{"type": "pack", "schemaVersion": "2.2", "id": "tr.g08.dkab.2-donem", "version": 7, "country": "TR", "lang": "tr", "grade": 8, "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "theme": "8. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi — 2. Dönem — Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1); Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "license": "CC-BY-NC-4.0", "source": "alika-atolye-yeni-sistem-d8", "sources": [{"sourceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p", "documentType": "curriculum", "purpose": "curriculum", "sourceFormat": "pdf", "title": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Dersi Öğretim Programı (İlkokul 4 ve Ortaokul 5, 6, 7 ve 8. Sınıflar), 2018", "downloadUrl": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "publicationYear": 2018, "sha256": "baace330fd3b7c5b5dde6061bbd0af3b885382d6eb5e7049095a30db8c075608", "pageCount": 47}], "levelScale": [1, 5], "contentContractVersion": "2.2", "contractPolicy": {"questionCount": 100, "answerBalance": [26, 26, 24, 24], "minFamilies": 24, "maxPerFamily": 5, "objectiveBalanceMode": "coverage", "everyNoteHasFigure": false, "minFiguredQuestions": 0}, "visualPolicy": {"version": "1.3.0", "everyNote": false, "questionMinimumPercent": 0, "balancedByObjective": false, "rationale": "Görsel yalnız çözüm kanıtı gerektirdiğinde kullanılır."}, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "objectives": ["8.3.1", "8.3.2", "8.3.3", "8.3.4", "8.4.1", "8.4.2", "8.4.3", "8.4.4", "8.4.5", "8.4.6", "8.4.7", "8.4.8", "8.4.9", "8.5.1", "8.5.2", "8.5.3", "8.5.4"], "coverage": {"8.3.1": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 6}, "8.3.2": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 7}, "8.3.3": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 6}, "8.3.4": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 5}, "8.4.1": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 6}, "8.4.2": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 5}, "8.4.3": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 5}, "8.4.4": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 5}, "8.4.5": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t03.n01"], "questions": 5}, "8.4.6": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 6}, "8.4.7": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 6}, "8.4.8": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 6}, "8.4.9": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 5}, "8.5.1": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 8}, "8.5.2": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 6}, "8.5.3": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 7}, "8.5.4": {"notes": ["tr.g08.dkab.d8-t04.n01"], "questions": 6}}, "counts": {"notes": 2, "questions": 100}, "producerId": "claude-d8-birlestir", "labels": {"d8-t03": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "d8-t03-ana": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "d8-t03.d8-t03-n001-alt": "Üç sütunlu tabloda can, nesil, akıl, mal ve din değerlerinin her biri için korunma yolu ve programdaki ilgili konu yazılıdır.", "d8-t03.d8-t03-n001-cap": "Beş temel değer ve korunma yolları", "d8-t03.d8-t03-n001-h0": "Temel değer", "d8-t03.d8-t03-n001-h1": "Korunma yolu", "d8-t03.d8-t03-n001-h2": "Programdaki konu", "d8-t03.d8-t03-n001-r0c0": "Can", "d8-t03.d8-t03-n001-r0c1": "Hayat hakkını gözetme ve güvenli çalışma", "d8-t03.d8-t03-n001-r0c2": "İş sağlığı ve güvenliği", "d8-t03.d8-t03-n001-r1c0": "Nesil", "d8-t03.d8-t03-n001-r1c1": "Aileyi koruyup güçlendirme", "d8-t03.d8-t03-n001-r1c2": "Aile kurumunun önemi", "d8-t03.d8-t03-n001-r2c0": "Akıl", "d8-t03.d8-t03-n001-r2c1": "Bağımlılık yapan maddelerden uzak durma", "d8-t03.d8-t03-n001-r2c2": "Zararlı alışkanlıklar", "d8-t03.d8-t03-n001-r3c0": "Mal", "d8-t03.d8-t03-n001-r3c1": "Emeğe saygı, hırsızlık ve hilenin yasaklanması", "d8-t03.d8-t03-n001-r3c2": "Haksız kazanç", "d8-t03.d8-t03-n001-r4c0": "Din", "d8-t03.d8-t03-n001-r4c1": "İnanç ve ibadet özgürlüğüne saygı", "d8-t03.d8-t03-q010-alt": "İki sütunlu tabloda dört durum ve her biri için alınan tedbir yazılıdır; bir satır vurgulanmıştır.", "d8-t03.d8-t03-q010-cap": "Durumlar ve alınan tedbirler", "d8-t03.d8-t03-q010-h0": "Durum", "d8-t03.d8-t03-q010-h1": "Alınan tedbir", "d8-t03.d8-t03-q010-r0c0": "Bir sürücü emniyet kemeri takıyor", "d8-t03.d8-t03-q010-r0c1": "Trafik kurallarına uyma", "d8-t03.d8-t03-q010-r1c0": "Bir öğrenci bağımlılık yapan maddeyi geri çeviriyor", "d8-t03.d8-t03-q010-r1c1": "Zararlı alışkanlıktan uzak durma", "d8-t03.d8-t03-q010-r2c0": "Bir anne ve baba çocuklarıyla düzenli vakit geçiriyor", "d8-t03.d8-t03-q010-r2c1": "Aile bağını güçlendirme", "d8-t03.d8-t03-q010-r3c0": "Bir esnaf müşterisini aldatmıyor", "d8-t03.d8-t03-q010-r3c1": "Dürüst ticaret", "d8-t03.d8-t03-q011-alt": "İki sütunlu tabloda dört okul etkinliği ve her birinin verdiği mesaj yazılıdır; bir satır vurgulanmıştır.", "d8-t03.d8-t03-q011-cap": "Okul etkinlikleri ve mesajları", "d8-t03.d8-t03-q011-h0": "Okul etkinliği", "d8-t03.d8-t03-q011-h1": "Verilen mesaj", "d8-t03.d8-t03-q011-r0c0": "Güvenli oyun alanı denetimi", "d8-t03.d8-t03-q011-r0c1": "Kazalardan korunma", "d8-t03.d8-t03-q011-r1c0": "Bağımlılık maddeleri bilgilendirmesi", "d8-t03.d8-t03-q011-r1c1": "Zararlı alışkanlıklardan uzak durma", "d8-t03.d8-t03-q011-r2c0": "Emek ve kazanç sohbeti", "d8-t03.d8-t03-q011-r2c1": "Rüşvet ve hileden uzak durma", "d8-t03.d8-t03-q011-r3c0": "Aile günü hazırlığı", "d8-t03.d8-t03-q011-r3c1": "Aile bağlarını güçlendirme", "d8-t03.d8-t03-q015-alt": "İki sütunlu tabloda dört sıra numarası ve Hz. Yusuf’un hayatından üç olay yazılıdır; üçüncü sıradaki olay soru işaretiyle gösterilmiş ve vurgulanmıştır.", "d8-t03.d8-t03-q015-cap": "Hz. Yusuf’un (a.s.) hayatından olay sırası", "d8-t03.d8-t03-q015-h0": "Sıra", "d8-t03.d8-t03-q015-h1": "Olay", "d8-t03.d8-t03-q015-r0c1": "Kardeşlerinin kıskançlığıyla kuyuya atılır", "d8-t03.d8-t03-q015-r1c1": "Mısır’da satılır ve azizin evinde büyür", "d8-t03.d8-t03-q015-r3c1": "Zindanda arkadaşlarının rüyalarını yorumlar", "d8-t03.d8-t03-q037-alt": "Üç sütunlu tabloda üç savaş olayı için danışılan konu ve alınan karar yazılıdır; bir olayın kararı soru işaretiyle gösterilmiş ve vurgulanmıştır.", "d8-t03.d8-t03-q037-cap": "İstişare örnekleri (olay, danışılan konu, alınan karar)", "d8-t03.d8-t03-q037-h0": "Olay", "d8-t03.d8-t03-q037-h1": "Danışılan konu", "d8-t03.d8-t03-q037-h2": "Alınan karar", "d8-t03.d8-t03-q037-r0c0": "Bedir", "d8-t03.d8-t03-q037-r0c1": "Ordunun konumu", "d8-t03.d8-t03-q037-r0c2": "Konumun bir sahabinin önerisiyle değiştirilmesi", "d8-t03.d8-t03-q037-r1c0": "Uhud", "d8-t03.d8-t03-q037-r1c1": "Savaşın yapılacağı yer", "d8-t03.d8-t03-q037-r2c0": "Hendek", "d8-t03.d8-t03-q037-r2c1": "Medine’nin savunulması", "d8-t03.d8-t03-q037-r2c2": "Selmân-ı Fârisî’nin önerisiyle çevreye hendek kazılması", "d8-t04": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "d8-t04-ana": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "d8-t04.d8-t04-n001-alt": "Üç sütunlu, beş satırlı bir tablo: Ana konu, Kısa açıklama ve Örnek ayet künyesi. Satırlarda inanç, ibadet, ahlak, sosyal hayat ve kıssa ana konuları sıralanır.", "d8-t04.d8-t04-n001-cap": "Kur’an’ın ana konuları", "d8-t04.d8-t04-n001-h0": "Ana konu", "d8-t04.d8-t04-n001-h1": "Kısa açıklama", "d8-t04.d8-t04-n001-h2": "Örnek ayet künyesi", "d8-t04.d8-t04-n001-r0c0": "İnanç", "d8-t04.d8-t04-n001-r0c1": "Allah’ın birliği, peygamberlik, ahiret", "d8-t04.d8-t04-n001-r0c2": "İhlâs 112; Bakara 2/285", "d8-t04.d8-t04-n001-r1c0": "İbadet", "d8-t04.d8-t04-n001-r1c1": "Namaz, oruç, zekât, hac gibi kulluk görevleri", "d8-t04.d8-t04-n001-r1c2": "Bakara 2/43; Bakara 2/183", "d8-t04.d8-t04-n001-r2c0": "Ahlak", "d8-t04.d8-t04-n001-r2c1": "Anne babaya iyilik, kibirden sakınma", "d8-t04.d8-t04-n001-r2c2": "İsrâ 17/23–24; Lokmân 31/18–19", "d8-t04.d8-t04-n001-r3c0": "Sosyal hayat", "d8-t04.d8-t04-n001-r3c1": "Alışveriş, borç, miras, adalet", "d8-t04.d8-t04-n001-r3c2": "Bakara 2/282; Mutaffifîn 83/1–3", "d8-t04.d8-t04-n001-r4c0": "Kıssa", "d8-t04.d8-t04-n001-r4c1": "Peygamberlerin ve geçmiş toplumların ibret verici hayat hikâyeleri", "d8-t04.d8-t04-n001-r4c2": "Yusuf 12/111", "d8-t04.d8-t04-q034-alt": "İki sütunlu, dört satırlı bir tablo: Ayet anlam özeti ve Ana konu. Satırlarda Allah’ın birliğine ve ahirete iman inanç, oruç ibadet, geçmiş toplumların hikâyeleri kıssa olarak eşleşmiştir; anne babaya güzel söz söylemeyi öğütleyen satırın ana konu hücresinde soru işareti vardır.", "d8-t04.d8-t04-q034-cap": "Ayet anlam özetleri ve ana konuları", "d8-t04.d8-t04-q034-h0": "Ayet anlam özeti", "d8-t04.d8-t04-q034-h1": "Ana konu", "d8-t04.d8-t04-q034-r0c0": "Allah’ın birliğine ve ahirete imanı bildiren ayetler", "d8-t04.d8-t04-q034-r0c1": "İnanç", "d8-t04.d8-t04-q034-r1c0": "Oruç tutmayı farz kılan ayet", "d8-t04.d8-t04-q034-r1c1": "İbadet", "d8-t04.d8-t04-q034-r2c0": "Anne ve babaya güzel söz söylemeyi öğütleyen ayetler", "d8-t04.d8-t04-q034-r3c0": "Geçmiş toplumların ibret verici hayat hikâyelerini aktaran ayetler", "d8-t04.d8-t04-q034-r3c1": "Kıssa", "d8-t04.d8-t04-q035-alt": "İki sütunlu, dört satırlı bir tablo: Ayet anlam özeti ve Ana konu. Ölçü ve tartıda hile satırı ahlak, namaz ve zekât satırı ibadet, kibirden sakınma satırı inanç, Hz. Yusuf’un hayatı satırı kıssa olarak yazılmıştır.", "d8-t04.d8-t04-q035-cap": "Ayet anlam özetleri ve yazılmış ana konuları", "d8-t04.d8-t04-q035-h0": "Ayet anlam özeti", "d8-t04.d8-t04-q035-h1": "Ana konu", "d8-t04.d8-t04-q035-r0c0": "Ölçü ve tartıda hile yapanları uyaran ayetler", "d8-t04.d8-t04-q035-r0c1": "Ahlak", "d8-t04.d8-t04-q035-r1c0": "Namaz kılmayı ve zekât vermeyi emreden ayet", "d8-t04.d8-t04-q035-r1c1": "İbadet", "d8-t04.d8-t04-q035-r2c0": "Kibirden sakındırıp ölçülü olmayı öğütleyen ayetler", "d8-t04.d8-t04-q035-r2c1": "İnanç", "d8-t04.d8-t04-q035-r3c0": "Hz. Yusuf’un hayatından ibret alınmasını bildiren ayetler", "d8-t04.d8-t04-q035-r3c1": "Kıssa", "d8-t04.d8-t04-q049-alt": "İki sütunlu, dört satırlı bir tablo: Sıra ve Kıssadaki olay. Birinci satırda kavmin tevhide daveti, ikinci satırda yalanlanma ve alay, dördüncü satırda inananların kurtuluşu ve inkârda direnenlerin boğulması yazar; üçüncü satırın olay hücresinde soru işareti vardır.", "d8-t04.d8-t04-q049-cap": "Hz. Nuh (a.s.) kıssasının olay sırası", "d8-t04.d8-t04-q049-h0": "Sıra", "d8-t04.d8-t04-q049-h1": "Kıssadaki olay", "d8-t04.d8-t04-q049-r0c1": "Kavmini yalnız Allah’a kulluğa çağırır", "d8-t04.d8-t04-q049-r1c1": "Kavmin ileri gelenleri onu yalanlar ve alay eder", "d8-t04.d8-t04-q049-r3c1": "İnananlar kurtulur, inkârda direnenler tufanda boğulur", "d8-u03": "3. Ünite: Din ve Hayat", "d8-u04": "4. Ünite: Hz. Muhammed’in Örnekliği", "d8-u05": "Ünite 5: Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}, "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "applicationYear": "2026–2027", "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "publishBlocked": false, "publishReady": true, "productionStatus": "pre-publication-test", "producerDistribution": {"anthropic-claude-family": 2}, "disclosure": "Yeni sistem (11 Eki 2026): 2 görev Anthropic Claude modelleriyle üretildi. Claude yapısal denetim, Qoder üzerinden bağımsız kör inceleme (Qoder Efficient), DÜZELTME-1 (Claude Sonnet) ve Claude doğrulaması. Claude birleştirdi. İnsan/öğretmen incelemesi yapılmadı.", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fa38cf651501d323210070c3ad5f83e961b0874c0838aeddbece8349ab63b0f7", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "contentContractHash": "sha256:74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1"}
{"type": "note", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "title": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["8.3.1", "8.3.2", "8.3.3", "8.3.4", "8.4.1", "8.4.2", "8.4.3", "8.4.4", "8.4.5"], "body": "Ne öğreneceğim\nBu konuda din, birey ve toplum arasındaki ilişkiyi, Allah’ın (c.c.) dininde korunmak istenen beş temel değeri, Hz. Yusuf’un (a.s.) hayatından çıkan ilkeleri ve Asr suresinin mesajlarını öğreneceğim. Ardından Hz. Muhammed’in (s.a.v.) doğruluk, merhamet, istişare, cesaret ve hakkı gözetme örnekliğini örnek olaylarla yorumlayıp günlük hayata taşıyacağım.\n\nTemel kavramlar\nDin: İnanç, ibadet ve ahlak esaslarını içeren, insanı doğru yola ileten yoldur.\nBirey: Toplumu oluşturan tek tek insandır. Din bireye hayatın anlamını, iç huzuru ve sorumluluk bilincini kazandırır.\nToplum: Ortak değer ve ihtiyaçlar etrafında bir arada yaşayan insanların oluşturduğu bütündür. Din, toplumda dayanışma, adalet ve güven ortamına katkı sağlar.\nBeş temel değer: İslam’ın korumayı hedeflediği can, nesil, akıl, mal ile dindir. Bu değerler birbirini tamamlar.\nSalih amel: Allah’ın hoşnutluğu için yapılan, kişiye ve topluma yararlı iyi iştir. Asr suresinde imanla birlikte anılır.\nZiyan: Zarar ve kayıp demektir. Asr suresi, insanın zamanı iyi kullanmadıkça ziyanda olduğunu bildirir.\nÜsve-i hasene: Güzel örnek demektir. Ahzâb 33/21, Resulullah’ı güzel bir örnek olarak bildirir.\nSıdk: Doğru sözlü olmaktır. Emanet: Güvenilir olmaktır; söz, görev, sır ve eşya emanete girer.\nFetânet: Akıl ve zekâ üstünlüğüdür. İsmet: Günah işlemekten korunmuş olmaktır. Tebliğ: Allah’tan alınanı eksiksiz iletmektir.\nİstişare: Bir işte karar vermeden önce bilgisine ve görüşüne güvenilenlere danışmaktır.\nAzim: Bir işi sonuna kadar sürdürme kararlılığıdır. Cesaret, doğru bildiği yolda yılmamaktır.\n\nÖnce hatırla\nPeygamberlerin ortak özelliklerini hatırla: sıdk doğruluk, emanet güvenilirlik, fetânet akıl ve zekâ üstünlüğü, ismet günahtan korunma, tebliğ de vahyi eksiksiz iletmedir (6. sınıf).\nHz. Muhammed’in hayatının ana çizgisini hatırla: Mekke dönemi, hicret ve Medine dönemi.\nZararlı alışkanlıkların kişiye ve çevresine verdiği zararları hatırla (6. sınıf zararlı alışkanlıklar ünitesi).\n\nAdım adım • Din, birey ve toplum\nBir sorunla karşılaştığında yanında seni destekleyen bir dayanağın olması rahatlatır; din de bireye böyle bir dayanak sunar. Din bireye hayatın anlamını, iç huzuru, ahlaki ölçüleri ve sorumluluk bilincini kazandırır. İbadetler kişiyi disiplin, paylaşma ve kardeşlik yönünden destekler: namaz düzen, oruç sabır ve empati, zekât paylaşma, hac birlik duygusu verir. Bu bireysel kazanımlar toplumda dayanışmaya, adalete ve güven ortamına dönüşür. Dinin iktisadi hayata yön veren ilkeleri de vardır: helal kazanç, dürüst ticaret, israftan kaçınma ve kul hakkına dikkat. Hucurât 49/13 anlamındaki ayet, insanların tanışması için kavimlere ayrıldığını ve üstünlüğün takvada olduğunu bildirir. Bakara 2/256 anlamındaki ayete göre dinde zorlama yoktur; din, insanın özgür kabulüne dayanır. Din yalnız ibadetlerden ibaret değildir ve ekonomik hayattan da kopuk değildir.\n\nAdım adım • Dinin temel gayesi\nİslam’ın temel gayesi beş değeri korumaktır: can, nesil, akıl, mal ile din. Can, hayat hakkını, iş sağlığı ve güvenliğini ve trafik kurallarına uymayı kapsar; Bakara 2/195 kendini tehlikeye atmamayı, Mâide 5/32 haksız yere bir canı öldürmeyi bütün insanları öldürmek gibi görmeyi bildirir. Nesil, aile kurumunu korumaktır. Akıl, sarhoş edici ve bağımlılık yapan zararlı alışkanlıklardan uzak durmakla korunur (Mâide 5/90). Mal, hırsızlık, rüşvet ve hile gibi haksız kazançların yasaklanmasıyla ve emeğe saygıyla korunur (Bakara 2/188). Din değeri, inanç ve ibadet özgürlüğüdür. Bu değerler birbirini tamamlar; bir durumda birden çok değer görünebilir. Bu yüzden önce davranışı belirle, sonra neyi koruduğuna bak, en çok vurgulanan değere eşle.\n\nAdım adım • Bir peygamber tanıyorum: Hz. Yusuf (a.s.)\nHz. Yusuf, Hz. Yakub’un (a.s.) oğludur; Kur’an bu kıssayı ‘en güzel kıssa’ diye anar (Yusuf 12/3). Olayları şu zincirle sırala: kardeşlerinin kıskançlığıyla kuyuya atıldı (12/4–20); Mısır’a götürülüp satıldı, Mısır azizinin evinde büyüdü; azizin eşinin çağrısına uymayarak iffetini korudu, iftiraya uğrayıp zindana atıldı (12/23–42); zindanda arkadaşlarına tevhidi anlattı ve rüyalarını yorumladı; hükümdarın yedi semiz ve yedi zayıf inek rüyasını bolluk ve kıtlık yılları diye yorumladı, ülkenin hazinesinin başına geçip kıtlığa karşı tedbir aldı (12/43–56); kardeşlerini affetti (12/92) ve ailesine kavuştu (12/100). Çıkan ilkeler: sabır, iffet, affedicilik, güvenilirlik ve ileri görüşlülük. Kıtlık tedbiri mucizeyle değil, planlamayla alınmıştır.\n\nAdım adım • Bir sure tanıyorum: Asr suresi\nAsr suresi Kur’an’ın 103. suresidir ve üç ayettir. ‘Asr’ zaman, çağ ve ikindi vakti anlamlarına gelir; yani surenin adı yalnız ikindi namazını anlatmaz. Sure zamana yemin eder ve insanın ziyanda olduğunu bildirir. Bu ziyandan dört özelliği birlikte taşıyanlar kurtulur: iman edenler, salih amel işleyenler, birbirine hakkı tavsiye edenler ve birbirine sabrı tavsiye edenler. Surenin mesajları şunlardır: zamanın kıymeti, iman ile salih amelin birlikteliği, toplumda iyiliği ve sabrı tavsiye etme sorumluluğu. Kurtuluş yalnız bireysel ibadetle sınırlı değildir; çevreni iyiye çağırmak da mesajın parçasıdır. Zamanı planlayıp iyi kullanmak bu mesajla bağlantılıdır.\n\nAdım adım • Hz. Muhammed’in (s.a.v.) doğruluğu ve güvenilirliği\nPeygamberlerin ortak özellikleri beştir: sıdk doğru sözlülük, emanet güvenilirlik, fetânet akıl ve zekâ üstünlüğü, ismet günahtan korunma, tebliğ de Allah’tan alınanı eksiksiz iletmedir. Ahzâb 33/21 Resulullah’ı güzel bir örnek (üsve-i hasene) olarak bildirir. Hz. Muhammed peygamberliğinden önce de Mekke’de ‘Muhammedü’l-Emîn’, yani güvenilir Muhammed diye anılırdı; güvenilirliği peygamberlikle başlamadı. Kâbe onarımında Hacerülesved’in yerleştirilmesi konusunda çıkan anlaşmazlıkta hakem kabul edilip herkesin uzlaştığı bir yol buldu. Safa tepesinde halka seslendiğinde, ona yalan isnat etmediklerini söylediler. Hicret yolculuğuna çıkarken Mekkelilerin kendisine bıraktığı değerli şeylerin sahiplerine iadesini Hz. Ali’ye emanet etti. Emanet yalnız eşya saklamak değildir; söz, görev ve sır da emanettir.\n\nAdım adım • Hz. Muhammed’in (s.a.v.) merhameti ve affediciliği\nHz. Muhammed, Taif’e gittiğinde taşlanıp yaralandı; yine de beddua etmedi, halkın ve soyunun hidayetini diledi. Mekke’nin fethinde, güçlü konumdayken yıllarca eziyet edenlerden intikam almadı, onları affetti. Merhameti çocuklara, yaşlılara ve hayvanlara da uzanırdı: susuzluktan bitkin bir köpeğe su sunan kişinin bağışlandığını haber verdi (Buhârî, Şürb 9, anlam aktarımıyla). Enbiyâ 21/107 onun âlemlere rahmet olarak gönderildiğini, Âl-i İmrân 3/159 Allah’ın rahmeti sayesinde onlara yumuşak davrandığını, Tevbe 9/128 de müminlere düşkün, şefkatli ve merhametli olduğunu bildirir. Affetmek, haksızlık karşısında sessiz kalmak değildir; kin gütmeyip güçlüyken bağışlamaktır.\n\nAdım adım • Hz. Muhammed’in (s.a.v.) istişareye önem vermesi\nİstişare, bir işte karar vermeden önce bilgisine ve görüşüne güvenilen kişilere danışmaktır. Şûrâ 42/38 müminlerin işlerini aralarında danışarak yürüttüğünü, Âl-i İmrân 3/159 ise Hz. Muhammed’e iş hususunda onlarla istişare etmesini bildirir. Örnekler: Bedir’de ordunun yeri bir sahabinin önerisiyle değiştirildi; Uhud öncesinde çoğunluğun görüşü doğrultusunda şehrin dışına çıkıp savaşmaya karar verildi; Hendek’te Selmân-ı Fârisî’nin önerisiyle Medine’nin çevresi hendekle çevrildi. İstişare, sorumluluğu devretmek değildir: görüşler dinlenir, karar verilir ve sorumluluk üstlenilir. Günlük hayatta aile, sınıf, takım ve toplum kararlarında farklı görüşleri dinlemek ve ortak karara saygı göstermek istişaredir.\n\nAdım adım • Hz. Muhammed’in (s.a.v.) cesareti ve kararlılığı\nMekke’de baskı, boykot ve çeşitli tekliflere rağmen Hz. Muhammed tebliğden geri adım atmadı. Rivayete göre güneşi bir eline ayı öbür eline verseler bile davasından dönmeyeceğini söyledi (İbn Hişâm, es-Sîre). Taif’te kötü karşılanınca ümidini yitirmedi. Hicreti iyi bir plan yaparak ve kararlılıkla uyguladı, güç anlarda ashabının önünde yer aldı. Azim, bir işi sonuna kadar sürdürme kararlılığıdır. Cesaret düşüncesizlik değil, doğru bildiği yolda yılmamaktır. Kararlılık da inatçılık sayılmaz: Âl-i İmrân 3/159, önce istişareyi, karar verince Allah’a tevekkülü bildirir. Ahzâb 33/21, bu tutumda da güzel bir örnek bulunduğunu hatırlatır.\n\nAdım adım • Hz. Muhammed’in (s.a.v.) hakkı gözetmedeki hassasiyeti\nHz. Muhammed, peygamberliğinden önce haksızlığa uğrayanları korumak amacıyla kurulan Erdemliler Birliği’ne (Hilfü’l-fudûl) katıldı. Soylu bir kadın hırsızlık yapınca cezası konusunda aracılık yapılması istendi; o, kanun karşısında herkesin eşit olduğunu, kızı bile olsa adaletten ayrılmayacağını bildirdi (Buhârî, Hudûd 11–12; Müslim, Hudûd 8–9, anlam aktarımıyla). Çalışana ücretini teri kurumadan ödemeyi öğütledi (İbn Mâce, Rühûn 4, anlam aktarımıyla). Veda Hutbesi’nde can, mal ve namusun dokunulmazlığını vurguladı. Nisâ 4/58 emanetleri ehline vermeyi ve adaletle hükmetmeyi, Nisâ 4/135 kendi aleyhine olsa da adaleti ayakta tutmayı bildirir. Kul hakkı yalnız para borcu değildir: emek, söz, emanet ve başkasından alınan her şey bir hak taşır. Yakınlara ayrıcalık tanımak adalet sayılmaz.\n\nÇözümlü örnek 1 • Hangi değer korunuyor?\nBir okul servisi şoförü, her sabah hız sınırına uyuyor ve aracın bakımını aksatmıyor. Bu davranış beş temel değerden hangisini korur?\nDavranışı belirle: hız sınırına uymak ve bakımı yaptırmak.\nÖnlenen zararı bul: bu davranış trafik kazası riskini azaltır.\nKaza, yolcuların hayatını tehdit eder; hayatı korumak can değerine girer.\nDiğer değerlere bak: durum aile, bağımlılık, haksız kazanç ya da inanç özgürlüğüyle ilgili değildir. Sonuç: can.\n\nÇözümlü örnek 2 • Ayetten ilke çıkarma\nŞûrâ 42/38 anlamındaki ayet, müminlerin işlerini aralarında danışarak yürüttüğünü bildirir. Bir apartmanın yöneticisi ortak gider kararını sakinlere danışmadan alıyor. Hangi ilke zedelenmiştir ve doğru davranış nedir?\nAyetin mesajı: ortak işler danışılarak yürütülür.\nYönetici sakinlerin görüşünü almadan karar vermiştir; bu, istişare ilkesini zedeler.\nDoğru davranış: sakinlerin görüşlerini dinlemek, farklı önerileri tartışmak ve ortaya çıkan karara birlikte uymak.\nDanışmak, kararı başkasına bırakmak anlamına gelmez; görüşler alındıktan sonra karar verilir ve sorumluluk üstlenilir.\n\nÇözümlü örnek 3 • Yanılgıyı inceleme\nBir öğrenci ‘Emanet, yalnız bize bırakılan eşyayı saklamaktır’ diyor. Bu görüşü incele.\nEmanet, güvenilir olmaktır; eşya bunun yalnız bir yönüdür.\nArkadaşının anlattığı bir sırrı başkalarına söylememek de, kendisine verilen bir görevi eksiksiz yapmak da emanete uygun davranıştır.\nGörüşün eksikliği: emaneti yalnız eşyaya bağlaması. Doğrusu: emanet; eşya, söz, görev ve sırdır.\nHz. Muhammed güvenilirliğiyle bilinirdi; bu özellik peygamberliğinden önce de vardı.\n\nSık yapılan hatalar\n‘Din yalnız ibadettir’ düşüncesi: İbadetler dinin önemli bir yönüdür; ama din ahlakı, toplumsal ilişkileri ve ekonomik davranışları da kapsar. Dürüst ticaret ve israftan kaçınma bunun örnekleridir.\n‘Ekonomi dinle ilgisizdir’ düşüncesi: Din helal kazancı, ölçüde ve tartıda doğruluğu, kul hakkına dikkati ister; bu yüzden ekonomik hayat dinî ilkelere uzak değildir.\nAklın korunmasını yalnız okula bağlamak: Akıl, öğrenmeyle olduğu kadar bağımlılık yapan zararlı alışkanlıklardan uzak durmakla da korunur.\nHaksız kazancı yalnız hırsızlık saymak: Rüşvet ve hile de başkasının hakkını yemektir; bunların hepsi malın korunmasına aykırıdır.\nBir durumda tek bir değer görmeye çalışmak: Durum birden çok değerle ilişkili olabilir; soruda en çok öne çıkan değer seçilir.\nHz. Yusuf’un kardeşlerini cezalandırdığını sanmak: Kıssada onları kınamadan affettiği anlatılır.\nKıtlık tedbirini mucizeyle açıklamak: Hz. Yusuf yorumladığı rüyaya göre bolluk yıllarında ürünü biriktirerek planlama yapmıştır.\nAsr suresini yalnız ikindi vaktine bağlamak: ‘Asr’ zaman ve çağ anlamına da gelir; sure zamanın değerini ve iyiliği tavsiye etmeyi de bildirir.\nKurtuluşu yalnız kişisel ibadetle sınırlamak: Sure, iman ve salih amelin yanında hakkı ve sabrı birbirine tavsiye etmeyi de ister.\nGüvenilirliğin peygamberlikle başladığını düşünmek: Hz. Muhammed daha önce de Mekke’de güvenilir kişi olarak tanınırdı.\nEmaneti yalnız eşya saklamak sanmak: Söz, görev ve sır da emanettir.\nAffetmeyi haksızlığa boyun eğmek sanmak: Af, kin gütmemek ve güçlüyken bağışlamaktır; haksızlığı onaylamak değildir.\nMerhameti yalnız insanlara has saymak: Hayvanlara gösterilen merhamet de değerlidir.\nİstişareyi kararı başkasına bırakmak sanmak: İstişarede görüşler alınır, ama karar verme ve sorumluluk kişide kalır.\nPeygamberin danışmaya ihtiyaç duymadığını düşünmek: Âl-i İmrân 3/159 ve Şûrâ 42/38 istişareyi bildirir; Hz. Muhammed uygulamada da danışmıştır.\nCesareti tehlikeyi yok saymak sanmak: Cesaret düşüncesizlik değil, doğru bildiği yolda yılmamaktır; plan ve danışmayla bir arada yürür.\nKararlılığı inatçılık ve danışmama sanmak: Kararlı kişi görüş alır, karar verince sonuna kadar sürdürür.\nKul hakkını yalnız para borcu saymak: Emek, emanet ve ödünç alınan eşya da başkasının hakkıdır.\nYakınlara ayrıcalık tanımayı adalet saymak: Adalet, kişi kim olursa olsun aynı ölçüyle davranmaktır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nBir kişi her gün yemeğin yarısını çöpe atıyor. Bu davranış dinin iktisadi hayata ilişkin hangi ilkesiyle bağdaşmaz? Önce davranışı belirlerim: gereğinden fazla harcamak ve harcananı israf etmek. Sonra din harcamada ölçü ister diye düşünürüm. Bu yüzden davranış, ölçülü tüketim ilkesine aykırıdır; A’râf 7/31 de ölçüyü aşmamayı öğütler.\nBir kıssadaki olayları doğru sıraya dizerken hangi yolu izlersin? Her olay için ‘bundan önce neyin olması gerekir?’ diye sorarım. Bir olay diğerinin ön koşuluysa ondan sonra gelir; örneğin birinin kuyudan çıkarılması için önce kuyuya atılmış olması gerekir. Bu bağı kurarak olayları sıraya koyarım.\nBir surenin ilk ayetinde yemin edilen şey ile sonraki ayetler arasındaki bağı nasıl kurarsın? Önce ilk ayette neye yemin edildiğini bulurum. Sonra yeminin neden yapıldığını sonraki ayetlerde ararım ve bağı kendi cümlelerimle yazarım. ‘Güneşe andolsun’ diye başlayan Şems suresini de bu yolla okuyabilirim.\nBedir, Uhud ve Hendek örneklerinde ortak nokta nedir? Üçünde de Hz. Muhammed önemli bir konuda görüş almış ya da öneriyi değerlendirmiştir; yani istişare uygulanmıştır.\nBir öğrenci sınıf arkadaşı hakkında yalan konuşup onun itibarını zedeliyor. Bu davranış kul hakkı bakımından nasıl değerlendirilir? İtibar da kişinin hakkıdır; yalanla zedelemek kul hakkına girer. Hakkı gözetmek için önce neyin kimin hakkı olduğunu bulurum. Para dışında güven ve itibar da bir hak olabilir.\nAzimle inatçılık arasındaki fark nedir? Azim, doğru bildiği yolda plan yapıp gerektiğinde danışarak sonuna kadar sürdürmektir. İnatçılık ise başkasını dinlemeden fikrinde direnmektir.\n\nKendin dene\nBir haftalık ‘yardımlaşma günlüğü’ tut: her gün kendi cümlelerinle, bir kişiye ya da çevrene nasıl destek olabildiğini yaz. Bir de ‘karar vermeden önce danışma’ listesi hazırla: sınıfta ya da evde bir karar verirken görüşünü almak istediğin üç kişiyi ve ona neden güvendiğini yaz. Son olarak merhamet ve affetme üzerine düşün: bu hafta kendini nasıl bir tutum içinde bulduğunu kısaca not et. Günlüğünü kimseyle paylaşmak zorunda değilsin; amaç, öğrendiklerini kendi yaşamına bağlamak.\n\nÖzet\nDin, bireye anlam, huzur ve sorumluluk verir; toplumda dayanışma, adalet ve güven ortamına, iktisadi hayatta helal kazanca ve ölçülü tüketime yön verir. İslam’ın temel gayesi can, nesil, akıl, mal ile din değerlerini korumaktır. Hz. Yusuf’un hayatı sabır, iffet, affedicilik ve ileri görüşlülük ilkelerini; Asr suresi zamanın değerini, iman ve salih ameli, hakkı ve sabrı tavsiye etmeyi öğretir. Hz. Muhammed doğruluğu, merhameti, istişareyi, cesareti ve hakkı gözetmeyi örnek olaylarla göstermiştir.\n\nGörsel notu\nTabloyu incele: tablo beş temel değeri korunma yollarıyla ve programdaki konu başlıklarıyla eşleştirir. Değerler kesin çizgilerle ayrılmaz; bir durum birden çok değerle ilişkili olabilir. Tablo temsilîdir, her örneği kapsayan eksiksiz bir liste değildir.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Bu konuda din, birey ve toplum arasındaki ilişkiyi, Allah’ın (c.c.) dininde korunmak istenen beş temel değeri, Hz. Yusuf’un (a.s.) hayatından çıkan ilkeleri ve Asr suresinin mesajlarını öğreneceğim. Ardından Hz. Muhammed’in (s.a.v.) doğruluk, merhamet, istişare, cesaret ve hakkı gözetme örnekliğini örnek olaylarla yorumlayıp günlük hayata taşıyacağım.", "keyConcepts": ["Din: İnanç, ibadet ve ahlak esaslarını içeren, insanı doğru yola ileten yoldur.", "Birey: Toplumu oluşturan tek tek insandır. Din bireye hayatın anlamını, iç huzuru ve sorumluluk bilincini kazandırır.", "Toplum: Ortak değer ve ihtiyaçlar etrafında bir arada yaşayan insanların oluşturduğu bütündür. Din, toplumda dayanışma, adalet ve güven ortamına katkı sağlar.", "Beş temel değer: İslam’ın korumayı hedeflediği can, nesil, akıl, mal ile dindir. Bu değerler birbirini tamamlar.", "Salih amel: Allah’ın hoşnutluğu için yapılan, kişiye ve topluma yararlı iyi iştir. Asr suresinde imanla birlikte anılır.", "Ziyan: Zarar ve kayıp demektir. Asr suresi, insanın zamanı iyi kullanmadıkça ziyanda olduğunu bildirir.", "Üsve-i hasene: Güzel örnek demektir. Ahzâb 33/21, Resulullah’ı güzel bir örnek olarak bildirir.", "Sıdk: Doğru sözlü olmaktır. Emanet: Güvenilir olmaktır; söz, görev, sır ve eşya emanete girer.", "Fetânet: Akıl ve zekâ üstünlüğüdür. İsmet: Günah işlemekten korunmuş olmaktır. Tebliğ: Allah’tan alınanı eksiksiz iletmektir.", "İstişare: Bir işte karar vermeden önce bilgisine ve görüşüne güvenilenlere danışmaktır.", "Azim: Bir işi sonuna kadar sürdürme kararlılığıdır. Cesaret, doğru bildiği yolda yılmamaktır."], "priorKnowledge": ["Peygamberlerin ortak özelliklerini hatırla: sıdk doğruluk, emanet güvenilirlik, fetânet akıl ve zekâ üstünlüğü, ismet günahtan korunma, tebliğ de vahyi eksiksiz iletmedir (6. sınıf).", "Hz. Muhammed’in hayatının ana çizgisini hatırla: Mekke dönemi, hicret ve Medine dönemi.", "Zararlı alışkanlıkların kişiye ve çevresine verdiği zararları hatırla (6. sınıf zararlı alışkanlıklar ünitesi)."], "steps": ["Bir sorunla karşılaştığında yanında seni destekleyen bir dayanağın olması rahatlatır; din de bireye böyle bir dayanak sunar. Din bireye hayatın anlamını, iç huzuru, ahlaki ölçüleri ve sorumluluk bilincini kazandırır. İbadetler kişiyi disiplin, paylaşma ve kardeşlik yönünden destekler: namaz düzen, oruç sabır ve empati, zekât paylaşma, hac birlik duygusu verir. Bu bireysel kazanımlar toplumda dayanışmaya, adalete ve güven ortamına dönüşür. Dinin iktisadi hayata yön veren ilkeleri de vardır: helal kazanç, dürüst ticaret, israftan kaçınma ve kul hakkına dikkat. Hucurât 49/13 anlamındaki ayet, insanların tanışması için kavimlere ayrıldığını ve üstünlüğün takvada olduğunu bildirir. Bakara 2/256 anlamındaki ayete göre dinde zorlama yoktur; din, insanın özgür kabulüne dayanır. Din yalnız ibadetlerden ibaret değildir ve ekonomik hayattan da kopuk değildir.", "İslam’ın temel gayesi beş değeri korumaktır: can, nesil, akıl, mal ile din. Can, hayat hakkını, iş sağlığı ve güvenliğini ve trafik kurallarına uymayı kapsar; Bakara 2/195 kendini tehlikeye atmamayı, Mâide 5/32 haksız yere bir canı öldürmeyi bütün insanları öldürmek gibi görmeyi bildirir. Nesil, aile kurumunu korumaktır. Akıl, sarhoş edici ve bağımlılık yapan zararlı alışkanlıklardan uzak durmakla korunur (Mâide 5/90). Mal, hırsızlık, rüşvet ve hile gibi haksız kazançların yasaklanmasıyla ve emeğe saygıyla korunur (Bakara 2/188). Din değeri, inanç ve ibadet özgürlüğüdür. Bu değerler birbirini tamamlar; bir durumda birden çok değer görünebilir. Bu yüzden önce davranışı belirle, sonra neyi koruduğuna bak, en çok vurgulanan değere eşle.", "Hz. Yusuf, Hz. Yakub’un (a.s.) oğludur; Kur’an bu kıssayı ‘en güzel kıssa’ diye anar (Yusuf 12/3). Olayları şu zincirle sırala: kardeşlerinin kıskançlığıyla kuyuya atıldı (12/4–20); Mısır’a götürülüp satıldı, Mısır azizinin evinde büyüdü; azizin eşinin çağrısına uymayarak iffetini korudu, iftiraya uğrayıp zindana atıldı (12/23–42); zindanda arkadaşlarına tevhidi anlattı ve rüyalarını yorumladı; hükümdarın yedi semiz ve yedi zayıf inek rüyasını bolluk ve kıtlık yılları diye yorumladı, ülkenin hazinesinin başına geçip kıtlığa karşı tedbir aldı (12/43–56); kardeşlerini affetti (12/92) ve ailesine kavuştu (12/100). Çıkan ilkeler: sabır, iffet, affedicilik, güvenilirlik ve ileri görüşlülük. Kıtlık tedbiri mucizeyle değil, planlamayla alınmıştır.", "Asr suresi Kur’an’ın 103. suresidir ve üç ayettir. ‘Asr’ zaman, çağ ve ikindi vakti anlamlarına gelir; yani surenin adı yalnız ikindi namazını anlatmaz. Sure zamana yemin eder ve insanın ziyanda olduğunu bildirir. Bu ziyandan dört özelliği birlikte taşıyanlar kurtulur: iman edenler, salih amel işleyenler, birbirine hakkı tavsiye edenler ve birbirine sabrı tavsiye edenler. Surenin mesajları şunlardır: zamanın kıymeti, iman ile salih amelin birlikteliği, toplumda iyiliği ve sabrı tavsiye etme sorumluluğu. Kurtuluş yalnız bireysel ibadetle sınırlı değildir; çevreni iyiye çağırmak da mesajın parçasıdır. Zamanı planlayıp iyi kullanmak bu mesajla bağlantılıdır.", "Peygamberlerin ortak özellikleri beştir: sıdk doğru sözlülük, emanet güvenilirlik, fetânet akıl ve zekâ üstünlüğü, ismet günahtan korunma, tebliğ de Allah’tan alınanı eksiksiz iletmedir. Ahzâb 33/21 Resulullah’ı güzel bir örnek (üsve-i hasene) olarak bildirir. Hz. Muhammed peygamberliğinden önce de Mekke’de ‘Muhammedü’l-Emîn’, yani güvenilir Muhammed diye anılırdı; güvenilirliği peygamberlikle başlamadı. Kâbe onarımında Hacerülesved’in yerleştirilmesi konusunda çıkan anlaşmazlıkta hakem kabul edilip herkesin uzlaştığı bir yol buldu. Safa tepesinde halka seslendiğinde, ona yalan isnat etmediklerini söylediler. Hicret yolculuğuna çıkarken Mekkelilerin kendisine bıraktığı değerli şeylerin sahiplerine iadesini Hz. Ali’ye emanet etti. Emanet yalnız eşya saklamak değildir; söz, görev ve sır da emanettir.", "Hz. Muhammed, Taif’e gittiğinde taşlanıp yaralandı; yine de beddua etmedi, halkın ve soyunun hidayetini diledi. Mekke’nin fethinde, güçlü konumdayken yıllarca eziyet edenlerden intikam almadı, onları affetti. Merhameti çocuklara, yaşlılara ve hayvanlara da uzanırdı: susuzluktan bitkin bir köpeğe su sunan kişinin bağışlandığını haber verdi (Buhârî, Şürb 9, anlam aktarımıyla). Enbiyâ 21/107 onun âlemlere rahmet olarak gönderildiğini, Âl-i İmrân 3/159 Allah’ın rahmeti sayesinde onlara yumuşak davrandığını, Tevbe 9/128 de müminlere düşkün, şefkatli ve merhametli olduğunu bildirir. Affetmek, haksızlık karşısında sessiz kalmak değildir; kin gütmeyip güçlüyken bağışlamaktır.", "İstişare, bir işte karar vermeden önce bilgisine ve görüşüne güvenilen kişilere danışmaktır. Şûrâ 42/38 müminlerin işlerini aralarında danışarak yürüttüğünü, Âl-i İmrân 3/159 ise Hz. Muhammed’e iş hususunda onlarla istişare etmesini bildirir. Örnekler: Bedir’de ordunun yeri bir sahabinin önerisiyle değiştirildi; Uhud öncesinde çoğunluğun görüşü doğrultusunda şehrin dışına çıkıp savaşmaya karar verildi; Hendek’te Selmân-ı Fârisî’nin önerisiyle Medine’nin çevresi hendekle çevrildi. İstişare, sorumluluğu devretmek değildir: görüşler dinlenir, karar verilir ve sorumluluk üstlenilir. Günlük hayatta aile, sınıf, takım ve toplum kararlarında farklı görüşleri dinlemek ve ortak karara saygı göstermek istişaredir.", "Mekke’de baskı, boykot ve çeşitli tekliflere rağmen Hz. Muhammed tebliğden geri adım atmadı. Rivayete göre güneşi bir eline ayı öbür eline verseler bile davasından dönmeyeceğini söyledi (İbn Hişâm, es-Sîre). Taif’te kötü karşılanınca ümidini yitirmedi. Hicreti iyi bir plan yaparak ve kararlılıkla uyguladı, güç anlarda ashabının önünde yer aldı. Azim, bir işi sonuna kadar sürdürme kararlılığıdır. Cesaret düşüncesizlik değil, doğru bildiği yolda yılmamaktır. Kararlılık da inatçılık sayılmaz: Âl-i İmrân 3/159, önce istişareyi, karar verince Allah’a tevekkülü bildirir. Ahzâb 33/21, bu tutumda da güzel bir örnek bulunduğunu hatırlatır.", "Hz. Muhammed, peygamberliğinden önce haksızlığa uğrayanları korumak amacıyla kurulan Erdemliler Birliği’ne (Hilfü’l-fudûl) katıldı. Soylu bir kadın hırsızlık yapınca cezası konusunda aracılık yapılması istendi; o, kanun karşısında herkesin eşit olduğunu, kızı bile olsa adaletten ayrılmayacağını bildirdi (Buhârî, Hudûd 11–12; Müslim, Hudûd 8–9, anlam aktarımıyla). Çalışana ücretini teri kurumadan ödemeyi öğütledi (İbn Mâce, Rühûn 4, anlam aktarımıyla). Veda Hutbesi’nde can, mal ve namusun dokunulmazlığını vurguladı. Nisâ 4/58 emanetleri ehline vermeyi ve adaletle hükmetmeyi, Nisâ 4/135 kendi aleyhine olsa da adaleti ayakta tutmayı bildirir. Kul hakkı yalnız para borcu değildir: emek, söz, emanet ve başkasından alınan her şey bir hak taşır. Yakınlara ayrıcalık tanımak adalet sayılmaz."], "workedExamples": [{"title": "Hangi değer korunuyor?", "problem": "Bir okul servisi şoförü, her sabah hız sınırına uyuyor ve aracın bakımını aksatmıyor. Bu davranış beş temel değerden hangisini korur?", "solution": ["Davranışı belirle: hız sınırına uymak ve bakımı yaptırmak.", "Önlenen zararı bul: bu davranış trafik kazası riskini azaltır.", "Kaza, yolcuların hayatını tehdit eder; hayatı korumak can değerine girer.", "Diğer değerlere bak: durum aile, bağımlılık, haksız kazanç ya da inanç özgürlüğüyle ilgili değildir. Sonuç: can."]}, {"title": "Ayetten ilke çıkarma", "problem": "Şûrâ 42/38 anlamındaki ayet, müminlerin işlerini aralarında danışarak yürüttüğünü bildirir. Bir apartmanın yöneticisi ortak gider kararını sakinlere danışmadan alıyor. Hangi ilke zedelenmiştir ve doğru davranış nedir?", "solution": ["Ayetin mesajı: ortak işler danışılarak yürütülür.", "Yönetici sakinlerin görüşünü almadan karar vermiştir; bu, istişare ilkesini zedeler.", "Doğru davranış: sakinlerin görüşlerini dinlemek, farklı önerileri tartışmak ve ortaya çıkan karara birlikte uymak.", "Danışmak, kararı başkasına bırakmak anlamına gelmez; görüşler alındıktan sonra karar verilir ve sorumluluk üstlenilir."]}, {"title": "Yanılgıyı inceleme", "problem": "Bir öğrenci ‘Emanet, yalnız bize bırakılan eşyayı saklamaktır’ diyor. Bu görüşü incele.", "solution": ["Emanet, güvenilir olmaktır; eşya bunun yalnız bir yönüdür.", "Arkadaşının anlattığı bir sırrı başkalarına söylememek de, kendisine verilen bir görevi eksiksiz yapmak da emanete uygun davranıştır.", "Görüşün eksikliği: emaneti yalnız eşyaya bağlaması. Doğrusu: emanet; eşya, söz, görev ve sırdır.", "Hz. Muhammed güvenilirliğiyle bilinirdi; bu özellik peygamberliğinden önce de vardı."]}], "commonMistakes": ["‘Din yalnız ibadettir’ düşüncesi: İbadetler dinin önemli bir yönüdür; ama din ahlakı, toplumsal ilişkileri ve ekonomik davranışları da kapsar. Dürüst ticaret ve israftan kaçınma bunun örnekleridir.", "‘Ekonomi dinle ilgisizdir’ düşüncesi: Din helal kazancı, ölçüde ve tartıda doğruluğu, kul hakkına dikkati ister; bu yüzden ekonomik hayat dinî ilkelere uzak değildir.", "Aklın korunmasını yalnız okula bağlamak: Akıl, öğrenmeyle olduğu kadar bağımlılık yapan zararlı alışkanlıklardan uzak durmakla da korunur.", "Haksız kazancı yalnız hırsızlık saymak: Rüşvet ve hile de başkasının hakkını yemektir; bunların hepsi malın korunmasına aykırıdır.", "Bir durumda tek bir değer görmeye çalışmak: Durum birden çok değerle ilişkili olabilir; soruda en çok öne çıkan değer seçilir.", "Hz. Yusuf’un kardeşlerini cezalandırdığını sanmak: Kıssada onları kınamadan affettiği anlatılır.", "Kıtlık tedbirini mucizeyle açıklamak: Hz. Yusuf yorumladığı rüyaya göre bolluk yıllarında ürünü biriktirerek planlama yapmıştır.", "Asr suresini yalnız ikindi vaktine bağlamak: ‘Asr’ zaman ve çağ anlamına da gelir; sure zamanın değerini ve iyiliği tavsiye etmeyi de bildirir.", "Kurtuluşu yalnız kişisel ibadetle sınırlamak: Sure, iman ve salih amelin yanında hakkı ve sabrı birbirine tavsiye etmeyi de ister.", "Güvenilirliğin peygamberlikle başladığını düşünmek: Hz. Muhammed daha önce de Mekke’de güvenilir kişi olarak tanınırdı.", "Emaneti yalnız eşya saklamak sanmak: Söz, görev ve sır da emanettir.", "Affetmeyi haksızlığa boyun eğmek sanmak: Af, kin gütmemek ve güçlüyken bağışlamaktır; haksızlığı onaylamak değildir.", "Merhameti yalnız insanlara has saymak: Hayvanlara gösterilen merhamet de değerlidir.", "İstişareyi kararı başkasına bırakmak sanmak: İstişarede görüşler alınır, ama karar verme ve sorumluluk kişide kalır.", "Peygamberin danışmaya ihtiyaç duymadığını düşünmek: Âl-i İmrân 3/159 ve Şûrâ 42/38 istişareyi bildirir; Hz. Muhammed uygulamada da danışmıştır.", "Cesareti tehlikeyi yok saymak sanmak: Cesaret düşüncesizlik değil, doğru bildiği yolda yılmamaktır; plan ve danışmayla bir arada yürür.", "Kararlılığı inatçılık ve danışmama sanmak: Kararlı kişi görüş alır, karar verince sonuna kadar sürdürür.", "Kul hakkını yalnız para borcu saymak: Emek, emanet ve ödünç alınan eşya da başkasının hakkıdır.", "Yakınlara ayrıcalık tanımayı adalet saymak: Adalet, kişi kim olursa olsun aynı ölçüyle davranmaktır."], "selfCheck": [{"question": "Bir kişi her gün yemeğin yarısını çöpe atıyor. Bu davranış dinin iktisadi hayata ilişkin hangi ilkesiyle bağdaşmaz?", "answer": "Önce davranışı belirlerim: gereğinden fazla harcamak ve harcananı israf etmek. Sonra din harcamada ölçü ister diye düşünürüm. Bu yüzden davranış, ölçülü tüketim ilkesine aykırıdır; A’râf 7/31 de ölçüyü aşmamayı öğütler."}, {"question": "Bir kıssadaki olayları doğru sıraya dizerken hangi yolu izlersin?", "answer": "Her olay için ‘bundan önce neyin olması gerekir?’ diye sorarım. Bir olay diğerinin ön koşuluysa ondan sonra gelir; örneğin birinin kuyudan çıkarılması için önce kuyuya atılmış olması gerekir. Bu bağı kurarak olayları sıraya koyarım."}, {"question": "Bir surenin ilk ayetinde yemin edilen şey ile sonraki ayetler arasındaki bağı nasıl kurarsın?", "answer": "Önce ilk ayette neye yemin edildiğini bulurum. Sonra yeminin neden yapıldığını sonraki ayetlerde ararım ve bağı kendi cümlelerimle yazarım. ‘Güneşe andolsun’ diye başlayan Şems suresini de bu yolla okuyabilirim."}, {"question": "Bedir, Uhud ve Hendek örneklerinde ortak nokta nedir?", "answer": "Üçünde de Hz. Muhammed önemli bir konuda görüş almış ya da öneriyi değerlendirmiştir; yani istişare uygulanmıştır."}, {"question": "Bir öğrenci sınıf arkadaşı hakkında yalan konuşup onun itibarını zedeliyor. Bu davranış kul hakkı bakımından nasıl değerlendirilir?", "answer": "İtibar da kişinin hakkıdır; yalanla zedelemek kul hakkına girer. Hakkı gözetmek için önce neyin kimin hakkı olduğunu bulurum. Para dışında güven ve itibar da bir hak olabilir."}, {"question": "Azimle inatçılık arasındaki fark nedir?", "answer": "Azim, doğru bildiği yolda plan yapıp gerektiğinde danışarak sonuna kadar sürdürmektir. İnatçılık ise başkasını dinlemeden fikrinde direnmektir."}], "summary": "Din, bireye anlam, huzur ve sorumluluk verir; toplumda dayanışma, adalet ve güven ortamına, iktisadi hayatta helal kazanca ve ölçülü tüketime yön verir. İslam’ın temel gayesi can, nesil, akıl, mal ile din değerlerini korumaktır. Hz. Yusuf’un hayatı sabır, iffet, affedicilik ve ileri görüşlülük ilkelerini; Asr suresi zamanın değerini, iman ve salih ameli, hakkı ve sabrı tavsiye etmeyi öğretir. Hz. Muhammed doğruluğu, merhameti, istişareyi, cesareti ve hakkı gözetmeyi örnek olaylarla göstermiştir.", "figureNote": "Tabloyu incele: tablo beş temel değeri korunma yollarıyla ve programdaki konu başlıklarıyla eşleştirir. Değerler kesin çizgilerle ayrılmaz; bir durum birden çok değerle ilişkili olabilir. Tablo temsilîdir, her örneği kapsayan eksiksiz bir liste değildir."}, "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t03.d8-t03-n001-alt", "captionKey": "d8-t03.d8-t03-n001-cap", "headerKeys": ["d8-t03.d8-t03-n001-h0", "d8-t03.d8-t03-n001-h1", "d8-t03.d8-t03-n001-h2"], "rows": [[{"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r0c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r0c1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r0c2"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r1c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r1c1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r1c2"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r2c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r2c1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r2c2"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r3c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r3c1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r3c2"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r4c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-n001-r4c1"}, {"v": "—"}]]}, "taskId": "D8-T03", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "46dec6eec660087947536a5f1d09d01c14034886320e74bf9f8c0d00433c4ac3", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q001", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f01", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.1", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Din, bireyin hayatına aşağıdaki katkılardan hangisini sağlar?", "choices": ["Yalnız ibadet anlarında etkili olur, günlük kararlara karışmaz", "Kişiyi inanmaya zorlayarak onu kurallara bağlar", "Bireyi toplumdan ayırıp yalnız kendi çıkarına yöneltir", "Hayata anlam, iç huzur ve sorumluluk bilinci kazandırır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Dini yalnız ibadetlerden ibaret sanmaktan gelir. Din, günlük tercihleri ve ahlaki sorumluluğu da şekillendirir.", "Dinde zorlama yoktur (Bakara 2/256). İnanç, kişinin özgür kabulüne dayanır.", "Din bireyi topluma karşı sorumlu kılar; paylaşma, adalet ve dayanışma da dinin öğütleri arasındadır.", "Doğru; din, bireye hayatın anlamını, iç huzuru ve ahlaki sorumluluk bilincini kazandırır."], "explanation": "Soruda dinin bireye katkısı aranıyor. Din hayata anlam verir, kalbe huzur getirir ve kişiyi ahlaki ölçülerle sorumlu kılar. Bu üçünü sayan ifade doğrudur; diğerleri dini ibadetle sınırlar, zorlamaya bağlar ya da toplumdan koparır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c9a81056abc4a34644ad4b7612e9a752bda98a56fe8d880f46fbf597bd0b8f27", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q002", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f01", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.1", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Bir öğrenci, sınav öncesinde endişelenirken inancından aldığı güvenle sakinleşip çalışmasına devam ediyor. Bu durum dinin bireye hangi katkısına örnektir?", "choices": ["İç huzur ve manevi destek kazandırmasına", "Sınav başarısını çalışmadan garanti etmesine", "Başkalarının davranışlarını denetleme yetkisi vermesine", "Maddi gelir elde etmeyi kolaylaştırmasına"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; inancın verdiği güven, kaygıyı azaltan iç huzur ve manevi destek sağlar.", "Din çalışmanın yerini tutmaz; güven duygusu çaba göstermeyi bırakmak anlamına gelmez.", "Din, bireye başkalarını denetleme yetkisi vermez; kişiyi kendi sorumluluğunun bilincine yöneltir.", "Dinin amacı maddi gelir sağlamak değildir; örnekte konu iç huzurdur."], "explanation": "Örnekte öğrenci kaygısını inancından aldığı güvenle yatıştırıyor. Bu, dinin bireye sağladığı iç huzura ve manevi desteğe işaret eder. Başarı garantisi, denetim yetkisi ya da gelir sağlama örnekte yer almaz.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "be6c0386db210cd6a133cb7d6022088e9c82cec4f8d7f090d7852b75b6b8a382", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q003", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f01", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.1", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Mahallesinde zor durumdaki komşusuna yardım eden bir kişi, bu davranışını inanç ve ibadet bilincine dayandırıyor. Buna göre dinin toplumsal hayata etkisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Din yalnız bireysel bir meseledir, topluma yansımaz", "Yardımlaşma dinî değil, tamamen ekonomik bir davranıştır", "İbadet bilinci paylaşma ve dayanışmaya dönüşebilir", "Toplumsal ilişkiler ahlaktan bağımsız yürütülmelidir"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Din yalnız bireyi ilgilendirir düşüncesi yanlıştır; inanç ve ibadet, toplumsal davranışları da etkiler.", "Yardımlaşma iktisadi sonuç doğursa da inanç ve ahlaki esaslara dayanır; salt ekonomik değildir.", "Doğru; ibadetlerin kazandırdığı bilinç, toplumda paylaşma ve dayanışma davranışına yansır.", "İslam ahlaki esasları toplumsal ilişkilere de yön verir; ilişkiler ahlaktan ayrı düşünülmez."], "explanation": "Kişi komşusuna yardımı inanç ve ibadet bilincine bağlıyor. Demek ki ibadet, kişide paylaşma duygusu doğuruyor ve bu duygu toplumsal dayanışmaya dönüşüyor. Din yalnız bireysel değildir; yardımlaşma da ahlaki esaslarla ilişkilidir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q003", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b6ef663bae5c87ce4434fafbd65bf1dc43ded51446493803e00eae2a16ef590c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q004", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f02", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.1", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Bir sınıf, ramazan ayında yoksul bir aileye gıda yardımı hazırlıyor. Buna göre sınıfın bu girişimi, orucun aşağıdaki yönlerinden hangisiyle en çok örtüşür?", "choices": ["Aç kalanın hâlini anlayıp paylaşmayı güçlendirmesi", "Kişiyi yalnız kendi nefsiyle uğraşmaya yöneltmesi", "Zengin kişilerin toplumdaki yerini sağlamlaştırması", "Toplumdaki herkesi aynı gelir düzeyine getirmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; oruç, açlığı hissettirerek aç kalanın hâlini anlamayı, yardımlaşma ve paylaşma duygusunu güçlendirir.", "Oruç kişisel disiplin kazandırır ama kişiyi topluma kapatmaz; paylaşma ve kardeşlik duygusunu da besler.", "İbadetlerin amacı toplumsal üstünlük sağlamak değildir; oruç sorumluluk ve paylaşma bilinci verir.", "Oruç gelir düzeylerini eşitlemeyi değil, paylaşma ve yardımlaşma bilincini hedefler."], "explanation": "Sınıfın yoksul aileye yardım etmesi paylaşma davranışıdır. Oruç tutan kişi açlığı yaşar ve aç kalanın hâlini daha iyi anlar. Bu yüzden orucun sosyal yönü paylaşmayı güçlendirmesidir; diğer ifadeler orucun amacıyla örtüşmez.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "79c0c3f9270fa66d3d95f0f71216e10020c1f75e1ed771f71d5b082863254d68", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q005", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f02", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.1", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Bir esnaf, eksik tartmayı bırakıp malı gerçek ağırlığıyla satmaya başlıyor. İslam’ın iktisadi hayata bakışı dikkate alındığında esnafın davranışı aşağıdaki ilkelerden hangisine uygundur?", "choices": ["Kazancı, yöntem gözetmeden olabildiğince artırma", "Dürüst ticaret ve kul hakkına dikkat etme", "Ekonomik işleri dinî ölçülerden bağımsız yürütme", "Müşterinin dikkatini dağıtarak daha çok satış yapma"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Helal kazanç ilkesine aykırıdır; din, kazancın yolunu da dürüstlük ve hak gözetmeyle sınırlar.", "Doğru; doğru tartı ve ölçü, dürüst ticaretin ve kul hakkına dikkatin gereğidir.", "Dinin ekonomik hayatla ilgisi olmadığını düşünmekten gelir; din ticarette de dürüstlük ister.", "Müşteriyi yanıltmak dürüst ticarete aykırıdır; örnekte esnaf tersine ölçüyü doğru kullanıyor."], "explanation": "Esnaf eksik tartmayı bırakarak müşterinin hakkını gözetiyor. Din iktisadi hayatta helal kazancı, dürüst ticareti ve kul hakkına dikkati öne çıkarır. Bu ilke, doğru ölçü kullanma davranışını açıklar.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b1e981c912f7618341dcd8896754a63519ccd3e0fdca9c5dc2579f9b0fb018b3", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q006", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f02", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.1", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Bir aile, bayram alışverişinde ihtiyacından fazla yiyecek alıp bir kısmını çöpe atıyor. A’râf 7/31’deki, yiyip içme ama israf etmeme öğüdü dikkate alındığında bu durum nasıl değerlendirilir?", "choices": ["İsraftır; tüketim ihtiyaca göre ayarlanmalıdır", "Yiyecekler helal olduğu için sınırsız tüketimde sakınca yoktur", "Dinin alanı dışında kalan ekonomik bir tercihtir", "Fazlalık zekâtla dengelendiği için israf sayılmaz"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ihtiyaçtan fazlasını alıp atmak israftır ve dinin tüketimde ölçülülük ilkesine aykırıdır.", "Helal olmak israfı meşru kılmaz; ayet yiyip içmeyi serbest bırakırken israfı açıkça yasaklar.", "Dinin ekonomik hayatla ilgisi olmadığını sanmaktan gelir; tüketim ölçüsü de dinî öğütlerin konusudur.", "Zekât ayrı bir ibadettir; israfı ortadan kaldırmaz, çünkü israf tüketimdeki ölçüsüzlüktür."], "explanation": "Adım 1: Ayet yiyip içmeyi serbest bırakır ama israfı yasaklar. Adım 2: Aile ihtiyacından fazlasını alıp atıyor; bu, ölçüsüz tüketimdir. Adım 3: Sonuç israftır. Helal olması ya da zekât verilmesi israfı geçerli kılmaz.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d30580fbccaa570c832fad606e8f15a088cdb21268ad93cb0d6106439e3b97b6", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q007", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f03", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "İslam dininin korumayı amaçladığı beş temel değer hangi seçenekte doğru verilmiştir?", "choices": ["Can, nesil, akıl, mal ve makam", "Can, akıl, mal, din ve devlet", "Can, nesil, akıl, mal ve din", "Nesil, akıl, mal, din ve şöhret"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Makam bu beş değerden biri değildir; beşinci değer dindir.", "Devlet temel değerler arasında sayılmaz; nesil, yani aile ve soy, listeden eksiktir.", "Doğru; İslam’ın korumayı hedeflediği beş temel değer can, nesil, akıl, mal ve dindir.", "Şöhret temel değer değildir; can, yani hayat hakkı, listeden eksiktir."], "explanation": "Beş temel değer: can, nesil, akıl, mal ve din. Her seçeneği bu listeyle karşılaştır: makam, devlet ve şöhret listede yoktur; ayrıca bazı seçeneklerde can ya da nesil eksiktir. Beşi de eksiksiz içeren tek ifade doğrudur.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4a95431c9972e2f17faf19a1f66d28246250a9225d5639adf72b28148adcdc67", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q008", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f03", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Beş temel değerden nesil değerinin korunmasıyla en doğrudan ilgili uygulama hangisidir?", "choices": ["Aile kurumunun korunması ve güçlendirilmesi", "Zararlı alışkanlıklardan uzak durulması", "İş yerlerinde güvenlik önlemlerinin alınması", "Haksız kazancın ve rüşvetin yasaklanması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; nesil, aile kurumunun korunmasıyla sağlanır.", "Bu uygulama aklın korunmasıyla ilgilidir; nesil değerinin karşılığı aile kurumudur.", "Bu uygulama canın korunmasıyla ilgilidir; nesil, aile ve soyun sürmesiyle ilişkilidir.", "Bu uygulama malın korunmasıyla ilgilidir; nesil değeriyle doğrudan bağlantısı yoktur."], "explanation": "Her uygulamayı hangi değere ait olduğuna göre ayır. Zararlı alışkanlıklar akla, iş güvenliği cana, haksız kazanç mala aittir. Aile kurumunun korunması ise nesil değerinin karşılığıdır; doğru yanıt odur.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e4f5675e737ed46ecc31030e85647d74e00113916778d32541f12d77848a2e5", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q009", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f03", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Bir fabrikada çalışanlar baret, eldiven ve koruyucu gözlük kullanıyor. Buna göre çalışanların aldığı önlem, beş temel değerin korunmasına yönelik aşağıdaki ilkelerden hangisiyle en doğrudan ilgilidir?", "choices": ["Malın korunması", "Aklın korunması", "Neslin korunması", "Canın korunması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Önlemin asıl amacı çalışanın sağlığı ve hayatıdır; malın korunması burada ikincil bir sonuçtur.", "Aklın korunması zararlı alışkanlıklarla ilgilidir; koruyucu ekipman beden sağlığına yöneliktir.", "Nesil aile kurumuyla ilgilidir; koruyucu ekipman doğrudan çalışanın hayatını gözetir.", "Doğru; iş sağlığı ve güvenliği önlemleri hayat hakkını, yani canı korur."], "explanation": "Adım 1: Baret, eldiven ve gözlük kazaları ve yaralanmaları önler. Adım 2: Bu, iş sağlığı ve güvenliğidir. Adım 3: İş güvenliği canın korunması başlığında yer alır; bu durumda en uygun değer candır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f724747b0cb7bba1eeddd71cca8ea21ffa5216f1cf466df85ee91b197d131898", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q010", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f04", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Tabloya göre vurgulanan durumdaki davranış, beş temel değerle ilgili aşağıdakilerden hangisine en uygun örnektir?", "choices": ["Neslin korunması", "Hayatın korunması", "Aklın korunması", "Malın korunması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; çocuklarıyla vakit geçirip aile bağını güçlendirmek aile kurumunu, yani nesli korumaya hizmet eder.", "Can, hayat hakkı ve beden güvenliğiyle ilgilidir; vurgulanan durum aile bağıyla ilgilidir.", "Akıl, zararlı alışkanlıklardan uzak durmakla korunur; vurgulanan durumda böyle bir davranış yoktur.", "Mal, haksız kazancın yasaklanması ve emeğe saygıyla korunur; vurgulanan durumun konusu aile bağıdır."], "explanation": "Vurgulanan satırda anne ve babanın çocuklarıyla düzenli vakit geçirerek aile bağını güçlendirdiği görülüyor. Aile kurumunu korumak, nesil değerinin karşılığıdır. Tablodaki diğer durumlar farklı değerlere aittir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t03.d8-t03-q010-alt", "captionKey": "d8-t03.d8-t03-q010-cap", "headerKeys": ["d8-t03.d8-t03-q010-h0", "d8-t03.d8-t03-q010-h1"], "rows": [[{"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r0c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r0c1"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r1c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r1c1"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r2c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r2c1"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r3c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q010-r3c1"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q010", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "231b65a66e991f41d68e034f69bf378fa00d60f3541ac27b319341fa15784737", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q011", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f04", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Tabloya göre vurgulanan etkinlikte verilen mesaj, aşağıdaki temel değerlerden hangisiyle en doğrudan ilgilidir?", "choices": ["Canın korunması", "Aklın korunması", "Malın korunması", "Neslin korunması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Can, kazalardan korunmayla ilgilidir; vurgulanan etkinlikte konu haksız kazançtır.", "Akıl, bağımlılık yapan maddelerden uzak durmakla korunur; vurgulanan mesaj haksız kazançla ilgilidir.", "Doğru; rüşvet ve hileden uzak durmak, haksız kazancı engelleyerek malı korur.", "Nesil, aile bağlarıyla ilgilidir; vurgulanan etkinlikte aile değil kazanç konusu işlenir."], "explanation": "Vurgulanan satırdaki mesaj rüşvet ve hileden uzak durmaktır. Rüşvet ve hile haksız kazanç yollarıdır; haksız kazancın yasaklanması malın korunması başlığındadır. Diğer satırlar can, akıl ve nesille ilgilidir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t03.d8-t03-q011-alt", "captionKey": "d8-t03.d8-t03-q011-cap", "headerKeys": ["d8-t03.d8-t03-q011-h0", "d8-t03.d8-t03-q011-h1"], "rows": [[{"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r0c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r0c1"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r1c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r1c1"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r2c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r2c1"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r3c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q011-r3c1"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q011", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5219507f4c93d232158b89c4f6cef3fd0f4fc9421e56bd7906ccb17021da02a8", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q012", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f04", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Bir okul, öğrencileri bağımlılık yapan maddelerden korumak için seminer düzenliyor. Buna göre seminerin aklın korunması ilkesiyle ilişkilendirilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aklı ve karar verme gücünü bozan alışkanlıkları önlediği için", "Yalnız derslerdeki başarıyı ve not ortalamasını artırdığı için", "Bedensel kazaları önlemeyi hedeflediği için", "Toplumdaki ticaret düzenini sağladığı için"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bağımlılık yapan maddeler aklı ve irade gücünü zayıflatır, seminer de bunu önler.", "Aklın korunmasını yalnız eğitimle sınırlamaktan gelir; akıl, zararlı alışkanlıklardan uzak durmakla da korunur.", "Kazaları önlemek canın korunmasıyla ilgilidir; seminerin konusu bağımlılıktır.", "Ticaret düzeni malla ilgilidir; seminerin amacı kazanç değil, bağımlılıktan korunmadır."], "explanation": "Adım 1: Bağımlılık yapan maddeler akıl ve iradeyi bozar (Mâide 5/90 sarhoş edici içkiyi ve kumarı yasaklar). Adım 2: Seminer bu maddelerden korunmayı hedefler. Adım 3: Bu, aklın korunması ilkesidir; eğitimle sınırlı değildir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "12666957cee812f8c20496d3dbec5f1137af5aaf5e7b7c97f539f80c65a20bf3", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q013", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f04", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.2", "level": 5, "difficultyReason": "Birden çok kavramı aynı olay üzerinde birleştirip akıl yürütmeyi ve yanlış bir görüşü gerekçesiyle çürütmeyi gerektirir; çeldiriciler ikna edici yanılgılardır.", "question": "Bir yetkili, iş yaptırmak isteyen kişiden gizlice para alıp işlemini öne çekiyor. Bakara 2/188’deki malları haksız yollarla yememe öğüdü ve beş temel değer birlikte düşünüldüğünde bu durumla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İki taraf razı olduğu için haksız kazanç sayılmaz", "Haksız kazanç yalnız hırsızlıktır; bu durum dışında kalır", "Rüşvet de haksız kazançtır ve malın korunmasına aykırıdır", "Yalnız yetkilinin vicdanını ilgilendirir, malla ilişkisi yoktur"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Rıza, haksız yolu meşru yapmaz; rüşvet iki taraf anlaşsa da başkalarının hakkını çiğner.", "Haksız kazancı yalnız hırsızlık sanmaktan gelir; rüşvet ve hile de haksız kazanç yollarıdır.", "Doğru; rüşvet haksız kazanç yoludur ve malın korunması ilkesine aykırıdır.", "Rüşvet doğrudan malın hukukuyla ilgilidir; yalnız vicdan meselesi değil, ayetin yasakladığı bir yoldur."], "explanation": "Adım 1: Ayet malları haksız yollarla yemeyi yasaklar. Adım 2: Rüşvet, hak edilmemiş bir kazançtır; hırsızlıktan farklı görünse de haksız kazançtır. Adım 3: Bu yüzden mal değerine aykırıdır; rıza bunu değiştirmez.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "50d6dc28c2a832ef3e8c160b8bd10fc7f7dc19bcf93ade277cf0d3439bcd783e", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q014", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f05", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Hz. Yusuf (a.s.), kardeşleri tarafından kuyuya atıldıktan sonra aşağıdaki olaylardan hangisi gerçekleşmiştir?", "choices": ["Ülkenin hazinesinin başına geçmiştir", "Kardeşlerini affedip ailesine kavuşmuştur", "Hükümdarın rüyasını yorumlamıştır", "Mısır’a götürülüp satılmıştır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu olay çok daha sonradır; Hz. Yusuf önce zindana düşmüş, hükümdarın rüyasını yorumlayınca görev almıştır.", "Bu olay kıssanın sonundadır; kuyuya atılmayı Mısır’a götürülme izler.", "Rüya yorumu zindan döneminden sonradır; kuyuya atılmanın hemen ardından gelmez.", "Doğru; kuyuya atıldıktan sonra bir kafilenin eline düşmüş, Mısır’a götürülüp satılmıştır."], "explanation": "Kıssanın akışı şöyledir: kuyuya atılma, Mısır’a götürülüp satılma, azizin evinde büyüme, iftira ve zindan, rüya yorumu, hazinenin başına geçme, kardeşleri affetme. Kuyudan sonraki olay, Mısır’a götürülüp satılmadır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "47cf3297ce4542ed922083448dbba036b1abc44ce98d118345724d8881ddbf26", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q015", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f05", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Aşağıdaki tabloda Hz. Yusuf (a.s.) kıssasındaki olaylar sırayla verilmiştir. Tabloya göre soru işaretiyle gösterilen aşamaya aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Ülkenin hazinesinin başına geçmiştir", "İftiraya uğrayıp zindana atılmıştır", "Kardeşlerini affedip ailesine kavuşmuştur", "Hükümdarın rüyasını yorumlamıştır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu olay zindandan çıktıktan sonra gerçekleşir; zindanda rüya yorumlamadan önce yer alamaz.", "Doğru; azizin evinde büyüdükten sonra iftiraya uğrayıp zindana atılmış, zindanda arkadaşlarının rüyalarını yorumlamıştır.", "Bu, kıssanın en son aşamasıdır; zindan döneminden önce gelemez.", "Hükümdarın rüyası zindan döneminin sonundadır; zindandaki arkadaşların rüyalarından sonra gelir."], "explanation": "Tablodaki sıra: kuyu, Mısır’da satılma ve azizin evi, soru işareti, zindanda arkadaşların rüyalarını yorumlama. Zindanda rüya yorumlayabilmek için önce zindana atılmak gerekir. Eksik halka iftira ve zindandır.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t03.d8-t03-q015-alt", "captionKey": "d8-t03.d8-t03-q015-cap", "headerKeys": ["d8-t03.d8-t03-q015-h0", "d8-t03.d8-t03-q015-h1"], "rows": [[{"v": "1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q015-r0c1"}], [{"v": "2"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q015-r1c1"}], [{"v": "3"}, {"v": "?"}], [{"v": "4"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q015-r3c1"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q015", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "468e05d6769f67be1db60b9e34ebbd11db6376dc1665612134d3cb0c77efa73f", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q016", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f05", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Hz. Yusuf (a.s.), azizin eşinin çağrısına uymayıp kendini korudu. Verilen olaydan ahlaki davranışla ilgili çıkarılabilecek ilke aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Güçlü kişinin her isteğine boyun eğmek", "Cazip ve zor durumlarda iffeti korumak", "Fırsat çıkınca kişisel çıkarı öne almak", "Sorunlardan sonuç beklemeden ilgisiz kalmak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Hz. Yusuf güçlü birinin yanında olsa da yanlış isteğe boyun eğmemiştir.", "Doğru; iffet, kişinin ahlaki sınırlarını zor ve cazip durumda bile korumasıdır.", "Hz. Yusuf kişisel çıkarı değil, Allah’a karşı sorumluluğunu ve ahlaki sınırını gözetmiştir.", "Hz. Yusuf olaya ilgisiz kalmamış, doğru olanı seçerek kendini korumuştur."], "explanation": "Olayın özü, Hz. Yusuf’un cazip ve zor bir durumda ahlaki sınırını koruması, yani iffetli davranmasıdır. Boyun eğmek, çıkarı öne almak ya da ilgisiz kalmak kıssadaki tutumla örtüşmez.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cdec33f1c9a5efc6ce4608294b63dd4c9fd8c7b01d886169df72d8fc3503f539", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q017", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f06", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Hz. Yusuf (a.s.), güç sahibi olduğu hâlde kendisine kötülük eden kardeşlerini kınamadı ve onları affetti (Yusuf 12/92). Bu bilgilere göre Hz. Yusuf’un (a.s.) kardeşlerine karşı tutumundan aşağıdaki ilkelerden hangisi çıkarılabilir?", "choices": ["Güçlüyken bile affetmek ve kin gütmemek", "Kötülük yapanlar hemen cezalandırılmalıdır", "Affetmek yalnız güçsüz kalındığında anlamlıdır", "Kötülük eden kişilerle ilişki tümüyle kesilmelidir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Hz. Yusuf güç elindeyken kardeşlerini cezalandırmayıp affetmiştir.", "Kardeşlerini cezalandırdığını sanmaktan gelir; ayette Hz. Yusuf’un onları kınamayıp affettiği anlatılır.", "Hz. Yusuf güçlü bir konumdaydı; affı tam da güç elindeyken göstermiştir.", "Hz. Yusuf kardeşleriyle ilişkiyi kesmemiş, ailesine kavuşmuştur."], "explanation": "Adım 1: Hz. Yusuf mevki sahibidir ve kardeşlerine karşılık verebilir. Adım 2: Ayette onları kınamayıp affettiği bildirilir. Adım 3: Çıkarılacak ilke, güçlüyken de affetmek ve kin gütmemektir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dba1be95e8509fa0aa13c9b25ef696bae00a7a203959a26b70e7d367222292bb", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q018", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f06", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Hz. Yusuf (a.s.), hükümdarın rüyası için bolluk ve kıtlık yorumunu yaptıktan sonra bolluk yıllarında ürünün biriktirilmesini sağladı. Buna göre Hz. Yusuf’un (a.s.) bolluk yıllarındaki bu uygulaması aşağıdaki ilkelerden hangisini örnekler?", "choices": ["Her sorunun yalnız mucizeyle çözüleceğini", "Sıkıntı gelince sabırla beklemekten başka çare olmadığını", "Gelecekteki sıkıntıya karşı planlı tedbir almayı", "Bolluk zamanında ürünü hemen tüketmenin gerektiğini"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kıtlık tedbirini mucizeyle sınırlamaktan gelir; kıssada çözüm planlama ve depolamayla sağlanır.", "Hz. Yusuf yalnız beklememiş, önceden plan yaparak tedbir almıştır.", "Doğru; Hz. Yusuf kıtlığa karşı planlı biçimde tedbir almıştır.", "Bolluk yıllarında ürün biriktirilmiştir; hemen tüketmek kıtlığı karşılamaya engel olurdu."], "explanation": "Adım 1: Rüya, önce bolluk sonra kıtlık yılları olarak yorumlanıyor. Adım 2: Hz. Yusuf bolluk döneminde ürünü biriktirtiyor. Adım 3: Bu, ileri görüşlülükle planlı tedbir almadır; mucizeye ya da beklemeye dayanmaz.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q018", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "900f37aa6c225249c68c78c4206ba96adeaf4758c4cdd6d1710a84a187d68d5f", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q019", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f06", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Hz. Yusuf (a.s.) iftiraya uğrayıp zindana atıldı; bu olay kıssadaki sabır ilkesini gösterir. Aşağıdaki günlük hayat örneklerinden hangisi bu ilkeye en uygundur?", "choices": ["Başarısız olan öğrencinin hedefinden tümüyle vazgeçmesi", "Haksız suçlanan öğrencinin sakin kalıp doğruyu anlatması", "Kendisine kötülük edenden hemen öç almaya çalışması", "Haksız suçlanan öğrencinin hiçbir şey yapmadan beklemesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Vazgeçmek sabır değildir; sabır zorluk karşısında doğru olanı sürdürmektir.", "Doğru; sabır, haksızlık karşısında öfkelenmeden doğruluktan ayrılmamaktır.", "Öç almak sabrın karşıtıdır; Hz. Yusuf iftiraya öfkeyle değil, doğruluğuyla karşılık vermiştir.", "Sabır, pasif kalmak değildir; Hz. Yusuf zindanda bile doğruyu anlatmaya devam etmiştir."], "explanation": "Adım 1: Hz. Yusuf haksız yere suçlanıyor ve zindana giriyor. Adım 2: Öfkelenmiyor, zindanda da doğruyu anlatmayı sürdürüyor. Adım 3: Aynı tutum, haksız suçlanan öğrencinin sakin kalıp doğruyu anlatmasıdır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q019", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "571e8301f103be39017b1bda4fc4ec1b7953141978e3d8822aadaccdd04243ec", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q020", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f07", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Asr suresinde Allah (c.c.) hangi kavrama yemin eder?", "choices": ["Servete, yani mala", "Orduya, yani güce", "Zamana, yani çağa", "Şöhrete, yani makama"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Surede servete yemin edilmez; ziyandan kurtuluşun ölçüsü mal değil, imandır.", "Asr suresinde orduya yemin yoktur; surenin konusu zaman ve ziyandır.", "Doğru; surenin ilk ayetinde zamana yemin edilir; asr, zaman ve çağ anlamına gelir.", "Surede şöhrete yemin edilmez; insanın zaman karşısındaki durumu anlatılır."], "explanation": "Asr suresi üç ayettir ve zamana yemin ederek başlar. ‘Asr’ zaman ve çağ anlamına gelir. Bu yüzden yemin edilen kavram zamandır; servet, ordu ve şöhret surede yemin konusu değildir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1f9731fc107bc510b72bacc1bcf0ee2f774659780c1057e9ece28c09ef94628d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q021", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f07", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.4", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Asr suresine göre insanın ziyandan kurtulabilmesi için aşağıdakilerden hangisi gereklidir?", "choices": ["Yalnız bireysel ibadetlerle yetinip topluma hiç karışmamak", "İman edip salih amel işlemek, hakkı ve sabrı tavsiye etmek", "Zamanı yalnız maddi kazanç sağlamak için kullanmak", "Zorluklarla karşılaşmamak için hep rahat yolu seçmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kurtuluşu yalnız bireysel ibadetle sınırlamaktan gelir; sure birbirine hakkı ve sabrı tavsiye etmeyi de ister.", "Doğru; sure, ziyandan kurtulanları iman edip salih amel işleyenler ile hakkı ve sabrı tavsiye edenler olarak bildirir.", "Surede kurtuluşun ölçüsü kazanç değil, iman, salih amel ve tavsiyedir.", "Sure sabrı tavsiye eder; zorluktan kaçınmak surenin mesajına uymaz."], "explanation": "Surede ziyandan kurtulanlar dört özellikle anılır: iman etmek, salih amel işlemek, hakkı tavsiye etmek ve sabrı tavsiye etmek. Bu dördünü birlikte veren ifade doğrudur; diğerleri bireysel ibadetle ya da kazançla sınırlıdır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q021", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7cea3339e11e2648539964e9828459e125261bcde6bb33cd9200f79c8903e219", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q022", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f08", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.4", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Asr suresindeki ‘birbirine hakkı tavsiye etmek’ mesajı, günlük hayatta aşağıdakilerden hangisiyle örtüşür?", "choices": ["Arkadaşının hatasını herkese duyurmak", "Kendi doğrusunu başkalarına zorla kabul ettirmek", "Başkalarının davranışına hiç karışmamak", "Arkadaşını haksız davranmaktan nazikçe uyarmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Hatayı duyurmak tavsiye değil, ayıplamadır; tavsiye iyi niyetle ve nazikçe yapılır.", "Tavsiye zorlama değildir; Bakara 2/256’da da zorlamanın olmadığı bildirilir.", "Bu tutum, toplumda iyiliği tavsiye etme sorumluluğunu yok sayar.", "Doğru; hakkı tavsiye etmek, doğruyu ve adaleti birbirine nazikçe hatırlatmaktır."], "explanation": "Hakkı tavsiye etmek, doğruyu ve adaleti birbirine hatırlatmaktır. Haksız davranan arkadaşı nazikçe uyarmak bu mesajı yansıtır. Duyurmak ayıplamadır, zorlamak tavsiye değildir, hiç karışmamak ise sorumluluğu yok sayar.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q022", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6713e4a27e7ba5d4e6319af3777dec757c4a96103e6e8cec2b8df33c3e5d4f34", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q023", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f08", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.4", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Bir öğrenci, Asr suresinin yalnız ikindi vaktiyle ilgili olduğunu söylüyor. Surenin içeriği dikkate alındığında bu görüşe aşağıdakilerden hangisiyle karşılık verilebilir?", "choices": ["Sure yalnız ikindi namazının önemini anlatır", "Sure zamanın değerini, imanı ve salih ameli anlatır", "Sure yalnız bireysel ibadetlerin gereğini ve düzenini bildirir", "Sure zamanı değil, yalnız zenginliği ele alır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Surenin yalnız ikindi namazını anlattığını sanmaktan gelir; ‘asr’ zaman anlamına da gelir ve sure daha geniş mesajlar verir.", "Doğru; sure zamana yemin eder ve iman, salih amel ile tavsiye mesajlarını verir.", "Sure bireysel ibadetle yetinmeyi değil, hakkı ve sabrı birbirine tavsiye etmeyi de bildirir.", "Surede zamana yemin edilir; zenginlik surenin konusu değildir."], "explanation": "Adım 1: ‘Asr’ yalnız ikindi vakti değil, zaman ve çağ demektir. Adım 2: Sure zamana yemin eder ve ziyandan kurtuluşun yolunu bildirir. Adım 3: Mesajlar zamanın değeri, iman ve salih amel, hakkı ve sabrı tavsiyedir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0825831311dd7ec439f9fb40f35ea81cf9e2cd8adcfb352bcc69cfefd8eb3696", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q024", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f08", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u03", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-45", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.3.4", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Bir öğrenci boş zamanlarını planlamadan geçiriyor ve ‘zaman bol’ diyor. Asr suresinin mesajları dikkate alındığında bu durumla ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi en uygundur?", "choices": ["Zaman kendiliğinden kazanç getirdiği için planlamaya gerek yoktur", "Zamanın değeri yalnız ikindi vaktinde artar", "Zaman yönetimi yalnız ders çalışma saatlerini kapsar", "Zaman değerlidir; iman ve salih amelle kullanılmazsa ziyan olur"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sure zamanın kendiliğinden kazandırdığını söylemez; tersine zamanı değerlendirmeyen için ziyanı bildirir.", "Surenin zaman vurgusu yalnız ikindi vaktiyle sınırlı değildir; bütün zaman dilimini kapsar.", "Sure salih amel ve topluma yararlı davranışı da içerir; zamanın değeri ders saatleriyle sınırlı değildir.", "Doğru; sure zamanı kıymetli sayar ve iyi değerlendirilmeyen zamanı ziyan olarak anar."], "explanation": "Adım 1: Sure zamana yemin ederek değerini vurgular. Adım 2: İnsanın ziyanda olduğunu, iman ve salih amelle kurtulacağını bildirir. Adım 3: Planlamadan geçen zaman değerlendirilmediği için ziyan riski taşır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "69b95a08380c49d7a8ab621bba4e59bbe0e8a897cb45dbcd565316f4169f4e0a", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Din ve Hayat"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q025", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f09", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Peygamberlerin ortak özelliklerinden fetânet ne anlama gelir?", "choices": ["Doğru sözlü olmak", "Akıl ve zekâ üstünlüğü", "Günah işlememek", "Vahyi eksiksiz iletmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sıdk, doğru sözlülüğün adıdır; fetânet akıl ve zekâ üstünlüğüdür.", "Doğru; fetânet, peygamberlerin akıl ve zekâ bakımından üstün olmasıdır.", "Günah işlememenin adı ismettir; fetânet bir akıl ve zekâ özelliğidir.", "Vahyi eksiksiz iletmenin adı tebliğdir; fetânet zekâ üstünlüğüdür."], "explanation": "Peygamberlerin beş ortak özelliği vardır: sıdk doğruluk, emanet güvenilirlik, fetânet akıl ve zekâ üstünlüğü, ismet günahtan korunma, tebliğ vahyi eksiksiz iletme. Soru fetânetin karşılığını sorar.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q025", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "96bef57abc84da36f3cd6ce1994ad5ee2e84f6ddf9cf0fd35738d14db9a19ee9", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q026", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f09", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Peygamberlerin günah işlemekten korunmuş olması, ortak özelliklerinden hangisiyle ifade edilir?", "choices": ["İsmet", "Sıdk", "Emanet", "Tebliğ"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ismet, peygamberlerin günah işlemekten korunmuş olmasıdır.", "Sıdk doğru sözlülüktür; günahtan korunmanın adı değildir.", "Emanet güvenilir olmaktır; günahtan korunma anlamına gelmez.", "Tebliğ, Allah’tan alınan mesajı iletmektir; günahtan korunma ismettir."], "explanation": "Günahtan korunma, peygamberlerin ortak özelliklerinden ismetin tanımıdır. Sıdk doğruluk, emanet güvenilirlik, tebliğ mesajı iletmedir. Bu yüzden doğru yanıt ismettir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4d487b32046a9d86f8511b9997ae2c5081d66187937701fad3ddb060a1458973", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q027", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f09", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Safa tepesinde halk, Hz. Muhammed (s.a.v.) hakkında hiç yalan duymadıklarını dile getirdi (Buhârî, Tefsîr, anlam aktarımıyla). Buna göre halkın bu tanıklığı, peygamberlerin aşağıdaki özelliklerinden hangisiyle ilişkilidir?", "choices": ["Fetânet", "Sıdk", "Tebliğ", "İsmet"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Fetânet akıl ve zekâ üstünlüğüdür; halkın tanıklığı doğru sözlülükle ilgilidir.", "Doğru; hiç yalan söylememek, doğru sözlülük olan sıdkın göstergesidir.", "Tebliğ mesajı iletmektir; halkın dile getirdiği şey kişinin doğru sözlü olmasıdır.", "İsmet günahtan korunmadır; yalan söylememe tanıklığı doğrudan sıdka aittir."], "explanation": "Adım 1: Halk onun yalan söylediğini hiç duymadığını belirtiyor. Adım 2: Yalan söylememek doğru sözlülüktür. Adım 3: Peygamberlerde doğru sözlülüğün adı sıdktır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q027", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dfbf4225831b848468e9f256f52013b25be7578f483a6e3e05b3b0b98000d71d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q028", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f10", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), hicret gecesi kendisine bırakılan emanetleri sahiplerine vermesi için Hz. Ali’yi görevlendirdi. Verilen olay, peygamberlerin aşağıdaki özelliklerinden hangisine örnektir?", "choices": ["Tebliğ", "Fetânet", "Sıdk", "Emanet"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tebliğ vahyi iletmektir; olayda konu bırakılan şeylerin sahiplerine ulaştırılmasıdır.", "Fetânet akıl ve zekâ üstünlüğüdür; olayda öne çıkan güvenilirliktir.", "Sıdk doğru sözlülüktür; olayda eşyanın sahibine ulaştırılması, yani emanet vardır.", "Doğru; başkasının hakkını sahibine eksiksiz ulaştırmak emanete uygun davranıştır."], "explanation": "Adım 1: Kendisine eşyalar emanet bırakılmıştır. Adım 2: Hicret gecesi bile bunları sahiplerine vermeyi ihmal etmiyor. Adım 3: Emanetlere sadık kalmak, emanet (güvenilirlik) özelliğidir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "862e95db43a74aa4615023c67f1ce7385d917f167b87e18f6fc13b93984d47b8", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q029", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f10", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), Mekke’de baskı gördüğü hâlde Allah’tan aldığı mesajı insanlara eksiksiz duyurmaya devam etti. Bu bilgilere göre Hz. Muhammed’in (s.a.v.) tutumu, peygamberlerin aşağıdaki özelliklerinden hangisine örnektir?", "choices": ["Emanet", "Tebliğ", "Fetânet", "İsmet"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Emanet güvenilir olmaktır; mesajı iletme görevi tebliğdir.", "Doğru; Allah’tan alınan mesajı eksiksiz iletmek tebliğdir.", "Fetânet akıl ve zekâ üstünlüğüdür; olayın konusu mesajı eksiksiz duyurmaktır.", "İsmet günahtan korunmadır; mesajı duyurma görevinin adı değildir."], "explanation": "Adım 1: Mesaj Allah’tan alınmıştır. Adım 2: Baskıya rağmen eksiksiz iletiliyor. Adım 3: Vahyi eksiksiz iletmek peygamberlerin tebliğ özelliğidir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q029", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "163ce18e6229cadeca8b12af4ec985640ac62b232e574ec0e2bb169b087b262b", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q030", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f10", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.) örnek alınarak doğruluk ve güvenilirlik göstermek isteyen biri için aşağıdaki davranışlardan hangisi en uygundur?", "choices": ["Sözünü yalnız karşılığında çıkar sağlayacaksa tutmak", "Emaneti yalnız yakın akrabalara geri vermek", "Kimseye zarar vermiyorsa yalanı olağan saymak", "Verdiği sözü, kimse görmese de tutmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Güvenilirlik çıkara bağlı değildir; çıkar için söz tutmak güvenilir kişiliği yansıtmaz.", "Emanet sahibi kim olursa olsun geri verilir; emaneti yalnız eşyayla ya da akrabayla sınırlamak yanlıştır.", "Sözün doğruluğu, zarar olmasa da yalandan kaçınmayı gerektirir; Hz. Muhammed (s.a.v.) doğru sözlülüğüyle bilinirdi.", "Doğru; güvenilirlik, söze ve emanete denetim olmasa da sadık kalmayı gerektirir."], "explanation": "Adım 1: Hz. Muhammed (s.a.v.) hem doğru sözlüydü hem de emanete sadıktı. Adım 2: Güvenilirlik, söz ve emanete herkes için ve her durumda bağlı kalmaktır. Adım 3: Kimse görmese de sözü tutmak bu örnekliği yansıtır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "36e147dfccc187ce97b990b209e04180c76164f694b31688360272b381728927", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q031", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f11", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.) Taif’te taşlanıp yaralandığında nasıl davrandı?", "choices": ["Beddua etmedi, halkın hidayetini diledi", "Halkın cezalandırılması için Allah’a dua etti", "Karşılık vermek için hemen bir ordu topladı", "Mesajını iletmeyi bırakıp köşesine çekildi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Taif’te kötü karşılandığı hâlde o halk için beddua etmedi, hidayetlerini diledi.", "Beddua etmemiş, aksine hidayetlerini dilemiştir.", "Taif’te güç kullanarak karşılık vermemiş; merhametle davranmıştır.", "Taif olayında ümidini kaybetmemiş, tebliğ görevinden vazgeçmemiştir."], "explanation": "Taif olayında Hz. Muhammed (s.a.v.) hakarete ve taşlanmaya uğradı. Anlatılana göre beddua etmedi, halkın ve soyunun hidayetini diledi. Bu tutum merhametin ve affediciliğin örneğidir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b665caee66044e8b939728d8c4cf2c7850f396dba23c24025c4c67168797dc9b", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q032", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f11", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Mekke’nin fethinde Hz. Muhammed (s.a.v.), yıllarca eziyet eden kişilere karşı nasıl davrandı?", "choices": ["Eziyet edenleri affetti", "Eziyet edenlerden öç aldı", "Eziyet edenlerin mallarına el koydu", "Yalnız yakın akrabalarını affetti"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Mekke’nin fethinde kendisine yıllarca eziyet edenleri affetmiştir.", "Öç almamış, güçlü olduğu hâlde affetmiştir.", "Fethin tutumu intikam değil, af ve merhamettir.", "Af, yalnız yakınlarla sınırlı kalmamış, eziyet eden toplumu kapsamıştır."], "explanation": "Mekke’nin fethinde güç Hz. Muhammed’in (s.a.v.) elindeydi. Yıllarca eziyet edenleri cezalandırmak yerine affetti. Öç almak, mallara el koymak ya da affı yalnız yakınlara tanımak bu tutumla bağdaşmaz.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "537c7daaf33d0caa5235c26faff78c8661be5a6caad295a5024a44c0f127f4c2", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q033", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f12", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Enbiyâ 21/107 anlamındaki ayete göre Hz. Muhammed (s.a.v.) kimler için rahmet olarak gönderilmiştir?", "choices": ["Yalnız Mekkeliler için", "Yalnız müminler için", "Bütün âlemler için", "Yalnız Arap toplumu için"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Rahmet belirli bir şehirle sınırlı değildir; ayet âlemlerden söz eder.", "Ayette rahmet, yalnız müminlere değil, âlemlerin tümüne bildirilir.", "Doğru; ayet, onun âlemlere rahmet olarak gönderildiğini bildirir.", "Ayet, Hz. Muhammed’in (s.a.v.) bütün insanlığı kapsayan bir rahmet olduğunu bildirir."], "explanation": "Enbiyâ 21/107 anlamındaki ayette Hz. Muhammed’in (s.a.v.) âlemlere rahmet olarak gönderildiği bildirilir. ‘Âlemler’ kavramı belirli bir şehir ya da topluluk değil, bütün varlığı kapsar.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q033", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "656ab132cffac1376d5a3020c6f52e1228470d8143134aadd3bb1968fa51cff2", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q034", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f12", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Susuz bir köpeğe su veren kişinin bağışlandığını bildiren hadis (anlam aktarımıyla) merhamet konusunda hangi mesajı verir?", "choices": ["Merhamet yalnız akrabalara ve yakınlara gösterilen davranıştır", "Merhamet insanlarla sınırlı değildir, hayvanları da kapsar", "Hayvanlara yardım önemsiz bir davranıştır", "Bağışlanmak için yalnızca dua etmek yeterlidir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Hadis yakınlık şartı koymaz; susuz bir hayvana yapılan yardımdan söz eder.", "Doğru; hadis, susuz kalmış bir hayvana yardımın bile bağışlanmaya vesile olduğunu bildirir.", "Hadis, hayvana yapılan iyiliğe büyük değer verir; kişinin bağışlandığını bildirir.", "Hadiste kişinin yaptığı merhametli eylem öne çıkar; yalnız duadan söz edilmez."], "explanation": "Hadiste susuz bir köpeğe su veren kişinin bağışlandığı bildirilir. Hayvana gösterilen merhamet bile değerli olduğuna göre merhamet yalnız insanlara yönelik değildir; bütün canlıları kapsar.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9028906d03bfea1d45e3a72fe69c7f1e9221a929d940749ab076e996d58934e5", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q035", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f11", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Bir öğrenci ‘Affetmek, haksızlığa sessiz kalmaktır’ diyor. Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Mekke’nin fethi sırasında gösterdiği tutum dikkate alındığında bu görüş aşağıdakilerden hangisiyle düzeltilebilir?", "choices": ["Af, haksızlık karşısında her durumda sessiz kalmayı gerektirir", "Af, yalnız güçsüz kişilerin başvurabileceği bir yoldur", "Fetihte kimse bağışlanmadığı için af örneği yoktur", "Af, güçlüyken kin tutmamaktır; haksızlığı onaylamak değildir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Affediciliği haksızlığa sessiz kalmak sanmaktan gelir; af, kin gütmemektir, haksızlığı kabul etmek değildir.", "Mekke’nin fethinde güç Hz. Muhammed’in (s.a.v.) elindeydi; affı güçlüyken göstermiştir.", "Hz. Muhammed (s.a.v.) eziyet edenleri affetmiştir; fetih af tutumuna örnektir.", "Doğru; Hz. Muhammed (s.a.v.) güçlü olduğu hâlde kin tutmamış ve affetmiştir; bu, haksızlığı onaylamak anlamına gelmez."], "explanation": "Adım 1: Mekke’nin fethinde güç Hz. Muhammed’in (s.a.v.) elindeydi. Adım 2: Yıllarca eziyet edenleri cezalandırmak yerine affetti. Adım 3: Af, kin gütmemek ve güçlüyken bağışlamaktır; haksızlığı onaylamak değildir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cf48f29d65878dd474fef66f70c1e84e0999dccb453fb41075535caaaa9a81e0", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q036", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f13", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "İstişare kavramının anlamı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kararı kimseye danışmadan verip sonucu herkese duyurmak", "Karar vermeden önce görüşüne güvenilenlere danışmak", "Kararı tamamen başkasına bırakmak", "Herkesin aynı görüşü savunmasını sağlamak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu, danışmadan karar vermektir; istişare önce danışmayı gerektirir.", "Doğru; istişare, bir işte karar vermeden önce bilgisine ve görüşüne güvenilen kişilere danışmaktır.", "İstişareyi kararı başkasına bırakmak sanmaktan gelir; istişarede görüşler alınır, karar sorumluluğu kişide kalır.", "İstişare farklı görüşleri dinlemeyi içerir; herkesi aynı görüşe zorlamak değildir."], "explanation": "İstişare, karar vermeden önce bilgisine ve görüşüne güvenilen kişilere danışmaktır. Bu kişilerin görüşleri dinlenir, sonra karar verilir. Tek başına karar vermek ya da kararı bırakmak istişare değildir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q036", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "45087a74fd61511856b995e6658a96a4971553649b7bbae8722e18227336b73c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q037", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f13", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Aşağıdaki tabloda soru işaretiyle gösterilen kutuya hangisi gelir?", "choices": ["Müşriklerle hiç savaşılmayıp barış anlaşması yapılması", "Savaşın kış sonuna ertelenmesi", "Çoğunluğun görüşüyle savaşın şehir dışında yapılması", "Kararın tek kişiye bırakılması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Uhud, bir savaş olayıdır; savaşın yapılmadığı yönünde bir karar yoktur.", "Danışmada savaşın ertelenmesi değil, savaşın yeri tartışılmıştır.", "Doğru; Uhud öncesinde danışma sonucunda, çoğunluğun görüşüyle savaşın şehir dışında yapılmasına karar verilmiştir.", "Danışma sonunda karar tek kişiye bırakılmamış, çoğunluğun görüşü esas alınmıştır."], "explanation": "Tabloda danışılan konu savaşın yapılacağı yerdir. Uhud öncesinde danışılıp çoğunluğun görüşüyle savaşın şehir dışında yapılmasına karar verildi. Kararın tek kişiye bırakılması ya da savaşın ertelenmesi söz konusu değildir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t03.d8-t03-q037-alt", "captionKey": "d8-t03.d8-t03-q037-cap", "headerKeys": ["d8-t03.d8-t03-q037-h0", "d8-t03.d8-t03-q037-h1", "d8-t03.d8-t03-q037-h2"], "rows": [[{"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r0c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r0c1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r0c2"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r1c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r1c1"}, {"v": "?"}], [{"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r2c0"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r2c1"}, {"key": "d8-t03.d8-t03-q037-r2c2"}]], "highlight": [1]}, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q037", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "201a1d02216dab97d272b9a7784df68234deddf1e228efbfe6e6c28a3b489654", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q038", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f14", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Bedir’de Hz. Muhammed (s.a.v.), ordunun konumunu bir sahabinin önerisi üzerine değiştirdi. Buna göre bu olaydan gündelik hayat için aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["İyi öneri, kimden gelirse gelsin değerlendirilmelidir", "Kararı yalnız en yaşlı kişi vermelidir", "Önerilere değil, yalnız liderin kendi görüşüne uyulmalıdır", "Danışmak, sorumluluğu başkasına yüklemenin yoludur"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; istişarede öneri, getiren kişi kim olursa olsun içeriğine göre değerlendirilir.", "İstişarede karar yaşa göre değil, görüşlerin değerlendirilmesiyle verilir.", "Peygamberin danışmaya ihtiyacı olmadığını düşünmekten gelir; Hz. Muhammed (s.a.v.) öneriyi dinleyip uygulamıştır.", "İstişare sorumluluktan kaçmak değildir; danışılır ama karar sorumluluğu kişide kalır."], "explanation": "Adım 1: Bedir’de konum önerisi bir sahabiden gelir. Adım 2: Hz. Muhammed (s.a.v.) öneriyi dinler ve uygular. Adım 3: Çıkarım, iyi önerinin kim getirirse getirsin dikkate alınmasıdır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bcd36fb2b8e0e4034181d0aae1a282e01e482480a2080141195b3f45a71f0927", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q039", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f14", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Bir sınıf, gezi yerini seçerken herkesin görüşünü dinleyip oylama yapıyor ve çıkan sonuca herkes uyuyor. Verilenlere göre sınıfın bu uygulaması, istişare açısından aşağıdakilerden hangisiyle örtüşür?", "choices": ["Kararı sınıfın dışındaki kişilere bırakmayı seçme", "Görüşü farklı olanları dışlama", "Tartışmayı sonuca bağlamadan sürdürme", "Farklı görüşleri dinleme ve ortak karara saygı"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İstişarede karar, işin sahipleri tarafından görüşler dinlenerek verilir; dışarıya bırakılmaz.", "İstişare farklı görüşleri dinlemeyi gerektirir; dışlamak istişareye aykırıdır.", "İstişare sonuçsuz kalmaz; görüşler alındıktan sonra karar verilir ve ona uyulur.", "Doğru; istişare, farklı görüşleri dinlemeyi ve alınan ortak karara saygı göstermeyi içerir."], "explanation": "Sınıfta herkes görüşünü söylüyor, oylama yapılıyor ve çıkan sonuca uyuluyor. Bu, farklı görüşleri dinleme ve ortak karara saygıdır. Dışlama, kararı dışarıya bırakma ya da sonuçsuz tartışma istişarenin yönleri değildir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2d915ac473d0020606a188f47792e34be327d31178441875c924eb3ae16e6622", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q040", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f14", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Hz. Muhammed’e (s.a.v.) iş hususunda istişareyi ve kararını verince Allah’a güvenmeyi bildiren ayete göre bir yönetici nasıl davranmalıdır?", "choices": ["Danışmayı gereksiz görüp kararı doğrudan bildirir", "Danışır, karar verince sorumluluk alıp Allah’a güvenir", "Danıştıktan sonra kararın sorumluluğunu başkasına yükler", "Yalnız karar zor olduğunda danışmayı seçer"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ayet, Hz. Muhammed’e (s.a.v.) bile istişareyi bildirir; danışmayı gereksiz görmek ayete aykırıdır.", "Doğru; ayet önce danışmayı, karar verildikten sonra da Allah’a güvenmeyi bildirir.", "Karar verildikten sonra sorumluluk, kararı veren kişidedir; ayet Allah’a güvenmeyi bildirir, sorumluluğu devretmeyi değil.", "Ayet, iş hususunda istişareyi genel bir ilke olarak bildirir; yalnız zor kararlarla sınırlamaz."], "explanation": "Adım 1: Ayet önce istişareyi bildirir. Adım 2: Karar verilince Allah’a güvenmek ve sorumluluğu üstlenmek gerekir. Adım 3: Yönetici bu sırayı izler: danışır, karar verir, güvenir. Danışmayı bırakmak ya da sorumluluğu devretmek ayete uymaz.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e6c285f8e9e7f8c68c86c4b4eadad389775b4210b8011a9286d856d90a591a1", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q041", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f15", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Rivayete göre davasından vazgeçmesi için yapılan tekliflere Hz. Muhammed (s.a.v.) nasıl karşılık verdi?", "choices": ["Teklifleri kabul edip tebliği ertelemeyi seçti", "Teklifleri düşünmek için uzun süre izin istedi", "Kararı sahabelerine bırakıp sessiz kaldı", "Hiçbir teklif karşılığında davasından vazgeçmeyeceğini bildirdi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Davasından taviz vermemiş, tebliği sürdürmüştür.", "Rivayete göre net biçimde reddetmiş, uzun düşünme isteğinde bulunmamıştır.", "Davasındaki kararlılığı kendi tavrıyla ortaya koymuş, sessiz kalmamıştır.", "Doğru; tekliflere rağmen davasından vazgeçmeyeceğini bildirmiştir."], "explanation": "Rivayete göre Mekke’de yapılan tekliflere karşı Hz. Muhammed (s.a.v.) davasından vazgeçmeyeceğini bildirdi. Bu tutum kararlılığı ve azmi gösterir; taviz verme, erteleme ya da sessiz kalma yoktur.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q041", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "19dc0b9c8d26cc5702508187d565d10c084e3d833e6016ef431152c783d91e2c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q042", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f15", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), Taif yolculuğunda kötü karşılandığı hâlde ümidini yitirmedi. Buna göre Hz. Muhammed’in (s.a.v.) bu tutumu aşağıdakilerden hangisinin örneğidir?", "choices": ["Güçlü kişileri kendi safına çekme isteğinin", "Zorluktan kaçınma eğiliminin", "Kararlılığının ve azminin", "Davasını ertelemeye yönelmesinin"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Olayın konusu güç kazanmak değil, zorluğa rağmen yolundan dönmemektir.", "Taif’e zor bir yolculuk yapmış ve olumsuz karşılanmasına rağmen vazgeçmemiştir.", "Doğru; zorluk karşısında ümidi yitirmemek kararlılık ve azmin göstergesidir.", "Hz. Muhammed (s.a.v.) davasını ertelemeyi değil, sürdürmeyi seçmiştir."], "explanation": "Taif’te kötü karşılanmak umut kırıcıdır. Hz. Muhammed (s.a.v.) buna rağmen ümidini kaybetmedi ve tebliğ yoluna devam etti. Bu, azim ve kararlılığın göstergesidir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q042", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fad81f55a21767c2c0630fbbb12674527853e06b4d5ccf2cf3eb67dab62fc9f7", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q043", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f15", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), zor anlarda ashabının önünde durarak onlara güven verdi ve davasından vazgeçmedi. Bu tutum aşağıdaki kavramlardan hangisiyle en iyi açıklanır?", "choices": ["Azim", "İstişare", "Emanet", "Sıdk"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; zorluklara rağmen bir işi sonuna kadar sürdürmek azimdir.", "İstişare danışmaktır; zor anda vazgeçmeme tutumunu açıklamaz.", "Emanet güvenilir olmaktır; burada konu kararlılıkla sürdürmedir.", "Sıdk doğru sözlülüktür; olayın konusu sebat ve cesarettir."], "explanation": "Zor anlarda önde durmak ve vazgeçmemek, bir işi sonuna kadar sürdürme kararlılığıdır. Programdaki anahtar kavramlardan bunun karşılığı azimdir. İstişare danışma, emanet güvenilirlik, sıdk doğruluktur.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q043", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9dcc495c5cedc8c755c7f85a7bca59882828d6ae07eeab3155a5b5229aa226ac", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q044", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f16", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Örnek olayı yorumlayıp ilke çıkarmayı ve yakın anlamlı iki kavramı birbirinden ayırmayı gerektirir; çeldiriciler kısmen doğru ifadelere dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.) hicretten önce yol bilen güvenilir bir rehber tuttu. Peşindekileri şaşırtmak için alışılmış yolu kullanmadı ve bir süre Sevr Mağarası’nda bekledi. Tehlikelere rağmen yolculuktan vazgeçmeden Medine’ye ulaştı. Bu bilgilere göre hicret olayı, cesaretle ilgili aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Cesaret, tehlikeyi hiç umursamamaktır", "Cesaret, plan yapmadan ilerlemektir", "Cesaret, tedbir ve azimle birlikte yürür", "Cesaret tek başına her sorunu çözer"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Cesareti tehlikeyi umursamamak sanmaktan gelir; rehber tutmak ve farklı yol seçmek tehlikenin hesaba katıldığını gösterir.", "Cesareti plansızlıkla karıştırmaktan gelir; yolculuk öncesinde rehber, yol ve bekleme yeri düşünülmüştür.", "Doğru; tehlikeye karşı alınan önlemler ve yolculuktan vazgeçilmemesi, cesaretin tedbir ve azimle birlikte işlediğini gösterir.", "Hicret yalnız cesaretle değil, alınan önlemler ve sebatla başarılmıştır."], "explanation": "Adım 1: Hicret tehlikeli bir yolculuktur. Adım 2: Hz. Muhammed (s.a.v.) rehber tutmuş, alışılmış yoldan gitmemiş, mağarada beklemiş; yine de yolculuktan vazgeçmemiştir. Adım 3: Demek ki cesaret, düşüncesizlik değil; tedbiri elden bırakmadan doğru bildiği yolda azimle ilerlemektir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e0a1668d80ec622568bbd7c46f2188d0befd6dbe1d2cf9f4cb33a8e76b3dd002", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q045", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f16", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.4", "level": 5, "difficultyReason": "Birden çok kavramı aynı olay üzerinde birleştirip akıl yürütmeyi ve yanlış bir görüşü gerekçesiyle çürütmeyi gerektirir; çeldiriciler ikna edici yanılgılardır.", "question": "Bir öğrenci ‘Cesur olmak tehlikeyi umursamamaktır, kararlı olmak da kimseye danışmadan fikrinde direnmektir’ diyor. Hicret ve istişare örnekleri birlikte düşünüldüğünde bu görüşle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Cesaret tehlikeyi yok saymak, kararlılık danışmamaktır", "Cesaret ve kararlılık yalnız savaş sırasında gerekir", "Kararlılık, planı bırakıp hemen sonuç almayı amaçlar", "Cesaret yılmamaktır; kararlılık planı ve danışmayı dışlamaz"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu görüş cesareti düşüncesizlikle, kararlılığı inatçılıkla karıştırır; Hz. Muhammed (s.a.v.) danışarak karar verirdi.", "Cesaret ve kararlılık yalnız savaşta değil, tebliğ ve günlük hayatın zorluklarında da gerekir.", "Kararlılık planı bırakmak değildir; hicret gibi işler plan ve sabırla yürütülmüştür.", "Doğru; Hz. Muhammed (s.a.v.) hem cesur ve kararlıydı hem de planlı hareket edip istişareye önem verdi."], "explanation": "Adım 1: Hicret, cesaretin planla birlikte işlediğini gösterir. Adım 2: İstişare örnekleri, Hz. Muhammed’in (s.a.v.) karar öncesi danıştığını gösterir. Adım 3: Cesaret yılmamak, kararlılık da planı ve danışmayı dışlamamaktır; öğrencinin görüşü bunu karıştırıyor.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bf18a87aff56a4fb1fb04f02cf959b91d948cc8bfffb77a6253505daa6f8563d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q046", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f17", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.5", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.) peygamberlikten önce, Hilfü’l-fudûl adıyla da bilinen Erdemliler Birliği’nde yer aldı. Sözü edilen birlik aşağıdakilerden hangisini amaçlıyordu?", "choices": ["Ticaret kervanlarını yönetmeyi", "Kabileler arası savaşı başlatmayı", "Haksızlığa uğrayanları korumayı", "Yalnız kendi kabilesinin çıkarını gözetmeyi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Birliğin amacı ticaret organizasyonu değil, haksızlığa uğrayanları korumaktır.", "Birlik savaş için değil, adaleti ve mağdurların hakkını korumak için kurulmuştur.", "Doğru; birlik, haksızlığa uğrayanları korumak amacıyla kurulmuştur.", "Birlik tüm mağdurları gözetir; yalnız bir kabilenin çıkarıyla sınırlı değildir."], "explanation": "Erdemliler Birliği, Mekke’de haksızlığa uğrayanları korumak için kuruldu. Hz. Muhammed (s.a.v.) peygamberlik öncesinde bile hakkı gözeten bu girişimde yer aldı. Bu, hakkı gözetme hassasiyetinin erken bir örneğidir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q046", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c2e8fdc21989f20eeff12e08061017b4b395e6c46c1811c0bffddefbe07ec2e1", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q047", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f18", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.5", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bilgiyi tanıma düzeyindedir; doğru ifade ile yanılgıya dayanan çeldiriciler arasında ayrım yapmayı gerektirir ve yalnız tek kavramı bilmek yeterlidir.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), işçinin hakkıyla ilgili aşağıdaki öğütlerden hangisini vermiştir?", "choices": ["Ücreti ancak yıl sonunda ödemeyi", "Ücretten pay keserek vermeyi", "Ücretini teri kurumadan vermeyi", "Ücreti işçinin yakınlarına bırakmayı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Hadis, ücretin gecikmeden verilmesini öğütler; yıl sonuna bırakmak bunu bozar.", "Hadiste ücretin kesilmesi değil, zamanında ve eksiksiz verilmesi öğütlenir.", "Doğru; işçinin ücreti gecikmeden, teri kurumadan ödenmelidir.", "Hadis ücretin işçiye zamanında verilmesinden söz eder; başkasına bırakmaktan değil."], "explanation": "İbn Mâce’de geçen anlamdaki hadiste işçinin ücretinin teri kurumadan verilmesi öğütlenir. Bu, ücretin gecikmeden ve eksiksiz ödenmesi anlamına gelir; erteleme ya da kesinti işçi hakkına aykırıdır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "763f6ff5b2e31e1a18b5ff63e805a7ddc7ac529136158504fe870ecc8c3d269a", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q048", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f17", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.5", "level": 2, "difficultyReason": "Örnek durumu ilgili kavramla eşleştirmeyi ve birbirine yakın iki kavram arasında ayrım yapmayı gerektirir; çeldiriciler yaygın bir yanılgıya dayanır.", "question": "Hırsızlık yapan soylu bir kadın için aracılık istenince Hz. Muhammed (s.a.v.) hangi ilkeyi bildirmiştir?", "choices": ["Kanun önünde herkesin eşit tutulması gerektiğini", "Soylu kişilere farklı ceza verilmesi gerektiğini", "Aracılığı kabul edip cezayı kaldırdığını", "Cezanın yalnız yoksullara uygulanması gerektiğini"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; aracılığı kabul etmemiş, kanun önünde herkesin eşit olduğunu ve kendi yakını için bile adaletten taviz verilmeyeceğini bildirmiştir.", "Yakınlara ya da soylulara ayrıcalık tanımayı adalet sanmaktan gelir; hadis tam tersini bildirir.", "Aracılığı kabul etmemiş, adaletten taviz vermeyeceğini açıkça bildirmiştir.", "Adalet kişinin sosyal konumuna göre değişmez; ceza herkese eşit uygulanır."], "explanation": "Hadiste aracılık isteyenlere kanun önünde herkesin eşit olduğu, kendi yakını için bile adaletten taviz verilmeyeceği bildirilir. Bu yüzden yakınlara ya da soylulara ayrıcalık tanımak adalet değildir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q048", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "18eae37d3cb39ba9d994464af54d5558b8ad35f740f7603793660035b387f159", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q049", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f17", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.5", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Bir okul kulübünün başkanı, aynı kuralı çiğneyen iki üyeden yalnız yakın arkadaşını uyarıyor, diğerine ceza veriyor. Hz. Muhammed’in (s.a.v.) hakkı gözetmedeki hassasiyeti dikkate alındığında kulüp başkanının davranışı aşağıdakilerden hangisini ihlal eder?", "choices": ["Merhamet ilkesini; hiçbir ceza verilmemelidir", "Adalet ilkesini; kural herkese eşit uygulanmalıdır", "Azim ilkesini; kurallar hiç değiştirilmemelidir", "Sıdk ilkesini; ceza gizli verilmelidir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Merhamet adaleti ortadan kaldırmaz; sorun, aynı kuralın kişiye göre farklı uygulanmasıdır.", "Doğru; yakınlara ayrıcalık tanımak adalet ilkesini ihlaldir.", "Sorun kuralın değişmesi değil, aynı kuralın kişiye göre farklı uygulanmasıdır.", "Ceza ya da uyarının gizli verilmesi temel sorun değildir; sorun, ayrımcı uygulamadır."], "explanation": "Adım 1: İki üye aynı kuralı çiğniyor. Adım 2: Başkan yakınını uyarıyor, diğerini cezalandırıyor. Adım 3: Hz. Muhammed (s.a.v.) kanun önünde eşitliği esas aldı; yakına ayrıcalık tanımak adalet ilkesine aykırıdır.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q049", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4caf681167ea96a65e7c7e44d9a337fbccdb6cb596fdb039946e2a8fe2ad96df", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t03.q050", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t03.f18", "topic": "Din ve Hayat; Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (1)", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t03", "subtopicKey": "d8-t03-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t03.n01", "objective": "8.4.5", "level": 4, "difficultyReason": "Örnek olay yorumu ile iki kavramı ilişkilendirmeyi ve çok adımlı akıl yürütmeyi birlikte gerektirir; çeldiriciler yaygın yanılgıları taşır.", "question": "Bir öğrenci, arkadaşından ödünç aldığı kitabı yırtıp ‘önemi yok’ diyor. Verilen durum kul hakkı açısından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Kul hakkı yalnız para borcunda söz konusu olur", "Eşya ucuzsa kul hakkı doğmaz", "Yalnız öğretmene karşı sorumluluk vardır", "Ödünç eşyayı zarar vermeden iade etmek kul hakkının gereğidir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kul hakkını yalnız para borcu sanmaktan gelir; ödünç alınan her eşya da kul hakkı kapsamındadır.", "Kul hakkı eşyanın değerine bakmaksızın vardır; küçük de olsa başkasının hakkıdır.", "Kul hakkı kişiye karşı doğar; asıl sorumluluk eşyanın sahibi olan arkadaşa karşıdır.", "Doğru; ödünç alınan eşya başkasının hakkıdır ve zarar vermeden iade edilmelidir."], "explanation": "Adım 1: Kitap arkadaşa aittir ve ödünç alınmıştır. Adım 2: Yırtmak, onun hakkına zarar vermektir. Adım 3: Kul hakkı yalnız paraya ya da pahalı eşyaya özgü değildir; zarar vermeden iade etmek gerekir.", "figure": null, "tags": ["8.3.1", "D8-T03"], "taskId": "D8-T03", "sourceRecordId": "draft.d8-t03.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ee2361ee27195cb488a122690dcff02b6864141858f28620b6d2b0520c702883", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "note", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "title": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["8.4.6", "8.4.7", "8.4.8", "8.4.9", "8.5.1", "8.5.2", "8.5.3", "8.5.4"], "body": "Ne öğreneceğim\nBu konuda Hz. Muhammed’in (s.a.v.) insanlara nasıl değer verdiğini, güzel örnekliğinin toplumda ne işe yaradığını ve hikmetli söz ve davranışlarıyla insanları nasıl yönlendirdiğini inceleyeceğim. Kureyş suresinin mesajlarını belirleyecek, İslam dininin temel kaynaklarını, Kur’an’da ele alınan ana konuları ve Kur’an’ın temel özelliklerini öğreneceğim. Son olarak Hz. Nuh’un (a.s.) tevhide davetini ve kıssanın ibret yönünü özetleyeceğim.\n\nTemel kavramlar\nÜsve-i hasene: Güzel örnek demektir; Ahzâb 33/21 bu kavramın dayandığı ayettir.\nSıdk ve emanet: Sıdk doğruluktur; emanet güvenilir olmak ve kendisine bırakılanı korumaktır. İkisi de toplumda güven doğurur.\nİstişare ve azim: İstişare, işleri ilgililerle danışarak karara bağlamaktır. Azim, doğru bildiğin yolda kararlılıkla devam etmektir.\nHikmet: Yerinde ve doğru söz, bilgece davranıştır. Hikmet hem sözde hem davranışta görülür.\nKureyş: Mekke’de yaşayan, Hz. Peygamber’in de içinden çıktığı kabiledir; Kur’an’ın 106. suresine de adını verir.\nKur’an, sünnet ve hadis: Kur’an vahiyle indirilen ilahi kitaptır. Sünnet, Peygamber’in din konusundaki söz, fiil ve onaylarıdır. Hadis ise bunların aktarılmış metnidir.\nFurkan: Hak ile batılı ayıran anlamına gelir; Kur’an’ın isimlerinden biridir.\nAna konular beştir: inanç, ibadet, ahlak; bunlara sosyal hayat (muamelat) ve kıssa eklenir. Kıssa, ibret verici hayat hikâyesidir.\nTevhid: Allah’ın (c.c.) bir olduğuna inanmak ve yalnız O’na kulluk etmektir.\n\nÖnce hatırla\nVahiy, Allah’ın peygamberlerine bildirdiği ilahi mesajdır; ilahi kitaplar vahiyle gelmiştir. Kur’an da bu kitapların sonuncusudur.\nKur’an’ın Ramazan ayında, Kadir gecesinde indirilmeye başlandığını biliyoruz. Ayet Kur’an’ın en küçük cümle birimidir; sure ise ayetlerden oluşan bölümdür.\nÖnceki konuda üsve-i hasene ve peygamberlerin ortak özelliklerini gördük: peygamberler doğru sözlü, güvenilir ve örnek kişilerdir.\n\nAdım adım • İnsanlara Değer Vermesi\nBağlam: Hz. Peygamber çocuk, yaşlı, engelli, yoksul ya da başka inançtan olsun, herkese değer verirdi. Kavram: İnsan onuru, her insanın yalnızca insan olduğu için saygıyı hak etmesidir. Dayanak: İsrâ 17/70 Âdemoğlunun şerefli kılındığını bildirir; Hucurât 49/13 insanların birbirini tanıması için kavimlere ve kabilelere ayrıldığını anlatır. Örnekler: Çocuklarla karşılaşınca onlara selam verip hatırlarını sorardı. Gözleri görmeyen Abdullah b. Ümmü Mektûm’u, Medine’den ayrıldığında bazen yerine bırakarak ona güven gösterdi. Hz. Enes yıllarca hizmetinde kaldı ve kendisine tek kez bile kırıcı söz söylemediğini aktardı (Müslim, Fezâil 51; anlam aktarımıyla). Cenaze alayı yanından geçen bir Yahudi için ayağa kalktı ve kalkışın sebebi sorulunca ölenin de bir insan oluşunu gerekçe gösterdi (Buhârî, Cenâiz 50; anlam aktarımıyla). İlke çıkarma yolu: Önce kime nasıl davranıldığına, sonra neden öyle davranıldığına bak; cevap çoğunlukla ‘çünkü o da insan’ olur. Günlük hayat: Sınıfa yeni gelen birini oyuna çağırmak, yaşlı bir komşunun çantasını taşımak, herkesin katılabileceği bir oyun seçmek bu ilkenin bugünkü karşılıklarıdır.\n\nAdım adım • Toplumsal Hayattaki Önemi\nBağlam: Güzel bir davranışın etkisi yalnız yapana değil, çevreye de yayılır. Kavram: Üsve-i hasene güzel örnek demektir. Ahzâb 33/21 Allah’ın Resulü’nün güzel örnek olduğunu, Kalem 68/4 ise onun yüce bir ahlak üzere bulunduğunu bildirir. Bu örneklik yalnız ibadetlerle sınırlı değildir; doğruluk, güvenilirlik, merhamet, istişare, adalet ve insanlara değer vermeyi de kapsar. Davranıştan sonuca bağ kur: doğruluk güveni, istişare ortak sahiplenmeyi, merhamet barışı, adalet hakkın korunduğu duygusunu besler. Bu sonuçlar yalnız Peygamber’in döneminde kalmaz; bugün aile, okul, iş ve komşuluk ilişkilerinde de aynı davranışlar aynı etkiyi doğurur. Örnek: Bir okul kulübünde kararları birlikte danışarak almak, üyelerin kulübü sahiplenmesini sağlar.\n\nAdım adım • Hikmetli Söz ve Davranışları\nBağlam: Aynı doğru bilgi, nasıl söylendiğine göre ya kapıyı açar ya da kapatır. Kavram: Hikmet, yerinde ve doğru söz, bilgece davranıştır. Dayanak: Nahl 16/125’e göre davetin yolu hikmet ve güzel öğüttür. Hz. Peygamber insanlara işleri güçleştirmemeyi, ümit vermeyi ve kendilerinden soğutmamayı tavsiye etti (Buhârî, İlim 11; anlam aktarımıyla). Güzel sözün sadaka sayıldığını da bildirdi (Buhârî, Cihâd 128; Müslim, Zekât 56; anlam aktarımıyla). Bir bedevinin mescitteki yanlış hareketine öfkelenen sahabilere engel olup ona yumuşaklıkla doğruyu öğretti (Buhârî, Vudû 58; anlam aktarımıyla). Mesaj çıkarırken sözün ne istediğini bul, sonra bugünkü bir davranışa bağla. Yöntemi belirlerken yumuşaklık, kolaylaştırma ve güzel söz ölçütlerinden hangisinin kullanıldığını ara. Doğruyu söylemek sert olmayı gerektirmez; hikmet hem sözü hem davranışı kapsar. Örnek: Ödevinde hata yapan arkadaşına ‘Hep yanlış yapıyorsun’ demek yerine nerede takıldığını sakin biçimde göstermek hikmetli yoldur.\n\nAdım adım • Kureyş Suresi ve Anlamı\nBağlam: Güvenle yolculuk edebilmek, karnının doyduğu bir sofraya oturabilmek çoğu zaman fark edilmeyen nimetlerdir. Kavram: Kureyş suresi Kur’an’ın 106. suresidir ve dört ayettir. Adını, Mekke’de yaşayan ve Hz. Peygamber’in de içinden çıktığı kabileden alır. Dayanak: Kureyş 106/1–4’te bu topluluğun kışın ve yazın çıktığı ticaret yolculuklarına alışmış olması hatırlatılır; karnını doyuran ve korkuyu giderip emniyet veren Rabbe, yani Kâbe’nin sahibine kulluk etmeleri istenir. Mesajlar: Rızık ve güvenlik Allah’ın verdiği nimetlerdir; nimete karşı şükür ve kulluk gerekir; güven ortamının değeri bilinmelidir. Sure bir savaşı anlatmaz. Ticaret yolculukları nimetin kaynağı olarak değil, Allah’ın verdiği imkânlardan biri olarak anılır. Günlük hayat: Huzur içinde ders yapabildiğin bir okula ve emniyetle gidip gelebildiğin bir yola şükretmek, surenin mesajıyla örtüşür.\n\nAdım adım • İslam Dininin Temel Kaynakları\nBağlam: Bir ibadetin emredilmesi ile nasıl yapılacağının bilinmesi aynı şey değildir. Kavram: İslam dininin temel kaynakları, öğrenci düzeyinde Kur’an ve sünnetle sınırlandırılır. Kur’an, vahiy yoluyla Hz. Muhammed’e indirilen ilahi kitaptır. Sünnet, Peygamber’in din konusundaki söz, fiil ve onaylarıdır: öğüt vermek söz, bir ibadeti bizzat yaparak göstermek fiil, bir davranışı görüp engellememek ve uygun bulmak onaydır. Hadis, bu söz, fiil ve onayların aktarılmış metnidir; sünnet Peygamber’in yoludur, hadis o yolun anlatılmış hâlidir. Dayanak: Haşr 59/7 Peygamber’in verdiğini almayı, yasakladığından sakınmayı; Nisâ 4/59 ve 4/80 Peygamber’e itaati; Nahl 16/44 onun indirileni insanlara açıklamasını bildirir. Sünnet ile Kur’an arasındaki bağ: Kur’an namazı emreder, nasıl kılınacağını Peygamber’in uygulaması gösterir; bizi namaz kılarken gördükleri gibi kılmaya çağıran hadis bunu hatırlatır (Buhârî, Ezân 18; anlam aktarımıyla). Sünneti yalnız nafile namaz sanmak kavramı daraltır; sünnetin kapsamı söz, fiil ve onaydır.\n\nAdım adım • Kur’an’ın Ana Konuları\nBağlam: Kur’an çok geniş bir konu yelpazesi sunar; konuları gruplamak okumayı kolaylaştırır. Aşağıdaki tabloda ana konular ve örnek ayet künyeleri yan yana gösterilir.Kavram: Öğrenci düzeyinde beş ana konu vardır. İnanç: Allah’ın birliği, peygamberlik, ahiret (İhlâs 112, Bakara 2/285). İbadet: namaz, oruç, zekât, hac (Bakara 2/43, 2/183). Ahlak: anne babaya iyilik, kibirden sakınma (İsrâ 17/23–24, Lokmân 31/18–19). Sosyal hayat (muamelat): alışveriş, borç, miras, adalet (Bakara 2/282, Mutaffifîn 83/1–3). Kıssa: peygamberlerin ve geçmiş toplumların ibret verici hayat hikâyeleri (Yusuf 12/111). Sınıflama yolu: Özetin asıl odağına bak. Allah’la ilişki mi (inanç, ibadet), kişinin kendi tavrı mı (ahlak), insanlar arası hak ve hukuk mu (sosyal hayat), geçmişten ibret mi (kıssa)? Ahlak ile sosyal hayat sık karıştırılır; biri erdemi, öbürü hak ve hukuku işler. Kıssayı yalnız hikâye sanmak ibret yönünü atlamaktır. Bir ayet birden çok konuya dokunabilir; bu nedenle sınıflamada özetin ağırlık verdiği yönü esas al.\n\nAdım adım • Kur’an’ın Temel Özellikleri\nBağlam: Bir rehber kitabın işe yarayıp yaramadığını, okuyanı nereye yönelttiğine bakarak anlarız. Kavram ve dayanak: Kur’an iyiye, doğruya ve güzele yönlendirir (İsrâ 17/9); kötülüklerden sakındırır (Nahl 16/90); yol gösterir, hidayet rehberidir (Bakara 2/2, 2/185); açıklayıcıdır (Nahl 16/89); insana düşünmeyi ve aklını işletmeyi öğütler (Sâd 38/29). Furkan, hak ile batılı ayıran anlamına gelir (Furkan 25/1); Kur’an’ın isimlerinden biridir. Eşleştirme yolu: Ayet özetindeki eyleme bak; ‘yönlendirir’, ‘sakındırır’, ‘gösterir’, ‘açıklar’, ‘düşündürür’ sözcükleri özelliği ele verir. Etkiyi değerlendirirken bu özelliğin bir öğrencinin günlük kararlarında neyi değiştireceğini sor. Düşünmeye çağrı yalnız bilim konularıyla sınırlı değildir; tutum, ilişki ve karar verme alanlarında da geçerlidir. Kur’an yalnız okunup anlamı üzerinde düşünülmeyen bir kitap değildir.\n\nAdım adım • Hz. Nuh (a.s.) ve Tevhide Davet\nBağlam: Kıssalar, geçmişten bugüne ışık tutan ibret kaynaklarıdır. Kavram ve dayanak: Hz. Nuh (a.s.), halkını tek bir ilaha, yani Allah’a kul olmaya; putlara yönelmekten vazgeçmeye çağırdı (Hûd 11/25–26). Davetini hem gece hem gündüz, hem gizlice hem açıkça sürdürdü; onlara bağışlanma dilemelerini öğütledi (Nuh 71/5–12). Kavminin ileri gelenleri onu yalanladı ve alay etti; az sayıda kişi iman etti (Hûd 11/27, 11/40). Allah’ın emriyle gemiyi yaptı (Hûd 11/37–38). İnananlar gemiyle kurtuldu, inkârda direnenler tufanda boğuldu; oğlu da gemiye binmeyi reddetti (Hûd 11/42–43). Yunus 10/71–73 kıssayı özetler. Olay sırası: davet, yalanlanma, gemi, tufan, kurtuluş. İbret: tevhid, sabır, kararlılık ve davette ümidi kaybetmemek. Kıssa yalnız bir doğa olayını değil, bu mesajları da taşır. Günlük hayat: Doğru bildiğin bir işte arkadaşların alay etse bile nazik ve kararlı kalmak, bu kıssadan alınabilecek bir derstir.\n\nÇözümlü örnek 1 • Ayet özetini ana konuya yerleştirme\n‘Hac ibadetinin yapılışını bildiren ayet’ ile ‘mirasın hak sahiplerine adaletle paylaştırılmasını öğütleyen ayet’ Kur’an’da hangi ana konuya yerleştirilir?\nHer özetin asıl odağını bul. Birincisi bir kulluk görevi olan hacdan söz eder; ikincisi insanlar arasındaki bir hak paylaşımını konu edinir.\nKulluk görevleri ibadet başlığında toplanır; hac, namaz ve oruç gibi bu başlığa girer.\nMiras, borç ve alışveriş gibi insanlar arası hak ve hukuk konuları sosyal hayat (muamelat) başlığındadır.\nSonuç: Hac ibadet, miras paylaşımı sosyal hayat ana konusuna girer.\n\nÇözümlü örnek 2 • Örnek olaydan ilke çıkarma\nBir kütüphanede görevli, sade giyimli yaşlı bir okura isteksiz hizmet verirken şık giyimli birine hemen yardım ediyor. Hz. Peygamber’in insanlara bakışına göre bu tutum nasıl değerlendirilir?\nÖnce görevlinin neye göre davrandığını belirle: okurların giyimine, yani dış görünüşlerine göre.\nHz. Peygamber’in örneklerine bak: çocuklara selam verdi, engelli sahabiye görev verdi, farklı inançtan bir cenaze için ayağa kalktı. Hiçbirinde kişinin görünüşü ya da makamı ölçü olmadı.\nAyetler de aynı yönü gösterir: İsrâ 17/70 Âdemoğlunun şerefli kılındığını bildirir.\nSonuç: Görevlinin tutumu insan onuru ilkesine aykırıdır; herkese eşit ve saygılı hizmet verilmelidir.\n\nÇözümlü örnek 3 • Yanılgı inceleme: nimetin kaynağı\nBir öğrenci ‘Kureyş suresi, rızkın kaynağının ticaret olduğunu söyler’ diyor. Bu yorumdaki yanılgıyı bul ve düzelt.\nSurede ne anıldığına bak: Kureyş’in yaz ve kış yolculuklarına alıştırılması, doyurulma ve emniyet.\nBu üçü de ‘veren’ olarak Rabbe bağlanır; bu evin Rabbine kulluk istenir. Ticaret ise nimetin geçtiği yol olarak anılır, kaynağı olarak değil.\nDüzeltme: Sure, rızık ve güvenliğin Allah’tan geldiğini hatırlatır ve şükürle kulluğa çağırır.\n\nSık yapılan hatalar\nDeğer vermeyi yalnız yakın çevreyle sınırlamak: Hz. Peygamber yoldaki çocuğa da yabancı bir cenazeye de değer verdi. Doğrusu, değer vermenin kimseyi dışarıda bırakmamasıdır.\nİnsana değeri statüye bağlamak: Hucurât 49/13 ve İsrâ 17/70 insanın değerini makama ya da zenginliğe değil, insan oluşuna dayandırır.\nÖrnekliği yalnız ibadetlerle sınırlamak: Kalem 68/4 yüce ahlaka işaret eder. Doğruluk, merhamet ve adalet de örnekliğin parçasıdır.\nToplumsal etkiyi yalnız kendi döneminde kalmış saymak: Güven, barış ve dayanışma bugün de ilişkilerin temelidir; aynı davranışlar bugün de aynı sonucu verir.\nDoğruyu söylemenin sert olmayı gerektirdiğini düşünmek: Hz. Peygamber doğruyu yumuşaklıkla öğretti. Hikmet, doğruyu uygun yöntemle söylemektir.\nHikmeti yalnız sözle sınırlamak: Sabırlı bir tavır da öğretici olur. Hikmet söz ve davranışın birlikteliğidir.\nKureyş suresinin bir savaşı anlattığını sanmak ya da nimeti yalnız ticarete bağlamak: Surede savaş anlatımı yoktur; nimeti veren Allah’tır.\nSünneti yalnız nafile namaz sanmak ya da hadisle birebir aynı saymak: Sünnet söz, fiil ve onayı kapsar; hadis bunların aktarılmış metnidir.\nSünnete gerek olmadığını düşünmek: Kur’an namazı emreder, nasıl kılınacağını Peygamber’in uygulaması gösterir. Ayetler Peygamber’e uymayı da öğütler.\nAhlak ile sosyal hayat konularını karıştırmak ya da kıssayı yalnız hikâye saymak: Ahlak erdemi, sosyal hayat hak ve hukuku işler; kıssa ibret verir.\nKur’an’ı yalnız okunup anlamı düşünülmeyen bir kitap saymak ya da düşünmeyi yalnız bilimle sınırlamak: Kur’an aklı kullanmaya çağırır ve bu çağrı hayatın her alanını kapsar.\nHz. Nuh’un bütün kavminin iman ettiğini sanmak ya da tufanı yalnız doğa olayı saymak: Yalnız küçük bir topluluk inanmıştır; kıssa tevhid, sabır ve ibret mesajı taşır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nBir toplulukta herkes yeni gelen birini farklı giyindiği için dışlıyor. Hz. Peygamber’in örneğinden hangi ilkeyi hatırlatırsın? İnsan olmanın başlı başına değer taşıdığını; dış görünüş ve statünün saygı için ölçü olmadığını hatırlatırım. Bu ilke İsrâ 17/70 ve Hucurât 49/13 ile uyumludur.\n‘Kolaylaştırın, yumuşak olun’ diyen bir öğrenci arkadaşını nasıl uyarır? Hatayı herkesin önünde söylemek yerine sakin ve nazik bir dille gösterir. Bu, yumuşaklık ve güzel söz yöntemidir.\nSünnetin üç türünü bir örnekle belirt. Söz: bir öğüt vermek. Fiil: bir ibadeti yaparak göstermek. Onay: yapılan bir davranışı görüp uygun bulmak.\n‘Zekât vermeyi emreden ayet’ hangi ana konuya girer, ‘hesapta hile yapmayı yasaklayan ayet’ hangisine? Zekât ibadet konusuna, hesapta hile yasağı sosyal hayat konusuna girer; birincisi kulluk, ikincisi insanlar arası hukuktur.\nHz. Nuh (a.s.) kıssasından hangi ibret alınabilir? Doğruyu söylemeye alaya rağmen sabırla devam etmek, tevhid mesajını sürdürmek ve ümidi kaybetmemek.\n\nKendin dene\nBu hafta okulda ya da çevrende gördüğün iki saygılı davranışı ve iki güzel sözü bir deftere yaz. Her biri için ‘Hangi ilkeyi gösteriyor?’ sorusuna kendi cümlenle cevap ver. Sonra Kureyş suresinin mesajlarını üç maddede kendi sözlerinle yaz ve her maddenin yanına günlük hayattan bir örnek ekle. Kimseyi notlandırma, kişisel bilgi vermen gerekmez; amaç düşünmeyi ve ilkeleri günlük hayata taşımaktır.\n\nÖzet\nHz. Peygamber insanlara soy, inanç ya da makama bakmadan değer verdi. Güzel örnekliği toplumda güven, barış ve dayanışma doğurur. Hikmetli söz ve davranışlarında yumuşaklık, kolaylaştırma ve güzel söz öne çıkar. Kureyş suresi nimetin Allah’tan geldiğini hatırlatıp şükür ve kulluğa çağırır. İslam’ın temel kaynakları Kur’an ve sünnettir. Ana konular, inanç ve ibadetle ahlak, sosyal hayat ve kıssadır. Kur’an iyiye yöneltir, kötülükten sakındırır, yol gösterir, açıklar ve düşünmeye çağırır. Hz. Nuh tevhid davetini sabırla sürdürmüştür.\n\nGörsel notu\nTablo, Kur’an’ın beş ana konusunu, her birinin kısa açıklamasını ve örnek ayet künyesini yan yana gösterir. Sınıflama kolaylığı için yapılmıştır; bir ayet birden çok konuya dokunabilir, tabloda ağırlık verilen yön yazılıdır. Tablo ayetlerin metnini vermez; yalnız künyeyi ve kısa bir özeti içerir.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Bu konuda Hz. Muhammed’in (s.a.v.) insanlara nasıl değer verdiğini, güzel örnekliğinin toplumda ne işe yaradığını ve hikmetli söz ve davranışlarıyla insanları nasıl yönlendirdiğini inceleyeceğim. Kureyş suresinin mesajlarını belirleyecek, İslam dininin temel kaynaklarını, Kur’an’da ele alınan ana konuları ve Kur’an’ın temel özelliklerini öğreneceğim. Son olarak Hz. Nuh’un (a.s.) tevhide davetini ve kıssanın ibret yönünü özetleyeceğim.", "keyConcepts": ["Üsve-i hasene: Güzel örnek demektir; Ahzâb 33/21 bu kavramın dayandığı ayettir.", "Sıdk ve emanet: Sıdk doğruluktur; emanet güvenilir olmak ve kendisine bırakılanı korumaktır. İkisi de toplumda güven doğurur.", "İstişare ve azim: İstişare, işleri ilgililerle danışarak karara bağlamaktır. Azim, doğru bildiğin yolda kararlılıkla devam etmektir.", "Hikmet: Yerinde ve doğru söz, bilgece davranıştır. Hikmet hem sözde hem davranışta görülür.", "Kureyş: Mekke’de yaşayan, Hz. Peygamber’in de içinden çıktığı kabiledir; Kur’an’ın 106. suresine de adını verir.", "Kur’an, sünnet ve hadis: Kur’an vahiyle indirilen ilahi kitaptır. Sünnet, Peygamber’in din konusundaki söz, fiil ve onaylarıdır. Hadis ise bunların aktarılmış metnidir.", "Furkan: Hak ile batılı ayıran anlamına gelir; Kur’an’ın isimlerinden biridir.", "Ana konular beştir: inanç, ibadet, ahlak; bunlara sosyal hayat (muamelat) ve kıssa eklenir. Kıssa, ibret verici hayat hikâyesidir.", "Tevhid: Allah’ın (c.c.) bir olduğuna inanmak ve yalnız O’na kulluk etmektir."], "priorKnowledge": ["Vahiy, Allah’ın peygamberlerine bildirdiği ilahi mesajdır; ilahi kitaplar vahiyle gelmiştir. Kur’an da bu kitapların sonuncusudur.", "Kur’an’ın Ramazan ayında, Kadir gecesinde indirilmeye başlandığını biliyoruz. Ayet Kur’an’ın en küçük cümle birimidir; sure ise ayetlerden oluşan bölümdür.", "Önceki konuda üsve-i hasene ve peygamberlerin ortak özelliklerini gördük: peygamberler doğru sözlü, güvenilir ve örnek kişilerdir."], "steps": ["Bağlam: Hz. Peygamber çocuk, yaşlı, engelli, yoksul ya da başka inançtan olsun, herkese değer verirdi. Kavram: İnsan onuru, her insanın yalnızca insan olduğu için saygıyı hak etmesidir. Dayanak: İsrâ 17/70 Âdemoğlunun şerefli kılındığını bildirir; Hucurât 49/13 insanların birbirini tanıması için kavimlere ve kabilelere ayrıldığını anlatır. Örnekler: Çocuklarla karşılaşınca onlara selam verip hatırlarını sorardı. Gözleri görmeyen Abdullah b. Ümmü Mektûm’u, Medine’den ayrıldığında bazen yerine bırakarak ona güven gösterdi. Hz. Enes yıllarca hizmetinde kaldı ve kendisine tek kez bile kırıcı söz söylemediğini aktardı (Müslim, Fezâil 51; anlam aktarımıyla). Cenaze alayı yanından geçen bir Yahudi için ayağa kalktı ve kalkışın sebebi sorulunca ölenin de bir insan oluşunu gerekçe gösterdi (Buhârî, Cenâiz 50; anlam aktarımıyla). İlke çıkarma yolu: Önce kime nasıl davranıldığına, sonra neden öyle davranıldığına bak; cevap çoğunlukla ‘çünkü o da insan’ olur. Günlük hayat: Sınıfa yeni gelen birini oyuna çağırmak, yaşlı bir komşunun çantasını taşımak, herkesin katılabileceği bir oyun seçmek bu ilkenin bugünkü karşılıklarıdır.", "Bağlam: Güzel bir davranışın etkisi yalnız yapana değil, çevreye de yayılır. Kavram: Üsve-i hasene güzel örnek demektir. Ahzâb 33/21 Allah’ın Resulü’nün güzel örnek olduğunu, Kalem 68/4 ise onun yüce bir ahlak üzere bulunduğunu bildirir. Bu örneklik yalnız ibadetlerle sınırlı değildir; doğruluk, güvenilirlik, merhamet, istişare, adalet ve insanlara değer vermeyi de kapsar. Davranıştan sonuca bağ kur: doğruluk güveni, istişare ortak sahiplenmeyi, merhamet barışı, adalet hakkın korunduğu duygusunu besler. Bu sonuçlar yalnız Peygamber’in döneminde kalmaz; bugün aile, okul, iş ve komşuluk ilişkilerinde de aynı davranışlar aynı etkiyi doğurur. Örnek: Bir okul kulübünde kararları birlikte danışarak almak, üyelerin kulübü sahiplenmesini sağlar.", "Bağlam: Aynı doğru bilgi, nasıl söylendiğine göre ya kapıyı açar ya da kapatır. Kavram: Hikmet, yerinde ve doğru söz, bilgece davranıştır. Dayanak: Nahl 16/125’e göre davetin yolu hikmet ve güzel öğüttür. Hz. Peygamber insanlara işleri güçleştirmemeyi, ümit vermeyi ve kendilerinden soğutmamayı tavsiye etti (Buhârî, İlim 11; anlam aktarımıyla). Güzel sözün sadaka sayıldığını da bildirdi (Buhârî, Cihâd 128; Müslim, Zekât 56; anlam aktarımıyla). Bir bedevinin mescitteki yanlış hareketine öfkelenen sahabilere engel olup ona yumuşaklıkla doğruyu öğretti (Buhârî, Vudû 58; anlam aktarımıyla). Mesaj çıkarırken sözün ne istediğini bul, sonra bugünkü bir davranışa bağla. Yöntemi belirlerken yumuşaklık, kolaylaştırma ve güzel söz ölçütlerinden hangisinin kullanıldığını ara. Doğruyu söylemek sert olmayı gerektirmez; hikmet hem sözü hem davranışı kapsar. Örnek: Ödevinde hata yapan arkadaşına ‘Hep yanlış yapıyorsun’ demek yerine nerede takıldığını sakin biçimde göstermek hikmetli yoldur.", "Bağlam: Güvenle yolculuk edebilmek, karnının doyduğu bir sofraya oturabilmek çoğu zaman fark edilmeyen nimetlerdir. Kavram: Kureyş suresi Kur’an’ın 106. suresidir ve dört ayettir. Adını, Mekke’de yaşayan ve Hz. Peygamber’in de içinden çıktığı kabileden alır. Dayanak: Kureyş 106/1–4’te bu topluluğun kışın ve yazın çıktığı ticaret yolculuklarına alışmış olması hatırlatılır; karnını doyuran ve korkuyu giderip emniyet veren Rabbe, yani Kâbe’nin sahibine kulluk etmeleri istenir. Mesajlar: Rızık ve güvenlik Allah’ın verdiği nimetlerdir; nimete karşı şükür ve kulluk gerekir; güven ortamının değeri bilinmelidir. Sure bir savaşı anlatmaz. Ticaret yolculukları nimetin kaynağı olarak değil, Allah’ın verdiği imkânlardan biri olarak anılır. Günlük hayat: Huzur içinde ders yapabildiğin bir okula ve emniyetle gidip gelebildiğin bir yola şükretmek, surenin mesajıyla örtüşür.", "Bağlam: Bir ibadetin emredilmesi ile nasıl yapılacağının bilinmesi aynı şey değildir. Kavram: İslam dininin temel kaynakları, öğrenci düzeyinde Kur’an ve sünnetle sınırlandırılır. Kur’an, vahiy yoluyla Hz. Muhammed’e indirilen ilahi kitaptır. Sünnet, Peygamber’in din konusundaki söz, fiil ve onaylarıdır: öğüt vermek söz, bir ibadeti bizzat yaparak göstermek fiil, bir davranışı görüp engellememek ve uygun bulmak onaydır. Hadis, bu söz, fiil ve onayların aktarılmış metnidir; sünnet Peygamber’in yoludur, hadis o yolun anlatılmış hâlidir. Dayanak: Haşr 59/7 Peygamber’in verdiğini almayı, yasakladığından sakınmayı; Nisâ 4/59 ve 4/80 Peygamber’e itaati; Nahl 16/44 onun indirileni insanlara açıklamasını bildirir. Sünnet ile Kur’an arasındaki bağ: Kur’an namazı emreder, nasıl kılınacağını Peygamber’in uygulaması gösterir; bizi namaz kılarken gördükleri gibi kılmaya çağıran hadis bunu hatırlatır (Buhârî, Ezân 18; anlam aktarımıyla). Sünneti yalnız nafile namaz sanmak kavramı daraltır; sünnetin kapsamı söz, fiil ve onaydır.", "Bağlam: Kur’an çok geniş bir konu yelpazesi sunar; konuları gruplamak okumayı kolaylaştırır. Aşağıdaki tabloda ana konular ve örnek ayet künyeleri yan yana gösterilir.Kavram: Öğrenci düzeyinde beş ana konu vardır. İnanç: Allah’ın birliği, peygamberlik, ahiret (İhlâs 112, Bakara 2/285). İbadet: namaz, oruç, zekât, hac (Bakara 2/43, 2/183). Ahlak: anne babaya iyilik, kibirden sakınma (İsrâ 17/23–24, Lokmân 31/18–19). Sosyal hayat (muamelat): alışveriş, borç, miras, adalet (Bakara 2/282, Mutaffifîn 83/1–3). Kıssa: peygamberlerin ve geçmiş toplumların ibret verici hayat hikâyeleri (Yusuf 12/111). Sınıflama yolu: Özetin asıl odağına bak. Allah’la ilişki mi (inanç, ibadet), kişinin kendi tavrı mı (ahlak), insanlar arası hak ve hukuk mu (sosyal hayat), geçmişten ibret mi (kıssa)? Ahlak ile sosyal hayat sık karıştırılır; biri erdemi, öbürü hak ve hukuku işler. Kıssayı yalnız hikâye sanmak ibret yönünü atlamaktır. Bir ayet birden çok konuya dokunabilir; bu nedenle sınıflamada özetin ağırlık verdiği yönü esas al.", "Bağlam: Bir rehber kitabın işe yarayıp yaramadığını, okuyanı nereye yönelttiğine bakarak anlarız. Kavram ve dayanak: Kur’an iyiye, doğruya ve güzele yönlendirir (İsrâ 17/9); kötülüklerden sakındırır (Nahl 16/90); yol gösterir, hidayet rehberidir (Bakara 2/2, 2/185); açıklayıcıdır (Nahl 16/89); insana düşünmeyi ve aklını işletmeyi öğütler (Sâd 38/29). Furkan, hak ile batılı ayıran anlamına gelir (Furkan 25/1); Kur’an’ın isimlerinden biridir. Eşleştirme yolu: Ayet özetindeki eyleme bak; ‘yönlendirir’, ‘sakındırır’, ‘gösterir’, ‘açıklar’, ‘düşündürür’ sözcükleri özelliği ele verir. Etkiyi değerlendirirken bu özelliğin bir öğrencinin günlük kararlarında neyi değiştireceğini sor. Düşünmeye çağrı yalnız bilim konularıyla sınırlı değildir; tutum, ilişki ve karar verme alanlarında da geçerlidir. Kur’an yalnız okunup anlamı üzerinde düşünülmeyen bir kitap değildir.", "Bağlam: Kıssalar, geçmişten bugüne ışık tutan ibret kaynaklarıdır. Kavram ve dayanak: Hz. Nuh (a.s.), halkını tek bir ilaha, yani Allah’a kul olmaya; putlara yönelmekten vazgeçmeye çağırdı (Hûd 11/25–26). Davetini hem gece hem gündüz, hem gizlice hem açıkça sürdürdü; onlara bağışlanma dilemelerini öğütledi (Nuh 71/5–12). Kavminin ileri gelenleri onu yalanladı ve alay etti; az sayıda kişi iman etti (Hûd 11/27, 11/40). Allah’ın emriyle gemiyi yaptı (Hûd 11/37–38). İnananlar gemiyle kurtuldu, inkârda direnenler tufanda boğuldu; oğlu da gemiye binmeyi reddetti (Hûd 11/42–43). Yunus 10/71–73 kıssayı özetler. Olay sırası: davet, yalanlanma, gemi, tufan, kurtuluş. İbret: tevhid, sabır, kararlılık ve davette ümidi kaybetmemek. Kıssa yalnız bir doğa olayını değil, bu mesajları da taşır. Günlük hayat: Doğru bildiğin bir işte arkadaşların alay etse bile nazik ve kararlı kalmak, bu kıssadan alınabilecek bir derstir."], "workedExamples": [{"title": "Ayet özetini ana konuya yerleştirme", "problem": "‘Hac ibadetinin yapılışını bildiren ayet’ ile ‘mirasın hak sahiplerine adaletle paylaştırılmasını öğütleyen ayet’ Kur’an’da hangi ana konuya yerleştirilir?", "solution": ["Her özetin asıl odağını bul. Birincisi bir kulluk görevi olan hacdan söz eder; ikincisi insanlar arasındaki bir hak paylaşımını konu edinir.", "Kulluk görevleri ibadet başlığında toplanır; hac, namaz ve oruç gibi bu başlığa girer.", "Miras, borç ve alışveriş gibi insanlar arası hak ve hukuk konuları sosyal hayat (muamelat) başlığındadır.", "Sonuç: Hac ibadet, miras paylaşımı sosyal hayat ana konusuna girer."]}, {"title": "Örnek olaydan ilke çıkarma", "problem": "Bir kütüphanede görevli, sade giyimli yaşlı bir okura isteksiz hizmet verirken şık giyimli birine hemen yardım ediyor. Hz. Peygamber’in insanlara bakışına göre bu tutum nasıl değerlendirilir?", "solution": ["Önce görevlinin neye göre davrandığını belirle: okurların giyimine, yani dış görünüşlerine göre.", "Hz. Peygamber’in örneklerine bak: çocuklara selam verdi, engelli sahabiye görev verdi, farklı inançtan bir cenaze için ayağa kalktı. Hiçbirinde kişinin görünüşü ya da makamı ölçü olmadı.", "Ayetler de aynı yönü gösterir: İsrâ 17/70 Âdemoğlunun şerefli kılındığını bildirir.", "Sonuç: Görevlinin tutumu insan onuru ilkesine aykırıdır; herkese eşit ve saygılı hizmet verilmelidir."]}, {"title": "Yanılgı inceleme: nimetin kaynağı", "problem": "Bir öğrenci ‘Kureyş suresi, rızkın kaynağının ticaret olduğunu söyler’ diyor. Bu yorumdaki yanılgıyı bul ve düzelt.", "solution": ["Surede ne anıldığına bak: Kureyş’in yaz ve kış yolculuklarına alıştırılması, doyurulma ve emniyet.", "Bu üçü de ‘veren’ olarak Rabbe bağlanır; bu evin Rabbine kulluk istenir. Ticaret ise nimetin geçtiği yol olarak anılır, kaynağı olarak değil.", "Düzeltme: Sure, rızık ve güvenliğin Allah’tan geldiğini hatırlatır ve şükürle kulluğa çağırır."]}], "commonMistakes": ["Değer vermeyi yalnız yakın çevreyle sınırlamak: Hz. Peygamber yoldaki çocuğa da yabancı bir cenazeye de değer verdi. Doğrusu, değer vermenin kimseyi dışarıda bırakmamasıdır.", "İnsana değeri statüye bağlamak: Hucurât 49/13 ve İsrâ 17/70 insanın değerini makama ya da zenginliğe değil, insan oluşuna dayandırır.", "Örnekliği yalnız ibadetlerle sınırlamak: Kalem 68/4 yüce ahlaka işaret eder. Doğruluk, merhamet ve adalet de örnekliğin parçasıdır.", "Toplumsal etkiyi yalnız kendi döneminde kalmış saymak: Güven, barış ve dayanışma bugün de ilişkilerin temelidir; aynı davranışlar bugün de aynı sonucu verir.", "Doğruyu söylemenin sert olmayı gerektirdiğini düşünmek: Hz. Peygamber doğruyu yumuşaklıkla öğretti. Hikmet, doğruyu uygun yöntemle söylemektir.", "Hikmeti yalnız sözle sınırlamak: Sabırlı bir tavır da öğretici olur. Hikmet söz ve davranışın birlikteliğidir.", "Kureyş suresinin bir savaşı anlattığını sanmak ya da nimeti yalnız ticarete bağlamak: Surede savaş anlatımı yoktur; nimeti veren Allah’tır.", "Sünneti yalnız nafile namaz sanmak ya da hadisle birebir aynı saymak: Sünnet söz, fiil ve onayı kapsar; hadis bunların aktarılmış metnidir.", "Sünnete gerek olmadığını düşünmek: Kur’an namazı emreder, nasıl kılınacağını Peygamber’in uygulaması gösterir. Ayetler Peygamber’e uymayı da öğütler.", "Ahlak ile sosyal hayat konularını karıştırmak ya da kıssayı yalnız hikâye saymak: Ahlak erdemi, sosyal hayat hak ve hukuku işler; kıssa ibret verir.", "Kur’an’ı yalnız okunup anlamı düşünülmeyen bir kitap saymak ya da düşünmeyi yalnız bilimle sınırlamak: Kur’an aklı kullanmaya çağırır ve bu çağrı hayatın her alanını kapsar.", "Hz. Nuh’un bütün kavminin iman ettiğini sanmak ya da tufanı yalnız doğa olayı saymak: Yalnız küçük bir topluluk inanmıştır; kıssa tevhid, sabır ve ibret mesajı taşır."], "selfCheck": [{"question": "Bir toplulukta herkes yeni gelen birini farklı giyindiği için dışlıyor. Hz. Peygamber’in örneğinden hangi ilkeyi hatırlatırsın?", "answer": "İnsan olmanın başlı başına değer taşıdığını; dış görünüş ve statünün saygı için ölçü olmadığını hatırlatırım. Bu ilke İsrâ 17/70 ve Hucurât 49/13 ile uyumludur."}, {"question": "‘Kolaylaştırın, yumuşak olun’ diyen bir öğrenci arkadaşını nasıl uyarır?", "answer": "Hatayı herkesin önünde söylemek yerine sakin ve nazik bir dille gösterir. Bu, yumuşaklık ve güzel söz yöntemidir."}, {"question": "Sünnetin üç türünü bir örnekle belirt.", "answer": "Söz: bir öğüt vermek. Fiil: bir ibadeti yaparak göstermek. Onay: yapılan bir davranışı görüp uygun bulmak."}, {"question": "‘Zekât vermeyi emreden ayet’ hangi ana konuya girer, ‘hesapta hile yapmayı yasaklayan ayet’ hangisine?", "answer": "Zekât ibadet konusuna, hesapta hile yasağı sosyal hayat konusuna girer; birincisi kulluk, ikincisi insanlar arası hukuktur."}, {"question": "Hz. Nuh (a.s.) kıssasından hangi ibret alınabilir?", "answer": "Doğruyu söylemeye alaya rağmen sabırla devam etmek, tevhid mesajını sürdürmek ve ümidi kaybetmemek."}], "summary": "Hz. Peygamber insanlara soy, inanç ya da makama bakmadan değer verdi. Güzel örnekliği toplumda güven, barış ve dayanışma doğurur. Hikmetli söz ve davranışlarında yumuşaklık, kolaylaştırma ve güzel söz öne çıkar. Kureyş suresi nimetin Allah’tan geldiğini hatırlatıp şükür ve kulluğa çağırır. İslam’ın temel kaynakları Kur’an ve sünnettir. Ana konular, inanç ve ibadetle ahlak, sosyal hayat ve kıssadır. Kur’an iyiye yöneltir, kötülükten sakındırır, yol gösterir, açıklar ve düşünmeye çağırır. Hz. Nuh tevhid davetini sabırla sürdürmüştür.", "figureNote": "Tablo, Kur’an’ın beş ana konusunu, her birinin kısa açıklamasını ve örnek ayet künyesini yan yana gösterir. Sınıflama kolaylığı için yapılmıştır; bir ayet birden çok konuya dokunabilir, tabloda ağırlık verilen yön yazılıdır. Tablo ayetlerin metnini vermez; yalnız künyeyi ve kısa bir özeti içerir."}, "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t04.d8-t04-n001-alt", "captionKey": "d8-t04.d8-t04-n001-cap", "headerKeys": ["d8-t04.d8-t04-n001-h0", "d8-t04.d8-t04-n001-h1", "d8-t04.d8-t04-n001-h2"], "rows": [[{"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r0c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r0c1"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r0c2"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r1c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r1c1"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r1c2"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r2c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r2c1"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r2c2"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r3c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r3c1"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r3c2"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r4c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r4c1"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-n001-r4c2"}]]}, "taskId": "D8-T04", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d4b763005370f4fcdb04d72e856a9417954c3d989fed25ade73ddc0a10638adf", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q001", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f01", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.6", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir örnek davranış doğru yönle eşleştirilir; çeldiriciler değer vermeyi yakın çevreye ya da yaşa bağlama yanılgısına dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.) yolda oynayan çocuklara selam verir, hâllerini sorar ve onlarla ilgilenirdi. Buna göre bu davranış, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in insanlara değer vermesinin aşağıdaki yönlerinden hangisini gösterir?", "choices": ["Yalnız yakınlarına özel ilgi göstermesini", "Yaşça büyük kişilere her konuda öncelik tanımasını", "Çocukları küçük görmeden onlarla ilgilenmesini", "Çocukların işlerine karışmaktan kaçınmasını"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Değer vermeyi yakın çevreyle sınırlar; oysa selam verilen çocuklar yakını olmasa da ilgi görmüştür.", "Olayda büyüklere öncelik değil çocuklara ilgi vardır; değer vermek yaşa göre sıralama yapmak değildir.", "Doğru; selam vermek ve hâl sormak, çocukları da saygıya layık gören bir tutumdur.", "Olay uzak durmayı değil selam verip ilgilenmeyi anlatır; kaçınmak değer vermenin göstergesi olmaz."], "explanation": "Olayda iki davranış var: selam vermek ve hâl sormak. İkisi de çocuğu muhatap alıp onurunu korur. Demek ki örnek, çocukları küçük görmeden onlarla ilgilenmeyi gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f939df9b8054ca189f26e0135bf69a107c493a8230f0dd8d4fa13782469de617", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q002", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f01", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.6", "level": 2, "difficultyReason": "Engelli bir sahabiye görev verilmesinin ne anlama geldiği yorumlanır; çeldiriciler engelliyi sorumluluktan uzak tutma ve statü yanılgısına dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), görme engelli sahabi Abdullah b. Ümmü Mektûm’a değer vermiş; Medine’den ayrıldığı bazı zamanlarda onu şehirde yerine vekil bırakmıştır. Bu bilgilere göre söz konusu uygulama, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in insanlara bakışıyla ilgili aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Engelli bir kişiyi güvenilir ve değerli gördüğünü", "Engelli kişileri her türlü sorumluluktan uzak tuttuğunu", "Görevleri yalnız zenginlere verdiğini", "Değer göstermenin yalnız maddi yardımla olduğunu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; vekil bırakmak ancak güvenilen ve değer verilen kişiye yapılır.", "Olayda engelli sahabiye sorumluluk verilmiştir; uzak tutmak değer vermenin tersidir.", "Olay görevin zenginliğe değil güvene dayandığını gösterir; insanın değeri statüyle ölçülmez.", "Olayda değer, para yardımıyla değil görev vererek güven göstermekle ifade edilir."], "explanation": "Olayda engelli bir sahabi şehirde vekil bırakılmıştır. Güvenilmeyen ya da küçük görülen birine böyle görev verilmez. Bu yüzden uygulama, engelli kişiyi güvenilir ve değerli gördüğünü gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e481e01313401a37dc89ec8e24b8841e34f702842743752c640e837741ed8bdf", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q003", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f01", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.6", "level": 2, "difficultyReason": "Farklı inançtan birine gösterilen saygı örneği tanınır; gerekçe cümlesini doğru okumak ve yakınlık ile statü yanılgılarını elemek gerekir.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), yanından geçen bir Yahudi cenazesi için ayağa kalkmış; sebebini soranlara onun da bir insan olduğunu hatırlatmıştır (Buhârî, Cenâiz 50). Verilen olaya göre Hz. Muhammed (s.a.v.)’in davranışı aşağıdaki tutumlardan hangisini örnekler?", "choices": ["Yalnız aynı inançtaki kişilere saygı göstermeyi", "İnanç farkına bakmadan her insanı değerli görmeyi", "Toplumda mevki sahibi kişilere ayrı bir hürmet göstermeyi", "Yakın akrabalara özel saygı göstermeyi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Saygı burada farklı inançtan birine gösterilmiştir; saygıyı aynı inançla sınırlamak olayın tersidir.", "Doğru; kalkma gerekçesi kişinin inancı değil, insan olmasıdır.", "Gerekçe kişinin mevkisi değil insan olmasıdır; değer statüye bağlanmaz.", "Ayağa kalkılan kişi akraba değildir; insan olmak saygı için yeterli sayılmıştır."], "explanation": "Hz. Peygamber kalkma sebebini onun da bir insan olması diye açıklamıştır. Gerekçede inanç ya da yakınlık yoktur. O hâlde olay, inanç farkına bakmadan her insanı değerli görmeyi örnekler.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q003", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "197c948b798c994becc4ef4320b5fbc93d08ed9e479c07b7403653d798dda42c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q004", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f02", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.6", "level": 3, "difficultyReason": "Bir aktarımdan ilke çıkarılır; kırıcı söz söylememe ile hatayı hiç düzeltmeme birbirinden ayrılmalıdır.", "question": "Hz. Enes yıllarca Hz. Muhammed (s.a.v.)’in yanında bulunmuş; ona bir kez bile ‘öf’ denmediğini aktarmıştır (Müslim, Fezâil 51). Bu aktarıma göre insan ilişkileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi ilke olarak çıkarılabilir?", "choices": ["Yanındaki kişiye bile incitici davranılmamalıdır", "Hizmet edenin her hatası görmezden gelinmelidir", "Yaşça küçük kişilerden uzak durulmalıdır", "Hizmet eden kişiden sürekli yüksek beklenti taşınmalıdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yıllarca süren birlikteliğe rağmen kırıcı söz söylenmemesi, saygılı davranışın ölçüsüdür.", "Aktarım hatayı yok saymayı değil kırıcı söz söylememeyi anlatır; saygı, yanlışı nazikçe düzeltmeye engel değildir.", "Olayda yıllarca birlikte olma ve nazik davranma vardır; uzak durmak aktarımla çelişir.", "Aktarımda beklenti değil, hiç kırıcı söz söylenmemesi öne çıkar."], "explanation": "Aktarımda yıllarca süren bir birliktelik ve hiç ‘öf’ denmemesi var. Bu, hizmet eden birine bile saygıyla davranıldığını gösterir. Çıkarılacak ilke, yanındaki kişiye incitici davranılmamasıdır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cff4f28aa363f6dd1d05d31457bfb85e7f7e9b921a6a2ff1ef8569847bf075ca", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q005", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f02", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.6", "level": 3, "difficultyReason": "Günlük hayattaki bir davranış ayet ve örnek olay ışığında değerlendirilir; çeldiriciler statü, yakın çevre ve acıma yanılgılarına dayanır.", "question": "Bir okula yeni gelen öğrenciye, maddi imkânları kısıtlı sanıldığı için sınıf arkadaşları mesafeli davranıyor. Hucurât 49/13’e ve Hz. Muhammed (s.a.v.)’in insanlara bakışına göre bu davranışı düzeltecek ilke aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Değer, kişinin sahip olduklarına göre belirlenir", "İnsan olmak, kişiyi zenginlikten bağımsız değerli kılar", "Saygı yalnız yakın çevreye gösterilmelidir", "Yoksul kişiye yalnızca acıyarak yaklaşılmalıdır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İnsana değeri maddi duruma bağlar; Hz. Peygamber zenginlik farkı gözetmeden herkese değer vermiştir.", "Doğru; Hz. Peygamber insanlara soy, renk ve zenginlik farkı gözetmeden değer vermiştir.", "Değer vermeyi yakın çevreyle sınırlar; yeni gelen öğrenci de saygıyı hak eder.", "Acıyarak bakmak kişiyi küçültür; yoksul biri yardım nesnesi değil, eşit saygıyı hak eden bir insandır."], "explanation": "Davranışın nedeni maddi durumdur. Hz. Peygamber ise soy, renk ve zenginliğe bakmadan değer vermiştir. Bu yüzden doğru ilke, insan olmanın kişiyi zenginlikten bağımsız değerli kıldığıdır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ce2eb99cb8dd3216a08f6d3c7e255a3ef173e5f00fadcbdd8cadddb29cc31d03", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q006", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f02", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.6", "level": 4, "difficultyReason": "Bir ayet ile bir örnek olay birleştirilerek sonuç çıkarılır; çeldiriciler dar kapsamlı ve yanlış gerekçeli yorumlardır.", "question": "İsrâ 17/70’te Âdemoğlunun şerefli kılındığı bildirilir. Bu ayet, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in Yahudi cenazesi için ayağa kalkmasıyla (Buhârî, Cenâiz 50) birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?", "choices": ["İnsana gösterilecek saygı yalnız Müslümanlara özgüdür", "Şeref, kişinin toplumdaki görevine göre değişir", "Ayağa kalkış ölenin yakınlarının hatırı içindir", "İnsan onuru dine, soya ya da mevkiye bağlı değildir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ayet şerefi Âdemoğluna, yani tüm insanlara verir; olayda da farklı inançtan birine saygı gösterilmiştir.", "Ayette şeref görevle değil insan olmayla ilgilidir; olay da mevkisine bakılmadan saygıyı gösterir.", "Gerekçe yakınların hatırı değil, ölenin de bir insan olmasıdır.", "Doğru; ayet şerefi Âdemoğlunun tamamına verir, olay da bunu farklı inançtan birine uygular."], "explanation": "İsrâ 17/70 şerefi Âdemoğlunun tamamına verir. Olayda kalkma gerekçesi ise insan olmaktır. İki bilgi birleşince onurun dine, soya ya da mevkiye bağlanmadığı görülür.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cfdb2bad09e9042c947a851ae96e1b33e863b4356b98b64b7900a06fe76ec0ec", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q007", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f03", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.7", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramın anlamı sorulur; çeldiriciler örnekliği ibadetle, döneme ya da uzak bir hayata bağlama yanılgılarına dayanır.", "question": "‘Üsve-i hasene’ ifadesi, Hz. Muhammed (s.a.v.) için ne anlama gelir?", "choices": ["Yalnız ibadet alanında öne çıkan önder olmasını", "Örnek alınmaya değer güzel bir model olmasını", "Sadece kendi dönemindeki insanlara rehber olmasını", "Sıradan insanlardan ayrı bir hayat yaşamasını"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Örnekliği ibadetle sınırlar; üsve-i hasene ahlakı ve insan ilişkilerini de kapsar.", "Doğru; üsve örnek, hasene güzel demektir ve ifade güzel örnek anlamına gelir.", "Güzel örnek, sonraki nesillere de uzanır; kavram tek dönemle sınırlı değildir.", "Hz. Peygamber insanların arasında yaşamış, onların hayatını paylaşmıştır; ayrı yaşamak örnekliğe ters düşer."], "explanation": "Üsve ‘örnek’, hasene ‘güzel’ demektir. İkisi birleşince ‘güzel örnek’ çıkar. Bu, Hz. Muhammed’in davranışlarının örnek alınmaya değer bir model olduğunu anlatır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b09f2e72b26862b770db184aa2afc4b67f7ce7353ebb2817d411297fd6676c3a", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q008", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f03", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.7", "level": 2, "difficultyReason": "Ayetten örneklik kavramının kapsamı çıkarılır; kapsamı ibadetle ya da yalnız sahabeyle sınırlayan yanılgılar elenir.", "question": "Ahzâb 33/21’de Allah’ın Resulü’nde güzel bir örnek bulunduğu bildirilir. Buna göre bu ayet, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in örnekliği hakkında aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Örnekliğin yalnız namaz ve oruçla sınırlı kaldığını", "Güzel örneğin günlük ilişkilerin dışında kaldığını", "Hayatının her dönemde örnek alınabilecek model olduğunu", "Örnek almanın yalnız sahabeye verilmiş bir görev olduğunu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ayet güzel örneği tek bir ibadet alanıyla sınırlamaz; Hz. Peygamber’in hayatının bütününü kapsar.", "Hz. Peygamber’in örnekliği aile, komşuluk ve ticaret gibi günlük ilişkileri de kapsar.", "Doğru; ayet, Resulullah’ı genel anlamda güzel örnek olarak tanıtır.", "Ayet belirli bir topluluğu sınırlamaz; örneklik sonraki dönemler için de geçerlidir."], "explanation": "Ayet Resulullah’ı genel olarak güzel örnek diye tanıtır; ibadet, günlük ilişki ya da kişi sınırı koymaz. O hâlde hayatı her dönemde örnek alınabilecek bir modeldir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "eaccaf3f12bcd1299c767b660258f0db8a943859abaee6f71ec6b6b956b8aa52", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q009", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f04", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.7", "level": 2, "difficultyReason": "Bir davranışın toplumdaki sonucu tahmin edilir; çeldiriciler etkinin kişide kaldığı ve güvenin rekabete dönüştüğü yanılgılarına dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.) doğruluğu ve güvenilirliğiyle tanınırdı. Buna göre bu özellikler bir toplumda yaygınlaşırsa aşağıdaki sonuçlardan hangisi beklenir?", "choices": ["Etkisi yalnız doğru davranan kişide kalır", "İnsanlar birbirine güvenir, alışveriş ve komşuluk güçlenir", "Güven yerine kişisel çıkar yarışı artar", "Kurallara duyulan ihtiyaç tamamen ortadan kalkar"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Davranışlar yalnız sahibini değil çevresini de etkiler; güven toplumsal bir sonuçtur.", "Doğru; doğru söz ve güvenilir davranış toplumda karşılıklı güveni artırır.", "Güvenilir davranış yarışı değil, birbirine inanmayı güçlendirir.", "Güven ortamı kuralları gereksiz kılmaz; yalnız uyum ve dayanışmayı güçlendirir."], "explanation": "Doğruluk, sözlere inanılmasını sağlar. Sözlere inanılan yerde insanlar alışverişte ve komşulukta birbirine güvenir. Bu yüzden beklenen sonuç, karşılıklı güvenin ve ilişkilerin güçlenmesidir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f1d97a1a22dc025e019c30a9038522dd4155b99a23f8a0f30fae4c3e05ddb5ba", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q010", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f04", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.7", "level": 3, "difficultyReason": "Dört davranış-sonuç çiftinden yalnız biri doğru ilişki kurar; merhamet, adalet ve doğruluğun sonuçları ayırt edilmelidir.", "question": "Aşağıdaki davranış-toplumsal sonuç eşleştirmelerinden hangisi doğrudur?", "choices": ["Merhamet: yanlışların hiçbir şekilde düzeltilmemesi", "Adalet: güçlü olana tanınan ayrıcalıklar", "İstişare: ortak karar ve dayanışmanın güçlenmesi", "Doğruluk: söze duyulan güvenin azalması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Merhamet yanlışı görmezden gelmek değildir; hatayı anlayışla düzeltir ve barışı güçlendirir.", "Adalet kişiler arasında ayrım yapmamayı gerektirir; ayrıcalık adaletin zıddıdır.", "Doğru; birlikte danışılan kararlar sahiplenilir ve dayanışmayı artırır.", "Söze duyulan güveni azaltmaz, tersine artırır."], "explanation": "Her çiftte davranışın sonucuna bak. Merhamet barış, adalet eşit muamele, doğruluk güven getirir. İstişare ise birlikte karar almayı sağlar ve dayanışmayı güçlendirir; doğru eşleştirme budur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "274eb7d2e756f5b2d8674dad8fb7688c165f4eee75ff413a6badbd4160f0600e", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q011", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f05", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.7", "level": 3, "difficultyReason": "Bir itiraza uygun karşı örnek seçilir; geçmişe ait ezber, değer farkı ve büyük karar yanılgıları ayrıştırılır.", "question": "Bir öğrenci, ‘Hz. Muhammed (s.a.v.)’in davranışları o dönemin toplumuna aitti, bugün bir karşılığı yoktur’ diyor. Bu durumda öğrencinin görüşüne karşı aşağıdakilerden hangisi örnek olarak gösterilebilir?", "choices": ["Eski olayları ezberlemek bugünkü sorunları çözer", "Bugünün değerleri farklı olduğundan örnek gerekmez", "Güzel davranışlar yalnız büyük kararlarda işe yarar", "Sözünde durmak, sınıf arkadaşları arasında güveni artırır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ezber tek başına çözüm getirmez; asıl olan davranışın bugünün ilişkilerine uygulanmasıdır.", "Merhamet ve doğruluk gibi değerler her dönemde geçerlidir; bu görüş örnekliğin sürekliliğini yok sayar.", "Güzel davranışlar aile, okul ve komşuluk gibi küçük ilişkilerde de sonuç verir.", "Doğru; doğruluk ve güvenilirlik bugünkü ilişkilerde de aynı sonucu verir."], "explanation": "İtiraz, davranışların bugün karşılığı olmadığını söylüyor. Karşı örnek, bugünkü bir ilişkide aynı davranışın aynı sonucu verdiğini göstermelidir. Sözünde durmak sınıfta güveni artırır; itiraz çürür.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q011", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2413caaffde26addbf473e20728b4be96fc2fdc903c1e421df9265ac3848191c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q012", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f05", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.7", "level": 5, "difficultyReason": "Ayet, kavram ve proje durumu birlikte yorumlanır; ibadet-ahlak dengesi, yaş sınırı ve günlük ilişkilerin örneklikteki yeri aynı anda değerlendirilir.", "question": "Bir grup öğrenci, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in örnekliğini tanıtan panoya yalnız ibadet davranışlarını yazmayı planlıyor. Kalem 68/4’teki yüce ahlak vurgusuna ve toplumsal etkilere göre bu plan için aşağıdaki önerilerden hangisi en yerindedir?", "choices": ["İbadetler ahlakın yerini tuttuğundan plan aynen kalmalı", "Doğruluk ve merhamet gibi ahlaki davranışlar da eklenmeli", "Günlük ilişkiler örneklik sayılmadığından eklenmemeli", "Ahlaki davranışlar çocuklara hitap etmediğinden eklenmemeli"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Örnekliği ibadetle sınırlar; ibadet ahlakın yerini almaz, ahlak da örneğin ayrı ve önemli bir yönüdür.", "Doğru; yüce ahlak vurgusu, örnekliğin ahlaki davranışları da kapsadığını gösterir.", "Merhamet ve doğruluk günlük ilişkilerde görülür; Kalem 68/4 bu yönü de içine alır.", "Ahlaki davranışlar her yaştan insan için örnektir; çocuklar da bu örnekliğin muhatabıdır."], "explanation": "Kalem 68/4 Hz. Peygamber’in yüce bir ahlak üzere olduğunu bildirir; toplumsal etkiyi doğuran da bu davranışlardır. Yalnız ibadet yazılırsa örneklik eksik kalır. Panoya ahlaki davranışlar da eklenmelidir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "764407a60420b2de68e4c7a3722a50ab059048922975e510d76a84693cf4f2b7", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q013", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f06", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.8", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir öğütten mesaj çıkarılır; çeldiriciler korkutma, sertlik ve kuralları bırakma yanılgılarına dayanır.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), insanlara kolaylaştırmalarını, zorlaştırmamalarını; müjdelemelerini, nefret ettirmemelerini öğütlemiştir (Buhârî, İlim 11). Buna göre Hz. Muhammed (s.a.v.)’in bu öğüdüyle verdiği mesaj aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İnsanlarla iletişimde kolaylaştırıcı ve ümit verici olunmalı", "İnsanlar korkutularak doğruya yönlendirilmeli", "Doğruyu söylemek için sert bir dil seçilmeli", "Kuralların tamamı bırakılıp yalnız kolay olan yapılmalı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kolaylaştırmak ve müjdelemek insanlara yaklaşmanın yoludur.", "Öğüt müjdelemeyi ve nefret ettirmemeyi önerir; korkutmak bu mesajla çelişir.", "Söylenen doğru olsa da sert dil gerekmez; öğüt zorlaştırmamayı ister.", "Öğüt kuralları bırakmayı değil, insanlara yük olmadan sevdirerek anlatmayı önerir."], "explanation": "Öğütte iki çift var: kolaylaştırın, zorlaştırmayın; müjdeleyin, nefret ettirmeyin. İkisi de iletişimde yumuşak ve ümit verici olmayı ister. Mesaj budur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "971855a14bbaa9f88afd1c038f95638a3497ad7e0593bebea4a748fb7652f2a8", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q014", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f06", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.8", "level": 2, "difficultyReason": "Hadisten mesaj çıkarılır; sadakayı maddi yardımla ve sözü değersiz görmekle sınırlayan yanılgılar elenir.", "question": "Hz. Muhammed (s.a.v.), güzel sözün sadaka olduğunu bildirmiştir. Bu hadise göre güzel sözle ilgili aşağıdaki yargılardan hangisine ulaşılabilir?", "choices": ["Güzel söz, karşıdaki kişiye yapılmış bir iyiliktir", "Sadaka yalnız maddi yardımla verilebilir", "Söz, davranıştan daha az değerlidir", "Güzel söz yalnız yakın çevreye ve tanıdıklara söylenmelidir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hadis güzel sözü sadaka, yani iyilik sayar.", "Hadis sadakayı sözle de mümkün kılar; maddi yardımla sınırlamak mesajı daraltır.", "Hadis sözü değersiz saymaz, tersine iyilik sayar.", "Hadis güzel sözü kişi ayırmadan iyilik sayar; yakın çevreyle sınırlamaz."], "explanation": "Hadis güzel sözü sadaka olarak niteler. Sadaka bir iyiliktir ve karşıdakine fayda sağlar. Öyleyse güzel söz de karşıdaki kişiye yapılmış bir iyiliktir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6eea074cf3ffaf9613389310461f20f9534ce686668cc2dbe51ed56cdcf31b18", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q015", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f06", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.8", "level": 3, "difficultyReason": "Ayetle hikmet kavramı birleştirilir; tartışmayı kazanma, utandırma ve kalıplaşmış emir yanılgıları elenir.", "question": "Nahl 16/125’te hikmetle ve güzel öğütle davet etmek öğütlenir. Buna göre Hz. Muhammed (s.a.v.)’in hikmetli tutumunu en iyi anlatan ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Karşısındakini susturacak biçimde tartışması", "Yerinde ve doğru sözle, uygun biçimde davranması", "Hata yapanı bütün topluluğun önünde açıkça uyarması", "Her konuyu kısa ve kesin emirlerle söylemesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Hikmet tartışmayı kazanmak değil, doğruyu uygun yöntemle anlatmaktır.", "Doğru; hikmet yerinde ve doğru söz, bilgece davranış demektir.", "Hz. Peygamber hatayı yumuşaklıkla düzeltirdi; herkesin önünde utandırmak hikmete uymaz.", "Hikmet durum ve kişiye göre uygun yolu seçmektir; hep emir kipi kullanmak bunu karşılamaz."], "explanation": "Ayet hikmetle ve güzel öğütle çağırmayı ister. Hikmet, yerinde ve doğru söz ve bilgece davranıştır. Bu yüzden doğru ifade, yerinde ve doğru sözle uygun biçimde davranmasıdır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q015", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8fa9677929a07383fc931fdf07b9b283f4daa4f3144143ee65e183f13704dea0", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q016", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f07", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.8", "level": 1, "difficultyReason": "Örnek olaydaki yönlendirme yöntemi belirlenir; çeldiriciler sahabilerin sert tepkisini ve azarlamayı öne çıkarır.", "question": "Mescitte uygunsuz davranan bir bedeviye kızan sahabileri durduran Hz. Muhammed (s.a.v.), ona doğruyu nasıl öğretmiştir (Buhârî, Vudû 58)?", "choices": ["Sahabilerin sert tepkisini destekleyerek", "Onu topluluğun önünde azarlayarak", "Konuyu hiç açıklamadan geçiştirerek", "Yumuşaklıkla ve anlayışla açıklayarak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sahabiler durdurulmuştur; sert tepkiyi desteklemek olayla çelişir.", "Olayda azarlama yoktur; yumuşaklık ve anlayış vardır.", "Bedeviye doğru açıklanmıştır; geçiştirme yoktur.", "Doğru; sahabileri durdurup bedeviye yumuşakça doğruyu öğretmiştir."], "explanation": "Hz. Peygamber kızan sahabileri durdurmuş, ardından bedeviye doğruyu öğretmiştir. Yöntem sertlik değil yumuşaklıktır. Doğru cevap, yumuşaklıkla ve anlayışla açıklamasıdır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fc112d1e7036b958e251f2f23eec0f103bf0ffa74b611fa2d51f8772d86a80a1", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q017", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f07", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.8", "level": 3, "difficultyReason": "Öğrenilen yöntem yeni bir günlük duruma uygulanır; sertlik, utandırma ve ilgisizlik yanılgıları elenir.", "question": "Bir öğrenci, sınıfta arkadaşıyla alay eden birini uyarmak istiyor. Bu durumda öğrenci, Hz. Muhammed (s.a.v.)’in yönlendirme yöntemini örnek alıyorsa aşağıdaki önerilerden hangisine uymalıdır?", "choices": ["Doğru olduğu için sert bir dille uyarmalı", "Kişiyi arkadaşlarının önünde utandırmalı", "Sakin kalıp doğruyu nazik bir dille anlatmalı", "Hiçbir şey söylemeden olayı sessizce geçiştirmeli"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Söylenenin doğru olması sertliği gerektirmez; Hz. Peygamber doğruyu yumuşak bir dille öğretirdi.", "Utandırmak yönlendirme değil, kırmaktır; hikmetli yöntem yumuşaklıktır.", "Doğru; yumuşaklık ve güzel söz, Hz. Peygamber’in yönlendirme yöntemidir.", "Güzel yönlendirme yanlışı görmezden gelmeyi değil nazikçe düzeltmeyi içerir."], "explanation": "Hz. Peygamber yanlışı yumuşaklıkla ve güzel sözle düzeltirdi. Öğrenci de aynısını yapmalıdır: sakin kalmak ve doğruyu nazikçe anlatmak. Sert, utandıran ya da ilgisiz tavır bu yönteme uymaz.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fd3ab2b73c6db2625dd3fd822d3f67f333df85463d2b1858cf56daf96ed44c03", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q018", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f07", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.8", "level": 4, "difficultyReason": "Hikmetin söz ve davranış yönü örnek olayla birleştirilir; sözü davranıştan ayıran ya da açıklamayı atlayan yanlış yorumlar elenir.", "question": "Bir bedevi, Mescid-i Nebevi’nin bir köşesini kirletince oradaki sahabiler kızarak üzerine yürüdü. Hz. Muhammed (s.a.v.) onları durdurdu ve kirlenen yerin su dökülerek temizlenmesini istedi. Ardından bedeviyi yanına çağırıp mescitlerin ibadet ve temizlik yeri olduğunu yumuşak bir dille anlattı. Bir öğrenci, “Hikmet yalnız söylenen sözle ilgilidir, davranışın bununla ilişkisi yoktur.” diyor. Bu olaya göre öğrencinin görüşüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Söze ek olarak sabırlı tavrı da öğretici olmuştur", "Yalnız sözle açıklama yaptığı için görüş doğrudur", "Davranışı sözden üstün tutup açıklama yapmamıştır", "Tavrı sahabilerin tepkisine uymaktan ibarettir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hem açıklaması hem de sabırlı tavrı bedeviye doğruyu öğretmiştir.", "Olayda söz kadar sabırlı ve yumuşak tavır da önemlidir; hikmet davranışı da kapsar.", "Bedeviye doğru açıklanmıştır; yalnız davranışla yetinilmemiştir.", "Tam tersine sahabilerin kızgın tepkisi durdurulmuştur."], "explanation": "Olayda iki unsur var: öfkeli sahabileri durduran sabırlı tavır ve bedeviye yapılan yumuşak açıklama. İkisi birlikte öğretmiştir. Bu, hikmetin hem söz hem davranış olduğunu gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q018", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e6da2d58c47e59674cd03ca047f7c2828a6b388a8f9990d791fefe365aeaf482", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q019", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f08", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.9", "level": 1, "difficultyReason": "Surenin adının kaynağı sorulur; çeldiriciler kabile adını başka topluluklarla karıştırma yanılgısına dayanır.", "question": "Kureyş suresi adını hangi topluluktan almıştır?", "choices": ["Habeşistan’da yaşayan bir topluluğa bağlı kabileden", "Hz. Muhammed’den önceki bir peygamberin kavminden", "Hz. Muhammed’in de mensup olduğu Mekke kabilesinden", "Mekke’ye uzak bir şehirdeki çiftçilerden"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kureyş Habeşistan’da değil Mekke’de yaşayan kabiledir.", "Kureyş, Hz. Muhammed’in kendi mensup olduğu kabiledir; önceki bir kavim değildir.", "Doğru; Kureyş, Hz. Muhammed’in mensup olduğu Mekke kabilesidir.", "Kureyş tarım yapan uzak bir şehir halkı değil, Mekke kabilesidir."], "explanation": "Surenin adı kabile adıdır. Kureyş, Hz. Muhammed’in de mensup olduğu Mekke kabilesidir. Doğru cevap bu bilgiyle eşleşir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q019", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b4e2adbde839175f5cca480c1747e4562d9c74d947ea754982505679ca2fd18d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q020", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f08", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.9", "level": 2, "difficultyReason": "Surede anılan ticaret yolculuklarının mesajı belirlenir; nimetin kaynağını ticarete ya da savaşa bağlayan yanılgılar elenir.", "question": "Kureyş suresinde Kureyş’in kış ve yaz ticaret yolculuklarına alıştırılması hatırlatılır. Bu bilgiye göre surede yer alan hatırlatma aşağıdakilerden hangisine işaret eder?", "choices": ["Başarının tek kaynağının ticaret olduğuna", "Rızık ve güvenliğin Allah’ın nimeti olduğuna", "Yolculukların savaş hazırlığı için yapıldığına", "Güvenin insanın kendi gücünden doğduğuna"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Nimetin kaynağını ticarete bağlar; surede nimeti veren Allah’tır.", "Doğru; yolculuklar bir nimet olarak anılır ve nimeti verenin Allah olduğu vurgulanır.", "Sure savaşı değil, ticaret yolculuklarını ve nimetleri anlatır.", "Surede güvenlik de açlıktan doyurma da Allah’ın nimeti olarak anılır."], "explanation": "Sure yolculukları bir alışkanlık ve nimet olarak hatırlatır. Ardından Rabbine kulluk istenir. Bu sıralama, rızık ve güvenliğin Allah’tan geldiği mesajını verir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "06d61a5ee29443845d806bd8616acf1883fbe1fe22752bdd30a0a0ba7ca4ea4c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q021", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f08", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.9", "level": 3, "difficultyReason": "Sure içindeki kulluk isteğinin gerekçesi belirlenir; çeldiriciler zafer, kazanç ve üstünlük gibi sureye girmeyen gerekçelerdir.", "question": "Kureyş suresinde, onları açlıktan doyuran ve korkudan emin kılan bu evin Rabbine kulluk etmeleri istenir. Buna göre surede dile getirilen kulluk isteği aşağıdaki gerekçelerden hangisine dayanır?", "choices": ["Savaşta büyük bir zafer kazanmış olmalarına", "Ticaretten büyük bir kazanç elde etmiş olmalarına", "Diğer kabilelerden üstün tutulmalarına", "Doyurulmuş ve güvene kavuşturulmuş olmalarına"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Surede savaş ya da zafer anlatımı yoktur.", "Kulluk isteğinin gerekçesi kazanç değil, doyurulma ve güvene kavuşturulmadır.", "Surede üstünlük değil nimet hatırlatılır.", "Doğru; kulluk isteği, verilen rızık ve güvenlik nimetlerine dayanır."], "explanation": "İstek, ‘doyuran ve emin kılan’ Rabbe kulluktur. Gerekçe de doyurulmuş ve emin kılınmış olmalarıdır. Zafer, kazanç ve üstünlük surede gerekçe değildir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q021", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6cf7b659f3c8d3b9badc96a0e46f43d149c5ef8201c71b7f3c2026ceb1347cf2", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q022", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f09", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.9", "level": 2, "difficultyReason": "Surenin içeriği hakkındaki yanlış özet düzeltilir; savaş anlatısı ve ticaret kuralı yanılgıları elenir.", "question": "Bir öğrenci Kureyş suresini ‘bir savaşı anlatır’ diye özetliyor. Verilenlere göre öğrencinin özeti, surenin mesajına uygun biçimde aşağıdakilerden hangisiyle düzeltilmelidir?", "choices": ["Sure, nimet ve güveni hatırlatıp kulluğa çağırır", "Sure, bir ordunun yenilgisini ayrıntılarıyla anlatır", "Sure, ticaret yollarının güzergâhını belirler", "Sure, yalnız ticaret kurallarını öğretir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; surenin odağı savaş değil, nimetler ve kulluk çağrısıdır.", "Surede savaş ya da yenilgi anlatımı yoktur.", "Sure yolculukları nimet olarak hatırlatır; güzergâh bilgisi vermez.", "Surede ticaret kuralı yoktur; nimet ve kulluk vurgusu vardır."], "explanation": "Sure dört ayettir ve savaş anlatmaz. Yolculukları, doyurmayı ve güvenliği hatırlatıp kulluğa çağırır. Doğru düzeltme budur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q022", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a947acb952185b8750759739a63723a7f9892ef85ea814e1a60a976058c004d7", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q023", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f09", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u04", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-46", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.4.9", "level": 3, "difficultyReason": "Surenin mesajı günlük bir tutumla ilişkilendirilir; nimeti kendi çabasına bağlama, önemsememe ve ticarete özgü görme yanılgıları elenir.", "question": "Bir öğrenci, günlük hayattaki güvenli ve huzurlu ortamın değerini Kureyş suresi ışığında düşünüyor. Bu bilgilere göre öğrencinin benimseyebileceği, surenin mesajına en uygun tutum aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Nimetleri yalnız kendi çabasının karşılığı saymak", "Güvenli ortamı sıradan görüp önemsememek", "Nimetlerin Allah’tan olduğunu bilip şükretmek", "Nimetleri yalnız ticaret yapanlara özgü görmek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Surede rızık ve güvenlik Allah’ın nimeti olarak anılır; yalnız kendi çabasına bağlamak mesajla çelişir.", "Sure güven ortamının değerini hatırlatır; önemsememek mesajın tersidir.", "Doğru; sure nimetleri ve güveni hatırlatıp şükür ve kulluğa yönlendirir.", "Sure nimeti belli bir meslekle sınırlamaz."], "explanation": "Sure rızık ve güvenliği Allah’ın nimeti olarak anar ve kulluk ister. Bu nimetin değerini bilmek şükürle olur. Uygun tutum, nimetlerin Allah’tan olduğunu bilip şükretmektir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "386b82af8e51dc9e8f2a24e56195cebbc422060df95d5ae65dee6c6d376998ea", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Hz. Muhammed’in Örnekliği"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q024", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f10", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 1, "difficultyReason": "Programdaki sınırlama bilinir; çeldiriciler örf, ortak görüş ve yasa gibi temel kaynak sayılmayan unsurlardır.", "question": "İslam dininin iki temel kaynağı aşağıdakilerden hangisinde birlikte verilmiştir?", "choices": ["Allah’ın kitabı Kur’an ile toplumun örf ve adetleri", "Peygamberin sünneti ile insanların ortak görüşleri", "Kur’an ile çağdaş toplumların yazılı yasaları", "Allah’ın kitabı Kur’an ile peygamberin sünneti"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Örf ve adetler dinin temel kaynağı sayılmaz; iki temel kaynak Kur’an ve sünnettir.", "İnsanların ortak görüşleri dinin temel kaynağı sayılmaz; iki temel kaynak Kur’an ve sünnettir.", "Yazılı yasalar dinin temel kaynağı sayılmaz.", "Doğru; İslam dininin iki temel kaynağı Kur’an ve sünnettir."], "explanation": "İslam dininin iki temel kaynağı Kur’an ve sünnettir. Örf, ortak görüş ve yasalar dinin temel kaynakları arasında yer almaz.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dd83229ee91b163c259801d2e51cd8e949d0af2dd91fd02c659c4fe3909f6916", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q025", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f10", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 2, "difficultyReason": "Ayetin kaynak konusunda neyi desteklediği yorumlanır; çeldiriciler Kur’an’ı tek yeterli kaynak sayan ve sünneti ayrı din yapan yanılgılardır.", "question": "Nisâ 4/59’da Allah’a ve Peygamber’e itaat öğütlenir. Bu bilgiye göre ayet, dinin temel kaynakları bakımından aşağıdakilerden hangisini destekler?", "choices": ["Kur’an’ın yanında peygamberin öğretisinin de kaynak olduğunu", "Kur’an’ın uygulamada tek başına yeterli olduğunu", "Yalnız toplum geleneklerinin kaynak olduğunu", "Sünnetin Kur’an’dan bağımsız ayrı bir din kurduğunu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ayet Allah’a itaatle birlikte Peygamber’e itaati de öğütler.", "Ayet Peygamber’e itaati de öğütler; bu, uygulamada sünnetin yerini gösterir.", "Ayette gelenek değil, Allah’a ve Peygamber’e itaat vardır.", "Sünnet Kur’an’ı açıklar ve uygular; ayrı bir din kurmaz."], "explanation": "Ayet iki itaatten söz eder: Allah’a ve Peygamber’e. Peygamber’e itaat, onun öğretisinin de dinde kaynak olduğunu gösterir. Bu yüzden doğru sonuç, Kur’an’ın yanında peygamberin öğretisinin de kaynak olduğudur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q025", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "09a878b8eac062564a392185eef7a395b3255fd8df925df310297f6a4feab7b1", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q026", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f10", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 2, "difficultyReason": "Sünnetin onay türü örnekle ayırt edilir; söz, fiil ve vahiy örnekleri çeldiricidir.", "question": "Aşağıdaki örneklerden hangisi sünnetin ‘onay’ türüne girer?", "choices": ["Peygamber’in güzel sözün sadaka olduğunu bildirmesi", "Peygamber’in namazı kılarak göstermesi", "Peygamber’in sahabi davranışını uygun bulması", "Vahiy yoluyla bir ayetin indirilmesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bu bir sözdür; sünnetin söz türüne girer, onay türüne girmez.", "Bu bir uygulamadır; sünnetin fiil türüne girer.", "Doğru; onay, Peygamber’in önünde yapılan davranışı uygun bulmasıdır.", "Ayet Allah’tan gelen vahiydir; Peygamber’in sünneti değildir."], "explanation": "Sünnetin üç türü vardır: söz, fiil, onay. Sözü bildirmek söz, kılarak göstermek fiildir. Bir davranışı görüp uygun bulmak ise onaydır; doğru örnek budur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "366b95522adc9137706c3d4ced62e2a3d896347483ff00cfd1fd0c81e021b248", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q027", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f10", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 4, "difficultyReason": "Bir kavram yanılgısı sünnetin tanımıyla sınanır; sünnetin söz, fiil ve onayın tümünü kapsadığı bilgisi çeldiricilerle karşılaştırılır.", "question": "Bir öğrenci ‘Sünnet yalnız nafile namazlara denir’ diyor. Sünnet, dinî konulardaki söz, fiil ve onayları kapsar. Buna göre öğrencinin görüşü için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Eksiktir; sünnet söz, fiil ve onayların tümünü kapsar", "Doğrudur; sünnet yalnız ibadetlerin sayısını gösterir", "Eksiktir; sünnet yalnız Peygamber’in sözlerinden oluşur", "Doğrudur; Peygamber yalnız namaz konusunda örnek olmuştur"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sünnet namazla sınırlı değildir, Peygamber’in dinî söz, fiil ve onaylarını içerir.", "Sünnet sayı bildiren bir kavram değil, söz, fiil ve onayları kapsayan bir kavramdır.", "Sünnet yalnız söz değildir; fiil ve onayı da kapsar.", "Hz. Peygamber ahlak ve ilişkilerde de örnektir; sünneti namazla sınırlamak eksiktir."], "explanation": "Sünnet, Peygamber’in dinî konulardaki söz, fiil ve onaylarıdır. Nafile namaz bunun yalnız bir parçasıdır. Bu yüzden ‘yalnız nafile namaz’ görüşü eksiktir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q027", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1e8f2b8c2ff5a232fde9ecf3d9ae64a90d3298f624a470b32c58aa7420c6767c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q028", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f11", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 3, "difficultyReason": "Namaz örneğinden sünnetin Kur’an’la ilişkisi çıkarılır; sünneti Kur’an’ın yerine koyan ya da gereksiz sayan yanılgılar elenir.", "question": "Kur’an namazı emreder; namazın nasıl kılınacağını ise Hz. Muhammed (s.a.v.)’in uygulaması gösterir. Bu durum sünnetin Kur’an’la ilişkisi hakkında neyi gösterir?", "choices": ["Sünnet, Kur’an’daki emirlerin yerini alır", "Kur’an uygulamayı ayrıntılı gösterdiğinden sünnet gerekmez", "Sünnet yalnız Kur’an dışındaki konuları düzenler", "Sünnet, Kur’an’daki emri açıklar ve uygulayarak gösterir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sünnet Kur’an’ın yerine geçmez; onu açıklar ve uygular.", "Namazın kılınış biçimi sünnetle öğrenilir; sünnete ihtiyaç vardır.", "Namaz örneğinde sünnet Kur’an’daki bir emri uygulatmaktadır.", "Doğru; emir Kur’an’dadır, uygulama biçimi sünnetle öğrenilir."], "explanation": "Kur’an emri verir: namaz. Nasıl kılınacağını Peygamber’in uygulaması gösterir. Demek ki sünnet Kur’an’ı açıklar ve uygulamasını gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ff12f96c89f5ce1c98dbbb4355b5ea00d0535480f9a7e6b6a325566523739d41", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q029", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f11", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 3, "difficultyReason": "Ayetten sünnetin Kur’an’la bağı çıkarılır; Peygamber’e uymayı ayrı bir dine dönüştüren ve süreyle sınırlayan yanılgılar elenir.", "question": "Nisâ 4/80’e göre Peygamber’e itaat eden, Allah’a itaat etmiş olur. Bu ayete göre Peygamber’e itaat ile Allah’a itaat arasındaki ilişki hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Sünnete uymak, Kur’an’ın emrine uymanın bir parçasıdır", "Peygamber’e uymak, Kur’an’dan ayrı bir dindir", "Allah’a itaat için Peygamber’e uymak gerekmez", "İtaat yalnız Peygamber’in hayatta olduğu dönemde geçerliydi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Peygamber’e itaat Allah’a itaat sayıldığı için sünnet Kur’an’la bütünlük taşır.", "Ayet Peygamber’e itaati Allah’a itaat saydığı için ikisini ayrı dinler yapmaz.", "Ayet Peygamber’e itaat edenin Allah’a itaat etmiş olacağını bildirir.", "Ayet süre sınırı koymaz; sünnete uymak sonraki dönemlerde de geçerlidir."], "explanation": "Ayet Peygamber’e itaati Allah’a itaat sayar. Öyleyse sünnete uymak, Kur’an’ın emrine uymanın bir parçasıdır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q029", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "51ee539ea74383d7deac8835e129f91d6c384f6da7ab529656231a5e520dd05b", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q030", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f11", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayet bir itirazın cevabında birleştirilir; sünneti gereksiz sayma, Peygamber’in görevini daraltma ve süre sınırlama yanılgıları elenir.", "question": "Bir öğrenci ‘Kur’an her şeyi tek başına ayrıntılı gösterir, sünneti bilmeye gerek yok’ diyor. Haşr 59/7 ve Nahl 16/44 ayetlerine göre bu görüşe verilecek en uygun karşılık aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ayetler yalnız Kur’an’ın okunmasını öğütler", "Ayetler, Peygamber’in açıklamasına uymayı da öğütler", "Peygamber’in görevi yalnız ayetleri ezberletmektir", "Açıklama yalnız Peygamber’in döneminde gerekliydi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ayetler okumadan söz etmez; Peygamber’in verdiğine uymayı ve açıklamasını anlatır.", "Doğru; Haşr 59/7 Peygamber’in verdiğini almayı, Nahl 16/44 onun açıklamasını anlatır.", "Nahl 16/44 Peygamber’in indirileni insanlara açıklamasını bildirir; görev ezberletmekle sınırlı değildir.", "Ayetler dönem sınırı koymaz; Peygamber’in açıklaması sonrakiler için de yol göstericidir."], "explanation": "Haşr 59/7 Peygamber’in verdiğini almayı, yasakladığından sakınmayı ister; Nahl 16/44 onun indirileni açıkladığını bildirir. İkisi birlikte Kur’an’ın tek başına yeterli olduğu görüşünü karşılar.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "637d1bc4b547ae71dc4fb81d7d2e33eaa219881980b7fbf348c54d48ecac6f3c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q031", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f11", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki kavramın ilişkisi sorulur; kavramları birebir aynı sayan ya da yer değiştiren yanılgılar elenir.", "question": "Bir öğrenci sünnet ile hadis için ‘ikisi birebir aynıdır’ diyor. Sünnetin Peygamber’in söz, fiil ve onayları olduğu bilgisine göre bu iddiayla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İki kavram aynı olduğundan fark aranmamalıdır", "Sünnet yazılı metindir, hadis ise uygulamadır", "Hadis Kur’an ayetlerine verilen addır", "Hadis, sünnetin aktarılmış metnidir; kavramlar ayrıdır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Programda iki kavram ayrı tutulur: sünnet Peygamber’in yoludur, hadis o yolun aktarımıdır.", "Kavramlar yer değiştirmiş; sünnet söz, fiil ve onaydır, hadis bunların aktarımıdır.", "Ayetler Kur’an’ın parçasıdır; hadis Peygamber’in sözlerinin, fiillerinin ve onaylarının aktarımıdır.", "Doğru; hadis, söz, fiil ve onayların aktarılmış metnidir."], "explanation": "Sünnet Peygamber’in söz, fiil ve onaylarıdır. Hadis bunların aktarılmış metnidir. İkisi birbirine bağlıdır ama aynı kavram değildir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3c8bdbd8705240da91acd89b12edb55b6bc4832f37d2559b7a6af5103aea7d80", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q032", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f12", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.2", "level": 1, "difficultyReason": "Ana konu başlıklarının listesi tanınır; çeldiriciler ana konu olmayan başlıkları listeye katar.", "question": "Aşağıdaki listelerden hangisi Kur’an’ın ana konularını doğru verir?", "choices": ["İnanç, ibadet, ticaret, spor, sanat ve kıssalar", "İnanç, ibadet, ahlak, sosyal hayat ve kıssalar", "İbadet, ahlak, tarih, coğrafya ve kıssalar", "İnanç, siyaset, ahlak, sanat ve kıssalar"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ticaret ve spor ana konu başlığı değildir; ahlak ve sosyal hayat listede yoktur.", "Doğru; öğrenci düzeyinde ana konular bu beş başlıkta toplanır.", "Tarih ve coğrafya ana konu başlığı değildir; inanç ve sosyal hayat eksiktir.", "Siyaset ve sanat ana konu başlığı sayılmaz; ibadet ve sosyal hayat eksiktir."], "explanation": "Kur’an’ın ana konuları inanç, ibadet, ahlak, sosyal hayat ve kıssalardır. Yalnız bu liste beşini de eksiksiz ve doğru verir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "06c58ff9d1d83d1880c8cbf3dd82ec29e6859141c79e5433d1a242453cf265a1", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q033", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f12", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.2", "level": 2, "difficultyReason": "Muamelat ile ahlak karıştırılmadan ana konu tanınır; çeldiriciler diğer başlıkların kendi tanımlarıdır.", "question": "Alışveriş, borç ve miras gibi insanlar arasındaki hukuku düzenleyen ayetler Kur’an’ın hangi ana konusuna girer?", "choices": ["İbadet: kulların Allah’a karşı görevlerini öğretir", "Sosyal hayat: insanlar arası hakları düzenler", "Ahlak: kişisel erdem ve davranışları öğütler", "İnanç: imanın esaslarını ve ahireti bildirir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İbadet namaz, oruç gibi kulluk görevleridir; alışveriş ve miras insanlar arası hukuktur.", "Doğru; alışveriş, borç ve miras insanlar arası hak ve hukukla ilgilidir.", "Ahlak kişisel erdemlerle ilgilidir; borç ve miras gibi hak ve hukuk konuları sosyal hayata girer.", "İnanç iman esaslarını anlatır; alışveriş ve miras bu başlığın konusu değildir."], "explanation": "Ayetlerin odağı insanlar arası hak ve hukuktur: alışveriş, borç, miras. Bu odak sosyal hayat (muamelat) ana konusuna uyar. Diğer başlıklar kulluk, erdem ve iman esaslarını işler.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q033", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "965f8d2de3b1a34ab1c2a6e99374db2b00735702cb058f3e2ad13193833762bf", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q034", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f13", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.2", "level": 2, "difficultyReason": "Tablodaki eksik ana konu belirlenir; ahlak ile sosyal hayat arasındaki ayrım ve tablodaki diğer satırlardan elemeyle yer bulunur.", "question": "Tabloda ayet özetleri ana konularına yerleştirilmiştir. Tabloya göre soru işaretiyle gösterilen hücreye aşağıdaki ana konulardan hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Ahlak: kişisel erdem ve davranışları öğütler", "Sosyal hayat: alışveriş ve borç ilişkilerini düzenler", "Kıssa: geçmiş toplumların hikâyelerini aktarır", "İbadet: kulluk görevlerini belirler"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; anne babaya güzel söz söylemek ahlaki bir davranıştır.", "Anne babaya iyilik bir kişisel davranış ve erdemdir; sosyal hayat alışveriş, borç, miras gibi hak ve hukuku işler.", "Özet bir hayat hikâyesi anlatmıyor, davranış öğütlüyor; kıssa bu özette yoktur.", "Özet namaz, oruç gibi bir kulluk görevi değil, anne babaya karşı davranıştır."], "explanation": "Özet anne babaya güzel söz söylemeyi öğütlüyor. Bu bir kişisel erdem ve davranış konusudur; hikâye, kulluk görevi ya da alışveriş gibi hak ve hukuk konusu değildir. Boş satır ahlak olmalıdır.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t04.d8-t04-q034-alt", "captionKey": "d8-t04.d8-t04-q034-cap", "headerKeys": ["d8-t04.d8-t04-q034-h0", "d8-t04.d8-t04-q034-h1"], "rows": [[{"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r0c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r0c1"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r1c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r1c1"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r2c0"}, {"v": "?"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r3c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q034-r3c1"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q034", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1979b12cdde30fcd05ef076f9ebcc7eafff3a43b91cd951fee63f4d37ae73550", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q035", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f13", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.2", "level": 3, "difficultyReason": "Tabloda yalnız bir satır yanlış sınıflanmıştır; her özetin odağı ayrı ayrı okunmalı ve ana konuyla sınanmalıdır.", "question": "Tabloda ayet özetleri ana konularla eşleştirilmiştir. Tabloya göre ana konusu yanlış yazılmış satırdaki ayet özeti aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ölçü ve tartıda hile yapanları uyaran ayetler", "Namaz kılmayı ve zekât vermeyi emreden ayet", "Kibirden sakındırıp ölçülü olmayı öğütleyen ayetler", "Hz. Yusuf’un hayatından ibret alınmasını bildiren ayetler"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tablodaki eşleştirme yerindedir; ölçü ve tartıda dürüst olmak ahlak konusudur.", "Tablodaki eşleştirme yerindedir; namaz ve zekât ibadet konusudur.", "Doğru; kibirden sakınma ve ölçülü davranış ahlaka girer, tabloda ise inanç yazılmıştır.", "Tablodaki eşleştirme yerindedir; peygamber hayatından ibret kıssa konusudur."], "explanation": "Her satırı sınayalım: ölçü ve tartıda dürüstlük ahlak, namaz ve zekât ibadet, Hz. Yusuf’un hayatı kıssa konusudur; bu satırlar doğru yazılmıştır. Kibirden sakınma ve ölçülü olma da ahlak konusudur, tabloda ise inanç yazılmıştır; yanlış satır budur.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t04.d8-t04-q035-alt", "captionKey": "d8-t04.d8-t04-q035-cap", "headerKeys": ["d8-t04.d8-t04-q035-h0", "d8-t04.d8-t04-q035-h1"], "rows": [[{"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r0c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r0c1"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r1c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r1c1"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r2c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r2c1"}], [{"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r3c0"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q035-r3c1"}]]}, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q035", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "deae2e0ff3170428e0afcb383e7ae9617ad12dc8b98f25f762c0f583d3226e95", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q036", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f13", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.2", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir ayet özeti tek bir ana konuya yerleştirilir; çeldiriciler kulluk, davranış ve tarih başlıklarıdır.", "question": "Allah’a, meleklere, kitaplara ve peygamberlere inanmayı bildiren Bakara 2/285 anlamındaki özet, Kur’an’ın hangi ana konusuna girer?", "choices": ["İnanç: imanın esaslarını bildirir", "İbadet: kulluk görevlerini belirler", "Ahlak: güzel davranışları öğütler", "Kıssa: geçmişten ibret verir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Allah’a, meleklere, kitaplara ve peygamberlere iman, imanın esaslarındandır.", "Özet bir kulluk görevi değil, iman edilecek esasları anlatır.", "Özet bir davranış öğüdü değil, iman esaslarını bildirir.", "Özet bir hayat hikâyesi anlatmaz; inanç konusudur."], "explanation": "Özet Allah’a, meleklere, kitaplara ve peygamberlere inanmayı bildiriyor. Bunlar imanın esaslarıdır. Doğru ana konu inançtır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q036", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "628cd9d06696f09479db6e88ab0a50894ab863bf577fd1e4e41658fb84b8f98c", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q037", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f13", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.2", "level": 4, "difficultyReason": "Ahlak ve sosyal hayat başlıkları bir sınıflama itirazı üzerinden ayrıştırılır; ‘ikisi de insan ilişkisi’ gerekçesi yeterli değildir.", "question": "Bir sınıfta ‘anne babaya “öf” bile dememek’ özeti ahlak, ‘alışverişte hile yapmamak’ özeti sosyal hayat altına yazıldı. Bir öğrenci ikisini aynı başlıkta toplamak istiyor. Bu durumda yapılan sınıflamanın doğru olduğunu gösteren gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İkisi de insan ilişkisi içerdiğinden aynı başlıkta olmalı", "Anne baba konusu ibadet olduğundan ahlaktan çıkarılmalı", "Alışveriş konusu kıssa sayıldığından başka başlığa alınmalı", "Ahlak kişisel erdemleri, sosyal hayat hakları düzenler"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Her ikisi de insanlarla ilgili olsa da biri erdemi, öbürü hak ve hukuku işler; ayrı başlıkları vardır.", "Özet bir kulluk görevi değil davranış öğüdüdür; ibadet başlığına girmez.", "Alışveriş bir hayat hikâyesi değil, hak ve hukuk konusudur; kıssa olmaz.", "Doğru; ahlak tavrı, sosyal hayat insanlar arası hak ve hukuku konu edinir."], "explanation": "Anne babaya karşı ‘öf’ dememek kişisel bir erdem ve tavırdır: ahlak. Alışverişte hile yapmamak insanlar arası hak ve hukuktur: sosyal hayat. Odakları farklı olduğundan ayrı başlıkları vardır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q037", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a2c975bf0485f24facfa9fd2950541fc53cda432a43cee9f921ec77c1968420e", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q038", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f14", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 1, "difficultyReason": "Furkan adı Kur’an’ın hangi özelliğine işaret eder sorulur; çeldiriciler başka özelliklere ya da yanlış nitelemelere dayanır.", "question": "Furkan, Kur’an’ın adlarından biridir. Bu ad, Kur’an’ın aşağıdaki özelliklerinden hangisini vurgular?", "choices": ["Yalnız bir dönemin olaylarını anlattığını", "Yalnızca sesli okunmak için indirildiğini", "Hak ile batılı birbirinden ayırdığını", "Sadece bilimsel keşifleri öğrettiğini"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Furkan adı bir dönemle değil, hak ile batılı ayırmayla ilgilidir.", "Ad okunuşa değil, hakkı ve batılı ayırmaya işaret eder.", "Doğru; furkan hak ile batılı ayıran demektir.", "Furkan adı bilimsel keşiflerle ilgili değildir."], "explanation": "Furkan ‘hak ile batılı ayıran’ anlamındadır. Bu ad Kur’an’ın doğruyu yanlıştan ayırdığı özelliğini vurgular.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "91c764e3847a8a7d47b975b05dd2b6167b24a6bdd8a54a544745fccc48b57b8d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q039", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f14", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 2, "difficultyReason": "Hidayet rehberi nitelemesinin anlamı bilinir; anlamı düşünmeden okumayı yeterli sayan ve yol göstermeyi bilimle sınırlayan yanılgılar elenir.", "question": "Kur’an için ‘hidayet rehberidir’ denmesi neyi anlatır?", "choices": ["Anlamı üzerinde düşünülmeden okunmasının yeterli olduğunu", "Yalnızca geçmiş toplumların hikâyelerini aktardığını", "Yol göstermenin yalnız bilim konularıyla sınırlı olduğunu", "İnsanlara doğru yolu gösteren bir kılavuz olduğunu"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kur’an düşünmeye çağırır; anlamını düşünmeden okumakla yetinmek yol göstermesini görmezden gelir.", "Kur’an’ın yol gösterme özelliği hikâyeleri aşan bir rehberliktir.", "Kur’an inanç, ibadet ve ahlak gibi birçok alanda yol gösterir.", "Doğru; hidayet rehberi doğru yolu gösteren kılavuz demektir."], "explanation": "Hidayet doğru yolu bulma, rehber de kılavuz demektir. Bakara 2/2 ve 2/185 Kur’an’ı bu şekilde niteler. Anlam: Kur’an insanlara doğru yolu gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bc46d3e15cb84bec630d9fdbf7086d2a1d9c457c98dcd27b081cbfe27987604f", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q040", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f15", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 2, "difficultyReason": "Ayet özeti, ‘sakındırma’ özelliğiyle eşleştirilir; furkan, düşündürme ve açıklayıcılık özellikleri çeldiricidir.", "question": "Nahl 16/90’daki, hayâsızlığı, kötülüğü ve azgınlığı yasaklayan bölümün özeti hangi özellikle eşleşir?", "choices": ["Hak ile batılı birbirinden ayırması", "Düşünmeye ve aklını kullanmaya çağırması", "İnsanları kötülüklerden sakındırması", "Her konuyu ayrıntılı biçimde açıklaması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Özet hak ve batıl ayrımını değil, kötü davranışların yasaklanmasını anlatır.", "Özet düşünmeye çağırmayı değil, yasaklamayı konu edinir.", "Doğru; yasaklanan hayâsızlık, kötülük ve azgınlık sakındırma özelliğidir.", "Özet açıklayıcılığı değil, kötülükten sakındırmayı anlatır."], "explanation": "Özette hayâsızlık, kötülük ve azgınlığın yasaklandığı söylenir. Kötü şeylerden uzak tutmak, sakındırma özelliğidir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d73ddd36e26c1f663c2a8d178fde6e366b3643ea7c0416a4a5fdc605dd4712c2", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q041", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f15", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 3, "difficultyReason": "Sâd 38/29 özeti düşünmeye çağırma özelliğiyle eşleştirilir; furkan, sakındırma ve ezberleme çeldiricidir.", "question": "Sâd 38/29 anlamında, Kur’an’ın akıl sahiplerinin üzerinde düşünmesi için indirildiği bildirilir. Verilen anlama göre ayetin vurguladığı Kur’an özelliği aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Hak ile batılı birbirinden kesin biçimde ayırması", "İnsanları düşünmeye ve aklını kullanmaya yöneltmesi", "İnsanları kötülüklerden sakındırıp uzak tutması", "Yalnızca ezberlenmesinin yeterli sayılmasını istemesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Özet ayrım yapmayı değil, akıl sahiplerinin düşünmesini anlatır.", "Doğru; ayet akıl sahiplerini düşünmeye çağırır.", "Özet yasaklamadan değil, düşünmeye çağırmadan söz eder.", "Ayet düşünmeyi ister; yalnız ezberi yeterli saymaz."], "explanation": "Ayet Kur’an’ın akıl sahiplerinin düşünmesi için indirildiğini bildirir. Bu, insanı düşünmeye ve aklını kullanmaya yönelten özelliktir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q041", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "66897d081e390f6c08c60cbf3fc62f5c0a261d54976f836c19d4c13578e43daf", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q042", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f15", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 3, "difficultyReason": "İsrâ 17/9 özeti iyiye ve doğruya yönlendirme özelliğiyle eşleştirilir; düşündürme, furkan ve dönemle sınırlı olma çeldiricidir.", "question": "İsrâ 17/9’da Kur’an’ın en doğru yola ilettiği bildirilir. Verilenlere göre bu ayet, Kur’an’ın aşağıdaki özelliklerinden hangisiyle eşleşir?", "choices": ["Düşünmeye ve aklını kullanmaya çağırması", "Hak ile batılı birbirinden ayırması", "Yalnız belirli bir döneme hitap etmesi", "İyiye, doğruya ve güzele yönlendirmesi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Düşünmeye çağırmak Kur’an’ın bir özelliğidir ama bu ayet onu değil, en doğru yola iletmesini bildirir.", "Hak ile batılı ayırması başka bir özelliktir; İsrâ 17/9 ayrıştırmayı değil, en doğru yola iletmeyi bildirir.", "Ayet dönem sınırı koymaz; Kur’an’ın doğru yola iletmesi genel bir özelliktir.", "Doğru; en doğru yola iletmek, iyiye ve doğruya yönlendirmedir."], "explanation": "Ayet Kur’an’ın en doğru yola ilettiğini bildirir. En doğru yola iletmek, iyiye, doğruya ve güzele yönlendirmektir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q042", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "08da2b2ef783d5339d0515f79e504b2ac10055b27cb52f8f567854563528b7e3", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q043", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f16", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 3, "difficultyReason": "Düşünmeye çağırma özelliğinin öğrenme tutumuna etkisi değerlendirilir; düşünmeyi bilimle sınırlama ve ezber yanılgıları elenir.", "question": "Kur’an’ın insanları düşünmeye ve aklını kullanmaya çağırması, bir öğrencinin öğrenme tutumunda nasıl bir sonuç doğurur?", "choices": ["Düşünmeyi yalnız fen derslerine ayırır", "Ayetlerin anlamını araştırmadan yalnız ezberlemekle yetinir", "Anlamı üzerinde düşünür ve çevresini sorgulayarak öğrenir", "Kendi görüşlerini hiç sorgulamadan kabul eder"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Düşünmeye çağrı belli derslerle sınırlı değildir; tutum, ilişki ve karar verme alanlarını da kapsar.", "Düşünmeye çağrı anlamı araştırmayı gerektirir; yalnız ezberlemek bununla çelişir.", "Doğru; düşünmeye çağrı, anlamı araştırmayı ve sorgulayarak öğrenmeyi destekler.", "Aklını kullanmaya çağrı görüşleri sorgulamayı da içerir."], "explanation": "Kur’an aklı kullanmaya çağırır. Bu çağrıyı benimseyen öğrenci anlamı üzerinde düşünür, sorular sorar ve çevresini sorgulayarak öğrenir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q043", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cd94d65d608caa43cd087c9908a8a32dabe03947d93b244441b68d2eb4842543", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q044", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f16", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.3", "level": 4, "difficultyReason": "İki özelliğin birlikte yaşantıya etkisi değerlendirilir; ibadet ve ilişkiyi ayırma, aklı devre dışı bırakma ve üstünlük duygusu yanılgıları elenir.", "question": "Kur’an’ın yol göstermesi ve kötülüklerden sakındırması birlikte düşünüldüğünde, ayetleri anlamaya çalışan bir gencin davranışlarında hangi değişiklik beklenir?", "choices": ["Yalnız ibadet eder, insan ilişkilerine önem vermez", "Kararlarını tamamen başkasına bırakıp aklını kullanmaz", "Kendini diğer insanlardan üstün görmeye başlar", "İyi davranışlara yönelir, zararlı davranışlardan kaçınır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kur’an yol göstermesiyle ilişkileri de kapsar; insan ilişkilerini dışarıda bırakmak bu özelliklerle uyuşmaz.", "Kur’an aklı kullanmaya çağırır; kararları başkasına bırakmak bu çağrıya aykırıdır.", "Kur’an’ın yol göstermesi ve sakındırması kibri öğütlemez, tersine kibirden sakındırır.", "Doğru; yol gösterme iyiye, sakındırma kötülükten uzaklaşmaya yöneltir."], "explanation": "Yol gösterme doğruya yöneltir, sakındırma kötülükten uzaklaştırır. İkisi birlikte gencin iyi davranışlara yönelmesini, zararlı davranışlardan kaçınmasını sağlar.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cade334ebe5b70707544c4ac9c0c147b28f68b6eaae03963d432b8ee392d6a1d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q045", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f17", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.4", "level": 1, "difficultyReason": "Hz. Nuh’un davetinin içeriği sorulur; çeldiriciler şirk, göç ve kişiye bağlılık gibi daveti çarpıtan seçeneklerdir.", "question": "Hz. Nuh (a.s.) kavmini neye çağırmıştır (Hûd 11/25–26)?", "choices": ["Putlarla birlikte Allah’a da kulluk edip dengeyi korumaya", "Yalnız Allah’a kulluk etmeye ve putlara tapmayı bırakmaya", "Şehirlerini terk edip güvenli bir yere göç etmeye", "Kendisine bağlılık yemini edip onun adına yaşamaya"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu şirktir; Hz. Nuh putlara tapmayı bırakıp yalnız Allah’a kulluk etmeyi istemiştir.", "Doğru; Hz. Nuh tevhide, yani yalnız Allah’a kulluğa çağırmıştır.", "Davetin içeriği göç değil, tevhiddir.", "Peygamber kendisine değil, yalnız Allah’a kulluğa çağırır."], "explanation": "Hz. Nuh’un daveti tevhid üzerinedir. Kavmini putlara tapmayı bırakıp yalnız Allah’a kulluk etmeye çağırdı. Doğru cevap budur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0dfccf8eb6f4bbdf248a9d3089a97a439a55b01ff0d861fad33995846499cc7b", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q046", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f17", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.4", "level": 2, "difficultyReason": "Bağışlanma öğüdünün davetle ilişkisi yorumlanır; çeldiriciler daveti korkutma, çıkar ve bağışlanmadan bağımsız gösterir.", "question": "Hz. Nuh (a.s.), kavmine bağışlanma dilemelerini de öğütlemiştir (Nuh 71/5–12). Verilen bilgiye göre bu öğüt, onun daveti hakkında aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Davetin hatalardan dönüp Allah’a yönelmeyi içerdiğini", "Davetin yalnızca cezayla korkutmaya ve baskıya dayandığını", "Davetin yalnız maddi kazanç vaat ettiğini", "Bağışlanmanın davetin dışında tutulduğunu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bağışlanma dilemek, hatalardan dönüp Allah’a yönelmektir.", "Hz. Nuh bağışlanma öğütlemiştir; davet yalnız korkutmaya dayanmaz.", "Davet maddi kazanç değil, Allah’a yönelmeyi amaçlar.", "Bağışlanma dilemek davetin içindedir."], "explanation": "Hz. Nuh kavmine bağışlanma dilemelerini öğütledi. Bağışlanma dilemek hatadan dönüp Allah’a yönelmektir. Bu, davetin yalnız yasak değil, dönüşü de içerdiğini gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q046", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f2ac2cd892b5fe3b9054f3e99eaf0281a92e237b4a994ca6936c7daf13f9134d", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q047", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f17", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki bilgi birleştirilerek davetçinin tutumu çıkarılır; vazgeçme, seçici davet ve gizli davet yanılgıları elenir.", "question": "Hz. Nuh (a.s.) kavmini gece gündüz, gizli ve açık davet etmiş; ileri gelenler onu yalanlayıp alay etmiştir. Bu bilgilere göre Hz. Nuh (a.s.) hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Alay edilince yöntemini bırakıp daveti kesmiştir", "Daveti yalnızca alay etmeyen kişilere yöneltmiştir", "Yalanlanmasına rağmen daveti sabırla sürdürmüştür", "Daveti yalnızca gizli yoldan yapmayı seçmiştir"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gece gündüz, gizli ve açık davet etmiştir; yalanlama daveti kesmesine yol açmamıştır.", "Davet kavmin tamamınadır; alay edenler de davet edilmiştir.", "Doğru; gece gündüz süren davet ve yalanlamaya rağmen devam, sabrı gösterir.", "Davet hem gizli hem açık yapılmıştır."], "explanation": "Birinci bilgi: davet gece gündüz, gizli ve açık sürmüş. İkinci bilgi: yalanlanmış ve alay edilmiş. İkisi birlikte, tepkiye rağmen daveti sabırla sürdürdüğünü gösterir.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fdb60f3854c6c3a429c5136ddfe4a51f1c42483fcab6d03571fb998bd1f0c407", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q048", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f17", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.4", "level": 2, "difficultyReason": "Kavmin tepkisi doğru okunur; herkesin iman ettiği gibi yanlış çıkarımlar elenir.", "question": "Hz. Nuh (a.s.) kıssasında kavmin ileri gelenleri onu yalanlamış, ancak az sayıda kişi iman etmiştir. Bu bilgiye göre Hz. Nuh (a.s.)’un davetinin sonucu hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Bütün kavim kısa sürede iman etmiştir", "Davete kavmin yalnız küçük bir kesimi uymuştur", "İman edenler kavmin çoğunluğunu oluşturmuştur", "Yalanlayanların tamamı sonradan davetçi olmuştur"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ayetlerde az sayıda kişinin iman ettiği bildirilir; bütün kavim iman etmemiştir.", "Doğru; ayetlere göre davete inananlar az sayıda kalmıştır.", "Az sayıda kişi iman etmiştir; çoğunluk iman etmemiştir.", "Kıssada böyle bir bilgi yoktur; inkârda direnenler tufanda boğulmuştur."], "explanation": "Ayetler önderlerin yalanladığını, yalnız az kişinin iman ettiğini bildirir. O hâlde davete kavmin yalnız küçük bir kesimi uymuştur.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q048", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "69d1787729c958d32bbbbb2e91029234deb72b8f7c68837477520f6dcf7c9890", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q049", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f18", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.4", "level": 3, "difficultyReason": "Tablodaki eksik aşama olay sırasından bulunur; çeldiriciler kıssada tersi anlatılan olaylardır.", "question": "Tabloda Hz. Nuh (a.s.) kıssasının olay sırası verilmiştir. Tabloya göre 3. sırada boş bırakılan yere aşağıdaki olaylardan hangisi gelmelidir?", "choices": ["Kavim topluca iman edip putları bırakır", "Oğlu çağrıyı kabul edip gemiye biner", "Alay edenler özür dileyip gemiye yerleşir", "Allah’ın emriyle gemiyi yapmaya başlar"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kıssada kavmin çoğu inkârda direnmiştir; topluca iman yoktur.", "Kıssada oğlu gemiye binmeyi reddetmiştir.", "Alay edenler inkârda direnmiş ve tufanda boğulmuştur.", "Doğru; yalanlanmadan sonra, tufandan önce gemi yapılır."], "explanation": "Sıra: davet, yalanlanma, gemi, tufan ve kurtuluş. Tabloda davet ve yalanlanma var, sonuç da yazılı. Aradaki boşluk, tufandan önce yapılan gemidir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "d8-t04.d8-t04-q049-alt", "captionKey": "d8-t04.d8-t04-q049-cap", "headerKeys": ["d8-t04.d8-t04-q049-h0", "d8-t04.d8-t04-q049-h1"], "rows": [[{"v": "1"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q049-r0c1"}], [{"v": "2"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q049-r1c1"}], [{"v": "3"}, {"v": "?"}], [{"v": "4"}, {"key": "d8-t04.d8-t04-q049-r3c1"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q049", "visualRequirement": "required", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ab96312bdeb53225c4c5f56da217226588c755bdce75277fa15706dc59e3ae92", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
{"type": "question", "id": "tr.g08.dkab.d8-t04.q050", "familyId": "tr.g08.dkab.d8-t04.f18", "topic": "Hz. Muhammed’in (s.a.v.) Örnekliği (2); Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri", "subject": "Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi", "grade": 8, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "d8-u05", "topicKey": "d8-t04", "subtopicKey": "d8-t04-ana", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20221229134650712-DKAB_(4-8.%20S%C4%B1n%C4%B1f)_DOP_%202018.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-2018-dkab-4-8-47p:pdf-page-47", "sourceRefs": ["meb-2018-dkab-4-8-47p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "noteKey": "tr.g08.dkab.d8-t04.n01", "objective": "8.5.4", "level": 5, "difficultyReason": "Eksik bir yorum ayet bilgisiyle tamamlanır; kıssanın ibret yönü ile olay ayrıntıları ve tarih kaydı ayrıştırılır.", "question": "Bir öğrenci, Hz. Nuh (a.s.) kıssasını ‘eski bir doğa olayının hikâyesi’ diye özetliyor. Yunus 10/71–73 ve Hûd 11/25–49 kıssada tevhid, sabır ve inkârın sonucunu öne çıkardığına göre bu özet nasıl tamamlanmalıdır?", "choices": ["Kıssa, tevhid ve sabır gibi ibretleri de aktarır", "Kıssanın tek amacı geminin yapım ayrıntılarıdır", "Kıssa, yalnız eski bir olayın tarihini kaydeder", "Kıssada ibret aramak, olayı değiştirmeye çalışmak olur"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ayetler kıssada tevhid, sabır ve inkârın sonucunu öne çıkarır.", "Ayetler gemiyi anar ama asıl vurgu tevhid, sabır ve inkârın sonucudur.", "Ayetler tarih kaydı yerine ibret ve mesaj verir.", "İbret kıssanın amacıdır; Yusuf 12/111 gibi ayetler kıssaların ibret taşıdığını bildirir."], "explanation": "Özet yalnız doğa olayına odaklanıyor. Ayetler ise tevhid daveti, sabır ve inkârda direnmenin sonucunu öne çıkarır. Özet bu ibretleri de içerecek biçimde tamamlanmalıdır.", "figure": null, "tags": ["8.4.6", "D8-T04"], "taskId": "D8-T04", "sourceRecordId": "draft.d8-t04.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "2018–2019 Öğretim Programları", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8bb83ef7151d2a9ed0096e05f533554d0a522dd97cc54cb84bd1755776b2a537", "reviewDecisionSha256": "59d9b778844000f416aee536fb940ec105b280b8c3623807ffa80012f59c9b94", "unit": "Kur’an-ı Kerim ve Özellikleri"}
