilendirir hem de “anlatabilir” diyerek kesinlik iddiasından kaçınır; tahminin ilerleyen kayıtla doğrulanması veya düzeltilmesi gerektiğini de korur.","difficultyReason":"Öğrencinin görsel ve başlık ipucunu kullanırken tahmini kesin bilgiye dönüştürmemesi beklenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0377","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9d6c4a1e63a0c45f31f3f7b7fcd7f4edcb9c7a564bd3c0e0e42d784fb2186f2a","reviewDecisionSha256":"1f22aaea83f5a07af37f646ea339850b9a6e4cbb14c9cfbe3ddfe594c26833f1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9d6c4a1e63a0c45f31f3f7b7fcd7f4edcb9c7a564bd3c0e0e42d784fb2186f2a","reviewedHash":"sha256:9d6c4a1e63a0c45f31f3f7b7fcd7f4edcb9c7a564bd3c0e0e42d784fb2186f2a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1f22aaea83f5a07af37f646ea339850b9a6e4cbb14c9cfbe3ddfe594c26833f1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q377","contentProjectionSha256":"9d6c4a1e63a0c45f31f3f7b7fcd7f4edcb9c7a564bd3c0e0e42d784fb2186f2a","reviewDecisionSha256":"1f22aaea83f5a07af37f646ea339850b9a6e4cbb14c9cfbe3ddfe594c26833f1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q378","familyId":"tr-g09-tde-qf-076","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":3,"question":"Öğrencinin amacı, konuşmacının yazma alışkanlığındaki değişimi izlemektir. Aşağıdaki not alma düzenlerinden hangisi bu amaca en uygundur?","choices":["Kaydın her cümlesini kelimesi kelimesine yazma","Önceki alışkanlık | değişimi başlatan olay | yeni davranış başlıklarında kısa kanıtlar toplama","Bilinmeyen bütün sözcükleri alfabetik sıraya koyma","Kayıtta geçen kişi ve yer adlarını ayrı listelerde toplama"],"correct":1,"correctAnswer":1,"correctOption":"B","distractorWhy":["Tam döküm çıkarmak değişim çizgisini seçip ilişkilendirmeyi zorlaştırır ve öğrencinin görsel-işitsel bütünlüğü kaçırmasına yol açabilir.","Bu seçenek doğrudur; alışkanlığın başlangıç hâlini, dönüm noktasını ve sonucunu aynı düzen içinde kanıtlarıyla görünür kılar.","Sözcük listesi söz varlığı çalışmasına yarayabilir fakat yazma alışkanlığındaki dönüşümün neden-sonuç yapısını göstermez.","Kişi ve yer adları bağlamı destekleyebilir ancak amaçta istenen davranış değişimini doğrudan izlemez."],"explanation":"Amaç bir değişim sürecini izlemek olduğundan not düzeni, “önce–dönüm noktası–sonra” ilişkisini kurmalıdır. Doğru seçenek üç sütun, kayıttaki ayrıntıları yalnız toplamayı değil değişimin nasıl gerçekleştiğini kanıtlamayı sağlar.","difficultyReason":"Orta düzeyde, verilen amaca uygun stratejiyi benzer görünen fakat başka amaçlara hizmet eden not düzenlerinden ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0378","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d39d815b255a3c0b09658150299ad9d616e5ee49166dab6816855ea17c63b65a","reviewDecisionSha256":"9dd3df1daf0f002d1d725604850862ac90f617d504de13838f29abd075c33a9f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d39d815b255a3c0b09658150299ad9d616e5ee49166dab6816855ea17c63b65a","reviewedHash":"sha256:d39d815b255a3c0b09658150299ad9d616e5ee49166dab6816855ea17c63b65a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9dd3df1daf0f002d1d725604850862ac90f617d504de13838f29abd075c33a9f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q378","contentProjectionSha256":"d39d815b255a3c0b09658150299ad9d616e5ee49166dab6816855ea17c63b65a","reviewDecisionSha256":"9dd3df1daf0f002d1d725604850862ac90f617d504de13838f29abd075c33a9f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q379","familyId":"tr-g09-tde-qf-076","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":4,"question":"Bir öğrenci, gözlem formuna tahminlerini kanıtla sınayıp sınamadığını gösterecek bir madde eklemek istiyor. Aşağıdakilerden hangisi en işlevsel ölçüttür?","choices":["Kayıt boyunca gözümü ekrandan ayırmadım.","Bilinmeyen her sözcükte kaydı durdurdum.","Başlangıç tahminimi en az iki söz veya görüntü kanıtıyla karşılaştırdım; desteklenmeyen kısmı düzelterek forma yazdım.","Formdaki bütün maddeleri “evet” olarak işaretledim."],"correct":2,"correctAnswer":2,"correctOption":"C","distractorWhy":["Ekrana sürekli bakmak gözlenebilir olsa da tahminin hangi kanıtla sınandığını ve sonucun nasıl değiştiğini göstermez.","Her bilinmeyen sözde durmak bir davranıştır fakat tahmin denetimini ölçmez; ayrıca kaydın bütünlüğünü bozabilir.","Bu seçenek doğrudur; tahmini, kanıt sayısını ve kanıta göre yapılan düzeltmeyi denetlenebilir biçimde aynı maddede toplar.","Bütün maddeleri “evet” işaretlemek kanıt üretmez; öz değerlendirmenin güvenilirliğini de ortadan kaldırır."],"explanation":"İşlevsel gözlem maddesi belirsiz bir öz yargı değil, yapılmış davranış ve bu davranışın kanıtını içerir. Doğru seçenek öğrenci hem başlangıç tahminini iki kanıtla karşılaştırmakta hem de desteklenmeyen bölümü nasıl düzelttiğini kaydetmektedir.","difficultyReason":"İleri düzeyde, yalnız gözlenebilir davranış içeren maddeler ile kanıt temelli süreç denetimi sağlayan ölçüt arasındaki farkı değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0379","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"01a188e5ccf5b398eee9d7d98623f3b6d54d56cb1e5546dbdbbf3b9465a07025","reviewDecisionSha256":"5174431afa11cdff39d3cfda00ac0635fb507d47c48a127e5c192264c05d08d4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:01a188e5ccf5b398eee9d7d98623f3b6d54d56cb1e5546dbdbbf3b9465a07025","reviewedHash":"sha256:01a188e5ccf5b398eee9d7d98623f3b6d54d56cb1e5546dbdbbf3b9465a07025","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5174431afa11cdff39d3cfda00ac0635fb507d47c48a127e5c192264c05d08d4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q379","contentProjectionSha256":"01a188e5ccf5b398eee9d7d98623f3b6d54d56cb1e5546dbdbbf3b9465a07025","reviewDecisionSha256":"5174431afa11cdff39d3cfda00ac0635fb507d47c48a127e5c192264c05d08d4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q380","familyId":"tr-g09-tde-qf-076","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":5,"question":"Bir öğrencinin amacı, anlatıcının söz seçiminin duygusal tonu nasıl değiştirdiğini belirlemektir. Öğrenci ilk dakikada bilmediği “çeper” sözünü duyunca kaydı durdurup sözlük açar; bu sırada ekranda eski ve yeni çalışma masasının karşılaştırıldığı önemli görüntüyü kaçırır. Süreci en iyi düzelten uygulama hangisidir?","choices":["Bilinmeyen sözü bütünüyle yok sayıp yalnız görüntüyü izlemek","Her bilinmeyen sözde kaydı başa alıp sözlük anlamını deftere geçirmek","Amacı değiştirip ekranda görülen bütün nesneleri sıralamak","Sözü kısa bir işaretle kaydedip anlamlı bölüm sonuna kadar izlemek; söz, ses tonu ve görüntü bağlamından geçici anlam çıkarıp gerekirse bölüm bitiminde sözlükle kontrol etmek"],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["Sözü yok saymak öğrencinin söz seçimi ve ton arasındaki asıl amacını karşılıksız bırakır.","Her bilinmeyen sözde yeniden başlatmak aynı yönetim hatasını büyütür ve görsel-işitsel bütünlüğün sürekli kopmasına neden olur.","Nesne listesine yönelmek, kaydın sunduğu kanıta göre stratejiyi uyarlamak değil özgün amacı terk etmektir.","Bu seçenek doğrudur; bütünlüğü korur, bağlamdan tahmin üretir, görsel ve işitsel kanalları birlikte kullanır ve sonradan doğrulamaya imkân verir."],"explanation":"Seçilen strateji amaçla ilişkiyi sürdürmeli, ancak kaydı parçalayarak temel kanıtların kaçırılmasına yol açmamalıdır. Doğru seçenek bilinmeyen sözü işaretleyip kayıt akışını korur; ardından sözün çevresindeki cümle, ses tonu ve masa görüntülerinden geçici anlam çıkarır ve sözlük kontrolünü uygun zamana erteler.","difficultyReason":"En üst düzeyde amaç, strateji, bağlamdan anlam çıkarma, görsel-işitsel bütünlük ve bilinçli strateji uyarlamasını aynı olay üzerinde birlikte değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0380","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"eeb23209a589ca2c17c1057f89ad8401df571d045c885b930a202d45167b8920","reviewDecisionSha256":"b4ccd138bc1798c09cf273f4c789e697ef15d1d9c4920d28fcb90557cb2cc1f4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:eeb23209a589ca2c17c1057f89ad8401df571d045c885b930a202d45167b8920","reviewedHash":"sha256:eeb23209a589ca2c17c1057f89ad8401df571d045c885b930a202d45167b8920","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b4ccd138bc1798c09cf273f4c789e697ef15d1d9c4920d28fcb90557cb2cc1f4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q380","contentProjectionSha256":"eeb23209a589ca2c17c1057f89ad8401df571d045c885b930a202d45167b8920","reviewDecisionSha256":"b4ccd138bc1798c09cf273f4c789e697ef15d1d9c4920d28fcb90557cb2cc1f4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q381","familyId":"tr-g09-tde-qf-077","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, konuşmacının ses tonuyla ekranda gösterilen eski mektuplar arasındaki ilişkiyi izleyecektir. Aşağıdaki hazırlıklardan hangisi bu amaca en uygundur?","choices":["Bildirimleri kapatıp ekranı görünür tutmak ve not kâğıdında “söz–ses tonu–görsel” sütunları hazırlamak","Görüntüyü kapatıp yalnız konuşmanın tam dökümünü çıkarmak","Kayıt sürerken arkadaş grubuna anlık yorumlar göndermek","Her cümleden sonra otomatik olarak geriye saracak bir oynatma düzeni kurmak"],"correct":0,"correctAnswer":0,"correctOption":"A","distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; dikkat dağıtıcıları azaltır, görsel kanalı açık tutar ve amaca uygun üçlü ilişkiyi not düzenine taşır.","Görüntüyü kapatmak, eski mektupların ses tonuyla kurduğu ilişkiyi değerlendirmeyi imkânsız hâle getirir.","Anlık mesajlaşma dikkati böler ve dinleme/izleme kurallarına uygun bir ortam oluşturmaz.","Her cümlede zorunlu geri sarma kaydın bütünlüğünü bozar; yalnız anlamlı bölüm sonlarında durmak daha işlevseldir."],"explanation":"Öğrencinin amacı söz, ses tonu ve görüntü ilişkisini izlemektir. Doğru seçenek hem fiziksel/dijital ortamı uygun hâle getirir hem de üç kanıt türünü birlikte kaydetmeye yarayan bir düzen kurar.","difficultyReason":"Temel düzeyde, belirli bir dinleme/izleme amacına uygun ortam ve not hazırlığını tanımayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0381","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"880d444d70336cee63ef57afde4d5cf986b7d896b0de40cda19775615c4b159b","reviewDecisionSha256":"37e69e7fc3ff446177ac994c65bd4270a6ae33ff698fd0cd8f9675f8b449f204","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:880d444d70336cee63ef57afde4d5cf986b7d896b0de40cda19775615c4b159b","reviewedHash":"sha256:880d444d70336cee63ef57afde4d5cf986b7d896b0de40cda19775615c4b159b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:37e69e7fc3ff446177ac994c65bd4270a6ae33ff698fd0cd8f9675f8b449f204; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q381","contentProjectionSha256":"880d444d70336cee63ef57afde4d5cf986b7d896b0de40cda19775615c4b159b","reviewDecisionSha256":"37e69e7fc3ff446177ac994c65bd4270a6ae33ff698fd0cd8f9675f8b449f204","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q382","familyId":"tr-g09-tde-qf-077","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":2,"question":"Bir otobiyografi kaydı başlamadan önce şu işlemler yapılacaktır: I. Amaç belirleme, II. Başlık ve görselden geçici tahmin kurma, III. Amaca uygun yöntem ve strateji seçme, IV. Gözlem formunun ölçütlerini hazırlama. Süreci en işlevsel biçimde kuran sıra hangisidir?","choices":["II – I – IV – III","I – II – III – IV","III – IV – II – I","IV – III – I – II"],"correct":1,"correctAnswer":1,"correctOption":"B","distractorWhy":["Tahmin amacı desteklemelidir; amaç belirlenmeden yapılan tahmin, hangi ayrıntının izleneceğini yönlendiremez.","Bu seçenek doğrudur; amaç yönü belirler, tahmin ön hazırlık sağlar, strateji uygulamayı düzenler ve gözlem ölçütü süreci denetlenebilir kılar.","Strateji ve formu amaçtan önce kurmak, araçları hedefe bağlamadan seçmek anlamına gelir.","Ölçütlerden başlayıp amacı sona bırakmak, gözlem formunu neyin izleneceği belli olmayan bir kontrol listesine dönüştürür."],"explanation":"Yönetilen bir dinleme/izleme sürecinde önce öğrenme amacı netleştirilir. Başlık ve görsel ipuçlarıyla geçici tahmin kurulur; ardından amaca hizmet eden strateji belirlenir ve bu işlemlerin uygulanıp uygulanmadığını gösterecek gözlem ölçütleri hazırlanır. Bu nedenle doğru sıra I–II–III–IV’tür.","difficultyReason":"Orta düzeyde, süreç bileşenlerini yalnız tanımak değil aralarındaki işlevsel öncelik ilişkisine göre sıralamak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0382","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f57e6d9e3dcd8659817dbbe29f02c0a5170f56aa3bbea1ded80df12c09f6be67","reviewDecisionSha256":"24ef37ab7a81275493847fafcf493499c5da0280e5bc7add6cc035f11332083f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f57e6d9e3dcd8659817dbbe29f02c0a5170f56aa3bbea1ded80df12c09f6be67","reviewedHash":"sha256:f57e6d9e3dcd8659817dbbe29f02c0a5170f56aa3bbea1ded80df12c09f6be67","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:24ef37ab7a81275493847fafcf493499c5da0280e5bc7add6cc035f11332083f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q382","contentProjectionSha256":"f57e6d9e3dcd8659817dbbe29f02c0a5170f56aa3bbea1ded80df12c09f6be67","reviewDecisionSha256":"24ef37ab7a81275493847fafcf493499c5da0280e5bc7add6cc035f11332083f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q383","familyId":"tr-g09-tde-qf-077","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":3,"question":"Bir kayıtta konuşmacı, çocukluğunda duyduğu bir deyişin bugünkü yazma üslubuna etkisini anlatacaktır. Öğrencinin kullanacağı çalışma kâğıdı aşağıdaki başlıklardan hangisini içermelidir?","choices":["Tarih | şehir | kayıtta geçen kişi sayısı","Bilinmeyen sözcük | sözlükteki ilk anlamı","Yaşam olayı ve duyulan ifade | bugünkü anlatım tercihi | ilişkiyi gösteren kayıt kanıtı","Beğendiğim bölüm | beğenmediğim bölüm"],"correct":2,"correctAnswer":2,"correctOption":"C","distractorWhy":["Tarih, şehir ve kişi sayısı bağlam bilgisi olabilir fakat deyiş ile bugünkü üslup arasındaki etkiyi kurmaz.","Tek bir sözlük anlamı, ifadenin otobiyografik bağlamdaki işlevini ve üsluba yansımasını göstermeye yetmez.","Bu seçenek doğrudur; geçmiş yaşantıyı, bugünkü anlatım seçimini ve ikisi arasındaki bağı kanıtla aynı satırda ilişkilendirir.","Beğeni sütunları kişisel tepkiyi toplar fakat neden-sonuç ilişkisini ve metin kanıtını görünür kılmaz."],"explanation":"Görev, bir çocukluk deneyiminin bugünkü üslup üzerindeki etkisini izlemektir. Doğru seçenek çalışma kâğıdı, geçmişteki olay ve sözü bugünkü anlatım tercihiyle eşleştirir; üçüncü sütun ise bu ilişkinin kayıttaki kanıtını zorunlu kılar.","difficultyReason":"Uygulama düzeyinde, tema içindeki yeni bir bağlama uygun not şablonunu amaç ve kanıt ilişkisine göre seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0383","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"78f3f8493854670a59f4652b739e99ce5a22d24c21d886bfd90c728835ac4c99","reviewDecisionSha256":"e4b0da4d7a0697ed1b6bbba2ebe8b26d6b257fe3c3a4385cb80279f8b2e3d150","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:78f3f8493854670a59f4652b739e99ce5a22d24c21d886bfd90c728835ac4c99","reviewedHash":"sha256:78f3f8493854670a59f4652b739e99ce5a22d24c21d886bfd90c728835ac4c99","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e4b0da4d7a0697ed1b6bbba2ebe8b26d6b257fe3c3a4385cb80279f8b2e3d150; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q383","contentProjectionSha256":"78f3f8493854670a59f4652b739e99ce5a22d24c21d886bfd90c728835ac4c99","reviewDecisionSha256":"e4b0da4d7a0697ed1b6bbba2ebe8b26d6b257fe3c3a4385cb80279f8b2e3d150","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q384","familyId":"tr-g09-tde-qf-077","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":4,"question":"Öğrenci, kaydın kronolojik ilerleyeceğini varsayarak bir zaman çizelgesi açar. Kayıt ise “dostluk”, “okuma” ve “yazma” temaları arasında gidip gelmektedir. Öğrenci ilk anlamlı bölümün sonunda zaman çizelgesinin ilişkileri göstermediğini gözlem formuna yazar ve tematik kümeler kullanmaya başlar. Bu davranış nasıl değerlendirilmelidir?","choices":["Seçilen strateji hiçbir koşulda değiştirilemeyeceği için dinleme kuralı ihlal edilmiştir.","Başlangıç tahmini doğrulandığı için zaman çizelgesine aynen devam edilmelidir.","Öğrenci amacını bırakarak yalnız kaydın biçimine odaklanmıştır.","Strateji, kaydın düzenine ilişkin kanıta dayanarak gerekçeli biçimde değiştirilmiş; süreç bilinçli olarak yeniden yönetilmiştir."],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["Strateji amaç değildir; işe yaramadığı kanıtlandığında gerekçesi kaydedilerek değiştirilmesi yönetim becerisidir.","Kayıdın temalar arasında ilerlemesi kronolojik tahmini desteklemez; aksine tahminin düzeltilmesini gerektirir.","Tematik kümeler kullanmak amacı terk etmek değil, kaydın gerçek düzenine uygun bir araç seçmektir.","Bu seçenek doğrudur; öğrenci sorunu kanıtla fark etmiş, değişiklik nedenini forma yazmış ve daha uygun bir stratejiye geçmiştir."],"explanation":"Dinleme/izleme sürecini yönetmek, ilk seçilen stratejiye körü körüne bağlı kalmak değildir. Öğrenci zaman çizelgesinin kaydın tematik yapısını göstermediğini somut biçimde fark etmiş, gerekçesini kaydetmiş ve tematik kümelere geçmiştir; bu, bilinçli strateji uyarlamasıdır.","difficultyReason":"İleri düzeyde, strateji değişikliğini amaçtan sapma ile kanıta dayalı öz düzenleme arasından ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0384","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"05c5f06b41b76c41c4b7f1246ed86b827526407dd67689ced141b98885b34246","reviewDecisionSha256":"f0e2da35f4e86a604cbe846190d49fab1acf40a1f898b0d9e60e2f113ac044b1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:05c5f06b41b76c41c4b7f1246ed86b827526407dd67689ced141b98885b34246","reviewedHash":"sha256:05c5f06b41b76c41c4b7f1246ed86b827526407dd67689ced141b98885b34246","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f0e2da35f4e86a604cbe846190d49fab1acf40a1f898b0d9e60e2f113ac044b1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q384","contentProjectionSha256":"05c5f06b41b76c41c4b7f1246ed86b827526407dd67689ced141b98885b34246","reviewDecisionSha256":"f0e2da35f4e86a604cbe846190d49fab1acf40a1f898b0d9e60e2f113ac044b1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q385","familyId":"tr-g09-tde-qf-077","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n039","noteKey":"tr.g09.tde.n039","objective":"TDE1.1","objectiveId":"TDE1.1","objectives":["TDE1.1"],"objectiveCode":"TDE1.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinlemeyi/izlemeyi yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.1","processComponentCodes":["TDE1.1.1","TDE1.1.2"],"level":5,"question":"Dört öğrencinin aynı otobiyografi kaydı için tuttuğu süreç günlüğü aşağıdadır. Hangisi dinlemeyi/izlemeyi en tutarlı biçimde yönetmiştir?","choices":["Amacımı “yaşam dönüm noktasını anlatan sözleri ve tonu belirlemek” diye yazdım. Açılış görselinden iki geçici tahmin kurdum. İlk izleyişte bütünlüğü korudum, ikinci izleyişte olay–söz–ton çizelgesi kullandım ve tahminlerimi kanıtla düzelttim.","Amacımı “metni anlamak” diye yazdım. Duyduğum her bilinmeyen sözde durup internetten aradım; görüntüleri daha sonra izlemedim.","Başlığa bakmadan kaydı açtım. Sonunda sevdiğim cümleleri yazdım ve gözlem formunu belleğimden doldurdum.","Açılışta eski bir daktilo görünce konuşmacının 1950’lerde doğduğuna karar verdim; kayıt boyunca bu sonucu değiştirmedim."],"correct":0,"correctAnswer":0,"correctOption":"A","distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; amaç, geçici tahmin, bütünlüğü koruyan yöntem, amaca uygun strateji ve kanıta dayalı düzeltme birbiriyle tutarlıdır.","Amaç belirsizdir; her sözcükte durmak bütünlüğü bozar ve görüntüyü dışlamak dinleme/izleme kanallarını birlikte kullanmaz.","Ön hazırlık yapılmamış, form süreç içinde kanıt toplamadan sonradan doldurulmuş ve yalnız beğeni notları tutulmuştur.","Tek bir nesneden kesin doğum dönemi çıkarılmış ve yeni kanıta rağmen tahmin değiştirilmeyerek doğrulama yanlılığı gösterilmiştir."],"explanation":"Doğru seçenek günlükte bütün kararlar aynı amaca hizmet eder: sınanabilir amaç belirlenmiş, tahminler geçici tutulmuş, ilk izleyişte bütünlük korunmuş, ikinci izleyişte seçici not alınmış ve tahminler kanıta göre düzeltilmiştir. Diğer günlüklerde belirsiz amaç, kanal kaybı, sonradan ezbere form doldurma veya kanıtsız kesinleştirme vardır.","difficultyReason":"En üst düzeyde birden çok süreç göstergesini birlikte tartmayı ve bütün planın iç tutarlılığını seçenekler arasında karşılaştırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0385","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fa501ecff7f6eeb055d35fa6e9d3eccce89ff1e3247654105fe296694835ca29","reviewDecisionSha256":"9109a17309527ed1fec8dbb1dbfef0f2433041c4c5d220f12a19c5d4486ed5cb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fa501ecff7f6eeb055d35fa6e9d3eccce89ff1e3247654105fe296694835ca29","reviewedHash":"sha256:fa501ecff7f6eeb055d35fa6e9d3eccce89ff1e3247654105fe296694835ca29","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9109a17309527ed1fec8dbb1dbfef0f2433041c4c5d220f12a19c5d4486ed5cb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q385","contentProjectionSha256":"fa501ecff7f6eeb055d35fa6e9d3eccce89ff1e3247654105fe296694835ca29","reviewDecisionSha256":"9109a17309527ed1fec8dbb1dbfef0f2433041c4c5d220f12a19c5d4486ed5cb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q386","familyId":"tr-g09-tde-qf-078","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":1,"question":"Konuşmacı, “Topluluk önünde konuşmadan önce sözcükleri tartar, her birinin dinleyicide bırakacağı izi düşünürdüm.” diyor. Bu cümlede “sözcükleri tartmak” sözü bağlama göre hangi anlamdadır?","choices":["Sözcüklerin fiziksel ağırlığını ölçmek","Sözcükleri özenle seçip oluşturacakları etkiyi düşünmek","Yalnız hece sayılarını karşılaştırmak","Sesini duyulmayacak kadar azaltmak"],"correct":1,"correctAnswer":1,"correctOption":"B","distractorWhy":["Sözcüklerin fiziksel ağırlığı olmaz; cümledeki “dinleyicide bırakacağı iz” ifadesi mecazlı bir seçim sürecine işaret eder.","Bu seçenek doğrudur; çevredeki “her birinin bırakacağı izi düşünmek” sözü, tartmanın dikkatli seçme ve değerlendirme anlamında kullanıldığını gösterir.","Hece sayısı cümlede anılmamıştır ve dinleyicideki etkiyi tek başına açıklamaz.","Ses yüksekliğiyle ilgili bir ipucu yoktur; odak, hangi sözcüğün seçileceği ve etkisidir."],"explanation":"Bağlamda “tartmak”, sözcükleri teraziyle ölçmek değil her birini söylemeden önce anlam ve etki bakımından değerlendirmektir. “Dinleyicide bırakacağı izi düşünmek” ifadesi bu anlamı doğrudan destekler.","difficultyReason":"Temel düzeyde, mecazlı bir sözün anlamını yakın bağlamdaki açık ipucuyla eşleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0386","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"df45008765f6accadb6542ee3c25354c5cc8d0b93d8b3a31aeda6b0e8095a38a","reviewDecisionSha256":"9d53b76d8e7f5bfd408aff7d68447fee172e9c7d6a54376ce3058f2dc978e647","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:df45008765f6accadb6542ee3c25354c5cc8d0b93d8b3a31aeda6b0e8095a38a","reviewedHash":"sha256:df45008765f6accadb6542ee3c25354c5cc8d0b93d8b3a31aeda6b0e8095a38a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:9d53b76d8e7f5bfd408aff7d68447fee172e9c7d6a54376ce3058f2dc978e647; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q386","contentProjectionSha256":"df45008765f6accadb6542ee3c25354c5cc8d0b93d8b3a31aeda6b0e8095a38a","reviewDecisionSha256":"9d53b76d8e7f5bfd408aff7d68447fee172e9c7d6a54376ce3058f2dc978e647","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q387","familyId":"tr-g09-tde-qf-078","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":2,"question":"“İlk denememi okul dergisinin kutusuna bırakamadım. Kâğıdı çantamda bir hafta taşıdım; cuma günü öğretmenime verdim.” sözlerinden hareketle aşağıdakilerden hangisi açık bilgi değil, çıkarımdır?","choices":["Kâğıt bir hafta çantada taşınmıştır.","Deneme cuma günü öğretmene verilmiştir.","Anlatıcı, yazısını paylaşma konusunda başlangıçta çekingen davranmıştır.","Okul dergisi için yazı bırakılan bir kutu vardır."],"correct":2,"correctAnswer":2,"correctOption":"C","distractorWhy":["Bu bilgi “bir hafta taşıdım” sözüyle kayıtta doğrudan verilmiştir; çıkarım değildir.","Cuma günü öğretmene verme eylemi metinde açıkça söylenmektedir.","Bu seçenek doğrudur; “bırakamadım” ve bir hafta bekletme davranışları ilişkilendirilerek çekingenlik sonucuna ulaşılır.","Dergi kutusunun varlığı ilk cümlede doğrudan belirtilmiştir."],"explanation":"Açık bilgi, kayıtta doğrudan söylenen unsurdur. Çekingenlik sözcüğü metinde geçmez; öğrenci, yazıyı kutuya bırakamama ve bir hafta çantada taşıma davranışlarını birleştirerek bu sonuca ulaşır. Bu nedenle Doğru seçenek çıkarımdır.","difficultyReason":"Orta düzeyde, aynı kısa parçada doğrudan verilen ayrıntıları bunlardan türetilen psikolojik yorumdan ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0387","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"95035f2a30174755d337306aa75a32fa163f337838d98f7ad3a37ab6ab09c4c2","reviewDecisionSha256":"6532a70b05dcdf3ac452e6e8b4cf3e6ee7452fc252aafbf19538566358e56bd2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:95035f2a30174755d337306aa75a32fa163f337838d98f7ad3a37ab6ab09c4c2","reviewedHash":"sha256:95035f2a30174755d337306aa75a32fa163f337838d98f7ad3a37ab6ab09c4c2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6532a70b05dcdf3ac452e6e8b4cf3e6ee7452fc252aafbf19538566358e56bd2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q387","contentProjectionSha256":"95035f2a30174755d337306aa75a32fa163f337838d98f7ad3a37ab6ab09c4c2","reviewDecisionSha256":"6532a70b05dcdf3ac452e6e8b4cf3e6ee7452fc252aafbf19538566358e56bd2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q388","familyId":"tr-g09-tde-qf-078","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":3,"question":"“Yayınevinden dönen ilk dosyamı uzun süre açmadım. Sonra kenar notlarını tek tek okuyunca reddedilen sayfaların da bana yol gösterebildiğini fark ettim. Bir sonraki metnimi bu notlara göre yeniden kurdum.” parçasının ana düşüncesi aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["İlk dosyanın kaç sayfadan oluştuğu","Yayınevlerinin verdiği bütün kararların değişmez biçimde doğru olduğu","Bir metnin ilk hâlinin hiçbir zaman değiştirilmemesi gerektiği","Eleştirel geri bildirimin, kişi onu değerlendirirse gelişime dönüştürülebileceği"],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["Sayfa sayısı parçada verilmez ve anlatılan değişimin temel yargısını oluşturmaz.","Parça yayınevinin bütün kararlarını genellemez; anlatıcının kenar notlarından yararlanmasını anlatır.","Anlatıcı metnini notlara göre yeniden kurduğu için bu seçenek parçadaki eylemle açıkça çelişir.","Bu seçenek doğrudur; reddedilme sonrası kenar notlarının okunması ve yeni metnin bunlara göre kurulması gelişim düşüncesinde birleşir."],"explanation":"Parçadaki ayrıntılar “dosyanın dönmesi–notların okunması–metnin yeniden kurulması” zincirini oluşturur. Bu zincirin birleştirici yargısı, geri bildirimin edilgen biçimde alınmadığında gelişmeye kaynak olabileceğidir.","difficultyReason":"Uygulama düzeyinde, olay ayrıntılarını ve aşırı genellemeleri eleyip neden-sonuç zincirini bir ana düşüncede birleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0388","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"87df40e53285bcfbe39afd1d2c5436295dbf8d7052fcc76726dade43fc54b88e","reviewDecisionSha256":"1dc21273a152d036001f5fc0b8208e0869168989d78c148da3f7b472c930ed80","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:87df40e53285bcfbe39afd1d2c5436295dbf8d7052fcc76726dade43fc54b88e","reviewedHash":"sha256:87df40e53285bcfbe39afd1d2c5436295dbf8d7052fcc76726dade43fc54b88e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1dc21273a152d036001f5fc0b8208e0869168989d78c148da3f7b472c930ed80; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q388","contentProjectionSha256":"87df40e53285bcfbe39afd1d2c5436295dbf8d7052fcc76726dade43fc54b88e","reviewDecisionSha256":"1dc21273a152d036001f5fc0b8208e0869168989d78c148da3f7b472c930ed80","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q389","familyId":"tr-g09-tde-qf-078","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":4,"question":"I. “Çocukluğumda evimizin tek radyosu akşamları masanın ortasına konurdu. Ses yükselince odanın duvarları uzak şehirlere açılır sanırdım.” II. “Radyo, elektromanyetik dalgalar aracılığıyla iletilen ses sinyallerini alıcıda sese dönüştüren bir iletişim aracıdır.” Bu iki metnin ortak bir ölçütle yapılmış doğru karşılaştırması hangisidir?","choices":["İki metin de radyoyu konu edinir; I. metin kişisel yaşantı ve benzetmeyle, II. metin genelleyici teknik açıklamayla sunar.","I. metin nesnel ve teknik, II. metin otobiyografik ve duygusal bir anlatımdır.","I. metin yalnız konu bakımından, II. metin yalnız yazım kuralları bakımından incelenmiştir.","İki metnin anlatıcısı, amacı ve söz varlığı bütünüyle aynıdır."],"correct":0,"correctAnswer":0,"correctOption":"A","distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; her iki metni de konu ve sunuş biçimi bakımından aynı ölçütlerle değerlendirir, kişisel-benzetmeli anlatımla teknik açıklamayı ayırır.","Nitelikler ters çevrilmiştir; birinci kişi ve “duvarların açılması” I. metnin kişisel/benzetmeli olduğunu gösterir.","Karşılaştırma için iki metne aynı ölçütün uygulanması gerekir; seçenek farklı ölçütler kullanarak gerçek bir karşılaştırma kurmaz.","Metinler yalnız konu bakımından ortaktır; anlatıcı konumu, amaç ve söz varlığı belirgin biçimde farklıdır."],"explanation":"Geçerli karşılaştırma, iki metni aynı boyutlarda ele alır. Her ikisinin konusu radyodur; ancak I. metin bir çocukluk anısını birinci kişi ve benzetmeyle aktarırken II. metin radyonun işleyişini genel ve teknik bir dille açıklar.","difficultyReason":"İleri düzeyde, iki farklı metne ortak ölçüt uygulamayı ve konu ortaklığı ile anlatım/üslup ayrılığını birlikte göstermeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0389","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"01598f8aa4b082678dd786322e22cb1989060817ea02411fcdcaf3da65935c0e","reviewDecisionSha256":"f89bb1939c788f74fa87648d690c262b9dda77f2cb550ba125ae0693b11404a0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:01598f8aa4b082678dd786322e22cb1989060817ea02411fcdcaf3da65935c0e","reviewedHash":"sha256:01598f8aa4b082678dd786322e22cb1989060817ea02411fcdcaf3da65935c0e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f89bb1939c788f74fa87648d690c262b9dda77f2cb550ba125ae0693b11404a0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q389","contentProjectionSha256":"01598f8aa4b082678dd786322e22cb1989060817ea02411fcdcaf3da65935c0e","reviewDecisionSha256":"f89bb1939c788f74fa87648d690c262b9dda77f2cb550ba125ae0693b11404a0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q390","familyId":"tr-g09-tde-qf-078","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":5,"question":"“Takvim yaprakları aceleyle dönerken ben aynı cümlede oyalanıyordum. Sonra ‘yeniden’ sözcüğü çalışma masamın en sabırlı konuğu oldu.” parçasındaki söz varlığını işlevi ve üsluba katkısı bakımından doğru sınıflandıran seçenek hangisidir?","choices":["“Takvim yaprakları” mekânı, “oyalanmak” gerçek bir yolculuğu, “konuk” ise kayda gelen bir kişiyi bildirir.","“Takvim yaprakları” zamanın hızla geçişini çağrıştırır; “aynı cümlede oyalanmak” yazma sürecindeki tıkanmayı gösterir; “sabırlı konuk” kişileştirmesi yeniden yazma kararlılığına kişisel bir ton kazandırır.","Üç ifade de yalnız nesnel bilgi verir ve anlatıcının üslubuna herhangi bir katkı sağlamaz.","“Yeniden” yalnız tarih bildiren bir sözcüktür; parçadaki diğer ifadelerle anlam ilişkisi kurmaz."],"correct":1,"correctAnswer":1,"correctOption":"B","distractorWhy":["İfadeler bağlamda gerçek mekân, yolculuk ve kişi bildirmez; yazma sürecini mecazlı biçimde görünür kılar.","Bu seçenek doğrudur; her ifadeyi bağlamdaki işleviyle sınıflandırır ve kişileştirmenin anlatıcının kararlı, öznel üslubuna katkısını açıklar.","“Aceleyle dönen yapraklar” ve “sabırlı konuk” açıkça çağrışım ve kişileştirme içerdiği için yalnız nesnel bilgi sayılmaz.","“Yeniden” bir tarih değil tekrar eylemini bildirir ve “sabırlı konuk” imgesiyle yazma alışkanlığının merkezine yerleşir."],"explanation":"Parçada takvim, zamanın ilerlemesini; aynı cümlede oyalanmak, yazarken takılmayı; “yeniden” sözcüğünün konuk gibi sunulması ise ısrarlı yeniden yazma tutumunu gösterir. Doğru seçenek hem bu işlevleri ayırır hem söz varlığının kişisel ve imgesel üslubu nasıl kurduğunu açıklar.","difficultyReason":"En üst düzeyde birden çok mecazlı ifadeyi ayrı işlevlere göre sınıflandırıp bunların ortak üslup etkisini gerekçelendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0390","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"dafdbf31e16a0cac8e1e5eba6ca0613f88df8b487b5946d8b084709a841b044e","reviewDecisionSha256":"c001ddc8593ea0c41823b64034eab6ff44e4feeee0f404774cfc7a2a73f5d83c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:dafdbf31e16a0cac8e1e5eba6ca0613f88df8b487b5946d8b084709a841b044e","reviewedHash":"sha256:dafdbf31e16a0cac8e1e5eba6ca0613f88df8b487b5946d8b084709a841b044e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c001ddc8593ea0c41823b64034eab6ff44e4feeee0f404774cfc7a2a73f5d83c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q390","contentProjectionSha256":"dafdbf31e16a0cac8e1e5eba6ca0613f88df8b487b5946d8b084709a841b044e","reviewDecisionSha256":"c001ddc8593ea0c41823b64034eab6ff44e4feeee0f404774cfc7a2a73f5d83c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q391","familyId":"tr-g09-tde-qf-079","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":1,"question":"“Ustam ilk metnimi okudu ve ‘Bu cümlelerin nefes alacak yere ihtiyacı var.’ dedi. Ertesi gün uzun cümleleri böldüm, gereksiz tekrarları çıkardım.” parçasında “cümlelerin nefes alacak yere ihtiyacı olması” neyi anlatır?","choices":["Kâğıdın kenar boşluklarının genişletilmesini","Metnin yalnız yüksek sesle okunmasını","Anlatım yoğunluğunun azaltılıp cümlelerin daha açık ve okunabilir hâle getirilmesini","Her cümleye daha fazla sıfat ve benzetme eklenmesini"],"correct":2,"correctAnswer":2,"correctOption":"C","distractorWhy":["Ardından yapılan değişiklikler sayfa düzeni değil uzun cümleleri bölme ve tekrarları çıkarma üzerinedir.","Yüksek sesle okuma parçada söylenmez; “nefes” sözü cümle yapısının rahatlatılmasıyla açıklanır.","Bu seçenek doğrudur; sonraki eylemler ifadenin daha duru, bölünmüş ve okunabilir bir anlatım isteğini taşıdığını gösterir.","Daha fazla sıfat eklemek yoğunluğu artırır; anlatıcının yaptığı sadeleştirme işlemleriyle ters düşer."],"explanation":"Bağlam, mecazlı ifadenin anlamını hemen sonraki eylemlerle açıklar: uzun cümleler bölünmüş ve gereksiz tekrarlar çıkarılmıştır. Bu nedenle söz, metnin sıkışık anlatımını azaltarak açıklık ve akıcılık kazandırmayı anlatır.","difficultyReason":"Temel transfer düzeyinde, mecazlı ifadeyi aynı kayıtta verilen sonuç davranışlarıyla doğrulamayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0391","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d8afefe3197fd90f1754f807ee40204256431def225b5ea11e8f231b2a87aec3","reviewDecisionSha256":"99f7088124b6ff6c6d12f1178b05a90c0dd314c65ec16ad7b195a064f3d745b5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d8afefe3197fd90f1754f807ee40204256431def225b5ea11e8f231b2a87aec3","reviewedHash":"sha256:d8afefe3197fd90f1754f807ee40204256431def225b5ea11e8f231b2a87aec3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:99f7088124b6ff6c6d12f1178b05a90c0dd314c65ec16ad7b195a064f3d745b5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q391","contentProjectionSha256":"d8afefe3197fd90f1754f807ee40204256431def225b5ea11e8f231b2a87aec3","reviewDecisionSha256":"99f7088124b6ff6c6d12f1178b05a90c0dd314c65ec16ad7b195a064f3d745b5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q392","familyId":"tr-g09-tde-qf-079","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":2,"question":"“Üniversitede arkadaşlarımın anlattığı küçük anıları telefonuma kaydediyordum. Sonra kayıtları yazıya geçirirken konuşmada çok kullandığım dolgu sözlerini fark ettim. Bu farkındalık, öykülerimde daha seçici ve kısa cümleler kurmama yardım etti.” parçasını ana çizgisini koruyarak özetleyen seçenek hangisidir?","choices":["Anlatıcı üniversitede yeni bir telefon edinmiştir.","Konuşmada kullanılan bütün dolgu sözleri edebî değer taşır.","Parçada telefon kayıtlarının teknik özellikleri açıklanmıştır.","Konuşma kayıtlarını yazıya aktarma süreci, anlatıcının kendi söz kullanımını fark edip yazı dilini daha seçici hâle getirmesini sağlamıştır."],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["Telefon edinme bilgisi parçada yoktur; telefon yalnız kayıt aracı olarak anılır ve ana değişimi açıklamaz.","Parça dolgu sözlerini övmez; anlatıcı bunları fark ederek yazısında daha seçici davranmıştır.","Herhangi bir teknik özellik verilmez; odak, kayıtları yazıya geçirmenin dil farkındalığına etkisidir.","Bu seçenek doğrudur; araç ayrıntısını gereksiz büyütmeden eylem, farkındalık ve yazı dilindeki sonucu tek çizgide birleştirir."],"explanation":"Özette korunması gereken ana çizgi “kayıt alma–yazıya geçirme–kendi söz kullanımını fark etme–daha seçici yazma”dır. Doğru seçenek bu dönüşümü kapsar; diğerleri ya tek bir ayrıntıya sapar ya da parçada bulunmayan yargılar üretir.","difficultyReason":"Orta düzeyde, olayların ana neden-sonuç çizgisini koruyup araç ve ayrıntıları özetin merkezinden çıkarmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0392","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8f476a8d20dd2e08a397fda0c0cb4339d2e3b8d0446469471433577a41631855","reviewDecisionSha256":"175683789a39a1608c2ae166433a59955473537a60fe2e2645eafc324017f51e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8f476a8d20dd2e08a397fda0c0cb4339d2e3b8d0446469471433577a41631855","reviewedHash":"sha256:8f476a8d20dd2e08a397fda0c0cb4339d2e3b8d0446469471433577a41631855","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:175683789a39a1608c2ae166433a59955473537a60fe2e2645eafc324017f51e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q392","contentProjectionSha256":"8f476a8d20dd2e08a397fda0c0cb4339d2e3b8d0446469471433577a41631855","reviewDecisionSha256":"175683789a39a1608c2ae166433a59955473537a60fe2e2645eafc324017f51e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q393","familyId":"tr-g09-tde-qf-079","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":3,"question":"“Sessiz Harfler” başlıklı bir kaydın açılışında eski matbaa harfleri görülünce öğrenci, kaydın yazı baskı tekniklerinin tarihini anlatacağını tahmin eder. Kayıt ilerledikçe konuşmacı, işitme kaybından sonra yazının kendini ifade etme yolu olduğunu ve harflerin dedesinin atölyesinden kaldığını açıklar. Tahmin ile son tespitlerin doğru karşılaştırması hangisidir?","choices":["İlk tahmin matbaa görüntüsüne dayandığı için anlaşılırdır; ancak kayıt teknik tarihten çok konuşmacının işitme kaybı sonrası yazıyla kurduğu ilişkiye odaklandığından tahmin kanıta göre yeniden düzenlenmelidir.","Eski harfler görüldüğü için kayıt yalnız baskı tekniklerinin tarihini anlatmış sayılır; sonraki sözler dikkate alınmaz.","Başlık ile açılış görüntüsü hiçbir tahmin üretmeye elverişli değildir.","İlk tahmin bütünüyle ilgisizdir; harf görüntüsünün kaydın kişisel anlatısıyla hiçbir bağı yoktur."],"correct":0,"correctAnswer":0,"correctOption":"A","distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; başlangıç ipucunun tahmini nasıl doğurduğunu kabul eder, yeni sözlü kanıtın odağı değiştirdiğini gösterir ve harflerin kişisel bağını korur.","Yeni kanıtı yok saymak tahmini kesin sonuca dönüştürür ve kayıt boyunca anlamı güncelleme ilkesine aykırıdır.","Başlık ve matbaa harfleri olasılıklı bir ön görüş için geçerli ipuçlarıdır; sorun tahmin kurmak değil onu sınamamaktır.","Harfler dedenin atölyesi ve yazıyla kurulan ilişki içinde işlevlidir; bu yüzden başlangıç ipucu bütünüyle ilgisiz değildir."],"explanation":"Başlangıç tahmini eldeki görselden mantıklı biçimde doğmuştur, fakat kayıt ilerledikçe odak baskı tekniği tarihinden kişisel bir ifade biçimine kayar. Doğru seçenek tahmini tamamen silmek yerine yeni kanıtla düzeltir ve eski harflerin otobiyografik işlevini de açıklar.","difficultyReason":"Uygulama düzeyinde ilk tahmini, sonradan gelen açık bilgiler ve tematik odakla karşılaştırarak kısmi doğrulama ile düzeltmeyi birlikte yürütmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0393","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9c04a09e198477f7540c598b0d657cb3ca897e80f6fb07e3aa2be437eb9d67e8","reviewDecisionSha256":"375e3305d3f13045315080d08c4cfb82715ce9b7f694c04f0330c38172085439","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9c04a09e198477f7540c598b0d657cb3ca897e80f6fb07e3aa2be437eb9d67e8","reviewedHash":"sha256:9c04a09e198477f7540c598b0d657cb3ca897e80f6fb07e3aa2be437eb9d67e8","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:375e3305d3f13045315080d08c4cfb82715ce9b7f694c04f0330c38172085439; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q393","contentProjectionSha256":"9c04a09e198477f7540c598b0d657cb3ca897e80f6fb07e3aa2be437eb9d67e8","reviewDecisionSha256":"375e3305d3f13045315080d08c4cfb82715ce9b7f694c04f0330c38172085439","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q394","familyId":"tr-g09-tde-qf-079","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":4,"question":"“Annemin sandığında duran mektupları okurken bazı sözcükleri birer emanet gibi tuttum: ‘göğerti’, ‘seğirtmek’, ‘yol gözlemek’. Yıllar sonra öykülerimde bu sözler görünmeye başladığında çocukluğumun sesi de geri geldi.” parçasındaki söz varlığının üsluba katkısına yönelik en gerekçeli geri bildirim hangisidir?","choices":["Metindeki sözcükler güzeldir ve anlatım başarılıdır.","“Emanet” ve “çocukluğumun sesi” ifadeleri, seçilen sözleri kuşaklar arası belleğin taşıyıcısı olarak sunuyor; bu sözlerden birinin öyküdeki kullanımına örnek verilmesi etkiyi daha somutlaştırabilir.","Parçanın konusu yalnız annedir; diğer ayrıntılar gereksizdir.","Bu sözcükler, metnin kesin olarak on dokuzuncu yüzyılda yazıldığını kanıtlar."],"correct":1,"correctAnswer":1,"correctOption":"B","distractorWhy":["Yargı genel beğeni düzeyinde kalır; hangi sözün nasıl bir üslup etkisi oluşturduğunu ve geliştirme önerisini belirtmez.","Bu seçenek doğrudur; belirli ifadeleri kanıt gösterir, bunların bellek ve kişisel ses etkisini açıklar ve metinle uyumlu somut bir geliştirme önerisi sunar.","Anne ve sandık bağlamın parçalarıdır; asıl vurgu sözlerin çocukluk belleğinden yazı üslubuna taşınmasıdır.","Birkaç sözcükten metnin kesin yazım yüzyılı çıkarılamaz; bu, kayıt kanıtını aşan tarihsel bir iddiadır."],"explanation":"Gerekçeli geri bildirim belirli dil kanıtını, oluşturduğu etkiyi ve mümkünse yapıcı bir öneriyi bir araya getirir. Doğru seçenek “emanet” ve “çocukluğumun sesi” ifadelerinden hareketle söz varlığının kişisel/kuşaklar arası tonu kurduğunu açıklamakta, ardından etkinin somutlaşması için ölçülü bir öneri sunmaktadır.","difficultyReason":"İleri düzeyde, özet veya genel beğeni yerine söz varlığına dayalı üslup değerlendirmesi ve metinle sınırlı yapıcı öneri üretimini tanımayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0394","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"0aadc8ffe0c73a228c3bea7f9083bdd5316fd9e9628570702a3ff91740416b0e","reviewDecisionSha256":"e85cf1af3a98568769f7bc51d39c4b77772f0b39ced78111a31d342172eedcb0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:0aadc8ffe0c73a228c3bea7f9083bdd5316fd9e9628570702a3ff91740416b0e","reviewedHash":"sha256:0aadc8ffe0c73a228c3bea7f9083bdd5316fd9e9628570702a3ff91740416b0e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e85cf1af3a98568769f7bc51d39c4b77772f0b39ced78111a31d342172eedcb0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q394","contentProjectionSha256":"0aadc8ffe0c73a228c3bea7f9083bdd5316fd9e9628570702a3ff91740416b0e","reviewDecisionSha256":"e85cf1af3a98568769f7bc51d39c4b77772f0b39ced78111a31d342172eedcb0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q395","familyId":"tr-g09-tde-qf-079","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n040","noteKey":"tr.g09.tde.n040","objective":"TDE1.2","objectiveId":"TDE1.2","objectives":["TDE1.2"],"objectiveCode":"TDE1.2","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.2","processComponentCodes":["TDE1.2.1","TDE1.2.2","TDE1.2.3","TDE1.2.4","TDE1.2.5","TDE1.2.6"],"level":5,"question":"“Babamın dükkânında müşterilerin adlarını küçük kartlara yazardım. Yıllar sonra roman kişileri için aynı yöntemi kullandım. Kartların rengi, boyu değişti; insanları merak etme biçimim değişmedi.” parçası için hazırlanan bilgi haritalarından hangisi açık bilgi, çıkarım, söz varlığı sınıflaması ve tepkiyi doğru ayırır?","choices":["Açık bilgi: Anlatıcı ünlü bir romancı olmuştur. Çıkarım: Kartların rengi hiç değişmemiştir. Sınıflama: “dükkân” zaman bildirir. Tepki: Metin bütünüyle nesneldir.","Açık bilgi: Babası ona roman yazmayı öğretmiştir. Çıkarım: Bütün müşteriler roman kişisine dönüşmüştür. Sınıflama: “yıllar sonra” mekân bildirir. Tepki: Kart ayrıntısı gereksizdir.","Açık bilgi: Anlatıcı çocuklukta müşteri adlarını, daha sonra roman kişilerini kartlara yazmıştır. Çıkarım: Erken gözlem alışkanlığı yazarlık yöntemine taşınmıştır. Sınıflama: “yıllar sonra” zaman, “değişmedi” süreklilik bildirir. Tepki: Kart ayrıntısı değişim içindeki sürekliliği somutlaştırır.","Açık bilgi: Anlatıcı kart kullanmayı bırakmıştır. Çıkarım: Teknoloji insan merakını yok etmiştir. Sınıflama: “küçük” neden-sonuç bildirir. Tepki: Parça yalnız dükkânın düzenini anlatır."],"correct":2,"correctAnswer":2,"correctOption":"C","distractorWhy":["Ün, kart renginin değişmemesi ve nesnellik parçada yoktur; ayrıca “dükkân” zaman değil mekân adıdır.","Babanın öğretmesi ve müşterilerin roman kişisine dönüşmesi söylenmez; “yıllar sonra” açıkça zaman ilişkisi kurar.","Bu seçenek doğrudur; doğrudan söylenen eylemleri, bunlardan çıkarılan sürekliliği, sözlerin işlevlerini ve kart imgesinin anlatıma katkısını birbirine karıştırmadan gösterir.","Anlatıcı kart yöntemini sürdürmüştür; teknolojiye ilişkin bir yargı yoktur ve “küçük” neden-sonuç değil niteleme işlevindedir."],"explanation":"Doğru seçenek dört anlam oluşturma işlemini doğru sınırlar içinde yürütür. İki dönemde kart kullanılması açık bilgidir; bu benzerlikten gözlem alışkanlığının yazarlığa taşındığı çıkarılır. “Yıllar sonra” zamanı, “değişmedi” sürekliliği kurar; kartların değişen özellikleri ile değişmeyen merak arasındaki karşıtlık da anlatının etkisini somutlaştırır.","difficultyReason":"En üst düzeyde açık bilgi, çıkarım, işlevsel söz sınıflaması ve gerekçeli tepkiyi tek bir bilgi haritasında hatasız biçimde ayırıp ilişkilendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0395","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bdc4075481d70e1e14a884967f48e515f284b77b67cabd64e2e3410c7371d5cb","reviewDecisionSha256":"d957a51d5df17bc9de935e2128a712e838c1f38278edfacb6165c7d4dfb48e22","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bdc4075481d70e1e14a884967f48e515f284b77b67cabd64e2e3410c7371d5cb","reviewedHash":"sha256:bdc4075481d70e1e14a884967f48e515f284b77b67cabd64e2e3410c7371d5cb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d957a51d5df17bc9de935e2128a712e838c1f38278edfacb6165c7d4dfb48e22; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q395","contentProjectionSha256":"bdc4075481d70e1e14a884967f48e515f284b77b67cabd64e2e3410c7371d5cb","reviewDecisionSha256":"d957a51d5df17bc9de935e2128a712e838c1f38278edfacb6165c7d4dfb48e22","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q396","familyId":"tr-g09-tde-qf-080","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"level":1,"question":"“Bugün mikrofonun karşısında rahat konuşuyorum. Oysa ilk sunum günümde kürsünün kenarını iki elimle tutmuş, ilk cümleyi zihnimde defalarca yinelemiştim.” parçasında kullanılan temel anlatım tekniği hangisidir?","choices":["Tanımlama","Sayısal verilerden yararlanma","Tartışma","Geriye dönüş"],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["Parçada bir kavramın ayırt edici özellikleri açıklanmadığı için tanımlama yapılmamıştır.","Herhangi bir istatistik veya ölçü verisi kullanılmamıştır.","Karşı görüşü çürütmeye dayalı bir tartışma yoktur; geçmiş ve bugün karşılaştırılmaktadır.","Bu seçenek doğrudur; anlatıcı bugünkü durumdan geçmişteki ilk sunum anına dönerek önceki deneyimini aktarır."],"explanation":"Parça “bugün” ile açılır, ardından “ilk sunum günümde” sözüyle geçmişteki bir ana geçer. Anlatıcının şimdiki rahatlığını geçmişteki kaygıyla karşılaştırmasını sağlayan bu zaman geçişi geriye dönüştür.","difficultyReason":"Temel düzeyde, açık zaman göstergelerinden hareketle anlatım tekniğini tanımayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0396","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"af66fc46aa084b2656539360f670ef89ced6fbfaa3a3ea2d8e8a0b8f9e131e99","reviewDecisionSha256":"e5940972af7e83c4fe8e6e26b128c190972b9d06e1fac357e34a9568cd68311e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:af66fc46aa084b2656539360f670ef89ced6fbfaa3a3ea2d8e8a0b8f9e131e99","reviewedHash":"sha256:af66fc46aa084b2656539360f670ef89ced6fbfaa3a3ea2d8e8a0b8f9e131e99","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e5940972af7e83c4fe8e6e26b128c190972b9d06e1fac357e34a9568cd68311e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q396","contentProjectionSha256":"af66fc46aa084b2656539360f670ef89ced6fbfaa3a3ea2d8e8a0b8f9e131e99","reviewDecisionSha256":"e5940972af7e83c4fe8e6e26b128c190972b9d06e1fac357e34a9568cd68311e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q397","familyId":"tr-g09-tde-qf-080","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"level":2,"question":"“Dedem, her acele ettiğimde ‘Sözü koşuya çıkarma; bırak yürüsün.’ derdi. Bu cümleyi yıllar sonra konuşmalarımın başına yazdım.” parçasında doğrudan söze başvurulmasının anlatıma katkısı aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Dedenin öğüdünü kendi sesiyle duyulur kılarak geçmişteki kişiyle anlatıcının bugünkü konuşma alışkanlığı arasında bağ kurar.","Öğüdün tarihsel olarak bütün toplumlarda kullanıldığını kesin biçimde kanıtlar.","Parçadaki olayları yalnız kronolojik bir listeye dönüştürür.","Anlatıcının kişisel üslubunu ortadan kaldırıp metni bütünüyle nesnel yapar."],"correct":0,"correctAnswer":0,"correctOption":"A","distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; alıntılanan söz hem dedenin sesini canlandırır hem de öğüdün yıllar sonra sürdürülen bir davranışa dönüşmesini görünür kılar.","Tek bir aile içi sözden toplum geneline yayılan tarihsel kullanım sonucu çıkarılamaz.","Doğrudan söz yalnız zaman sıralaması yapmaz; kişinin sesini ve öğüdün etkisini taşır.","Alıntı, kişisel belleği ve söyleyişi güçlendirir; nesnellik iddiası oluşturmaz."],"explanation":"Diyalog niteliğindeki doğrudan söz, dedenin öğüdünü özetlemek yerine özgün söyleyişiyle verir. “Yıllar sonra konuşmalarımın başına yazdım” cümlesi de bu öğüdün anlatıcının bugünkü davranışına etkisini gösterir. Böylece teknik, yapı ve üslup arasında neden-sonuç bağı kurulur.","difficultyReason":"Orta düzeyde, bir tekniği adlandırmanın ötesine geçip seçili yaşam olayı ve bugünkü alışkanlık üzerindeki işlevini açıklamayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0397","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1f8bb0dc04abdd007f88207879d94e3d5565f75e1672074d9f44076509722ccd","reviewDecisionSha256":"d8303a70af2268297179f3cdf74dc455f428fd3c05775552ad7358297c9ee773","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1f8bb0dc04abdd007f88207879d94e3d5565f75e1672074d9f44076509722ccd","reviewedHash":"sha256:1f8bb0dc04abdd007f88207879d94e3d5565f75e1672074d9f44076509722ccd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d8303a70af2268297179f3cdf74dc455f428fd3c05775552ad7358297c9ee773; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q397","contentProjectionSha256":"1f8bb0dc04abdd007f88207879d94e3d5565f75e1672074d9f44076509722ccd","reviewDecisionSha256":"d8303a70af2268297179f3cdf74dc455f428fd3c05775552ad7358297c9ee773","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q398","familyId":"tr-g09-tde-qf-080","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"level":3,"question":"“Kapının önünde bekledim. Cümlem için bekledim. Cesaretim için bekledim. Sonra içeri girdim.” parçasının dil ve üslup özelliklerine ilişkin en isabetli çözümleme hangisidir?","choices":["Uzun ve iç içe cümleler anlatımı ağırlaştırmış, olayın hızını artırmıştır.","“Bekledim” tekrarının kısa cümlelerle kullanılması ritmi yavaşlatıp kararsızlığı yoğunlaştırmış; son cümle eyleme geçişi belirginleştirmiştir.","Parça yalnız nesnel mekân bilgisi verdiği için kişisel bir ton taşımaz.","Aynı fiilin yinelenmesi anlamla ilişkisiz bir anlatım bozukluğudur."],"correct":1,"correctAnswer":1,"correctOption":"B","distractorWhy":["Cümleler uzun değil kısadır; tekrar olayın hızını artırmak yerine bekleme duygusunu uzatır.","Bu seçenek doğrudur; söz tekrarı, cümle uzunluğu, ritim, duygu ve final eylemi arasındaki ilişkiyi kanıtlı biçimde kurar.","“Cümlem” ve “cesaretim” sözleri anlatıcının iç durumunu verdiği için parça kişisel bir tona sahiptir.","Tekrar işlevsiz değildir; kararsızlığı aşamalı biçimde yoğunlaştıran bilinçli bir üslup tercihidir."],"explanation":"Üç kısa cümlenin aynı fiille bitmesi dinleyiciyi bekleme anında tutar. Nesne önce “cümlem”, sonra “cesaretim” olarak derinleşir; “Sonra içeri girdim” ise bu durağan ritmi kırarak karar anını görünür kılar. Doğru seçenek parçalar arasındaki bu ilişkiyi açıklamaktadır.","difficultyReason":"Uygulama düzeyinde tekrar, cümle uzunluğu, ritim, psikolojik durum ve yapıdaki kırılma noktasını birlikte çözümlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0398","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"53065b0ef095d203d3aaac398780f214d5b8510a1d302748c5acaf60890994a1","reviewDecisionSha256":"8b45648500a213449ee5275f86f4b323542fbd2c38831b58dfb417cb70eb4901","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:53065b0ef095d203d3aaac398780f214d5b8510a1d302748c5acaf60890994a1","reviewedHash":"sha256:53065b0ef095d203d3aaac398780f214d5b8510a1d302748c5acaf60890994a1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8b45648500a213449ee5275f86f4b323542fbd2c38831b58dfb417cb70eb4901; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q398","contentProjectionSha256":"53065b0ef095d203d3aaac398780f214d5b8510a1d302748c5acaf60890994a1","reviewDecisionSha256":"8b45648500a213449ee5275f86f4b323542fbd2c38831b58dfb417cb70eb4901","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q399","familyId":"tr-g09-tde-qf-080","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"level":4,"question":"Görüntüde konuşmacı masaya bir kasetçalar koyup şöyle diyor: “Şarkıları radyodan buna kaydeder, durdurma düğmesine basıp sözleri deftere geçirirdim. Şimdi aynı işi dijital kayıt üzerinde yapıyorum.” Bu parçadan kurulabilecek en geçerli disiplinler arası ilişki hangisidir?","choices":["Kasetçalar görüldüğü için olayların kesin olarak 1980 yılında geçtiği söylenebilir.","Durdurma düğmesini kullanması, anlatıcının klinik bir dikkat sorunu olduğunu kanıtlar.","Kayıt araçlarının değişmesi teknolojiyle ilişkilendirilebilir; ancak açık bir tarih verilmediği için kesin yıl veya dönem belirlenemez.","Deftere yazması, konuşmacının ailesinin toplumsal sınıfını kesin biçimde gösterir."],"correct":2,"correctAnswer":2,"correctOption":"C","distractorWhy":["Bir aracın görülmesi tek başına kesin yıl vermez; kasetçalar farklı dönemlerde kullanılabilir.","Metin bir çalışma yöntemini anlatır; buradan klinik tanı çıkarılması psikoloji alanına ilişkin kanıtsız bir aşırılıktır.","Bu seçenek doğrudur; eski ve dijital kayıt araçlarının karşılaştırılmasını teknoloji bağlantısı olarak kurar, yorumun tarih sınırını da açıkça korur.","Defter kullanımı toplumsal sınıfı belirlemez; bu yönde ekonomik veya sosyolojik kanıt sunulmamıştır."],"explanation":"Parçada eski kayıt aracı ile dijital kayıt açıkça karşılaştırıldığı için teknoloji alanıyla ilişki kurulabilir. Buna karşılık kayıt herhangi bir yıl, toplumsal sınıf veya klinik durum belirtmez. Doğru seçenek hem geçerli bağlantıyı kurar hem de yorumun kanıt sınırını korur.","difficultyReason":"İleri düzeyde, metindeki nesneden meşru disiplinler arası bağlantı kurarken kesin tarih, tanı ve toplumsal sınıf gibi kanıtsız sonuçları elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0399","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ee4e7d60eac1c19af177cfe2f8ba536d690d0a76b19464bd0ced607e353bad5a","reviewDecisionSha256":"773f0dd4623490d088350363f92c2ca01ecdfa64b9aac4cf68ae09bf0947be7f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ee4e7d60eac1c19af177cfe2f8ba536d690d0a76b19464bd0ced607e353bad5a","reviewedHash":"sha256:ee4e7d60eac1c19af177cfe2f8ba536d690d0a76b19464bd0ced607e353bad5a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:773f0dd4623490d088350363f92c2ca01ecdfa64b9aac4cf68ae09bf0947be7f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q399","contentProjectionSha256":"ee4e7d60eac1c19af177cfe2f8ba536d690d0a76b19464bd0ced607e353bad5a","reviewDecisionSha256":"773f0dd4623490d088350363f92c2ca01ecdfa64b9aac4cf68ae09bf0947be7f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q400","familyId":"tr-g09-tde-qf-080","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","skill":"Dinleme/İzleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE1.3","processComponentCodes":["TDE1.3.1","TDE1.3.2"],"level":5,"question":"Video, konuşmacının dizüstü bilgisayarını kapatıp kenarları yıpranmış bir defteri açmasıyla başlar. Konuşmacı şöyle der: “Ekran şimdi hatalarımı bir anda siliyor. Oysa ilk defterimde her çizik kalırdı. Bir sayfayı koparmaya kıyamaz, yanına küçük bir ok çizerdim. Bugün de bir metni silmeden önce nedenini yazarım.” Bu kayda ilişkin en kapsamlı ve kanıta bağlı çözümleme hangisidir?","choices":["Bilgisayar, defter, sayfa ve ok vardır; bu parçaları sıralamak çözümleme için yeterlidir.","Yıpranmış defter, konuşmacının bilgisayardan önceki bir çağda doğduğunu ve kaydın belirli bir tarihsel dönemi anlattığını kesinleştirir.","Parça yalnız açıklayıcı anlatımdan oluşur; geçmişe dönüş, karşılaştırma veya kişisel üslup bulunmaz.","Kayıt güncel ekrandan geçmişteki deftere, oradan bugünkü yazma alışkanlığına ilerler; “oysa” değişimi, “bugün de” sürekliliği kurar. Defter ve ekran yapı ile teknoloji bağlantısını destekler, ancak bunlardan kesin bir tarih çıkarılamaz."],"correct":3,"correctAnswer":3,"correctOption":"D","distractorWhy":["Parça listesi yapılmıştır fakat bu parçaların zaman düzeni, üslup ve anlatma amacıyla ilişkisi açıklanmamıştır.","Eski bir defter kesin doğum dönemi veya tarih kanıtı değildir; seçenek metindeki verinin ötesine geçer.","“İlk defterimde” geçmişe dönüşü, “oysa” karşılaştırmayı, birinci kişi ve seçili sözler kişisel üslubu açıkça gösterir.","Bu seçenek doğrudur; zaman yapısını, bağlaçların işlevini, nesnelerin anlatıma katkısını ve teknoloji ilişkisinin sınırını aynı kanıt zincirinde açıklar."],"explanation":"Çözümleme yalnız unsurları adlandırmakla kalmamalı, aralarındaki ilişkiyi göstermelidir. Video bugünkü ekranla başlar, “ilk defterim” sözüyle geçmişe döner ve “bugün de” ile şimdiki alışkanlığa bağlanır. “Oysa” eski ve yeni araçlar arasındaki değişimi, “bugün de” ise hata üzerinde düşünme alışkanlığının sürekliliğini kurar. Nesneler teknoloji bağlantısını destekler fakat kesin tarih üretmez.","difficultyReason":"En üst düzeyde anlatıcı, zaman yapısı, karşılaştırma, bağlaçların üslup işlevi, görsel-işitsel bütünlük ve disiplinler arası yorum sınırını tek çözümlemede birleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0400","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"52bba4d67590477a6c69f9ad25c707e83030d4236cd76b4aa79bd306fb79fedf","reviewDecisionSha256":"1fd0805fc9b4d3e8263597de3b5d93b36f3366ce2e44881620467a0671a463cd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:52bba4d67590477a6c69f9ad25c707e83030d4236cd76b4aa79bd306fb79fedf","reviewedHash":"sha256:52bba4d67590477a6c69f9ad25c707e83030d4236cd76b4aa79bd306fb79fedf","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1fd0805fc9b4d3e8263597de3b5d93b36f3366ce2e44881620467a0671a463cd; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q400","contentProjectionSha256":"52bba4d67590477a6c69f9ad25c707e83030d4236cd76b4aa79bd306fb79fedf","reviewDecisionSha256":"1fd0805fc9b4d3e8263597de3b5d93b36f3366ce2e44881620467a0671a463cd","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q401","familyId":"tr-g09-tde-qf-081","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki otobiyografik ses metnini dinlediğinizi düşününüz:\n\n“İlk kez kürsüye çıktığımda salonun saatine baktım. ‘Bir dakika dayan.’ dedim kendime. Bir cümle söyledim. Sonra bir cümle daha. Bugün o kısa cümleleri acemiliğimin değil, cesaretimin basamakları olarak hatırlıyorum.”\n\nBu parçada kısa cümlelerin yapı ve üslup ilişkisine katkısını en doğru açıklayan yargı hangisidir?","choices":["Anlatıcının çekingenlikten ilerleyişe geçişini adım adım duyurarak cesaret temasını belirginleştirir.","Olayın gerçekleştiği tarihi kesinleştirerek anlatıyı tarihsel bir belgeye dönüştürür.","Salonun fiziksel özelliklerini ayrıntılı biçimde betimleyerek mekânı öne çıkarır.","Anlatıcı ile gerçek kişinin bütünüyle aynı olduğunu kanıtlayarak seçme ve düzenleme payını ortadan kaldırır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; kısa ve art arda gelen cümlelerin ilerleme duygusu ile cesaret temasını nasıl ilişkilendirdiğini açıklar.","Kısa cümleleri zaman kanıtı sanma yanılgısını taşır; parçada kesin tarih bildiren hiçbir gösterge yoktur.","Cümle kısalığını betimleme yoğunluğuyla karıştırır; salonun görünüşüne ilişkin ayrıntı verilmemiştir.","Birinci kişi anlatımını yaşamın dolaysız kopyası sayar; otobiyografik anlatıda olaylar seçilip düzenlenebilir."],"explanation":"“Bir cümle söyledim. Sonra bir cümle daha.” dizisi, konuşmaya küçük adımlarla devam edişi işittirir. Son cümlede bu adımların “cesaretimin basamakları” olarak yorumlanması, kısa cümlelerin yalnız biçimsel değil, anlatıcının dönüşümünü kuran üslup tercihi olduğunu gösterir.","difficultyReason":"Tek bir belirgin dil özelliğini, metinde açıkça verilen kişisel dönüşümle ilişkilendirmeyi gerektiren temel düzey bir çözümleme sorusudur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0401","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b3dc861da45fb67487d0fbc4ca8cd098e1f96ca2be6b44f852ea24963d9ffff3","reviewDecisionSha256":"e40b2bb8b05dcb2404745fdf0d5e41f35e851b176be31e08a8d797e1b5c17760","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b3dc861da45fb67487d0fbc4ca8cd098e1f96ca2be6b44f852ea24963d9ffff3","reviewedHash":"sha256:b3dc861da45fb67487d0fbc4ca8cd098e1f96ca2be6b44f852ea24963d9ffff3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e40b2bb8b05dcb2404745fdf0d5e41f35e851b176be31e08a8d797e1b5c17760; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q401","contentProjectionSha256":"b3dc861da45fb67487d0fbc4ca8cd098e1f96ca2be6b44f852ea24963d9ffff3","reviewDecisionSha256":"e40b2bb8b05dcb2404745fdf0d5e41f35e851b176be31e08a8d797e1b5c17760","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q402","familyId":"tr-g09-tde-qf-081","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir otobiyografi videosunda konuşmacı, el yazısı bir mektubu ekrandaki elektronik posta kutusu görüntüsünün yanına koyarak şöyle der:\n\n“Uzakta olduğum yıllarda annemin mektubunu haftalarca beklerdim. Şimdi bir ileti birkaç saniyede geliyor; yine de o zarfları açarken duyduğum merakı hiçbir bildirim taşımıyor.”\n\nBu bölümle ilgili aşağıdaki disiplinler arası yorumlardan hangisi metnin kanıt sınırına en uygun biçimde kurulmuştur?","choices":["Dijital iletişim aile bağlarını zorunlu olarak zayıflatmış, anlatıcı da bu nedenle geçmişe dönmek istemiştir.","İletişim araçlarının hızının değiştiği gösterilirken anlatıcının duygusal deneyimi iki araç üzerinden karşılaştırılmış; ancak kesin bir dönem adı çıkarılmamıştır.","Mektubun kullanılması, olayların kesin olarak 1980’lerde geçtiğini kanıtlamaktadır.","Bildirim sözcüğü, anlatıcının klinik düzeyde teknoloji bağımlılığı yaşadığını göstermektedir."],"correct":1,"distractorWhy":["Teknolojik değişimden aile bağlarının zorunlu olarak zayıfladığı sonucunu çıkarır; metinde böyle bir nedensellik yoktur.","Bu seçenek doğrudur; teknolojik araç değişimini ve duygusal karşılaştırmayı gösterirken metinde bulunmayan kesin tarih ya da tanı eklemez.","Tek bir nesneden kesin tarih çıkarma yanılgısıdır; mektup kullanımı belirli bir on yılı tek başına kanıtlamaz.","Gündelik bir sözcüğü psikolojik tanı kanıtı sayar; metin yalnız bildirim ile mektup merakını karşılaştırmaktadır."],"explanation":"Parçada “haftalarca” beklenen mektup ile “birkaç saniyede” gelen ileti, iletişim teknolojisinin hız boyutundaki değişimini gösterir. “Merak” karşılaştırması ise anlatıcının kişisel deneyimini kurar. Metin, belirli bir tarih aralığı, aile bağlarında zorunlu zayıflama ya da klinik durum vermediği için bunları eklemeyen Doğru seçenek doğrudur.","difficultyReason":"Teknoloji bağlantısını kişisel duygu katmanından ayırmadan kurmayı ve kanıtı aşan tarihsel ya da psikolojik çıkarımları elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0402","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9d7361d2b7a742d0e032f052c03345459314016665c9567229b1ef0b218ee4ab","reviewDecisionSha256":"36ab1ac45f99abaa0d44375539c7b7ee0b14db0e6ed63df939c68b13e5e3abcb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9d7361d2b7a742d0e032f052c03345459314016665c9567229b1ef0b218ee4ab","reviewedHash":"sha256:9d7361d2b7a742d0e032f052c03345459314016665c9567229b1ef0b218ee4ab","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:36ab1ac45f99abaa0d44375539c7b7ee0b14db0e6ed63df939c68b13e5e3abcb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q402","contentProjectionSha256":"9d7361d2b7a742d0e032f052c03345459314016665c9567229b1ef0b218ee4ab","reviewDecisionSha256":"36ab1ac45f99abaa0d44375539c7b7ee0b14db0e6ed63df939c68b13e5e3abcb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q403","familyId":"tr-g09-tde-qf-081","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki otobiyografik parçayı inceleyiniz:\n\n“Bugün atölyemin penceresinden limana bakarken on altı yaşındaki hâlimi görüyorum. O gün ustam, ‘Acele etme, tahtanın sesini dinle.’ demişti. Ben ise içimden ‘Bir an önce bitirmeliyim.’ diye geçiriyordum. Şimdi en iyi işimin, beklemeyi öğrendiğim gün başladığını biliyorum.”\n\nBu parçanın anlatım tekniği, üslubu ve anlamı arasındaki ilişkiyi en kapsamlı açıklayan seçenek hangisidir?","choices":["Birinci kişi anlatımı, geçmişteki konuşmaların kelimesi kelimesine ve nesnel biçimde aktarıldığını kesinleştirir.","Ustanın doğrudan sözü parçayı bütünüyle açıklayıcı bir metne dönüştürür ve kişisel söyleyişi geri plana iter.","Geriye dönüş, ustanın sözü ile anlatıcının iç konuşmasını karşı karşıya getirir; geçmişteki acele ile bugünkü “beklemeyi öğrenme” yargısı arasındaki dönüşümü görünür kılar.","Pencere ve liman ayrıntıları yalnız mekânı tanıtır; anlatıcının bugünkü değerlendirmesiyle yapısal bir bağ kurmaz."],"correct":2,"distractorWhy":["Otobiyografik anlatımı eksiksiz kayıt sanır; anlatıcının geçmiş sözleri seçip yeniden kurabileceğini göz ardı eder.","Diyalog bulunmasını metnin bütün anlatım biçimiyle özdeşleştirir; kişisel değerlendirme ve iç konuşma belirleyici durumdadır.","Bu seçenek doğrudur; zaman katmanlarını, diyalog-iç konuşma karşıtlığını ve anlatıcının değişen bakışını neden-sonuç ilişkisiyle birleştirir.","Mekân ayrıntısını işlevsiz sayar; pencere, bugünden geçmişe geçişi başlatan yapısal eşik olarak kullanılmıştır."],"explanation":"“Bugün” ve “o gün” sözleri iki zaman katmanı kurar. Ustanın “acele etme” uyarısı ile anlatıcının “bir an önce bitirmeliyim” iç konuşması çatışır. Son cümlede anlatan ben, geçmişteki aceleciliğini “beklemeyi öğrenme” üzerinden yeniden değerlendirir. Bu bütün ilişkiyi yalnız Doğru seçenek açıklar.","difficultyReason":"Geriye dönüş, diyalog, iç konuşma ve bugünkü değerlendirmeyi ayrı ayrı tanımak yetmez; bunların aynı dönüşüm düşüncesine nasıl hizmet ettiğini kurmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0403","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"4851d97084083417241fbb5a14c534d2c866fc50581498fce3c08e9418674185","reviewDecisionSha256":"c44079fac738324b63c55c938a63a0b90d847fdf48a5e65c30b0974f93ee1ccf","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:4851d97084083417241fbb5a14c534d2c866fc50581498fce3c08e9418674185","reviewedHash":"sha256:4851d97084083417241fbb5a14c534d2c866fc50581498fce3c08e9418674185","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c44079fac738324b63c55c938a63a0b90d847fdf48a5e65c30b0974f93ee1ccf; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q403","contentProjectionSha256":"4851d97084083417241fbb5a14c534d2c866fc50581498fce3c08e9418674185","reviewDecisionSha256":"c44079fac738324b63c55c938a63a0b90d847fdf48a5e65c30b0974f93ee1ccf","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q404","familyId":"tr-g09-tde-qf-081","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci aşağıdaki otobiyografik video bölümü için çalışma kâğıdı hazırlamıştır:\n\n“Çocukken bayram sabahlarında aynı avluda toplanırdık. Dedem fotoğraf makinesini üç ayaklı sehpaya kurar, herkesin yerini tek tek düzeltirdi. Şimdi farklı şehirlerden ekrana sığıyoruz. Görüntü değişti; birbirimizi bekleme alışkanlığımız değişmedi.”\n\nÖğrencinin çalışma kâğıdındaki hangi kayıt, metnin sunduğu kanıt sınırını aştığı için çıkarılmalıdır?","choices":["Yapı: “Çocukken” ile “şimdi” karşılaştırılarak geçmiş ve bugün aynı aile alışkanlığı çevresinde birleştirilmiştir.","Üslup: “Aynı avlu” ve “ekrana sığmak” ifadeleri, iki dönemi somut görüntülerle karşılaştırmıştır.","Sosyoloji-teknoloji ilişkisi: Aile buluşmasının biçimi iletişim aracına göre değişmiş, bekleme alışkanlığının sürdüğü vurgulanmıştır.","Tarih ilişkisi: Üç ayaklı fotoğraf makinesi, anlatılan bayramın kesin olarak 1960-1965 yılları arasında yaşandığını kanıtlamıştır."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu kayıt metindeki açık zaman karşıtlığını ve süreklilik bağını doğru biçimde gösterir; çıkarılması gerekmez.","Bu kayıt iki dönemi taşıyan somut ifadeleri metinden kanıtlayarak üslup çözümlemesi yapar; çıkarılması gerekmez.","Bu kayıt araç değişimi ile aile pratiğini ilişkilendirir ve yalnız metinde verilen süreklilik düzeyinde kalır; çıkarılması gerekmez.","Bu seçenek doğrudur; tek bir araç ayrıntısından dar ve kesin bir yıl aralığı çıkarma, kanıt sınırını aşan tarihsel kesinleştirmedir."],"explanation":"Metinde çocukluk ve bugün karşılaştırması, avlu-ekran görüntüleri ve ailece bekleme alışkanlığının sürekliliği açıkça vardır. Buna karşılık üç ayaklı fotoğraf makinesi belirli bir beş yıllık dönemi kanıtlamaz. Bu nedenle çalışma kâğıdından çıkarılması gereken kayıt Doğru seçenek.","difficultyReason":"Birden fazla doğru çözümleme kaydı arasından yalnızca kanıtı aşan kesinleştirmeyi saptamak, metinsel veri ile yorum sınırını dikkatle ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0404","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"36a9b063d1606810487946c01034db5324446464541cd8c7f8d11fbcb0c1b665","reviewDecisionSha256":"ee0b4cd124b1795583d09f99b24f11b5e16884fcd2e1fba0badc14b9730314e2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:36a9b063d1606810487946c01034db5324446464541cd8c7f8d11fbcb0c1b665","reviewedHash":"sha256:36a9b063d1606810487946c01034db5324446464541cd8c7f8d11fbcb0c1b665","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ee0b4cd124b1795583d09f99b24f11b5e16884fcd2e1fba0badc14b9730314e2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q404","contentProjectionSha256":"36a9b063d1606810487946c01034db5324446464541cd8c7f8d11fbcb0c1b665","reviewDecisionSha256":"ee0b4cd124b1795583d09f99b24f11b5e16884fcd2e1fba0badc14b9730314e2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q405","familyId":"tr-g09-tde-qf-081","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n041","noteKey":"tr.g09.tde.n041","objective":"TDE1.3","objectiveId":"TDE1.3","objectives":["TDE1.3"],"objectiveCode":"TDE1.3","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Aşağıdaki otobiyografik parçaya ilişkin dört çözümleme verilmiştir:\n\n“İlk öykümü köy kütüphanesindeki kırık masada yazdım. Kalemim sık sık duruyordu; çünkü bildiğim kelimeler, anlatmak istediğim sessizliğe yetmiyordu. Yıllar sonra aynı masayı gördüğümde çatlağı elledim. ‘Meğer eksik olan kelime değil, bakmayı öğrenmekmiş.’ dedim.”\n\nYapı, üslup ve disiplinler arası ilişkiyi kanıta bağlı biçimde birlikte değerlendiren çözümleme hangisidir?","choices":["Kırık masa iki zaman katmanını bağlar; “kelimelerin yetmemesi”nden “bakmayı öğrenmek”e geçiş, anlatıcının sanat anlayışındaki dönüşümü kişisel ve mecazlı bir üslupla kurar. Kütüphane ayrıntısı öğrenme çevresinin üretime katkısını düşündürür; kurumun tarihine ilişkin kesin hüküm vermez.","Parçada geriye dönüş, masa, kalem, kütüphane ve sessizlik vardır; bu unsurların her biri ayrı ayrı sıralandığı için çözümleme tamamlanmıştır.","Kalemin durması, anlatıcının o yıllarda ağır bir psikolojik bozukluk yaşadığını; masanın çatlağı da bu durumun kalıcı olduğunu göstermektedir.","Köy kütüphanesindeki kırık masa, olayın ekonomik kriz döneminde geçtiğini ve anlatıcının yoksul bir aileden geldiğini kesinleştirir."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; zaman düzenini, tekrar eden nesneyi, mecazlı söz varlığını ve sınırlı eğitim çevresi yorumunu aynı kanıt zincirinde birleştirir.","Parça listesini ilişki açıklaması sanma yanılgısıdır; unsurların anlatıcının dönüşümüne nasıl katkı verdiğini açıklamaz.","Yazma güçlüğünü klinik tanıya dönüştürür ve çatlağa psikolojik belirti yükler; metinde bu çıkarımları destekleyen kanıt yoktur.","Mekân ve eşya ayrıntılarından ekonomik dönem ve aile sınıfı çıkarır; metnin vermediği toplumsal bilgileri kesinleştirir."],"explanation":"Doğru çözümleme, “ilk öykü” ile “yıllar sonra” arasındaki yapısal bağı, aynı masanın tekrarını ve “kelime”den “bakmak”a yönelen düşünsel değişimi birlikte açıklamalıdır. Ayrıca kütüphaneyi öğrenme çevresiyle ilişkilendirirken metinde olmayan tarihsel veya ekonomik bilgi eklememelidir. Bu koşulları Doğru seçenek karşılar.","difficultyReason":"Bir çözümlemede yapı, üslup, sembolik nesne ve disiplinler arası bağlantının aynı anda kurulup kurulmadığını; ayrıca yorumun kanıt sınırında kalıp kalmadığını denetlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0405","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6b1b9147b21cb6694dafb9477721a5bda344a367088b3e16ba6544fd91b0ccda","reviewDecisionSha256":"7516b3ddd83598bbd0e5b035804f986c38e658e5a658bd0d3653e0827c4253b3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6b1b9147b21cb6694dafb9477721a5bda344a367088b3e16ba6544fd91b0ccda","reviewedHash":"sha256:6b1b9147b21cb6694dafb9477721a5bda344a367088b3e16ba6544fd91b0ccda","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7516b3ddd83598bbd0e5b035804f986c38e658e5a658bd0d3653e0827c4253b3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q405","contentProjectionSha256":"6b1b9147b21cb6694dafb9477721a5bda344a367088b3e16ba6544fd91b0ccda","reviewDecisionSha256":"7516b3ddd83598bbd0e5b035804f986c38e658e5a658bd0d3653e0827c4253b3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q406","familyId":"tr-g09-tde-qf-082","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Bir öğrenci, dinlediği otobiyografiyi değerlendirmeden önce ölçütlerini yazacaktır. Aşağıdakilerden hangisi açık ve kullanılabilir bir değerlendirme ölçütüdür?","choices":["Kaydı beğenip beğenmediğimi sonunda yazacağım.","Sözcük seçimi, anlatıcının kişisel üslubunu ve anlatma amacını görünür kılıyor mu?","Anlatıcının söylediği bütün yaşam ayrıntılarını doğru kabul edeceğim.","Notlarıma kaç cümle yazdığımı sayarak metnin başarısını belirleyeceğim."],"correct":1,"distractorWhy":["Yalnız kişisel beğeni bildirir; hangi özelliğin hangi kanıtla değerlendirileceğini tanımlamaz.","Bu seçenek doğrudur; incelenecek özelliği ve onun işlevini açıkça belirleyen, kanıtla sınanabilir bir ölçüttür.","Değerlendirme yerine sorgusuz kabul önerir; otobiyografik anlatının kişisel bakış ve seçme içerdiğini yok sayar.","Öğrencinin not sayısını metnin niteliğiyle karıştırır; nicelik tek başına üslup ya da amaç başarısını ölçmez."],"explanation":"Bir ölçüt, değerlendirme yargısının hangi özelliğe göre verileceğini göstermelidir. Doğru seçenek sözcük seçiminin kişisel üslup ve anlatma amacı üzerindeki işlevini sorgular; bu nedenle belirli metin kanıtlarıyla cevaplanabilir. Diğer seçenekler ya belirsiz beğeniye ya da ilgisiz niceliklere dayanır.","difficultyReason":"Ölçüt ile kişisel beğeni, sorgusuz kabul ve yalnız nicelik bildiren ifadeleri ayırt etmeyi gerektiren temel süreç bilgisi sorusudur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0406","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"49bafcd770f16c44e38b07f339fbc8e68085e6ccfab3a105f1ef269a4ef4c433","reviewDecisionSha256":"16dfaafb17f76c1e6f06c7d1f187aa3c79a0182539be7f24286f5c5ef9b219ca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:49bafcd770f16c44e38b07f339fbc8e68085e6ccfab3a105f1ef269a4ef4c433","reviewedHash":"sha256:49bafcd770f16c44e38b07f339fbc8e68085e6ccfab3a105f1ef269a4ef4c433","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:16dfaafb17f76c1e6f06c7d1f187aa3c79a0182539be7f24286f5c5ef9b219ca; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q406","contentProjectionSha256":"49bafcd770f16c44e38b07f339fbc8e68085e6ccfab3a105f1ef269a4ef4c433","reviewDecisionSha256":"16dfaafb17f76c1e6f06c7d1f187aa3c79a0182539be7f24286f5c5ef9b219ca","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q407","familyId":"tr-g09-tde-qf-082","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öğrenci öz değerlendirme formuna “İkinci dinleyişte not alma stratejim gelişti.” yazmıştır. Aşağıdaki kanıtlardan hangisi bu yargıyı en güçlü biçimde destekler?","choices":["İkinci dinleyişte kayıt bana ilkinden daha kısa geldi.","Arkadaşım da benim beğendiğim bölümü beğendiğini söyledi.","İlk dinleyişte yalnız üç olay adı yazmışken ikinci dinleyişte olayların yanına üslubu gösteren ifadeleri ve zaman kodlarını ekledim.","Konuşmacının sesinin bazı bölümlerde daha yüksek olduğunu fark ettim."],"correct":2,"distractorWhy":["Süre algısındaki değişimi not alma kalitesiyle karıştırır; stratejinin nasıl geliştiğini göstermez.","Akranın beğenisini öğrencinin kendi süreç kanıtı yerine kullanır; not alma davranışına ilişkin veri sunmaz.","Bu seçenek doğrudur; iki dinleyişte üretilen notları karşılaştırarak içerik, üslup ve zaman kodu bakımından somut gelişim gösterir.","Tek bir işitsel gözlem içerir; notların kapsamı, düzeni veya amaca uygunluğu hakkında karşılaştırmalı kanıt vermez."],"explanation":"Öz değerlendirme yargısı, süreçteki değişimi gösteren karşılaştırmalı kanıta dayanmalıdır. Doğru seçenek ilk ve ikinci dinleyiş notlarını somut olarak karşılaştırır; ikinci notlarda olayların yanı sıra üslup ifadeleri ve zaman kodlarının bulunması stratejinin geliştiğini doğrular.","difficultyReason":"Genel bir öz değerlendirme yargısını doğrudan destekleyen süreç kanıtını, yalnız izlenim veya dış onay bildiren seçeneklerden ayırmak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0407","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"00621c292d9041c98023b906e613a1377d8950acfee2a9a7417ec9e3c2cd3f3e","reviewDecisionSha256":"963ecf10f9bbd13a0019f01dd1cf73ecda8f7d51979efa9644e61203a24d8d46","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:00621c292d9041c98023b906e613a1377d8950acfee2a9a7417ec9e3c2cd3f3e","reviewedHash":"sha256:00621c292d9041c98023b906e613a1377d8950acfee2a9a7417ec9e3c2cd3f3e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:963ecf10f9bbd13a0019f01dd1cf73ecda8f7d51979efa9644e61203a24d8d46; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q407","contentProjectionSha256":"00621c292d9041c98023b906e613a1377d8950acfee2a9a7417ec9e3c2cd3f3e","reviewDecisionSha256":"963ecf10f9bbd13a0019f01dd1cf73ecda8f7d51979efa9644e61203a24d8d46","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q408","familyId":"tr-g09-tde-qf-082","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Öz değerlendirme formunda bir öğrencinin olay akışını doğru kaydettiği, ancak üslup yargısını destekleyecek söz varlığı kanıtı yazmadığı görülmüştür. Öğrencinin “Bir dahaki dinleyişte daha dikkatli olacağım.” hedefi aşağıdakilerden hangisiyle uygulanabilir ve eksikle ilişkili bir hedefe dönüşür?","choices":["Bir sonraki kaydı daha dikkatli dinlemeye çalışacağım.","Bir sonraki kayıtta konunun daha ilgi çekici olmasını bekleyeceğim.","İlk dinleyişte karşılaştığım her bilinmeyen sözcükte kaydı durdurup uzun sözlük araştırması yapacağım.","İlk dinleyişte olay akışını, ikinci dinleyişte söz varlığı ve üslup kanıtlarını ayrı sütunlara kaydedeceğim."],"correct":3,"distractorWhy":["İlk hedefi yalnız başka sözcüklerle tekrar eder; davranış, zaman ve ürün bakımından ölçülebilir değildir.","Öğrencinin stratejisini geliştirmek yerine kayıt konusunu sorumlu tutar; belirlenen eksikle bağlantı kurmaz.","Akışı gereksiz biçimde bölebilecek aşırı bir işlem önerir ve eksik olan üslup kanıtını düzenli kaydetme sorununu doğrudan çözmez.","Bu seçenek doğrudur; iki dinleyişe ayrı görevler vererek olay akışını korur ve eksik kalan söz varlığı-üslup kanıtını somut ürüne dönüştürür."],"explanation":"Eksik, söz varlığı ve üslup kanıtlarının kaydedilmemesidir. Doğru seçenek dinleyişleri amaçlarına göre ayırır: ilkinde olay akışı, ikincisinde üslup kanıtları tutulur. Böylece hedef hem uygulanabilir hem de öz değerlendirmede görülen eksikle doğrudan ilişkilidir.","difficultyReason":"Belirsiz bir niyeti, öz değerlendirmede saptanan belirli eksikliği giderecek zamanlanmış ve gözlenebilir bir stratejiye dönüştürmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0408","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d7d16411f60cac77e8f5b02bc63a284df0cb8293fb12d92e34e68d2e0b7d4714","reviewDecisionSha256":"e8995c14204110f748e7580b11e0ff4efb583e6d1c8a71c8240c94ec3ff82f11","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d7d16411f60cac77e8f5b02bc63a284df0cb8293fb12d92e34e68d2e0b7d4714","reviewedHash":"sha256:d7d16411f60cac77e8f5b02bc63a284df0cb8293fb12d92e34e68d2e0b7d4714","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e8995c14204110f748e7580b11e0ff4efb583e6d1c8a71c8240c94ec3ff82f11; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q408","contentProjectionSha256":"d7d16411f60cac77e8f5b02bc63a284df0cb8293fb12d92e34e68d2e0b7d4714","reviewDecisionSha256":"e8995c14204110f748e7580b11e0ff4efb583e6d1c8a71c8240c94ec3ff82f11","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q409","familyId":"tr-g09-tde-qf-082","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Aşağıdaki otobiyografik ses metnini inceleyiniz:\n\n“Bir yarışmaya gönderdiğim metin seçilmedi. İlk gün dosyayı kapattım. Ertesi hafta yorumları yeniden okudum ve en çok savunduğum paragrafın aslında metnin yönünü dağıttığını fark ettim. Onu çıkarmak, yenilgiyi kabul etmek değil, metne yer açmaktı.”\n\nAşağıdaki soru-cevap çiftlerinden hangisi metnin bağlamına uygun, yorumlayıcı ve kanıta dayalıdır?","choices":["Soru: Anlatıcının paragrafı çıkarmaya yüklediği anlam, başarısızlığa bakışındaki değişimi nasıl gösterir? Cevap: Çıkarmayı yenilgi değil düzenleme olarak yeniden anlamlandırması, ilk savunmacı tutumdan öz eleştiriye geçtiğini gösterir.","Soru: Anlatıcı yorumları kaç gün sonra okumuştur? Cevap: Tam yedi gün sonra okumuştur; bu süre onun sabırlı olduğunu kanıtlar.","Soru: Yarışmanın adı nedir? Cevap: Metin yarışmasının adı “Yeni Kalemler”dir.","Soru: Metin neden seçilmemiştir? Cevap: Seçici kurul paragrafı kusursuz bulduğu için metni elemiştir."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; sorusu değişen bakışı yorumlatır, cevabı “yenilgi değil, metne yer açmak” karşıtlığını kanıt olarak kullanır.","Ayrıntı sorusunu yorum sorusu sanır; “ertesi hafta”yı kesin yedi gün sayar ve sabır yargısını kanıtsız ekler.","Metinde bulunmayan yarışma adını uydurur; soru bağlama ilişkin görünse de cevap kaynakta yoktur.","Seçilmeme nedenini tersine çevirir ve kurulun gerekçesini metinde olmadığı hâlde kesinleştirir."],"explanation":"Doğru seçenek soru, anlatıcının davranışını ve ona yüklediği anlamı ilişkilendirmeyi ister. Cevap da “yenilgiyi kabul etmek değil, metne yer açmak” ifadesini kullanarak değişimi yorumlar. Diğer seçenekler ya yalnız ayrıntı sorar ya da metinde bulunmayan bilgi üretir.","difficultyReason":"Yorum gerektiren bağlama uygun bir soruyu, yüzeysel ayrıntı sorularından ayırmak ve cevabın metin kanıtına gerçekten dayanıp dayanmadığını denetlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0409","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"05eee0ad9bd226fb608cad985f0c02ee5849cc57bf298f5443c9242af4486b14","reviewDecisionSha256":"57bf8d7ead76034d190fe4075b8971039b5932e9f2ce4699f353a3d543887360","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:05eee0ad9bd226fb608cad985f0c02ee5849cc57bf298f5443c9242af4486b14","reviewedHash":"sha256:05eee0ad9bd226fb608cad985f0c02ee5849cc57bf298f5443c9242af4486b14","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:57bf8d7ead76034d190fe4075b8971039b5932e9f2ce4699f353a3d543887360; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q409","contentProjectionSha256":"05eee0ad9bd226fb608cad985f0c02ee5849cc57bf298f5443c9242af4486b14","reviewDecisionSha256":"57bf8d7ead76034d190fe4075b8971039b5932e9f2ce4699f353a3d543887360","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q410","familyId":"tr-g09-tde-qf-082","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir öğrencinin değerlendirme dosyasında şu bilgiler vardır:\n\nÖlçüt: “Üslup yargısını birden fazla kanıt türüyle temellendirme.”\nİlk yargı: “Anlatım akıcıdır çünkü cümleler kısadır.”\nAkran geri bildirimi: “Kısa cümlelerin birbirine nasıl bağlandığını ve ses-görüntü geçişlerini göstermedin.”\nÖz değerlendirme notu: “Yalnız cümle uzunluğunu kaydetmişim.”\n\nAşağıdaki işlemlerden hangisi ölçüt, geri bildirim ve öz değerlendirmeyi birlikte işleyerek süreci geliştirir?","choices":["Kısa cümlelerin her zaman akıcı olduğunu savunup geri bildirimi değerlendirme dışı bırakmak.","İlgili bölümleri yeniden dinleyip cümleler arası bağları, gereksiz tekrarları ve ses-görüntü geçişlerini kaydetmek; yargıyı bu kanıtlara göre revize etmek ve sonraki kayıtta en az iki farklı kanıt türü toplama hedefi koymak.","Öz değerlendirme puanını düşürmek, fakat ilk yargıyı ve dinleme stratejisini değiştirmemek.","Ürün tamamlandıktan sonra ölçütü “Kayıt hoşuma gitti mi?” biçiminde değiştirerek ilk yargıyı geçerli saymak."],"correct":1,"distractorWhy":["Cümle uzunluğu ile akıcılığı otomatik eşitler ve kanıta dayalı geri bildirimi sınamadan reddeder.","Bu seçenek doğrudur; eksik kanıtları toplar, yargıyı revize eder ve bulguyu ölçülebilir yeni hedefe dönüştürür.","Öz değerlendirmeyi yalnız puan vermeye indirger; davranış, ürün ve gelecek hedefinde hiçbir iyileştirme yapmaz.","Sonucu korumak için ölçütü sonradan değiştirir; değerlendirme ölçütünün ürüne göre keyfî biçimde uyarlanması yanılgısıdır."],"explanation":"Ölçüt, tek bir dil özelliği yerine birden fazla kanıt türü ister. Doğru seçenek eksik kalan bağlantı, tekrar ve ses-görüntü kanıtlarını yeniden toplar; ilk yargıyı bu verilere göre düzeltir ve bir sonraki süreç için açık hedef üretir. Böylece geri bildirim sorgulanarak işlenmiş olur.","difficultyReason":"Ölçüt, ilk ürün, akran geri bildirimi ve öz değerlendirme verilerini aynı karar zincirinde birleştirip hem mevcut yargıyı hem gelecek stratejiyi revize etmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0410","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5b7b2eae24e7f0d50f4f54d8989b9cfa7a66cd069bd36b2230dd8ae8f3d64a85","reviewDecisionSha256":"90da998cf3161e454819fae4ce085441c318ad05ed36d32bb353c674ab7d82a6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5b7b2eae24e7f0d50f4f54d8989b9cfa7a66cd069bd36b2230dd8ae8f3d64a85","reviewedHash":"sha256:5b7b2eae24e7f0d50f4f54d8989b9cfa7a66cd069bd36b2230dd8ae8f3d64a85","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:90da998cf3161e454819fae4ce085441c318ad05ed36d32bb353c674ab7d82a6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q410","contentProjectionSha256":"5b7b2eae24e7f0d50f4f54d8989b9cfa7a66cd069bd36b2230dd8ae8f3d64a85","reviewDecisionSha256":"90da998cf3161e454819fae4ce085441c318ad05ed36d32bb353c674ab7d82a6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q411","familyId":"tr-g09-tde-qf-083","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki otobiyografik parçayı değerlendiren öğrencilerden hangisinin yargısı metindeki kanıtlara dayanmaktadır?\n\n“İlk kez şehir dışına çıktığım gün cebimde adres yazılı küçük bir kâğıt vardı. Haritaya bakmayı bilmediğim için kâğıdı avucumda buruşturdum. Yıllar sonra aynı sokağı telefon ekranında bulduğumda o kâğıdı düşündüm; yolumu değil, cesaretimi aradığımı anladım.”","choices":["Kayıt başarılıdır; çünkü yolculuk anlatıları herkes için ilgi çekicidir.","Telefon kullanmak anlatıcıyı bütünüyle cesur bir insana dönüştürmüştür.","Kâğıt ile telefon ekranı iki yön bulma aracını karşılaştırırken “cesaretimi arıyordum” sözü yolculuğa kişisel ve mecazlı bir anlam katar.","Olay, telefonların icadından kesinlikle önce başlamış ve belirli bir tarihsel dönemi belgelemiştir."],"correct":2,"distractorWhy":["Genel bir beğeni varsayımına dayanır; metnin belirli söz veya yapı özelliğini kanıt olarak göstermez.","Araç değişimi ile kişilik dönüşümü arasında metinde bulunmayan kesin nedensellik kurar.","Bu seçenek doğrudur; iki somut aracı ve mecazlı ifadeyi birlikte kullanarak üslup ve anlam üzerine kanıtlı değerlendirme yapar.","Metnin iki zaman katmanından kesin tarihsel dönem çıkarır; herhangi bir yıl veya teknoloji başlangıç tarihi verilmemiştir."],"explanation":"Parçada adres kâğıdı ve telefon ekranı geçmiş ile bugünü bağlayan somut araçlardır. “Yolumu değil, cesaretimi arıyordum” sözü fiziksel yön bulmayı kişisel arayışa dönüştüren mecazlı bir değerlendirmedir. Doğru seçenek bu iki kanıtı birlikte kullanır.","difficultyReason":"Kişisel beğeni ya da aşırı nedensellik içeren yargılar arasından, metindeki iki belirli unsuru doğrudan ilişkilendiren değerlendirmeyi seçmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0411","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b17fcbe97e8889b3cfa435c5b7a8c3d6dcf111f92b962500fb45dd38a3b2f497","reviewDecisionSha256":"eddacd9611b9f732a22640f573fd22d5cae31ebf3f0be1f9f36151db33d66a54","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b17fcbe97e8889b3cfa435c5b7a8c3d6dcf111f92b962500fb45dd38a3b2f497","reviewedHash":"sha256:b17fcbe97e8889b3cfa435c5b7a8c3d6dcf111f92b962500fb45dd38a3b2f497","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:eddacd9611b9f732a22640f573fd22d5cae31ebf3f0be1f9f36151db33d66a54; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q411","contentProjectionSha256":"b17fcbe97e8889b3cfa435c5b7a8c3d6dcf111f92b962500fb45dd38a3b2f497","reviewDecisionSha256":"eddacd9611b9f732a22640f573fd22d5cae31ebf3f0be1f9f36151db33d66a54","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q412","familyId":"tr-g09-tde-qf-083","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir otobiyografide anlatıcı şöyle der:\n\n“Sahneye çıkacağım gün kuliste kaldım; adımı duyunca dışarı adım atamadım. Ertesi yıl oyuna katılmadım, fakat arkadaşlarımın provalarında metin okumaya başladım.”\n\nAnlatıcının o dönemdeki kaygısını ve metindeki olanakları dikkate alan en uygulanabilir alternatif tepki hangisidir?","choices":["Kaygısını önemsemeden bir sonraki oyunda doğrudan başrolü üstlenmesi.","Sahneyle ilgili bütün etkinlikleri yaşamı boyunca bırakması.","Metindeki tek olaydan hareketle kendisine kesin bir psikolojik tanı koyup yalnız bu tanıya göre davranması.","Güvendiği bir arkadaşla küçük bir rolü prova ederek, sahneye çıkma yükünü aşamalı biçimde artırması."],"correct":3,"distractorWhy":["Anlatıcının kaygı deneyimini yok sayar ve aşamalı gelişim yerine bağlamla uyumsuz ani bir yük önerir.","Bir güçlükten kalıcı vazgeçme sonucu çıkarır; anlatıcının provalarda metin okuyarak ilişkiyi sürdürdüğü kanıtını görmez.","Tek bir otobiyografik kesitten klinik tanı çıkarma yanılgısıdır; metin böyle bir kesinlik sağlamaz.","Bu seçenek doğrudur; anlatıcının prova ortamına zaten yaklaşmasını temel alır ve uygulanabilir, aşamalı bir alternatif üretir."],"explanation":"Anlatıcı oyuna katılmasa da provalarda metin okumaya başlamıştır; yani sahne etkinliğiyle bağı bütünüyle kopmamıştır. Doğru seçenek bu mevcut adımı temel alıp küçük rol ve güvenli prova yoluyla yükü aşamalı artırır. Bu nedenle metnin bağlamına uygun alternatiftir.","difficultyReason":"Anlatıcının duygusunu abartmadan anlamlandırmak ve metinde bulunan davranıştan hareketle ne aşırı ne de kaçınmacı bir alternatif geliştirmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0412","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f46dcef58c1e1325a7a33f71604abba6636d55e768656a0d4ae7862b1734ad70","reviewDecisionSha256":"a8b6c42cc818cd28fd1faaade98c0df70162605bbe52e116fbb1111f93630306","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f46dcef58c1e1325a7a33f71604abba6636d55e768656a0d4ae7862b1734ad70","reviewedHash":"sha256:f46dcef58c1e1325a7a33f71604abba6636d55e768656a0d4ae7862b1734ad70","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a8b6c42cc818cd28fd1faaade98c0df70162605bbe52e116fbb1111f93630306; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q412","contentProjectionSha256":"f46dcef58c1e1325a7a33f71604abba6636d55e768656a0d4ae7862b1734ad70","reviewDecisionSha256":"a8b6c42cc818cd28fd1faaade98c0df70162605bbe52e116fbb1111f93630306","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q413","familyId":"tr-g09-tde-qf-083","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir öğrencinin dinleme dosyasında şu kayıtlar bulunmaktadır:\n\nBaşlangıç hedefi: “Olay sırasını zaman kodlarıyla çıkaracağım.”\nÜrün: Olaylar doğru sırayla ve zaman kodlarıyla yazılmıştır; ancak kayıtta üç kez yinelenen “kapıyı kapatmadım” ifadesi not edilmemiştir.\nÖz değerlendirme: “İçeriği anladım, fakat üslup yargımı destekleyemedim.”\n\nBu verilere göre en doğru sonuç ve yeni hedef hangisidir?","choices":["Başlangıç hedefi büyük ölçüde gerçekleşmiştir; bir sonraki çalışmada olay sırası notlarını koruyup ikinci dinleyişte yinelenen ifadeleri ve bunların etkisini ayrıca işaretlemek gerekir.","Tekrarlanan ifade yazılmadığı için olay sırasına ilişkin bütün notlar geçersizdir ve çalışma bütünüyle başarısızdır.","Üslup, tekrar gibi dil özelliklerinden hareketle değerlendirilemeyeceği için yeni hedef belirlemeye gerek yoktur.","Bütün notlar silinmeli ve bir sonraki kayıtta yalnız ilk izlenime güvenilmelidir."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; gerçekleşen içerik hedefini korur, saptanan üslup eksikliğini ikinci dinleyişte belirli bir göreve dönüştürür.","Kısmi başarıyı bütünüyle başarısız sayma yanılgısıdır; olay sırası hedefinin gerçekleştiğini yok sayar.","Tekrarın üslup ve anlam etkisini reddeder; oysa yinelenen sözler anlatıcının vurgusunu gösterebilir.","Kanıta dayalı notları değersizleştirip öz değerlendirmeyi yalnız izlenime dönüştürür; süreç geliştirme sağlamaz."],"explanation":"Öğrenci başlangıçta belirlediği olay sırası ve zaman kodu hedefini gerçekleştirmiştir. Eksik olan, tekrarlanan ifadenin üslup üzerindeki etkisini kaydetmektir. Doğru seçenek başarıyı koruyarak ikinci dinleyiş için açık ve ilgili bir hedef ekler.","difficultyReason":"Bir süreçteki gerçekleşen hedef ile eksik kalan boyutu ayrı ayrı değerlendirmek ve ikisini dengeli biçimde yeni stratejiye dönüştürmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0413","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b46c9da71f494d1b1075a257a3a21e8b0b007176b1d9807728e72a265651c131","reviewDecisionSha256":"70932a12cb7273b5abbdd722770ae5e060de2b1572dc48bd7da34ba54a175a75","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b46c9da71f494d1b1075a257a3a21e8b0b007176b1d9807728e72a265651c131","reviewedHash":"sha256:b46c9da71f494d1b1075a257a3a21e8b0b007176b1d9807728e72a265651c131","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:70932a12cb7273b5abbdd722770ae5e060de2b1572dc48bd7da34ba54a175a75; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q413","contentProjectionSha256":"b46c9da71f494d1b1075a257a3a21e8b0b007176b1d9807728e72a265651c131","reviewDecisionSha256":"70932a12cb7273b5abbdd722770ae5e060de2b1572dc48bd7da34ba54a175a75","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q414","familyId":"tr-g09-tde-qf-083","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrenci otobiyografik videoya ilişkin “Konuşmacı zor bir olayı anlatırken gülümsediği için anlatımı tutarsızdır.” yargısını yazmıştır. Akranı ise “Gülümseme, olayla arasına mesafe koymasının ya da güçlükle baş etme biçiminin göstergesi de olabilir.” geri bildirimini vermiştir. Öğrenci geri bildirimi en sağlıklı biçimde nasıl işlemelidir?","choices":["Akran haklı kabul edilip ilk yargı hiçbir inceleme yapılmadan bütünüyle silinmelidir.","Gülümsemenin bulunduğu bölümdeki sözcükleri, ses tonunu ve çevresindeki görüntüleri yeniden inceleyip gülümsemenin sözlerle çatışıp çatışmadığını ya da anlama ek katman sağlayıp sağlamadığını kanıtla sınamalıdır.","İlk yargı kişisel olduğu için akran geri bildirimi doğrudan yok sayılmalıdır.","Gülümsemeden hareketle konuşmacının kesin bir psikolojik savunma mekanizmasına sahip olduğu yazılmalıdır."],"correct":1,"distractorWhy":["Geri bildirimi sorgulamadan kabul eder; öğrencinin kendi yargısını metin kanıtıyla yeniden sınamasını sağlamaz.","Bu seçenek doğrudur; hem ilk yargıyı hem akran önerisini söz, ses ve görüntü kanıtlarıyla test ederek gerekirse revizyon yapar.","Kişisel yargıyı kanıttan bağımsız sayar ve geri bildirimin olası katkısını değerlendirmeden reddeder.","Görsel bir davranışı klinik açıklamayla kesinleştirir; otobiyografik kayıttaki sınırlı kanıt tanı koymaya yetmez."],"explanation":"Geri bildirim ne otomatik kabul edilmeli ne de reddedilmelidir. Doğru seçenek, gülümsemenin bulunduğu bağlamdaki sözleri, ses tonunu ve görüntüleri birlikte yeniden incelemeyi önerir. Böylece “tutarsızlık” yargısı ile “anlama ek katman” olasılığı metin kanıtıyla sınanır.","difficultyReason":"Çelişen iki yorumu taraf tutarak değil, çoklu görsel-işitsel kanıtla sınayıp değerlendirme yargısını buna göre revize etme becerisi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0414","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fb8442bc9048bca756ba07fea237231727a4d0b0788cb0ad15dbfe7cc66104fd","reviewDecisionSha256":"20f31e17d35dbdbe762e73a669470e9e6e416c5eec47ba56ea35f123939a6e53","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fb8442bc9048bca756ba07fea237231727a4d0b0788cb0ad15dbfe7cc66104fd","reviewedHash":"sha256:fb8442bc9048bca756ba07fea237231727a4d0b0788cb0ad15dbfe7cc66104fd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:20f31e17d35dbdbe762e73a669470e9e6e416c5eec47ba56ea35f123939a6e53; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q414","contentProjectionSha256":"fb8442bc9048bca756ba07fea237231727a4d0b0788cb0ad15dbfe7cc66104fd","reviewDecisionSha256":"20f31e17d35dbdbe762e73a669470e9e6e416c5eec47ba56ea35f123939a6e53","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q415","familyId":"tr-g09-tde-qf-083","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Dinleme/İzleme","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-dinleme-izleme","noteId":"tr.g09.tde.n042","noteKey":"tr.g09.tde.n042","objective":"TDE1.4","objectiveId":"TDE1.4","objectives":["TDE1.4"],"objectiveCode":"TDE1.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde dinleme/izleme sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir otobiyografide anlatıcı “Babamın dükkânında her akşam aynı defteri kapatırdım. Yıllar sonra kendi işimi kurunca o kapağın sesini duymadığım gün eksik hisseder oldum.” demektedir. Aşağıdaki öğrenci kayıtlarından hangisi ölçüt-kanıt-yorum-yeni hedef zincirini eksiksiz kurar?","choices":["Kayıt çok etkileyiciydi. Bir sonraki dinleyişte daha iyi not alacağım.","“Defteri kapatmak” sözü iki kez işleve sahiptir. Bu yüzden anlatıcının çocukluğu önemlidir.","Ölçüt: Somut ayrıntının kişisel üsluba katkısı. Kanıt: “aynı defteri kapatırdım” ve “kapağın sesi”. Yorum: İş alışkanlığının sürekliliği işitsel bir ayrıntıyla kurulmuştur. Yeni hedef: Sonraki kayıtta yinelenen bir nesneyi ve bir ses göstergesini zaman koduyla kaydetmek.","Eski defter kullanılması, dükkânın belirli bir tarihsel dönemde ekonomik sıkıntı yaşadığını kanıtlar; yeni hedefim bu dönemi araştırmaktır."],"correct":2,"distractorWhy":["Beğeni ve belirsiz hedef verir; ölçüt, belirli kanıt ve kanıtın işlevini açıklayan yorum bulunmaz.","Bir ifade seçse de açık ölçüt, ayrıntılı işlev açıklaması ve uygulanabilir yeni hedef kurmaz.","Bu seçenek doğrudur; değerlendirilecek özelliği, iki metin kanıtını, işitsel süreklilik yorumunu ve ölçülebilir sonraki hedefi aynı zincirde verir.","Defter ayrıntısından dönem ve ekonomi hakkında kesin sonuç çıkarır; yeni hedefi de metindeki değerlendirme eksikliğinden değil uydurulmuş varsayımdan üretir."],"explanation":"Eksiksiz değerlendirme kaydı, önce ölçütü belirtmeli, ardından metindeki belirli kanıtları göstermeli, bu kanıtların etkisini yorumlamalı ve öz değerlendirmeden yeni hedef çıkarmalıdır. Doğru seçenek “defter” ve “kapak sesi” ayrıntılarını süreklilik yorumuyla bağlayıp zaman kodlu yeni hedef kurar.","difficultyReason":"Dört ayrı süreç bileşeninin yalnız bulunmasını değil, aynı metin ayrıntısı çevresinde mantıksal ve uygulanabilir bir zincir oluşturmasını denetlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0415","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2799c695189d63fac062c458ac4ac7c9a302ec2a96d5eb98efc5b7c828429b5c","reviewDecisionSha256":"44c96dbc979bbff181b59d62e48991cd32b3964ef0de879fb919cc73e4ae1a5b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2799c695189d63fac062c458ac4ac7c9a302ec2a96d5eb98efc5b7c828429b5c","reviewedHash":"sha256:2799c695189d63fac062c458ac4ac7c9a302ec2a96d5eb98efc5b7c828429b5c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:44c96dbc979bbff181b59d62e48991cd32b3964ef0de879fb919cc73e4ae1a5b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q415","contentProjectionSha256":"2799c695189d63fac062c458ac4ac7c9a302ec2a96d5eb98efc5b7c828429b5c","reviewDecisionSha256":"44c96dbc979bbff181b59d62e48991cd32b3964ef0de879fb919cc73e4ae1a5b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q416","familyId":"tr-g09-tde-qf-084","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aşağıdaki ifadelerden hangisi bir roman okuması için yalnız tamamlama hedefi değil, öğrenmeye yönelik açık bir okuma amacıdır?","choices":["Her gün kırk sayfa okuyarak romanı kısa sürede bitirmek.","Karşılaşılan bütün bilinmeyen sözcüklerin altını çizmek.","Bölümleri mümkün olduğunca hızlı okuyup olay sonuna ulaşmak.","Karakterlerin iç konuşmalarıyla karar değişimleri arasındaki ilişkiyi ve bu ilişkiyi kuran söz varlığını belirlemek."],"correct":3,"distractorWhy":["Sayfa sayısı bir işlem hedefidir; romandan hangi anlam veya üslup bilgisinin elde edileceğini belirtmez.","Tek bir işlem söyler; sözcüklerin hangi amaca hizmet edeceğini ve nasıl değerlendirileceğini açıklamaz.","Hız ve bitirme odaklıdır; okuma sonunda hangi öğrenme çıktısına ulaşılacağını göstermez.","Bu seçenek doğrudur; incelenecek metin unsurlarını ve aralarındaki ilişkiyi açıkça belirleyen öğrenme odaklı bir amaçtır."],"explanation":"Okuma amacı, metinden neyin ve hangi ilişki içinde öğrenileceğini göstermelidir. Doğru seçenek iç konuşmaları, karar değişimlerini ve bunları kuran söz varlığını birlikte incelemeyi hedefler. Diğerleri yalnız süre, hız veya işaretleme işlemi bildirir.","difficultyReason":"Okuma amacı ile sayfa, hız ya da işaretleme gibi yalnızca süreç niceliği belirten hedefleri ayırt etmeyi gerektiren temel düzey bir sorudur.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0416","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3169c1b3cfa6f846b82a874cfa443d39b66f02ab01f2c9a30027244d0ce8ba34","reviewDecisionSha256":"c10b6005475a5017fb3d2dd83b04fa46b73471b41555653771f89b6a77a24573","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3169c1b3cfa6f846b82a874cfa443d39b66f02ab01f2c9a30027244d0ce8ba34","reviewedHash":"sha256:3169c1b3cfa6f846b82a874cfa443d39b66f02ab01f2c9a30027244d0ce8ba34","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c10b6005475a5017fb3d2dd83b04fa46b73471b41555653771f89b6a77a24573; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q416","contentProjectionSha256":"3169c1b3cfa6f846b82a874cfa443d39b66f02ab01f2c9a30027244d0ce8ba34","reviewDecisionSha256":"c10b6005475a5017fb3d2dd83b04fa46b73471b41555653771f89b6a77a24573","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q417","familyId":"tr-g09-tde-qf-084","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öğrencinin okuma amacı “Romandaki betimlemelerin duygu ortamı kurma, açıklamaların ise bilgi verme işlevini karşılaştırmak”tır. Bu amaca en uygun not alma stratejisi hangisidir?","choices":["Her örneği “betimleme/açıklama - kısa alıntı - oluşturduğu duygu ya da verdiği bilgi” sütunlarıyla çift girişli bir çizelgeye kaydetmek.","Yalnız olayların gerçekleşme sırasını gösteren ayrıntılı bir zaman çizelgesi hazırlamak.","Karşılaşılan her sözcüğü bağlamdan koparıp alfabetik bir sözlük listesine geçirmek.","Her bölümdeki konuşma cümlelerinin sayısını hesaplamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; metin türünü, kanıtı ve işlev yorumunu aynı kayıtta karşılaştırarak doğrudan amaca hizmet eder.","Olay sırasını izler, ancak betimleme ve açıklamanın farklı işlevlerini karşılaştırmaya veri üretmez.","Sözcükleri bağlamdan koparır ve metindeki anlatım biçimlerinin duygu-bilgi işlevini görünmez kılar.","Konuşma sayısı, belirlenen betimleme ve açıklama amacının ölçülmesiyle ilgili değildir."],"explanation":"Amaç iki anlatım biçiminin işlevini karşılaştırmaktır. Doğru seçenek çizelge her örneği türü, kısa metin kanıtı ve oluşturduğu etkiyle kaydeder; böylece karşılaştırma yapılabilir. Diğer stratejiler farklı okuma sorularına hizmet eder.","difficultyReason":"Belirlenmiş bir okuma amacını, dört farklı not alma aracından doğrudan veri üreten stratejiyle eşleştirmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0417","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"122a2201bdbc7081a9020d37208c71b1e075ff4d28fabb2a1daf3b385e5302f6","reviewDecisionSha256":"7fee0fa3a488da195bc873f2686326aef68cb72a30919b70997ee1a5a1a33e7d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:122a2201bdbc7081a9020d37208c71b1e075ff4d28fabb2a1daf3b385e5302f6","reviewedHash":"sha256:122a2201bdbc7081a9020d37208c71b1e075ff4d28fabb2a1daf3b385e5302f6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7fee0fa3a488da195bc873f2686326aef68cb72a30919b70997ee1a5a1a33e7d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q417","contentProjectionSha256":"122a2201bdbc7081a9020d37208c71b1e075ff4d28fabb2a1daf3b385e5302f6","reviewDecisionSha256":"7fee0fa3a488da195bc873f2686326aef68cb72a30919b70997ee1a5a1a33e7d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q418","familyId":"tr-g09-tde-qf-084","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Bir romanın adı “Sessiz Eşik”, kapağında ise yarı açık bir kapı vardır. Öğrenci okumadan önce “Başkişi evden ayrılacak.” tahminini yazar. İlk iki bölümde başkişi kapıya birkaç kez yaklaşır, fakat hasta büyükannesini yalnız bırakmamak için geri döner. Öğrenci tahminini nasıl güncellemelidir?","choices":["Başlık ve kapak ilk tahmini verdiği için sonraki bütün kanıtları bu tahmine uydurmalıdır.","“Eşik”in karar ve geçişi simgeliyor olabileceği; evden ayrılmanın hâlâ bir olasılık olduğu, ancak mevcut kanıtların kararsızlık ve sorumluluğu öne çıkardığı biçiminde tahmini revize etmelidir.","İki bölümden hareketle romanın sonunda başkişinin kesinlikle evde kalacağını ilan etmelidir.","İlk tahmin tam doğrulanmadığı için bundan sonra hiçbir tahmin kurmamalıdır."],"correct":1,"distractorWhy":["Tahmini sınanabilir beklenti yerine değişmez hüküm sayar ve yeni metin kanıtlarını görmezden gelmeyi önerir.","Bu seçenek doğrudur; ilk görsel ipucunu korurken yeni olay kanıtlarıyla anlamını daraltır ve kesin sonuç vermeden günceller.","Sınırlı bölüm verisinden roman sonunu kesinleştirir; tahmini yeni bir kanıtsız hükme dönüştürür.","Tahminin revize edilebilir oluşunu başarısızlık sanır; okuma yönetimindeki güncelleme işlevini bütünüyle bırakır."],"explanation":"Başlık ve kapak “eşik” düşüncesini desteklese de ilk iki bölüm ayrılma kararının gerçekleşmediğini, sorumluluk ve kararsızlığın öne çıktığını gösterir. Doğru seçenek ilk tahmini bütünüyle atmaz; yeni kanıtlarla daha ihtiyatlı ve sınanabilir hâle getirir.","difficultyReason":"Ön okuma ipucundan doğan tahmini koruma, değiştirme ve kesinleştirme seçenekleri arasından yeni kanıtla orantılı bir revizyon seçmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0418","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b78ff72be81bff0b3015cb3dd35211e78b3946699e1f5251b297e0aad354934a","reviewDecisionSha256":"ebe2b850c0c3acbd08272b517f579bf02928c470310a50e386683b15eab95be5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b78ff72be81bff0b3015cb3dd35211e78b3946699e1f5251b297e0aad354934a","reviewedHash":"sha256:b78ff72be81bff0b3015cb3dd35211e78b3946699e1f5251b297e0aad354934a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ebe2b850c0c3acbd08272b517f579bf02928c470310a50e386683b15eab95be5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q418","contentProjectionSha256":"b78ff72be81bff0b3015cb3dd35211e78b3946699e1f5251b297e0aad354934a","reviewDecisionSha256":"ebe2b850c0c3acbd08272b517f579bf02928c470310a50e386683b15eab95be5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q419","familyId":"tr-g09-tde-qf-084","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrencinin amacı, romanda iç ve dış konuşmaların karakterin kararsızlığını nasıl görünür kıldığını izlemektir. Aşağıdaki notlardan hangisi metin kanıtı ile yorumu ayırır ve sonraki okumaya da yön verir?","choices":["Mert üzgündür ve ne yapacağını bilmemektedir.","Bölümdeki bütün konuşmalar deftere eksiksiz kopyalanmıştır.","Kanıt: “Şimdi girersem her şeyi anlatmam gerekecek.” (İÇ) | Yorum: Yüzleşme kararını geciktiren kaygıyı gösteriyor; sonraki dış konuşmayla karşılaştırılacak.","Kapı önemlidir; karakter de kararsızdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Yorum bildirir, ancak hangi cümleye ve hangi konuşma türüne dayandığını göstermez.","Kanıtı seçmeden yığar; ilgili ifade ile okuma amacı arasındaki ilişkiyi yorumlamaz.","Bu seçenek doğrudur; doğrudan alıntıyı konuşma türüyle kodlar, işlevini açıklar ve sonraki karşılaştırma adımını belirler.","Genel iki yargı verir; metinsel alıntı, konuşma kodu ve izlenecek sonraki ilişki bulunmaz."],"explanation":"Doğru seçenek doğrudan alıntı “İÇ” olarak sınıflandırılmış, alıntının kararsızlığa katkısı yorumlanmış ve bu bulgunun sonraki dış konuşmayla karşılaştırılacağı belirtilmiştir. Böylece kanıt, yorum ve okuma yönü birbirinden ayrılıp ilişkilendirilir.","difficultyReason":"Sadece doğru bir yorum bulmak değil; alıntı, tür kodu, işlev açıklaması ve gelecekteki kontrol adımını aynı not yapısında ayırt etmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0419","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"d04b372fddea39f68e0d9d3456b94e034cdaf94dad4ddbc52cd27427f35dcdff","reviewDecisionSha256":"7ed42c3548e0a5ceee5bc556026f40e4a6d0fc9369ae08eec50c4c66d8e637d8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:d04b372fddea39f68e0d9d3456b94e034cdaf94dad4ddbc52cd27427f35dcdff","reviewedHash":"sha256:d04b372fddea39f68e0d9d3456b94e034cdaf94dad4ddbc52cd27427f35dcdff","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7ed42c3548e0a5ceee5bc556026f40e4a6d0fc9369ae08eec50c4c66d8e637d8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q419","contentProjectionSha256":"d04b372fddea39f68e0d9d3456b94e034cdaf94dad4ddbc52cd27427f35dcdff","reviewDecisionSha256":"7ed42c3548e0a5ceee5bc556026f40e4a6d0fc9369ae08eec50c4c66d8e637d8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q420","familyId":"tr-g09-tde-qf-084","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"Bir öğrenci romanı “Karakterlerin kararlarının nasıl değiştiğini izlemek” amacıyla okumaktadır. Ancak her sıfatı işaretlemekte, bilmediği her sözcükte okumayı durdurmakta ve üç bölüm sonunda sekiz sayfa notu olmasına rağmen karar değişimlerini açıklayamamaktadır. En uygun tanı ve strateji revizyonu hangisidir?","choices":["Sorun yalnız okuma hızıdır; aynı işaretleme ve sözlük stratejisini daha hızlı uygulamalıdır.","Notlar fazla olduğu için bütün not alma etkinliğini bırakıp yalnız hafızasına güvenmelidir.","Daha çok renk kullanırsa mevcut strateji kendiliğinden okuma amacına uygun hâle gelecektir.","Strateji amaçla ilgisiz sözcük ayrıntısını aşırı toplamaktadır; yalnız karar, iç konuşma ve sonuçla ilişkili ifadeleri seçip “karar-kanıt-sonuç” tablosu kurmalı ve her bölüm sonunda amacı karşılayıp karşılamadığını denetlemelidir."],"correct":3,"distractorWhy":["Sorunu hız eksikliği sanır; asıl güçlük seçilen verinin okuma amacıyla ilgisiz olmasıdır.","Aşırı not sorununa kanıtsız okuma ile tepki verir; amaçla uyumlu seçici not tutma olanağını yok eder.","Araç görünümünü değiştirir, fakat hangi bilginin neden seçileceği ve nasıl ilişkilendirileceği sorununu çözmez.","Bu seçenek doğrudur; veri fazlalığının nedenini teşhis eder, amaca uygun seçici tablo önerir ve ara kontrol mekanizması ekler."],"explanation":"Öğrencinin not sayısı çok, fakat notlar karar değişimi amacına hizmet etmiyor. Doğru seçenek ilgisiz sıfat ve sözcük yığılmasını azaltır; karar, ilgili metin kanıtı ve sonucu aynı tabloda izler. Bölüm sonu kontrolü de stratejinin işlevini sürekli sınar.","difficultyReason":"Belirtilerden strateji-amac uyumsuzluğunu teşhis etmek ve seçici veri toplama, yeni not yapısı ile ara kontrolü birlikte içeren bir revizyon tasarlamak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0420","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6d9bba8eede1cbe75be9412bc356bd2bd50183779f554a2ad908ed5ce8ae0f37","reviewDecisionSha256":"4c62a925c3246accea28eb29d2f008678fca923556842d3872ed8205c72ba26c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6d9bba8eede1cbe75be9412bc356bd2bd50183779f554a2ad908ed5ce8ae0f37","reviewedHash":"sha256:6d9bba8eede1cbe75be9412bc356bd2bd50183779f554a2ad908ed5ce8ae0f37","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4c62a925c3246accea28eb29d2f008678fca923556842d3872ed8205c72ba26c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q420","contentProjectionSha256":"6d9bba8eede1cbe75be9412bc356bd2bd50183779f554a2ad908ed5ce8ae0f37","reviewDecisionSha256":"4c62a925c3246accea28eb29d2f008678fca923556842d3872ed8205c72ba26c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q421","familyId":"tr-g09-tde-qf-085","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":1,"question":"Aynı olayı anlatan iki kısa parça şöyledir:\n\nI. “Ali pencereyi açtı. Sokak boştu. Yağmur dinmişti.”\nII. “Ali pencereyi aralayınca sokak, yağmurdan sonra sesini içine çekmiş bir oda gibi sustu.”\n\nBu örneklerden hareketle oluşturulabilecek en uygun ön görüş hangisidir?","choices":["I. parçada kısa ve doğrudan bir söyleyiş, II. parçada benzetmeye dayalı yoğun bir görüntü vardır; bu görüş, daha uzun metinlerde tekrar eden tercihlerle sınanmalıdır.","I. parçada üslup yoktur; üslup yalnız benzetmeli cümlelerde bulunur.","II. parça nesnel olarak daha başarılıdır; çünkü uzun ve mecazlı cümleler her zaman üstün üslup oluşturur.","İki parçada aynı olay anlatıldığı için aralarında üslup farkı bulunamaz."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; belirgin dil farkını tanımlar ve kısa örnekten çıkan yargının geçici olup daha geniş kanıtla sınanacağını belirtir.","Yalın ve kısa söyleyişi üslupsuzluk sanır; her metin sözcük ve cümle tercihleriyle bir üslup taşır.","Mecaz ve uzunluğu otomatik üstünlük ölçütü sayar; bağlam, amaç ve tutarlılığı değerlendirmez.","Olay içeriği ile anlatım biçimini özdeşleştirir; aynı olay farklı söz varlığı ve cümle yapısıyla farklı etki oluşturabilir."],"explanation":"I. parçada kısa, yalın cümleler; II. parçada “sesini içine çekmiş bir oda” benzetmesi ve daha yoğun bir görüntü vardır. Ancak iki cümlelik örneklerden bütün bir romanın üslubu hakkında kesin hüküm verilemez. Bu nedenle hem farkı hem geçiciliği belirten Doğru seçenek doğrudur.","difficultyReason":"İki söyleyiş arasındaki açık farkı tanırken kısa örnekten kesin değer yargısı veya bütün metne ilişkin genelleme üretmemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0421","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5623b9e55120e19bfa04329935efc891b4118642713c7d4a42ebc7b8750f6c36","reviewDecisionSha256":"a1bc2af0af7325384bd58866859dc0eb09d881f29a57c5b2e6b1d3ac5d980b3b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5623b9e55120e19bfa04329935efc891b4118642713c7d4a42ebc7b8750f6c36","reviewedHash":"sha256:5623b9e55120e19bfa04329935efc891b4118642713c7d4a42ebc7b8750f6c36","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a1bc2af0af7325384bd58866859dc0eb09d881f29a57c5b2e6b1d3ac5d980b3b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q421","contentProjectionSha256":"5623b9e55120e19bfa04329935efc891b4118642713c7d4a42ebc7b8750f6c36","reviewDecisionSha256":"a1bc2af0af7325384bd58866859dc0eb09d881f29a57c5b2e6b1d3ac5d980b3b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q422","familyId":"tr-g09-tde-qf-085","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":2,"question":"Bir öğrenci “Gölgedeki Saat” adlı, kapağında eski bir istasyon saati bulunan romanı okuyacaktır. Amacı, zaman algısının karakter seçimleriyle ilişkisini incelemektir. Aşağıdaki hazırlık ve okuma planlarından hangisi bu amacı en iyi yönetir?","choices":["Saat görselinden romanın kesinlikle tarihî roman olduğuna karar verip yalnız tarihleri araştırmak.","“Saat hangi kararlarda yeniden beliriyor?” ve “Bekleme duygusu seçimleri nasıl etkiliyor?” sorularını yazmak; saatin bekleme ya da zaman baskısı gösterebileceğini geçici tahmin olarak kaydetmek; olay zaman çizelgesiyle tekrar eden saat imgesini birlikte izleyip tahmini yeni kanıtlara göre güncellemek.","Metindeki bütün cümlelerin altını çizmek ve hangi çizginin önemli olduğuna roman bittikten sonra karar vermek.","Tahmini hemen doğrulamak için önce son bölümü okuyup ardından yalnız sonucu destekleyen bölümlere dönmek."],"correct":1,"distractorWhy":["Kapak ipucunu kesin tür hükmüne dönüştürür ve öğrencinin asıl amacı olan zaman algısı-karar ilişkisini daraltır.","Bu seçenek doğrudur; amaçla ilişkili sorular, geçici tahmin, iki tamamlayıcı strateji ve kanıta göre güncelleme adımlarını birlikte kurar.","Seçicilik sağlamayan toplu işaretleme önerir; hangi kanıtın zaman ve karar amacına hizmet ettiği görünmez olur.","Sonucu önceden görerek tahmini sınamak yerine doğrulama yanlılığı yaratır ve karşıt kanıtları dışarıda bırakır."],"explanation":"Doğru seçenek okuma amacını iki yönlendirici soruya dönüştürür, kapak görselinden geçici bir tahmin kurar, olay sırası ile tekrar eden saat imgesini ayrı ama ilişkili biçimde izler ve yeni kanıt geldiğinde tahmini günceller. Bu, yönetilen okumanın bütün temel adımlarını içerir.","difficultyReason":"Tek bir araç seçmekten öte, amaç, soru, tahmin, iki tamamlayıcı not stratejisi ve revizyon adımlarının aynı plan içinde tutarlı olup olmadığını değerlendirmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0422","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"74a9a4620420538baeed8b6376e96584127f8ecab4843b3242136f7d9bb75c04","reviewDecisionSha256":"a26d72ff6aa991abdbfe2592c39b3777542ca848248e779cb7a8291d96948cbf","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:74a9a4620420538baeed8b6376e96584127f8ecab4843b3242136f7d9bb75c04","reviewedHash":"sha256:74a9a4620420538baeed8b6376e96584127f8ecab4843b3242136f7d9bb75c04","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a26d72ff6aa991abdbfe2592c39b3777542ca848248e779cb7a8291d96948cbf; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q422","contentProjectionSha256":"74a9a4620420538baeed8b6376e96584127f8ecab4843b3242136f7d9bb75c04","reviewDecisionSha256":"a26d72ff6aa991abdbfe2592c39b3777542ca848248e779cb7a8291d96948cbf","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q423","familyId":"tr-g09-tde-qf-085","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":3,"question":"Aşağıdaki roman parçasını inceleyiniz:\n\n“Selin, zarfı masanın kenarına itti. ‘Açarsam geri dönmem gerekecek.’ diye düşündü. Koridordan annesinin sesi geldi: ‘Çay soğuyor.’ Selin zarfı çekmeceye koydu.”\n\nÖğrenci davranış için D, iç konuşma için İÇ, dış konuşma için DIŞ kodlarını kullanmaktadır. Aşağıdaki notlardan hangisi hem doğru kodlama yapar hem de kanıtı aşmadan karakterin karar sürecini izler?","choices":["DIŞ: “Açarsam geri dönmem gerekecek.”; İÇ: “Çay soğuyor.”; Selin kararı kesin olarak annesi yüzünden ertelemiştir.","D: Selin zarfı açar; İÇ: Annesi geri dönmesini ister; bu nedenle sorun çözülür.","D: Zarfı iter ve çekmeceye koyar. İÇ: “Açarsam geri dönmem gerekecek.” DIŞ: “Çay soğuyor.” Yorum: Davranışlar ve iç konuşma açma kararını ertelediğini gösterir; ertelemenin kesin nedeni sonraki kanıtla sınanmalıdır.","Zarf kesinlikle resmî bir çağrı belgesidir; Selin de hukuki bir sorundan kaçmaktadır."],"correct":2,"distractorWhy":["İç ve dış konuşma kodlarını ters çevirir; ayrıca annenin sözünü ertelemenin kesin nedeni sayar.","Metindeki davranışı ters okur; Selin zarfı açmaz, çekmeceye koyar ve annenin niyeti hakkında kanıtsız bilgi ekler.","Bu seçenek doğrudur; üç öğeyi doğru kodlar, erteleme çıkarımını davranış ve iç konuşmaya dayandırır, nedeni kesinleştirmez.","Zarfın türü ve karakterin sorunu hakkında metinde bulunmayan ayrıntıları kesin gerçek gibi sunar."],"explanation":"Selin’in zarfı itmesi ve çekmeceye koyması davranıştır; “Açarsam...” sözü iç konuşma, annenin “Çay soğuyor.” sözü dış konuşmadır. Bu veriler kararın ertelendiğini destekler, fakat ertelemenin tek ve kesin nedenini açıklamaz. Bu nedenle Doğru seçenek doğrudur.","difficultyReason":"Üç anlatı unsurunu doğru sınıflandırmak, davranışlarla konuşmaları ilişkilendirmek ve makul çıkarım ile kanıtsız kesin neden arasında sınır koymak gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0423","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"315577ed22047e755f2bc59f0fd6e1f0a9dcfb755b4dceb8e2e4fe61b7bbf779","reviewDecisionSha256":"5022270241a832631b2ea690a15a6c4e85ef81f740b0702b32033373d1f25186","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:315577ed22047e755f2bc59f0fd6e1f0a9dcfb755b4dceb8e2e4fe61b7bbf779","reviewedHash":"sha256:315577ed22047e755f2bc59f0fd6e1f0a9dcfb755b4dceb8e2e4fe61b7bbf779","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5022270241a832631b2ea690a15a6c4e85ef81f740b0702b32033373d1f25186; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q423","contentProjectionSha256":"315577ed22047e755f2bc59f0fd6e1f0a9dcfb755b4dceb8e2e4fe61b7bbf779","reviewDecisionSha256":"5022270241a832631b2ea690a15a6c4e85ef81f740b0702b32033373d1f25186","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q424","familyId":"tr-g09-tde-qf-085","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":4,"question":"Bir öğrencinin okuma günlüğü şöyledir:\n\nAmaç: “Betimlemelerin karakterin duygu durumuna katkısını izlemek.”\n1. bölüm: On iki olay özeti, hiç alıntı yok.\n2. bölüm: Sekiz mekân sıfatı kopyalanmış, etkileri yazılmamış.\n3. bölüm: “Dar koridor” alıntısı ile “karakterin seçeneksiz hissetmesini güçlendiriyor” yorumu birlikte yazılmış, ancak benzer betimlemelerle karşılaştırılmamış.\n\nÖğrencinin sonraki adımı hangisi olmalıdır?","choices":["Birinci bölümdeki olay özetlerini aynı ayrıntı düzeyinde sürdürmek.","Her bölümdeki sıfat sayısını artırıp en çok sıfat kullanılan bölümü en başarılı saymak.","Betimleme amacı zor olduğu için amacı yalnız olay sırasını çıkarmaya çevirmek.","Üçüncü bölümdeki alıntı-yorum düzenini sürdürmek; yinelenen mekân betimlemelerini karşılaştırmak, ilişkinin devam edip etmediğini sınamak ve amaçla ilgisiz olay özetlerini azaltmak."],"correct":3,"distractorWhy":["Mevcut uyumsuzluğu sürdürür; olay özetleri betimleme-duygu ilişkisine doğrudan kanıt sağlamaz.","Sözcük sayısını işlev çözümlemesi sanır; sıfatın çokluğu duygu katkısını tek başına göstermez.","Stratejiyi geliştirmek yerine amacı kolay olana göre değiştirir; öğrencinin üçüncü bölümdeki ilerlemesini yok sayar.","Bu seçenek doğrudur; işe yarayan kanıt-yorum düzenini korur, tekrar eden örneklerle sınama ekler ve ilgisiz not yükünü azaltır."],"explanation":"Üçüncü bölümde öğrenci ilk kez belirli bir betimlemeyi duygu etkisiyle ilişkilendirmiştir. Doğru seçenek bu yararlı düzeni sürdürür, tek örnekten genelleme yapmamak için tekrar eden betimlemelerle karşılaştırma ekler ve amaca hizmet etmeyen olay özetlerini azaltır.","difficultyReason":"Üç aşamalı günlük verisinden hangi uygulamanın işe yaradığını teşhis edip bunu karşılaştırma ve seçicilikle geliştiren sonraki adımı belirlemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0424","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ac857f14edbb1a6ce508bc1c6d7cdde7a335f241ef25ae1aac5554af5fa9db88","reviewDecisionSha256":"5f4da10eb559e49577165521c5b98e8882c875e1064bf9d764545b410b66d79a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ac857f14edbb1a6ce508bc1c6d7cdde7a335f241ef25ae1aac5554af5fa9db88","reviewedHash":"sha256:ac857f14edbb1a6ce508bc1c6d7cdde7a335f241ef25ae1aac5554af5fa9db88","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5f4da10eb559e49577165521c5b98e8882c875e1064bf9d764545b410b66d79a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q424","contentProjectionSha256":"ac857f14edbb1a6ce508bc1c6d7cdde7a335f241ef25ae1aac5554af5fa9db88","reviewDecisionSha256":"5f4da10eb559e49577165521c5b98e8882c875e1064bf9d764545b410b66d79a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q425","familyId":"tr-g09-tde-qf-085","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n043","noteKey":"tr.g09.tde.n043","objective":"TDE2.1","objectiveId":"TDE2.1","objectives":["TDE2.1"],"objectiveCode":"TDE2.1","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde okumayı yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"level":5,"question":"“Kıyıda Kalan Ses” adlı bir romanda yıllar sonra doğduğu kasabaya dönen bir karakter anlatılmaktadır. Tanıtım metninde “Dönüş, geçmişi bulmak mı yoksa bugünü yeniden adlandırmak mıydı?” sorusu yer alır. Aşağıdaki okuma planlarından hangisi amaç, tahmin, strateji, ara kontrol ve revizyon koşullarını birlikte karşılar?","choices":["Amaç: Dönüşün karakterin kimlik algısını ve romanın üslubunu nasıl değiştirdiğini incelemek. Geçici tahmin: Kıyı ve ses imgeleri geçmiş-bugün çatışmasını taşıyabilir. Strateji: Olay dönüşlerini zaman çizelgesine, iç konuşma ve yinelenen imgeleri çift girişli günlüğe kaydetmek. Ara kontrol: Her iki bölümde bir notların amaç sorularına cevap üretip üretmediğini sınamak. Revizyon: Yeni kanıt tahmini zayıflatırsa imgelerin işlevini yeniden tanımlamak.","Kapak ve tanıtım metninden karakterin sonunda kasabada kalacağı sonucuna varmak; yalnız bu sonucu doğrulayan cümleleri işaretlemek.","Zaman çizelgesi, sözlük, karakter ağı, bütün betimlemelerin kopyası ve her cümlenin özeti dâhil mümkün olan bütün stratejileri aynı anda kullanmak; ara kontrol yapmamak.","Romanı bir kez kesintisiz okuyup bütün yorumları hafızadan yazmak; ilk tahmini değiştirmemek için karşıt kanıtları dikkate almamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; açık amaç, sınanabilir tahmin, amaca uygun iki strateji, düzenli ara kontrol ve kanıta bağlı revizyon ölçütünü tek planda bütünleştirir.","Tahmini sonuç hükmüne dönüştürür ve yalnız destekleyici kanıt seçerek doğrulama yanlılığı oluşturur.","Amaçla seçilmemiş araç yığını kurar; veri fazlalığına rağmen stratejinin işe yarayıp yaramadığını denetlemez.","Kanıt kaydı ve revizyonu kaldırır; ilk tahmini korumak uğruna karşıt verileri dışarıda bırakır."],"explanation":"Doğru seçenek öğrenme amacı açıkça tanımlanmış, tanıtım metninden geçici bir tahmin kurulmuş, olay ile üslup kanıtları için iki tamamlayıcı strateji seçilmiş, iki bölümde bir ara kontrol planlanmış ve yeni kanıta göre tahmini revize etme koşulu belirtilmiştir. Diğer seçenekler kesin hüküm, araç yığını veya kanıt dışlama içerir.","difficultyReason":"Okuma yönetiminin bütün bileşenlerini tek tek tanımaktan öte, bunların aynı amaç çevresinde seçici, denetlenebilir ve yeni kanıta açık bir sistem oluşturup oluşturmadığını değerlendirmek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0425","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"92b45b41e5fc518eac7849c933f5a3a10982dfd9afae060dd19c3e463549cdb6","reviewDecisionSha256":"366ccb2ca309fc46a22886178874636de5fa313b9f6862ea0598f911aa030395","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:92b45b41e5fc518eac7849c933f5a3a10982dfd9afae060dd19c3e463549cdb6","reviewedHash":"sha256:92b45b41e5fc518eac7849c933f5a3a10982dfd9afae060dd19c3e463549cdb6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:366ccb2ca309fc46a22886178874636de5fa313b9f6862ea0598f911aa030395; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q425","contentProjectionSha256":"92b45b41e5fc518eac7849c933f5a3a10982dfd9afae060dd19c3e463549cdb6","reviewDecisionSha256":"366ccb2ca309fc46a22886178874636de5fa313b9f6862ea0598f911aa030395","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q426","familyId":"tr-g09-tde-qf-086","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":1,"question":"Bir öğrenci şu roman parçasını okur: “Mert pencerede bekledi. Saat dokuzu geçtiğinde ışığı kapattı.” Öğrencinin açık bilgi ile çıkarımı doğru ayırdığı not hangisidir?","choices":["Mert umudunu tamamen yitirmiştir; bu durum metinde açıkça söylenmiştir.","Mert’in pencerede beklemesi ve dokuzdan sonra ışığı kapatması açık bilgidir; birini beklediği düşüncesi çıkarımdır.","Saatin dokuzu geçmesi çıkarımdır; ışığın kapanması okurun yorumudur.","Mert’in üzgün olduğu açık bilgidir; beklemesi bu bilgiyi kesin olarak kanıtlar."],"correct":1,"distractorWhy":["Mert’in umudunu yitirdiği metinde söylenmez; davranıştan çıkarılan olasılığı açık bilgi sayar ve gereksiz kesinlik kurar.","Bu seçenek doğrudur; bekleme, saatin geçmesi ve ışığın kapanması doğrudan verilirken birini bekleme düşüncesi kanıta dayalı çıkarım olarak tutulur.","Saatin dokuzu geçmesi ve ışığın kapanması metinde açıkça verilir; seçenek açık bilgi ile yorumu tersine çevirir.","Üzüntü doğrudan adlandırılmamıştır; bekleme davranışını tek bir duyguya kesin kanıt sayar."],"explanation":"Parçada Mert’in beklediği, saatin dokuzu geçtiği ve ışığı kapattığı doğrudan belirtilir. Kimi ya da neyi beklediği söylenmediği için “birini bekliyor” yargısı, davranışlara dayanan fakat kesinleştirilemeyen bir çıkarımdır.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenciden yalnızca metinde açıkça verilen eylemleri, davranışlardan türetilen olası yorumdan ayırması beklenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0426","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"356b922493a8f97aee0210177064f6381fbad39fa246cec6c7162e4cddf64c61","reviewDecisionSha256":"ef6a716d2fd6bb41beb7e7b13e035b26100c947fdbbd7f04d7f83260f87ea352","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:356b922493a8f97aee0210177064f6381fbad39fa246cec6c7162e4cddf64c61","reviewedHash":"sha256:356b922493a8f97aee0210177064f6381fbad39fa246cec6c7162e4cddf64c61","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ef6a716d2fd6bb41beb7e7b13e035b26100c947fdbbd7f04d7f83260f87ea352; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q426","contentProjectionSha256":"356b922493a8f97aee0210177064f6381fbad39fa246cec6c7162e4cddf64c61","reviewDecisionSha256":"ef6a716d2fd6bb41beb7e7b13e035b26100c947fdbbd7f04d7f83260f87ea352","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q427","familyId":"tr-g09-tde-qf-086","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":2,"question":"“Duru kapının eşiğinde durdu; içeri adım atmadan önce çantasını yere bıraktı.” cümlesindeki bilinmeyen “eşik” sözü için öğrenme duvarına yazılabilecek en uygun kayıt hangisidir?","choices":["“Eşik: Bir işin başlangıç noktası.” Bu anlam sözlükte bulunduğu için bağlam denetlenmez.","“Eşik: Kapının tamamı.” Sözcük kapıyla birlikte geçtiği için iki kavram eşitlenir.","“Eşik: Kapı girişinde üzerine basılan bölüm.” “İçeri adım atmadan” ipucuna dayalı ilk tahmin yazılır, ardından sözlükle doğrulanır.","“Eşik: Kararsızlık.” Duru kapıda beklediği için kullanımın kesinlikle mecaz olduğu kabul edilir."],"correct":2,"distractorWhy":["Sözlükte bulunabilecek bir anlamı bağlama sınamadan seçer; öğrenme duvarının bağlam–tahmin–doğrulama sırasını atlar.","Kapıyla ilişkili olmayı kapının bütünü olmakla karıştırır; “içeri adım atma” ipucunu doğru değerlendirmez.","Bu seçenek doğrudur; yakın bağlamdan işlevsel bir ilk anlam çıkarır ve tahmini daha sonra güvenilir kaynakla doğrulamayı öngörür.","Karakterin durmasını doğrudan mecaz kanıtı sayar; sözcüğün somut mekân anlamını ve cümledeki fiziksel hareketi göz ardı eder."],"explanation":"“Kapı”, “içeri” ve “adım atmak” sözleri, “eşik”in kapı girişindeki basılan bölüm olduğunu düşündürür. Öğrenme duvarında önce bu bağlamsal tahmin ve dayanağı kaydedilmeli, ardından sözlükle doğrulanmalıdır.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; sözcük anlamını yalnız sözlükten seçmek yerine bağlam ipucuna dayalı tahmin kurma ve doğrulama sırasını tanımayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0427","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fafe91312fb30b0c50783ad93d9f3e631a253393d1eb0efab6de5d0f475de76e","reviewDecisionSha256":"927e3aa5c925c7bd9a56ec96533934fb13289d0d2b667897fa359f20bc145205","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fafe91312fb30b0c50783ad93d9f3e631a253393d1eb0efab6de5d0f475de76e","reviewedHash":"sha256:fafe91312fb30b0c50783ad93d9f3e631a253393d1eb0efab6de5d0f475de76e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:927e3aa5c925c7bd9a56ec96533934fb13289d0d2b667897fa359f20bc145205; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q427","contentProjectionSha256":"fafe91312fb30b0c50783ad93d9f3e631a253393d1eb0efab6de5d0f475de76e","reviewDecisionSha256":"927e3aa5c925c7bd9a56ec96533934fb13289d0d2b667897fa359f20bc145205","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q428","familyId":"tr-g09-tde-qf-086","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":3,"question":"“Sokak önce sustu. Ardından tek tek kepenkler indi. En son fırının sarı ışığı söndü.” parçası için üslup çıkarımını kanıt ve kapsam sınırıyla kuran yargı hangisidir?","choices":["Yazar bütün roman boyunca kısa cümleler kullanır; bu üç cümle eser geneli için yeterli kanıttır.","“Sarı” sözü geçtiği için parçanın üslubu neşelidir; diğer sözlerin etkisini incelemeye gerek yoktur.","Parça yalnız betimlemeye dayanır; kepenklerin inmesi ve ışığın sönmesi birer eylem değildir.","Kısa ve ardışık cümleler ile “önce–ardından–en son” sıralaması kapanma duygusunu aşamalı ve ritmik biçimde kurar; bu sonuç parça düzeyinde tutulmalıdır."],"correct":3,"distractorWhy":["Üç cümleden bütün romanın üslubuna genelleme yapar; gözlemin geçerli olduğu metin bölümünün sınırını aşar.","Tek bir renk sözcüğünü neşe göstergesi sayar; “sustu”, “indi” ve “söndü” sözcüklerinin oluşturduğu kapanma bağlamını yok sayar.","Kepenklerin inmesi ve ışığın sönmesi açık eylemlerdir; betimleme ile olay hareketini yanlış ayırır.","Bu seçenek doğrudur; cümle yapısı, sıralama sözleri ve eylemler arasında ilişki kurar, ayrıca çıkarımı yalnız verilen parçayla sınırlar."],"explanation":"Parçada kısa cümleler ardışık bir ritim oluşturur; “önce, ardından, en son” sözleri de kapanmanın basamak basamak gerçekleştiğini gösterir. “Sustu, indi, söndü” eylemleri atmosferi giderek ağırlaştırır. Ancak üç cümle bütün romanın üslubunu kesinleştirmeye yetmez.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrencinin cümle ritmi, sıralama ve söz seçimini birlikte yorumlaması, ardından çıkarımın kapsamını parça düzeyinde sınırlaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0428","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fbbc3663b3ef2b94c94feb4f8236e49a780e0005809846dd6771686058fa4ae2","reviewDecisionSha256":"1aff72c37baa63af3568eb0162e69ebb7a0efc7167706ae71817da92f1ed610e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fbbc3663b3ef2b94c94feb4f8236e49a780e0005809846dd6771686058fa4ae2","reviewedHash":"sha256:fbbc3663b3ef2b94c94feb4f8236e49a780e0005809846dd6771686058fa4ae2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1aff72c37baa63af3568eb0162e69ebb7a0efc7167706ae71817da92f1ed610e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q428","contentProjectionSha256":"fbbc3663b3ef2b94c94feb4f8236e49a780e0005809846dd6771686058fa4ae2","reviewDecisionSha256":"1aff72c37baa63af3568eb0162e69ebb7a0efc7167706ae71817da92f1ed610e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q429","familyId":"tr-g09-tde-qf-086","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":4,"question":"Bir öğrenci hikâye ile romanı karşılaştırmak için bir inceleme çizelgesi hazırlayacaktır. Hangi yaklaşım ortak ölçüt ve kanıt ilkesine uygundur?","choices":["Her iki metinde olay kapsamı, kişi gelişimi, zamanın işlenişi, mekân ayrıntısı ve üslup aynı başlıklar altında incelenir; sonuçlar okunan metinlerin kanıtlarıyla sınırlandırılır.","Roman uzun olduğu için karakterleri her zaman derindir; hikâye kısa olduğu için üslubu her zaman yalındır.","Hikâyede yalnız anlatıcı, romanda yalnız tema incelenir; böylece türlerin farklı yönleri karşılaştırılmış olur.","Her türden birer kısa bölüm okunur ve bu bölümlerden hikâye ile romanın bütün özellikleri kesin olarak çıkarılır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; iki türe aynı ölçütleri uygular ve bulguların yalnız incelenen metinlerin taşıdığı kanıt kadar genellenmesini sağlar.","Uzunluk ile karakter derinliği ya da üslup arasında zorunlu bağ kurar; türleri kalıp yargılarla karşılaştırır.","İki metni farklı ölçütlerle inceler; ortak bir karşılaştırma zemini kurulmadığı için sonuçlar denk değildir.","Kısa parçaları türlerin tamamını temsil eden kesin kanıt sayar; örneklem sınırını ve metin çeşitliliğini göz ardı eder."],"explanation":"Sağlıklı karşılaştırmada iki metin aynı başlıklar altında incelenir. Olay kapsamı, kişi gelişimi, zaman, mekân ve üslup gibi ortak ölçütler, benzerlik ve farkların karşılaştırılabilir olmasını sağlar. Bulgular da yalnız incelenen metinlerin kanıtı kadar geçerlidir.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; ortak ölçüt kurma, türlere ilişkin hazır genellemeleri eleme ve metin kanıtının temsil sınırını aynı anda değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0429","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b34645bd23c1cd34d833e1e8c6d9233bce9c969be939d3a81c920a2f974585a7","reviewDecisionSha256":"223becc231a6016e9252d619b320b22e3c1b41d001844facf40515d92aa5d516","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b34645bd23c1cd34d833e1e8c6d9233bce9c969be939d3a81c920a2f974585a7","reviewedHash":"sha256:b34645bd23c1cd34d833e1e8c6d9233bce9c969be939d3a81c920a2f974585a7","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:223becc231a6016e9252d619b320b22e3c1b41d001844facf40515d92aa5d516; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q429","contentProjectionSha256":"b34645bd23c1cd34d833e1e8c6d9233bce9c969be939d3a81c920a2f974585a7","reviewDecisionSha256":"223becc231a6016e9252d619b320b22e3c1b41d001844facf40515d92aa5d516","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q430","familyId":"tr-g09-tde-qf-086","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":5,"question":"Bir öğrenci roman okuması sonunda özet, söz varlığı sınıflandırması ve üslup geri bildirimi hazırlayacaktır. Aşağıdaki çalışma düzenlerinden hangisi üç ürünü de TDE2.2 süreçlerine uygun biçimde oluşturur?","choices":["Bütün olayları ayrıntılı biçimde yeniden anlatır; kelimeleri yalnız isim ve fiil diye ayırır; “Anlatım güzeldi.” yazar.","Ana çatışma ile önemli değişimi koruyan kısa bir özet yazar; sözleri metindeki işlevlerine göre gruplandırır; belirli bir cümle veya söz varlığı tercihini oluşturduğu etki ve metnin amacıyla ilişkilendirerek geri bildirim verir.","Özette yalnız kişisel görüşlerini sıralar; sözleri alfabetik sıraya dizer; üslubu açıklamak için yazarın yaşamına ilişkin tahminler üretir.","Özet yerine bütün olayları yeniden anlatır; kelimeleri uzun ve kısa diye ayırır; romandaki tek bir nesneden eserin dönemini kesinleştirir."],"correct":1,"distractorWhy":["Özeti olay yığınına dönüştürür, söz varlığını metindeki işlev yerine yalnız dil bilgisi türüne göre ayırır ve geri bildirimi kanıtsız beğeni düzeyinde bırakır.","Bu seçenek doğrudur; özet, sınıflandırma ve geri bildirimin her birini ayrı amacına uygun kanıt ve ölçütle kurar.","Özet ile kişisel tepkiyi karıştırır, işlevsel sınıflandırma yapmaz ve metinde bulunmayan biyografik bilgiyi üslup kanıtı gibi kullanır.","Ana çizgiyi seçmek yerine her ayrıntıyı taşır, anlamsal işlevi gözden kaçırır ve tek nesneden dönem hakkında aşırı genelleme yapar."],"explanation":"TDE2.2’de özet, ana çatışmayı ve temel değişimi korumalı; söz varlığı metindeki işlevine göre sınıflandırılmalı; geri bildirim ise belirli dil tercihinin etkisini kanıtla açıklamalıdır. Bu üç koşulu birlikte sağlayan tek doğru seçenek’dir.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; özetleme, işlevsel sınıflandırma ve kanıtlı tepki verme süreçlerini tek çalışma planında bütünleştirip her ürünün sınırını korumayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0430","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c8572696d1dfb586009affb3d1a84f0c37b2c482bfa40f807db7502c5399c643","reviewDecisionSha256":"5209837fd3414824f4a238737ac23d391dfc8c486315760cec799c23cb960381","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c8572696d1dfb586009affb3d1a84f0c37b2c482bfa40f807db7502c5399c643","reviewedHash":"sha256:c8572696d1dfb586009affb3d1a84f0c37b2c482bfa40f807db7502c5399c643","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5209837fd3414824f4a238737ac23d391dfc8c486315760cec799c23cb960381; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q430","contentProjectionSha256":"c8572696d1dfb586009affb3d1a84f0c37b2c482bfa40f807db7502c5399c643","reviewDecisionSha256":"5209837fd3414824f4a238737ac23d391dfc8c486315760cec799c23cb960381","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q431","familyId":"tr-g09-tde-qf-087","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":1,"question":"“Bahçe kapısının önünde yağmurdan koyulaşmış taşlar vardı. Kerem, ‘Belki yarın,’ deyip anahtarı cebine geri koydu.” parçasında “yağmurdan koyulaşmış taşlar” söz grubunun temel işlevi hangisidir?","choices":["Olayların tamamını sonuç cümlesiyle özetlemek","Kerem’in geçmiş yaşamını doğrudan açıklamak","Mekânı somutlaştırıp erteleme davranışıyla birlikte durgun bir atmosfer kurmak","Anlatıcının güvenilir olmadığını kanıtlamak"],"correct":2,"distractorWhy":["Söz grubu olayların sonucunu özetlemez; yalnız sahnenin görsel ve duygusal ortamına katkı verir.","Kerem’in geçmişine ilişkin hiçbir bilgi sunmaz; mekân betimlemesini biyografik açıklama sanır.","Bu seçenek doğrudur; ıslak ve koyulaşmış taşlar sahneyi somutlaştırırken anahtarın geri konmasıyla birleşip bekleme ve durgunluk etkisi oluşturur.","Anlatıcının doğruluğunu sorgulatacak bir çelişki ya da bilgi eksikliği yoktur; betimlemeyi güvenilirlik sorunu sayar."],"explanation":"“Yağmurdan koyulaşmış taşlar” bahçe kapısının çevresini görünür kılar. Kerem’in anahtarı geri koyup işi ertelemesiyle birlikte bu görüntü, hareketten çok bekleme ve durgunluk duygusu oluşturur.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrencinin tek bir betimleyici söz grubunun mekân ve atmosfer kurma işlevini doğrudan tanıması beklenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0431","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"55394487aa805d642a016d91f3cf14bf5443db0294d3c327d523e8fd0d56b807","reviewDecisionSha256":"16402ae566f563dd1922ec3aec9d2d27cd3eb453d4eca639393372dc861bfd2f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:55394487aa805d642a016d91f3cf14bf5443db0294d3c327d523e8fd0d56b807","reviewedHash":"sha256:55394487aa805d642a016d91f3cf14bf5443db0294d3c327d523e8fd0d56b807","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:16402ae566f563dd1922ec3aec9d2d27cd3eb453d4eca639393372dc861bfd2f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q431","contentProjectionSha256":"55394487aa805d642a016d91f3cf14bf5443db0294d3c327d523e8fd0d56b807","reviewDecisionSha256":"16402ae566f563dd1922ec3aec9d2d27cd3eb453d4eca639393372dc861bfd2f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q432","familyId":"tr-g09-tde-qf-087","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":2,"question":"“Nil, masanın üzerindeki iki zarfı da açmadı. Mavi olanı çekmeceye, beyaz olanı çantasına koydu ve evden çıktı.” parçası için açık bilgi ile çıkarımı yerinde ayıran değerlendirme hangisidir?","choices":["Nil mektupları okumuştur; zarfları farklı yerlere koyması bunu açıkça gösterir.","Nil mavi zarfı önemsiz bulmuştur; bu yargı metinde doğrudan söylenir.","Nil evden kaçmaktadır; “çıktı” fiili bu durumu kesin olarak kanıtlar.","Nil’in zarfları açmadığı ve farklı yerlere koyduğu açıktır; zarflara farklı önem verdiği düşüncesi ise gerekçeli fakat kesin olmayan bir çıkarımdır."],"correct":3,"distractorWhy":["Metin zarfların açılmadığını açıkça söyler; okunduğu sonucunu doğrudan bilgi sayarak metinle çelişir.","Mavi zarfın önemsiz bulunduğu belirtilmez; yerleştirme davranışından doğan yorumu açık bilgiye dönüştürür.","Evden çıkmak kaçmakla aynı değildir; tek fiilden olayın nedeni ve amacı hakkında kesin sonuç çıkarır.","Bu seçenek doğrudur; doğrudan verilen eylemleri ayırır ve farklı önem verme yorumunu davranışlara dayalı, sınırlı bir çıkarım olarak sunar."],"explanation":"Zarfların açılmaması, mavi zarfın çekmeceye, beyaz zarfın çantaya konması ve Nil’in evden çıkması açık bilgidir. Bu farklı yerleştirmelerin farklı önem taşıdığı düşünülebilir; ancak metin bunu kesinleştirmez.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; birden fazla açık eylemi izleyip bunlardan üretilebilecek olası anlamı kesin yargıya dönüştürmeden ifade etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0432","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a43edc6424408222fb041d9677728b1be83d844a5d15ae55d79fa1c0d489863f","reviewDecisionSha256":"a9e5bbb8cba6b56cf9a1713ae87c5eb0ef2eec19c66e4f64227550baf471a7c5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a43edc6424408222fb041d9677728b1be83d844a5d15ae55d79fa1c0d489863f","reviewedHash":"sha256:a43edc6424408222fb041d9677728b1be83d844a5d15ae55d79fa1c0d489863f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a9e5bbb8cba6b56cf9a1713ae87c5eb0ef2eec19c66e4f64227550baf471a7c5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q432","contentProjectionSha256":"a43edc6424408222fb041d9677728b1be83d844a5d15ae55d79fa1c0d489863f","reviewDecisionSha256":"a9e5bbb8cba6b56cf9a1713ae87c5eb0ef2eec19c66e4f64227550baf471a7c5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q433","familyId":"tr-g09-tde-qf-087","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":3,"question":"I. “Aslı, cevabı söylemeden önce pencereye baktı. Dışarıdaki siren sesi cümlesini yarıda bıraktı.”\nII. “[Siren duyulur. Aslı pencereye döner.] ASLI: Ben… sonra konuşacağım.”\nBu iki parça karşılaştırıldığında ulaşılan en uygun sonuç hangisidir?","choices":["İki parça da kesintiye uğrayan konuşmayı işler; birinci parça durumu anlatıcının aktarımıyla, ikinci parça ise sahne yönergesi ve replikle kurar.","Birinci parçada olay yoktur; ikinci parça yalnız betimlemeden oluşur.","İkinci parçada Aslı’nın iç düşüncesi anlatıcı aracılığıyla ayrıntılı biçimde açıklanır.","Aynı durumu işledikleri için iki parça aynı tür ve aynı üsluptadır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; ortak içeriği korurken anlatı ile tiyatronun anlamı farklı araçlarla kurduğunu gösterir.","Her iki parçada da konuşmanın kesilmesi bir olaydır; ikinci parçada yönergenin yanında doğrudan replik de bulunur.","İkinci parçada anlatıcı yoktur; sahne yönergesi ve Aslı’nın kendi sözü kullanılır, iç düşünce ayrıntılı biçimde açıklanmaz.","Ortak durum, tür ve üslup araçlarını aynı yapmaz; anlatıcı aktarımı ile sahne yönergesi/replik ayrımı gözden kaçırılır."],"explanation":"İki parça aynı olay çekirdeğini, yani bir konuşmanın sirenle kesilmesini işler. İlkinde anlatıcı Aslı’nın davranışını ve kesilen cümleyi aktarır; ikincisinde aynı etki yönerge ve replikle görünür olur.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; ortak içeriği belirledikten sonra iki türün anlatıcı, sahne yönergesi ve replik gibi farklı anlatım araçlarını karşılaştırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0433","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f919e1cb92ffa284734e4d810940dacdf8d3728efeb4d7405416962bb08436bd","reviewDecisionSha256":"f0c461629aae6a4f8a8ba9d0b6078984f84a2cdf4869e1474ede26f7248877a7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f919e1cb92ffa284734e4d810940dacdf8d3728efeb4d7405416962bb08436bd","reviewedHash":"sha256:f919e1cb92ffa284734e4d810940dacdf8d3728efeb4d7405416962bb08436bd","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f0c461629aae6a4f8a8ba9d0b6078984f84a2cdf4869e1474ede26f7248877a7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q433","contentProjectionSha256":"f919e1cb92ffa284734e4d810940dacdf8d3728efeb4d7405416962bb08436bd","reviewDecisionSha256":"f0c461629aae6a4f8a8ba9d0b6078984f84a2cdf4869e1474ede26f7248877a7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q434","familyId":"tr-g09-tde-qf-087","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":4,"question":"“Rüzgârla kuru yapraklar avluya savruldu.” ve “Haberden sonra planları savruldu; nereden başlayacağını bilemedi.” cümleleri birlikte ele alındığında öğrenme duvarındaki “savrulmak” kaydı nasıl güncellenmelidir?","choices":["İki kullanım için de yalnız “uçmak” yazılmalı, bağlamlar arasındaki fark dikkate alınmamalıdır.","İlk kullanımda fiziksel olarak saçılma, ikincide düzenin bozulması anlamı bağlam kanıtlarıyla ayrılmalı; iki kullanımın ortak “kontrolünü yitirerek dağılma” anlam çekirdeği de not edilmelidir.","İkinci kullanım yanlış sayılmalıdır; bir sözcük sözlükteki ilk anlamının dışında kullanılamaz.","Sözcüğün geçtiği her metinde umutsuzluk temasının bulunduğu kesinleştirilmelidir."],"correct":1,"distractorWhy":["İkinci cümlede fiziksel uçma yoktur; tek karşılık seçerek bağlamın mecazlaşan anlamını görünmez kılar.","Bu seçenek doğrudur; iki bağlamdaki farklı işlevleri ayırır ve anlamlar arasındaki ortak çekirdeği kanıtla ilişkilendirir.","Sözcüklerin bağlama göre yeni ve mecaz anlamlar kazanabileceğini reddeder; sözlük sırasını kullanım doğruluğu sanır.","İki örnekten bütün metinlere ve tek bir temaya genelleme yapar; sözcüğün farklı bağlamlarda başka etkiler kurabileceğini yok sayar."],"explanation":"İlk cümlede yaprakların fiziksel olarak dağılması, ikinci cümlede planların düzenini yitirmesi anlatılır. İki kullanım, “kontrolden çıkarak dağılma” çekirdeğinde birleşse de biri somut, diğeri mecazdır. Bu ayrımı ve ortaklığı birlikte gösteren doğru seçenek’dir.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; öğrencinin iki bağlamdaki somut ve mecaz anlamı ayırması, ortak anlam çekirdeğini kurması ve aşırı tema genellemesini elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0434","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8a7becf0d065e88a7f4291ad692fbf5486fa4b58a6f197135ad1bf595d3b0da2","reviewDecisionSha256":"1f6c7918d0bf27299d3f8edbf0ca90e63568c6ae55de5f5569928d286a4d84f1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8a7becf0d065e88a7f4291ad692fbf5486fa4b58a6f197135ad1bf595d3b0da2","reviewedHash":"sha256:8a7becf0d065e88a7f4291ad692fbf5486fa4b58a6f197135ad1bf595d3b0da2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1f6c7918d0bf27299d3f8edbf0ca90e63568c6ae55de5f5569928d286a4d84f1; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q434","contentProjectionSha256":"8a7becf0d065e88a7f4291ad692fbf5486fa4b58a6f197135ad1bf595d3b0da2","reviewDecisionSha256":"1f6c7918d0bf27299d3f8edbf0ca90e63568c6ae55de5f5569928d286a4d84f1","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q435","familyId":"tr-g09-tde-qf-087","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n044","noteKey":"tr.g09.tde.n044","objective":"TDE2.2","objectiveId":"TDE2.2","objectiveCode":"TDE2.2","objectives":["TDE2.2"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlerde anlam oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.2","processComponentCodes":["TDE2.2.1","TDE2.2.2","TDE2.2.3","TDE2.2.4","TDE2.2.5","TDE2.2.6"],"level":5,"question":"“Kasabanın tek saatçisi dükkânını kapatırken tabeladaki ‘tamir’ sözcüğünün ‘t’ harfi düştü. Ertesi sabah kapıda ‘amir’ yazıyordu; çocuklar gülüyor, saatçi ise harfi avucunda sessizce çeviriyordu.” parçasına yönelik hangi okur tepkisi açık bilgi, çıkarım ve yorum sınırını birlikte korur?","choices":["Metin yalnızca bir tabeladaki yazım yanlışını bildirir; dilin anlam kurmadaki rolü ve kişilerin tepkileri yorumlanamaz.","Saatçi beceriksizdir; harfin düşmesi onun değişmez kişiliğini doğrudan kanıtlar.","Bir harfin düşmesiyle sözcüğün anlamının değişmesi dilin biçim–anlam ilişkisini görünür kılar; çocukların gülüşü ile saatçinin sessizliği aynı olaya farklı tepkiler verir. Bu yorum tabela ve davranış kanıtlarına dayanır, yazarın amacı hakkında kesin hüküm kurmaz.","Olay gerçek bir kasabada yaşanmıştır ve anlatıcı saatçinin kendisidir; parça bu bilgileri açıkça verir."],"correct":2,"distractorWhy":["Parçadaki harf değişimi ve zıt tepkiler yorumlanabilir kanıtlardır; metni yalnız yüzeydeki olaya indirger.","Tek bir olaydan karakterin değişmez niteliğini çıkarır; harfin neden düştüğü ve saatçinin kişiliği metinde açıklanmaz.","Bu seçenek doğrudur; biçim değişikliğinin anlama etkisini ve kişilerin farklı tepkilerini kanıtla yorumlar, fakat metin dışı niyet ve gerçeklik iddiası üretmez.","Kasabanın ve olayın kurmaca mı gerçek mi olduğu, anlatıcının kimliği metinde belirtilmez; kurgu içi bilgiyi dış gerçeklikle karıştırır."],"explanation":"“Tamir”den “amir”e geçiş, tek bir harfin sözcük anlamını değiştirdiğini somutlaştırır. Çocukların gülmesi ile saatçinin sessizce harfi çevirmesi, aynı duruma farklı duygusal tepkiler verildiğini gösterir. Bu yorumlar metin kanıtlıdır; yazarın amacı veya olayın gerçekliği kesinleştirilemez.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; biçim–anlam ilişkisini, karakter tepkilerini ve yorumun kanıt sınırını aynı anda değerlendirerek metin dışı niyet ve gerçeklik iddialarını elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0435","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"345ba854485f7a9757f39d35bfe956daf753167eb33387f28236613108084e05","reviewDecisionSha256":"b8351a097a0b688649cf1b16cb95a235d62fa483244113637547b73ee63bf1c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:345ba854485f7a9757f39d35bfe956daf753167eb33387f28236613108084e05","reviewedHash":"sha256:345ba854485f7a9757f39d35bfe956daf753167eb33387f28236613108084e05","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b8351a097a0b688649cf1b16cb95a235d62fa483244113637547b73ee63bf1c7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q435","contentProjectionSha256":"345ba854485f7a9757f39d35bfe956daf753167eb33387f28236613108084e05","reviewDecisionSha256":"b8351a097a0b688649cf1b16cb95a235d62fa483244113637547b73ee63bf1c7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q436","familyId":"tr-g09-tde-qf-088","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":1,"question":"Bir roman çözümlemesinde olay ile çatışmayı doğru ayıran tanım hangisidir?","choices":["Olay, metindeki temel duygudur; çatışma, olayın geçtiği mekândır.","Olay, eserin genel konusudur; çatışma, metnin son cümlesidir.","Olay, yalnız kahramanın söylediği sözlerdir; çatışma, anlatıcının yaptığı bütün açıklamalardır.","Olay, gerçekleşen eylem ve değişimlerin dizisidir; çatışma, bu eylemleri yönlendiren karşıt istek, güç veya durumdur."],"correct":3,"distractorWhy":["Duygu ve mekânı olay ile çatışmanın yerine koyar; yapı unsurlarının görevlerini birbirine karıştırır.","Konu ile olayı eşitler, çatışmayı da metindeki rastgele bir konuma indirger.","Olayı yalnız konuşmaya, çatışmayı yalnız anlatıcı açıklamasına bağlar; eylem ve karşıtlık ilişkisini gözden kaçırır.","Bu seçenek doğrudur; olayın görünen hareketi ile o hareketi doğuran karşıt güçleri birbirinden ayırır."],"explanation":"Olay, metinde gerçekleşen eylem ve değişimlerin oluşturduğu akıştır. Çatışma ise bu akışı harekete geçiren karşıt istek, engel veya güçler arasındaki gerilimdir. Bu ayrımı doğru yapan doğru seçenek’dir.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrenciden roman çözümlemesinin iki temel kavramını doğrudan tanımlayıp birbirinden ayırması beklenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0436","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"18569886fdcbc8e9e3c9c3d3860f90268fe729073e96452db5d043c55fe1123c","reviewDecisionSha256":"a764d3d0ebdfdc8a43db0e059c9b877d8aa24eae5e8ead19bc2237084d36a97d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:18569886fdcbc8e9e3c9c3d3860f90268fe729073e96452db5d043c55fe1123c","reviewedHash":"sha256:18569886fdcbc8e9e3c9c3d3860f90268fe729073e96452db5d043c55fe1123c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a764d3d0ebdfdc8a43db0e059c9b877d8aa24eae5e8ead19bc2237084d36a97d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q436","contentProjectionSha256":"18569886fdcbc8e9e3c9c3d3860f90268fe729073e96452db5d043c55fe1123c","reviewDecisionSha256":"a764d3d0ebdfdc8a43db0e059c9b877d8aa24eae5e8ead19bc2237084d36a97d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q437","familyId":"tr-g09-tde-qf-088","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":2,"question":"“Otobüsün kalkmasına iki dakika kalmıştı. Baran turnikenin önünde duruyor, cebindeki kartı çıkarıp geri koyuyordu.” parçasında zaman ve mekânın işlevini en doğru açıklayan seçenek hangisidir?","choices":["İki dakikalık süre karar baskısını artırır; turnike ise gitme ile kalma arasındaki eşiği somutlaştırır.","İki dakika yalnız takvim bilgisidir; turnike yalnız olayın adresini bildirir.","Turnike Baran’ın geçmiş yaşamını açıklar; süre de anlatıcının kim olduğunu gösterir.","Mekân ve zamanın anlatıya katkısı yoktur; gerilim yalnız kartın cebinden çıkarılmasından doğar."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; sınırlı süre gerilimi yükseltirken turnike karakterin kararını somut bir geçiş noktasına bağlar.","Zamanın baskı, mekânın ise karar ve hareket üzerindeki işlevini yok sayarak ikisini yalnız bilgi etiketine indirger.","Parçada Baran’ın geçmişi ve anlatıcının kimliği hakkında böyle bir kanıt yoktur; iki unsura ilgisiz görevler yükler.","Kart hareketi önemlidir; ancak bu hareketi anlamlı kılan iki dakikalık baskı ve turnike eşiği de anlatının temel parçalarıdır."],"explanation":"“İki dakika” ifadesi Baran’ın karar vermesi için kalan süreyi daraltır ve gerilimi yükseltir. Turnike de fiziksel bir geçiş noktası olarak gitme ya da kalma ikilemini görünür kılar.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrencinin zaman ve mekânı yalnız bilgi olarak değil, karakter kararı ve gerilim üzerindeki işlevleriyle yorumlaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0437","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"65798170be485dec33cbe9c7dee64cff5d26a26fe8fcc99813fca4ef5e7c833b","reviewDecisionSha256":"a89b7fc89ca1ab101e2b51978822f469343a7188427588681e6ca1b3497954d7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:65798170be485dec33cbe9c7dee64cff5d26a26fe8fcc99813fca4ef5e7c833b","reviewedHash":"sha256:65798170be485dec33cbe9c7dee64cff5d26a26fe8fcc99813fca4ef5e7c833b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a89b7fc89ca1ab101e2b51978822f469343a7188427588681e6ca1b3497954d7; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q437","contentProjectionSha256":"65798170be485dec33cbe9c7dee64cff5d26a26fe8fcc99813fca4ef5e7c833b","reviewDecisionSha256":"a89b7fc89ca1ab101e2b51978822f469343a7188427588681e6ca1b3497954d7","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q438","familyId":"tr-g09-tde-qf-088","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":3,"question":"“Oda, tartışmanın ardından sessizleşti.” cümlesindeki “sessizleşti” sözü için yapılan şekil bilgisi ve anlam ilişkisi değerlendirmelerinden hangisi doğrudur?","choices":["Sözcük fiil olduğu için tek başına bütün metnin üslubunu belirler.","“Sessiz” niteliğinin bir değişim eylemine dönüşmesi, ortamın tartışma öncesi ile sonrası arasındaki dönüşümünü tek sözcükte gösterir.","“-leş” eki yalnız geçmiş zaman bildirir; cümlenin anlamına başka katkısı yoktur.","Sözcük, tartışmanın nedenini ve tartışan kişilerin kimliğini kesin olarak açıklar."],"correct":1,"distractorWhy":["Bir sözcüğün fiil olması eser genelindeki üslubu tek başına belirlemez; biçim incelemesini aşırı genellemeye dönüştürür.","Bu seçenek doğrudur; kelime biçiminin niteliği değişim sürecine çevirmesini ve bunun anlatıdaki dönüşümü yoğunlaştırmasını açıklar.","“-leş” değişim anlamı kurar; geçmiş zaman ise “-ti” ekiyle verilir. Seçenek hem eki yanlış tanımlar hem anlam katkısını yok sayar.","“Sessizleşti” yalnız ortamın değişimini bildirir; tartışmanın nedeni ve kişileri hakkında bilgi vermez."],"explanation":"“Sessiz” sözü bir niteliği, “sessizleşti” ise o niteliğe doğru gerçekleşen değişimi anlatır. Böylece tartışma sonrasında odanın geçirdiği dönüşüm tek kelimede görünür olur.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; ekin adını mekanik biçimde söylemek yerine kelime biçiminin olay ve atmosferdeki değişime nasıl anlam kattığını açıklamayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0438","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"dde333d012ec925c72c0e67638b36712980dc79eb778f773abd1bed18ca19190","reviewDecisionSha256":"8244139aa4728a101491881090e6da02ac1666314224c12440d9045d8872f343","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:dde333d012ec925c72c0e67638b36712980dc79eb778f773abd1bed18ca19190","reviewedHash":"sha256:dde333d012ec925c72c0e67638b36712980dc79eb778f773abd1bed18ca19190","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8244139aa4728a101491881090e6da02ac1666314224c12440d9045d8872f343; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q438","contentProjectionSha256":"dde333d012ec925c72c0e67638b36712980dc79eb778f773abd1bed18ca19190","reviewDecisionSha256":"8244139aa4728a101491881090e6da02ac1666314224c12440d9045d8872f343","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q439","familyId":"tr-g09-tde-qf-088","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":4,"question":"“Köprü açılınca kalabalık ilerledi; Ada ise korkuluğa tutunup geride kaldı. Anlatıcı, ‘Suyun sesi ona yolu değil, yıllar önceki vedayı hatırlatıyordu.’ dedi.” parçasını çözümleyen hangi yargı, yapı unsurlarını yalnız sıralamak yerine aralarındaki etkileşimi açıklar?","choices":["Mekân köprüdür, kişi Ada’dır, zaman ise geçmişle bağlantılıdır.","Parçada su sesi, köprü ve kalabalık vardır; bunların her biri bir yapı unsurudur.","Kalabalığın ilerlemesi dış olay akışını sürdürürken su sesi Ada’nın geçmiş anısını tetikler; böylece köprü, fiziksel geçiş ile geçmişten ayrılamama çatışmasını aynı anda taşır.","Ada korkak bir kişidir ve bütün köprülerden her zaman korktuğu bu davranışla kesinleşir."],"correct":2,"distractorWhy":["Unsurları adlandırır fakat köprü, geçmiş anı, kalabalığın hareketi ve Ada’nın durması arasındaki nedenli ilişkiyi kurmaz.","Metin parçalarını listeler; bu parçaların çatışma ve anlamı birlikte nasıl oluşturduğunu açıklamaz.","Bu seçenek doğrudur; dış hareket, çağrışım, mekân ve iç çatışmayı nedenli bir yorumda birleştirir.","Tek davranıştan değişmez kişilik özelliği çıkarır; Ada’nın bütün köprülerde aynı tepkiyi verdiğine ilişkin kanıt yoktur."],"explanation":"Kalabalığın ilerlemesi dış olayın devam ettiğini, Ada’nın geride kalması ise içsel engeli gösterir. Suyun sesi geçmişteki vedayı çağırdığı için köprü yalnız bir yer değil, geçme isteği ile geçmişe bağlılık arasındaki çatışmanın taşıyıcısı olur.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; olay, kişi, mekân, çağrışım ve çatışmayı tek bir nedenli yorumda birleştirip yalnız unsur listesi yapan seçenekleri elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0439","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"25e5cead525619bf8810b3ea0bd7e25e7dda7b8224a6d3500eeba40b8b5cfec3","reviewDecisionSha256":"6504eff92442c6afafc6ea6f98e1b61aaa0b46d66b8ce8b4ff8cc6da7d76729b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:25e5cead525619bf8810b3ea0bd7e25e7dda7b8224a6d3500eeba40b8b5cfec3","reviewedHash":"sha256:25e5cead525619bf8810b3ea0bd7e25e7dda7b8224a6d3500eeba40b8b5cfec3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6504eff92442c6afafc6ea6f98e1b61aaa0b46d66b8ce8b4ff8cc6da7d76729b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q439","contentProjectionSha256":"25e5cead525619bf8810b3ea0bd7e25e7dda7b8224a6d3500eeba40b8b5cfec3","reviewDecisionSha256":"6504eff92442c6afafc6ea6f98e1b61aaa0b46d66b8ce8b4ff8cc6da7d76729b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q440","familyId":"tr-g09-tde-qf-088","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":5,"question":"Bir apartman öyküsünde asansör üçüncü kez arızalanır. Yönetici, telefon uygulamasından “Servis çağrıldı.” bildirimi gönderir; bastonlu komşu merdiven başında bekler. Anlatıda “bekledi” fiili üç kez yinelenir. Öğrenme merkezlerinin bulgularını birleştiren ve bağlam sınırını koruyan sonuç hangisidir?","choices":["Yazar yaşlıları teknolojiye karşı göstermek istemiştir; parça bütün kuşak çatışmalarını açıklar.","Telefon uygulaması geçtiği için olayın kesin olarak 2026 yılında yaşandığı söylenebilir.","Olay merkezinde asansör, dil merkezinde tekrar, bağlam merkezinde teknoloji vardır; bu bulguların birbirine etkisini açıklamaya gerek yoktur.","“Bekledi” tekrarının ritmi yavaşlatması, arızalı asansör ve yalnız bildirimle yetinen çözümle birleşerek erişilebilirlik çatışmasını belirginleştirir; teknoloji–toplum bağlantısı bu parça ile sınırlı tutulmalıdır."],"correct":3,"distractorWhy":["Tek karakter ve tek olaydan bütün yaş grupları ile yazarın amacı hakkında kesin genelleme yapar.","Bir uygulamanın varlığı kesin tarih vermez; teknolojik göstergeden kaynaksız dönem sonucu çıkarır.","Merkezlerin bulgularını yan yana dizer fakat tekrar, olay ve toplumsal sorunun nasıl etkileştiğini açıklamaz.","Bu seçenek doğrudur; dilsel tekrarın ritmini, yapıdaki engeli ve bağlamdaki erişilebilirlik sorununu ilişkilendirirken yorumu metin kanıtıyla sınırlar."],"explanation":"Üç kez yinelenen “bekledi” fiili anlatı hızını düşürür ve çözümün gecikmesini hissettirir. Arızalı asansör, merdiven başındaki komşu ve yalnız dijital bildirimle yetinilmesi birlikte erişilebilirlik çatışmasını kurar. Bu bağlantı parçaya dayanır; bütün toplum veya kesin dönem hakkında genelleme yapılamaz.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; farklı öğrenme merkezlerinden gelen olay, dil ve bağlam bulgularını bütünleştirmeyi, aynı zamanda dönem, toplum ve yazar niyeti konusunda kanıt sınırını korumayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0440","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f5aeaa47a93c4c7f9fd4e18d88682bd15e504e1c7d645ec9e4318f3c37e2a57d","reviewDecisionSha256":"d39970f966c9d25dcf3661d4f805105e342ac51f43710b4cacb2d91bc9739f69","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f5aeaa47a93c4c7f9fd4e18d88682bd15e504e1c7d645ec9e4318f3c37e2a57d","reviewedHash":"sha256:f5aeaa47a93c4c7f9fd4e18d88682bd15e504e1c7d645ec9e4318f3c37e2a57d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d39970f966c9d25dcf3661d4f805105e342ac51f43710b4cacb2d91bc9739f69; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q440","contentProjectionSha256":"f5aeaa47a93c4c7f9fd4e18d88682bd15e504e1c7d645ec9e4318f3c37e2a57d","reviewDecisionSha256":"d39970f966c9d25dcf3661d4f805105e342ac51f43710b4cacb2d91bc9739f69","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q441","familyId":"tr-g09-tde-qf-089","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":1,"question":"“Defne kabul mektubunu masaya bıraktı. Annesi salondaki koltukta uyuyordu; kapının yanında bağlanmış valiz duruyordu. Defne mektubu iki kez katlayıp çekmeceye koydu, sonra valizin düğümünü çözdü.” parçasında Defne’nin davranışlarını yönlendiren temel çatışma hangisidir?","choices":["Yeni bir yere gitme isteği ile annesini bırakma kaygısı arasındaki iç çatışma","Defne ile mektubu getiren kişi arasındaki dış çatışma","Valizin ağır olması ile odanın dar olması arasındaki mekân çatışması","Annenin uyuması ile mektubun kabul içermesi arasındaki zaman uyuşmazlığı"],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; kabul mektubu ve hazır valiz gitme olasılığını, annenin yanında oluşu ve düğümün çözülmesi ise ayrılma konusunda geri çekilmeyi gösterir.","Mektubu getiren kişi parçada yer almaz; çatışmaya metinde bulunmayan bir kişi ekler.","Valizin ağırlığı ve odanın darlığı belirtilmez; fiziksel nesnelerden kanıtsız bir mekân sorunu üretir.","Uyuyan anne ile kabul mektubu arasında zaman çelişkisi yoktur; iki ayrı bilgiyi yanlış bir çatışmaya dönüştürür."],"explanation":"Kabul mektubu ve bağlı valiz Defne’nin gitmeye hazırlandığını düşündürür. Mektubu çekmeceye koyması ve valizin düğümünü çözmesi ise bu karardan geri durduğunu gösterir. Annesinin yanında bulunmasıyla birlikte bu davranışlar, gitme isteği ile onu bırakma kaygısı arasındaki iç çatışmayı kurar.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrencinin nesne ve davranış ipuçlarından karakterin iki karşıt isteğini doğrudan belirlemesi beklenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0441","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"45d1c58437028811b966aa287100e1ffb61372f5b9f3abf01ce5b7b255c3a330","reviewDecisionSha256":"8cbfe77a6fe681cf262df9d2af6bc73386d245955800e4e782d4b8493b3e3248","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:45d1c58437028811b966aa287100e1ffb61372f5b9f3abf01ce5b7b255c3a330","reviewedHash":"sha256:45d1c58437028811b966aa287100e1ffb61372f5b9f3abf01ce5b7b255c3a330","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:8cbfe77a6fe681cf262df9d2af6bc73386d245955800e4e782d4b8493b3e3248; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q441","contentProjectionSha256":"45d1c58437028811b966aa287100e1ffb61372f5b9f3abf01ce5b7b255c3a330","reviewDecisionSha256":"8cbfe77a6fe681cf262df9d2af6bc73386d245955800e4e782d4b8493b3e3248","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q442","familyId":"tr-g09-tde-qf-089","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":2,"question":"“Arşiv bodrumdaydı. Alçak tavandan sarkan tek ampul hafifçe sallanıyor, raf aralarında gölgeler yer değiştiriyordu. Cem yalnız olmasına rağmen fısıldayarak konuştu.” parçasında mekânın anlatıya katkısını en iyi açıklayan seçenek hangisidir?","choices":["Bodrum yalnız binadaki konumu bildirir; karakterin duygusu ve davranışı üzerinde etkili değildir.","Dar ve loş mekân ile sallanan ışık güvensizlik duygusunu yoğunlaştırır; Cem’in fısıltısı bu atmosfer içinde anlam kazanır.","Ampulün sallanması olayın kesin olarak gece geçtiğini gösterir.","Cem’in fısıltısı mekânın geniş, aydınlık ve güvenli olduğunu kanıtlar."],"correct":1,"distractorWhy":["Tavan, tek ampul ve hareketli gölgelerin atmosfer kurma işlevini yok sayarak mekânı yalnız adres bilgisine indirger.","Bu seçenek doğrudur; fiziksel ayrıntıların oluşturduğu tedirgin atmosferi karakterin ses davranışıyla ilişkilendirir.","Sallanan ampul geceyi zorunlu kılmaz; zaman hakkında metinde bulunmayan kesin bir sonuç çıkarır.","Fısıltı ile geniş ve güvenli mekân arasında kanıtlı bağ yoktur; parçadaki dar ve loş ayrıntılarla da çelişir."],"explanation":"Alçak tavan, tek ampul ve yer değiştiren gölgeler kapalı ve tedirgin edici bir atmosfer kurar. Cem’in yalnızken bile fısıldaması, bu atmosferin davranışına yansıdığını gösterir.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; mekân ayrıntılarının atmosfer oluşturma işlevini karakter davranışıyla ilişkilendirmeyi, fakat metinde bulunmayan zaman sonucuna gitmemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0442","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"191e50f24be6223d0fdc587b358e30d969998e7537d8759af93ecdc5410b689d","reviewDecisionSha256":"afb26659feeb004a5f4fe66b52f6bfe536ff2e0902a97698ce9918dcdf525a52","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:191e50f24be6223d0fdc587b358e30d969998e7537d8759af93ecdc5410b689d","reviewedHash":"sha256:191e50f24be6223d0fdc587b358e30d969998e7537d8759af93ecdc5410b689d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:afb26659feeb004a5f4fe66b52f6bfe536ff2e0902a97698ce9918dcdf525a52; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q442","contentProjectionSha256":"191e50f24be6223d0fdc587b358e30d969998e7537d8759af93ecdc5410b689d","reviewDecisionSha256":"afb26659feeb004a5f4fe66b52f6bfe536ff2e0902a97698ce9918dcdf525a52","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q443","familyId":"tr-g09-tde-qf-089","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":3,"question":"“Kapı çaldı. Kimse açmadı. Bir daha çaldı. Üçüncüde içeriden sandalye sürtündü.” parçasında yapı ile üslup arasındaki ilişkiyi doğru açıklayan yargı hangisidir?","choices":["Kısa cümleler olayın önemsiz olduğunu gösterir; “çaldı” tekrarının anlatıma katkısı yoktur.","Sandalye sesi yalnız mekânı tarif eder; olay akışında bir değişim oluşturmaz.","Kısa cümleler ve “çaldı” tekrarları beklemeyi aşamalı hâle getirir; son cümledeki sandalye sesi, içeride bir hareket başladığını bildirerek merakı yeni bir noktaya taşır.","Parçada betimleme baskın olduğu için çatışma daha kapı açılmadan bütünüyle çözülmüştür."],"correct":2,"distractorWhy":["Cümle kısalığı önemsizlik kanıtı değildir; tekrar bekleme ve ısrar ritmi oluşturur.","Sandalye sesi, önceki tepkisizliği değiştirir ve içeride bir hareket başladığını gösterir; olay akışında işlevlidir.","Bu seçenek doğrudur; tekrar, cümle ritmi ve son ses ayrıntısını olayın ilerleyişi ve merak etkisiyle birlikte açıklar.","Kapı henüz açılmamıştır ve sonuç belli değildir; betimleme ile çatışmanın çözülmesini yanlış eşitler."],"explanation":"İlk üç kısa cümle, kapının tekrar tekrar çalınması ve yanıt alınamamasıyla gecikme duygusu yaratır. Son cümledeki sandalye sesi, içeride birinin harekete geçtiğini sezdirir; böylece olay yeni bir eşiğe gelir ve merak sürer.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; cümle uzunluğu, fiil tekrarı ve ses ayrıntısını olayın aşamalı ilerleyişiyle ilişkilendirerek yapı–üslup bağını kurmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0443","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6165fddf17d08f761ae18bbe06a9ae21ab4848e91c14c14463c29bf5d1145a99","reviewDecisionSha256":"f2d33e6a4dfa2e45e85cca86af8bfceee707fc1ec0f232c9fa1dcd9cc6b44e00","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6165fddf17d08f761ae18bbe06a9ae21ab4848e91c14c14463c29bf5d1145a99","reviewedHash":"sha256:6165fddf17d08f761ae18bbe06a9ae21ab4848e91c14c14463c29bf5d1145a99","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f2d33e6a4dfa2e45e85cca86af8bfceee707fc1ec0f232c9fa1dcd9cc6b44e00; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q443","contentProjectionSha256":"6165fddf17d08f761ae18bbe06a9ae21ab4848e91c14c14463c29bf5d1145a99","reviewDecisionSha256":"f2d33e6a4dfa2e45e85cca86af8bfceee707fc1ec0f232c9fa1dcd9cc6b44e00","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q444","familyId":"tr-g09-tde-qf-089","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":4,"question":"“Mahalle kütüphanesi kapandığında bazı sakinler belediyenin uygulamasına mesaj bıraktı. Nihat Bey ise isteğini kâğıda yazıp kapıya astı. Ertesi gün iki not da aynı toplantıda okundu.” parçasından yapılabilecek hangi bağlam çıkarımı kanıt sınırını korur?","choices":["Yaşlı kişiler teknoloji kullanamaz; Nihat Bey bütün kuşağı temsil eder.","Belediye uygulaması geçtiğine göre metnin yazıldığı yıl kesin olarak bellidir.","Kâğıt not toplantıda okunduğu için yazar teknolojiyi bütünüyle reddeder.","İki iletişim kanalının yan yana verilmesi, katılım yolları ve erişim alışkanlıkları üzerine düşünmeye imkân verir; ancak tek kişiden bütün yaş gruplarına genelleme yapılamaz."],"correct":3,"distractorWhy":["Nihat Bey’in yaşı belirtilmediği gibi tek kişinin tercihi bütün bir yaş grubunun teknoloji kullanımını temsil etmez.","Bir uygulamanın kullanılması kesin tarih vermeye yetmez; teknolojik göstergeden kaynaksız dönem sonucu çıkarır.","Metin her iki notun da toplantıda okunduğunu söyler; bundan yazarın teknolojiye bütünüyle karşı olduğu sonucu çıkmaz.","Bu seçenek doğrudur; iletişim ve katılım biçimleri üzerine metin içi bir bağlantı kurar, fakat kişi ve dönem hakkında aşırı genellemeden kaçınır."],"explanation":"Parça dijital mesaj ile kâğıt notu iki farklı katılım yolu olarak yan yana getirir ve ikisinin de toplantıya ulaştığını gösterir. Bu durum erişim ve iletişim alışkanlıkları üzerine yorum yapılmasına izin verir; fakat Nihat Bey’den bütün kuşaklara ya da kesin bir döneme genelleme yapılamaz.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; teknolojik ve toplumsal göstergeleri yorumlarken kişi, kuşak, yazar tutumu ve tarih hakkında kanıtsız genellemeleri ayıklamayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0444","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6416fb4e4dd414d69e0e652e486428f053914ed024962bd4418cdb4e34fae50a","reviewDecisionSha256":"21140bb3addc193389a2eeb86c5bf8a76330f8cbbd83c1fc67e1dff26e7c11be","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6416fb4e4dd414d69e0e652e486428f053914ed024962bd4418cdb4e34fae50a","reviewedHash":"sha256:6416fb4e4dd414d69e0e652e486428f053914ed024962bd4418cdb4e34fae50a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:21140bb3addc193389a2eeb86c5bf8a76330f8cbbd83c1fc67e1dff26e7c11be; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q444","contentProjectionSha256":"6416fb4e4dd414d69e0e652e486428f053914ed024962bd4418cdb4e34fae50a","reviewDecisionSha256":"21140bb3addc193389a2eeb86c5bf8a76330f8cbbd83c1fc67e1dff26e7c11be","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q445","familyId":"tr-g09-tde-qf-089","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n045","noteKey":"tr.g09.tde.n045","objective":"TDE2.3","objectiveId":"TDE2.3","objectiveCode":"TDE2.3","objectives":["TDE2.3"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinleri çözümleyebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.3","processComponentCodes":["TDE2.3.1","TDE2.3.2"],"level":5,"question":"“İstasyondaki ekran ‘Gecikme: 40 dakika’ yazdı. Bora mesajı silip yeniden yazdı: ‘Gelme.’ Yanındaki çocuk rayları sayıyordu. Anons her tekrarlandığında Bora’nın cümlesi kısaldı: ‘Bekleme.’ Sonunda telefonu kapattı, perondan ayrılmadı.” parçasına ilişkin en güçlü bütünleşik çözümleme hangisidir?","choices":["Gecikme ve yinelenen anonslar dış zamanı uzatırken kısalan mesajlar Bora’nın kararsızlığını görünür kılar; perondan ayrılmaması sözleriyle davranışı arasında karşıtlık kurar. Ekran ve telefon yapı içinde işlevlidir, fakat tek başına kesin dönem ya da toplum genellemesine yetmez.","Ekran, telefon, çocuk ve anons metindeki unsurlardır; çözümleme için bunları listelemek yeterlidir.","Bora dürüst olmayan bir kişidir; sildiği mesaj onun değişmez karakterini kesin olarak kanıtlar.","Rayları sayan çocuk ana kahramandır; gecikmenin nedeni onun saymasıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; zaman, tekrar, sözlerin kısalması, davranış karşıtlığı ve teknolojik göstergeleri tek yorumda birleştirirken kanıt sınırını korur.","Unsurları yalnız adlandırır; bunların iç çatışma, anlatı ritmi ve olay akışını birlikte nasıl kurduğunu açıklamaz.","Tek bir mesaj davranışından değişmez kişilik etiketi çıkarır; Bora’nın niyeti ve genel karakteri hakkında yeterli kanıt yoktur.","Çocuğun sayması gecikmenin nedeni değildir ve ana kahraman olduğuna ilişkin kanıt yoktur; eş zamanlı ayrıntıyı nedensellik sanır."],"explanation":"Kırk dakikalık gecikme ve anons tekrarları bekleyişi uzatır. Bora’nın mesajı silmesi ve “Gelme”den “Bekleme”ye geçmesi kararsızlığını, perondan ayrılmaması ise söylediğiyle yaptığı arasındaki çatışmayı gösterir. Ekran ve telefon bu yapıya hizmet eder; kesin dönem veya toplum sonucu vermez.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; zaman düzeni, tekrar, sözcük değişimi, eylem–söz karşıtlığı ve bağlam göstergelerini tek bir çözümlemede birleştirip nedensellik ve genelleme hatalarını elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0445","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c451415c0c48ab5bbf9a42105e394235dec918ac7db5964d8a7fb0b2342f8a92","reviewDecisionSha256":"6531d5e1db0bebaab30b179d7bd7854384fbf01f9cf8866d94c7229f0f429c6c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c451415c0c48ab5bbf9a42105e394235dec918ac7db5964d8a7fb0b2342f8a92","reviewedHash":"sha256:c451415c0c48ab5bbf9a42105e394235dec918ac7db5964d8a7fb0b2342f8a92","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6531d5e1db0bebaab30b179d7bd7854384fbf01f9cf8866d94c7229f0f429c6c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q445","contentProjectionSha256":"c451415c0c48ab5bbf9a42105e394235dec918ac7db5964d8a7fb0b2342f8a92","reviewDecisionSha256":"6531d5e1db0bebaab30b179d7bd7854384fbf01f9cf8866d94c7229f0f429c6c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q446","familyId":"tr-g09-tde-qf-090","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectives":["TDE2.4"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.4","processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":1,"question":"Roman okumasına başlamadan önce öz değerlendirme formuna yazılabilecek en işlevsel ölçüt hangisidir?","choices":["Romanın sonunu beğenip beğenmemem","Çıkarımlarımı metin kanıtıyla gerekçelendirme ve bilmediğim sözleri bağlam içinde izleme düzeyim","Arkadaşlarımla her konuda aynı yorumu yapmam","Okuduğum sayfa sayısının sınıftaki en yüksek sayı olması"],"correct":1,"distractorWhy":["Beğeni tek başına okuma stratejisinin niteliğini ölçmez; ölçütü kişisel sonuç duygusuna indirger.","Bu seçenek doğrudur; okuma sürecinde gözlenebilir iki beceriyi, kanıtlı çıkarım ve bağlam temelli söz varlığı takibini değerlendirir.","Amaç aynı yoruma ulaşmak değil, yorumu metin kanıtıyla gerekçelendirmektir; görüş birliğini başarı ölçütü sanır.","Sayfa sayısı okuma miktarını gösterir, anlama, strateji ve kanıt kullanımının niteliğini göstermez."],"explanation":"İşlevsel öz değerlendirme ölçütü, öğrencinin okuma sırasında gerçekten gözleyebileceği ve geliştirebileceği davranışları kapsamalıdır. Çıkarımı kanıtla gerekçelendirmek ve bilinmeyen sözleri bağlam içinde izlemek bu koşulu sağlar.","difficultyReason":"Düzey 1’dir; öğrencinin ölçülebilir okuma becerisi ile kişisel beğeni, görüş birliği ve yalnız nicelik bildiren göstergeleri ayırması beklenir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0446","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"da30aa65b1b5ae0e13bab9a922dae4a93cbfa28d93a8cc7813436b66178319c2","reviewDecisionSha256":"b70c48c2e57e1b986712a0fe48cb37bad45251e52a31ad23e225e5581bb451f5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:da30aa65b1b5ae0e13bab9a922dae4a93cbfa28d93a8cc7813436b66178319c2","reviewedHash":"sha256:da30aa65b1b5ae0e13bab9a922dae4a93cbfa28d93a8cc7813436b66178319c2","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:b70c48c2e57e1b986712a0fe48cb37bad45251e52a31ad23e225e5581bb451f5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q446","contentProjectionSha256":"da30aa65b1b5ae0e13bab9a922dae4a93cbfa28d93a8cc7813436b66178319c2","reviewDecisionSha256":"b70c48c2e57e1b986712a0fe48cb37bad45251e52a31ad23e225e5581bb451f5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q447","familyId":"tr-g09-tde-qf-090","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectives":["TDE2.4"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.4","processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":2,"question":"Bir romanda Aras süreyi gözeten ve hızlı karar veren; Sema ise verileri ve kaynakları tek tek denetleyen bir öğrencidir. Sunuma beş dakika kala kaynağı belirsiz bir görsel fark ederler. Karakterlere ve yeni kurgu durumuna uygun özgün diyalog hangisidir?","choices":["ARAS: Kaynağı düşünmeyelim. / SEMA: Haklısın, doğruluğun önemi yok.","SEMA: Hemen sunalım. / ARAS: Önce bütün dosyayı bir hafta daha inceleyelim.","ARAS: Görseli çıkarırsak süreyi koruruz. / SEMA: Çıkaralım; yerine doğrulanmış veriyi ekleyip kaynak notunu da görünür yapalım.","ARAS: Zamanı aşmayalım. / SEMA: Dosyadaki her görseli daha önce kontrol ettim."],"correct":2,"distractorWhy":["Sema’nın kaynak denetleme özelliğini yok sayar ve iki karakteri de aynı kayıtsız tutuma taşır.","Karakter özelliklerini tersine çevirir; hızlı karar veren Aras’a aşırı erteleme, denetleyen Sema’ya kontrolsüz hız yükler.","Bu seçenek doğrudur; Aras’ın süre kaygısını ve Sema’nın doğruluk/kaynak odağını yeni bir soruna verdikleri uyumlu, işlevsel tepkilerle gösterir.","İki cümle yeni ortaya çıkan kaynağı belirsiz görsel sorununu çözmez; Sema’nın sözü ayrıca verilen durumla çelişir ve özgün çatışmayı geliştirmez."],"explanation":"Özgün diyalog yeni durumu ele almalı ve iki karakterin önceden belirlenmiş özelliklerini korumalıdır. Doğru seçenek Aras süreyi koruyacak bir çözüm önerir, Sema ise doğrulanmış veri ve görünür kaynak şartını ekler. Böylece farklı öncelikler kurguya uygun bir uzlaşmada birleşir.","difficultyReason":"Düzey 2’dir; öğrencinin iki karaktere ait belirgin özellikleri yeni bir durumdaki söz ve kararlarla eşleştirmesi, kopya ya da karaktere aykırı replikleri elemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0447","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bda3d8ef6e0b93709e431dcc92b225eacf1377864ccb3b2ab50596fdcf89efa1","reviewDecisionSha256":"eaa3f145cf3db0b1fe45421bcba382ed4216e07dec51b40a5921d527e9889b61","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bda3d8ef6e0b93709e431dcc92b225eacf1377864ccb3b2ab50596fdcf89efa1","reviewedHash":"sha256:bda3d8ef6e0b93709e431dcc92b225eacf1377864ccb3b2ab50596fdcf89efa1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:eaa3f145cf3db0b1fe45421bcba382ed4216e07dec51b40a5921d527e9889b61; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q447","contentProjectionSha256":"bda3d8ef6e0b93709e431dcc92b225eacf1377864ccb3b2ab50596fdcf89efa1","reviewDecisionSha256":"eaa3f145cf3db0b1fe45421bcba382ed4216e07dec51b40a5921d527e9889b61","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q448","familyId":"tr-g09-tde-qf-090","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectives":["TDE2.4"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.4","processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":3,"question":"Akran değerlendirmesi ile öğrenme günlüğünü birlikte amacına uygun kullanan seçenek hangisidir?","choices":["Akran: “Çok güzel olmuş.” / Günlük: “Bugün yirmi sayfa okudum.”","Akran: “Ben olsam karakteri daha neşeli yazardım.” / Günlük: Okunan bölümün ayrıntılı olay özeti","Akran: “Yazım yanlışın yok, bu yüzden karaktere uygundur.” / Günlük: “Arkadaşım beğendi; değişiklik yapmayacağım.”","Akran: “Pelin’in kısa cümleleri kaygılı tutumuyla uyumlu; son uzlaşmadan önce bir duraklama eklersen çatışma daha görünür olur.” / Günlük: “Tek davranıştan kişilik çıkardığımı fark ettim; sonraki bölümde iki ayrı davranış kanıtı toplayacağım.”"],"correct":3,"distractorWhy":["Akran sözü ölçüt ve kanıt içermez; günlük de yalnız okuma miktarını kaydeder, strateji veya yeni hedef göstermez.","Geri bildirim metin kanıtı yerine kişisel tercihe dayanır; günlük öz değerlendirme yapmak yerine olayları yeniden anlatır.","Yazım doğruluğunu karaktere uygunluğun kanıtı sanır; günlükte geri bildirim kanıtla karşılaştırılmadan peşinen reddedilir.","Bu seçenek doğrudur; akran geri bildirimi karakter, cümle yapısı ve çatışma ölçütlerine dayanır; günlük ise fark edilen hatayı somut bir sonraki okuma hedefine dönüştürür."],"explanation":"Akran değerlendirmesi belirli bir ölçüt, üründen kanıt ve uygulanabilir öneri içermelidir. Öğrenme günlüğü de kullanılan stratejiyi, fark edilen güçlüğü ve yeni hedefi göstermelidir. Bu iki işlevi birlikte yerine getiren doğru seçenek’dir.","difficultyReason":"Düzey 3’tür; öğrenci hem geri bildirimin ölçüt–kanıt–öneri yapısını hem de günlüğün strateji–güçlük–hedef yapısını aynı seçenekte denetlemelidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0448","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1a42b94278c10ea0a5ea2c3bdcc3013829d8d2ccad79d9297076c70e9da18249","reviewDecisionSha256":"510176c772e8a1f93ec4ae676fec376d83edf7df7c3f1026ef2bfe4e0f353c6b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1a42b94278c10ea0a5ea2c3bdcc3013829d8d2ccad79d9297076c70e9da18249","reviewedHash":"sha256:1a42b94278c10ea0a5ea2c3bdcc3013829d8d2ccad79d9297076c70e9da18249","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:510176c772e8a1f93ec4ae676fec376d83edf7df7c3f1026ef2bfe4e0f353c6b; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q448","contentProjectionSha256":"1a42b94278c10ea0a5ea2c3bdcc3013829d8d2ccad79d9297076c70e9da18249","reviewDecisionSha256":"510176c772e8a1f93ec4ae676fec376d83edf7df7c3f1026ef2bfe4e0f353c6b","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q449","familyId":"tr-g09-tde-qf-090","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectives":["TDE2.4"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.4","processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":4,"question":"Roman parçası: “Lale, söylemediği sözü koridorda yankılanır gibi düşündü.”\nTiyatro parçası: “[Lale kapıya uzanır, elini indirir.] LALE: Geç kaldım.”\nEleştiri cümlesi: “İki parça aynı pişmanlığı farklı araçlarla kurar; romanda iç algı, tiyatroda hareket ve replik öne çıkar.”\nBu malzemeyi doğru değerlendiren seçenek hangisidir?","choices":["Roman iç algıyı anlatıcı aracılığıyla, tiyatro ise sahne hareketi ve replikle görünür kılar; eleştiri cümlesinin tezi ile dayandığı metin kanıtları ayrıştırılabilir.","Tiyatro daha gerçek olduğu için romandan üstündür; bu kişisel yargı tür karşılaştırması için yeterlidir.","Eleştiri cümlesinde Lale adı geçtiği için bu metin de kurmaca anlatıdır.","Aynı pişmanlık işlendiğinden roman ve tiyatronun anlatım araçları da aynıdır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; iki türü ortak anlam üzerinden karşılaştırır, farklı anlatım araçlarını gösterir ve eleştiri metninde görüş ile kanıtı ayırır.","Kişisel üstünlük yargısını ortak ölçüt ve metin kanıtının yerine koyar; türleri yöntemsel olarak karşılaştırmaz.","Bir karakter adının anılması metni kurmaca yapmaz; eleştiri cümlesi iki parçaya ilişkin bir görüş ve gerekçe sunar.","Ortak duygu, anlatım araçlarının aynı olduğu anlamına gelmez; anlatıcı aktarımı ile sahne hareketi/replik ayrımını yok sayar."],"explanation":"Roman parçasında Lale’nin iç algısı anlatıcı tarafından aktarılır. Tiyatro parçasında aynı pişmanlık beden hareketi ve kısa replikle görünür olur. Eleştiri cümlesinin tezi “aynı anlamın farklı araçlarla kurulması”, kanıtları ise iç algı ile hareket/replik karşıtlığıdır.","difficultyReason":"Düzey 4’tür; roman–tiyatro karşılaştırmasını ortak anlam ve farklı araçlarla kurarken eleştiri metnindeki tez, gerekçe ve kanıtı da çözümlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0449","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"8713d6172121630dc2e2054389fb87e34ac1296d886a15aaabd6aca0be7724ad","reviewDecisionSha256":"696a75d2abafb61a94f54c931d10b6c201dee07b97783afb5049cd0aa6e797c3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:8713d6172121630dc2e2054389fb87e34ac1296d886a15aaabd6aca0be7724ad","reviewedHash":"sha256:8713d6172121630dc2e2054389fb87e34ac1296d886a15aaabd6aca0be7724ad","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:696a75d2abafb61a94f54c931d10b6c201dee07b97783afb5049cd0aa6e797c3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q449","contentProjectionSha256":"8713d6172121630dc2e2054389fb87e34ac1296d886a15aaabd6aca0be7724ad","reviewDecisionSha256":"696a75d2abafb61a94f54c931d10b6c201dee07b97783afb5049cd0aa6e797c3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q450","familyId":"tr-g09-tde-qf-090","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","theme":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Okuma","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectives":["TDE2.4"],"objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE2.4","processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":5,"question":"Bir öğrenci iki karakter için özgün diyalog yazar. Akranı, “Ece’nin baskı altında şaka yapması, romandaki üç ayrı sessiz kalma örneğiyle uyuşmuyor.” geri bildirimini verir. Öğrenci günlüğünde diyaloğu aceleyle yazdığını ve karakterin konuşma örüntülerine bakmadığını belirtir. Değerlendirme döngüsünü tamamlayan en uygun sonraki adım hangisidir?","choices":["Diyalog özgün olduğu için geri bildirimi reddetmek ve ilk ürünü hiç değiştirmemek","Karakter kanıtlarını yeniden inceleyip şakayı Ece’nin kaçınan kısa bir sözüyle değiştirmek; revizyon gerekçesini günlüğe yazıp sonraki okumada baskı altındaki konuşmaları izlemeyi hedeflemek","Ürün ortaya çıktıktan sonra ölçütü yalnız “yaratıcılık” olarak değiştirmek ve karaktere uygunluğu değerlendirme dışı bırakmak","Diyaloğa dokunmadan romanın olaylarını daha uzun biçimde özetlemek"],"correct":1,"distractorWhy":["Özgünlüğü karaktere ve kurguya uygunluğun önüne geçirir; kanıtlı geri bildirimi değerlendirmeden reddeder.","Bu seçenek doğrudur; metin kanıtını yeniden inceler, ürünü gerekçeli biçimde revize eder ve fark edilen eksikliği yeni okuma hedefine dönüştürür.","Sonucu gördükten sonra ölçütü değiştirmek değerlendirmeyi güvenilmez kılar; başlangıçtaki karaktere uygunluk ölçütünden kaçar.","Olay özetini uzatmak diyalogdaki karakter uyumsuzluğunu düzeltmez ve geri bildirim–revizyon döngüsünü tamamlamaz."],"explanation":"Akran geri bildirimi üç ayrı metin kanıtına dayanır ve öğrenci de günlüğünde aynı eksikliği doğrular. Bu durumda ölçüt değiştirilmemeli; karakterin konuşma örüntüleri yeniden incelenerek diyalog revize edilmeli, gerekçe kaydedilmeli ve sonraki okuma için somut hedef kurulmalıdır.","difficultyReason":"Düzey 5’tir; ölçüt, akran kanıtı, öz değerlendirme, ürün revizyonu ve sonraki okuma hedefini tek bir değerlendirme döngüsünde tutarlı biçimde birleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0450","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fc026ac9b257902507a8ff1fb586ea41bbf20ee9c8322c538b026a09a075d197","reviewDecisionSha256":"284bbefbe1c28052e8f8c8e3f5405c5a269ff307e7b1ba8dcdf23335c80d1097","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fc026ac9b257902507a8ff1fb586ea41bbf20ee9c8322c538b026a09a075d197","reviewedHash":"sha256:fc026ac9b257902507a8ff1fb586ea41bbf20ee9c8322c538b026a09a075d197","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:284bbefbe1c28052e8f8c8e3f5405c5a269ff307e7b1ba8dcdf23335c80d1097; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q450","contentProjectionSha256":"fc026ac9b257902507a8ff1fb586ea41bbf20ee9c8322c538b026a09a075d197","reviewDecisionSha256":"284bbefbe1c28052e8f8c8e3f5405c5a269ff307e7b1ba8dcdf23335c80d1097","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q451","familyId":"tr-g09-tde-qf-091","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":1,"question":"Bir öğrenci roman okumasının ardından öğrenme günlüğüne aşağıdakilerden hangisini yazarsa okuma sürecini gerçekten değerlendirmiş olur?","choices":["Romanın sonunda ana karakter kasabadan ayrıldı; olaylar böylece tamamlandı ve yan kişiler de kendi yaşamlarına döndü.","Romanı çok sevdim; özellikle son bölüm bence oldukça güzeldi ve yazarın anlatımı beni baştan sona etkiledi.","Bölüm sonu notlarım karakter değişimini izlememi sağladı; iki yerde anlatıcı sözüyle karakter sözünü karıştırdım, sonraki okumada bunları ayrı işaretleyeceğim.","Bir sonraki romanı daha dikkatli okuyacağım; her bölümden sonra olayları yeniden yazıp olabildiğince çok not tutacağım."],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek olay örgüsünü özetlemeyi süreç değerlendirmesi sanma yanılgısını yansıtır; kullanılan stratejiyi veya gelişim ihtiyacını göstermez.","Bu seçenek kişisel beğeniyi kanıta dayalı öz değerlendirme yerine koyar; neyin neden etkili olduğu açıklanmamıştır.","Bu seçenek doğrudur; kullanılan stratejiyi, belirlenen güçlüğü ve sonraki okumaya yönelik ölçülebilir hedefi birlikte içerir.","Bu seçenek belirsiz bir iyi niyeti değerlendirme sayar; hangi sorunun hangi yöntemle giderileceği somutlaştırılmamıştır."],"explanation":"Öğrenme günlüğü yalnız olay özeti veya beğeni kaydı değildir. Doğru seçenekte öğrenci kullandığı not alma stratejisinin işe yarayan yönünü, yaptığı belirli hatayı ve sonraki okuma için uygulanabilir hedefini birlikte belirtmektedir.","difficultyReason":"Temel düzeyde, öğrenme günlüğünün üç ayırt edici unsurunu—strateji, güçlük ve yeni hedef—seçeneklerde tanımayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0451","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3699741b5c90bfeffc4cfa71e16a5d0500b05677a54a228ace4ec45fac140966","reviewDecisionSha256":"cc7698e6efdeb89c0998d73364202d6c93db02045395fb0f8f198317171d6e15","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3699741b5c90bfeffc4cfa71e16a5d0500b05677a54a228ace4ec45fac140966","reviewedHash":"sha256:3699741b5c90bfeffc4cfa71e16a5d0500b05677a54a228ace4ec45fac140966","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:cc7698e6efdeb89c0998d73364202d6c93db02045395fb0f8f198317171d6e15; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q451","contentProjectionSha256":"3699741b5c90bfeffc4cfa71e16a5d0500b05677a54a228ace4ec45fac140966","reviewDecisionSha256":"cc7698e6efdeb89c0998d73364202d6c93db02045395fb0f8f198317171d6e15","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q452","familyId":"tr-g09-tde-qf-091","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":2,"question":"Bir romanda Ekin karar vermeden önce ayrıntıları denetleyen, Baran ise çabuk harekete geçen bir karakterdir. Diyalog taslağı şöyledir: “BARAN: Hemen deneyelim. / EKİN: Olmaz.” Bu taslağa yönelik aşağıdaki akran geri bildirimlerinden hangisi ölçüt ve metin kanıtına dayanır?","choices":["Diyalog kısa tutulduğu ve konuşmalar günlük olduğu için başarılıdır; kısa metinler karakterleri her zaman daha gerçekçi gösterir.","Ben olsaydım Baran’ı daha komik konuşturur, Ekin’e de şaka yaptırırdım; böylece metin benim zevkime göre daha eğlenceli ve akılda kalıcı olurdu.","Son repliği sevmedim; hangi karaktere ait olduğuna bakmadan daha etkileyici bulduğumuz başka bir cümleyle değiştirebiliriz.","Baran’ın “Hemen deneyelim.” sözü aceleciliğiyle uyumludur; Ekin’in riski neden reddettiğini gösteren bir replik eklenirse karaktere uygunluk güçlenir."],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek uzunluğu tek başına başarı ölçütü sayar; karakter ve kurguya uygunluk hakkında kanıt sunmaz.","Bu seçenek değerlendirilen ürünü ölçüt yerine değerlendiricinin kişisel zevkine göre yeniden yazma yanılgısını taşır.","Bu seçenek gerekçesiz beğenmeme bildirimini geri bildirim sanır; hangi ölçütün karşılanmadığını açıklamaz.","Bu seçenek doğrudur; güçlü yanı karakter kanıtıyla doğrular ve geliştirme önerisini aynı ölçüte bağlar."],"explanation":"Akran değerlendirmesi, “güzel olmuş” gibi genel yargılar yerine önceden belirlenen ölçütlere dayanmalıdır. Doğru seçenek Baran’ın repliğini karakter özelliğiyle ilişkilendirir ve Ekin’in tutumunu daha görünür kılacak somut bir revizyon önerir.","difficultyReason":"Öğrencinin kişisel zevk, yüzeysel biçim özelliği ve ölçüt-temelli geri bildirim arasındaki farkı ayırt etmesini gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0452","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"667c522863910a8834149e06780cf2efa0d6b71fd88b60859f99427a448be9e3","reviewDecisionSha256":"bd157f4995576547d753eef9b7554fb22775f2b8468381715072c9fe3c1f9476","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:667c522863910a8834149e06780cf2efa0d6b71fd88b60859f99427a448be9e3","reviewedHash":"sha256:667c522863910a8834149e06780cf2efa0d6b71fd88b60859f99427a448be9e3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bd157f4995576547d753eef9b7554fb22775f2b8468381715072c9fe3c1f9476; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q452","contentProjectionSha256":"667c522863910a8834149e06780cf2efa0d6b71fd88b60859f99427a448be9e3","reviewDecisionSha256":"bd157f4995576547d753eef9b7554fb22775f2b8468381715072c9fe3c1f9476","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q453","familyId":"tr-g09-tde-qf-091","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":3,"question":"Bir romanda Sema, paylaşmadan önce her bilginin kaynağını denetler; Arda ise son teslim saatini kaçırmamaya önem verir fakat gerekçeli bir çözüm görünce uzlaşabilir. Sınıf blogu yayımlanmadan beş dakika önce kaynağı belirsiz bir alıntı fark edildiğine göre aşağıdaki özgün diyaloglardan hangisi iki karaktere ve kurguya en uygundur?","choices":["ARDA: Süre doluyor. / SEMA: Kaynağı doğrulanmamış alıntıyı kullanamayız. / ARDA: Alıntıyı çıkarıp metni zamanında yayımlayalım. / SEMA: Uygun; kaynak bulunursa sonra ekleriz.","ARDA: Kaynak önemli değil, metni hemen gönderelim. / SEMA: Haklısın; bugün denetimi atlayalım, bundan sonra da yalnız süreye bakalım.","ARDA: Yayımlamayı bir hafta erteleyelim. / SEMA: Ben de teslim saatlerini önemsemiyorum; doğrulama bitmese bile bekleyebiliriz.","ARDA: Alıntıyı bırakalım. / SEMA: Önce bütün blogu silelim; kaynağı aramak ya da alıntıyı çıkarmak gibi ara çözümleri hiç düşünmeyelim."],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; Arda’nın zaman kaygısını, Sema’nın kaynak duyarlılığını ve ikisinin gerekçeli uzlaşmasını yeni bir durumda birlikte korur.","Bu seçenek iki karakteri de verilen kanıtlara aykırı biçimde konuşturur; Sema’nın temel tutumu hiçbir gerekçe olmadan tersine çevrilmiştir.","Bu seçenek Arda’nın teslim süresi odağını ve Sema’nın sorumlu denetim anlayışını yok sayarak karakterleri tutarsızlaştırır.","Bu seçenek karakter özelliklerini çözüm üretmeye dönüştürmez; aşırı ve işlevsiz tepkileri kurguya uygun davranış gibi sunar."],"explanation":"Doğru seçenek iki karakterin amaçları çatışır, ancak çözüm her ikisinin temel özelliğini de korur: kaynak doğruluğu için alıntı çıkarılır, teslim saati için metin zamanında yayımlanır. Diyalog romandaki cümleleri kopyalamadan karakter kanıtlarını yeni duruma taşır.","difficultyReason":"Karakterlere ait iki ayrı kanıtı aynı anda izleyip yeni durumdaki replik, çatışma ve uzlaşmanın bunlarla tutarlı olup olmadığını değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0453","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c12ccad45ee950c46f75844a38ad3f537d011592ce7e089c95ad5c26f0c221a1","reviewDecisionSha256":"486a7712c0c5bbce3ea0d589b9d9ebcde25993f616e72ca2f2557cd79478b6c3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c12ccad45ee950c46f75844a38ad3f537d011592ce7e089c95ad5c26f0c221a1","reviewedHash":"sha256:c12ccad45ee950c46f75844a38ad3f537d011592ce7e089c95ad5c26f0c221a1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:486a7712c0c5bbce3ea0d589b9d9ebcde25993f616e72ca2f2557cd79478b6c3; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q453","contentProjectionSha256":"c12ccad45ee950c46f75844a38ad3f537d011592ce7e089c95ad5c26f0c221a1","reviewDecisionSha256":"486a7712c0c5bbce3ea0d589b9d9ebcde25993f616e72ca2f2557cd79478b6c3","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q454","familyId":"tr-g09-tde-qf-091","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":4,"question":"Roman parçası: “Mert, elindeki anahtarı masaya bıraktı; kapıya bakmamaya çalışırken kararının geri dönülmezliğini düşündü.” Tiyatro parçası: “[Mert anahtarı masaya bırakır, kapıya sırtını döner.] MERT: Bu kez dönmeyeceğim.” Bu iki parçayı aynı anlamın farklı tür araçlarıyla kurulması bakımından en güçlü değerlendiren seçenek hangisidir?","choices":["Tiyatro parçası daha kısa olduğu için kararlılık duygusunu romandan kesinlikle daha güçlü verir.","Roman, anlatıcı aracılığıyla iç düşünceyi açıklar; tiyatro ise sahne yönergesi ve replikle aynı kararlılığı davranışa dönüştürür.","İki parçada da anahtar sözcüğü geçtiği için roman ile tiyatro arasında anlam kurma bakımından bir fark yoktur.","Roman yalnız betimleme, tiyatro yalnız konuşma kullandığından parçalar ortak bir anlam taşıyamaz."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek türleri yalnız uzunluk bakımından karşılaştırma yanılgısına düşer; anlatıcı, yönerge ve replik işlevlerini incelemez.","Bu seçenek doğrudur; ortak kararlılık anlamının romanda iç düşünceyle, tiyatroda gözlenebilir eylem ve sözle kurulduğunu gösterir.","Bu seçenek ortak bir sözcükten hareketle tür araçlarını yok sayar; aynı nesnenin farklı anlatım işlevleri olabileceğini görmez.","Bu seçenek tür özelliklerini katı ve yanlış bir karşıtlığa indirger; romandaki düşünceyi ve tiyatrodaki yönergeyi gözden kaçırır."],"explanation":"Roman parçasında anlatıcı Mert’in zihnindeki kararı doğrudan verir. Tiyatro parçası aynı anlamı sahne yönergesiyle görünür eyleme, replikle işitilebilir söze dönüştürür; bu nedenle Doğru seçenek ortak anlamı ve farklı tür araçlarını birlikte açıklar.","difficultyReason":"İki kısa metinde ortak anlamı korurken anlatıcı, iç düşünce, sahne yönergesi ve repliğin ayrı işlevlerini karşılaştırmayı gerektiren çoklu kanıt görevidir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0454","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"db36a7badbf8f2b4cdf5aa2888c49538c5202faeee360e55350c79ac2d95bec5","reviewDecisionSha256":"2a7aef3eb8748883b30a8927231c27489da0474e94ba44b808d001c6c84edb37","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:db36a7badbf8f2b4cdf5aa2888c49538c5202faeee360e55350c79ac2d95bec5","reviewedHash":"sha256:db36a7badbf8f2b4cdf5aa2888c49538c5202faeee360e55350c79ac2d95bec5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2a7aef3eb8748883b30a8927231c27489da0474e94ba44b808d001c6c84edb37; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q454","contentProjectionSha256":"db36a7badbf8f2b4cdf5aa2888c49538c5202faeee360e55350c79ac2d95bec5","reviewDecisionSha256":"2a7aef3eb8748883b30a8927231c27489da0474e94ba44b808d001c6c84edb37","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q455","familyId":"tr-g09-tde-qf-091","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Okuma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-okuma","skill":"Okuma","noteId":"tr.g09.tde.n046","noteKey":"tr.g09.tde.n046","objective":"TDE2.4","objectiveId":"TDE2.4","objectiveCode":"TDE2.4","objectiveTitleExact":"“Dilin Zenginliği” temasında ele alınan metinlere yönelik okuma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE2.4.1","TDE2.4.2"],"level":5,"question":"Bir öğrenci roman karakterleri için ölçüt belirlemiş, ilk diyalog taslağını yazmış, akranından iki öneri almış ve bir repliği değiştirmiştir. Okuma değerlendirme döngüsünü kanıtlı biçimde tamamlamak için bundan sonra hangi işlemi yapması en uygundur?","choices":["Diyaloğu romandaki bölüm sayısına göre puanlayıp bu sayısal sonucu karaktere uygunluğun tek göstergesi kabul etmelidir.","Akranının iki önerisini de sorgulamadan uygulayıp ilk taslağı geçersiz saymalı; kendi metin kanıtlarını ayrıca incelememelidir.","İlk ve düzeltilmiş taslağı aynı karakter-kurgu ölçütleriyle karşılaştırmalı; kabul ettiği geri bildirimin gerekçesini günlüğe yazıp sonraki okuma için yeni hedef koymalıdır.","Romanın olay örgüsünü ayrıntılı biçimde yeniden özetleyip revizyonun etkisini kaydetmeden diyalog çalışmasını tamamlamalıdır."],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek ilgisiz bir niceliği değerlendirme ölçütü yapar; bölüm sayısı diyalogun karaktere veya kurguya uygunluğunu göstermez.","Bu seçenek akran geri bildirimini kanıtla sınamadan otorite kabul etme yanılgısını taşır; öz değerlendirmeyi devre dışı bırakır.","Bu seçenek doğrudur; ürün karşılaştırması, geri bildirim gerekçesi, öğrenme günlüğü ve yeni hedefi tek değerlendirme döngüsünde birleştirir.","Bu seçenek süreç değerlendirmesini yeniden olay özetine indirger; revizyonun etkisini ve öğrenme hedefini görünmez bırakır."],"explanation":"Değerlendirme döngüsü, revizyon yapıldıktan sonra ilk ve son ürünün aynı ölçütlerle karşılaştırılmasını gerektirir. Öğrenci geri bildirimi neden kullandığını kanıtla açıklamalı ve bu sonuçtan bir sonraki okuma için somut hedef üretmelidir.","difficultyReason":"Üst düzeyde, ölçüt, iki ürün sürümü, akran geri bildirimi, öğrenme günlüğü ve yeni hedef arasındaki döngüsel ilişkiyi tek kararda bütünleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0455","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f7d32c5323cacb86d31aa688eb81c79409ee19a4542ee7e6d9e80e11bf1960b6","reviewDecisionSha256":"24e2550196480aa923d23ab5e82189f2223e26a5c0a2f3dbd45a276e2321546a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f7d32c5323cacb86d31aa688eb81c79409ee19a4542ee7e6d9e80e11bf1960b6","reviewedHash":"sha256:f7d32c5323cacb86d31aa688eb81c79409ee19a4542ee7e6d9e80e11bf1960b6","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:24e2550196480aa923d23ab5e82189f2223e26a5c0a2f3dbd45a276e2321546a; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q455","contentProjectionSha256":"f7d32c5323cacb86d31aa688eb81c79409ee19a4542ee7e6d9e80e11bf1960b6","reviewDecisionSha256":"24e2550196480aa923d23ab5e82189f2223e26a5c0a2f3dbd45a276e2321546a","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q456","familyId":"tr-g09-tde-qf-092","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":1,"question":"Sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştıracak bir grup sunumunda yöntem, görev dağılımı ve görsel seçilmeden önce aşağıdakilerden hangisi birlikte belirlenmelidir?","choices":["Sunum boyunca çalacak arka plan müziği ile slayt geçiş efekti","Konuşmacıların sahnede duracağı kesin noktalar ile kıyafet renkleri","Kullanılacak örneklerin sayısı ile her slayttaki sözcük sınırı","Konuşmanın amacı, hedef kitlesi ve gerçekleşeceği iletişim bağlamı"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek sürecin temel yönünü belirlemeden dekoratif araçlara öncelik verme yanılgısını yansıtır.","Bu seçenek mekân kullanımının ayrıntılarını amaç ve hedef kitleden önce kesinleştirir; karar sırasını ters kurar.","Bu seçenek içerik miktarını belirler ancak hangi sonuç için, kime ve hangi koşulda konuşulacağını açıklamaz.","Bu seçenek doğrudur; amaç, hedef kitle ve bağlam sonraki yöntem, strateji, üslup ve araç seçimlerini sınırlar."],"explanation":"Konuşma sürecini yönetmenin başlangıç noktası niçin, kime ve hangi ortamda konuşulacağını belirlemektir. Bu üç karar netleşmeden yöntem, örnek, süre, üslup ve görsel tercihlerinin uygunluğu değerlendirilemez.","difficultyReason":"Başlangıç düzeyinde, konuşma yönetiminde temel kararlarla ikincil uygulama ayrıntılarını birbirinden ayırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0456","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f2416f66d623bd7b0e5952471f26a60fa0ec58b6c24be5cfb3f8873d2330e7df","reviewDecisionSha256":"87d34fcc2769d7f3a9934237de6c103e22d9ae0650d7fb455d4c3050a84b4137","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f2416f66d623bd7b0e5952471f26a60fa0ec58b6c24be5cfb3f8873d2330e7df","reviewedHash":"sha256:f2416f66d623bd7b0e5952471f26a60fa0ec58b6c24be5cfb3f8873d2330e7df","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:87d34fcc2769d7f3a9934237de6c103e22d9ae0650d7fb455d4c3050a84b4137; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q456","contentProjectionSha256":"f2416f66d623bd7b0e5952471f26a60fa0ec58b6c24be5cfb3f8873d2330e7df","reviewDecisionSha256":"87d34fcc2769d7f3a9934237de6c103e22d9ae0650d7fb455d4c3050a84b4137","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q457","familyId":"tr-g09-tde-qf-092","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":2,"question":"Grup sunumu sırasında sosyal medya dili ile edebî dili karşılaştıran tablo ekranda açılmamıştır. Aşağıdaki tepkilerden hangisi konuşmanın amacını ve dinleyiciyle ilişkiyi sürdürür?","choices":["Önceden belirlenen “söz varlığı, cümle düzeni, ileti biçimi” ölçütlerini sözlü olarak sıralayıp iki örneği aynı sırayla karşılaştırmak","Dosya açılıncaya kadar konuşmayı kesip dinleyicilerden sessizce beklemelerini istemek ve ayrılan sürenin büyük bölümünü teknik soruna harcamak","Teknik sorun nedeniyle karşılaştırmayı bırakıp hazırlıksız biçimde başka bir konuya geçmek ve önceki amaçla herhangi bir bağ kurmamak","Tablonun içeriğini açıklamadan dinleyiciden ekranda ne olabileceğini tahmin etmesini isteyip ölçütsüz biçimde sunuma devam etmek"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; yedek sözlü plan, görselin kanıt işlevini korur ve akışı kesmeden ortak ölçütleri sürdürür.","Bu seçenek teknik aracı konuşmanın kendisinden önemli sayar; uzun kesinti dinleyici ilişkisini ve süre yönetimini bozar.","Bu seçenek engeli gidermek yerine amacı terk eder; hazırlanmış içerik ile yeni konu arasında bağ kurulmaz.","Bu seçenek etkileşimi ölçütsüz tahmine dönüştürür; gerekli karşılaştırma kanıtını dinleyiciye sunmaz."],"explanation":"Görsel bir destek aracıdır; konuşmanın yerine geçmez. Doğru seçenek grup aynı üç ölçütü sözlü biçimde koruyarak teknik engeli aşar ve karşılaştırmalı sunumun amacını sürdürür.","difficultyReason":"Bir teknik aksama durumunda yedek stratejinin yalnız akışı değil, konuşmanın ana amacı ve kanıt düzenini de koruyup korumadığını değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0457","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6587c0d2b72bbc48d8fb6808e75b4af6cf4214e7f06ea10456e0126c720f1166","reviewDecisionSha256":"61a1fb9dda165b7ba065d93b4201a2eba405e6d9aca02225439e8542099fd695","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6587c0d2b72bbc48d8fb6808e75b4af6cf4214e7f06ea10456e0126c720f1166","reviewedHash":"sha256:6587c0d2b72bbc48d8fb6808e75b4af6cf4214e7f06ea10456e0126c720f1166","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:61a1fb9dda165b7ba065d93b4201a2eba405e6d9aca02225439e8542099fd695; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q457","contentProjectionSha256":"6587c0d2b72bbc48d8fb6808e75b4af6cf4214e7f06ea10456e0126c720f1166","reviewDecisionSha256":"61a1fb9dda165b7ba065d93b4201a2eba405e6d9aca02225439e8542099fd695","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q458","familyId":"tr-g09-tde-qf-092","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":3,"question":"Grup sunumunda ilk konuşmacı iki örneğin söz varlığını karşılaştırmış, ikinci konuşmacı cümle düzenini inceleyecektir. Aşağıdaki geçiş cümlelerinden hangisi konuşma ilişkisini en tutarlı biçimde sürdürür?","choices":["Beni dinlediğiniz için teşekkür ederim; şimdi arkadaşım başka şeylerden söz edecek.","Söz varlığındaki farkı gördük; şimdi aynı iki örneğin cümle düzenini nasıl değiştirdiğine bakalım.","Cümle düzeni çok önemli bir konudur ve bütün dillerde çeşitli biçimlerde bulunur.","Bir önceki bölümde söylenenlerin tamamını yeniden okuyup ardından ikinci bölüme geçeceğiz."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek konuşmacı değişimini bildirir fakat önceki kanıt ile yeni inceleme ölçütü arasında düşünsel bağ kurmaz.","Bu seçenek doğrudur; tamamlanan ölçütü adlandırır ve aynı örnekler üzerinden yeni ölçüte doğal geçiş sağlar.","Bu seçenek genel bir bilgi verir ancak sunumun önceki bölümüyle ve seçilmiş iki örnekle bağlantı kurmaz.","Bu seçenek gereksiz tam tekrarın akıcılığı güçlendireceğini varsayar; süreyi kullanırken ilerleme sağlamaz."],"explanation":"İyi bir geçiş, yalnız “sıra arkadaşımda” demez; önceki bölümün sonucunu sonraki bölümün işiyle ilişkilendirir. Doğru seçenek söz varlığından cümle düzenine aynı örnekler üzerinden geçerek grup sunumunun bütünlüğünü korur.","difficultyReason":"Bağlantı bildiren yüzeysel bir devir cümlesiyle içerik ilişkisini açıkça kuran işlevsel geçişi ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0458","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"1dfd45e0008afc062635696c5eab629328901f9ed8444b365a9776db946b2527","reviewDecisionSha256":"f1f1d461fff69ce86eeb216b18a9bbd03a4e9a672cc3d8d3397b19cd3a11f9d0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:1dfd45e0008afc062635696c5eab629328901f9ed8444b365a9776db946b2527","reviewedHash":"sha256:1dfd45e0008afc062635696c5eab629328901f9ed8444b365a9776db946b2527","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f1f1d461fff69ce86eeb216b18a9bbd03a4e9a672cc3d8d3397b19cd3a11f9d0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q458","contentProjectionSha256":"1dfd45e0008afc062635696c5eab629328901f9ed8444b365a9776db946b2527","reviewDecisionSha256":"f1f1d461fff69ce86eeb216b18a9bbd03a4e9a672cc3d8d3397b19cd3a11f9d0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q459","familyId":"tr-g09-tde-qf-092","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":4,"question":"Sunumun sonunda bir dinleyici “İlk sosyal medya cümlesi de oldukça etkili olabilir.” demiştir. Grubun kırk saniyesi kaldığına göre konuşmacının hangi yanıtı hem nezaketi hem amacı hem de süreyi korur?","choices":["“Hayır, kısa iletiler edebî ifadeler kadar etkili olamaz.” diyerek itirazı reddetmek ve ilk yargıyı tartışmasız sonuç saymak","Sunumu durdurup bütün sınıfla “etkililik” kavramı üzerine ayrılan süreyi aşacak yeni ve ayrıntılı bir tartışma başlatmak","“Doğrudanlık bu bağlamda gerçekten etkili olabilir; bizim karşılaştırma ölçütümüz çağrışım yoğunluğuydu.” deyip sonucu bu ölçüte bağlamak","Soruyu duymamış gibi davranıp kalan slaytları çok hızlı okumak ve dinleyici katkısını sonuç bölümüne hiçbir biçimde bağlamamak"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek karşı görüşü küçümser ve önceden belirlenen tarafsız ölçüt yerine peşin değer yargısı kullanır.","Bu seçenek etkileşimi sürdürürken süre ve ana amaç sınırını kaybeder; konuşma yönetimini tartışmaya teslim eder.","Bu seçenek doğrudur; dinleyici katkısını kabul eder, bağlamı belirtir ve cevabı sunumun ortak ölçütüne geri bağlar.","Bu seçenek dinleyici ilişkisini keser; hız artırmak da anlaşılırlığı ve planlanan sonucu zayıflatır."],"explanation":"Konuşmacı itirazı kişiselleştirmeden kabul etmeli, hangi ölçütle konuşulduğunu açıklamalı ve sınırlı sürede sonuca dönmelidir. Doğru seçenek doğrudanlığın işlevini tanırken sunumun çağrışım ölçütünü korur.","difficultyReason":"Aynı anda dinleyici tepkisi, tarafsız üslup, ölçüt tutarlılığı ve kalan süreyi yöneten en dengeli müdahaleyi seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0459","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"63882fc9c01a980ddaef47aa3bd2c4170414639ee54fcca8e532ede4c3e20fa0","reviewDecisionSha256":"ed5e7d0c294f949f1f0354ce179f34ffdec4cb2c472e059ddac2cf687ff884e2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:63882fc9c01a980ddaef47aa3bd2c4170414639ee54fcca8e532ede4c3e20fa0","reviewedHash":"sha256:63882fc9c01a980ddaef47aa3bd2c4170414639ee54fcca8e532ede4c3e20fa0","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ed5e7d0c294f949f1f0354ce179f34ffdec4cb2c472e059ddac2cf687ff884e2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q459","contentProjectionSha256":"63882fc9c01a980ddaef47aa3bd2c4170414639ee54fcca8e532ede4c3e20fa0","reviewDecisionSha256":"ed5e7d0c294f949f1f0354ce179f34ffdec4cb2c472e059ddac2cf687ff884e2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q460","familyId":"tr-g09-tde-qf-092","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":5,"question":"Dört kişilik bir grup, “Aynı duygu sosyal medya dilinde ve edebî dilde nasıl kurulur?” başlıklı etkileşimli sunumu hazırlamaktadır. Aşağıdaki planlardan hangisi konuşma sürecini bütün bileşenleriyle en iyi yönetir?","choices":["Amaç belirlemeden çok sayıda örnek toplamak, her üyeye istediği kadar süre vermek ve sunum anında doğal bir sıra oluşmasını beklemek","Edebî dilin üstünlüğünü kanıtlamayı amaçlamak, yalnız ağır sözcüklü örnekler seçmek ve karşı görüşleri sunum dışı bırakmak","Bütün konuşmayı tek üyeye ezberletmek, diğer üyeleri yalnız slayt değiştirmekle görevlendirmek ve teknik sorun için hazırlık yapmamak","Ölçülebilir amacı ve hedef kitleyi belirlemek; ortak karşılaştırma ölçütleri, görev-süre-geçiş düzeni, kısa dinleyici sorusu, uygun üslup ve teknik aksama için sözlü yedek plan hazırlamak"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek doğallığı plansızlıkla karıştırır; amaç, görev, süre ve geçiş kararlarının eksikliği grup ilişkisini kırılgan hâle getirir.","Bu seçenek karşılaştırmayı değer yargısına dönüştürür; tarafsız ölçüt, nezaket ve hedef kitle uyumu bozulur.","Bu seçenek grup sunumunu tek kişilik okumaya indirger ve engel yönetimini dışarıda bırakır.","Bu seçenek doğrudur; seçim yapma ve ilişkiyi sürdürme aşamalarını amaçtan yedek çözüme kadar birbirine bağlar."],"explanation":"Konuşma yönetimi yalnız içerik sıralaması değildir. Doğru seçenek amaç, hedef kitle, ortak ölçüt, grup görevleri, etkileşim, üslup ve olası engel için çözümü tek bir uygulanabilir planda birleştirir.","difficultyReason":"Üst düzeyde, amaç ve hedef kitle seçiminden grup geçişleri, etkileşim, nezaket ve yedek stratejiye kadar çok sayıda bağımlı kararı birlikte denetlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0460","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c723a4fc28c506c7289348cbf8f3440f2a4da46e429cc84a96ef4789540e55b4","reviewDecisionSha256":"4311f6d4e894cf0d4ca8e4d44d5565e233d0f19e88e066d2ccc08950bd11c880","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c723a4fc28c506c7289348cbf8f3440f2a4da46e429cc84a96ef4789540e55b4","reviewedHash":"sha256:c723a4fc28c506c7289348cbf8f3440f2a4da46e429cc84a96ef4789540e55b4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4311f6d4e894cf0d4ca8e4d44d5565e233d0f19e88e066d2ccc08950bd11c880; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q460","contentProjectionSha256":"c723a4fc28c506c7289348cbf8f3440f2a4da46e429cc84a96ef4789540e55b4","reviewDecisionSha256":"4311f6d4e894cf0d4ca8e4d44d5565e233d0f19e88e066d2ccc08950bd11c880","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q461","familyId":"tr-g09-tde-qf-093","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":1,"question":"Okul radyosunda doksan saniyelik bir bölümde sosyal medya dili ile edebî söyleyiş karşılaştırılacaktır. Bu bağlama en uygun konuşma amacı hangisidir?","choices":["Aynı duygunun doğrudan ve çağrışımlı iki söyleyişle nasıl farklı etkiler oluşturduğunu kısa örneklerle göstermek","Türkçedeki bütün edebî sanatları doksan saniyede eksiksiz biçimde tanıtıp her biri için ayrıntılı birer örnek vermek","Sosyal medya dilinin her durumda yanlış olduğunu kanıtlayıp dinleyicilerin yalnız edebî söyleyişi kullanmasını sağlamak","Dinleyicilerin ihtiyaçlarını dikkate almadan uzun tanımları arka arkaya okuyup bölümün sonunda yalnız konu başlığını yinelemek"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; sınırlı süreye, karşılaştırma konusuna ve radyo dinleyicisinin işitsel takip koşullarına uygun somut bir sonuç belirler.","Bu seçenek doksan saniyelik bağlamın kapsamını aşar; amaç ölçülebilir ve gerçekleştirilebilir değildir.","Bu seçenek karşılaştırmayı peşin hükme dönüştürür ve dil kullanımlarını amaç ile bağlama göre incelemez.","Bu seçenek hedef kitleyi ve etki amacını dışarıda bırakıp tanım aktarmayı konuşma amacı sanır."],"explanation":"Radyo bölümü kısa ve yalnız işitseldir; bu nedenle amaç sınırlı, gözlenebilir ve örneklerle gerçekleştirilebilir olmalıdır. Doğru seçenek aynı duygunun iki söyleyiş biçimindeki etkisini tarafsız biçimde karşılaştırır.","difficultyReason":"Yeni bir iletişim ortamında süre, konu ve dinleme koşullarına uygun, daraltılmış konuşma amacını tanımayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0461","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"89c79a71b9442c10d7950929f98373cd15e49f2e2461aeb378f5c72128101264","reviewDecisionSha256":"2dfa54e00d45830d385fec425b924d753efeebde2878dfd2486bc5b454479934","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:89c79a71b9442c10d7950929f98373cd15e49f2e2461aeb378f5c72128101264","reviewedHash":"sha256:89c79a71b9442c10d7950929f98373cd15e49f2e2461aeb378f5c72128101264","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2dfa54e00d45830d385fec425b924d753efeebde2878dfd2486bc5b454479934; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q461","contentProjectionSha256":"89c79a71b9442c10d7950929f98373cd15e49f2e2461aeb378f5c72128101264","reviewDecisionSha256":"2dfa54e00d45830d385fec425b924d753efeebde2878dfd2486bc5b454479934","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q462","familyId":"tr-g09-tde-qf-093","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":2,"question":"Bir grup, “örtük ileti” kavramını daha önce işlememiş altıncı sınıf öğrencilerine sunum yapacaktır. Hedef kitleye uyarlama bakımından en uygun düzenleme hangisidir?","choices":["Kavramı daha çok teknik terimle açıklamak, örnekleri kaldırmak ve öğrencilerin bilmedikleri bütün sözcükleri not etmelerini istemek","Kavramı “doğrudan söylenmeyip sözlerden sezilen anlam” biçiminde kısaca tanımlayıp yaş düzeyine uygun tek bir örnekle göstermek","Hazırlanan lise düzeyi tanımı yalnız daha yavaş okuyarak hiç değiştirmemek ve anlaşılmayan yerleri sunumun sonundaki sorulara bırakmak","Örtük iletiyi bütünüyle sunumdan çıkarmak ve iki dil kullanımını yalnız cümle uzunluğu ile kullanılan sözcük sayısı üzerinden karşılaştırmak"],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek bilgi düzeyi düşük hedef kitle için açıklamayı sadeleştirmek yerine kavramsal yükü artırır.","Bu seçenek doğrudur; kavramı doğruluğunu koruyarak erişilebilir hâle getirir ve somut örnekle destekler.","Bu seçenek konuşma hızını içerik uyarlaması sanır; bilinmeyen terim ve soyutluk aynı kalır.","Bu seçenek uyarlamayı öğrenme hedefini daraltmakla karıştırır; ortak ölçütlerden önemli birini gereksiz yere kaldırır."],"explanation":"Hedef kitleye uyarlama, kavramı yanlışlaştırmadan açıklama derinliğini ve örneği değiştirmektir. Doğru seçenek örtük iletiyi anlaşılır bir tanım ve yaşa uygun örnekle sunar; kavramı ne ağırlaştırır ne de yok eder.","difficultyReason":"Bir kavramın özünü koruyan sadeleştirme ile yalnız hız değiştirme, aşırı teknikleştirme veya içeriği kaldırma arasındaki farkı değerlendirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0462","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"fc318a0d93014128e7cd32b81398b29c77379f73d3079fba8e7d1a37bdf632bb","reviewDecisionSha256":"3afb5b3f33e78637cbe1ca0b6a7fee9ef8b745496b722b414e2be612a35d857d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:fc318a0d93014128e7cd32b81398b29c77379f73d3079fba8e7d1a37bdf632bb","reviewedHash":"sha256:fc318a0d93014128e7cd32b81398b29c77379f73d3079fba8e7d1a37bdf632bb","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3afb5b3f33e78637cbe1ca0b6a7fee9ef8b745496b722b414e2be612a35d857d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q462","contentProjectionSha256":"fc318a0d93014128e7cd32b81398b29c77379f73d3079fba8e7d1a37bdf632bb","reviewDecisionSha256":"3afb5b3f33e78637cbe1ca0b6a7fee9ef8b745496b722b414e2be612a35d857d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q463","familyId":"tr-g09-tde-qf-093","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":3,"question":"Grup sunumunda ikinci konuşmacı cümle düzeni bölümünü unutup susmuştur. Üçüncü konuşmacı, önceden belirlenmiş geçiş planına göre nasıl davranırsa konuşma ilişkisini en iyi sürdürür?","choices":["Arkadaşının sözünü neden unuttuğunu dinleyicilerin önünde sorup hatasını açıklamasını ve bölümünü en baştan yeniden okumasını beklemek","Cümle düzeni ölçütünü bütünüyle atlayıp kendi bölümüne hiçbir bağlantı kurmadan geçmek, eksikliği sunum sonunda açıklamayı düşünmek","Kararlaştırılan geçiş cümlesini kullanıp eksik ölçütü bir cümleyle özetlemek, ardından kendi bölümüne planlanan ana düşünceyi koruyarak geçmek","Hazırlanmamış yeni örnekler uydurup sunumun konusunu dil tarihi tartışmasına çevirmek ve kalan süreyi bu yeni başlığa ayırmak"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek engeli çözmek yerine grup üyesini hedef alır; nezaket ve dinleyici odağı bozulur.","Bu seçenek süre kazanır görünse de ortak karşılaştırma düzeninde bir kanıt boşluğu oluşturur.","Bu seçenek doğrudur; yedek devir davranışı eksik bağlantıyı kısa biçimde onarır ve ana amaca bağlı ilerler.","Bu seçenek doğaçlamayı amaçtan sapma ile karıştırır; yeni konu mevcut planı ve süreyi bozar."],"explanation":"İlişkiyi sürdürmek, engel çıktığında konuşmanın ana bağlantılarını koruyacak en küçük düzenlemeyi yapmaktır. Doğru seçenek unutulan ölçütü kısa bir özetle tamamlar, kişiyi zor durumda bırakmaz ve planlanan sıraya döner.","difficultyReason":"Grup içi aksamada hem içerik boşluğunu onaran hem nezaketi, süreyi ve ana düşünceyi koruyan müdahaleyi seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0463","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"37392cdda34707e34752bb29a3a4a83affe5ffbafd92bb167b9853e1305a649d","reviewDecisionSha256":"4356d1a267987eb3eb275daa7255bdb9293efe5642d4666ee750a1d6314ac471","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:37392cdda34707e34752bb29a3a4a83affe5ffbafd92bb167b9853e1305a649d","reviewedHash":"sha256:37392cdda34707e34752bb29a3a4a83affe5ffbafd92bb167b9853e1305a649d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4356d1a267987eb3eb275daa7255bdb9293efe5642d4666ee750a1d6314ac471; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q463","contentProjectionSha256":"37392cdda34707e34752bb29a3a4a83affe5ffbafd92bb167b9853e1305a649d","reviewDecisionSha256":"4356d1a267987eb3eb275daa7255bdb9293efe5642d4666ee750a1d6314ac471","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q464","familyId":"tr-g09-tde-qf-093","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":4,"question":"Bir gençlik edebiyat festivalinde altı dakikalık panel yapılacaktır. Dinleyiciler farklı yaş ve bilgi düzeylerindedir; panel konusu kısa dijital iletiler ile edebî söyleyişin anlatım imkânlarıdır. Aşağıdaki hazırlıklardan hangisi bu yeni bağlamda konuşma sürecini en uygun biçimde yönetir?","choices":["Yalnız uzmanların anlayacağı terimlerle konuşmak, kısa açıklama vermemek ve soru geldiğinde aynı teknik tanımları daha yüksek sesle tekrarlamak","Bütün süreyi iki uzun edebî parçayı okumaya ayırmak, dijital iletileri örneksiz biçimde eleştirmek ve dinleyici sorularını sona bırakmak","Yaş farkını önemsemeyip sınıf sunumundaki metni, görevleri ve görselleri aynen kullanmak; süre aşılırsa yalnız daha hızlı konuşmak","Ortak ölçütleri kısa tanımlarla açıklamak, iki örneği işitsel sunmak, geçişleri belirlemek, farklı görüşlere nötr yanıt vermek ve süre daralırsa çıkarılacak ayrıntıyı önceden seçmek"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek hedef kitlenin çeşitliliğini yalnız uzman düzeyine göre ele alır; erişilebilirlik ve etkileşim yönetilmez.","Bu seçenek karşılaştırma amacını tek taraflı okumaya dönüştürür ve altı dakikalık sürede kanıt dengesini bozar.","Bu seçenek bağlam aktarımında uyarlama gereğini reddeder; farklı yaş, süre ve panel koşullarını hesaba katmaz.","Bu seçenek doğrudur; karma hedef kitle, sınırlı süre, işitsel açıklık, grup geçişi, nezaket ve yedek planı birlikte düzenler."],"explanation":"Festival paneli, sınıf sunumundan farklı bir hedef kitle ve etkileşim koşulu taşır. Doğru seçenek kavramları erişilebilir kılar, örnek ve görevleri süreye uyarlar, karşı görüşleri nezaketle karşılar ve süre daralmasına karşı önceden çözüm üretir.","difficultyReason":"Bilinen konuşma yönetimi ilkelerini heterojen hedef kitleli, süreli ve etkileşimli yeni bir bağlama aktararak birbiriyle uyumlu kararlar kurmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0464","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"24a0be8a35ebe1bc88ce209998efba7f901a214513e2d04afa3e5533acb050d5","reviewDecisionSha256":"17fb73a90b66351185017439235deabc774bb101c4b67e3d969abe7cfed7250e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:24a0be8a35ebe1bc88ce209998efba7f901a214513e2d04afa3e5533acb050d5","reviewedHash":"sha256:24a0be8a35ebe1bc88ce209998efba7f901a214513e2d04afa3e5533acb050d5","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:17fb73a90b66351185017439235deabc774bb101c4b67e3d969abe7cfed7250e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q464","contentProjectionSha256":"24a0be8a35ebe1bc88ce209998efba7f901a214513e2d04afa3e5533acb050d5","reviewDecisionSha256":"17fb73a90b66351185017439235deabc774bb101c4b67e3d969abe7cfed7250e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q465","familyId":"tr-g09-tde-qf-093","familyFocus":"theme_application_transfer","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n047","noteKey":"tr.g09.tde.n047","objective":"TDE3.1","objectiveId":"TDE3.1","objectiveCode":"TDE3.1","objectiveTitleExact":"Dilin zenginliğini kullandığı akıcı bir konuşma sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.1.1","TDE3.1.2"],"level":5,"question":"Bir provada şu sorunlar gözlenmiştir: Amaç “edebî dilin üstünlüğünü kanıtlamak” diye yazılmıştır; beş konuşmacı birbirinin sözünü kesmektedir; slaytlarda tam metinler vardır; kısa iletiler küçümseyici bir tonla okunmaktadır; teknik aksama için yedek yoktur. Aşağıdaki revizyon paketlerinden hangisi sorunların kökünü birlikte giderir?","choices":["Amacı işlev ve bağlam temelinde tarafsız karşılaştırmaya çevirmek; görev-geçişleri netleştirmek; nötr üslup, kanıt odaklı slayt ve teknik sorun için sözlü yedek hazırlamak","Konuşmacılardan daha hızlı konuşmalarını istemek, slayt yazılarını küçültmek ve mevcut amaçla görev sırasını değiştirmeden provayı tekrarlamak","Yalnız küçümseyici tonu düzeltmek; üstünlük amacını, söz kesmeleri, tam metinli slaytları ve yedek eksikliğini olduğu gibi bırakmak","Bütün dijital ileti örneklerini kaldırmak, beş konuşmacı yerine tek konuşmacı kullanmak ve sunumu uzun bir edebî metnin okunmasına dönüştürmek"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; amaç, grup düzeni, üslup, görsel işlevi ve engel yönetimi sorunlarını aynı yönetim mantığı içinde düzeltir.","Bu seçenek hız ve puntoyu çözüm sanır; taraflı amaç, söz kesme, aşırı metin ve yedek eksikliği sürer.","Bu seçenek görünen belirtilerden yalnız birini ele alır; süreç yönetiminin diğer belirleyici aksaklıklarını bırakır.","Bu seçenek karşılaştırma konusunu ortadan kaldırır; dengeli kanıt üretmek yerine tek türe kaçış yapar."],"explanation":"Provadaki sorunlar birbirinden bağımsız değildir: taraflı amaç örnek ve tonu, belirsiz görevler söz kesmeyi, yanlış görsel anlayışı metin yığılmasını doğurmuştur. Doğru seçenek hem seçim aşamasını hem ilişkiyi sürdürme araçlarını yeniden kurar.","difficultyReason":"Birden çok belirti arasından kök yönetim sorunlarını tanıma ve amaç, görev, üslup, görsel ile yedek stratejiyi tek revizyon paketinde eşleştirme becerisi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0465","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5bc54098acde0c7b50c1557b0d8abfde0f36c62185809568c8e02cc3ef9cc72e","reviewDecisionSha256":"2c75ea94b130228e33637cc20d12c9ecd01fb478ab1d4024f3c2757c535f997c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5bc54098acde0c7b50c1557b0d8abfde0f36c62185809568c8e02cc3ef9cc72e","reviewedHash":"sha256:5bc54098acde0c7b50c1557b0d8abfde0f36c62185809568c8e02cc3ef9cc72e","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2c75ea94b130228e33637cc20d12c9ecd01fb478ab1d4024f3c2757c535f997c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q465","contentProjectionSha256":"5bc54098acde0c7b50c1557b0d8abfde0f36c62185809568c8e02cc3ef9cc72e","reviewDecisionSha256":"2c75ea94b130228e33637cc20d12c9ecd01fb478ab1d4024f3c2757c535f997c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q466","familyId":"tr-g09-tde-qf-094","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n048","noteKey":"tr.g09.tde.n048","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":1,"question":"Bir öğrenci konuşma içeriğini hazırlarken notlarını “kanıtlanmış bilgi, kişisel gözlem, sınanacak görüş” başlıklarında ayırmaktadır. Aşağıdakilerden hangisini “sınanacak görüş” başlığına yazması gerekir?","choices":["Sunum okul kütüphanesinde ve dört dakikada gerçekleştirilecektir.","Sınıftaki herkes çağrışımlı cümleleri doğrudan cümlelerden daha etkileyici bulacaktır.","Karşılaştırılan örneklerin aynı ölçütlerle incelenmesi planlanmıştır.","Prova sonunda iki akranın geri bildirim formu dolduracağı kararlaştırılmıştır."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek sunum bağlamına ait doğrulanmış bir plan bilgisidir; dinleyici tepkisine ilişkin sınanacak bir öngörü değildir.","Bu seçenek doğrudur; bütün sınıfın beğenisine ilişkin genelleme henüz kanıtlanmamış ve geri bildirimle sınanması gereken bir görüştür.","Bu seçenek uygulanacak yöntem kararını bildirir; sonuç hakkında test edilmemiş bir iddia içermez.","Bu seçenek süreçte yapılacak bir işlemdir; dinleyici davranışına veya dil etkisine ilişkin tahmin değildir."],"explanation":"“Sınıftaki herkes” ifadesi kanıtlanmamış geniş bir tahmindir ve dinleyici tepkisi ölçülmeden kesin bilgi sayılamaz. Diğer seçenekler sunumun yeri, yöntemi veya geri bildirim planı gibi önceden belirlenmiş süreç bilgileridir.","difficultyReason":"Temel düzeyde, plan bilgisi ile dinleyici hakkında henüz doğrulanmamış genellemeyi sınıflandırmayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0466","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"bff0859e6b501bed746372eea965543f33ae298a14f5c4196ca3a85bad4cd07a","reviewDecisionSha256":"422974a1feac9b07e4103a945d4da0ee36772f445192a876d8239094fcbc425f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:bff0859e6b501bed746372eea965543f33ae298a14f5c4196ca3a85bad4cd07a","reviewedHash":"sha256:bff0859e6b501bed746372eea965543f33ae298a14f5c4196ca3a85bad4cd07a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:422974a1feac9b07e4103a945d4da0ee36772f445192a876d8239094fcbc425f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q466","contentProjectionSha256":"bff0859e6b501bed746372eea965543f33ae298a14f5c4196ca3a85bad4cd07a","reviewDecisionSha256":"422974a1feac9b07e4103a945d4da0ee36772f445192a876d8239094fcbc425f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q467","familyId":"tr-g09-tde-qf-094","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n048","noteKey":"tr.g09.tde.n048","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":2,"question":"Bir konuşmada “Toplantı bitti, çıkıyorum.” ve “Kapı kapanınca günün ağırlığını koridorda bıraktım.” cümleleri karşılaştırılacaktır. Verileri işlevsel biçimde sınıflandırmak için aşağıdaki ölçüt takımlarından hangisi en uygundur?","choices":["Güzel sözcükler – sıradan sözcükler – beğenilen cümleler – beğenilmeyen cümleler","Birinci cümlenin harf sayısı – ikinci cümlenin harf sayısı – yazı tipi – satır aralığı","İletişim amacı – söz varlığı ve çağrışım – cümle düzeni – açık veya örtük ileti","Sosyal medyada görülenler – kitapta görülenler – doğru olanlar – yanlış olanlar"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek sınıflandırmayı kişisel değer yargısına dönüştürür; dilsel işlevleri karşılaştırılabilir ölçütlerle açıklamaz.","Bu seçenek yüzeysel biçim sayılarına odaklanır; iki cümlenin anlam kurma biçimini ve kullanım amacını göstermez.","Bu seçenek doğrudur; iki örneği aynı sorular altında amaç, söz seçimi, yapı ve ileti türü bakımından karşılaştırır.","Bu seçenek kaynak ortamını değer sırasıyla karıştırır; kullanım bağlamını tek başına doğruluk ölçütü sayar."],"explanation":"İşlevsel sınıflandırma, iki örneği ortak ve açıklayıcı ölçütlerde ele alır. Doğru seçenek amaç, çağrışım, cümle düzeni ve ileti türü başlıkları farklılıkların nasıl oluştuğunu görünür kılar.","difficultyReason":"Değer yargısı, yüzeysel sayım ve kaynak etiketi yerine dil kullanımını karşılaştırmaya elverişli ortak ölçütleri seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0467","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"3eb65553dd9d5d168e208e8f32f785508c8977b18cf45bf10e3adb819e512461","reviewDecisionSha256":"039baa6148eb267eac8d78080234e643fc1fa07da0f6d57e9627afe8daa7daa4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:3eb65553dd9d5d168e208e8f32f785508c8977b18cf45bf10e3adb819e512461","reviewedHash":"sha256:3eb65553dd9d5d168e208e8f32f785508c8977b18cf45bf10e3adb819e512461","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:039baa6148eb267eac8d78080234e643fc1fa07da0f6d57e9627afe8daa7daa4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q467","contentProjectionSha256":"3eb65553dd9d5d168e208e8f32f785508c8977b18cf45bf10e3adb819e512461","reviewDecisionSha256":"039baa6148eb267eac8d78080234e643fc1fa07da0f6d57e9627afe8daa7daa4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q468","familyId":"tr-g09-tde-qf-094","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n048","noteKey":"tr.g09.tde.n048","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":3,"question":"Bir öğrenci sosyal medya dili ile edebî söyleyişe ait kısa örnekleri toplamıştır. Bu verileri tutarlı bir konuşma içeriğine dönüştüren süreç sırası aşağıdakilerden hangisidir?","choices":["Önce görsel biçimini seçmek, örnekleri sırayla okumak, sunum metnini yazdıktan sonra amaca karar vermek ve en son dinleyicinin ihtiyaçlarını tahmin etmek","Örnekleri iyi-kötü diye etiketlemek, tanımları kaynaktan aynen kopyalamak, benzer cümleleri yan yana koymak ve kısa bir değer yargısıyla bitirmek","Son konuşma metnini yazmak, daha sonra hedef kitleyi tahmin etmek, bitmiş metne uygun ortak ölçüt aramak ve geri bildirimi yalnız yazım denetimi için kullanmak","Ön bilgi ve hedef kitleyi belirlemek; örnekleri ortak ölçütlerle karşılaştırıp sınıflandırmak; bulguları kendi sözleriyle ana düşünceye dönüştürmek; tepki, ses ve görsel kararlarını ekleyip taslağı sunmak"],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek araç seçimini içerik amacından önceye alır ve dinleyici tahminini kararların sonuna bırakarak süreci tersine çevirir.","Bu seçenek sınıflandırmayı değer yargısına, yeniden ifadeyi kopyalamaya indirger; kanıtlı ana düşünce oluşturmaz.","Bu seçenek nihai metni analizden önce yazar; hedef kitle ve ortak ölçüt sonradan eklenen süsler hâline gelir.","Bu seçenek doğrudur; konuşma içeriği bileşenlerini ön bilgiden taslak sunumuna kadar gerekçeli ve bağımlı bir sırada birleştirir."],"explanation":"Konuşma içeriği önce bilgi ve hedef kitle zemini kurularak, sonra ortak ölçütlerle analiz edilerek oluşturulur. Bulgular kopyalanmadan ana düşünceye dönüştürülür; tepki, ses ve görsel kararları bu içeriği destekler ve taslak geri bildirime açılır.","difficultyReason":"Dokuz süreç bileşeni arasındaki öncelik ve bağımlılık ilişkilerini izleyip görünüşte makul fakat ters kurulmuş sıraları elemek gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0468","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"250dc93befc14ade0fca571979016e15b0804d06b6aa6804eef82cd6cc216fee","reviewDecisionSha256":"bf2d7733fc2a204024880ffb0ced104ef4f47c707d73cf403af722d6888bfffe","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:250dc93befc14ade0fca571979016e15b0804d06b6aa6804eef82cd6cc216fee","reviewedHash":"sha256:250dc93befc14ade0fca571979016e15b0804d06b6aa6804eef82cd6cc216fee","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:bf2d7733fc2a204024880ffb0ced104ef4f47c707d73cf403af722d6888bfffe; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q468","contentProjectionSha256":"250dc93befc14ade0fca571979016e15b0804d06b6aa6804eef82cd6cc216fee","reviewDecisionSha256":"bf2d7733fc2a204024880ffb0ced104ef4f47c707d73cf403af722d6888bfffe","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q469","familyId":"tr-g09-tde-qf-094","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n048","noteKey":"tr.g09.tde.n048","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":4,"question":"Bir sunum taslağının ana düşüncesi “Dil tercihini amaç ve bağlam belirler.” şeklindedir. Taslakta aynı durumu anlatan biri doğrudan, biri çağrışımlı iki cümle vardır; ancak slayta bütün konuşma metni yerleştirilmiştir ve örtük ileti yalnız “bence böyle” diye açıklanmıştır. Aşağıdaki düzeltmelerden hangisi içeriği en güçlü biçimde geliştirir?","choices":["Slaytı ortak ölçütlü kısa tabloya dönüştürmek, örtük iletiyi belirli söz ve imge kanıtıyla açıklamak, sözlü bölümleri ana düşünceye uygun geçişlerle bağlamak","Tam metni slaytta bırakmak, arka plana hareketli bir görsel eklemek ve konuşmacının slayttaki her cümleyi sırayla yüksek sesle okumasını planlamak","Örtük ileti yorumunu kaldırmak, yalnız iki cümlenin sözcük sayılarını vermek ve bu sayısal farkı dil tercihinin temel nedeni saymak","Ana düşünceyi koruyup bütün örnekleri ağır sözcüklerle yeniden yazmak, dinleyici tepkisini çıkarmak ve görseli uzun tanımlarla doldurmak"],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; görseli kanıt aracına çevirir, yorumu metin göstergesine dayandırır ve bağdaşıklığı ana düşünce üzerinden kurar.","Bu seçenek görsel kalabalığını artırır; destek unsurunun hangi kanıtı görünür kıldığı belirsiz kalır.","Bu seçenek kanıtsız yorumu düzeltmek yerine anlam çözümlemesini yüzeysel sözcük sayımına indirger.","Bu seçenek söz varlığı zenginliğini yapay ağırlıkla karıştırır; hedef kitle ve etkileşim işlevini de zayıflatır."],"explanation":"İyi içerikte görsel, konuşmanın tamamını tekrar etmez; ortak ölçütleri görünür kılar. Örtük ileti belirli söz veya imgeyle kanıtlanmalı, her bölüm “amaç ve bağlam” ana düşüncesine uygun geçişlerle bağlanmalıdır.","difficultyReason":"Görsel işlevi, kanıta dayalı örtük ileti ve içerik bağdaşıklığına ait üç ayrı kusuru aynı revizyonla gidermeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0469","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"26459bf23a81ceb89ebcf9d1546280119efa801846e658cb0cab1d7c6303f401","reviewDecisionSha256":"7341b8bb5c8a6f037073b62729d47706d138f3172ebe043c85d092b1752bdd27","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:26459bf23a81ceb89ebcf9d1546280119efa801846e658cb0cab1d7c6303f401","reviewedHash":"sha256:26459bf23a81ceb89ebcf9d1546280119efa801846e658cb0cab1d7c6303f401","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:7341b8bb5c8a6f037073b62729d47706d138f3172ebe043c85d092b1752bdd27; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q469","contentProjectionSha256":"26459bf23a81ceb89ebcf9d1546280119efa801846e658cb0cab1d7c6303f401","reviewDecisionSha256":"7341b8bb5c8a6f037073b62729d47706d138f3172ebe043c85d092b1752bdd27","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q470","familyId":"tr-g09-tde-qf-094","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n048","noteKey":"tr.g09.tde.n048","objective":"TDE3.2","objectiveId":"TDE3.2","objectiveCode":"TDE3.2","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşma içeriğini oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.2.1","TDE3.2.2","TDE3.2.3","TDE3.2.4","TDE3.2.5","TDE3.2.6","TDE3.2.7","TDE3.2.8","TDE3.2.9"],"level":5,"question":"Beş dakikalık grup sunumu için hazırlanan içerik dosyalarından hangisi konuşma içeriği oluşturma sürecinin bütününe ilişkin en güçlü kanıtı sunar?","choices":["Kaynak sırasına göre dizilmiş yirmi örnek, üç uzun tanım, tam metinli slaytlar ve konu başlığı; ancak hedef kitle, ana düşünce, sınıflandırma ve revizyon kaydı yoktur.","Bilgi-gözlem-görüş ayrımı; hedef kitle tahmini; ortak ölçütlü örnek tablosu; işlevsel sınıflandırma; kendi sözleriyle ana düşünce; dinleyici sorusu; vurgu-durak ve sade görsel planı; konuşmacı sırası ile revizyon kaydı","Edebî dilin üstünlüğünü yineleyen bir ana yargı, iyi-kötü diye ayrılmış örnekler, kaynaktan kopyalanan açıklamalar, tam metinli slaytlar ve yalnız beğeni soran bir kapanış.","Sahnedeki duruş noktaları, el hareketleri, kıyafet uyumu, slayt değiştirme sırası ve prova saati; fakat örneklerin nasıl karşılaştırılıp ana düşünceye dönüştürüldüğü belirsizdir."],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek veri toplamayı içerik oluşturma sanır; hedef kitle, sınıflandırma, yeniden ifade ve sunum kararları yoktur.","Bu seçenek doğrudur; ön bilgiden revizyona kadar karşılaştırma, sınıflandırma, ifade, tepki, ses, görsel ve plan kanıtlarını birlikte taşır.","Bu seçenek ön yargıyı ana düşünce yapar, sınıflandırmayı değer yargısına çevirir ve görsel desteği metin yığını olarak kullanır.","Bu seçenek sunuş davranışlarının bir bölümünü gösterir fakat konuşma içeriğinin nasıl kurulduğuna ilişkin kanıt sunmaz."],"explanation":"Konuşma içeriği oluşturma, yalnız örnek toplamayı değil; ön bilgi, tahmin, karşılaştırma, sınıflandırma, yeniden ifade, tepki, ses, görsel ve taslağı sunma süreçlerini kapsar. Doğru seçenek dosya her bileşen için gözlenebilir bir ürün veya karar içerir.","difficultyReason":"Üst düzeyde, dokuz süreç bileşeninin her biri için somut kanıt aramayı ve yalnız veri, ön yargı ya da sahne davranışı içeren eksik paketleri ayıklamayı gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0470","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"935580245e4d36aac91492228f325c50be9c01d0405daa7e399a1a83a4d52c87","reviewDecisionSha256":"26c60306390ff2489ca0548f496c4209e051abc55ed576a6f0e25889ca466344","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:935580245e4d36aac91492228f325c50be9c01d0405daa7e399a1a83a4d52c87","reviewedHash":"sha256:935580245e4d36aac91492228f325c50be9c01d0405daa7e399a1a83a4d52c87","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:26c60306390ff2489ca0548f496c4209e051abc55ed576a6f0e25889ca466344; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q470","contentProjectionSha256":"935580245e4d36aac91492228f325c50be9c01d0405daa7e399a1a83a4d52c87","reviewDecisionSha256":"26c60306390ff2489ca0548f496c4209e051abc55ed576a6f0e25889ca466344","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q471","familyId":"tr-g09-tde-qf-095","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n049","noteKey":"tr.g09.tde.n049","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":1,"question":"“İlk cümle haberi doğrudan verir. ____ ikinci cümle aynı durumu bir görüntüyle sezdirir.” cümlelerinde boşluğa hangi bağlayıcı getirilirse anlam ilişkisi doğru kurulur?","choices":["Örnek vermek gerekirse","Bunun sonucunda","Buna karşılık","Kısaca söylemek gerekirse"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek örneklendirme ilişkisi kurar; oysa ikinci cümle birincinin örneği değil, karşılaştırılan farklı bir söyleyiştir.","Bu seçenek neden-sonuç bildirir; ikinci cümle birinci cümlenin sonucu değildir.","Bu seçenek doğrudur; doğrudan anlatım ile sezdirme arasındaki karşıtlığı açıkça gösterir.","Bu seçenek özetleme bildirir; ikinci cümle önceki yargının özeti değildir."],"explanation":"İki cümle aynı durumu farklı anlatım biçimleriyle ele almaktadır. “Buna karşılık” bağlayıcısı doğrudan söyleme ile görüntü yoluyla sezdirme arasındaki karşıtlığı doğru biçimde kurar.","difficultyReason":"Temel düzeyde, örnek, sonuç, özet ve karşıtlık bağlayıcılarının anlam işlevlerini kısa bir bağlam içinde ayırt etmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0471","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"53039f374d4f6e99fafc69f5ea747b09658de367af9e07bfb9f63068be39d52b","reviewDecisionSha256":"e7fe19e1dd618075c34ea998c29d760f800f402c462b487dd543f94074c4e01e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:53039f374d4f6e99fafc69f5ea747b09658de367af9e07bfb9f63068be39d52b","reviewedHash":"sha256:53039f374d4f6e99fafc69f5ea747b09658de367af9e07bfb9f63068be39d52b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e7fe19e1dd618075c34ea998c29d760f800f402c462b487dd543f94074c4e01e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q471","contentProjectionSha256":"53039f374d4f6e99fafc69f5ea747b09658de367af9e07bfb9f63068be39d52b","reviewDecisionSha256":"e7fe19e1dd618075c34ea998c29d760f800f402c462b487dd543f94074c4e01e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q472","familyId":"tr-g09-tde-qf-095","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n049","noteKey":"tr.g09.tde.n049","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":2,"question":"“Ece, Deniz’e örneğini açıklamasını söyledi; çünkü o dinleyiciyi zorlayabilirdi.” cümlesinde anlatılmak istenen, Deniz’in seçtiği örneğin dinleyiciyi zorlayabilecek olmasıdır. Bu anlamı zamir belirsizliği olmadan veren seçenek hangisidir?","choices":["Ece, Deniz’e örneğini ayrıntılı açıklamasını söyledi; çünkü o dinleyici için zor ve anlaşılması güç olabilirdi.","Ece zorlayabileceği için Deniz’e onun seçtiği örneği yeniden açıklamasını ve dinleyiciye başka bir örnek vermesini söyledi.","Deniz dinleyiciyi zorlayabileceğinden Ece örneği açıklamak, ardından daha kolay başka bir örneğe geçmek istedi.","Ece, Deniz’e, Deniz’in seçtiği örneğin dinleyiciyi zorlayabileceğini ve bu nedenle örneği açıklaması gerektiğini söyledi."],"correct":3,"correctAnswer":3,"distractorWhy":["Bu seçenek “o” zamirini korur; zamirin Ece’ye, Deniz’e veya örneğe gönderimi yine belirsizdir.","Bu seçenek belirsiz “onun” zamirini ekler ve zorlayacak kişinin Ece olduğu anlamını doğurur.","Bu seçenek anlamı değiştirerek dinleyiciyi zorlayacak olanı Deniz yapar ve açıklama görevini Ece’ye verir.","Bu seçenek doğrudur; “Deniz’in seçtiği örnek” ifadesi zorlayabilecek unsuru açıkça adlandırır ve amaçlanan anlamı korur."],"explanation":"Zamir gönderimi, dinleyicinin “o” sözcüğünün hangi ada bağlandığını tereddütsüz anlamasını sağlamalıdır. Doğru seçenek zorlayabilecek unsurun Deniz’in seçtiği örnek olduğunu açık ad öbeği ve gönderimle belirtir.","difficultyReason":"Bir cümlenin amaçlanan anlamını korurken kişi, nesne ve zamir gönderimlerini çözümleyip belirsizliği gideren yapıyı seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0472","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"7e57b5c4e18ab4a4a7aa74453c7073135ee678e3d936ce89823ce56013574a7d","reviewDecisionSha256":"12039a0cdceb5882725eaf6f633b47315ed5ffee92d19b7d585540f36c3b98d5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:7e57b5c4e18ab4a4a7aa74453c7073135ee678e3d936ce89823ce56013574a7d","reviewedHash":"sha256:7e57b5c4e18ab4a4a7aa74453c7073135ee678e3d936ce89823ce56013574a7d","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:12039a0cdceb5882725eaf6f633b47315ed5ffee92d19b7d585540f36c3b98d5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q472","contentProjectionSha256":"7e57b5c4e18ab4a4a7aa74453c7073135ee678e3d936ce89823ce56013574a7d","reviewDecisionSha256":"12039a0cdceb5882725eaf6f633b47315ed5ffee92d19b7d585540f36c3b98d5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q473","familyId":"tr-g09-tde-qf-095","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n049","noteKey":"tr.g09.tde.n049","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":3,"question":"“Kısa dijital ileti ile edebî söyleyişin işlevleri” konulu konuşmanın giriş-gelişme bölümüne aşağıdaki parçalardan hangisi plan, düşünceyi geliştirme yolu ve bağlama uygun söz varlığı bakımından en uygundur?","choices":["Bir cümle yalnız kısa olduğu için değersiz midir? “Kapıdayım.” ile “Bekleyişin son adımında kapına vardım.” aynı durumu farklı amaçlarla kurar. İlki konumu doğrudan bildirir; ikincisi bekleyiş duygusunu çağrışımlı kılar. Bu yüzden iki ifadeyi uzunlukla değil, amaç ve etkiyle karşılaştırmalıyız.","Bugün dilin değerini konuşacağız. Edebî dil her zaman güzel, dijital ileti ise her zaman yüzeyseldir; çünkü uzun cümleler daha çok emek taşır. Bu nedenle herkes kısa mesaj yazmayı bırakmalı ve her durumda süslü anlatımı seçmelidir.","İletişim çok geniş bir konudur. Önce bütün söz sanatlarının tarihini, ardından sosyal medya platformlarının kuruluş yıllarını ve son olarak yazı araçlarının gelişimini anlatacağım. Böylece kısa iletilerle edebî söyleyiş arasındaki fark kendiliğinden anlaşılacaktır.","Dijital söylem epistemolojik indirgemecilik üretirken poetik semiyoz ontolojik çoğulluk doğurur. Bu iki kavramın tanımını vermeden birkaç yabancı terim daha sıralamak, hedef kitlenin edebî dilin zenginliğini sezmesi için yeterlidir."],"correct":0,"correctAnswer":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; dikkat çekici soru konuya bağlıdır, ortak durumdaki iki örnek karşılaştırılır ve işlev bildiren söz varlığıyla kanıtlı sonuç kurulur.","Bu seçenek genel beğeni ve kanıtsız çoğunluk iddiasını düşünce geliştirme yolu sanır; ölçüt veya örnek yoktur.","Bu seçenek planı ana konudan uzak, aşırı geniş iki tarih başlığına taşır; sınırlı konuşma amacı görünmez olur.","Bu seçenek söz varlığı zenginliğini hedef kitleye kapalı jargonla karıştırır ve açıklama sorumluluğunu reddeder."],"explanation":"Doğru seçenek giriş sorusunu doğrudan ana konuya bağlar, aynı durumu anlatan iki özgün örneği amaç ve etki ölçütlerinde karşılaştırır. “Doğrudan”, “çağrışımlı”, “amaç” ve “etki” sözcükleri genel değer yargısı yerine işlevi açıklar.","difficultyReason":"Bir konuşma parçasında plan odağı, örnekleme-karşılaştırma ilişkisi, kanıtlı sonuç ve hedef kitleye uygun söz varlığını birlikte denetlemeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0473","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"16e58f7aadac1f92a96940900c1dc4b114f379f7217b8f1107932751f88d70cc","reviewDecisionSha256":"4e621909d6df81ffce9951e82f5b138a5eaf8f9eb19b32d3e4c2b260e9f75cfa","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:16e58f7aadac1f92a96940900c1dc4b114f379f7217b8f1107932751f88d70cc","reviewedHash":"sha256:16e58f7aadac1f92a96940900c1dc4b114f379f7217b8f1107932751f88d70cc","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4e621909d6df81ffce9951e82f5b138a5eaf8f9eb19b32d3e4c2b260e9f75cfa; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q473","contentProjectionSha256":"16e58f7aadac1f92a96940900c1dc4b114f379f7217b8f1107932751f88d70cc","reviewDecisionSha256":"4e621909d6df81ffce9951e82f5b138a5eaf8f9eb19b32d3e4c2b260e9f75cfa","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q474","familyId":"tr-g09-tde-qf-095","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n049","noteKey":"tr.g09.tde.n049","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":4,"question":"Bir konuşmacı önce “Dil seçimi bağlama göre değişir.” sonucunu açıkça söyleyecek, ardından “Akşam, sokağın sesini yavaşça topladı.” cümlesindeki örtük sakinleşme iletisini açıklayacaktır. Aşağıdaki uygulamalardan hangisi konuşma kurallarını bütünlüklü biçimde yerine getirir?","choices":["Sonucu belirsiz bırakmak; örneği yorumlamadan okumak; karşıtlık, neden ve sonuç cümlelerinin tümünü “bu nedenle” ile bağlamak; görseli izlerken dinleyiciye sırtını dönmek","Açık sonucu belirgin söylemek; örtük iletiyi “sesini yavaşça topladı” sözlerine dayandırmak; anlam ilişkisine uygun bağlayıcı ve açık gönderim kullanmak; örnekte görsele, sonuçta dinleyiciye yönelmek","Örtük iletiyi yalnız kişisel tahmin olarak sunmak; bağlayıcıları anlam ilişkisine bakmadan değiştirmek; her sözcükte el hareketi yapıp sürekli sahnede dolaşmak","Türkçe cümle yapısını denetlemeden yalnız sesi yükseltmek; görseldeki tam metni sırtı dönük okumak; kalan sürede ana sonucu aceleyle söylemek"],"correct":1,"correctAnswer":1,"distractorWhy":["Bu seçenek açık iletiyi görünmez kılar, örtük yorumu kanıtsız bırakır, bağlayıcıyı işlevsiz tekrarlar ve dinleyici bağını keser.","Bu seçenek doğrudur; ileti türü, metin kanıtı, bağlaşıklık, dil yapısı ve ölçülü beden-mekân kullanımını aynı amaçta birleştirir.","Bu seçenek örtük iletiyi sınırsız yoruma, bağlaşıklığı rastgele sözcüklere ve beden dilini sürekli harekete indirger.","Bu seçenek ses yüksekliğini dil doğruluğu ve sunuş kurallarının yerine koyar; görsel ile dinleyici arasında denge kurmaz."],"explanation":"Kural uygulama, yalnız doğru cümle kurmak değil; açık sonucu, kanıtlı örtük iletiyi, uygun bağlayıcıyı, açık gönderimi ve beden-mekân davranışını birlikte yönetmektir. Doğru seçenek her unsuru konuşmanın ana düşüncesine hizmet edecek biçimde düzenler.","difficultyReason":"Açık-örtük ileti, metin kanıtı, bağlaşıklık, zamir açıklığı ve beden dili gibi beş farklı kural alanını tek sunuş davranışında eşleştirmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0474","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"420a06bd662415b3cabbada0334a36930754410de2a2af0ce3c83a7920d26a3a","reviewDecisionSha256":"57b1195fa4b50868544b18658d21ee8fd034f424f3002dc1b976bcf0487594f6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:420a06bd662415b3cabbada0334a36930754410de2a2af0ce3c83a7920d26a3a","reviewedHash":"sha256:420a06bd662415b3cabbada0334a36930754410de2a2af0ce3c83a7920d26a3a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:57b1195fa4b50868544b18658d21ee8fd034f424f3002dc1b976bcf0487594f6; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q474","contentProjectionSha256":"420a06bd662415b3cabbada0334a36930754410de2a2af0ce3c83a7920d26a3a","reviewDecisionSha256":"57b1195fa4b50868544b18658d21ee8fd034f424f3002dc1b976bcf0487594f6","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q475","familyId":"tr-g09-tde-qf-095","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","skill":"Konuşma","noteId":"tr.g09.tde.n049","noteKey":"tr.g09.tde.n049","objective":"TDE3.3","objectiveId":"TDE3.3","objectiveCode":"TDE3.3","objectiveTitleExact":"Konusunu dilin zenginliğinden yararlanarak oluşturduğu konuşmasında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentCodes":["TDE3.3.1","TDE3.3.2","TDE3.3.3","TDE3.3.4","TDE3.3.5","TDE3.3.6","TDE3.3.7"],"level":5,"question":"Sorunlu konuşma parçası şöyledir: “Sosyal medya dili her zaman bozuktur ve edebî dil güzeldir, o da insanları iyi etkiler; örneğin ‘Gökyüzü ağladı.’ çok güzel bir cümledir, sonuç olarak herkes edebî konuşmalıdır.” Aşağıdaki düzeltmelerden hangisi ana konuyu korurken plan, kanıt, söz varlığı, dil yapısı ve bağdaşıklık sorunlarını en kapsamlı biçimde giderir?","choices":["“Sosyal medya dili bozuktur; edebî dil ise güzeldir. ‘Gökyüzü ağladı.’ cümlesi edebî olduğu için etkilidir. Bu nedenle herkes kısa ileti yerine her durumda böyle cümleler kurmalı ve edebî söyleyişi seçmelidir.”","“Edebî lisanın müstesna cevheri dijital söylemin sığlığını mutlak surette aşar. ‘Gökyüzü ağladı.’ ifadesi bunun tartışılmaz delilidir; binaenaleyh hedef kitle veya bağlam ne olursa olsun herkes bu söyleyişi kullanmalıdır.”","“Dil tercihlerini iyi-kötü sırasına koymak yerine amaç ve bağlamla karşılaştıralım. ‘Yağmur başladı.’ durumu doğrudan bildirir; ‘Gökyüzü ağladı.’ ise yağmuru kişileştirerek çağrışım kurar. Buna karşılık ilk ifade hızlı bilgi vermeye uygundur. Dolayısıyla seçim, hedef kitleye ve anlatım amacına göre değişir.”","“‘Gökyüzü ağladı.’ cümlesi güzeldir; çünkü gökyüzü gerçekten ağlayabilir. Sosyal medya dili de bazen kullanılabilir, fakat edebî cümleler daha uzun olduğundan her zaman daha etkilidir ve sonuç olarak herkes onları seçmelidir.”"],"correct":2,"correctAnswer":2,"distractorWhy":["Bu seçenek cümleleri kısaltır fakat ölçütsüz değer yargısını, kanıt eksikliğini ve zorunlu genellemeyi aynen korur.","Bu seçenek söz varlığı zenginliğini yapay ve hedef kitleye kapalı sözcüklerle karıştırır; taraflı ana düşünceyi daha da güçlendirir.","Bu seçenek doğrudur; tarafsız ölçüt kurar, ortak durumdaki örnekleri açık ve çağrışımlı ileti bakımından çözümler, uygun bağlayıcılarla kanıtlı sonuca ulaşır.","Bu seçenek kişileştirmeyi gerçeklik sanır, neden-sonuç bağlayıcısını yanlış kullanır ve ana düşünceyi tutarsız yargılarla dağıtır."],"explanation":"Doğru seçenek “iyi-kötü” genellemesini amaç ve bağlam ölçütüne dönüştürür. İki cümleyi aynı yağmur durumu üzerinden karşılaştırır, kişileştirmenin çağrışım işlevini açıklar, “buna karşılık” ve “dolayısıyla” bağlarını gerçek anlam ilişkilerinde kullanır ve dengeli bir sonuç kurar.","difficultyReason":"Üst düzeyde, tek bir sorunlu paragraftaki taraflı amaç, kanıtsız genelleme, belirsiz gönderim, yetersiz söz varlığı, yanlış bağ ve sonuç sorunlarını eş zamanlı düzelten metni seçmeyi gerektirir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0475","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6beb92f39017530fa4d80f22abbdcfa2674e79333035e391f5e7a6cfde7c3d3c","reviewDecisionSha256":"5d66dae68b9a796ad502b282b819698cfb03b39cf2286b3ea3da4826d074a132","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6beb92f39017530fa4d80f22abbdcfa2674e79333035e391f5e7a6cfde7c3d3c","reviewedHash":"sha256:6beb92f39017530fa4d80f22abbdcfa2674e79333035e391f5e7a6cfde7c3d3c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5d66dae68b9a796ad502b282b819698cfb03b39cf2286b3ea3da4826d074a132; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q475","contentProjectionSha256":"6beb92f39017530fa4d80f22abbdcfa2674e79333035e391f5e7a6cfde7c3d3c","reviewDecisionSha256":"5d66dae68b9a796ad502b282b819698cfb03b39cf2286b3ea3da4826d074a132","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q476","familyId":"tr-g09-tde-qf-096","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Konuşma","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n050","noteKey":"tr.g09.tde.n050","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Kullandığı dil özelliklerinin konuşmasına etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":1,"question":"Bir öğrenci konuşma kaydını izledikten sonra aşağıdaki öz değerlendirmeleri yazıyor. Hangisi “ölçüt + kanıt + etki” düzenine uygun bir değerlendirmedir?","choices":["Sunumum başarılıydı; çünkü konuyu seviyorum ve dinleyicilerin de beğendiğini düşünüyorum.","Başlangıçta heyecanlandım; demek ki topluluk önünde konuşmaya uygun biri değilim.","Arkadaşım daha yavaş konuşmamı söyledi; bundan sonraki sunumda bütün cümleleri aynı yavaşlıkta okuyacağım.","Karşılaştırma bölümünde iki örneği aynı ölçütlerle verdiğim için farklar anlaşılır oldu; ancak kaydın 00.40 anında görsele dönerken cümleyi yarıda bıraktığım için akış kesildi."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, kişisel beğeniyi başarı kanıtı sayıyor; konuşmadan gözlenebilir bir ölçüt veya ürün kanıtı göstermiyor.","Bu seçenek, geçici bir heyecan durumundan konuşmacının kişiliğine ilişkin genel ve kanıtsız bir sonuç çıkarıyor.","Bu seçenek, akran görüşünü kayıttaki durakların işlevini incelemeden bütünüyle kabul ediyor ve tek tip bir çözüm dayatıyor.","Bu seçenek doğrudur; karşılaştırma açıklığını ve akışı ayrı ölçütlerle ele alıyor, kayıttan belirli kanıt veriyor ve kanıtın dinleyiciye etkisini açıklıyor."],"explanation":"Doğru değerlendirme, yalnız “iyiydi” ya da “heyecanlandım” demekle yetinmez. Doğru seçenek karşılaştırma ölçütü, iki örneğin aynı başlıklarla sunulması kanıtı ve bunun anlaşılabilirliğe etkisi birlikte verilmiştir. Ayrıca 00.40 anındaki görsele dönüş davranışı somut ürün kanıtı olarak gösterilmiş ve akışı nasıl kestiği açıklanmıştır.","difficultyReason":"Öğrencinin dört ifade arasından yalnızca duygu veya görüş bildirenleri eleyip ölçüt, somut kayıt kanıtı ve iletişim etkisini birlikte içeren ifadeyi seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0476","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5ab7f3ec97ff57f98950becc4771cb60dfc2d80e85580753ff86caebfef16324","reviewDecisionSha256":"51b0db10f315117ba570df773466337b76d0e99b9d7d2d7917ce9a5e9395c93d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5ab7f3ec97ff57f98950becc4771cb60dfc2d80e85580753ff86caebfef16324","reviewedHash":"sha256:5ab7f3ec97ff57f98950becc4771cb60dfc2d80e85580753ff86caebfef16324","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:51b0db10f315117ba570df773466337b76d0e99b9d7d2d7917ce9a5e9395c93d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q476","contentProjectionSha256":"5ab7f3ec97ff57f98950becc4771cb60dfc2d80e85580753ff86caebfef16324","reviewDecisionSha256":"51b0db10f315117ba570df773466337b76d0e99b9d7d2d7917ce9a5e9395c93d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q477","familyId":"tr-g09-tde-qf-096","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Konuşma","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n050","noteKey":"tr.g09.tde.n050","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Kullandığı dil özelliklerinin konuşmasına etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":2,"question":"Bir konuşmanın kaydında ilk elli saniye ses çok düşük çıkmaktadır. Konuşmacı mikrofonu yaklaştırdıktan sonra aynı bölümün devamında telaffuz, vurgu ve içerik açık biçimde anlaşılmaktadır. Bu duruma yönelik en isabetli değerlendirme ve düzeltme hangisidir?","choices":["Sorun öncelikle fiziksel etkendir; konuşmadan önce mikrofon uzaklığı ve ses düzeyi test edilmeli, içerik planı korunmalıdır.","Sorun dilsel etkendir; konuşmacı daha çok terim kullanarak düşük ses sorununu gidermelidir.","Sorun yalnız duyuşsal etkendir; konuşmacı bütün metni ezberlerse ses düzeyi kendiliğinden düzelecektir.","Sorun zihinsel etkendir; görseller kaldırılırsa konuşmacı bilgileri daha yüksek sesle aktaracaktır."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; sesin mikrofon konumu değişince düzelmesi, temel nedenin fiziksel düzenek olduğunu gösterir ve çözüm doğrudan bu nedene yönelir.","Bu seçenek, söz varlığı ile sesin kayıt düzeyini karıştırıyor; daha çok terim kullanmak mikrofon uzaklığını düzeltmez.","Bu seçenek, heyecana ilişkin kanıt bulunmadığı hâlde nedeni duyuşsal sayıyor ve ezberi tek çözüm gibi sunuyor.","Bu seçenek, görsellerin zihinsel yük oluşturduğuna dair kanıt olmadan içerik aracını kaldırmayı öneriyor."],"explanation":"Sesin mikrofon yaklaştırılınca düzelmesi, problemin bilgi, telaffuz veya söz varlığından değil fiziksel koşuldan kaynaklandığını gösterir. Bu nedenle konuşma öncesi ses kontrolü yapmak ve mikrofonu uygun uzaklığa yerleştirmek gerekir; açık olduğu kanıtlanan içerik planını değiştirmek gerekmez.","difficultyReason":"Öğrenci, aynı belirtinin fiziksel, dilsel, duyuşsal ve zihinsel nedenlerle açıklanabileceğini ayırt etmeli; kayıttaki değişimi gerçek nedene bağlamalıdır.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0477","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6442a3dbbaaa01797fb18bf59cf718847682f5c9e59343c6f41b0f8179615f54","reviewDecisionSha256":"c5cde68b08ffe7c1c202827189baeb5d6404fa1242c9f227a557eeb9fd9d572e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6442a3dbbaaa01797fb18bf59cf718847682f5c9e59343c6f41b0f8179615f54","reviewedHash":"sha256:6442a3dbbaaa01797fb18bf59cf718847682f5c9e59343c6f41b0f8179615f54","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:c5cde68b08ffe7c1c202827189baeb5d6404fa1242c9f227a557eeb9fd9d572e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q477","contentProjectionSha256":"6442a3dbbaaa01797fb18bf59cf718847682f5c9e59343c6f41b0f8179615f54","reviewDecisionSha256":"c5cde68b08ffe7c1c202827189baeb5d6404fa1242c9f227a557eeb9fd9d572e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q478","familyId":"tr-g09-tde-qf-096","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Konuşma","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n050","noteKey":"tr.g09.tde.n050","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Kullandığı dil özelliklerinin konuşmasına etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":3,"question":"Bir akran, konuşmacıya “Çok duraklıyorsun, bütün durakları kaldır.” geri bildirimini veriyor. Kayıtta başlık sonlarındaki kısa durakların anlamı belirginleştirdiği, yalnız 01.35’teki kararsızlığın cümleyi böldüğü görülüyor. Konuşmacı geri bildirimi nasıl işlemelidir?","choices":["Görüşü bütünüyle kabul edip başlık sonlarındaki ve düşünme anındaki bütün durakları kaldırmalıdır.","Başlık sonlarındaki işlevli durakları koruyup 01.35’te cümleyi bölen kararsızlığı prova ederek kısaltmalıdır.","Duraklama kişisel üslubunun parçası olduğu için kaydı incelemeden geri bildirimi reddetmelidir.","Duraklama fark edilmesin diye konuşmanın tamamını daha hızlı söylemelidir."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, geri bildirimi kanıtla sınamadan genelliyor ve anlamı destekleyen durakları da ortadan kaldırıyor.","Bu seçenek doğrudur; akran görüşünü kayıttaki kanıtla uyarlıyor, güçlü davranışı koruyor ve yalnız sorunlu noktaya yönelik düzeltme belirliyor.","Bu seçenek, kişisel üslubu gerekçe göstererek kanıtlı bir gelişme alanını incelemeyi reddediyor.","Bu seçenek, tek bir kararsızlık anını bütün konuşmanın hızını artırarak örtmeye çalışıyor ve anlaşılabilirliği tehlikeye atıyor."],"explanation":"Akran geri bildirimi olduğu gibi kabul edilmemeli veya savunmayla bütünüyle reddedilmemelidir. Kayıt, bazı durakların anlamı desteklediğini; yalnız belirli bir duraklamanın akışı bozduğunu gösterir. Bu yüzden işlevli duraklar korunmalı, 01.35’teki kararsızlık prova ve hazırlıkla azaltılmalıdır.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir genel geri bildirimi konuşma kaydındaki iki farklı duraklama işleviyle karşılaştırması ve kabul yerine kanıta dayalı uyarlama kararı vermesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0478","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"c13dcabf958512b8418f10f7f6ab5c383d4a032ef0a41f28925a3b745234484b","reviewDecisionSha256":"d70f4451012b4c1abdda89cddd8f5b8cd841c3ea2b4b65a19a153f4f64e4c7d8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:c13dcabf958512b8418f10f7f6ab5c383d4a032ef0a41f28925a3b745234484b","reviewedHash":"sha256:c13dcabf958512b8418f10f7f6ab5c383d4a032ef0a41f28925a3b745234484b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d70f4451012b4c1abdda89cddd8f5b8cd841c3ea2b4b65a19a153f4f64e4c7d8; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q478","contentProjectionSha256":"c13dcabf958512b8418f10f7f6ab5c383d4a032ef0a41f28925a3b745234484b","reviewDecisionSha256":"d70f4451012b4c1abdda89cddd8f5b8cd841c3ea2b4b65a19a153f4f64e4c7d8","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q479","familyId":"tr-g09-tde-qf-096","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Konuşma","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n050","noteKey":"tr.g09.tde.n050","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Kullandığı dil özelliklerinin konuşmasına etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":4,"question":"Bir öğrenci, sosyal medya dili ile edebî dili “kullanım amacı, söz seçimi ve çağrışım” ölçütleriyle karşılaştırmayı planlamıştır. Dinleyicinin “Sosyal medya iletileri de edebî olabilir mi?” sorusuna kısa bir sessizlikten sonra “Hayır, asla olamaz.” demiştir. Kayıtta ses ve görseller nettir; öğrenci sonradan ana ölçütleri o anda hatırlayamadığını ve savunmaya geçtiğini belirtmiştir. En kapsamlı değerlendirme hangisidir?","choices":["Temel sorun görsellerin fazla açık olmasıdır; görseller azaltılırsa öğrenci daha esnek cevap verebilir.","Sorun yalnız heyecandır; öğrenci sorulara önceden hazırlanmış tek cümlelik cevapları ezberlemelidir.","Beklenmedik soru duyuşsal olarak savunmaya, zihinsel olarak ölçütleri hatırlayamamaya yol açmış; “asla” sözü de dilsel bir aşırı genelleme oluşturmuştur. Sonraki uygulamada soruyu yeniden ifade etme, ilgili ölçütü hatırlama ve kanıt sınırında cevap verme stratejisi kullanılmalıdır.","Bu cevap, öğrencinin konu hakkında hiçbir bilgisi olmadığını gösterir; konuşmanın bütün içeriği yeniden yazılmalıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, ses ve görsellerin net olduğu kanıtına aykırı biçimde sorunu sunum aracına bağlıyor.","Bu seçenek, zihinsel hatırlama ve dilsel genelleme sorunlarını görmezden geliyor; ezber de beklenmedik soruya esnek cevap üretmeyi garanti etmez.","Bu seçenek doğrudur; duyuşsal, zihinsel ve dilsel etkenleri ayrı kanıtlarla belirliyor ve her birine uygun üç adımlı bir düzeltme öneriyor.","Bu seçenek, öğrencinin planında doğru ölçütlerin bulunduğunu yok sayarak tek bir hatalı cevaptan bütün içerik bilgisinin eksik olduğu sonucunu çıkarıyor."],"explanation":"Kayıt, fiziksel koşulların uygun olduğunu; asıl güçlüğün beklenmedik soru anında ortaya çıktığını gösterir. Savunmaya geçme duyuşsal, ölçütleri hatırlayamama zihinsel, “asla” biçimindeki kanıtsız kesinlik ise dilsel etkendir. Soruyu yeniden ifade etmek, ölçütü hatırlamak ve yalnız eldeki kanıt kadar konuşmak bu üç soruna birlikte cevap verir.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir konuşma hatasını üç farklı etken alanına ayırması, her çıkarımı ayrı kanıtla eşleştirmesi ve nedene uygun bütünleşik bir strateji seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0479","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9a571334444c5cc45c6fecd40664441d32bcd6bf997175f12faddaebe431b4a4","reviewDecisionSha256":"77625a7b609b3f0481e14b93ec8d35c14db3d2112dbcc8a48c209f2b3da4b4dc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9a571334444c5cc45c6fecd40664441d32bcd6bf997175f12faddaebe431b4a4","reviewedHash":"sha256:9a571334444c5cc45c6fecd40664441d32bcd6bf997175f12faddaebe431b4a4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:77625a7b609b3f0481e14b93ec8d35c14db3d2112dbcc8a48c209f2b3da4b4dc; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q479","contentProjectionSha256":"9a571334444c5cc45c6fecd40664441d32bcd6bf997175f12faddaebe431b4a4","reviewDecisionSha256":"77625a7b609b3f0481e14b93ec8d35c14db3d2112dbcc8a48c209f2b3da4b4dc","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q480","familyId":"tr-g09-tde-qf-096","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Konuşma","topic":"Konuşma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-konusma","noteId":"tr.g09.tde.n050","noteKey":"tr.g09.tde.n050","objective":"TDE3.4","objectiveId":"TDE3.4","objectiveCode":"TDE3.4","objectiveTitleExact":"Kullandığı dil özelliklerinin konuşmasına etkisine yönelik süreci değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE3.4","processComponentCodes":["TDE3.4.1","TDE3.4.2"],"level":5,"question":"Bir konuşmanın değerlendirme kayıtlarında şu bulgular yer almaktadır: Karşılaştırma ölçütleri özgün ve anlaşılırdır; ilk yirmi saniye gereğinden hızlıdır; uzun görsel metinleri okurken göz teması azalır; beklenmedik bir soruda kanıtsız genelleme yapılır; ikinci örnekteki doğal vurgu dinleyicinin ana farkı kavramasını kolaylaştırır. Aşağıdaki gelişim planlarından hangisi bu kanıtların tümünü en doğru biçimde işler?","choices":["Konuşma bütünüyle yeniden yazılmalı, bütün cümleler ezberlenmeli ve görsellerdeki metinler konuşma metniyle aynı uzunlukta tutulmalıdır.","Konuşma boyunca tek bir hız kullanılmalı, bütün duraklar kaldırılmalı ve sorulara düşünmeden hemen cevap verilmelidir.","İçerik özgün olduğu için yalnız göz teması çalışılmalı; hız ve soru-cevap sorunları sonraki konuşmalarda kendiliğinden düzelmeye bırakılmalıdır.","İkinci örnekteki doğal vurgu korunmalı; giriş yirmi saniyeden yaklaşık otuz beş saniyeye çıkarılıp iki anlamlı durakla prova edilmeli; görsellerde her satır kısa anahtar sözlere indirilmeli; beklenmedik sorularda “soruyu yeniden kur-ölçütü hatırla-kanıt sınırında cevapla” adımları kayıtla sınanmalıdır."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, başarılı içerik ve doğal vurgu gibi korunması gereken yönleri yok sayıyor; ezber ve uzun görsel metinler mevcut sorunları artırabilir.","Bu seçenek, konuşmanın farklı bölümlerinin farklı ritim gerektirdiğini görmezden geliyor ve soru-cevapta düşünme süresini ortadan kaldırıyor.","Bu seçenek, kanıtlanmış iki gelişme alanını plansız bırakıyor ve ölçülebilir bir ilerleme ölçütü sunmuyor.","Bu seçenek doğrudur; güçlü davranışı koruyor, hız, görsel kullanımı ve etkileşim için ayrı, ölçülebilir ve kayıtla denetlenebilir hedefler belirliyor."],"explanation":"Eksiksiz bir gelişim planı yalnız kusurları düzeltmez; etkili davranışı da korur. Doğru seçenek doğal vurguyu güçlü yön olarak pekiştirir, giriş hızını süre ve durak sayısıyla ölçülebilir hâle getirir, görsel okunabilirliğini somutlaştırır ve beklenmedik sorular için kanıta dayalı bir etkileşim stratejisi belirler.","difficultyReason":"Öğrencinin içerik, ses, beden-görsel kullanımı ve etkileşim alanlarındaki beş kanıtı aynı planda birleştirmesi; güçlü yönü korurken üç ölçülebilir hedef üretmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0480","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"2a58a644e83cda276af851b05b9c9b1b4ff1063bcaca43cb5fc58565bb203333","reviewDecisionSha256":"febbfdee7c1f5dda0ba2b295807251ed914ce90c24eb827504446055f8310287","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:2a58a644e83cda276af851b05b9c9b1b4ff1063bcaca43cb5fc58565bb203333","reviewedHash":"sha256:2a58a644e83cda276af851b05b9c9b1b4ff1063bcaca43cb5fc58565bb203333","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:febbfdee7c1f5dda0ba2b295807251ed914ce90c24eb827504446055f8310287; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q480","contentProjectionSha256":"2a58a644e83cda276af851b05b9c9b1b4ff1063bcaca43cb5fc58565bb203333","reviewDecisionSha256":"febbfdee7c1f5dda0ba2b295807251ed914ce90c24eb827504446055f8310287","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q481","familyId":"tr-g09-tde-qf-097","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n051","noteKey":"tr.g09.tde.n051","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü oluşturabilmek için bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":1,"question":"Aşağıdaki yazma amaçlarından hangisi bir öz yaşam öyküsü sürecini yönetmek için yeterince odaklıdır?","choices":["Yeni okula başladığım ilk haftada duyduğum yabancılığın bir arkadaşlıkla nasıl değiştiğini sınıf arkadaşlarıma göstermek.","Doğduğum günden bugüne kadar başımdan geçen bütün önemli olayları ayrıntılı biçimde anlatmak.","Hayatımdaki en şaşırtıcı olayı olabildiğince süslü ve etkileyici sözcüklerle yazmak.","Çocukluğumdaki bütün okul değişikliklerini tarih sırasına göre eksiksiz biçimde listelemek."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; belirli bir yaşam kesiti, değişim odağı, anlatma amacı ve hedef okur birlikte tanımlanmıştır.","Bu seçenek, bütün yaşamı tek metne sığdırmaya çalıştığı için seçim yapmayı ve bir yaşantıyı derinleştirmeyi güçleştirir.","Bu seçenek, yazma amacını yaşantının anlamı yerine süslü söyleyişe indirger ve hedef okuru belirtmez.","Bu seçenek, olayları sıralama görevini tanımlar; fakat hangi değişimin ya da düşüncenin aktarılacağını açıklamaz."],"explanation":"Öz yaşam öyküsü için yönetilebilir amaç, yaşamın tamamını değil seçilmiş bir kesiti ve bu kesitteki anlamlı değişimi belirler. Doğru seçenek ilk hafta, yabancılık duygusunun değişimi ve sınıf arkadaşları hedefiyle seçimleri yönlendirecek açık bir çerçeve kurar.","difficultyReason":"Öğrencinin geniş konu, biçimsel niyet ve olay listesiyle; yaşam kesiti, değişim odağı ve hedef okuru birlikte belirleyen amaç arasındaki farkı ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0481","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"b5d9f99f09d4f1a166d17c0208f82da9a40f99b6b79c123f13980e4fc8b1ce8a","reviewDecisionSha256":"3dd61f9817b678ec7c0b0e3e3ffdfe1be852978a819d0df27adb43136f298eef","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:b5d9f99f09d4f1a166d17c0208f82da9a40f99b6b79c123f13980e4fc8b1ce8a","reviewedHash":"sha256:b5d9f99f09d4f1a166d17c0208f82da9a40f99b6b79c123f13980e4fc8b1ce8a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3dd61f9817b678ec7c0b0e3e3ffdfe1be852978a819d0df27adb43136f298eef; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q481","contentProjectionSha256":"b5d9f99f09d4f1a166d17c0208f82da9a40f99b6b79c123f13980e4fc8b1ce8a","reviewDecisionSha256":"3dd61f9817b678ec7c0b0e3e3ffdfe1be852978a819d0df27adb43136f298eef","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q482","familyId":"tr-g09-tde-qf-097","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n051","noteKey":"tr.g09.tde.n051","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü oluşturabilmek için bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":2,"question":"Bir öğrenci, okul töreninde ilk kez konuştuğu anı yazacaktır. Sahnedeki merkez anı ve bu anın kendisi için anlamı açıktır; ancak etkileyici bir giriş bulamadığı için günlerdir taslağa başlayamamaktadır. Yazma ilişkisini sürdürmek için en uygun strateji hangisidir?","choices":["Girişi çarpıcı kılmak için hatırlamadığı bir konuşmayı tırnak içinde uydurmak.","Önce merkez sahneyi ve dönüm noktasını yazmak, ardından bu sahneye götüren kısa girişi sonradan kurmak.","Bu anıyı bırakıp yalnız tarih ve yer bilgisi gerektiren daha kolay bir konuya geçmek.","Mükemmel ilk cümle bulunana kadar başka hiçbir bölümü yazmamak."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, yazma engelini aşarken öz yaşam öyküsünün gerçeklik sınırını ihlal ediyor.","Bu seçenek doğrudur; giriş engelinin ana amacı durdurmasına izin vermeden yazılabilir merkezden başlıyor ve stratejiyi değiştirirken amacı koruyor.","Bu seçenek, uygun bir strateji denemek yerine seçilmiş amacı terk ediyor ve süreci yönetmiyor.","Bu seçenek, girişe takılmayı sürdürerek yazma ilişkisini kesiyor; taslağın başka bölümünden başlama olanağını kullanmıyor."],"explanation":"Yazma süreci doğrusal olmak zorunda değildir. Merkez sahne açıksa önce o bölüm yazılabilir; giriş daha sonra, yazılan sahnenin gerçek odağına göre kurulabilir. Böylece strateji değişir fakat yaşam kesiti ve anlatma amacı korunur.","difficultyReason":"Öğrencinin yazma engelini gerçekliği bozma, konuyu terk etme veya bekleme seçeneklerinden ayırıp amaca bağlı esnek bir süreç stratejisi seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0482","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f1899512a9adb7335e41746e33206106ed80c053d6ec6df02e034eed0503c6d1","reviewDecisionSha256":"4194728b0bf95068081735ac0b7dd055398ebf768fa982b12f19bd493e9ca86e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f1899512a9adb7335e41746e33206106ed80c053d6ec6df02e034eed0503c6d1","reviewedHash":"sha256:f1899512a9adb7335e41746e33206106ed80c053d6ec6df02e034eed0503c6d1","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:4194728b0bf95068081735ac0b7dd055398ebf768fa982b12f19bd493e9ca86e; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q482","contentProjectionSha256":"f1899512a9adb7335e41746e33206106ed80c053d6ec6df02e034eed0503c6d1","reviewDecisionSha256":"4194728b0bf95068081735ac0b7dd055398ebf768fa982b12f19bd493e9ca86e","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q483","familyId":"tr-g09-tde-qf-097","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n051","noteKey":"tr.g09.tde.n051","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü oluşturabilmek için bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":3,"question":"Bir öğrenci taşındığı günü anlatmak istiyor. Kesin tarihi hatırlamıyor; ham notlarında kutular, kamyon, komşular, yağmur, eski evin kapı zili ve yeni odanın yankısı gibi çok sayıda ayrıntı bulunuyor. “Bir yerden ayrılmanın tanıdık sesleri geride bırakmak olduğunu göstermek” amacı için hangi plan uygundur?","choices":["Bütün ayrıntıları kronolojik sırayla kullanıp eksik tarihi yaklaşık bir gün olarak yazmak.","Yalnız doğrulanabilir adres ve eşya listesini vermek, kişisel yorumları metinden çıkarmak.","Eski evin kapı zili ile yeni odanın yankısını ana eksen yapmak, amaca hizmet etmeyen olayları elemek ve kesin tarihi yazmamak.","Estetik etkiyi artırmak için yağmurun şiddetini ve komşuların söylediği sözleri hayal ederek eklemek."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, seçme işlemini yapmıyor ve hatırlanmayan tarihi kesinmiş gibi ekleyerek güvenilirliği zedeliyor.","Bu seçenek, gerçekliği korusa da öz yaşam öyküsünü kişisel anlamdan arındırıp bilgi listesine dönüştürüyor.","Bu seçenek doğrudur; amacı destekleyen duyusal ayrıntıları seçiyor, gereksizi eliyor ve bellek belirsizliğinde uydurma bilgi kullanmıyor.","Bu seçenek, yaratıcılığı yaşanmamış ayrıntı eklemek sanıyor ve öz yaşam öyküsünün gerçeklik sınırını ihlal ediyor."],"explanation":"Belirlenen amaç, “sesler üzerinden ayrılık” eksenidir. Kapı zili ve yankı bu ekseni taşıyabilir; diğer ayrıntılar yalnız bu anlamı destekliyorsa kullanılmalıdır. Kesin tarih hatırlanmıyorsa tahmin edilmemeli, estetik etki gerçek duyusal ayrıntıların seçimiyle kurulmalıdır.","difficultyReason":"Öğrencinin çok sayıdaki anı malzemesini belirli bir anlam eksenine göre seçmesi, gerçeklik sınırını koruması ve kronolojik eksiksizlik baskısını aşması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0483","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"5713efa34c7a26333f9c75855676312a1b13546cd48a5ddf2fcdbdfb72b50389","reviewDecisionSha256":"ba265e9c5248f8592ae002854e6c6ec565449d6132d77376238ed2935ac8d919","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:5713efa34c7a26333f9c75855676312a1b13546cd48a5ddf2fcdbdfb72b50389","reviewedHash":"sha256:5713efa34c7a26333f9c75855676312a1b13546cd48a5ddf2fcdbdfb72b50389","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ba265e9c5248f8592ae002854e6c6ec565449d6132d77376238ed2935ac8d919; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q483","contentProjectionSha256":"5713efa34c7a26333f9c75855676312a1b13546cd48a5ddf2fcdbdfb72b50389","reviewDecisionSha256":"ba265e9c5248f8592ae002854e6c6ec565449d6132d77376238ed2935ac8d919","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q484","familyId":"tr-g09-tde-qf-097","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n051","noteKey":"tr.g09.tde.n051","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü oluşturabilmek için bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":4,"question":"Öz yaşam öyküsü yazma sürecini yönetmek isteyen bir öğrencinin izlemesi gereken en tutarlı işlem dizisi hangisidir?","choices":["Başlığı seçmek → akla gelen bütün anıları yazmak → hedef okuru sonradan belirlemek → yalnız yazım yanlışlarını düzeltmek","Önce görsel seçmek → görsele uygun bir olay bulmak → metni yazmak → yazma amacını sonuçta açıklamak","Metni tek oturuşta tamamlamak → tür özelliklerini hazır bir şablon olarak eklemek → kontrol listesini yalnız teslimden sonra kullanmak","Amaç, yaşam kesiti, hedef okur ve süreyi belirlemek → yöntem ile stratejiyi seçmek → olası engelleri öngörmek → kontrol listesiyle amacı koruyup gerektiğinde stratejiyi değiştirmek"],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, amaç ve hedef okur kararlarını geç bırakıyor; kontrolü yalnız yazım düzeyine indiriyor.","Bu seçenek, metnin amacını görsele bağımlı kılıyor ve yaşam kesiti seçimini ters sırada yapıyor.","Bu seçenek, yazma sürecini tek seferlik ürün üretimi sayıyor; kontrol listesini seçim ve taslak aşamalarında kullanmıyor.","Bu seçenek doğrudur; seçim yapma ile yazma ilişkisini sürdürme bileşenlerini sıralı ve esnek bir süreçte birleştiriyor."],"explanation":"Yazma süreci önce amaç, kapsam, okur ve koşulların seçilmesiyle başlar. Ardından uygun yöntem ve strateji belirlenir; olası engeller için çözüm hazırlanır. Kontrol listesi, süreç boyunca ana amacı görünür tutar ve gerektiğinde stratejinin değiştirilmesini sağlar.","difficultyReason":"Öğrencinin dört farklı işlem dizisindeki zamanlama hatalarını fark etmesi ve seçim, strateji, engel yönetimi ile süreç kontrolünü doğru nedensel sıraya yerleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0484","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"286a04923d97f6104ea8b8af51057bc0c185875e72492044580438b7af01f661","reviewDecisionSha256":"aefc3e03239ed1182d5960d1d6078eac258149656d6f84512e6e0260f0eb06d0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:286a04923d97f6104ea8b8af51057bc0c185875e72492044580438b7af01f661","reviewedHash":"sha256:286a04923d97f6104ea8b8af51057bc0c185875e72492044580438b7af01f661","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:aefc3e03239ed1182d5960d1d6078eac258149656d6f84512e6e0260f0eb06d0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q484","contentProjectionSha256":"286a04923d97f6104ea8b8af51057bc0c185875e72492044580438b7af01f661","reviewDecisionSha256":"aefc3e03239ed1182d5960d1d6078eac258149656d6f84512e6e0260f0eb06d0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q485","familyId":"tr-g09-tde-qf-097","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n051","noteKey":"tr.g09.tde.n051","objective":"TDE4.1","objectiveId":"TDE4.1","objectiveCode":"TDE4.1","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü oluşturabilmek için bir yazılı anlatım sürecini yönetebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.1","processComponentCodes":["TDE4.1.1","TDE4.1.2"],"level":5,"question":"Bir öğrenci, “Sahne korkumun, arkadaşımın bakışını fark ettiğim anda nasıl değiştiğini göstermek” amacıyla öz yaşam öyküsü yazmaktadır. Taslakta prova günü, otobüs yolculuğu, öğle yemeği, kostüm ayrıntıları ve merkez sahne vardır; alkışın süresini kesin hatırlamamaktadır ve teslim süresi yakındır. Hangi müdahale yazma sürecini en iyi yönetir?","choices":["Merkez değişime katkı sunmayan bölümleri elemek, olay-duygu-dönüm noktası çizelgesiyle sahneyi yeniden sıralamak, alkış süresini uydurmamak ve kontrol listesiyle amaç-gerçeklik-süre maddelerini izlemek.","Hiçbir anıyı kaybetmemek için bütün ayrıntıları kullanmak, alkış süresini yaklaşık yazmak ve amacı “o gün yaşananların tamamı” biçiminde değiştirmek.","Metni çocukluktan sahne gününe uzanan geniş bir yaşam öyküsüne dönüştürmek ve teslim süresini yalnız son okumaya ayırmak.","Seçim sorununu erteleyip önce bütün noktalama işaretlerini düzeltmek, içerik fazlalığını son teslim anında karara bağlamak."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; amacı koruyarak gereksizi eliyor, stratejiyle merkez sahneyi düzenliyor, bellek sınırını gözetiyor ve süreyi kontrol listesiyle yönetiyor.","Bu seçenek, yazma amacını taslağın dağınıklığına uyduruyor ve belirsiz bir ayrıntıyı kesinmiş gibi kullanıyor.","Bu seçenek, odağı genişletip seçilmiş yaşam kesitini zayıflatıyor; süre yönetimini de yalnız son aşamaya bırakıyor.","Bu seçenek, temel içerik ve kapsam sorununu biçimsel düzeltmeyle örtüyor; süreç önceliklerini tersine çeviriyor."],"explanation":"Öğrencinin amacı belirli bir korku değişimidir. Bu amacı taşımayan yolculuk, yemek veya kostüm ayrıntıları çıkarılabilir. Merkez sahne olay-duygu-dönüm noktası çizelgesiyle düzenlenmeli, kesin hatırlanmayan alkış süresi eklenmemeli ve kalan sürede seçim, gerçeklik ve ilerleme kontrol edilmelidir.","difficultyReason":"Öğrencinin amaç, içerik seçimi, bellek güvenilirliği, strateji ve teslim süresini aynı anda yönetmesi; bir sorunu çözmek için diğer ölçütleri feda etmeyen planı seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0485","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"a171adfd302790141bb5166df6f3f3e44ae6f9950d62a6092aeb94d59855cca3","reviewDecisionSha256":"a31ff1f58f61b5b78fefd3496a3b2ee91003f9572443c16b857d5813d966e48d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:a171adfd302790141bb5166df6f3f3e44ae6f9950d62a6092aeb94d59855cca3","reviewedHash":"sha256:a171adfd302790141bb5166df6f3f3e44ae6f9950d62a6092aeb94d59855cca3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a31ff1f58f61b5b78fefd3496a3b2ee91003f9572443c16b857d5813d966e48d; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q485","contentProjectionSha256":"a171adfd302790141bb5166df6f3f3e44ae6f9950d62a6092aeb94d59855cca3","reviewDecisionSha256":"a31ff1f58f61b5b78fefd3496a3b2ee91003f9572443c16b857d5813d966e48d","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q486","familyId":"tr-g09-tde-qf-098","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n052","noteKey":"tr.g09.tde.n052","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan bir yazılı anlatım içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":1,"question":"Bir öğrenci ilk kütüphane kartını aldığı günü yazacaktır. Aşağıdaki hazırlıklardan hangisi önceki yazma bilgisini yeni içeriğe bağlarken okur etkisine ilişkin sınanabilir bir tahmin de içerir?","choices":["Geçen yıl yüksek not aldığı öykünün girişini değiştirmeden bu metnin başına yerleştirmek.","Somut ayrıntının anlatıyı güçlendirdiğini hatırlayıp kartın soğuk yüzeyini hissetmesini ve kartta yazan adına iki kez bakmasını anlatmak; bu ayrıntıların olayın önemini okura hissettireceğini tahmin edip akran geri bildirimiyle sınamak.","Kart başvurusundaki bütün yer, kişi ve sıra numaralarını eksiksiz bir liste hâlinde toplamak.","Önce parlak renkli bir kütüphane görseli seçmek, ardından metni görselin çağrıştırdığı sözcüklere göre kurmak."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, önceki çalışmayı strateji olarak uyarlamak yerine kalıp olarak kopyalıyor ve yeni amaca uygunluğunu sınamıyor.","Bu seçenek doğrudur; kullanılabilir bir yazma bilgisini yeni yaşantıya uyarlıyor, belirli okur etkisi öngörüyor ve bu öngörüyü geri bildirimle sınanabilir kılıyor.","Bu seçenek, içerik seçimi yapmadan bilgi yığıyor; hangi ayrıntının okur etkisine hizmet edeceğini açıklamıyor.","Bu seçenek, yazma amacını ve yaşantı çekirdeğini görselin rastlantısal çağrışımına bağımlı kılıyor."],"explanation":"Ön bilgilerle bağlantı kurmak, eski metni kopyalamak değil işe yarayan stratejiyi yeni amaca uyarlamaktır. Doğru seçenek somut ayrıntı kullanma bilgisi, kütüphane kartı yaşantısına taşınmış; ayrıntıların okurda olayın önemini hissettireceği öngörülmüş ve bu öngörünün geri bildirimle sınanacağı belirtilmiştir.","difficultyReason":"Öğrencinin geçmiş bilgiyi kalıp olarak kullanma ile strateji olarak uyarlama arasındaki farkı ve “okur etkisi” tahmininin geri bildirimle sınanabilir olma koşulunu ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0486","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"52d858843e966563d8d0a8b347d897e7d7113a1199c81ce78a031119668015d3","reviewDecisionSha256":"2331068b231c99c05a95b8e1e3710f4555b5892b31916ee9dc4638de03180285","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:52d858843e966563d8d0a8b347d897e7d7113a1199c81ce78a031119668015d3","reviewedHash":"sha256:52d858843e966563d8d0a8b347d897e7d7113a1199c81ce78a031119668015d3","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:2331068b231c99c05a95b8e1e3710f4555b5892b31916ee9dc4638de03180285; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q486","contentProjectionSha256":"52d858843e966563d8d0a8b347d897e7d7113a1199c81ce78a031119668015d3","reviewDecisionSha256":"2331068b231c99c05a95b8e1e3710f4555b5892b31916ee9dc4638de03180285","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q487","familyId":"tr-g09-tde-qf-098","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n052","noteKey":"tr.g09.tde.n052","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan bir yazılı anlatım içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":2,"question":"Aynı yaşam kesiti iki biçimde yazılmıştır. I. “Ece, sınıfın kapısında bekledi; içeriden gelen sesleri duyunca çantasının askısını düzeltti ve içeri girdi.” II. “Kapının ardındaki gülüşmeler bana çoktan kurulmuş bir dünyanın sesi gibi geldi. Çantamın askısını gereğinden fazla düzelttim; sonra kapıyı açtım.” Öz yaşam öyküsünün amacı ilk günkü yabancılık duygusunu kişisel bakışla aktarmaksa II. metnin daha uygun olmasının temel nedeni nedir?","choices":["Birinci kişiyle yazılan her metin, üçüncü kişiyle yazılandan otomatik olarak daha güvenilirdir.","II. metinde daha fazla sıfat bulunduğu için anlatım mutlaka daha edebî ve başarılıdır.","II. metin, anlatıcının erişebileceği iç algıyı ve davranışın kişisel anlamını görünür kılar; bilgi sınırını aşmadan okurla yakınlık kurar.","II. metin, sınıftaki diğer öğrencilerin anlatıcı hakkındaki düşüncelerini kesin biçimde açıkladığı için daha kapsamlıdır."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, anlatıcı kişisini tek başına güvenilirlik ölçütü sayıyor; uygunluk amaç, bilgi sınırı ve anlatım işleviyle belirlenir.","Bu seçenek, üslup niteliğini sıfat sayısına indirger; sözcüklerin bağlama ve amaca katkısını değerlendirmez.","Bu seçenek doğrudur; birinci kişi sürümü yabancılık algısını içerden verir, davranışa anlam katar ve başka kişilerin zihnine ilişkin kanıtsız bilgi eklemez.","Bu seçenek, II. metinde bulunmayan bir özelliği ileri sürüyor; diğer öğrencilerin düşünceleri kesin olarak aktarılmamıştır."],"explanation":"Öz yaşam öyküsünde anlatıcı seçimi, kişisel deneyim ve bugünkü anlamı aktarma amacına hizmet etmelidir. II. metin, “kurulmuş bir dünya” algısı ve askıyı “gereğinden fazla” düzeltme ayrıntısıyla yabancılığı anlatıcının içinden gösterir; başkalarının düşüncelerini bildiğini iddia etmez.","difficultyReason":"Öğrencinin iki kısa metni anlatıcı, bilgi sınırı, iç algı, kişisel üslup ve okur yakınlığı ölçütleriyle karşılaştırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0487","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"12a2c67371f6a322d0e6aa0d4a1d3f6ac9c50d03bb743f0359af4815b0b71075","reviewDecisionSha256":"20e7637dd24da929db224d4023b1616197792212ccf7ae34bed177f666c9c61c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:12a2c67371f6a322d0e6aa0d4a1d3f6ac9c50d03bb743f0359af4815b0b71075","reviewedHash":"sha256:12a2c67371f6a322d0e6aa0d4a1d3f6ac9c50d03bb743f0359af4815b0b71075","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:20e7637dd24da929db224d4023b1616197792212ccf7ae34bed177f666c9c61c; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q487","contentProjectionSha256":"12a2c67371f6a322d0e6aa0d4a1d3f6ac9c50d03bb743f0359af4815b0b71075","reviewDecisionSha256":"20e7637dd24da929db224d4023b1616197792212ccf7ae34bed177f666c9c61c","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q488","familyId":"tr-g09-tde-qf-098","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n052","noteKey":"tr.g09.tde.n052","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan bir yazılı anlatım içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":3,"question":"Bir öğrenci “Yardım istemenin başarısızlık olmadığını ilk kez anladığım günü” anlatacaktır. Ham notları şunlardır: hamurun ele yapışması, un bulutunun tezgâha yayılması, teyzesini aramadan önce uzun süre beklemesi, telefonla aldığı küçük bir öneri, ekmeğin sonunda kabarması, kullanılan unun markası, kardeşinin o gün oynadığı oyun ve önceki ay kırılan tabak. İçerik sınıflandırması ve seçimi nasıl yapılmalıdır?","choices":["Bütün notlar kronolojik sıraya konmalı; eksiksiz anlatım kişisel üslubu kendiliğinden oluşturur.","Yalnız unun markası ve tarifteki ölçüler kullanılmalı; doğrulanabilir bilgi duygusal anlamdan daha önemlidir.","Kırılan tabak ve kardeşin oyunu dramatik olduğu için merkeze alınmalı; yardım isteme düşüncesi sonuçta tek cümleyle eklenmelidir.","Hamurun yapışması ve un bulutu duyusal ayrıntı; aramadan önce bekleme davranış ve duygu; telefon önerisi dönüm noktası; kabarma sonuç; bugünkü yardım anlayışı yorum olarak sınıflandırılmalı, amaca hizmet etmeyen marka, oyun ve eski tabak elenmelidir."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, sınıflandırma ve seçme işlemini yapmadan bütün malzemeyi metne taşıyor; ana anlamın dağılmasına yol açar.","Bu seçenek, doğrulanabilir ayrıntıyı yalnız teknik bilgiyle sınırlar ve yaşantının kişisel dönüşümünü görünmez kılar.","Bu seçenek, ana amaçla ilgisiz iki ayrıntıyı dramatik oldukları için öne çıkarıyor; içerik çekirdeğini zayıflatıyor.","Bu seçenek doğrudur; notları işlevlerine göre ayırıyor, dönüm noktasını ve bugünkü yorumu belirliyor, yalnız amaca katkı sunan malzemeyi seçiyor."],"explanation":"İçerik oluşturma, ham notların tamamını kullanmak değil her ayrıntının metindeki işlevini belirlemektir. Doğru seçenek olay, duyusal ayrıntı, davranış-duygu, dönüm noktası, sonuç ve bugünkü yorumu ayırır. Marka, oyun ve önceki ay kırılan tabak yardım isteme temasına katkı sunmadığı için elenir.","difficultyReason":"Öğrencinin sekiz farklı ham notu olay, duyusal ayrıntı, duygu-davranış, dönüm noktası ve yorum olarak sınıflandırması; ardından ana amaca göre seçme yapması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0488","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"9de0a5016c22db03c86c11d1c918454ee6d3c87474bb4cbdead2fea4b741fd0f","reviewDecisionSha256":"d9d46a704b256c1e9afa8f4364d8f4f290c56b6246fa445edea8862613c8fa7f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:9de0a5016c22db03c86c11d1c918454ee6d3c87474bb4cbdead2fea4b741fd0f","reviewedHash":"sha256:9de0a5016c22db03c86c11d1c918454ee6d3c87474bb4cbdead2fea4b741fd0f","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:d9d46a704b256c1e9afa8f4364d8f4f290c56b6246fa445edea8862613c8fa7f; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q488","contentProjectionSha256":"9de0a5016c22db03c86c11d1c918454ee6d3c87474bb4cbdead2fea4b741fd0f","reviewDecisionSha256":"d9d46a704b256c1e9afa8f4364d8f4f290c56b6246fa445edea8862613c8fa7f","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q489","familyId":"tr-g09-tde-qf-098","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n052","noteKey":"tr.g09.tde.n052","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan bir yazılı anlatım içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":4,"question":"Bir öğrenci öz yaşam öyküsünü görselle destekleyip paylaşmak istiyor. Aşağıdaki seçeneklerden hangisi görselin işlevini, fikrî mülkiyeti, kişisel veriyi ve güvenilir paylaşım ortamını birlikte gözetir?","choices":["Kendi çizdiği kısa zaman şeridini kişisel ad ve numara göstermeden kullanmak, görselin metindeki olay sırasını açıklamasını sağlamak ve son denetimden sonra okulun resmî çevrim içi ortamında paylaşmak.","İnternette bulduğu etkileyici bir fotoğrafı kaynak ve kullanım izni araştırmadan metnin başına eklemek.","Eski öğrenci kartının fotoğrafını ad, numara ve okul bilgileri açıkça görünecek biçimde yayımlamak.","Metni, olayda adı geçen arkadaşların tam adlarıyla birlikte herkese açık kişisel hesabında paylaşmak."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; görsel metne işlevsel katkı sağlıyor, öğrenci tarafından üretiliyor, kişisel veri korunuyor ve paylaşım denetimli bir ortamda yapılıyor.","Bu seçenek, görselin kullanım hakkını ve kaynak koşullarını göz ardı ederek fikrî mülkiyet sorununa yol açıyor.","Bu seçenek, görsel desteği kişisel veri ifşasına dönüştürüyor ve mahremiyet denetimini ihlal ediyor.","Bu seçenek, diğer kişilerin kimlik bilgilerini izinsiz açığa çıkarıyor ve güvenilir/resmî paylaşım koşulunu karşılamıyor."],"explanation":"İşlevsel görsel, metindeki bağlamı veya düzeni açıklar; süs olmakla yetinmez. Öğrencinin kendi çizdiği zaman şeridi kullanım hakkı sorununu azaltır. Ad ve numaraların gösterilmemesi kişisel veriyi korur; okulun resmî ortamı da paylaşım öncesi denetim ve uygunluk sağlar.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir seçimde görsel işlevi, üretim/kullanım hakkı, kişisel veri güvenliği ve paylaşım ortamı olmak üzere dört ölçütü birlikte uygulaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0489","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"54b249705e96e5cf9c6f492c0436533fcdd3e25883ef7c2f5406cdbe93a5255a","reviewDecisionSha256":"40752e88abf741066bb9b3e82f362d458a6507ecb534aff8a7c7a90df6e901fb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:54b249705e96e5cf9c6f492c0436533fcdd3e25883ef7c2f5406cdbe93a5255a","reviewedHash":"sha256:54b249705e96e5cf9c6f492c0436533fcdd3e25883ef7c2f5406cdbe93a5255a","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:40752e88abf741066bb9b3e82f362d458a6507ecb534aff8a7c7a90df6e901fb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q489","contentProjectionSha256":"54b249705e96e5cf9c6f492c0436533fcdd3e25883ef7c2f5406cdbe93a5255a","reviewDecisionSha256":"40752e88abf741066bb9b3e82f362d458a6507ecb534aff8a7c7a90df6e901fb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q490","familyId":"tr-g09-tde-qf-098","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n052","noteKey":"tr.g09.tde.n052","objective":"TDE4.2","objectiveId":"TDE4.2","objectiveCode":"TDE4.2","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan bir yazılı anlatım içeriği oluşturabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.2","processComponentCodes":["TDE4.2.1","TDE4.2.2","TDE4.2.3","TDE4.2.4","TDE4.2.5","TDE4.2.6","TDE4.2.7","TDE4.2.8"],"level":5,"question":"Bir öğrenci, büyükannesinin dikiş kutusunu yıllar sonra yeniden açtığı anı yazacaktır. Amaç, bir nesnenin çocukluk ile bugün arasında nasıl bağ kurduğunu göstermektir. Aşağıdaki içerik planlarından hangisi kişisel üslup, anlatıcı, sınıflandırma, okur etkisi, görsel ve sunum bileşenlerini en tutarlı biçimde birleştirir?","choices":["Her cümlede farklı bir benzetme kullanmak, kutuyla ilgili bütün anıları sıralamak ve okurun metni anlamasını yalnız süslü dile bırakmak.","Birinci kişi anlatımıyla çocukken seçilen mavi iplik ve bugün kutuda kalan izleri ana çekirdek yapmak; notları olay-duyusal ayrıntı-bugünkü yorum olarak ayırmak; “renklerin hafızası” çağrışımının okurda yakınlık oluşturacağını geri bildirimle sınamak; kendi çizdiği kutu şemasını kullanıp kişisel verileri denetleyerek okul ortamında sunmak.","Üçüncü kişi anlatıcının hem öğrencinin hem büyükannenin iç düşüncelerini kesin olarak bildiği bir metin yazmak ve internette bulunan dikiş kutusu fotoğrafını kaynaksız kullanmak.","Kutuyla ilgili bütün tarihleri kronolojik listelemek, kişisel yorumu çıkarmak, hazır bir stok görselle metni tamamlamak ve geri bildirim almadan herkese açık paylaşmak."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, kişisel üslubu mecaz sayısına indirger ve içerik seçimi ile okur etkisini plansız bırakır.","Bu seçenek doğrudur; yaşam çekirdeği, bilgi sınırı, sınıflandırma, kişisel söz varlığı, sınanabilir okur etkisi, etik görsel ve güvenilir sunumu aynı amaç altında birleştirir.","Bu seçenek, anlatıcının bilgi sınırını ihlal ediyor ve görselin fikrî mülkiyet koşullarını gözetmiyor.","Bu seçenek, öz yaşam öyküsünü bilgi listesine dönüştürüyor; kişisel anlam, geri bildirim, görsel izni ve paylaşım güvenliğini dışarıda bırakıyor."],"explanation":"Doğru seçenek, nesneyi yalnız süs olarak değil çocukluk-bugün bağının içerik çekirdeği olarak kullanır. Birinci kişi anlatıcı kişisel algıyı taşır; malzeme işlevine göre sınıflandırılır; okur etkisi geri bildirimle sınanır. Kendi üretilen görsel, kişisel veri denetimi ve okul ortamında sunum da etik paylaşım koşullarını karşılar.","difficultyReason":"Öğrencinin sekiz süreç bileşenini tek bir içerik planında ilişkilendirmesi; üslup, gerçeklik, anlatıcı sınırı, etik görsel ve paylaşım kararlarının aynı amaca hizmet edip etmediğini değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0490","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"68f051cd47270bff9ce74b4d461158740607adb44289096e1d0529d250197011","reviewDecisionSha256":"ab7d0eddd3b9ba32e40ba6ce94902d183929f08dcce67d709139729c544bbddb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:68f051cd47270bff9ce74b4d461158740607adb44289096e1d0529d250197011","reviewedHash":"sha256:68f051cd47270bff9ce74b4d461158740607adb44289096e1d0529d250197011","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:ab7d0eddd3b9ba32e40ba6ce94902d183929f08dcce67d709139729c544bbddb; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q490","contentProjectionSha256":"68f051cd47270bff9ce74b4d461158740607adb44289096e1d0529d250197011","reviewDecisionSha256":"ab7d0eddd3b9ba32e40ba6ce94902d183929f08dcce67d709139729c544bbddb","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q491","familyId":"tr-g09-tde-qf-099","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n053","noteKey":"tr.g09.tde.n053","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":1,"question":"“İlk kez tek başıma bisiklet sürerken bağımsızlık duygusunun nasıl başladığını göstermek” amacıyla yazılan bir öz yaşam öyküsü için hangi giriş en işlevlidir?","choices":["Hayatım boyunca birçok şey öğrendim ve bunların hepsi beni bugünkü kişi yaptı.","Bisiklet sürmeyi herkes gibi ben de küçük yaşlarda öğrendim ve bu çok güzel bir olaydı.","Arkamdaki elin çekildiğini, sokağın sonundaki ağaca vardığımda fark ettim; geriye baktığımda babam yürümeyi bırakmıştı.","Özgürlüğün kanatları ruhumun sonsuz göğünde açılırken çocukluğun yıldızları pedal seslerine karıştı."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, belirli yaşam kesitine bağlanmayan genel bir yaşam özetiyle başlıyor ve amacı görünür kılmıyor.","Bu seçenek, olayı genel ve basmakalıp sözlerle bildiriyor; dönüm noktasını veya kişisel algıyı göstermiyor.","Bu seçenek doğrudur; doğrudan merkez ana giriyor, seçilmiş somut ayrıntıyla bağımsızlaşmayı sezdiriyor ve sonraki olay akışına zemin hazırlıyor.","Bu seçenek, olay ve anlam bağını kurmak yerine yoğun mecazlarla ana sahneyi belirsizleştiriyor."],"explanation":"İşlevli giriş, öz yaşam öyküsünün merkez sahnesine ve anlam odağına bağlanmalıdır. Doğru seçenek arkadaki elin çekildiğini geç fark etme, gerçek olayın dönüm noktasıdır; babanın geride kalması bağımsızlığı açıkça açıklamadan sezdirir. Dil somut ve izlenebilir bir olay akışı kurar.","difficultyReason":"Öğrencinin genel yaşam özeti, basmakalıp bildirim ve aşırı mecazla; planlanan yaşam kesitini somut olay ve örtük anlamla başlatan girişi ayırt etmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0491","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"25313db84c51c90ac2e262474e834a9c2bbf692229bb3bf45a31428fa1a6eb66","reviewDecisionSha256":"e2b2e410c56b9e82aba4a3fc0e06ba66187a24d8d46da063f3c5bfb334d332c2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:25313db84c51c90ac2e262474e834a9c2bbf692229bb3bf45a31428fa1a6eb66","reviewedHash":"sha256:25313db84c51c90ac2e262474e834a9c2bbf692229bb3bf45a31428fa1a6eb66","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:e2b2e410c56b9e82aba4a3fc0e06ba66187a24d8d46da063f3c5bfb334d332c2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q491","contentProjectionSha256":"25313db84c51c90ac2e262474e834a9c2bbf692229bb3bf45a31428fa1a6eb66","reviewDecisionSha256":"e2b2e410c56b9e82aba4a3fc0e06ba66187a24d8d46da063f3c5bfb334d332c2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q492","familyId":"tr-g09-tde-qf-099","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n053","noteKey":"tr.g09.tde.n053","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":2,"question":"Taslakta şu cümleler vardır: “Mert’le kapının önünde bekliyorduk. Öğretmen onu çağırınca içeri girdim ve bana yer gösterdi; o sırada çok heyecanlanıyorduk.” Gerçekte öğretmen anlatıcıyı çağırmış, anlatıcı içeri girip oturmuş, Mert dışarıda kalmıştır. Hangi düzeltme kişi-zaman uyumunu ve zamir gönderimini açıklığa kavuşturur, olayı değiştirmez?","choices":["Mert’le kapının önünde bekliyorduk. Öğretmen onu çağırınca birlikte içeri girdik ve bize yer gösterdi.","Kapının önünde bekleniyordu. Öğretmen çağırdı, içeri girildi ve bir yere oturuldu.","Mert’le kapının önünde bekliyorduk. Öğretmen Mert’i çağırınca ben de peşinden içeri girdim.","Mert’le kapının önünde bekliyorduk. Öğretmen beni çağırınca Mert dışarıda kaldı; ben içeri girdim. Öğretmenin gösterdiği sıraya otururken çok heyecanlıydım."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, çağrılan kişiyi yine belirsiz bırakıyor ve Mert’in dışarıda kalması gerçeğini değiştiriyor.","Bu seçenek, özneyi gizleyerek kişi ilişkisini daha da belirsizleştiriyor ve kişisel anlatım sesini kaybettiriyor.","Bu seçenek, öğretmenin Mert’i çağırdığı yeni bir olay kurarak verilen yaşantıyı değiştiriyor.","Bu seçenek doğrudur; “beni” ve “ben” kullanımları gönderimi açıklaştırıyor, Mert’in konumunu belirtiyor ve geçmiş zaman ile birinci kişi uyumunu koruyor."],"explanation":"Sorun, “onu”, “bana” ve “heyecanlanıyorduk” ifadelerinin gerçek kişi ilişkisini bozmasıdır. Doğru seçenek çağrılan kişinin anlatıcı olduğunu açıkça belirtir, Mert’in dışarıda kaldığını gösterir ve duyguyu yalnız anlatıcıya bağlar. Böylece kişi, zamir ve geçmiş zaman kullanımı tutarlı hâle gelir.","difficultyReason":"Öğrencinin zamir belirsizliğini, kişi uyumsuzluğunu ve olay değişikliğini aynı anda denetleyerek yalnız verilen yaşantıyı koruyan düzeltmeyi seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0492","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"114d3b1da8cc001edc8d0ab801b768437934ce7e648527a204eb37087340ea9b","reviewDecisionSha256":"acea8c05097df26571ee7a6888795daa55dc82845f3b61d0234ceaf46636feee","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:114d3b1da8cc001edc8d0ab801b768437934ce7e648527a204eb37087340ea9b","reviewedHash":"sha256:114d3b1da8cc001edc8d0ab801b768437934ce7e648527a204eb37087340ea9b","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:acea8c05097df26571ee7a6888795daa55dc82845f3b61d0234ceaf46636feee; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q492","contentProjectionSha256":"114d3b1da8cc001edc8d0ab801b768437934ce7e648527a204eb37087340ea9b","reviewDecisionSha256":"acea8c05097df26571ee7a6888795daa55dc82845f3b61d0234ceaf46636feee","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q493","familyId":"tr-g09-tde-qf-099","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n053","noteKey":"tr.g09.tde.n053","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":3,"question":"Aşağıdaki paragraflardan hangisinde açık olay ile örtük anlam birbirini destekler ve aynı duygu gereksiz biçimde tekrar edilmez?","choices":["Çorbanın tuzunu tattığımda yüzümün aldığı şekli kardeşim gördü. Musluğu açmak yerine tarif defterini yeniden okudum ve annemi aradım. O akşam yemek kusursuz değildi; ama mutfakta tek başına olmakla her şeyi tek başına çözmek arasındaki farkı öğrendim.","Çok utandım ve utancım beni utandırdı. Utanç içinde annemi aradım; çünkü gerçekten çok utanmıştım.","Tencerenin içindeki gece, sessizliğin kanatlarını kırdı. Mutfak sonsuzluğa dönüştü ve ben bütün cevapları buldum.","Kimseyi aramadan yemeği çöpe attım. O gün yardım istemenin her sorunu çözdüğünü öğrendim."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; başarısız yemek açık olayını somut davranışlarla verir, yardım isteme ve bağımsızlık arasındaki örtük anlamı sonuçta tutarlı biçimde geliştirir.","Bu seçenek, aynı duyguyu farklı biçimlerde tekrar ediyor; olay ve duyguyu gösterecek somut kanıt sunmuyor.","Bu seçenek, yoğun imgeler kullanmasına rağmen hangi olayın yaşandığını ve çıkarılan anlamın neye dayandığını belirsiz bırakıyor.","Bu seçenek, anlatıcının yardım istemediğini söylerken sonuçta yardım istemenin etkisini öğrendiğini ileri sürerek olay ile iletiyi çeliştiriyor."],"explanation":"Doğru seçenek çorbanın tadı, tarif defterine dönme ve annesini arama açık olay zincirini oluşturur. “Tek başına olmakla her şeyi tek başına çözmek arasındaki fark” ise bu kanıtlardan doğan anlamdır. Duygu doğrudan tekrar edilmez; davranış ve sonuç aracılığıyla görünür kılınır.","difficultyReason":"Öğrencinin dört paragrafta olay kanıtı, örtük ileti, tekrar, belirsiz imge ve mantıksal çelişkiyi birlikte değerlendirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0493","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"732b3bbafed24f71cd2bc5aba908fe8e0a89076657cebc2ad74742ed5edb405c","reviewDecisionSha256":"f110e440d196810b3622262b6032262b49a2b2492222fa8772a349911831b7f0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:732b3bbafed24f71cd2bc5aba908fe8e0a89076657cebc2ad74742ed5edb405c","reviewedHash":"sha256:732b3bbafed24f71cd2bc5aba908fe8e0a89076657cebc2ad74742ed5edb405c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:f110e440d196810b3622262b6032262b49a2b2492222fa8772a349911831b7f0; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q493","contentProjectionSha256":"732b3bbafed24f71cd2bc5aba908fe8e0a89076657cebc2ad74742ed5edb405c","reviewDecisionSha256":"f110e440d196810b3622262b6032262b49a2b2492222fa8772a349911831b7f0","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q494","familyId":"tr-g09-tde-qf-099","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n053","noteKey":"tr.g09.tde.n053","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":4,"question":"Bir öz yaşam öyküsünün taslağında şu cümleler ayrı ayrı yazılmıştır: “Yağmur başladı. Eve dönmedim. Kütüphane kitabını o gün teslim etmeliydim. Islanarak yürüdüm. Verdiğim sözü tutmanın ağırlığını ilk kez o gün anladım.” Hangi düzenleme anlam ilişkilerini doğru bağlar ve noktalama ile akışı güçlendirir?","choices":["Yağmur başladı, bu nedenle eve dönmedim, fakat kütüphane kitabını teslim etmeliydim ve ıslandım.","Yağmur başladı; buna rağmen eve dönmedim çünkü kütüphane kitabını o gün teslim etmeliydim. Islanarak yürürken verilen bir sözün, koşullar zorlaşınca da sorumluluk taşıdığını ilk kez düşündüm.","Yağmur başladı ancak eve döndüm, kütüphaneye yürüdüm; kitabı teslim etmedim fakat sözümü tuttum.","Yağmur başladı fakat ancak eve dönmedim: çünkü kitabı teslim etmek zorundaydım, bu yüzden buna rağmen yürüdüm."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, yağmur ile eve dönmeme arasında yanlış bir neden ilişkisi kuruyor ve bağımsız yargıları art arda virgülle bağlıyor.","Bu seçenek doğrudur; “buna rağmen” karşıtlığı, “çünkü” nedeni doğru kuruyor; noktalı virgül ve nokta, olay ile düşünsel sonucu okunabilir bölümlere ayırıyor.","Bu seçenek, eve dönmek ile kütüphaneye yürümeyi aynı anda ileri sürüyor ve kitabı teslim etmeden söz tutma sonucuna vararak anlamı çeliştiriyor.","Bu seçenek, “fakat”, “ancak”, “çünkü”, “bu yüzden” ve “buna rağmen” bağlarını ilişkiye bakmadan üst üste kullanıyor."],"explanation":"Yağmur, eve dönme isteğiyle kitabı teslim etme sorumluluğu arasında karşıtlık oluşturur; bu nedenle “buna rağmen” uygundur. Kitabın o gün teslim edilmesi, yürümeye devam etmenin nedenidir; “çünkü” bu ilişkiyi kurar. İkinci cümle olaydan bugünkü anlama geçer ve paragraf bütünlüğünü tamamlar.","difficultyReason":"Öğrencinin neden, karşıtlık ve sonuç ilişkilerini ayırması; bağlaçların anlamını ve noktalama işaretlerinin cümle yapısındaki görevini birlikte denetlemesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0494","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f283c1505b6f282b07a3bef492e6ce08aae4f67e733e858e3c90cb28c033add4","reviewDecisionSha256":"44e10073485066f7e4f71c5a8fc9f8ecd6f0f690f89347e144a50f44d629a7c2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f283c1505b6f282b07a3bef492e6ce08aae4f67e733e858e3c90cb28c033add4","reviewedHash":"sha256:f283c1505b6f282b07a3bef492e6ce08aae4f67e733e858e3c90cb28c033add4","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:44e10073485066f7e4f71c5a8fc9f8ecd6f0f690f89347e144a50f44d629a7c2; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q494","contentProjectionSha256":"f283c1505b6f282b07a3bef492e6ce08aae4f67e733e858e3c90cb28c033add4","reviewDecisionSha256":"44e10073485066f7e4f71c5a8fc9f8ecd6f0f690f89347e144a50f44d629a7c2","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q495","familyId":"tr-g09-tde-qf-099","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n053","noteKey":"tr.g09.tde.n053","objective":"TDE4.3","objectiveId":"TDE4.3","objectiveCode":"TDE4.3","objectiveTitleExact":"Öz yaşam öyküsünü aktarmak için kendi üslup özelliklerini yansıtan yazısında kural uygulayabilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.3","processComponentCodes":["TDE4.3.1","TDE4.3.2","TDE4.3.3","TDE4.3.4","TDE4.3.5","TDE4.3.6","TDE4.3.7","TDE4.3.8"],"level":5,"question":"Şu taslakta zaman tutarsızlığı, gereksiz tekrar ve kesin hatırlanmayan sözü doğrudan alıntı gibi verme sorunu vardır: “İlk kez sahneye çıktığım gün çok heyecanlıydım ve heyecandan dolayı ellerim titriyordu, sonra perde açılıyor ve herkes bana bakmıştı. O an kaçmak istiyorum fakat öğretmenimin ‘İlk cümleyi duvara değil salona bırak.’ sözü aklıma geldi. Bu sözü kesin olarak böyle söylemiş miydi bilmiyorum.” Hangi düzeltme anlamı ve kişisel üslubu korurken bu sorunları giderir?","choices":["İlk kez sahneye çıktığım gün çok heyecanlıydım, heyecanlandım ve ellerim titredi; perde açılıyor, herkes bana bakmıştı, kaçmak istiyorum.","Öğrenci sahneye çıktı. Ellerinin titrediği gözlendi. Öğretmenin sözünü hatırladığı ve konuşmaya başladığı tespit edildi.","İlk kez sahneye çıktığım gün ellerimdeki titremeyi perde açılınca daha çok hissettim. Salondaki bakışlar üzerime çevrilince kaçmayı düşündüm; o sırada öğretmenimin provalarda ilk cümleyi salona yöneltmemizi istediğini hatırladım. Sözcükleri bire bir anımsamasam da bu uyarı, başımı kaldırıp konuşmaya başlamamı sağladı.","İlk kez sahneye çıktığım gün salon bana kükredi. Öğretmenimin tam olarak “İlk cümleyi duvara değil salona bırak.” dediğini hatırladım ve hiç korkmadan konuşmaya başladım."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, heyecan tekrarını ve geçmiş-şimdiki zaman karışıklığını sürdürür; cümle yapısını da düzeltmez.","Bu seçenek, dil bilgisi bakımından daha düzenli olsa da birinci kişi bakışını ve öz yaşam öyküsünün kişisel sesini ortadan kaldırır.","Bu seçenek doğrudur; zamanı geçmişte tutarlı kılar, duyguyu davranışla somutlaştırır, belirsiz sözü dolaylı anlatımla verir ve kişisel bakışı korur.","Bu seçenek, hatırlanmayan sözü kesin alıntı olarak sunar, yaşanan korkuyu yok sayar ve eklenen yoğun imgeyle gerçeklik sınırını zorlar."],"explanation":"Doğru seçenek “heyecanlıydım/heyecandan” tekrarını somut titreme ayrıntısıyla değiştirir ve bütün eylemleri geçmiş zamanda kurar. Öğretmenin sözü bire bir hatırlanmadığı için tırnak içi kesin alıntı yerine anlamı dolaylı aktarır. Anlatıcının o andaki duygusu ve bugünkü güvenilirliği korunur.","difficultyReason":"Öğrencinin tek bir revizyonda zaman-kişi uyumu, gereksiz tekrar, doğrudan/dolaylı anlatım, gerçeklik sınırı ve kişisel üslup ölçütlerini birlikte uygulaması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0495","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"74cf469743481f2b1d1ed569e6d5aad175cef76babafe297e6bed8e02dacab74","reviewDecisionSha256":"77e02b0d4c87cacf90971ada31011697a368bdd584cc4ffb8979dceec00d2076","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:74cf469743481f2b1d1ed569e6d5aad175cef76babafe297e6bed8e02dacab74","reviewedHash":"sha256:74cf469743481f2b1d1ed569e6d5aad175cef76babafe297e6bed8e02dacab74","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:77e02b0d4c87cacf90971ada31011697a368bdd584cc4ffb8979dceec00d2076; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q495","contentProjectionSha256":"74cf469743481f2b1d1ed569e6d5aad175cef76babafe297e6bed8e02dacab74","reviewDecisionSha256":"77e02b0d4c87cacf90971ada31011697a368bdd584cc4ffb8979dceec00d2076","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q496","familyId":"tr-g09-tde-qf-100","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n054","noteKey":"tr.g09.tde.n054","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":1,"question":"Aşağıdaki akran değerlendirmelerinden hangisi yazara değil metne yönelir; ölçüt, kanıt ve geliştirici öneri içerir?","choices":["Metni beğenmedim; ben olsam bu anıyı hiç yazmazdım.","Yazar çok duygusal biri olduğu için paragraf da gereğinden fazla duygusal olmuş.","Virgüller doğru kullanılmış; bu nedenle metnin bütün yönleri başarılıdır.","Girişteki metal anahtar sesi okuru doğrudan sahneye taşıyor; ancak son paragrafta bu ayrıntıya dönülmediği için başlangıç ile sonuç arasındaki bağ zayıflıyor. Sonuçta anahtarın bugünkü anlamına kısa bir dönüş yapılabilir."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, kişisel beğeniyi değerlendirme yerine koyuyor; metinden ölçüt veya kanıt göstermiyor.","Bu seçenek, metin özelliğini incelemek yerine yazarın kişiliği hakkında genelleyici bir yargı kuruyor.","Bu seçenek, tek bir kural alanındaki gözlemden metnin bütününün başarılı olduğu sonucunu çıkarıyor; içerik ve yapı ölçütlerini yok sayıyor.","Bu seçenek doğrudur; giriş ayrıntısının etkisini kanıtla açıklıyor, yapıdaki gelişme alanını belirliyor ve metnin kişisel yönünü koruyan somut bir öneri sunuyor."],"explanation":"Geliştirici akran değerlendirmesi kişiliğe değil metindeki gözlenebilir özelliğe dayanır. Doğru seçenek “metal anahtar sesi”ni ürün kanıtı olarak gösterir, bunun okur etkisini açıklar, sonuç bölümündeki bağlantı eksikliğini eleştirir ve uygulanabilir bir revizyon önerir.","difficultyReason":"Öğrencinin kişisel beğeni, kişilik yargısı ve tek ölçüte dayalı genellemeyi; metin kanıtı ve geliştirici öneri içeren değerlendirmeden ayırması gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0496","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"f1ffaea91725b921a89480ed48c68dd50ab404cff2c55b15f6406e67cf52be39","reviewDecisionSha256":"1ce750ce7feb4897383e67fa78b0c9ea259a9d934511d19dfce94062354cf2e5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:f1ffaea91725b921a89480ed48c68dd50ab404cff2c55b15f6406e67cf52be39","reviewedHash":"sha256:f1ffaea91725b921a89480ed48c68dd50ab404cff2c55b15f6406e67cf52be39","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:1ce750ce7feb4897383e67fa78b0c9ea259a9d934511d19dfce94062354cf2e5; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q496","contentProjectionSha256":"f1ffaea91725b921a89480ed48c68dd50ab404cff2c55b15f6406e67cf52be39","reviewDecisionSha256":"1ce750ce7feb4897383e67fa78b0c9ea259a9d934511d19dfce94062354cf2e5","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q497","familyId":"tr-g09-tde-qf-100","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n054","noteKey":"tr.g09.tde.n054","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":2,"question":"Bir öğrenci, büyükbabasının kendisine ilk kez saatini verdiği anı yazmaktadır. Büyükbabasının söylediği cümleyi bire bir hatırlamıyor; ancak saatin çizik kapağını, avucunda bıraktığı ağırlığı ve büyükbabasının eliyle “sakla” işareti yaptığını açıkça hatırlıyor. Gerçeklik ile yaratıcılığı birlikte koruyan revizyon hangisidir?","choices":["Kesin sözcükleri tırnak içinde vermek yerine konuşmanın anlamını dolaylı aktarmak; hatırlanan çizik, ağırlık ve el hareketini seçilmiş ayrıntılarla anlatmak.","Cümlenin kulağa etkileyici gelen bir biçimini oluşturup tırnak içinde gerçek söz gibi kullanmak.","Her türlü çağrışım ve duyusal ayrıntıyı çıkarıp yalnız “Büyükbabam bana saat verdi.” cümlesini yazmak.","Olayı daha inandırıcı göstermek için kesin bir tarih, saat ve uzun bir konuşma eklemek."],"correct":0,"distractorWhy":["Bu seçenek doğrudur; bellek sınırını açıkça gözetiyor, uydurma alıntıdan kaçınıyor ve yaratıcı etkiyi gerçekten hatırlanan somut ayrıntılardan kuruyor.","Bu seçenek, estetik etki uğruna hatırlanmayan sözü kesin bir yaşantı kanıtı gibi sunuyor.","Bu seçenek, gerçekliği korurken yaratıcılığı gereksiz yere yok ediyor; güvenilir duyusal ayrıntıları da metinden çıkarıyor.","Bu seçenek, doğrulanmayan tarih ve konuşma ekleyerek öz yaşam öyküsünün yaşanmışlık sınırını ihlal ediyor."],"explanation":"Gerçeklik, edebî anlatımdan vazgeçmek değildir. Hatırlanmayan söz tırnak içinde kesin alıntı olarak verilmemeli; konuşmanın genel anlamı dolaylı aktarılabilir. Çizik kapak, avuçtaki ağırlık ve el hareketi gerçekten hatırlandığı için yaratıcı ve işlevli ayrıntı olarak kullanılabilir.","difficultyReason":"Öğrencinin gerçeklik ile yalın bilgi aktarımını aynı şey sanmadan, belirsiz söz ile güvenilir duyusal ayrıntıyı ayırması ve uygun anlatım biçimini seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0497","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"6895a1937091fab9ff59893c847e4af8e233b6a4523ae21595007e0f95a7333c","reviewDecisionSha256":"6b7d6229e6eb52ab45a35b9e20c35f7773a24a67e853e90eeec03d783ef82a87","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:6895a1937091fab9ff59893c847e4af8e233b6a4523ae21595007e0f95a7333c","reviewedHash":"sha256:6895a1937091fab9ff59893c847e4af8e233b6a4523ae21595007e0f95a7333c","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:6b7d6229e6eb52ab45a35b9e20c35f7773a24a67e853e90eeec03d783ef82a87; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q497","contentProjectionSha256":"6895a1937091fab9ff59893c847e4af8e233b6a4523ae21595007e0f95a7333c","reviewDecisionSha256":"6b7d6229e6eb52ab45a35b9e20c35f7773a24a67e853e90eeec03d783ef82a87","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q498","familyId":"tr-g09-tde-qf-100","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n054","noteKey":"tr.g09.tde.n054","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":3,"question":"Bir öz yaşam öyküsüne üç akran görüşü gelmiştir: I. “Açılıştaki pencere görüntüsü sonuçta yeniden kullanıldığı için metne bütünlük kazandırıyor.” II. “İkinci paragraf ayrılık bilgisini üç farklı cümlede tekrar ediyor; biri çıkarılabilir.” III. “Daha edebî görünmesi için her paragrafa bir benzetme ekle.” Yazar bu geri bildirimleri nasıl işlemelidir?","choices":["Üç görüşü de aynen uygulamalı; akran sayısı arttıkça önerilerin doğruluğu kesinleşir.","I. görüşteki işlevli pencere bağını korumalı, II. görüşü metindeki tekrarla doğrulayıp kısaltma yapmalı, III. görüşü ise benzetmelerin amaca katkısını sınamadan zorunlu değişiklik saymamalıdır.","Kişisel üslubunu korumak için üç görüşü de okumadan reddetmelidir.","Metnin son biçimini en çok beğeni alan akrana yazdırmalı ve kendi kararlarını geri çekmelidir."],"correct":1,"distractorWhy":["Bu seçenek, geri bildirimin değerini ölçüt ve kanıt yerine görüş sayısına bağlıyor; işlevsiz önerileri de zorunlu sayıyor.","Bu seçenek doğrudur; güçlü yönü pekiştiriyor, kanıtlı eleştiriyi uyguluyor ve genel estetik önerisini metin amacı ile kişisel üsluba göre sınamayı sürdürüyor.","Bu seçenek, özgünlüğü geri bildirime kapalı olmakla karıştırıyor ve kanıtlı gelişme fırsatlarını reddediyor.","Bu seçenek, geri bildirimden yararlanmak yerine yazarlık kararını başkasına devrediyor ve kişisel sesi ortadan kaldırıyor."],"explanation":"Geri bildirim kabul, uyarlama veya gerekçeli ret kararıyla işlenir. Pencere motifi metin bütünlüğüne kanıtlı katkı sağladığı için korunur. Tekrar eleştirisi metinde doğrulanabiliyorsa kısaltma yapılır. Her paragrafa benzetme ekleme önerisi ise kişisel zevk düzeyindedir; yalnız amaca hizmet ediyorsa uyarlanabilir.","difficultyReason":"Öğrencinin üç farklı geri bildirimi güçlü yön, kanıtlı gelişme alanı ve kişisel zevk önerisi olarak sınıflandırması; her biri için ayrı işlem kararı vermesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0498","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"28d5841372de60d15fc07fd0fb997b19caed0a850de06695b82a7bc6d9deacd9","reviewDecisionSha256":"a250270e676a0652f673e659ddb7c065df1cfa8ee6d1f7733c0892de85e660ce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:28d5841372de60d15fc07fd0fb997b19caed0a850de06695b82a7bc6d9deacd9","reviewedHash":"sha256:28d5841372de60d15fc07fd0fb997b19caed0a850de06695b82a7bc6d9deacd9","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:a250270e676a0652f673e659ddb7c065df1cfa8ee6d1f7733c0892de85e660ce; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q498","contentProjectionSha256":"28d5841372de60d15fc07fd0fb997b19caed0a850de06695b82a7bc6d9deacd9","reviewDecisionSha256":"a250270e676a0652f673e659ddb7c065df1cfa8ee6d1f7733c0892de85e660ce","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q499","familyId":"tr-g09-tde-qf-100","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n054","noteKey":"tr.g09.tde.n054","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":4,"question":"Bir öğrenci öz yaşam öyküsünün girişini defalarca silmiş, taslağa on iki farklı çocukluk anısı eklemiş ve hiçbir paragrafı tamamlayamamıştır. Süreç notunda amacı yalnız “çocukluğumu anlatmak” biçiminde yazmaktadır. En uygun neden analizi ve sonraki çalışma hedefi hangisidir?","choices":["Sorun yavaş yazmasıdır; sonraki metinde yirmi dakikada en az beş yüz kelime yazmalıdır.","Sorun noktalama bilgisidir; yeni çalışmada yalnız virgül kullanımını denetlemelidir.","Temel sorun amacın çok geniş olması ve bu nedenle seçim yapılamamasıdır; sonraki metinde tek bir değişim ekseni belirlemeli, taslaktan önce her notu bu amaca göre işaretlemeli ve her paragraftaki cümleleri “amacı destekliyor/desteklemiyor” diye sınıflandırıp desteklemeyenleri çıkarmalıdır.","Sorun fazla düşünmesidir; sonraki çalışmada ilk taslağı hiç değiştirmeden teslim etmelidir."],"correct":2,"distractorWhy":["Bu seçenek, hızın temel neden olduğuna dair kanıt sunmuyor ve kelime sayısını içerik seçiminin önüne geçiriyor.","Bu seçenek, giriş ve anı fazlalığı sorunlarını yazım-noktalama alanına yanlış biçimde bağlıyor.","Bu seçenek doğrudur; dağınıklığın kök nedenini geniş amaçta buluyor ve seçim ile revizyon için gözlenebilir, ölçülebilir davranışlar belirliyor.","Bu seçenek, değerlendirme ve revizyonu bütünüyle kaldırarak mevcut dağınıklığın sürmesine yol açıyor."],"explanation":"On iki anı ve sürekli silinen giriş, öğrencinin yazma hızından çok seçim ölçütü eksikliği yaşadığını gösterir. “Çocukluğumu anlatmak” amacı çok geniştir. Tek değişim ekseni belirlemek, notları amaca göre işaretlemek ve her cümleyi amaçla ilişkisine göre sınıflandırmak sorunun nedenine yönelik ölçülebilir hedeflerdir.","difficultyReason":"Öğrencinin görünen belirtilerle kök nedeni ayırması, süreç kanıtından amaç genişliğini çıkarması ve bu nedene doğrudan bağlı ölçülebilir hedefler seçmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0499","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"ca125171565fda1bfa3eefa83d6bccc361dafd182b50eb5e49ff973a65a28b50","reviewDecisionSha256":"3fc82789596e1a628febe8bf64783664f45769b53e5cd6fc4520c1282cb06853","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:ca125171565fda1bfa3eefa83d6bccc361dafd182b50eb5e49ff973a65a28b50","reviewedHash":"sha256:ca125171565fda1bfa3eefa83d6bccc361dafd182b50eb5e49ff973a65a28b50","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:3fc82789596e1a628febe8bf64783664f45769b53e5cd6fc4520c1282cb06853; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q499","contentProjectionSha256":"ca125171565fda1bfa3eefa83d6bccc361dafd182b50eb5e49ff973a65a28b50","reviewDecisionSha256":"3fc82789596e1a628febe8bf64783664f45769b53e5cd6fc4520c1282cb06853","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
{"type":"question","id":"tr.g09.tde.q500","familyId":"tr-g09-tde-qf-100","familyFocus":"process_component_mastery","country":"TR","language":"tr","grade":9,"subject":"Türk Dili ve Edebiyatı","themeKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","themeTitle":"DİLİN ZENGİNLİĞİ","skill":"Yazma","topic":"Yazma","topicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","subtopicKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi-yazma","noteId":"tr.g09.tde.n054","noteKey":"tr.g09.tde.n054","objective":"TDE4.4","objectiveId":"TDE4.4","objectiveCode":"TDE4.4","objectiveTitleExact":"Beğeni ve eleştirilerini dile getirdiği yazısına yönelik yazma sürecini değerlendirebilme","objectiveEvidenceId":"SRC-TDE2026-CANONICAL:pdf-page-89","objectiveSource":"https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/2026518151228236-edebiyatd%C3%B6p.pdf","sourceRefs":["SRC-TDE2026-CANONICAL"],"processComponentRef":"TDE4.4","processComponentCodes":["TDE4.4.1","TDE4.4.2"],"level":5,"question":"Bir öğrenci “Kaybettiğim kütüphane kitabının sorumluluk anlayışımı nasıl değiştirdiğini göstermek” amacıyla yazmıştır. İlk planında ilgisiz beş çocukluk anısı vardır; ikinci taslakta üçünü elemiştir. Kesin hatırlamadığı bir konuşmayı metinden çıkarmıştır. Akranı, “buruşmuş teslim fişi” ayrıntısının kaybı somutlaştırdığını, son paragrafın ise aynı dersi iki kez söylediğini belirtmiştir. Öğrenci fiş ayrıntısını koruyup sonucu kısaltmıştır. Aşağıdaki değerlendirme raporlarından hangisi süreci eksiksiz yansıtır?","choices":["Metinde yazım yanlışı kalmadığı için süreç bütünüyle başarılıdır; başka ölçüte gerek yoktur.","Akran metni beğendiği için yapılan bütün seçimler doğrudur ve sonraki yazmada aynı taslak aynen kullanılmalıdır.","Son paragraf akranın istediği biçimde yeniden yazılmıştır; bir sonraki metinde daha çok sıfat kullanmak yeterlidir.","Amaç, gerçeklik ve yapı ölçütlerine göre süreçte ilgisiz anıların elenmesi ve belirsiz konuşmanın çıkarılması güçlü kararlardır. Üründe “buruşmuş teslim fişi” yaşantıyı somutlaştırdığı için korunmuş, tekrarlanan sonuç kısaltılmıştır. Akran görüşü kanıtla doğrulanarak uyarlanmıştır. Sonraki hedef, taslakta her paragrafı ana amaçla ilişkilendirmek ve yinelenen yorumları son okumada işaretlemektir; somut nesne ayrıntısıyla anlam kurma davranışı sürdürülecektir."],"correct":3,"distractorWhy":["Bu seçenek, değerlendirmeyi yalnız yazım kurallarına indirger; amaç, gerçeklik, yapı, geri bildirim ve süreç kanıtlarını yok sayar.","Bu seçenek, akran beğenisini mutlak doğruluk sayıyor ve yeni metnin farklı amaç gerektireceğini dikkate almıyor.","Bu seçenek, geri bildirimi kanıtla nasıl işlediğini açıklamıyor; kişisel üslubu sıfat sayısına indiriyor ve ölçülebilir hedef kurmuyor.","Bu seçenek doğrudur; ölçütleri, süreç ve ürün kanıtlarını, gerekçeli beğeni-eleştiriyi, geri bildirim kararını, revizyonu, yeni hedefi ve korunacak güçlü davranışı birlikte içeriyor."],"explanation":"Eksiksiz değerlendirme, ürünün son hâlini övmekle yetinmez; ilk plandan revizyona kadar süreci kanıtla açıklar. Doğru seçenek ilgisiz anıların elenmesini ve belirsiz konuşmanın çıkarılmasını süreç kararı olarak; fiş ayrıntısı ile tekrar sorununu ürün kanıtı olarak değerlendirir. Geri bildirimin nasıl işlendiğini, sonraki ölçülebilir hedefi ve korunacak güçlü stratejiyi de belirtir.","difficultyReason":"Öğrencinin amaç, gerçeklik, seçme, ürün ayrıntısı, akran geri bildirimi, revizyon, yeni hedef ve olumlu davranış olmak üzere sekiz unsuru tek değerlendirme döngüsünde bütünleştirmesi gerekir.","figure":null,"contentContractVersion":"2.2","contentContractHash":"74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1","figureContractVersion":"1.1.0","figureContractHash":"c61895f79763ac62ef0ede73966ada5b19375bcca6ab548c10c96d65f4774e86","sourceRecordId":"tr-g09-tde-q0500","unitKey":"tr-g09-tde-tema-04-dilin-zenginligi","reviewStatus":"ai-verified","humanReviewed":false,"reviewMode":"ai-only","reviewModel":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","reviewDeclaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","reviewedContentSha256":"19996ec959a5b2afae1a3bed17edb5efb5733ea942a4f8d5859f955f9f2354af","reviewDecisionSha256":"5387850ee4b5e9dda1cbb87c7fb082d2a06c1f4049012705c16b2a5df4481ce4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","contentHash":"sha256:19996ec959a5b2afae1a3bed17edb5efb5733ea942a4f8d5859f955f9f2354af","reviewedHash":"sha256:19996ec959a5b2afae1a3bed17edb5efb5733ea942a4f8d5859f955f9f2354af","publishReady":true,"publishBlocked":false,"productionStatus":"reviewed-release-candidate","disclosure":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review","provenance":"ai-verified:5387850ee4b5e9dda1cbb87c7fb082d2a06c1f4049012705c16b2a5df4481ce4; review-manifest:6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6; model:gpt-5.6-sol-independent-reviewer; mode:ai-only; human-review:false","reviewAttestation":{"schema":"alika-bank-record-review-attestation/2.0.0","decision":"PASS","recordId":"tr.g09.tde.q500","contentProjectionSha256":"19996ec959a5b2afae1a3bed17edb5efb5733ea942a4f8d5859f955f9f2354af","reviewDecisionSha256":"5387850ee4b5e9dda1cbb87c7fb082d2a06c1f4049012705c16b2a5df4481ce4","reviewManifestSha256":"6de94f5ce52aa56a56ca1ac8301ebb4440cecdb739966db7e6925aba02de80f6","reviewMethodVersion":"alika-hash-bound-independent-ai-review/2.0.0","model":"gpt-5.6-sol-independent-reviewer","mode":"ai-only","humanReviewed":false,"declaration":"ai-generated-and-independently-ai-reviewed-no-human-review"}}
