{"type": "pack", "schemaVersion": "2.2", "textMarkup": "alika-ami/1", "contentContractVersion": "2.2", "contentContractHash": "sha256:74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1", "id": "tr.g07.fen-bilimleri.1-donem-a-uzay-kuvvet", "version": 9, "country": "TR", "lang": "tr", "grade": 7, "subject": "Fen Bilimleri", "sources": [{"sourceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p", "documentType": "curriculum", "purpose": "curriculum", "sourceFormat": "pdf", "title": "Fen Bilimleri Dersi Öğretim Programı", "downloadUrl": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "publicationYear": 2026, "sha256": "a56aab9c648f8293341be3f70c0b49e644ecb1d56be9fcaa200d6419bf1eeb97", "pageCount": 231}], "visualPolicy": {"policyId": "semantic_visual_gate", "decisionContract": "semantic_visual_gate", "quota": null, "quotaPolicy": "none", "everyNote": false, "questionMinimumPercent": 0, "balancedByObjective": false, "allowedLevels": ["none", "support", "required"], "allowedRoles": ["none", "spatial", "quantitative", "structural", "process", "temporal", "geographic", "experimental", "symbolic"], "allowedFigureKinds": ["numberline", "fraction", "shape", "angle", "grid", "coordinate", "chart", "table", "flow", "circuit"], "figureRequiredWhenEvidenceDependsOnRepresentation": true, "decorativeFiguresForbidden": true, "answerLeakForbidden": true, "neutralAccessibleAltTextRequired": true, "completeLabelKeysRequired": true, "version": "1.0", "rationale": "Görsel kararı semantic_visual_gate ile kayıt bazında verilir; adet veya yüzde kotası uygulanmaz."}, "contractPolicy": {"questionCount": 400, "minFamilies": 96, "maxPerFamily": 5, "answerBalance": [104, 104, 96, 96], "objectiveBalanceMode": "coverage", "minFiguredQuestions": 0, "everyNoteHasFigure": false}, "theme": "7. Sınıf Fen Bilimleri — 1. Dönem — Uzay Çağı, Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim", "source": "alika-atolye-yeni-sistem-f7", "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "objectives": ["FB.7.1.1", "FB.7.1.2", "FB.7.1.3", "FB.7.1.4", "FB.7.1.5", "FB.7.2.1", "FB.7.2.2", "FB.7.2.3"], "coverage": {"FB.7.1.1": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t01.n01"], "questions": 50}, "FB.7.1.2": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t02.n01"], "questions": 50}, "FB.7.1.3": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t03.n01"], "questions": 50}, "FB.7.1.4": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t04.n01"], "questions": 50}, "FB.7.1.5": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t05.n01"], "questions": 50}, "FB.7.2.1": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t06.n01"], "questions": 50}, "FB.7.2.2": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t07.n01"], "questions": 50}, "FB.7.2.3": {"notes": ["tr.g07.fen.f7-t08.n01"], "questions": 50}}, "counts": {"notes": 8, "questions": 400}, "producerId": "claude-f7-birlestir", "labels": {"f7-t01.alt.022": "Uzay teknolojilerinin temel amaçlarını ve çalıştıkları ortamları karşılaştıran özet tablo.", "f7-t01.alt.031": "K, L ve M araçlarının görev özelliklerini gösteren tablo.", "f7-t01.alt.044": "P, R ve S araçlarının taşıma ve dönüş özelliklerini karşılaştıran tablo.", "f7-t01.alt.057": "Uzay sondası ve yapay uydunun bazı özelliklerini karşılaştıran tablo.", "f7-t01.alt.070": "A, B ve C teknolojilerinin insan taşıma ve görev özelliklerini gösteren tablo.", "f7-t01.alt.079": "Üç farklı ihtiyaca karşılık elde edilen veya aktarılan bilgiyi gösteren tablo.", "f7-t01.alt.092": "Üç veri türü ile bunların en belirgin kullanım alanlarını eşleştiren tablo.", "f7-t01.alt.102": "K ve L gözlem yerlerinin gece yapay ışık ve gökyüzü görünümü özelliklerini karşılaştıran tablo.", "f7-t01.alt.115": "Üç gözlemevi adayının yapay gece ışığı ve bulutluluk özelliklerini gösteren tablo.", "f7-t01.alt.124": "Bir görev tarihi için kullanılabilecek üç kaynağın güvenilirlik özelliklerini karşılaştıran tablo.", "f7-t01.alt.133": "Üç Türkiye uydusunun temel görev türlerini karşılaştıran tablo.", "f7-t01.fig.001": "Teknoloji", "f7-t01.fig.002": "Temel amaç", "f7-t01.fig.003": "Çalışma ortamı", "f7-t01.fig.004": "Roket", "f7-t01.fig.005": "Araç veya yükü uzaya doğru hızlandırmak", "f7-t01.fig.006": "Fırlatma sırasında atmosfer ve uzay geçişi", "f7-t01.fig.007": "Uzay sondası", "f7-t01.fig.008": "Bir hedefi insansız inceleyip veri göndermek", "f7-t01.fig.009": "Uzay ve hedef gök cisminin çevresi/yüzeyi", "f7-t01.fig.010": "Uzay istasyonu", "f7-t01.fig.011": "Uzun süreli insanlı araştırma ortamı sağlamak", "f7-t01.fig.012": "Yörünge", "f7-t01.fig.013": "Uzay mekiği", "f7-t01.fig.014": "İnsan ve yük taşımak; yeniden kullanılabilmek", "f7-t01.fig.015": "Dünya ile uzay arasında görev", "f7-t01.fig.016": "Yapay uydu", "f7-t01.fig.017": "Belirli bir hizmet veya gözlem görevi yürütmek", "f7-t01.fig.018": "Bir gök cisminin çevresindeki yörünge", "f7-t01.fig.019": "Teleskop", "f7-t01.fig.020": "Uzak kaynaklardan gelen ışığı/veriyi toplamak", "f7-t01.fig.021": "Yeryüzü veya uzay", "f7-t01.fig.023": "Araç", "f7-t01.fig.024": "Verilen özellik", "f7-t01.fig.025": "K", "f7-t01.fig.026": "Yükü uzaya çıkarmaya yardım eder", "f7-t01.fig.027": "L", "f7-t01.fig.028": "Yörüngede uzun süreli insanlı araştırma alanıdır", "f7-t01.fig.029": "M", "f7-t01.fig.030": "İnsan taşımadan uzak hedefi inceler", "f7-t01.fig.032": "Araç", "f7-t01.fig.033": "İnsan/yük taşıma", "f7-t01.fig.034": "Görev sonrası dönüş", "f7-t01.fig.035": "P", "f7-t01.fig.036": "Var", "f7-t01.fig.037": "Var", "f7-t01.fig.038": "R", "f7-t01.fig.039": "Yok", "f7-t01.fig.040": "Yok", "f7-t01.fig.041": "S", "f7-t01.fig.042": "İnsanlı araştırma alanı", "f7-t01.fig.043": "Yörüngede kalır", "f7-t01.fig.045": "Özellik", "f7-t01.fig.046": "Sonda", "f7-t01.fig.047": "Yapay uydu", "f7-t01.fig.048": "İnsan taşımadan çalışabilir", "f7-t01.fig.049": "Evet", "f7-t01.fig.050": "Evet", "f7-t01.fig.051": "Yörüngede belirli hizmet verir", "f7-t01.fig.052": "Her görevde değil", "f7-t01.fig.053": "Evet", "f7-t01.fig.054": "Uzak hedefe doğru yol alabilir", "f7-t01.fig.055": "Evet", "f7-t01.fig.056": "Her görevde değil", "f7-t01.fig.058": "Teknoloji", "f7-t01.fig.059": "İnsan taşır mı?", "f7-t01.fig.060": "Temel görev", "f7-t01.fig.061": "A", "f7-t01.fig.062": "Hayır", "f7-t01.fig.063": "Hedef hakkında ölçüm yapar", "f7-t01.fig.064": "B", "f7-t01.fig.065": "Evet", "f7-t01.fig.066": "Yörüngede uzun süre araştırma ortamı sağlar", "f7-t01.fig.067": "C", "f7-t01.fig.068": "Hayır", "f7-t01.fig.069": "İletişim sinyali aktarır", "f7-t01.fig.071": "İhtiyaç", "f7-t01.fig.072": "Üretilen/aktarılan bilgi", "f7-t01.fig.073": "K", "f7-t01.fig.074": "Geniş alanın güncel yeryüzü görüntüsü", "f7-t01.fig.075": "L", "f7-t01.fig.076": "Televizyon ve iletişim sinyali", "f7-t01.fig.077": "M", "f7-t01.fig.078": "Bulut ve hava sistemi verisi", "f7-t01.fig.080": "Kod", "f7-t01.fig.081": "Veri", "f7-t01.fig.082": "En belirgin kullanım", "f7-t01.fig.083": "P", "f7-t01.fig.084": "Bulut hareketleri", "f7-t01.fig.085": "Hava tahmini", "f7-t01.fig.086": "R", "f7-t01.fig.087": "Yeryüzü görüntüleri", "f7-t01.fig.088": "Haritalama ve afet izleme", "f7-t01.fig.089": "S", "f7-t01.fig.090": "İletişim sinyali", "f7-t01.fig.091": "Yayın ve haberleşme", "f7-t01.fig.093": "Yer", "f7-t01.fig.094": "Gece yapay ışık", "f7-t01.fig.095": "Gökyüzü görünümü", "f7-t01.fig.096": "K", "f7-t01.fig.097": "Yoğun", "f7-t01.fig.098": "Parlak arka plan", "f7-t01.fig.099": "L", "f7-t01.fig.100": "Az", "f7-t01.fig.101": "Daha karanlık arka plan", "f7-t01.fig.103": "Aday yer", "f7-t01.fig.104": "Yapay gece ışığı", "f7-t01.fig.105": "Bulutluluk", "f7-t01.fig.106": "P", "f7-t01.fig.107": "Az", "f7-t01.fig.108": "Sık", "f7-t01.fig.109": "R", "f7-t01.fig.110": "Az", "f7-t01.fig.111": "Seyrek", "f7-t01.fig.112": "S", "f7-t01.fig.113": "Yoğun", "f7-t01.fig.114": "Seyrek", "f7-t01.fig.116": "Kaynak", "f7-t01.fig.117": "Özellik", "f7-t01.fig.118": "K", "f7-t01.fig.119": "TUA’nın tarihli resmî görev sayfası", "f7-t01.fig.120": "L", "f7-t01.fig.121": "Yazarı ve tarihi belirtilmemiş paylaşım", "f7-t01.fig.122": "M", "f7-t01.fig.123": "Kaynak göstermeyen yorum dizisi", "f7-t01.fig.125": "Uydu", "f7-t01.fig.126": "Temel görev", "f7-t01.fig.127": "GÖKTÜRK-2", "f7-t01.fig.128": "Yer gözlem", "f7-t01.fig.129": "İMECE", "f7-t01.fig.130": "Yer gözlem", "f7-t01.fig.131": "TÜRKSAT 6A", "f7-t01.fig.132": "Haberleşme", "f7-t02.draft.f7-t02.q019.duzeltme.alt": "Gezici araç modelinde gövde, iki tekerlek ve üstte kamera kartı görülüyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q025.duzeltme.alt": "Bir uydu modelinde ortada gövde ve iki yanda enerji kartları görülüyor; çizim gerçek ölçekte değildir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q031.duzeltme.alt": "Uydu modelinde gövdeye bağlı bir anten çizgisi “Enerji sağlar” etiketiyle gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q032.duzeltme.alt": "Gezici araç modelinde tekerlekler gövdenin üstünde çizilmiş. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q033.duzeltme.alt": "Teleskop modelinde sol uç “Gözlem ucu”, sağ uç “Işık giriş ucu” olarak etiketlenmiş. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q035.duzeltme.alt": "Modelde kamera kartı gövdenin içinde kapalı kalmış, hedef yönü gövdenin sağında gösterilmiş. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q038.duzeltme.alt": "Dürbün modelinde iki kanalın yön okları farklı yönlere bakıyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q041.duzeltme.alt": "İlk modelde anten tekerleğe yakın, gövdeden ayrı bir konumda gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q042.duzeltme.alt": "İlk modelde kamera gövdenin içinde gösterilmiş, ilerleme yönü sağa işaretlenmiş. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q043.duzeltme.alt": "Teleskop modelinde tüp ve gözlem ucu var, ışık girişini gösteren ön bölüm etiketi yok. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q044.duzeltme.alt": "Uydu modelinde soldaki geniş kart “Anten”, sağdaki ince çizgi “Enerji bölümü” diye etiketlenmiş. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.draft.f7-t02.q048.duzeltme.alt": "Uydu modelinde kamera, anten ve antenden dışarı yönelen veri oku gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t02.fig.auto.1.caption": "Gezici araç parça modeli", "f7-t02.fig.auto.1.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.1.label.1": "Tekerlek", "f7-t02.fig.auto.1.label.2": "Tekerlek", "f7-t02.fig.auto.1.label.3": "Kamera", "f7-t02.fig.auto.10.caption": "Eksik teleskop modeli", "f7-t02.fig.auto.10.label.0": "Tüp", "f7-t02.fig.auto.10.label.1": "Gözlem ucu", "f7-t02.fig.auto.11.caption": "İşlevleri karışmış uydu modeli", "f7-t02.fig.auto.11.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.11.label.1": "Anten", "f7-t02.fig.auto.11.label.2": "Enerji bölümü", "f7-t02.fig.auto.12.caption": "Gözlem ve iletişim ilişkisi", "f7-t02.fig.auto.12.label.0": "Uydu gövdesi", "f7-t02.fig.auto.12.label.1": "Kamera", "f7-t02.fig.auto.12.label.2": "Anten", "f7-t02.fig.auto.12.label.3": "Veri yönü", "f7-t02.fig.auto.2.caption": "Uydu modeli", "f7-t02.fig.auto.2.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.2.label.1": "Enerji kartı", "f7-t02.fig.auto.2.label.2": "Enerji kartı", "f7-t02.fig.auto.3.caption": "Etiketi incelenecek uydu modeli", "f7-t02.fig.auto.3.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.3.label.1": "Enerji sağlar", "f7-t02.fig.auto.4.caption": "Tekerlek yerleşimi incelenecek model", "f7-t02.fig.auto.4.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.4.label.1": "Tekerlek", "f7-t02.fig.auto.4.label.2": "Tekerlek", "f7-t02.fig.auto.5.caption": "Teleskop uç etiketleri", "f7-t02.fig.auto.5.label.0": "Tüp", "f7-t02.fig.auto.5.label.1": "Gözlem ucu", "f7-t02.fig.auto.5.label.2": "Işık giriş ucu", "f7-t02.fig.auto.6.caption": "Kamera yerleşimi incelenecek model", "f7-t02.fig.auto.6.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.6.label.1": "Kamera", "f7-t02.fig.auto.6.label.2": "Hedef yönü", "f7-t02.fig.auto.7.caption": "Dürbün kanal yönleri", "f7-t02.fig.auto.7.label.0": "Sol kanal", "f7-t02.fig.auto.7.label.1": "Sağ kanal", "f7-t02.fig.auto.7.label.2": "Yön", "f7-t02.fig.auto.7.label.3": "Yön", "f7-t02.fig.auto.8.caption": "İlk gezici araç modeli", "f7-t02.fig.auto.8.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.8.label.1": "Tekerlek", "f7-t02.fig.auto.8.label.2": "Anten", "f7-t02.fig.auto.9.caption": "Kamera yenileme modeli", "f7-t02.fig.auto.9.label.0": "Gövde", "f7-t02.fig.auto.9.label.1": "Kamera", "f7-t02.fig.auto.9.label.2": "İlerleme yönü", "f7-t02.label.model.enerji": "Enerji bölümü", "f7-t02.label.model.govde": "Model gövdesi", "f7-t02.label.model.gozlem": "Gözlem bölümü", "f7-t02.label.model.iletisim": "İletişim bölümü", "f7-t02.note.fig.alt": "Bir uzay gözlem aracı modelinde gövde, gözlem bölümü, iletişim bölümü ve enerji bölümünün yerleşimi.", "f7-t02.note.fig.caption": "İşlevleri etiketlenmiş model", "f7-t02.table.1.alt": "Üç kanıt ile modeldeki karşılıklarını karşılaştıran tablo.", "f7-t02.table.1.h0": "Kanıt", "f7-t02.table.1.h1": "Modeldeki gösterim", "f7-t02.table.1.r0c0": "Anten veri iletişimini temsil eder", "f7-t02.table.1.r0c1": "Anten: iletişim", "f7-t02.table.1.r1c0": "Kamera gözlem verisi toplar", "f7-t02.table.1.r1c1": "Kamera: gözlem", "f7-t02.table.1.r2c0": "Enerji bölümü çalışmaya enerji sağlar", "f7-t02.table.1.r2c1": "Enerji bölümü: hareket", "f7-t02.table.2.alt": "İlk ve yeni gezici araç modelinin kamera ve tekerlek yerleşimlerini karşılaştıran tablo.", "f7-t02.table.2.h0": "Sürüm", "f7-t02.table.2.h1": "Kamera", "f7-t02.table.2.h2": "Tekerlek", "f7-t02.table.2.r0c0": "İlk model", "f7-t02.table.2.r0c1": "Gövde içinde", "f7-t02.table.2.r0c2": "Gövdenin altında", "f7-t02.table.2.r1c0": "Yeni model", "f7-t02.table.2.r1c1": "Öne açık", "f7-t02.table.2.r1c2": "Gövdenin altında", "f7-t02.table.3.alt": "İki farklı model değişikliğini yeni kanıtla ilişkisine göre karşılaştıran tablo.", "f7-t02.table.3.h0": "Değişiklik", "f7-t02.table.3.h1": "Yeni kanıtla ilişkisi", "f7-t02.table.3.r0c0": "Parlak çıkartma eklendi", "f7-t02.table.3.r0c1": "Kanıtla ilişkili değil", "f7-t02.table.3.r1c0": "Kamera hedef yönüne çevrildi", "f7-t02.table.3.r1c1": "Kanıtla uyumlu", "f7-t02.table.4.alt": "İki yeni kanıt ile ilk modeldeki iki temsil sorununu karşılaştıran tablo.", "f7-t02.table.4.h0": "Yeni kanıt", "f7-t02.table.4.h1": "İlk model", "f7-t02.table.4.r0c0": "Anten iletişim için gövdeye bağlıdır", "f7-t02.table.4.r0c1": "Anten tekerleğe bağlı", "f7-t02.table.4.r1c0": "Kamera hedefe açık bakar", "f7-t02.table.4.r1c1": "Kamera gövde içinde", "f7-t03.draft.f7-t03.q001.duzeltme.alt": "Bir çalışan uydu ve ondan ayrı duran serbest panelin konum şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.draft.f7-t03.q004.duzeltme.alt": "Görevi biten sonda ile çalışan hava gözlem aracının şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.draft.f7-t03.q007.duzeltme.alt": "Görev bitiminde bir kapağın serbest kalmasının neden-sonuç akışı. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.draft.f7-t03.q014.duzeltme.alt": "Serbest koruyucu parçadan çalışan bilim uydusuna yönelen kesik çizgili ok. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.draft.f7-t03.q018.duzeltme.alt": "Bırakılan bir kapağın yeni bir serbest nesne olarak izleme kaydına girmesi akışı. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.draft.f7-t03.q033.duzeltme.alt": "Gevşek parçanın belirlenmesi, sabitlenmesi ve yeni serbest atığın azaltılması hedefini gösteren akış. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.draft.f7-t03.q049.duzeltme.alt": "Önerilen toplama aracının büyük parçaya yöneldiği; iki küçük parçanın ayrı durduğu şema. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t03.f7t03.fig01.alt": "Uzay atığı sorununun çözümünü düşünmek için beş aşamalı sıra.", "f7-t03.f7t03.fig01.caption": "Sorundan kanıta ve karara giden adımlar", "f7-t03.f7t03.fig01.node": "Problemi belirle", "f7-t03.f7t03.fig01.node.2": "Nedeni ve sınırı özetle", "f7-t03.f7t03.fig01.node.3": "Veriye dayalı tahmin et", "f7-t03.f7t03.fig01.node.4": "Önermeleri karşılaştır", "f7-t03.f7t03.fig01.node.5": "Yararı ve sınırı değerlendir", "f7-t03.f7t03.fig02.caption": "Gerçek konum veya uzaklık göstermez.", "f7-t03.f7t03.fig02.obj": "Çalışan uydu", "f7-t03.f7t03.fig02.obj.2": "Serbest panel", "f7-t03.f7t03.fig02.obj.3": "Uzay bölgesi", "f7-t03.f7t03.fig03.caption": "Sonda ve hava gözlem aracının konumları", "f7-t03.f7t03.fig03.obj": "Görevini bitirmiş sonda", "f7-t03.f7t03.fig03.obj.2": "Çalışan hava gözlem aracı", "f7-t03.f7t03.fig04.caption": "Oklar olayların sırasını gösterir.", "f7-t03.f7t03.fig04.node": "Görev tamamlandı", "f7-t03.f7t03.fig04.node.2": "Kapak serbest kaldı", "f7-t03.f7t03.fig04.node.3": "Olası etkisi incelenecek", "f7-t03.f7t03.fig05.alt": "Nesne adları, çalışma durumları ve yerlerini karşılaştıran dört satırlı tablo.", "f7-t03.f7t03.fig05.caption": "Nesnelerin görev durumu ve bulunduğu yer", "f7-t03.f7t03.fig05.cell": "Meteoroloji uydusu", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.10": "Gözlem kamerası", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.11": "Çalışıyor", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.12": "Uzay", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.2": "Çalışıyor", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.3": "Uzay", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.4": "Roket parçası", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.5": "Bitti", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.6": "Uzay", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.7": "İzleme anteni", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.8": "Çalışıyor", "f7-t03.f7t03.fig05.cell.9": "Yeryüzü", "f7-t03.f7t03.fig05.h": "Nesne", "f7-t03.f7t03.fig05.h.2": "Görev durumu", "f7-t03.f7t03.fig05.h.3": "Bulunduğu yer", "f7-t03.f7t03.fig06.caption": "Serbest parça ve bilim uydusu", "f7-t03.f7t03.fig06.obj": "Serbest koruyucu parça", "f7-t03.f7t03.fig06.obj.2": "Çalışan bilim uydusu", "f7-t03.f7t03.fig06.obj.3": "Etki", "f7-t03.f7t03.fig07.alt": "Üç ayrı önce-sonra olayının bulunduğu kayıt tablosu.", "f7-t03.f7t03.fig07.caption": "Önceki olaylar ve sonraki durumlar", "f7-t03.f7t03.fig07.cell": "Kapak ayrıldı", "f7-t03.f7t03.fig07.cell.2": "Serbest parça oluştu", "f7-t03.f7t03.fig07.cell.3": "Gece fotoğrafı çekildi", "f7-t03.f7t03.fig07.cell.4": "Parlak gökyüzü kaydedildi", "f7-t03.f7t03.fig07.cell.5": "Görev durumu incelendi", "f7-t03.f7t03.fig07.cell.6": "Roket bölümünün çalışmadığı görüldü", "f7-t03.f7t03.fig07.h": "Önceki olay", "f7-t03.f7t03.fig07.h.2": "Sonraki durum", "f7-t03.f7t03.fig08.caption": "Oklar olayların neden-sonuç sırasını gösterir.", "f7-t03.f7t03.fig08.node": "Kapak bırakıldı", "f7-t03.f7t03.fig08.node.2": "Serbest parça oluştu", "f7-t03.f7t03.fig08.node.3": "İzleme kaydına girdi", "f7-t03.f7t03.fig09.alt": "Aynı alanda iki sayımda kaydedilen serbest parça sayılarının tablosu.", "f7-t03.f7t03.fig09.caption": "Örnek veridir; gerçek kurum ölçümü değildir.", "f7-t03.f7t03.fig09.cell": "İlk ölçüm", "f7-t03.f7t03.fig09.cell.2": "İkinci ölçüm", "f7-t03.f7t03.fig09.h": "Sayım", "f7-t03.f7t03.fig09.h.2": "Kaydedilen serbest parça", "f7-t03.f7t03.fig10.alt": "İki toplama fikrinin aynı büyüklükteki denemelerinin sonuç tablosu.", "f7-t03.f7t03.fig10.caption": "Deneme; gerçek uygulama başarısı değildir.", "f7-t03.f7t03.fig10.cell": "A", "f7-t03.f7t03.fig10.cell.2": "B", "f7-t03.f7t03.fig10.h": "Fikir", "f7-t03.f7t03.fig10.h.2": "Sınanan parça", "f7-t03.f7t03.fig10.h.3": "Toplanan parça", "f7-t03.f7t03.fig11.alt": "Aynı bölgede duyarlılıkları farklı tarayıcıların kayıt sayılarını gösteren tablo.", "f7-t03.f7t03.fig11.caption": "Algılama kapasitesi karşılaştırılıyor.", "f7-t03.f7t03.fig11.cell": "Eski tarayıcı", "f7-t03.f7t03.fig11.cell.2": "Yeni, daha duyarlı tarayıcı", "f7-t03.f7t03.fig11.h": "Tarama aracı", "f7-t03.f7t03.fig11.h.2": "Kaydedilen parça", "f7-t03.f7t03.fig12.alt": "Üç denemede iki düzenin bıraktığı serbest parça sayısı karşılaştırılıyor.", "f7-t03.f7t03.fig12.caption": "Değerler, her denemede geride kalan serbest parça sayısıdır; denemeler eş koşulludur.", "f7-t03.f7t03.fig12.cell": "Birinci", "f7-t03.f7t03.fig12.cell.2": "İkinci", "f7-t03.f7t03.fig12.cell.3": "Üçüncü", "f7-t03.f7t03.fig12.h": "Deneme", "f7-t03.f7t03.fig12.h.2": "K düzeni", "f7-t03.f7t03.fig12.h.3": "L düzeni", "f7-t03.f7t03.fig13.alt": "Büyük ve küçük parçalar için toplama öncesi ve sonrası kayıt tablosu.", "f7-t03.f7t03.fig13.caption": "Sonuçlar yalnız denemeye aittir.", "f7-t03.f7t03.fig13.cell": "Büyük parçalar", "f7-t03.f7t03.fig13.cell.2": "Küçük parçalar", "f7-t03.f7t03.fig13.h": "Parça grubu", "f7-t03.f7t03.fig13.h.2": "Önce", "f7-t03.f7t03.fig13.h.3": "Sonra", "f7-t03.f7t03.fig14.alt": "Farklı bölge ve sürelerde yapılmış iki gözlemin parça kayıt tablosu.", "f7-t03.f7t03.fig14.caption": "Kayıtların kapsamları eşit değildir.", "f7-t03.f7t03.fig14.cell": "A", "f7-t03.f7t03.fig14.cell.2": "Birinci bölge", "f7-t03.f7t03.fig14.cell.3": "1 hafta", "f7-t03.f7t03.fig14.cell.4": "B", "f7-t03.f7t03.fig14.cell.5": "İkinci bölge", "f7-t03.f7t03.fig14.cell.6": "1 gün", "f7-t03.f7t03.fig14.h": "Gözlem", "f7-t03.f7t03.fig14.h.2": "Bölge", "f7-t03.f7t03.fig14.h.3": "Süre", "f7-t03.f7t03.fig14.h.4": "Kaydedilen parça", "f7-t03.f7t03.fig15.caption": "Oklar önerilen işlem sırasını gösterir.", "f7-t03.f7t03.fig15.node": "Gevşek parçayı belirle", "f7-t03.f7t03.fig15.node.2": "Parçayı sabitle", "f7-t03.f7t03.fig15.node.3": "Yeni serbest atığı azalt", "f7-t03.f7t03.fig16.alt": "Üç planın yapılacak işlem ve hedeflerinin karşılaştırıldığı tablo.", "f7-t03.f7t03.fig16.caption": "Planlar gerçek görev uygulaması değil, düşünce örneğidir.", "f7-t03.f7t03.fig16.cell": "Bağlama", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.2": "Gevşek bölümü sabitlemek", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.3": "Yeni parçayı önlemek", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.4": "Görüntüleme", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.5": "Eski parçayı fotoğraflamak", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.6": "Yerini öğrenmek", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.7": "Listeleme", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.8": "Eski kaydı güncellemek", "f7-t03.f7t03.fig16.cell.9": "Bilgiyi izlemek", "f7-t03.f7t03.fig16.h": "Plan", "f7-t03.f7t03.fig16.h.2": "Yapılacak işlem", "f7-t03.f7t03.fig16.h.3": "Hedef", "f7-t03.f7t03.fig17.alt": "A ve B için toplama sayıları ve güvenlik denemesi durumlarının birlikte gösterildiği tablo.", "f7-t03.f7t03.fig17.caption": "Sayılar deneme verisidir; gerçek teknoloji başarısı değildir.", "f7-t03.f7t03.fig17.cell": "A", "f7-t03.f7t03.fig17.cell.2": "Yapıldı", "f7-t03.f7t03.fig17.cell.3": "B", "f7-t03.f7t03.fig17.cell.4": "Henüz yapılmadı", "f7-t03.f7t03.fig17.h": "Yöntem", "f7-t03.f7t03.fig17.h.2": "Sınanan", "f7-t03.f7t03.fig17.h.3": "Toplanan", "f7-t03.f7t03.fig17.h.4": "Yakındaki araca güvenlik denemesi", "f7-t03.f7t03.fig18.alt": "D ve E planlarının test tekrarı, kalan parça ve güvenlik incelemesini gösteren karşılaştırma.", "f7-t03.f7t03.fig18.caption": "D planının üç benzer denemesinde de son kayıt 2 parçadır; E planının bir denemesinde 1 parçadır.", "f7-t03.f7t03.fig18.cell": "D", "f7-t03.f7t03.fig18.cell.2": "Yapıldı; sorun kaydedilmedi", "f7-t03.f7t03.fig18.cell.3": "E", "f7-t03.f7t03.fig18.cell.4": "Yapılmadı", "f7-t03.f7t03.fig18.h": "Plan", "f7-t03.f7t03.fig18.h.2": "Benzer deneme sayısı", "f7-t03.f7t03.fig18.h.3": "Son durumda serbest parça", "f7-t03.f7t03.fig18.h.4": "Güvenlik incelemesi", "f7-t03.f7t03.fig19.caption": "Ok aracın önerilen hedefini gösterir; görev başarısı değildir.", "f7-t03.f7t03.fig19.obj": "Toplama aracı", "f7-t03.f7t03.fig19.obj.2": "Büyük parça", "f7-t03.f7t03.fig19.obj.3": "Küçük parça 1", "f7-t03.f7t03.fig19.obj.4": "Küçük parça 2", "f7-t03.f7t03.fig20.alt": "K ve L için eş koşullu deneme sayısı, önce-sonra parça kayıtları ve güvenlik kontrolleri tablosu.", "f7-t03.f7t03.fig20.caption": "K planının üç denemesinde de başlangıç 6 ve son kayıt 2 parçadır; L planının tek denemesinde başlangıç 6, son kayıt 0 parçadır.", "f7-t03.f7t03.fig20.cell": "K", "f7-t03.f7t03.fig20.cell.2": "Tamamlandı; sorun kaydedilmedi", "f7-t03.f7t03.fig20.cell.3": "L", "f7-t03.f7t03.fig20.cell.4": "Bekliyor", "f7-t03.f7t03.fig20.h": "Plan", "f7-t03.f7t03.fig20.h.2": "Eş koşullu deneme", "f7-t03.f7t03.fig20.h.3": "Önce", "f7-t03.f7t03.fig20.h.4": "Sonra", "f7-t03.f7t03.fig20.h.5": "Güvenlik kontrolü", "f7-t04.draft.f7-t04.q003.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q006.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q012.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q015.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q018.duzeltme.alt": "Yıldızın evreleri ve olası sonlarının oklarla ilişkilendirildiği şema. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q020.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q022.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q025.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q027.duzeltme.alt": "Yıldız yaşamının bazı evre adları boş bırakılmış, oklarla bağlanmış aşama şeması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.draft.f7-t04.q029.duzeltme.alt": "Yıldızın evreleri ve olası sonlarının oklarla ilişkilendirildiği şema. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t04.fig.note.alt": "Bulutsu ve önyıldızdan sonra küçük ve büyük kütleli yıldız olarak ayrılan; süpernova sonrasında iki olası kola ayrılmayı koruyan yıldız yaşam yolları.", "f7-t04.fig.note.node1": "Bulutsu", "f7-t04.fig.note.node10": "Nötron yıldızı", "f7-t04.fig.note.node11": "Kara delik", "f7-t04.fig.note.node2": "Önyıldız", "f7-t04.fig.note.node3": "Küçük kütleli yıldız", "f7-t04.fig.note.node4": "Büyük kütleli yıldız", "f7-t04.fig.note.node5": "Kırmızı dev", "f7-t04.fig.note.node6": "Kırmızı süperdev", "f7-t04.fig.note.node7": "Gezegenimsi bulutsu", "f7-t04.fig.note.node8": "Süpernova", "f7-t04.fig.note.node9": "Beyaz cüce", "f7-t04.fig.q003.node1": "Bulutsu", "f7-t04.fig.q003.node2": "?", "f7-t04.fig.q003.node3": "Yıldız", "f7-t04.fig.q006.node1": "?", "f7-t04.fig.q006.node2": "Önyıldız", "f7-t04.fig.q006.node3": "Yıldız", "f7-t04.fig.q009.alt": "Yıldız özellikleri ve gözlemleri satır ve sütunlarla karşılaştıran tablo.", "f7-t04.fig.q009.cell1_1": "K", "f7-t04.fig.q009.cell1_2": "Geniş gaz ve toz ortamı", "f7-t04.fig.q009.cell2_1": "L", "f7-t04.fig.q009.cell2_2": "Yoğunlaşan madde", "f7-t04.fig.q009.cell3_1": "M", "f7-t04.fig.q009.cell3_2": "Belirgin yıldız", "f7-t04.fig.q009.header1": "Satır", "f7-t04.fig.q009.header2": "Gözlem", "f7-t04.fig.q012.node1": "Küçük kütleli yıldız", "f7-t04.fig.q012.node2": "?", "f7-t04.fig.q012.node3": "Gezegenimsi bulutsu", "f7-t04.fig.q015.node1": "Kırmızı dev", "f7-t04.fig.q015.node2": "?", "f7-t04.fig.q015.node3": "Beyaz cüce", "f7-t04.fig.q018.node1": "X", "f7-t04.fig.q018.node2": "Kırmızı dev", "f7-t04.fig.q018.node3": "Gezegenimsi bulutsu", "f7-t04.fig.q018.node4": "Beyaz cüce", "f7-t04.fig.q020.node1": "Küçük kütleli yıldız", "f7-t04.fig.q020.node2": "Kırmızı dev", "f7-t04.fig.q020.node3": "Gezegenimsi bulutsu", "f7-t04.fig.q020.node4": "?", "f7-t04.fig.q022.node1": "Büyük kütleli yıldız", "f7-t04.fig.q022.node2": "?", "f7-t04.fig.q022.node3": "Süpernova", "f7-t04.fig.q025.node1": "Kırmızı süperdev", "f7-t04.fig.q025.node2": "?", "f7-t04.fig.q025.node3": "Patlama sonrası kalıntı", "f7-t04.fig.q027.node1": "Süpernova", "f7-t04.fig.q027.node2": "Nötron yıldızı", "f7-t04.fig.q027.node3": "?", "f7-t04.fig.q029.node1": "Büyük kütleli yıldız", "f7-t04.fig.q029.node2": "Süpernova", "f7-t04.fig.q029.node3": "Nötron yıldızı", "f7-t04.fig.q029.node4": "Kara delik", "f7-t04.fig.q031.alt": "Yıldız özellikleri ve gözlemleri satır ve sütunlarla karşılaştıran tablo.", "f7-t04.fig.q031.cell1_1": "K", "f7-t04.fig.q031.cell1_2": "Yıldız → kırmızı dev", "f7-t04.fig.q031.cell2_1": "L", "f7-t04.fig.q031.cell2_2": "Yıldız → kırmızı süperdev", "f7-t04.fig.q031.header1": "Yıldız", "f7-t04.fig.q031.header2": "İz", "f7-t04.fig.q034.alt": "Yıldızların yaşam yollarıyla ilgili boş hücreler içeren karşılaştırma tablosu.", "f7-t04.fig.q034.cell1_1": "A", "f7-t04.fig.q034.cell1_2": "Gezegenimsi bulutsu", "f7-t04.fig.q034.cell1_3": "?", "f7-t04.fig.q034.cell2_1": "B", "f7-t04.fig.q034.cell2_2": "Süpernova", "f7-t04.fig.q034.cell2_3": "?", "f7-t04.fig.q034.header1": "Yol", "f7-t04.fig.q034.header2": "Son öncesi evre", "f7-t04.fig.q034.header3": "Son", "f7-t04.fig.q037.alt": "Yıldız özellikleri ve gözlemleri satır ve sütunlarla karşılaştıran tablo.", "f7-t04.fig.q037.cell1_1": "A", "f7-t04.fig.q037.cell1_2": "Küçük kütleli", "f7-t04.fig.q037.cell2_1": "B", "f7-t04.fig.q037.cell2_2": "Büyük kütleli", "f7-t04.fig.q037.header1": "Yıldız", "f7-t04.fig.q037.header2": "Başlangıç kütlesi", "f7-t04.fig.q040.alt": "Yıldızların yaşam yollarıyla ilgili boş hücreler içeren karşılaştırma tablosu.", "f7-t04.fig.q040.cell1_1": "İlk ortam", "f7-t04.fig.q040.cell1_2": "?", "f7-t04.fig.q040.cell1_3": "?", "f7-t04.fig.q040.cell2_1": "Yıldız kütlesi", "f7-t04.fig.q040.cell2_2": "Küçük", "f7-t04.fig.q040.cell2_3": "Büyük", "f7-t04.fig.q040.cell3_1": "İleri evre", "f7-t04.fig.q040.cell3_2": "Kırmızı dev", "f7-t04.fig.q040.cell3_3": "Kırmızı süperdev", "f7-t04.fig.q040.header1": "Özellik", "f7-t04.fig.q040.header2": "Yol A", "f7-t04.fig.q040.header3": "Yol B", "f7-t04.fig.q042.alt": "Yıldız özellikleri ve gözlemleri satır ve sütunlarla karşılaştıran tablo.", "f7-t04.fig.q042.cell1_1": "A", "f7-t04.fig.q042.cell1_2": "Kırmızı", "f7-t04.fig.q042.cell2_1": "B", "f7-t04.fig.q042.cell2_2": "Mavi", "f7-t04.fig.q042.header1": "Yıldız", "f7-t04.fig.q042.header2": "Görünen renk", "f7-t04.fig.q047.alt": "Yıldız özellikleri ve gözlemleri satır ve sütunlarla karşılaştıran tablo.", "f7-t04.fig.q047.cell1_1": "P", "f7-t04.fig.q047.cell1_2": "Büyükayı", "f7-t04.fig.q047.cell2_1": "R", "f7-t04.fig.q047.cell2_2": "Küçükayı", "f7-t04.fig.q047.header1": "Harita işareti", "f7-t04.fig.q047.header2": "Görünen ad", "f7-t04.fig.q049.alt": "Yıldız özellikleri ve gözlemleri satır ve sütunlarla karşılaştıran tablo.", "f7-t04.fig.q049.cell1_1": "P", "f7-t04.fig.q049.cell1_2": "Yakın", "f7-t04.fig.q049.cell2_1": "R", "f7-t04.fig.q049.cell2_2": "Orta", "f7-t04.fig.q049.cell3_1": "S", "f7-t04.fig.q049.cell3_2": "Uzak", "f7-t04.fig.q049.header1": "Yıldız", "f7-t04.fig.q049.header2": "Uzaklık grubu", "f7-t05.draft.f7-t05.q006.duzeltme.alt": "K bilgi kartında bir yıldız simgesi; L kartında birçok yıldız simgesi ve başka bileşen için işaretler yer alır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q009.duzeltme.alt": "Güneş ile K ve Samanyolu ile L arasında örnek olma okları bulunan şema. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q013.duzeltme.alt": "Samanyolu, K ve Evren kutuları arasında iki farklı ilişkisel ok bulunur. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q019.duzeltme.alt": "Üstte boş bir kutu, altta iki farklı galaksi adı; üst kutudan alt kutulara iki kapsama oku gider. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q023.duzeltme.alt": "Evren, Samanyolu, K ve Dünya kutularını bağlayan ardışık üç içerme oku. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q029.duzeltme.alt": "K adlı bilgi kartının içinde Güneş ve Dünya simgeleri yan yana bulunur. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q033.duzeltme.alt": "Evrenin K ve Andromeda kutularını kapsadığı, K kutusunun Güneş Sistemi’ni kapsadığı dallanmış şema. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q039.duzeltme.alt": "Samanyolu okla Güneş Sistemi’ne bağlanır; Dünya’dan da Güneş Sistemi’ne ayrı bir ok gider. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q046.duzeltme.alt": "Oyuncak araba, kutu, oda ve bina arasında içeride bulunmayı ifade eden üç ok. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.draft.f7-t05.q049.duzeltme.alt": "Dört ayrı adla işaretlenmiş iç içe çizim bölgesi; en içte bir nokta bulunur. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t05.fig.note.alt": "Evren, bir galaksi, bir sistem ve sistemdeki iki gök cismi için bilgi kartlarının oklarla ilişkilendirildiği şema.", "f7-t05.fig.note.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.note.edge.1": "içerir", "f7-t05.fig.note.edge.2": "içerir", "f7-t05.fig.note.edge.3": "içerir", "f7-t05.fig.note.edge.4": "içerir", "f7-t05.fig.note.node.dun": "Dünya", "f7-t05.fig.note.node.ev": "Evren", "f7-t05.fig.note.node.gun": "Güneş", "f7-t05.fig.note.node.sam": "Samanyolu", "f7-t05.fig.note.node.sis": "Güneş Sistemi", "f7-t05.fig.q003.alt": "K, L ve M harfleriyle adlandırılmış, üç özellik satırlı karşılaştırma tablosu.", "f7-t05.fig.q003.caption": "Kavram kartlarının karşılaştırılması.", "f7-t05.fig.q003.head.1": "Kayıt", "f7-t05.fig.q003.head.2": "Özellik", "f7-t05.fig.q003.row.1.1": "K", "f7-t05.fig.q003.row.1.2": "Kendi ışığını üreten tek gök cismi", "f7-t05.fig.q003.row.2.1": "L", "f7-t05.fig.q003.row.2.2": "Çok sayıda yıldız, gaz ve toz topluluğu", "f7-t05.fig.q003.row.3.1": "M", "f7-t05.fig.q003.row.3.2": "Bir yıldız çevresindeki gezegen sistemi", "f7-t05.fig.q006.K": "K", "f7-t05.fig.q006.L": "L", "f7-t05.fig.q006.caption": "Bilgi kartları şematiktir; noktaların sayısı gerçek yıldız sayısı veya ölçek değildir.", "f7-t05.fig.q006.gas": "Gaz ve toz simgesi", "f7-t05.fig.q009.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.q009.edge.1": "bir örneğidir", "f7-t05.fig.q009.edge.2": "bir örneğidir", "f7-t05.fig.q009.node.gun": "Güneş", "f7-t05.fig.q009.node.k": "K", "f7-t05.fig.q009.node.l": "L", "f7-t05.fig.q009.node.sam": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q013.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.q013.edge.1": "bir örneğidir", "f7-t05.fig.q013.edge.2": "içinde yer alır", "f7-t05.fig.q013.node.ev": "Evren", "f7-t05.fig.q013.node.k": "K", "f7-t05.fig.q013.node.sam": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q016.alt": "T ile U kodlu iki tanımı karşılaştıran kısa tablo.", "f7-t05.fig.q016.caption": "Kavram kartlarının karşılaştırılması.", "f7-t05.fig.q016.head.1": "Kayıt", "f7-t05.fig.q016.head.2": "Açıklama", "f7-t05.fig.q016.row.1.1": "T", "f7-t05.fig.q016.row.1.2": "Çok sayıda yıldızın ve başka bileşenlerin topluluğu", "f7-t05.fig.q016.row.2.1": "U", "f7-t05.fig.q016.row.2.2": "Galaksilerin de içinde bulunduğu bütün", "f7-t05.fig.q019.caption": "Kapsama okları ilişkiyi temsil eder; çizgiler gerçek uzay sınırı değildir.", "f7-t05.fig.q019.e1": "kapsar", "f7-t05.fig.q019.e2": "kapsar", "f7-t05.fig.q019.left": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q019.right": "Andromeda", "f7-t05.fig.q019.top": "?", "f7-t05.fig.q023.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.q023.edge.1": "içerir", "f7-t05.fig.q023.edge.2": "içerir", "f7-t05.fig.q023.edge.3": "içerir", "f7-t05.fig.q023.node.d": "Dünya", "f7-t05.fig.q023.node.ev": "Evren", "f7-t05.fig.q023.node.k": "K", "f7-t05.fig.q023.node.sam": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q026.alt": "K, L ve M kodlarının iç içe kapsam ilişkisini tarif eden üç satırlı tablo.", "f7-t05.fig.q026.caption": "Kavram kartlarının karşılaştırılması.", "f7-t05.fig.q026.head.1": "Kayıt", "f7-t05.fig.q026.head.2": "Kavram açıklaması", "f7-t05.fig.q026.row.1.1": "K", "f7-t05.fig.q026.row.1.2": "Dünya ve Güneş’i bulunduran sistem", "f7-t05.fig.q026.row.2.1": "L", "f7-t05.fig.q026.row.2.2": "K sisteminin bulunduğu galaksi", "f7-t05.fig.q026.row.3.1": "M", "f7-t05.fig.q026.row.3.2": "L dâhil bütün galaksileri kapsayan yapı", "f7-t05.fig.q029.Earth": "Dünya", "f7-t05.fig.q029.K": "K bilgi kartı", "f7-t05.fig.q029.Sun": "Güneş", "f7-t05.fig.q029.caption": "Kart bir sisteme aidiyeti gösterir; cisimlerin gerçek büyüklüğünü veya uzaklığını göstermez.", "f7-t05.fig.q033.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.q033.edge.1": "içerir", "f7-t05.fig.q033.edge.2": "içerir", "f7-t05.fig.q033.edge.3": "içerir", "f7-t05.fig.q033.node.and": "Andromeda", "f7-t05.fig.q033.node.ev": "Evren", "f7-t05.fig.q033.node.k": "K", "f7-t05.fig.q033.node.sis": "Güneş Sistemi", "f7-t05.fig.q036.alt": "K, L, M ve N harfli dört yapıyı birbirinden ayıran ad tablosu.", "f7-t05.fig.q036.caption": "Kavram kartlarının karşılaştırılması.", "f7-t05.fig.q036.head.1": "Kart", "f7-t05.fig.q036.head.2": "Yapı", "f7-t05.fig.q036.row.1.1": "K", "f7-t05.fig.q036.row.1.2": "Dünya", "f7-t05.fig.q036.row.2.1": "L", "f7-t05.fig.q036.row.2.2": "Güneş Sistemi", "f7-t05.fig.q036.row.3.1": "M", "f7-t05.fig.q036.row.3.2": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q036.row.4.1": "N", "f7-t05.fig.q036.row.4.2": "Evren", "f7-t05.fig.q039.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.q039.edge.1": "içerir", "f7-t05.fig.q039.edge.2": "içerir", "f7-t05.fig.q039.node.dun": "Dünya", "f7-t05.fig.q039.node.sam": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q039.node.sis": "Güneş Sistemi", "f7-t05.fig.q043.alt": "Oyuncak araba, kutu, oda ve bina sözcükleri evrendeki dört yapıyla yan yana eşlenmiş.", "f7-t05.fig.q043.caption": "Kavram kartlarının karşılaştırılması.", "f7-t05.fig.q043.head.1": "Oyuncak adresi", "f7-t05.fig.q043.head.2": "Evrendeki adres", "f7-t05.fig.q043.row.1.1": "Oyuncak araba", "f7-t05.fig.q043.row.1.2": "Dünya", "f7-t05.fig.q043.row.2.1": "Kutu", "f7-t05.fig.q043.row.2.2": "Güneş Sistemi", "f7-t05.fig.q043.row.3.1": "Oda", "f7-t05.fig.q043.row.3.2": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q043.row.4.1": "Bina", "f7-t05.fig.q043.row.4.2": "Evren", "f7-t05.fig.q046.caption": "İlişki şemasıdır; boyutları ve uzaklıkları göstermez.", "f7-t05.fig.q046.edge.1": "içinde bulunur", "f7-t05.fig.q046.edge.2": "içinde bulunur", "f7-t05.fig.q046.edge.3": "içinde bulunur", "f7-t05.fig.q046.node.ar": "Oyuncak araba", "f7-t05.fig.q046.node.bi": "Bina", "f7-t05.fig.q046.node.ku": "Kutu", "f7-t05.fig.q046.node.od": "Oda", "f7-t05.fig.q049.caption": "Evren, Samanyolu, Güneş Sistemi ve Dünya", "f7-t05.fig.q049.dun": "Dünya", "f7-t05.fig.q049.ev": "Evren", "f7-t05.fig.q049.sam": "Samanyolu", "f7-t05.fig.q049.sis": "Güneş Sistemi", "f7-t06.draft.f7-t06.q011.duzeltme.alt": "Bir cisme uygulanan kuvvet ve yer değiştirme yönleri ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q011.nesne": "Küp", "f7-t06.draft.f7-t06.q013.duzeltme.alt": "Bir cisme uygulanan kuvvet ve yer değiştirme yönleri ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q013.nesne": "Pul", "f7-t06.draft.f7-t06.q016.duzeltme.alt": "Bir kuvvet oku ve yer değiştirmeme durumu gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q016.nesne": "Sürgü", "f7-t06.draft.f7-t06.q018.duzeltme.alt": "Bir cisme uygulanan kuvvet ve yer değiştirme yönleri ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q018.nesne": "Platform", "f7-t06.draft.f7-t06.q021.duzeltme.alt": "Düşey doğrultudaki kuvvet ve yatay doğrultudaki yer değiştirme ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q021.nesne": "Cisim", "f7-t06.draft.f7-t06.q022.duzeltme.alt": "Bir cisme uygulanan kuvvet ve yer değiştirme yönleri ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q022.nesne": "Maket araba", "f7-t06.draft.f7-t06.q024.duzeltme.alt": "Düşey doğrultudaki kuvvet ve yatay doğrultudaki yer değiştirme ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q024.nesne": "Pankart", "f7-t06.draft.f7-t06.q025.duzeltme.alt": "Bir cisme uygulanan kuvvet ve yer değiştirme yönleri ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q025.nesne": "Levha", "f7-t06.draft.f7-t06.q027.duzeltme.alt": "Düşey doğrultudaki kuvvet ve yatay doğrultudaki yer değiştirme ayrı oklarla gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q027.nesne": "Levha", "f7-t06.draft.f7-t06.q029.duzeltme.alt": "Bir kuvvet oku ve yer değiştirmeme durumu gösterilmiştir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t06.draft.f7-t06.q029.nesne": "Nesne", "f7-t06.fig.alt.same": "Bir cisme uygulanan kuvvet ve yer değiştirme yönleri ayrı oklarla gösterilmiştir.", "f7-t06.fig.body": "Cisim", "f7-t06.fig.caption": "Kuvvet ve yer değiştirme ayrı büyüklüklerdir.", "f7-t06.fig.disp": "Yer değiştirme", "f7-t06.fig.force": "Uygulanan kuvvet", "f7-t06.fig.none": "Yer değiştirme yok", "f7-t06.tbl.A": "A", "f7-t06.tbl.B": "B", "f7-t06.tbl.P": "P", "f7-t06.tbl.R": "R", "f7-t06.tbl.alt.control": "A ve B denemelerinin kuvvet ve yer değiştirme koşullarını veren karşılaştırma tablosu.", "f7-t06.tbl.alt.distance": "A ve B denemelerinde kuvvet eşitken yer değiştirme uzunluklarını karşılaştıran tablo.", "f7-t06.tbl.alt.missing": "P ve R hareketleri için kuvvet ve yer değiştirme büyüklüklerini gösteren tablo.", "f7-t06.tbl.alt.mixed": "A ve B denemelerinde kuvvet ve yer değiştirme büyüklüklerini nitel olarak gösteren tablo.", "f7-t06.tbl.alt.motion": "A ve B denemelerinde kuvvet ve hareketin olup olmadığını belirten tablo.", "f7-t06.tbl.alt.static": "Bir denemede kuvvet varken yer değiştirme gerçekleşmediğini belirten tablo.", "f7-t06.tbl.disp": "Yer değiştirme", "f7-t06.tbl.equal": "Eşit", "f7-t06.tbl.force": "Kuvvet", "f7-t06.tbl.large": "Büyük", "f7-t06.tbl.long": "Uzun", "f7-t06.tbl.none": "Yok", "f7-t06.tbl.same": "Kuvvet yönünde", "f7-t06.tbl.short": "Kısa", "f7-t06.tbl.small": "Küçük", "f7-t06.tbl.test": "Deneme", "f7-t07.draft.f7-t07.q002.duzeltme.alt": "Eşit kütleli iki hareketli cisim. A ve B için hız büyüklükleri farklı; uzun ok daha yüksek hızı gösterir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q003.duzeltme.alt": "İki taşıyıcı araba aynı hızla ilerler; A ağır, B hafiftir. Oklar eşit hızı anlatır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q008.duzeltme.alt": "Eşit kütleli iki hareketli cisim. A ve B için hız büyüklükleri farklı; uzun ok daha yüksek hızı gösterir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q011.duzeltme.alt": "A ve B isimli eşit kütleli cisimler aynı zemin referansına göre farklı yüksekliklerde tutuluyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q012.duzeltme.alt": "A ve B isimli paketler aynı zemin referansına göre eşit yükseklikteki platformlarda duruyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q015.duzeltme.alt": "A, B ve C küpleri eşit kütlede, yere göre yukarıdan aşağıya üç ayrı seviyededir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q019.duzeltme.alt": "P ve R isimli eşit kütleli cisimler aynı zemin referansına göre farklı yüksekliklerde tutuluyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q021.duzeltme.alt": "Aynı esnek lastik, solda normal yuvarlak, sağda iki yana uzatılmış durumda tutulmaktadır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q022.duzeltme.alt": "İki panelde aynı yay türünün farklı sıkışma durumları gösteriliyor; her panel durgun tutulmaktadır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q026.duzeltme.alt": "İki panelde aynı yay türünün farklı sıkışma durumları gösteriliyor; her panel durgun tutulmaktadır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q027.duzeltme.alt": "İki esnek halkanın normal biçimlerinden farklı iki hâli: A sıkıştırılmış, B uzatılmıştır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q033.duzeltme.alt": "Bir bilye zeminden yüksek bir yatay yol üzerinde sağa doğru hareket etmektedir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q037.duzeltme.alt": "A aracı zemin üzerinde sağa ilerler; B paketi ise zeminden yüksek rafta durmaktadır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q041.duzeltme.alt": "Eşit kütleli iki hareketli cisim. A ve B için hız büyüklükleri farklı; uzun ok daha yüksek hızı gösterir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q042.duzeltme.alt": "İki taşıyıcı araba aynı yönde ilerliyor; A arabası 3 kg ve 2 m/s, B arabası 1 kg ve 2 m/s olarak ölçülmüş. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q045.duzeltme.alt": "A referans düzeyi yer zemini, B referans düzeyi masa yüzeyidir. Aynı kalıp masanın üzerinde durmaktadır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q046.duzeltme.alt": "A ve B isimli sandıklar aynı zemin referansına göre eşit yükseklikte duruyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q048.duzeltme.alt": "Malzemeleri belirtilmemiş iki yay: A az, B daha çok sıkıştırılmıştır. Enerji değerleri gösterilmez. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q049.duzeltme.alt": "Farklı türde iki esnek bant; birincisi az, ikincisi daha fazla uzatılmış durumdadır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.draft.f7-t07.q050.duzeltme.alt": "A ve B durumlarında oyuncak arabanın kütlesi ve hızı aynıdır, B yolu aynı zemin referansına göre daha yüksektedir. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t07.f7t07.note.alt": "Kinetik, çekim potansiyel ve esneklik potansiyel enerjilerini koşullarına göre yan yana karşılaştıran üç satırlı tablo.", "f7-t07.f7t07.note.caption": "Enerji türlerinin koşulları ve nitel karşılaştırma ipuçları", "f7-t07.f7t07.note.h0": "Enerji türü", "f7-t07.f7t07.note.h1": "Temel durum", "f7-t07.f7t07.note.h2": "Neyi karşılaştırırım?", "f7-t07.f7t07.note.r0c0": "Kinetik", "f7-t07.f7t07.note.r0c1": "Hareket", "f7-t07.f7t07.note.r0c2": "Kütle ve hız", "f7-t07.f7t07.note.r1c0": "Çekim potansiyel", "f7-t07.f7t07.note.r1c1": "Referansa göre yüksek konum", "f7-t07.f7t07.note.r1c2": "Kütle ve yükseklik", "f7-t07.f7t07.note.r2c0": "Esneklik potansiyel", "f7-t07.f7t07.note.r2c1": "Esnek şekil değişimi", "f7-t07.f7t07.note.r2c2": "Aynı cisimde şekil değişimi", "f7-t07.f7t07.q002.A": "A", "f7-t07.f7t07.q002.B": "B", "f7-t07.f7t07.q002.a_speed": "A: hızlı", "f7-t07.f7t07.q002.b_speed": "B: yavaş", "f7-t07.f7t07.q002.caption": "Hız okunun uzunluğu temsilen hız karşılaştırması yapar.", "f7-t07.f7t07.q002.common": "Eşit kütle", "f7-t07.f7t07.q003.A": "A", "f7-t07.f7t07.q003.B": "B", "f7-t07.f7t07.q003.a_mass": "A: ağır", "f7-t07.f7t07.q003.b_mass": "B: hafif", "f7-t07.f7t07.q003.caption": "Eşit oklar aynı hareket hızını temsil eder.", "f7-t07.f7t07.q003.common": "Hızlar eşit", "f7-t07.f7t07.q005.alt": "I, II, III ile işaretlenmiş üç hareket kaydı vardır.", "f7-t07.f7t07.q005.caption": "Karşılaştırma tablosu", "f7-t07.f7t07.q005.h0": "Durum", "f7-t07.f7t07.q005.h1": "Hareket gözlemi", "f7-t07.f7t07.q005.r0c0": "I", "f7-t07.f7t07.q005.r0c1": "Zemine göre hareketsiz", "f7-t07.f7t07.q005.r1c0": "II", "f7-t07.f7t07.q005.r1c1": "Yavaş hareket ediyor", "f7-t07.f7t07.q005.r2c0": "III", "f7-t07.f7t07.q005.r2c1": "Hızlı hareket ediyor", "f7-t07.f7t07.q008.A": "A", "f7-t07.f7t07.q008.B": "B", "f7-t07.f7t07.q008.a_speed": "A: yavaş", "f7-t07.f7t07.q008.b_speed": "B: hızlı", "f7-t07.f7t07.q008.caption": "Hız okunun uzunluğu temsilen hız karşılaştırması yapar.", "f7-t07.f7t07.q008.common": "Eşit kütle; uzun ok daha hızlı", "f7-t07.f7t07.q011.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q011.common": "Eşit kütle", "f7-t07.f7t07.q011.floor": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q011.obj_a": "A", "f7-t07.f7t07.q011.obj_b": "B", "f7-t07.f7t07.q012.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q012.common": "Yükseklikler eşit", "f7-t07.f7t07.q012.floor": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q012.obj_a": "A", "f7-t07.f7t07.q012.obj_b": "B", "f7-t07.f7t07.q015.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q015.common": "Eşit kütle", "f7-t07.f7t07.q015.floor": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q015.obj_A": "A", "f7-t07.f7t07.q015.obj_B": "B", "f7-t07.f7t07.q015.obj_C": "C", "f7-t07.f7t07.q017.alt": "Eşit kütleli üç kutu için zeminden yüksekliği ifade eden üç konum verilir.", "f7-t07.f7t07.q017.caption": "Karşılaştırma tablosu", "f7-t07.f7t07.q017.h0": "Durum", "f7-t07.f7t07.q017.h1": "Zemine göre konum", "f7-t07.f7t07.q017.r0c0": "I", "f7-t07.f7t07.q017.r0c1": "Zemin düzeyi", "f7-t07.f7t07.q017.r1c0": "II", "f7-t07.f7t07.q017.r1c1": "Diz hizası", "f7-t07.f7t07.q017.r2c0": "III", "f7-t07.f7t07.q017.r2c1": "Baş hizası", "f7-t07.f7t07.q019.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q019.common": "Eşit kütle", "f7-t07.f7t07.q019.floor": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q019.obj_a": "P", "f7-t07.f7t07.q019.obj_b": "R", "f7-t07.f7t07.q021.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q021.common": "Aynı esnek lastik", "f7-t07.f7t07.q021.state_a": "A: normal hâl", "f7-t07.f7t07.q021.state_b": "B: uzatılmış hâl", "f7-t07.f7t07.q022.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q022.common": "Aynı yay", "f7-t07.f7t07.q022.spring_0": "A: normal", "f7-t07.f7t07.q022.spring_1": "B: sıkışmış", "f7-t07.f7t07.q026.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q026.common": "Aynı yay", "f7-t07.f7t07.q026.spring_0": "A: az sıkışmış", "f7-t07.f7t07.q026.spring_1": "B: çok sıkışmış", "f7-t07.f7t07.q027.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q027.common": "Normal biçimlerine göre değişim", "f7-t07.f7t07.q027.state_a": "A: sıkıştırılmış", "f7-t07.f7t07.q027.state_b": "B: uzatılmış", "f7-t07.f7t07.q029.alt": "Üç satırdan I gerilmeyi, II normal hâli ve III sıkışmayı belirtir.", "f7-t07.f7t07.q029.caption": "Karşılaştırma tablosu", "f7-t07.f7t07.q029.h0": "Durum", "f7-t07.f7t07.q029.h1": "Esnek nesnenin hâli", "f7-t07.f7t07.q029.r0c0": "I", "f7-t07.f7t07.q029.r0c1": "Gerilmiş lastik halka", "f7-t07.f7t07.q029.r1c0": "II", "f7-t07.f7t07.q029.r1c1": "Normal hâlindeki esnek şerit", "f7-t07.f7t07.q029.r2c0": "III", "f7-t07.f7t07.q029.r2c1": "Sıkıştırılmış esnek yay", "f7-t07.f7t07.q032.alt": "Üç durum sırasıyla hareket, yüksek konum ve sıkıştırılma bilgisi içerir.", "f7-t07.f7t07.q032.caption": "Karşılaştırma tablosu", "f7-t07.f7t07.q032.h0": "Durum", "f7-t07.f7t07.q032.h1": "Belirtilen durum", "f7-t07.f7t07.q032.r0c0": "I", "f7-t07.f7t07.q032.r0c1": "Düz zeminde ilerliyor", "f7-t07.f7t07.q032.r1c0": "II", "f7-t07.f7t07.q032.r1c1": "Zemine göre yüksekte duruyor", "f7-t07.f7t07.q032.r2c0": "III", "f7-t07.f7t07.q032.r2c1": "Esnek cisim sıkıştırılmış", "f7-t07.f7t07.q033.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q033.common": "Hareket eden bilye", "f7-t07.f7t07.q033.floor": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q033.motion": "Hareket yönü", "f7-t07.f7t07.q033.obj": "Bilye", "f7-t07.f7t07.q037.a": "A", "f7-t07.f7t07.q037.b": "B", "f7-t07.f7t07.q037.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q037.common": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q037.left": "A: ilerliyor", "f7-t07.f7t07.q037.right": "B: rafta duruyor", "f7-t07.f7t07.q041.A": "A", "f7-t07.f7t07.q041.B": "B", "f7-t07.f7t07.q041.a_speed": "A: yavaş", "f7-t07.f7t07.q041.b_speed": "B: hızlı", "f7-t07.f7t07.q041.caption": "Hız okunun uzunluğu temsilen hız karşılaştırması yapar.", "f7-t07.f7t07.q041.common": "Eşit kütle ve yükseklik", "f7-t07.f7t07.q042.A": "A", "f7-t07.f7t07.q042.B": "B", "f7-t07.f7t07.q042.a_mass": "A: 3 kg, 2 m/s", "f7-t07.f7t07.q042.b_mass": "B: 1 kg, 2 m/s", "f7-t07.f7t07.q042.caption": "Oklar hareket yönünü gösterir.", "f7-t07.f7t07.q042.common": "Kütle ve hız ölçümleri", "f7-t07.f7t07.q044.alt": "I, II, III ve IV durumu için kütle ve aynı referansa göre yükseklik bilgileri listelenir.", "f7-t07.f7t07.q044.caption": "Karşılaştırma tablosu", "f7-t07.f7t07.q044.h0": "Durum", "f7-t07.f7t07.q044.h1": "Kütle", "f7-t07.f7t07.q044.h2": "Yükseklik", "f7-t07.f7t07.q044.r0c0": "I", "f7-t07.f7t07.q044.r0c1": "Orta", "f7-t07.f7t07.q044.r0c2": "Alçak", "f7-t07.f7t07.q044.r1c0": "II", "f7-t07.f7t07.q044.r1c1": "Orta", "f7-t07.f7t07.q044.r1c2": "Yüksek", "f7-t07.f7t07.q044.r2c0": "III", "f7-t07.f7t07.q044.r2c1": "Ağır", "f7-t07.f7t07.q044.r2c2": "Yüksek", "f7-t07.f7t07.q044.r3c0": "IV", "f7-t07.f7t07.q044.r3c1": "Hafif", "f7-t07.f7t07.q044.r3c2": "Alçak", "f7-t07.f7t07.q045.a": "A: zemin düzeyi", "f7-t07.f7t07.q045.b": "B: masa düzeyi", "f7-t07.f7t07.q045.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q045.obj": "Kalıp", "f7-t07.f7t07.q046.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q046.common": "Eşit yükseklik", "f7-t07.f7t07.q046.floor": "Referans: zemin", "f7-t07.f7t07.q046.obj_a": "A", "f7-t07.f7t07.q046.obj_b": "B", "f7-t07.f7t07.q048.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q048.common": "Yay türleri belirtilmemiş", "f7-t07.f7t07.q048.spring_0": "A: az sıkışmış", "f7-t07.f7t07.q048.spring_1": "B: çok sıkışmış", "f7-t07.f7t07.q049.a": "I: az uzatılmış", "f7-t07.f7t07.q049.b": "II: çok uzatılmış", "f7-t07.f7t07.q049.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q049.common": "Farklı iki esnek bant", "f7-t07.f7t07.q050.a": "A", "f7-t07.f7t07.q050.b": "B", "f7-t07.f7t07.q050.caption": "Çizim", "f7-t07.f7t07.q050.common": "Eşit kütle ve eşit hız", "f7-t07.f7t07.q050.floor": "Referans: zemin", "f7-t08.draft.f7-t08.q001.duzeltme.alt": "Soldan sağa alçalan eğimli yol üzerinde üç işaretli top konumu gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q005.duzeltme.alt": "Sarkaç iplerinin ortak noktadan üç konuma uzandığı çizim; konumlar harflerle işaretli ve ip uzunlukları aynıdır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q007.duzeltme.alt": "Sarkaç iplerinin ortak noktadan üç konuma uzandığı çizim; konumlar harflerle işaretli ve ip uzunlukları aynıdır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q008.duzeltme.alt": "Bir topun düşüş yolundaki üst, orta ve alt olmak üzere üç konumu gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q011.duzeltme.alt": "Soldan sağa alçalan eğimli yol üzerinde üç işaretli top konumu gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q013.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q015.duzeltme.alt": "Bir topun düşüş yolundaki üst, orta ve alt olmak üzere üç konumu gösteriliyor. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q018.duzeltme.alt": "Sarkaç iplerinin ortak noktadan üç konuma uzandığı çizim; konumlar harflerle işaretli ve ip uzunlukları aynıdır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q019.duzeltme.alt": "Sarkaç iplerinin ortak noktadan üç konuma uzandığı çizim; konumlar harflerle işaretli ve ip uzunlukları aynıdır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q021.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q023.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q028.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q036.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q041.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q046.duzeltme.alt": "Soldan sağa sırayla bağlanan üç veya daha fazla gözlem aşaması. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.draft.f7-t08.q048.duzeltme.alt": "Sarkaç iplerinin ortak noktadan üç konuma uzandığı çizim; konumlar harflerle işaretli ve ip uzunlukları aynıdır. Vurgulu renk, incelenen öğeleri ayırır; seçeneklerden birinin doğruluğunu bildirmez.", "f7-t08.fig.caption": "Konumları gösteren şema.", "f7-t08.fig.flow.caption": "Olayların sırası; miktar veya süre ölçülmemiştir.", "f7-t08.fig.ramp.caption": "Alçak eğimli yol üzerindeki konumlar.", "f7-t08.fig.table.caption": "Gözlem kaydı; gerçek deney verisi değildir.", "f7-t08.note.fig.a": "D", "f7-t08.note.fig.alt": "Sarkaç iplerinin ortak noktadan üç konuma uzandığı çizim; konumlar harflerle işaretli ve ip uzunlukları aynıdır.", "f7-t08.note.fig.b": "E", "f7-t08.note.fig.c": "F", "f7-t08.q01.ramp.a": "A", "f7-t08.q01.ramp.b": "B", "f7-t08.q01.ramp.c": "C", "f7-t08.q03.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q03.tab.h0": "Sıra", "f7-t08.q03.tab.h1": "Konum", "f7-t08.q03.tab.r0.c0": "İlk", "f7-t08.q03.tab.r0.c1": "Yüksek", "f7-t08.q03.tab.r1.c0": "İkinci", "f7-t08.q03.tab.r1.c1": "Orta", "f7-t08.q03.tab.r2.c0": "Üçüncü", "f7-t08.q03.tab.r2.c1": "Alçak", "f7-t08.q05.pend.a": "A", "f7-t08.q05.pend.b": "B", "f7-t08.q05.pend.c": "C", "f7-t08.q07.pend.a": "A", "f7-t08.q07.pend.b": "B", "f7-t08.q07.pend.c": "C", "f7-t08.q08.fall.a": "K", "f7-t08.q08.fall.b": "L", "f7-t08.q08.fall.c": "M", "f7-t08.q10.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q10.tab.h0": "Konum", "f7-t08.q10.tab.h1": "Hareket", "f7-t08.q10.tab.r0.c0": "Yüksek", "f7-t08.q10.tab.r0.c1": "Yavaş", "f7-t08.q10.tab.r1.c0": "Orta", "f7-t08.q10.tab.r1.c1": "Orta hızlı", "f7-t08.q10.tab.r2.c0": "Alçak", "f7-t08.q10.tab.r2.c1": "Hızlı", "f7-t08.q11.ramp.a": "A", "f7-t08.q11.ramp.b": "B", "f7-t08.q11.ramp.c": "C", "f7-t08.q13.flow.n0": "A: yüksek konum", "f7-t08.q13.flow.n1": "Aşağı hareket", "f7-t08.q13.flow.n2": "B: alçak konum", "f7-t08.q15.fall.a": "A", "f7-t08.q15.fall.b": "B", "f7-t08.q15.fall.c": "C", "f7-t08.q18.pend.a": "K", "f7-t08.q18.pend.b": "L", "f7-t08.q18.pend.c": "M", "f7-t08.q19.pend.a": "A", "f7-t08.q19.pend.b": "B", "f7-t08.q19.pend.c": "C", "f7-t08.q21.flow.n0": "Sıkışmış yay", "f7-t08.q21.flow.n1": "Yayın bırakılması", "f7-t08.q21.flow.n2": "Hareketli araba", "f7-t08.q23.flow.n0": "Sıkışık ve sabit", "f7-t08.q23.flow.n1": "Serbest bırakma", "f7-t08.q23.flow.n2": "Hareket başlar", "f7-t08.q25.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q25.tab.h0": "Aşama", "f7-t08.q25.tab.h1": "Topun biçimi", "f7-t08.q25.tab.r0.c0": "Düşüş", "f7-t08.q25.tab.r0.c1": "Yuvarlak", "f7-t08.q25.tab.r1.c0": "Temas", "f7-t08.q25.tab.r1.c1": "Yassı", "f7-t08.q25.tab.r2.c0": "Yükseliş", "f7-t08.q25.tab.r2.c1": "Yuvarlak", "f7-t08.q28.flow.n0": "Gerilmiş parça", "f7-t08.q28.flow.n1": "Bırakılma", "f7-t08.q28.flow.n2": "İlerleme", "f7-t08.q31.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q31.tab.h0": "Yol", "f7-t08.q31.tab.h1": "Yüzey", "f7-t08.q31.tab.r0.c0": "Birinci", "f7-t08.q31.tab.r0.c1": "Pürüzsüz kabul ediliyor", "f7-t08.q31.tab.r1.c0": "İkinci", "f7-t08.q31.tab.r1.c1": "Pürüzlü", "f7-t08.q33.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q33.tab.h0": "Karşılaştırma", "f7-t08.q33.tab.h1": "Koşul", "f7-t08.q33.tab.r0.c0": "Birinci yol", "f7-t08.q33.tab.r0.c1": "Sürtünme ihmal", "f7-t08.q33.tab.r1.c0": "İkinci yol", "f7-t08.q33.tab.r1.c1": "Sürtünme etkili", "f7-t08.q36.flow.n0": "Hareketli araç", "f7-t08.q36.flow.n1": "Yavaşlayan araç", "f7-t08.q36.flow.n2": "Duran araç", "f7-t08.q39.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q39.tab.h0": "An", "f7-t08.q39.tab.h1": "Hareket", "f7-t08.q39.tab.r0.c0": "Başlangıç", "f7-t08.q39.tab.r0.c1": "Hızlı", "f7-t08.q39.tab.r1.c0": "Ara", "f7-t08.q39.tab.r1.c1": "Yavaş", "f7-t08.q39.tab.r2.c0": "Son", "f7-t08.q39.tab.r2.c1": "Çok yavaş", "f7-t08.q41.flow.n0": "Yüksek konum", "f7-t08.q41.flow.n1": "Hızlanarak alçalma", "f7-t08.q41.flow.n2": "Alt konum", "f7-t08.q43.tab.alt": "Başlıkları ve her satırı Türkçe etiketlenmiş gözlem tablosu.", "f7-t08.q43.tab.h0": "Olay", "f7-t08.q43.tab.h1": "Gözlem", "f7-t08.q43.tab.r0.c0": "Alçalan bilye", "f7-t08.q43.tab.r0.c1": "Hızlanır", "f7-t08.q43.tab.r1.c0": "Yükselen araç", "f7-t08.q43.tab.r1.c1": "Yavaşlar", "f7-t08.q43.tab.r2.c0": "Sarkaç alt geçişi", "f7-t08.q43.tab.r2.c1": "Daha hızlıdır", "f7-t08.q46.flow.n0": "Hareketli", "f7-t08.q46.flow.n1": "Pürüzlü yüzeyde", "f7-t08.q46.flow.n2": "Duran", "f7-t08.q48.pend.a": "A", "f7-t08.q48.pend.b": "B", "f7-t08.q48.pend.c": "C"}, "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "applicationYear": "2026–2027", "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "publishBlocked": false, "publishReady": true, "productionStatus": "pre-publication-test", "producerDistribution": {"openai-gpt-family": 8}, "disclosure": "Yeni sistem (10 Eki 2026): 8 görev OpenAI GPT ailesi modelleriyle üretildi. Claude yapısal denetim ve Codex DÜZELTME-1 (şık uzunluğu, not sızıntısı, öz denetim). Claude birleştirdi. İnsan/öğretmen incelemesi yapılmadı.", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "116069f017ac49b5e08c0bd2214fbcd3a54639e20bd718f733fc2f83e5032f2c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "title": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.1.1"], "body": "Ne öğreneceğim\nUzay araştırmalarında kullanılan başlıca teknolojilerin görevlerini, benzerliklerini ve farklılıklarını karşılaştıracağım. Yapay uydu ve teleskop türlerini ayırt edecek, gözlemevi yerinin ışık kirliliğiyle ilişkisini açıklayacak ve Türkiye’den örnekleri güvenilir kaynaklarla doğrulamayı öğreneceğim.\n\nTemel kavramlar\nUzay roketi, bir yükü ya da uzay aracını Dünya’dan uzaya doğru hızlandırmak için kullanılır. Roket ile yörüngede görev yapan uydu aynı araç değildir.\nUzay sondası insan taşımadan bir gök cismini veya uzay ortamını inceleyebilir. Uzay istasyonu ise insanların yörüngede daha uzun süre araştırma yapabildiği bir çalışma ortamıdır. Uzay mekiği insan ve yük taşıyabilen, bazı görevlerde yeniden kullanılabilen bir uzay aracıdır.\nYapay uydular görevlerine göre haberleşme, yer gözlem ve hava tahmini gibi amaçlarla sınıflandırılabilir. Haberleşme uyduları sinyal aktarımına; gözlem uyduları yeryüzü görüntülerine; hava tahmini uyduları bulut ve hava sistemlerinin izlenmesine katkı sağlar.\nTeleskoplar uzak cisimlerden gelen ışığı ve başka elektromanyetik verileri toplar. Yer tabanlı teleskoplar atmosferin ve ışık kirliliğinin etkisine açıktır. Uzay teleskopları atmosferin üstünde çalışır; farklı uzay teleskoplarının gözlediği ışık aralıkları aynı olmak zorunda değildir.\nGece gökyüzü gözlemi için yapay aydınlatmanın az olduğu, gökyüzünün daha karanlık görüldüğü yerler avantaj sağlar. Bu nedenle gözlemevi yeri seçerken ışık kirliliği önemli bir ölçüttür.\nTürkiye’de TÜBİTAK UZAY; RASAT, GÖKTÜRK-2, İMECE ve TÜRKSAT 6A gibi uydu çalışmalarında görev almıştır. İMECE bir yer gözlem uydusu, TÜRKSAT 6A ise haberleşme uydusudur.\nTürkiye Uzay Ajansı insanlı ilk görev için hazırlanan armada Cumhuriyet, Türk devletleri ve Selçuklu mirasıyla ilişkili ögelerin anlamlarını açıklar. Sembolün görünüşünü ve kurumun ona verdiği anlamı ayrı kaydet; sayısal ayrıntıları kaynakta yeniden bulup doğrula. Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı uluslararası bir uçuşa katılarak yörüngedeki istasyonda bilimsel deneyler yaptı. Başlangıcın gün ve saatini araştırırken duyurunun güncellenme tarihini ve kullanılan saat dilimini de kaydet; planlanan uçuş zamanı ile gerçekleşen uçuş zamanını ayır.\nNüzhet Gökdoğan, Türkiye’nin ilk kadın astronomudur; ülkemizde modern astronomi çalışmalarının gelişmesine öncülük etmiştir. Bir bilim insanının katkısını incelerken yalnız unvanını değil, çalıştığı alanı ve bilimsel emeğini de araştır.\nBir bilgiye güvenmeden önce kaynağın kim olduğunu, bilginin ne zaman yayımlandığını ve aynı bilginin resmî kurum sayfasında bulunup bulunmadığını kontrol etmek gerekir.\nAşağıdaki özet tabloyu okurken teknolojileri temel amaç ve çalışma ortamı sütunlarında yan yana karşılaştır; tablo, gerçek araçların bütün ayrıntılarını göstermez.\n\nÖnce hatırlayalım\nBir aynaya gelen ışığın yön değiştirebildiğini hatırla. Teleskoplarda aynalar veya mercekler ışığı toplayıp algılayıcılara yönlendirmede kullanılabilir.\nGünlük yaşamda televizyon yayını, telefon bağlantısı, harita görüntüsü ve hava tahmini gibi hizmetlerin bazıları uzay teknolojilerinden gelen verilerden yararlanır.\nBir aracı karşılaştırırken önce aynı ölçütü seçmek gerekir: amaç, insan taşıma durumu, çalışma ortamı veya ürettiği veri gibi.\n\nAdım adım\nÖnce ihtiyacı belirle: haberleşme mi, yeryüzünü görüntüleme mi, hava olaylarını izleme mi, uzaktaki bir hedefi inceleme mi?\nSonra aracın nerede çalıştığına bak: fırlatma sırasında mı, yörüngede mi, yeryüzünde mi, yoksa uzak bir hedefe doğru mu?\nBenzerliği söylerken iki araç için aynı ölçütü kullan. Örneğin “ikisi de veri gönderir” bir benzerliktir; “biri yörüngede, diğeri fırlatma sırasında görev yapar” bir farklılıktır.\nUydu ve teleskop türlerini adlarına göre değil yaptıkları işe göre sınıflandır. Aynı kelimeyi görmek yerine üretilen veriye ve hizmete bak.\nKendi denemeni yap: güvenilir iki kurum sayfasından iki uzay aracını araştır. Üç sütunlu bir çizelgeye “amaç”, “benzerlik”, “fark” başlıklarını yaz; kaynak başlığını ve erişim tarihini de ekle. Bu çalışma için Güneş’e doğrudan bakma, lazer kullanma veya elektrikli bir düzenek kurma; yalnız güvenli kaynak araştırması ve kayıt yap.\n\nÇözümlü örnek 1\nTemel örnek — görevi araçla eşleştirme\nBir bilim kulübü iki teknoloji kartından birine “insan taşır”, diğerine “insan taşımaz” yazıyor. Bu iki kartı adlarını bilmeden nasıl karşılaştırırsın?\nÖnce iki kartta da aynı ölçütün, yani insan taşıma durumunun kullanıldığını fark ederim.\nAraç adı tahmin etmek yerine bu ölçütte farklı olduklarını yazar; başka bir özellik için yeni bir karşılaştırma yaparım.\n\nÇözümlü örnek 2\nFarklı temsil — özelliklerden sınıfa ulaşma\nBir özellik tablosunda iki teknoloji için “bilimsel veri üretir” ortak bilgisi, çalışma ortamı için ise iki farklı ifade verilmiştir. Tabloyu nasıl yorumlarsın?\nOrtak satırdaki bilgiyi benzerlik olarak kaydederim.\nÇalışma ortamı satırındaki iki farklı değeri fark olarak yazar; amacı ve ortamı birbirine karıştırmam.\n\nÇözümlü örnek 3\nTransfer — kanıtı güvenilirlik açısından inceleme\nBir gökyüzü gözlem etkinliğinin başlangıç saati için kurumun tarihli duyurusu ile kaynağı belirtilmemiş bir paylaşım farklı saatler veriyor. Nasıl karar verirsin?\nİki bilginin yayımlayanını, tarihini ve güncelleme durumunu kontrol ederim.\nEtkinlikten sorumlu kurumun tarihli duyurusunu temel alır, kaynak bilgisini de not ederim.\n\nSık yapılan hatalar\nHer uzay aracının insan taşıdığını düşünmek yanlıştır. Birçok sonda ve yapay uydu insansız çalışır; insan taşıma durumu ayrı bir özelliktir.\nFırlatma aracını yörüngeye yerleştirilen araçla karıştırma. Roketin görevi yükü hızlandırıp uzaya ulaştırmaktır. Uydu ise yerleştiği yörüngeden kendi aygıtlarıyla hizmet verir veya veri toplar.\nŞehir merkezini gözlemevi için otomatik olarak en iyi yer sanmak yanlıştır. Yoğun yapay aydınlatma gökyüzünü parlaklaştırıp zayıf gök cisimlerini görmeyi zorlaştırabilir.\nBütün uzay teleskoplarının aynı tür ışığı gözlediğini düşünmek doğru değildir. Teleskopların algılayıcıları ve gözlem aralıkları farklı olabilir.\nBir kaynağın internette bulunmasını güvenilirlik kanıtı saymak yeterli değildir. Kurum, tarih, belge türü ve başka resmî kayıtlarla tutarlılık kontrol edilmelidir.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: İki teknolojiyi karşılaştırırken ölçütleri karıştırdığını fark edersen ne yaparsın?\nYanıt: İki teknoloji için de aynı ölçütü yeniden seçer; amaçla amacı, çalışma ortamıyla çalışma ortamını karşılaştırırım.\nSoru: Bir teknoloji adını ezberlemek yerine işlevini anlamak için hangi tür sorular sorarsın?\nYanıt: Ne işe yaradığını, nerede çalıştığını, insan taşıyıp taşımadığını ve hangi veriyi ürettiğini sorarım.\nSoru: Bir gözlem sonucunun çevre koşullarından etkilenebileceğini nasıl kontrol edersin?\nYanıt: Araç aynıyken değişen çevre koşullarını belirler ve özellikle gökyüzü parlaklığı gibi gözlemi etkileyen koşulları karşılaştırırım.\nSoru: Daha sonra yeniden kontrol etmek istediğin bir internet bilgisini nasıl kaydedersin?\nYanıt: Bilginin başlığını, yayımlayan kurumu ve erişim tarihini not eder; gerektiğinde aynı resmî kayda geri dönerim.\n\nÖzet\nTeknolojileri karşılaştırmak için önce amaç, ortam ve insan taşıma gibi ortak ölçütler seçilir. Roket yükü uzaya ulaştırır. Sondalar insan bulunmadan inceleme yapar. İstasyonlar astronotlara araştırma ortamı sunar. Uydular haberleşme ve gözlem hizmetlerinde kullanılır; teleskoplar uzak cisimlerden gelen verileri toplar. Gözlemevi seçiminde yapay aydınlatmanın etkisi değerlendirilir. Türkiye’nin uzay çalışmaları ve bilim insanları hakkındaki bilgiler tarihli resmî kayıtlarla kontrol edilir.\nÖzet tablo, araçları yalnız temel amaç ve çalışma ortamı ölçütleriyle karşılaştırır. Gerçek araçların tüm alt sistemlerini, boyutlarını veya ayrıntılı çalışma biçimlerini temsil etmez.\n\nTabloyu inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Uzay araştırmalarında kullanılan başlıca teknolojilerin görevlerini, benzerliklerini ve farklılıklarını karşılaştıracağım. Yapay uydu ve teleskop türlerini ayırt edecek, gözlemevi yerinin ışık kirliliğiyle ilişkisini açıklayacak ve Türkiye’den örnekleri güvenilir kaynaklarla doğrulamayı öğreneceğim.", "keyConcepts": ["Uzay roketi, bir yükü ya da uzay aracını Dünya’dan uzaya doğru hızlandırmak için kullanılır. Roket ile yörüngede görev yapan uydu aynı araç değildir.", "Uzay sondası insan taşımadan bir gök cismini veya uzay ortamını inceleyebilir. Uzay istasyonu ise insanların yörüngede daha uzun süre araştırma yapabildiği bir çalışma ortamıdır. Uzay mekiği insan ve yük taşıyabilen, bazı görevlerde yeniden kullanılabilen bir uzay aracıdır.", "Yapay uydular görevlerine göre haberleşme, yer gözlem ve hava tahmini gibi amaçlarla sınıflandırılabilir. Haberleşme uyduları sinyal aktarımına; gözlem uyduları yeryüzü görüntülerine; hava tahmini uyduları bulut ve hava sistemlerinin izlenmesine katkı sağlar.", "Teleskoplar uzak cisimlerden gelen ışığı ve başka elektromanyetik verileri toplar. Yer tabanlı teleskoplar atmosferin ve ışık kirliliğinin etkisine açıktır. Uzay teleskopları atmosferin üstünde çalışır; farklı uzay teleskoplarının gözlediği ışık aralıkları aynı olmak zorunda değildir.", "Gece gökyüzü gözlemi için yapay aydınlatmanın az olduğu, gökyüzünün daha karanlık görüldüğü yerler avantaj sağlar. Bu nedenle gözlemevi yeri seçerken ışık kirliliği önemli bir ölçüttür.", "Türkiye’de TÜBİTAK UZAY; RASAT, GÖKTÜRK-2, İMECE ve TÜRKSAT 6A gibi uydu çalışmalarında görev almıştır. İMECE bir yer gözlem uydusu, TÜRKSAT 6A ise haberleşme uydusudur.", "Türkiye Uzay Ajansı insanlı ilk görev için hazırlanan armada Cumhuriyet, Türk devletleri ve Selçuklu mirasıyla ilişkili ögelerin anlamlarını açıklar. Sembolün görünüşünü ve kurumun ona verdiği anlamı ayrı kaydet; sayısal ayrıntıları kaynakta yeniden bulup doğrula. Türkiye’nin ilk astronotu Alper Gezeravcı uluslararası bir uçuşa katılarak yörüngedeki istasyonda bilimsel deneyler yaptı. Başlangıcın gün ve saatini araştırırken duyurunun güncellenme tarihini ve kullanılan saat dilimini de kaydet; planlanan uçuş zamanı ile gerçekleşen uçuş zamanını ayır.", "Nüzhet Gökdoğan, Türkiye’nin ilk kadın astronomudur; ülkemizde modern astronomi çalışmalarının gelişmesine öncülük etmiştir. Bir bilim insanının katkısını incelerken yalnız unvanını değil, çalıştığı alanı ve bilimsel emeğini de araştır.", "Bir bilgiye güvenmeden önce kaynağın kim olduğunu, bilginin ne zaman yayımlandığını ve aynı bilginin resmî kurum sayfasında bulunup bulunmadığını kontrol etmek gerekir.", "Aşağıdaki özet tabloyu okurken teknolojileri temel amaç ve çalışma ortamı sütunlarında yan yana karşılaştır; tablo, gerçek araçların bütün ayrıntılarını göstermez."], "priorKnowledge": ["Bir aynaya gelen ışığın yön değiştirebildiğini hatırla. Teleskoplarda aynalar veya mercekler ışığı toplayıp algılayıcılara yönlendirmede kullanılabilir.", "Günlük yaşamda televizyon yayını, telefon bağlantısı, harita görüntüsü ve hava tahmini gibi hizmetlerin bazıları uzay teknolojilerinden gelen verilerden yararlanır.", "Bir aracı karşılaştırırken önce aynı ölçütü seçmek gerekir: amaç, insan taşıma durumu, çalışma ortamı veya ürettiği veri gibi."], "steps": ["Önce ihtiyacı belirle: haberleşme mi, yeryüzünü görüntüleme mi, hava olaylarını izleme mi, uzaktaki bir hedefi inceleme mi?", "Sonra aracın nerede çalıştığına bak: fırlatma sırasında mı, yörüngede mi, yeryüzünde mi, yoksa uzak bir hedefe doğru mu?", "Benzerliği söylerken iki araç için aynı ölçütü kullan. Örneğin “ikisi de veri gönderir” bir benzerliktir; “biri yörüngede, diğeri fırlatma sırasında görev yapar” bir farklılıktır.", "Uydu ve teleskop türlerini adlarına göre değil yaptıkları işe göre sınıflandır. Aynı kelimeyi görmek yerine üretilen veriye ve hizmete bak.", "Kendi denemeni yap: güvenilir iki kurum sayfasından iki uzay aracını araştır. Üç sütunlu bir çizelgeye “amaç”, “benzerlik”, “fark” başlıklarını yaz; kaynak başlığını ve erişim tarihini de ekle. Bu çalışma için Güneş’e doğrudan bakma, lazer kullanma veya elektrikli bir düzenek kurma; yalnız güvenli kaynak araştırması ve kayıt yap."], "workedExamples": [{"title": "Temel örnek — görevi araçla eşleştirme", "problem": "Bir bilim kulübü iki teknoloji kartından birine “insan taşır”, diğerine “insan taşımaz” yazıyor. Bu iki kartı adlarını bilmeden nasıl karşılaştırırsın?", "solution": ["Önce iki kartta da aynı ölçütün, yani insan taşıma durumunun kullanıldığını fark ederim.", "Araç adı tahmin etmek yerine bu ölçütte farklı olduklarını yazar; başka bir özellik için yeni bir karşılaştırma yaparım."]}, {"title": "Farklı temsil — özelliklerden sınıfa ulaşma", "problem": "Bir özellik tablosunda iki teknoloji için “bilimsel veri üretir” ortak bilgisi, çalışma ortamı için ise iki farklı ifade verilmiştir. Tabloyu nasıl yorumlarsın?", "solution": ["Ortak satırdaki bilgiyi benzerlik olarak kaydederim.", "Çalışma ortamı satırındaki iki farklı değeri fark olarak yazar; amacı ve ortamı birbirine karıştırmam."]}, {"title": "Transfer — kanıtı güvenilirlik açısından inceleme", "problem": "Bir gökyüzü gözlem etkinliğinin başlangıç saati için kurumun tarihli duyurusu ile kaynağı belirtilmemiş bir paylaşım farklı saatler veriyor. Nasıl karar verirsin?", "solution": ["İki bilginin yayımlayanını, tarihini ve güncelleme durumunu kontrol ederim.", "Etkinlikten sorumlu kurumun tarihli duyurusunu temel alır, kaynak bilgisini de not ederim."]}], "commonMistakes": ["Her uzay aracının insan taşıdığını düşünmek yanlıştır. Birçok sonda ve yapay uydu insansız çalışır; insan taşıma durumu ayrı bir özelliktir.", "Fırlatma aracını yörüngeye yerleştirilen araçla karıştırma. Roketin görevi yükü hızlandırıp uzaya ulaştırmaktır. Uydu ise yerleştiği yörüngeden kendi aygıtlarıyla hizmet verir veya veri toplar.", "Şehir merkezini gözlemevi için otomatik olarak en iyi yer sanmak yanlıştır. Yoğun yapay aydınlatma gökyüzünü parlaklaştırıp zayıf gök cisimlerini görmeyi zorlaştırabilir.", "Bütün uzay teleskoplarının aynı tür ışığı gözlediğini düşünmek doğru değildir. Teleskopların algılayıcıları ve gözlem aralıkları farklı olabilir.", "Bir kaynağın internette bulunmasını güvenilirlik kanıtı saymak yeterli değildir. Kurum, tarih, belge türü ve başka resmî kayıtlarla tutarlılık kontrol edilmelidir."], "selfCheck": [{"question": "İki teknolojiyi karşılaştırırken ölçütleri karıştırdığını fark edersen ne yaparsın?", "answer": "İki teknoloji için de aynı ölçütü yeniden seçer; amaçla amacı, çalışma ortamıyla çalışma ortamını karşılaştırırım."}, {"question": "Bir teknoloji adını ezberlemek yerine işlevini anlamak için hangi tür sorular sorarsın?", "answer": "Ne işe yaradığını, nerede çalıştığını, insan taşıyıp taşımadığını ve hangi veriyi ürettiğini sorarım."}, {"question": "Bir gözlem sonucunun çevre koşullarından etkilenebileceğini nasıl kontrol edersin?", "answer": "Araç aynıyken değişen çevre koşullarını belirler ve özellikle gökyüzü parlaklığı gibi gözlemi etkileyen koşulları karşılaştırırım."}, {"question": "Daha sonra yeniden kontrol etmek istediğin bir internet bilgisini nasıl kaydedersin?", "answer": "Bilginin başlığını, yayımlayan kurumu ve erişim tarihini not eder; gerektiğinde aynı resmî kayda geri dönerim."}], "summary": "Teknolojileri karşılaştırmak için önce amaç, ortam ve insan taşıma gibi ortak ölçütler seçilir. Roket yükü uzaya ulaştırır. Sondalar insan bulunmadan inceleme yapar. İstasyonlar astronotlara araştırma ortamı sunar. Uydular haberleşme ve gözlem hizmetlerinde kullanılır; teleskoplar uzak cisimlerden gelen verileri toplar. Gözlemevi seçiminde yapay aydınlatmanın etkisi değerlendirilir. Türkiye’nin uzay çalışmaları ve bilim insanları hakkındaki bilgiler tarihli resmî kayıtlarla kontrol edilir.", "figureNote": "Özet tablo, araçları yalnız temel amaç ve çalışma ortamı ölçütleriyle karşılaştırır. Gerçek araçların tüm alt sistemlerini, boyutlarını veya ayrıntılı çalışma biçimlerini temsil etmez."}, "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.001", "f7-t01.fig.002", "f7-t01.fig.003"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.004"}, {"key": "f7-t01.fig.005"}, {"key": "f7-t01.fig.006"}], [{"key": "f7-t01.fig.007"}, {"key": "f7-t01.fig.008"}, {"key": "f7-t01.fig.009"}], [{"key": "f7-t01.fig.010"}, {"key": "f7-t01.fig.011"}, {"key": "f7-t01.fig.012"}], [{"key": "f7-t01.fig.013"}, {"key": "f7-t01.fig.014"}, {"key": "f7-t01.fig.015"}], [{"key": "f7-t01.fig.016"}, {"key": "f7-t01.fig.017"}, {"key": "f7-t01.fig.018"}], [{"key": "f7-t01.fig.019"}, {"key": "f7-t01.fig.020"}, {"key": "f7-t01.fig.021"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.022"}, "taskId": "F7-T01", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "23aacedb4ddd8006a3e94435604ac695fc321a609629893bda554417ec57314e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f01", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "İnsan taşıma durumu ile hedefe yakın inceleme amacını birlikte eşleştirme gerektirir.", "question": "İnsan taşımadan uzak bir gök cisminin yakınından ölçüm yapıp verileri Dünya’ya gönderecek araç hangisidir?", "choices": ["Uzay sondası", "Uzay istasyonu", "Uzay roketi", "Haberleşme uydusu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; görevde insan taşıma yok ve hedef gök cismi doğrudan inceleniyor.", "İstasyon, insanların uzun süreli araştırma yapabildiği yörünge ortamıdır; insansız yakın inceleme görevi onun temel amacı değildir.", "Roket, bir aracı veya yükü uzaya çıkarmaya yarar; hedefin yakınında uzun süre bilimsel ölçüm yapması beklenmez.", "Haberleşme uydusunun temel işi sinyal aktarmaktır; uzak bir gök cismini yakından inceleme görevi sondayla daha iyi eşleşir."], "explanation": "Görevde insan taşıma yok ve hedef gök cismi doğrudan inceleniyor. Bu iki özellik uzay sondasını gösterir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9179d21d0e5f22da1e0001e9908d56dbb96545958d88fbda016ce2e436b84cc3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f01", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "Süre, insanlı çalışma ve yörünge özelliklerini tek araçta birleştirmek gerekir.", "question": "Astronotların yörüngede haftalar veya aylar boyunca deney yapabileceği çalışma ortamı hangi teknolojidir?", "choices": ["Uzay sondası", "Uzay istasyonu", "Uzay roketi", "Yer teleskobu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sonda insansız araştırma için tasarlanır; astronotlara yaşam ve çalışma alanı sağlamaz.", "Doğru; uzun süreli insanlı araştırma ve yörüngede çalışma ifadeleri uzay istasyonunun ayırt edici özellikleridir.", "Roket fırlatma ve hız kazandırma görevi görür; uzun süreli yörünge laboratuvarı değildir.", "Yer teleskobu yeryüzünden gökyüzü gözlemi yapar; yörüngede yaşam alanı sağlamaz."], "explanation": "Uzun süreli insanlı araştırma ve yörüngede çalışma ifadeleri uzay istasyonunun ayırt edici özellikleridir. Bu nedenle görev, kısa süreli taşıma veya insansız inceleme aracından ayrılarak istasyonla eşleşir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "465b31cdfaba8931a9a0846e64acd5596eafcdc63d997441b8e0cfe55ddc40f8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f01", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Fırlatma aşaması ile yörüngedeki görev aşamasını birbirinden ayırmak gerekir.", "question": "Bir gözlem uydusunu Dünya’dan uzaya çıkarıp gerekli hıza ulaştırma görevinde ilk olarak hangi teknoloji kullanılır?", "choices": ["Uzay roketi", "Uzay istasyonu", "Uzay teleskobu", "Uzay sondası"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Dünya’dan uzaya çıkış ve hız kazandırma görevi roketle ilişkilidir; uydu ise fırlatıldıktan sonra yörüngedeki görevini yürütür.", "İstasyon yörüngede araştırma ortamıdır; bir uyduyu yerden fırlatmaz.", "Uzay teleskobu gözlem yapar; fırlatma için gerekli itkiyi sağlayan araç değildir.", "Sonda bilimsel veri toplar; başka bir uydunun fırlatma aracı olarak kullanılmaz."], "explanation": "Dünya’dan uzaya çıkış ve hız kazandırma görevi roketle ilişkilidir; uydu ise fırlatıldıktan sonra yörüngedeki görevini yürütür. Bu yüzden ilk aşamadaki teknoloji roket olarak seçilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q003", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8b4f8eabb933f82432fa57c847fbc9eafa989a8edafd6cbc0bc1491e0f948828", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f01", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Tablodaki iki özelliği aynı anda okuyup benzer yörünge araçlarından ayırmak gerekir.", "question": "Tabloya göre L harfiyle gösterilen aracın türü hangisidir?", "choices": ["Uzay sondası", "Uzay roketi", "Uzay istasyonu", "Yapay uydu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sonda tablodaki M gibi insansız hedef incelemesine uyar; L’nin insanlı araştırma alanı özelliğine uymaz.", "Roket tablodaki K gibi uzaya çıkışa yardım eder; L’nin yörüngedeki uzun süreli çalışma rolü farklıdır.", "Doğru; L için verilen iki ipucu yörüngede bulunma ve uzun süreli insanlı araştırma alanı olma özellikleridir.", "Bir yapay uydu yörüngede hizmet verebilir ancak tablodaki “uzun süreli insanlı araştırma alanı” ifadesi istasyonu ayırt eder."], "explanation": "L için verilen iki ipucu yörüngede bulunma ve uzun süreli insanlı araştırma alanı olma özellikleridir. Bu özellikler uzay istasyonunu gösterir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.023", "f7-t01.fig.024"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.025"}, {"key": "f7-t01.fig.026"}], [{"key": "f7-t01.fig.027"}, {"key": "f7-t01.fig.028"}], [{"key": "f7-t01.fig.029"}, {"key": "f7-t01.fig.030"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.031", "highlight": [1]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q004", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e995973bfc32408a04d0e0273172b8e6a35882f5cf76df58e6823b0228db33e3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f01", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Işık toplama işlevini iletişim ve taşıma görevlerinden ayırt etmek gerekir.", "question": "Uzak gök cisimlerinden gelen ışığı toplayarak gözlem verisi elde etmeye yarayan teknoloji hangisidir?", "choices": ["Uzay roketi", "Teleskop", "Uzay istasyonu", "Haberleşme uydusu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Roket ışık toplamak için değil, araçları uzaya taşımak ve hızlandırmak için kullanılır.", "Doğru; soru, uzak kaynaklardan gelen ışığın toplanmasını vurgular.", "İstasyon araştırma ortamı sağlar; ışık toplama işlevini teleskop gibi özel gözlem araçları yürütür.", "Haberleşme uydusu iletişim sinyallerini aktarır; temel görevi uzak gök cisimlerinden ışık toplamak değildir."], "explanation": "Soru, uzak kaynaklardan gelen ışığın toplanmasını vurgular. Bu, teleskopların temel gözlem işlevidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "863bb2a3ddfb063b16b722e0d51bb499d4e484d606cd5146a2f0455f30f49950", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f02", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki aracın insan taşıma özelliğini aynı anda değerlendirip bir çifti seçmek gerekir.", "question": "Aşağıdaki araç çiftlerinden hangisi görevini normal olarak insan taşımadan yürütebilir?", "choices": ["Uzay istasyonu ve uzay mekiği", "Uzay sondası ve yapay uydu", "Uzay mekiği ve uzay sondası", "Uzay istasyonu ve yapay uydu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İstasyon ve mekik insanlı görevlerle ilişkilidir; ikisini de insansız araç sınıfı saymak doğru değildir.", "Doğru; Sondalar ve yapay uydular, üzerlerinde astronot bulunmadan ölçüm, gözlem veya hizmet görevleri yürütebilir.", "Sonda insansız çalışabilir ancak uzay mekiği insan ve yük taşıma amacıyla kullanılan bir araçtır.", "Yapay uydu insansız çalışır; uzay istasyonu ise insanlı araştırma ortamı olarak ayırt edilir."], "explanation": "Sondalar ve yapay uydular, üzerlerinde astronot bulunmadan ölçüm, gözlem veya hizmet görevleri yürütebilir. Bu ortak özellik onları uzun süreli insanlı çalışma ya da insan taşıma amacı baskın araçlardan ayırır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a8927f618734b6bd87c004ca082e77464d23ce405e28218d843d6329832839ee", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f02", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Üç ayırt edici özelliği bir arada kullanmak ve yörünge araçlarıyla karıştırmamak gerekir.", "question": "İnsan ve yük taşıyabilen, görev sonrasında Dünya’ya dönebilen ve yeniden kullanılabilen araç tanımı hangisine aittir?", "choices": ["Uzay sondası", "Uzay mekiği", "Uzay istasyonu", "Hava tahmini uydusu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sonda genellikle insansız bilimsel inceleme aracıdır; insan taşıma ve geri dönüp yeniden kullanılma özellikleri bu tanımla uyuşmaz.", "Doğru; insan ve yük taşıma, Dünya’ya dönüş ve yeniden kullanım özellikleri birlikte uzay mekiğini tanımlar.", "İstasyon yörüngede uzun süreli çalışma alanıdır; Dünya ile uzay arasında gidip gelen taşıma aracı değildir.", "Hava tahmini uydusu meteorolojik veriler toplar; insan ve yük taşıyıp Dünya’ya dönmez."], "explanation": "İnsan ve yük taşıma, Dünya’ya dönüş ve yeniden kullanım özellikleri birlikte uzay mekiğini tanımlar. Üç ipucu birlikte değerlendirildiğinde sonda, istasyon ve hava tahmini uydusu elenir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "acfed31b17227a59b7a0478cf1fbb43fb4ca0cfb64e4453255ac02d3335982ce", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f02", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "Tablodaki iki sütunu birlikte yorumlamak ve tek bir özellikten acele sonuç çıkarmamak gerekir.", "question": "Tablodaki P aracı için verilen özellikler hangi teknolojiyle en iyi eşleşir?", "choices": ["Uzay mekiği", "Uzay sondası", "Uzay istasyonu", "Gözlem uydusu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; P için hem insan/yük taşıma hem görev sonrası dönüş özellikleri verilmiştir.", "Sonda tablodaki “insan/yük taşıma var” özelliğine uymaz; temel olarak insansız araştırma aracıdır.", "İstasyon insanlı olabilir ancak görev sonunda taşıma aracı gibi Dünya’ya dönmesi beklenmez.", "Gözlem uydusu görüntüleme görevi yürütür; insan ve yük taşıyıp Dünya’ya dönmez."], "explanation": "P için hem insan/yük taşıma hem görev sonrası dönüş özellikleri verilmiştir. Bu ikili, uzay mekiğini diğer seçeneklerden ayırır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.032", "f7-t01.fig.033", "f7-t01.fig.034"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.035"}, {"key": "f7-t01.fig.036"}, {"key": "f7-t01.fig.037"}], [{"key": "f7-t01.fig.038"}, {"key": "f7-t01.fig.039"}, {"key": "f7-t01.fig.040"}], [{"key": "f7-t01.fig.041"}, {"key": "f7-t01.fig.042"}, {"key": "f7-t01.fig.043"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.044", "highlight": [0]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q008", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1105b13daa3f33d044688a2f126a2631db52d8b4d6ce972d650ab524e7c853fd", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f03", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Aynı görevde ardışık kullanılan iki teknolojinin rollerini zaman sırasına göre ayırmak gerekir.", "question": "Bir görevde önce roket, sonra yapay uydu kullanılıyor. Buna göre bu iki aracın görevleri aşağıdakilerin hangisinde doğru ayrılmıştır?", "choices": ["Roket yörüngede yayın yapar; uydu Dünya’dan fırlatır.", "Roket gök cismini büyütür; uydu astronotlara yaşam alanı sağlar.", "Roket uzaya çıkışı sağlar; uydu yörüngede hizmet verir.", "Roket hava tahmini yapar; uydu yakıtı yakarak fırlatmayı başlatır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Roket ve uydunun görevleri ters çevrilmiştir; yayın/hizmet yörüngedeki uydunun, fırlatma ise roketin rolüdür.", "Bu seçenek teleskop ve uzay istasyonu görevlerini roket ve uyduya yanlış aktarır.", "Doğru; görev sırası iki farklı işi gösterir: roket taşıma/fırlatma işini yapar, uydu yörüngeye ulaştıktan sonra kendi hizmetini sürdürür.", "Hava verisi uydu görevi olabilir; fırlatmanın itki aşaması roketle ilişkilidir, roller yine karıştırılmıştır."], "explanation": "Görev sırası iki farklı işi gösterir: roket taşıma/fırlatma işini yapar, uydu yörüngeye ulaştıktan sonra kendi hizmetini sürdürür. Böylece iki teknolojiyi aynı araç saymanın görev aşamalarını karıştırdığı görülür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3d10225d2af2b8e8010f0ac97e171d238d2af86ee51768853b0ef4900f202ee4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f03", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı ihtiyacı iki ayrı teknolojiye doğru sırayla eşleştirmek gerekir.", "question": "Bir araştırma ekibi önce araçlarını uzaya çıkarmak, sonra astronotlara yörüngede uzun süre çalışma alanı sağlamak istiyor. Bu bilgilere göre ekibin iki ihtiyacını karşılayan teknoloji çifti aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Uzay sondası ve yer teleskobu", "Uzay roketi ve uzay istasyonu", "Haberleşme uydusu ve uzay sondası", "Uzay mekiği ve hava tahmini uydusu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sonda uzak hedefleri insansız inceler; yer teleskobu yeryüzünden gözlem yapar. Fırlatma ve insanlı yaşam alanı ihtiyaçlarını birlikte karşılamazlar.", "Doğru; ilk ihtiyaç uzaya çıkış olduğu için roket, ikinci ihtiyaç uzun süreli insanlı yörünge ortamı olduğu için uzay istasyonu seçilir.", "Bu iki araç veri ve sinyal görevleri yapabilir; astronotlara uzun süreli yaşam alanı sağlamaz ve fırlatma aracı değildir.", "Mekik taşıma yapabilir ancak ikinci ihtiyaç uzun süreli yörünge çalışma alanıdır; hava tahmini uydusu bu alanı sağlamaz."], "explanation": "İlk ihtiyaç uzaya çıkış olduğu için roket, ikinci ihtiyaç uzun süreli insanlı yörünge ortamı olduğu için uzay istasyonu seçilir. İki ihtiyacı sırayla eşleyince doğru teknoloji çifti roket ve istasyon olur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3a85a5e0c3410877903e9ebeb6f431ea147981cde1f8b274693a8ffc8dc5d445", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f04", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki aracın ortak yönünü, yalnız birine özgü görevlerden ayırmak gerekir.", "question": "Uzay sondası ile yapay uydunun ortak özelliği hangisidir?", "choices": ["İnsansız çalışıp verileri Dünya’ya iletmeleri", "Her ikisinin de astronotlara yaşam alanı sağlaması", "Her ikisinin de Dünya’dan fırlatma itişi sağlaması", "Her ikisinin de yalnız yeryüzünde çalışması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; her iki teknoloji de insansız çalışabilir ve elde ettiği veriyi yer sistemlerine gönderebilir. Görev hedefleri ise farklı olabilir.", "Yaşam alanı sağlama uzay istasyonunun özelliğidir; sonda ve sıradan yapay uydu için ortak özellik değildir.", "Fırlatma itişi roketin görevidir; sonda ve uydu bu ortak özelliğe sahip değildir.", "Sonda ve uydu uzay görevleri yürütür; yalnız yeryüzünde çalışma ifadesi ikisine de uymaz."], "explanation": "Her iki teknoloji de insansız çalışabilir ve elde ettiği veriyi yer sistemlerine gönderebilir. Görev hedefleri ise farklı olabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q011", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a5772e3a0c5602a1793594d7843d1cde9c050e3180777906ac48c9caee1a86cf", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f04", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Tabloda ortaklık ararken iki sütunda da aynı kesin bilgiyi bulmak gerekir.", "question": "Tabloya göre uzay sondası ile yapay uydunun kesin ortak özelliği hangisidir?", "choices": ["Her zaman aynı yörüngede kalmaları", "Aynı hedefe doğru yol almaları", "Astronotlara yaşam alanı sağlamaları", "İnsan taşımadan çalışabilmeleri"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tabloda sondanın her zaman yörüngede belirli hizmet verdiği söylenmiyor; bu nedenle ortak özellik çıkarılamaz.", "Tablo yapay uydunun her görevde uzak hedefe yol almadığını gösteriyor; bu ortaklık desteklenmiyor.", "Tabloda insanlı yaşam alanı özelliği yoktur; bu görev uzay istasyonuyla ilişkilidir.", "Doğru; ilk satırda iki araç için de “Evet” bilgisi vardır."], "explanation": "İlk satırda iki araç için de “Evet” bilgisi vardır. Diğer satırlarda en az bir araç için özellik kesin değildir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.045", "f7-t01.fig.046", "f7-t01.fig.047"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.048"}, {"key": "f7-t01.fig.049"}, {"key": "f7-t01.fig.050"}], [{"key": "f7-t01.fig.051"}, {"key": "f7-t01.fig.052"}, {"key": "f7-t01.fig.053"}], [{"key": "f7-t01.fig.054"}, {"key": "f7-t01.fig.055"}, {"key": "f7-t01.fig.056"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.057", "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q012", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e09a1987bce4c7606399f75ff8d9cd03f85abfbf0af5e25ce94c7380f43e3640", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f05", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki benzer taşıma kavramını görev aşaması ve geri dönüş özelliğiyle ayırmak gerekir.", "question": "Uzay roketi ile uzay mekiği arasındaki temel görev farkı hangi seçenekte doğru verilmiştir?", "choices": ["Roket uzun süreli yaşam alanıdır; mekik yalnız sinyal aktarır.", "Roket fırlatır; mekik insan ve yük taşıyıp dönebilir.", "Roket gökyüzünü gözler; mekik hava olaylarını tahmin eder.", "Roket ve mekik yalnız yeryüzünde çalışan aynı tür araçlardır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Uzun süreli yaşam alanı istasyona, sinyal aktarımı haberleşme uydusuna aittir; iki görev de yanlış eşleştirilmiştir.", "Doğru; roket fırlatma sırasında itki/taşıma işlevi görür. Mekik ise insan ve yük taşıma, görev sonrası dönüş gibi farklı özelliklere sahiptir.", "Gözlem teleskoplarla, hava takibi meteoroloji uydularıyla ilişkilidir; roket ve mekiğin temel görevleri değildir.", "İki teknoloji farklı uzay görevlerine sahiptir; yalnız yeryüzünde çalışan aynı araçlar değildir."], "explanation": "Roket fırlatma sırasında itki/taşıma işlevi görür. Mekik ise insan ve yük taşıma, görev sonrası dönüş gibi farklı özelliklere sahiptir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "afaa40f4992f9dadff684604832b54cdec8807f1fa9cd5c57d316fb0c63d2357", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f04", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Ortak çalışma ortamını, insan taşıma gibi farklı özelliklerden ayırmak gerekir.", "question": "Uzay istasyonu ile yapay uydu hangi açıdan benzer olabilir?", "choices": ["İkisinin de fırlatma roketi olması", "İkisinin de yalnız insanlı çalışması", "İkisinin de yalnız teleskop görevi yapması", "Yörüngede görev yapabilmeleri"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İstasyon ve uydu fırlatma roketi değildir; yörüngeye başka fırlatma araçlarıyla taşınırlar.", "Uzay istasyonu insanlı olabilir ancak yapay uydular genellikle insansızdır.", "Uydu ve istasyon çok farklı görevler taşıyabilir; ikisini yalnız teleskop olarak sınırlamak yanlıştır.", "Doğru; her iki teknoloji de yörüngede bulunabilir ve yer istasyonlarıyla veri/iletişim bağlantısı kurabilir; insan taşıma durumları aynı değildir."], "explanation": "Her iki teknoloji de yörüngede bulunabilir ve yer istasyonlarıyla veri/iletişim bağlantısı kurabilir; insan taşıma durumları aynı değildir. Bu nedenle ortak özellik olarak yörüngede görev yapma seçilir, insan taşıma ise ortak kabul edilmez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "626afd3deaf25913ed0c81557f083c274d03b6b005ee6157265b234cbd936146", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f05", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 5, "difficultyReason": "Karşılaştırmada bilimsel ve işleve dayalı bir ölçüt seçmek, yüzeysel özellikleri elemek gerekir.", "question": "Teleskop ile haberleşme uydusunu ayıran en uygun ölçüt hangisidir?", "choices": ["Her ikisinin de uzayla ilgili teknoloji olması", "Çalışmak için enerjiye ihtiyaç duyması", "Dünya’nın çevresinde dolanıp dolanmadığı", "Topladığı veya aktardığı verinin amacı"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu ifade bir benzerliktir; iki aracı birbirinden ayıran ölçüt değildir.", "İki araç da çalışmak için enerji kullanır; ortak olan bu özellik onları birbirinden ayırmaz.", "Hubble gibi uzay teleskopları da Dünya’nın çevresinde dolanır; bu ölçüt iki aracı her zaman ayırmaz.", "Doğru; teleskop gözlem için ışık/veri toplar; haberleşme uydusu iletişim sinyallerini aktarır."], "explanation": "Teleskop gözlem için ışık/veri toplar; haberleşme uydusu iletişim sinyallerini aktarır. Bu nedenle veri kullanım amacı ayırt edici bir ölçüttür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q015", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "881d07a58828166ada7bfaa16db0d3f43795ae908c1fd7869879b39eddb132e3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f05", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "İnsan taşıma durumu ile görevin hedefini birlikte karşılaştırmak gerekir.", "question": "Uzay sondası ile uzay istasyonu arasındaki en belirgin fark hangisidir?", "choices": ["Sonda yalnız haberleşme, istasyon yalnız hava tahmini yapar.", "Sonda Dünya’dan fırlatır, istasyon teleskop gibi ışık toplar.", "Sonda insansız inceler; istasyon insanlı araştırma içindir.", "Sonda ve istasyon aynı amaçla kullanılan iki farklı addır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bu görevler uydu türleriyle ilişkilidir; sonda ve istasyonu doğru karşılaştırmaz.", "Fırlatma roketin işidir; istasyonun temel amacı teleskop gibi ışık toplamak değildir.", "Doğru; sonda insan taşımadan bir hedefi araştırabilir. Uzay istasyonu ise insanların yörüngede uzun süre çalışmasına olanak veren ortamdır.", "İki aracın insan taşıma ve görev biçimleri farklıdır; eş anlamlı araç adları değildir."], "explanation": "Sonda insan taşımadan bir hedefi araştırabilir. Uzay istasyonu ise insanların yörüngede uzun süre çalışmasına olanak veren ortamdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8296b057a12fc5c752a33b9f775bb5c047e5343ebeda5e1b12c32b5e0ef26565", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f06", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Aynı tabloda bir benzerlik ve bir farklılığı iki ayrı sütundan çıkarmak gerekir.", "question": "Tabloya göre A ve C teknolojileriyle ilgili aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?", "choices": ["İkisi de insansızdır; görev amaçları farklıdır.", "İkisi de insanlıdır; aynı görevi yapar.", "A insanlı, C insansızdır; ikisi de araştırma ortamıdır.", "İkisi de fırlatma aracıdır; yalnız renkleri farklıdır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; A ve C’nin insan taşıma sütununda aynı değer vardır.", "Tabloda A ve C için “Hayır” yazdığı için insanlı oldukları söylenemez; görev açıklamaları da farklıdır.", "A için insan taşıma “Hayır”dır ve C iletişim sinyali aktarır; ifade iki sütunla da çelişir.", "Tabloda fırlatma işlevi veya renk bilgisi yoktur; verilen görevler ölçüm ve iletişimdir."], "explanation": "A ve C’nin insan taşıma sütununda aynı değer vardır. Temel görev sütununda ise A ölçüm yaparken C iletişim sinyali aktarır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.058", "f7-t01.fig.059", "f7-t01.fig.060"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.061"}, {"key": "f7-t01.fig.062"}, {"key": "f7-t01.fig.063"}], [{"key": "f7-t01.fig.064"}, {"key": "f7-t01.fig.065"}, {"key": "f7-t01.fig.066"}], [{"key": "f7-t01.fig.067"}, {"key": "f7-t01.fig.068"}, {"key": "f7-t01.fig.069"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.070", "highlight": [0, 2]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q017", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "522c90bac91561e24fb4c03cadd8cadab229701c7557df4bdbe3a53c9804255a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f06", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Ortak veri davranışını ve farklı çalışma yollarını aynı anda eşleştirmek gerekir.", "question": "Bir raporda iki teknoloji için “İkisi de veri topluyor ve Dünya’ya iletiyor; biri Dünya çevresinde görev yaparken diğeri uzak bir hedefe ilerliyor.” deniyor. Rapordaki karşılaştırmaya göre sözü edilen teknoloji çifti aşağıdakilerden hangisi olabilir?", "choices": ["Yapay uydu ile uzay sondası", "Uzay roketi ile uzay istasyonu", "Uzay mekiği ile yer teleskobu", "Haberleşme uydusu ile uzay istasyonu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yapay uydu yörüngede görev yapabilir; uzay sondası ise uzak bir hedefe doğru yol alabilir.", "Roket temel olarak fırlatma sağlar, istasyon insanlı çalışma ortamıdır; verilen ortak veri toplama tanımı bu çifte uymaz.", "Mekik taşıma aracı, yer teleskobu yeryüzü gözlem aracıdır; uzak hedefe ilerleyen insansız araç tanımı yoktur.", "İkisi yörüngede bulunabilir; ancak “uzak bir hedefe ilerleme” özelliği bu çifte uymaz."], "explanation": "Yapay uydu yörüngede görev yapabilir; uzay sondası ise uzak bir hedefe doğru yol alabilir. Her ikisi de veri aktarabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q018", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "eb8eeb77cd98818607589883d50ae0a54ea172b970da3d6b57fae7d7a7aa601b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f06", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Karşılaştırma için yüzeysel değil, görevi gerçekten ayıran bir soru seçmek gerekir.", "question": "Roketi yapay uydudan ayırmak için en işlevsel soru hangisidir?", "choices": ["“Araç fırlatma mı, yörünge hizmeti mi sağlıyor?”", "“Aracın dış yüzeyinde hangi renk kullanılmış?”", "“Aracın adı toplam kaç harften oluşuyor?”", "“Tanıtım görselinde kaç yıldız kullanılmış?”"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; roket ve uydu arasındaki temel ayrım görev aşamasıdır: biri uzaya çıkış/fırlatma, diğeri yörüngede hizmet işlevi taşır.", "Renk görev türünü belirlemez; bilimsel işlev karşılaştırması için ayırt edici değildir.", "Adın uzunluğu teknolojinin çalışma biçimiyle ilgili değildir.", "Bir tanıtım görselindeki yıldız sayısı aracın roket mi uydu mu olduğunu belirlemez."], "explanation": "Roket ve uydu arasındaki temel ayrım görev aşamasıdır: biri uzaya çıkış/fırlatma, diğeri yörüngede hizmet işlevi taşır. Bu ayrımı soran ölçüt, renk veya ad uzunluğu gibi yüzeysel özelliklerden daha işlevseldir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q019", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "68e214254f913a138f6738efc87c78b7701d6c12b831a46a448c728789cc1973", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f05", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Tek cümlede aynı ölçüte dayalı benzerlik ve işlev farkını birlikte tanımak gerekir.", "question": "Aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi hem bir benzerlik hem bir farklılık içerir?", "choices": ["Roket ve uydu aynıdır; ikisi de yalnız fırlatma yapar.", "İkisi veri sağlar; teleskop göğü, gözlem uydusu yeri inceler.", "Uzay istasyonu ile sonda farklıdır; çünkü biri kırmızı, diğeri mavidir.", "Hava tahmini uydusu ve haberleşme uydusu yalnız adları farklı iki aynı araçtır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Roket ve uydu aynı teknoloji değildir; uydu yörüngede hizmet verir ve yalnız fırlatma yapmaz.", "Doğru; Doğru karşılaştırma önce ortak “veri sağlama” yönünü, ardından iki teknolojinin farklı veri/gözlem amaçlarını belirtir. Böylece aynı cümlede önce benzerlik, sonra göreve dayalı farklılık kurulmuş olur.", "Renk, bu teknolojilerin bilimsel görev farkını açıklayan uygun bir ölçüt değildir.", "Bu uyduların baskın görevleri farklıdır: biri hava sistemlerini izler, diğeri iletişim sinyallerini aktarır."], "explanation": "Doğru karşılaştırma önce ortak “veri sağlama” yönünü, ardından iki teknolojinin farklı veri/gözlem amaçlarını belirtir. Böylece aynı cümlede önce benzerlik, sonra göreve dayalı farklılık kurulmuş olur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "819cdef9f589c1a8ab454bcaf782e46bc2a4f7f1f9367e86e78b9b4017e30a96", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f07", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Günlük yaşam hizmetini doğru uydu sınıfına çevirmek gerekir.", "question": "Televizyon yayını ve uzak bölgeler arasındaki iletişim sinyallerinin aktarılmasına odaklanan uydu türü hangisidir?", "choices": ["Gözlem uydusu", "Hava tahmini uydusu", "Uzay sondası", "Haberleşme uydusu"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Gözlem uydusu yeryüzü görüntüsü ve benzeri veriler üretir; temel amacı iletişim sinyali aktarmak değildir.", "Hava tahmini uydusu bulutlar ve hava sistemleri gibi meteorolojik verileri izler; yayın aktarımı onun temel görevi değildir.", "Uzay sondası bir uydu hizmet sınıfı değildir; uzak hedefleri bilimsel olarak incelemek için kullanılabilir.", "Doğru; soru doğrudan iletişim ve yayın sinyallerinin aktarımını vurgular."], "explanation": "Soru doğrudan iletişim ve yayın sinyallerinin aktarımını vurgular. Bu görev haberleşme uydusuyla eşleşir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q021", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "83be74c6ddec0c15414cba276bb31721eda3a3a78e7978966e9ebe3a595d3bfb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f07", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tablodaki veri türünü uydu sınıfıyla eşleştirmek ve yakın seçenekleri ayırmak gerekir.", "question": "Aşağıdaki tabloda K ile gösterilen ihtiyaca en uygun uydu türü hangisidir?", "choices": ["Haberleşme uydusu", "Hava tahmini uydusu", "Yer teleskobu", "Gözlem uydusu"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Haberleşme uydusu L satırındaki gibi sinyal aktarımına odaklanır; yeryüzü görüntüsü K ile eşleşir.", "Hava tahmini uydusu M satırındaki bulut ve hava sistemi verisine odaklanır; K daha genel yer gözlem ihtiyacıdır.", "Yer teleskobu gökyüzünü yeryüzünden gözler; yeryüzü görüntüsü sağlayan uydu hizmet sınıfı değildir.", "Doğru; K satırında yeryüzünün güncel görüntüsü isteniyor."], "explanation": "K satırında yeryüzünün güncel görüntüsü isteniyor. Bu veri, yer gözlem uydularının temel kullanım alanıdır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.071", "f7-t01.fig.072"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.073"}, {"key": "f7-t01.fig.074"}], [{"key": "f7-t01.fig.075"}, {"key": "f7-t01.fig.076"}], [{"key": "f7-t01.fig.077"}, {"key": "f7-t01.fig.078"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.079", "highlight": [0]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q022", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "19d3ceeae93a89e63fb123f7adedee5fc72f802825be469092fe4ed6d9d47793", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f07", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Genel gözlem kavramı ile özel meteorolojik kullanım amacını ayırt etmek gerekir.", "question": "Bulutların hareketini ve büyük hava sistemlerini düzenli izleyerek hava tahminine veri sağlayan uydu türü hangisidir?", "choices": ["Haberleşme uydusu", "Hava tahmini uydusu", "Uzay teleskobu", "Uzay mekiği"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Haberleşme uydusu sinyal aktarımına odaklanır; meteorolojik sistemleri izlemek onun temel sınıflandırma ölçütü değildir.", "Doğru; bulut ve hava sistemi takibi doğrudan meteoroloji/hava tahmini amacıyla ilişkilidir.", "Uzay teleskobu uzak gök cisimlerini inceler; bulut ve hava sistemlerini izleyen meteoroloji uydusunun yerine geçmez.", "Uzay mekiği insan ve yük taşıma aracıdır; hava sistemlerini sürekli izleyen uydu türü değildir."], "explanation": "Bulut ve hava sistemi takibi doğrudan meteoroloji/hava tahmini amacıyla ilişkilidir. Soru özellikle meteorolojik amacı belirttiği için daha genel gözlem sınıfı yerine hava tahmini uydusu seçilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4cc28aa00c914c44b4a0a850feb0f6a895fa73eb3bb61a715cec00b82aa49232", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f08", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "İstenen veri türünü “görüntü” olarak belirleyip iletişim ve meteoroloji görevlerinden ayırmak gerekir.", "question": "Tarım alanlarının zaman içindeki görüntülerini karşılaştırmak isteyen bir ekip öncelikle hangi uydu türünden yararlanır?", "choices": ["Haberleşme uydusu", "Hava tahmini uydusu", "Gözlem uydusu", "Uzay teleskobu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Haberleşme uydusu sinyal aktarır; tarım alanlarının yeryüzü görüntülerini üretmek onun temel amacı değildir.", "Hava tahmini uydusu meteorolojik sistemleri izler; soru doğrudan arazi görüntülerinin karşılaştırılmasını istiyor.", "Doğru; tarım alanlarının yeryüzü görüntülerini zaman içinde karşılaştırma, yer gözlem uydularının kullanımına örnektir.", "Uzay teleskobu gök cisimlerini gözlemlemek için kullanılır; tarım alanlarının düzenli yeryüzü görüntüsünü sağlayan uydu sınıfı değildir."], "explanation": "Tarım alanlarının yeryüzü görüntülerini zaman içinde karşılaştırma, yer gözlem uydularının kullanımına örnektir. İstenen veri arazi görüntüsü olduğu için iletişim veya hava izleme görevi yerine gözlem uydusu seçilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "df90fa1308e049e5cc7e848784e9dd3604bcb5b42cee84780ce45e81f427ea8c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f08", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Günlük yaşam örneğindeki asıl ihtiyacı “iletişim” olarak çıkarmak gerekir.", "question": "Dağlık bir bölgedeki canlı yayın bağlantısının uzak bir merkeze aktarılmasında hangi uydu türü en doğrudan rol oynar?", "choices": ["Gözlem uydusu", "Haberleşme uydusu", "Hava tahmini uydusu", "Uzay roketi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gözlem uydusu yeryüzü hakkında görüntü/veri üretir; canlı yayın sinyalini aktarmak onun temel işi değildir.", "Doğru; canlı yayın bağlantısında ihtiyaç duyulan temel işlev sinyal aktarımıdır.", "Meteoroloji uydusu hava sistemlerini izler; canlı yayın bağlantısı iletişim hizmetidir.", "Uzay roketi fırlatma sürecinde taşıma ve hız kazandırma görevi görür; yörüngede canlı yayın sinyalini aktaran hizmet aracı değildir."], "explanation": "Canlı yayın bağlantısında ihtiyaç duyulan temel işlev sinyal aktarımıdır. Bu, haberleşme uydusunun görevidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q025", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "567d85417bdf1e751e409d8e052d8f4e4f6e20b1bdb5aad55c9b8c9beca8afc5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f08", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "Aynı görüntü kavramı içinde kullanım amacının meteoroloji olduğunu fark etmek gerekir.", "question": "Bir hava durumu uygulamasında geniş alanlardaki bulut örtüsü görüntüleri kullanılıyor. Buna göre bu verinin kaynağı olarak aşağıdakilerden hangisi en uygundur?", "choices": ["Haberleşme uydusu", "Uzay istasyonu", "Hava tahmini uydusu", "Uzay mekiği"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Haberleşme uydusu uygulamaya veri iletiminde dolaylı rol oynayabilir; bulut örtüsünü izleyen veri kaynağı olarak sınıflandırılmaz.", "İstasyon astronotların araştırma ortamıdır; bulut örtüsünü düzenli izleyen meteorolojik verinin kaynağı değildir.", "Doğru; bulut örtüsünün hava durumu amacıyla izlenmesi, hava tahmini uydularının görev alanına girer.", "Uzay mekiği süreklilik gösteren meteorolojik uydu hizmeti sağlamaz."], "explanation": "Bulut örtüsünün hava durumu amacıyla izlenmesi, hava tahmini uydularının görev alanına girer. Verinin kullanılma amacı meteoroloji olduğundan uydu türü de bu amaca göre sınıflandırılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "51cfccb2ff0a27cff71133409ef43a0067bab527e3cf3fb9643b1f247f2213d2", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f07", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tablodaki veri ve kullanım sütunlarını birlikte değerlendirip sınıfı çıkarmak gerekir.", "question": "Tabloya göre R satırındaki görevi yapan uydu hangi sınıfa girer?", "choices": ["Gözlem uydusu", "Hava tahmini uydusu", "Haberleşme uydusu", "Uzay istasyonu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; R satırı yeryüzü görüntülerini haritalama ve afet izleme amacıyla kullanıyor.", "P satırında bulut hareketleri ve hava tahmini eşleştirilmiştir; R daha genel yeryüzü görüntülemedir.", "S satırındaki iletişim sinyali haberleşme uydusuna aittir; R satırında görüntü üretimi vardır.", "Uzay istasyonu insanlı araştırma ortamıdır; tabloda R satırı Dünya yüzeyini düzenli görüntüleyen bir uydu görevini anlatır."], "explanation": "R satırı yeryüzü görüntülerini haritalama ve afet izleme amacıyla kullanıyor. Bu, gözlem uydusuna karşılık gelir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.080", "f7-t01.fig.081", "f7-t01.fig.082"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.083"}, {"key": "f7-t01.fig.084"}, {"key": "f7-t01.fig.085"}], [{"key": "f7-t01.fig.086"}, {"key": "f7-t01.fig.087"}, {"key": "f7-t01.fig.088"}], [{"key": "f7-t01.fig.089"}, {"key": "f7-t01.fig.090"}, {"key": "f7-t01.fig.091"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.092", "highlight": [1]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q027", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f9c50bef5b418c3e2470371d99af410539da03b1bf86041f5323728b7501ee5c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f09", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Üç farklı günlük yaşam ihtiyacını sırayı koruyarak üç uydu sınıfına eşleştirmek gerekir.", "question": "Üç ihtiyaç sırasıyla “telefon sinyali aktarma”, “orman alanını görüntüleme” ve “fırtına sistemini izleme”dir. Buna göre bu ihtiyaçları karşılayan uydu türleri aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?", "choices": ["Gözlem — haberleşme — hava tahmini", "Haberleşme — gözlem — hava tahmini", "Hava tahmini — gözlem — haberleşme", "Haberleşme — hava tahmini — gözlem"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İlk iki görev yer değiştirmiştir; telefon sinyali haberleşme, orman görüntüsü gözlem görevidir.", "Doğru; telefon sinyali iletişim, orman görüntüsü yer gözlemi, fırtına sistemi ise meteoroloji/hava tahmini hizmetine karşılık gelir.", "İlk görev meteoroloji değildir ve son görev iletişim değildir; iki uç görev yanlış sınıflandırılmıştır.", "Orman görüntüleme ile fırtına izleme görevleri ters sınıflandırılmıştır."], "explanation": "Telefon sinyali iletişim, orman görüntüsü yer gözlemi, fırtına sistemi ise meteoroloji/hava tahmini hizmetine karşılık gelir. Üç ihtiyacı sırayla ana hizmetleriyle eşleyince doğru sıralama haberleşme, gözlem ve hava tahmini olur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b8209ab3ed338f9252c922286eaace917c7f02aab56c24e7e1266a17ad598a2d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f03", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Aynı hizmet zincirindeki fırlatma ve işletme aşamalarını ayırmak gerekir.", "question": "Bir televizyon yayınının uzak bölgelere aktarılmasında asıl hizmeti uydu sağlarken roketin görevi nedir?", "choices": ["Yayın sinyalini yıllarca yörüngede aktarmak", "Bulut görüntülerinden hava tahmini yapmak", "Astronotlara sürekli yaşam alanı sağlamak", "Uyduyu uzaya çıkarma sürecine yardım etmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu, haberleşme uydusunun yörüngedeki hizmetidir; roketin fırlatma göreviyle karıştırılmıştır.", "Meteorolojik veri işleme/izleme roket görevi değildir.", "Uzun süreli yaşam alanı uzay istasyonuyla ilişkilidir; roket bunu sağlamaz.", "Doğru; roket, uydunun yörüngeye ulaşmasına yardımcı olan fırlatma aracıdır."], "explanation": "Roket, uydunun yörüngeye ulaşmasına yardımcı olan fırlatma aracıdır. Yayın hizmeti uydunun görevi olarak devam eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q029", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a56e229208bd61fac7a95a3109f5c017716b537d1d44027036e5cf991910cd99", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f09", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Sınıflandırma için göreve doğrudan bağlı ölçütü yüzeysel özelliklerden ayırmak gerekir.", "question": "Bir yapay uyduyu görev türüne göre sınıflandırırken en güvenilir ölçüt hangisidir?", "choices": ["Gövdesinin dış rengi", "Adının uzunluğu", "Ürettiği veri veya sunduğu hizmet", "Fırlatma roketinin markası"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Dış renk görev türünü belirleyen bilimsel bir sınıflandırma ölçütü değildir.", "Uydu adının kaç harf olduğu bilimsel görev sınıfıyla ilişkili değildir.", "Doğru; uydu türleri ürettikleri veri ya da sundukları hizmet, yani görevleri üzerinden ayrılır.", "Fırlatma aracı uydunun uzaya çıkışını sağlar; uydunun haberleşme, gözlem veya meteoroloji görevini tek başına belirlemez."], "explanation": "Uydu türleri günlük yaşama yansımaları ve görevleri üzerinden ayrılır. Bu yüzden veri/hizmet amacı en işlevsel ölçüttür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "99bba81b990f17e0d06e8a984273e98c2f3d75d45175a37b0a6c18635e76b5db", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f10", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki teleskobun ortak gözlem amacını korurken yalnız çalışma ortamı farkını seçmek gerekir.", "question": "Yer tabanlı teleskop ile uzay teleskobu arasındaki temel çalışma ortamı farkı hangisidir?", "choices": ["İkisi de yalnız şehir merkezinden gözlem yapar.", "Biri haberleşme sinyali aktarır, diğeri roket görevi yapar.", "İkisi de gök cisimlerine insan taşır.", "Biri yerde, diğeri atmosfer üstünde gözlem yapar."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Uzay teleskobu şehir merkezinde değildir; yer teleskopları da özellikle karanlık gözlem yerlerine kurulabilir.", "Bu seçenek teleskopların gözlem işlevini bırakıp uydu ve roket görevlerini karıştırır.", "Teleskopların temel görevi insan taşımak değil, gözlem verisi toplamaktır.", "Doğru; ayırt edici ölçüt konumdur: yer teleskobu atmosferin altından, uzay teleskobu atmosferin üstünden gözlem yapar. Ortak gözlem amacını sabit tutup çalışma ortamına bakınca temel fark ortaya çıkar."], "explanation": "Ayırt edici ölçüt konumdur: yer teleskobu atmosferin altından, uzay teleskobu atmosferin üstünden gözlem yapar. Ortak gözlem amacını sabit tutup çalışma ortamına bakınca temel fark ortaya çıkar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "024bf6fc2a20aa5bce61b2157b761260f31598aef9e41fe290122795aa8db9ea", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f11", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "Tablodaki ışık miktarı ile gözlem kalitesi arasında neden-sonuç ilişkisi kurmak gerekir.", "question": "Aynı yer teleskobu kullanılacaksa tablodaki hangi yer gözlemevi için daha uygundur?", "choices": ["L", "K", "K ve L eşit", "Yalnız gündüz K"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; L’de yapay ışık az ve gökyüzü arka planı daha karanlıktır.", "K’de yoğun yapay ışık gökyüzü arka planını parlaklaştırır; zayıf gök cisimlerini görmeyi zorlaştırabilir.", "Tablo ışık koşullarının eşit olmadığını gösteriyor; L’de yapay ışık daha azdır.", "Gözlemevi uygunluğu sorusu gece gökyüzü gözlemiyle ilgilidir; “gündüz K” verilen ölçütleri karşılamaz."], "explanation": "L’de yapay ışık az ve gökyüzü arka planı daha karanlıktır. Bu, gece gözlemleri için ışık kirliliği bakımından avantaj sağlar.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.093", "f7-t01.fig.094", "f7-t01.fig.095"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.096"}, {"key": "f7-t01.fig.097"}, {"key": "f7-t01.fig.098"}], [{"key": "f7-t01.fig.099"}, {"key": "f7-t01.fig.100"}, {"key": "f7-t01.fig.101"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.102", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q032", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "05c75fa22842195089b233ee7dcc787329fb4bc44283b49f6422752d3d8064c8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f10", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Konum avantajını “daha yakın” veya “daha büyük” gibi yaygın ama yanlış açıklamalardan ayırmak gerekir.", "question": "Uzay teleskoplarının önemli bir avantajı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Gök cisimlerine çok yaklaştıkları için her şeyi büyütmeleri", "Her zaman Dünya’daki tüm teleskoplardan daha büyük olmaları", "Yalnız görünür ışıkla çalışmaları", "Dünya atmosferinin bozucu etkilerinin üstünde gözlem yapabilmeleri"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Uzay teleskoplarının temel avantajı gök cisimlerine anlamlı ölçüde yaklaşmaları değil, atmosferin üstünde bulunmalarıdır.", "Uzay teleskoplarının aynası her yer teleskobundan büyük olmak zorunda değildir; konum avantajı önemlidir.", "Uzay teleskopları tek bir ışık aralığıyla sınırlı değildir; farklı araçlar farklı aralıklara duyarlı olabilir.", "Doğru; atmosfer, ışığı bozabilir veya bazı dalga boylarını engelleyebilir."], "explanation": "Atmosfer, ışığı bozabilir veya bazı dalga boylarını engelleyebilir. Uzay teleskopu atmosferin üstünde bulunduğu için bu etkilerin önemli bir bölümünden kaçınır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q033", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f62ea7112f6a7704243acb83262bd8ec6de91ee2bd0e3e64c8810965418c37f8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f10", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Çalışma ortamı farklı olsa da ortak bilimsel işlevi belirlemek gerekir.", "question": "Yer teleskobu ile uzay teleskobunun ortak amacı hangisidir?", "choices": ["Gök cisimlerinden gözlem verisi toplamak", "Uydu yayınlarını evlere dağıtmak", "Araçları Dünya’dan fırlatmak", "Astronotlara yaşam alanı sağlamak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki teleskop türü farklı ortamlarda bulunsa da ortak temel amaçları gökyüzü hakkında gözlem verisi toplamaktır.", "Yayın dağıtımı haberleşme uydularıyla ilişkilidir; teleskopların ortak amacı değildir.", "Fırlatma roketlerin görevidir; teleskoplar itki sağlayan taşıma araçları değildir.", "Yaşam alanı uzay istasyonunun işlevidir; teleskopların ortak özelliği gözlem yapmaktır."], "explanation": "İki teleskop türü farklı ortamlarda bulunsa da ortak temel amaçları gökyüzü hakkında gözlem verisi toplamaktır. Çalışma ortamını bir yana bırakıp ortak işleve odaklanınca doğru benzerlik belirlenir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fb9ca3393c1f756fed10357e28ec9a736c00f6f9e8378f086434c8e87df3f55b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f11", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Işık kirliliği ile gözlenebilirlik arasında bilimsel neden-sonuç kurmak gerekir.", "question": "Bir gözlemevi kurulurken ışık kirliliğinin az olması neden tercih edilir?", "choices": ["Roketlerin daha hızlı fırlatılmasını sağlar.", "Uyduların yörüngesini otomatik değiştirir.", "Zayıf gök cisimlerini ayırt etmeyi kolaylaştırır.", "Teleskobun insan taşımasını sağlar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Işık kirliliği roket fırlatma hızını belirleyen bir ölçüt değildir; konu teleskop gözlemidir.", "Yapay aydınlatmanın uydu yörüngesini değiştirme gibi bir etkisi yoktur.", "Doğru; yapay aydınlatma gökyüzünü parlak göstererek sönük gök cisimlerinden gelen ışığın ayırt edilmesini zorlaştırabilir.", "Teleskop insan taşıma aracı değildir; ışık kirliliği gözlem kalitesiyle ilgilidir."], "explanation": "Yapay aydınlatma gökyüzünü parlak göstererek sönük gök cisimlerinden gelen ışığın ayırt edilmesini zorlaştırabilir. Bu nedenle daha az ışık kirliliği, zayıf gök cisimlerini ayırt etme açısından avantaj sağlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c79e91f7ef74228d2018267d13506ef8eba1b015ad2ccd9ddb00b46b9d61acb4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f11", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "Tek bir ölçüte bakmak yerine ışık kirliliği ve bulutluluğu aynı anda değerlendirmek gerekir.", "question": "Tablodaki iki ölçüt birlikte değerlendirildiğinde hangi yer gözlemevi için en uygun adaydır?", "choices": ["P", "S", "R", "P ile S eşit"], "correct": 2, "distractorWhy": ["P’de yapay ışık az olsa da sık bulutluluk gözlem yapılabilecek açık geceleri azaltır.", "S’de bulutluluk seyrek olsa da yoğun yapay ışık gece gökyüzünü parlaklaştırır.", "Doğru; R hem yapay gece ışığının az olduğu hem de bulutluluğun seyrek olduğu adaydır.", "İki yer farklı sorunlara sahiptir; R ise hem az yapay ışık hem seyrek bulutluluk koşullarını birlikte taşır."], "explanation": "R hem yapay gece ışığının az olduğu hem de bulutluluğun seyrek olduğu adaydır. İki ölçüt birlikte daha elverişli gözlem koşulu gösterir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.103", "f7-t01.fig.104", "f7-t01.fig.105"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.106"}, {"key": "f7-t01.fig.107"}, {"key": "f7-t01.fig.108"}], [{"key": "f7-t01.fig.109"}, {"key": "f7-t01.fig.110"}, {"key": "f7-t01.fig.111"}], [{"key": "f7-t01.fig.112"}, {"key": "f7-t01.fig.113"}, {"key": "f7-t01.fig.114"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.115", "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q036", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4433f87664888ff7455c56f80c39ea8db932c29d8b37edcafbd7dde7ad59a1a0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f11", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kontrol edilen değişkeni fark edip ortam farkını doğru nedene bağlamak gerekir.", "question": "Aynı teleskopla iki yerde gözlem yapılıyor. Kent merkezinde gökyüzü daha parlak, kırsal yerde daha karanlık görünüyor. Bu gözlemlere göre iki yer arasındaki farkın en uygun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kırsal yerde teleskop otomatik olarak daha büyüktür.", "Kentte gök cisimleri Dünya’dan daha uzaktadır.", "Kentteki yapay aydınlatma ışık kirliliğini artırmıştır.", "Kırsal yerde uydular yörüngeden çıkmıştır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Soruda aynı teleskobun kullanıldığı belirtilmiştir; fark teleskop boyutundan kaynaklanamaz.", "Aynı gök cisimlerinin uzaklığı gözlem yerine göre bu sonucu açıklayacak biçimde değişmez.", "Doğru; aynı teleskop kullanıldığı için değişen temel çevre koşulu yapay aydınlatmadır.", "Uydu yörüngeleri kent-kır gökyüzü parlaklığı farkının nedeni değildir."], "explanation": "Aynı teleskop kullanıldığı için değişen temel çevre koşulu yapay aydınlatmadır. Yoğun kent ışıkları gökyüzü arka planını parlatabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q037", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b7fb30da2ce6ce31f74d84a5a12a665ca624e399fdce589bc42058b26c497c94", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f12", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 4, "difficultyReason": "Genelleyici bir iddiayı kanıtla sınamak ve “hepsi aynıdır” yanılgısını elemek gerekir.", "question": "Uzay teleskoplarının gözlediği ışıkla ilgili en doğru ifade hangisidir?", "choices": ["Bütün uzay teleskopları yalnız aynı görünür ışık aralığını kullanır.", "Farklı uzay teleskopları farklı ışık aralıklarına duyarlı olabilir.", "Uzay teleskopları hiçbir tür elektromanyetik veriyi algılamaz.", "Yer teleskopları ışık kullanırken uzay teleskopları yalnız ses toplar."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Uzay teleskoplarının algılayıcıları ve bilim hedefleri farklıdır; hepsini tek ışık aralığına indirgemek doğru değildir.", "Doğru; teleskopların araçları ve bilim amaçları farklı olabilir.", "Teleskopların temel işi uzaydan gelen elektromanyetik bilgiyi toplamaktır; bu ifade gözlem işlevini yok sayar.", "Uzay boşluğunda teleskop gözlemleri ses toplamaya dayanmaz; elektromanyetik ışınım kullanılır."], "explanation": "Teleskopların araçları ve bilim amaçları farklı olabilir. Hubble bile görünür ışığın yanında bazı morötesi ve yakın kızılötesi aralıkları gözleyebilir; tüm uzay teleskoplarını tek aralıkla sınırlamak doğru değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "078b41b9f68933a0f92850ffdbf491376d45e5a7a928f727e6c8ee73ef8a0f8c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f12", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Hava olayı ile teleskobun konumunu ilişkilendirip ayna boyutu gibi ilgisiz özellikleri elemek gerekir.", "question": "Bulutlu bir gecede yer teleskobunun gözlemi zorlaşırken uzay teleskobu aynı yerel hava olayından doğrudan etkilenmiyor. Verilenlere göre uzay teleskobunun bulutlardan doğrudan etkilenmemesinin temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Uzay teleskobunun her zaman daha büyük aynaya sahip olması", "Yer teleskobunun hiç ışık toplamaması", "Uzay teleskobunun haberleşme uydusu olması", "Uzay teleskobunun Dünya atmosferinin üstünde bulunması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bulut etkisinden kaçınmanın nedeni ayna büyüklüğü değil, teleskobun atmosferin üstündeki konumudur.", "Yer teleskopları da ışık toplar; sorun bulut ve atmosfer koşullarının gelen ışığı etkilemesidir.", "Uzay teleskobu gözlem aracıdır; haberleşme uydusu sınıfına dönüşmesi hava etkisini açıklamaz.", "Doğru; bulutlar Dünya atmosferindedir."], "explanation": "Bulutlar Dünya atmosferindedir. Uzay teleskobu atmosferin üstünde çalıştığı için yerel bulutluluk onun gözlem yolunu aynı biçimde kapatmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7dbfd83349b53456c5f7a2492f43356f46f7647257803981e5836b548a8ae218", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f12", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kontrollü karşılaştırmada değişken olmayan araç özelliklerini eleyip çevresel ölçütü seçmek gerekir.", "question": "Aynı özellikteki yer teleskoplarından biri için gözlemevi yeri seçilecek. Buna göre bu seçim için aşağıdaki bilgilerden hangisi en anlamlıdır?", "choices": ["Gözlemevi binasının kapı rengi", "Aday yerlerdeki gece yapay ışık düzeyi", "Yakındaki tabelaların yazı tipi", "Teleskobun kutusundaki ürün kodu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kapı rengi gökyüzü gözlem kalitesini belirleyen bir bilimsel çevre ölçütü değildir.", "Doğru; aynı teleskop kullanıldığına göre yer seçimini etkileyen çevresel ölçütlere bakılır.", "Yazı tipi değil, yapay ışığın miktarı gözlem koşullarını etkiler.", "Ürün kodu aynı teleskop için çevresel gözlem koşullarını karşılaştırmaz."], "explanation": "Aynı teleskop kullanıldığına göre yer seçimini etkileyen çevresel ölçütlere bakılır. Gece yapay ışık düzeyi ışık kirliliğini değerlendirmede doğrudan kullanılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a445c9a2aaba68e524bcff9542e954c274983a163f06f2d0356bb6447e27db7b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f13", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kurum kaynağındaki görev sınıfını teknoloji türüyle doğru eşleştirmek gerekir.", "question": "TÜBİTAK UZAY’ın resmî bilgisinde TÜRKSAT 6A hangi temel uydu göreviyle tanımlanır?", "choices": ["Hava tahmini uydusu", "Uzay sondası", "Haberleşme uydusu", "Uzay istasyonu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["TÜRKSAT 6A’nın resmî proje tanımı haberleşme görevidir; meteoroloji uydusu olarak sınıflandırılmaz.", "Uzay sondası uzak hedefleri araştıran başka bir teknoloji sınıfıdır; TÜRKSAT 6A bir yapay uydudur.", "Doğru; TÜBİTAK UZAY, TÜRKSAT 6A’yı Türkiye’nin ilk yerli ve millî haberleşme uydusu olarak tanımlar.", "Uzay istasyonu insanlı araştırma ortamıdır; TÜRKSAT 6A bu sınıfa girmez."], "explanation": "TÜBİTAK UZAY, TÜRKSAT 6A’yı Türkiye’nin ilk yerli ve millî haberleşme uydusu olarak tanımlar. Önce resmî görev tanımı okunur, ardından bu tanım uydu sınıflarındaki haberleşme göreviyle eşleştirilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q041", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a92264ad91f0adf1f99ae6ded8397f4be3976e2ce8b0f3a0ccc1d0e5949f157e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f13", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "“Yer gözlem” ifadesini günlük kullanım verisine çevirmek ve diğer uzay teknolojilerinden ayırmak gerekir.", "question": "İMECE’nin yer gözlem uydusu olması hangi kullanım örneğiyle en iyi örtüşür?", "choices": ["Televizyon yayınını ana hizmet olarak aktarmak", "Astronotlara uzun süreli yaşam alanı sağlamak", "Yeryüzünün yüksek ayrıntılı görüntülerini elde etmek", "Başka uyduları Dünya’dan fırlatmak"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bu, haberleşme uydularının temel görevidir; İMECE yer gözlem göreviyle tanımlanır.", "Yaşam alanı uzay istasyonunun özelliğidir; İMECE insansız bir gözlem uydusudur.", "Doğru; yer gözlem uyduları yeryüzü hakkında görüntü ve veri üretir.", "Fırlatma görevi roketlerle ilişkilidir; İMECE yörüngede gözlem yapar."], "explanation": "Yer gözlem uyduları yeryüzü hakkında görüntü ve veri üretir. TÜBİTAK UZAY, İMECE’yi yer gözlem uydusu olarak tanımlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q042", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2d4a8ae851d7a7a930e6236dc5f01b940e6c398079feb18ccdad641a806f675b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f14", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kaynak türü, kurum sorumluluğu ve tarihlendirme ölçütlerini birlikte değerlendirmek gerekir.", "question": "Alper Gezeravcı’nın uzaya çıkış tarihini doğrulamak için tablodaki hangi kaynak öncelikle kullanılmalıdır?", "choices": ["L", "M", "K", "L ile M eşit derecede yeterli"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yazarı ve tarihi belirtilmeyen bir paylaşım, olayın resmî kaydına göre daha zayıf kanıt sağlar.", "Kaynak göstermeyen yorumlar doğrulanabilir belge niteliğinde değildir.", "Doğru; görevden sorumlu kurumun tarihli resmî sayfası, belirli bir görev tarihini doğrulamak için en uygun birincil kaynaktır.", "İki kaynak da resmî, tarihli ve sorumlu kurum kaydı olmadığı için birincil doğrulama kaynağı sayılmaz."], "explanation": "Görevden sorumlu kurumun tarihli resmî sayfası, belirli bir görev tarihini doğrulamak için en uygun birincil kaynaktır. Önce yayınlayanın sorumlu kurum olup olmadığına, sonra kaydın tarihli olmasına bakılarak kaynak seçilir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.116", "f7-t01.fig.117"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.118"}, {"key": "f7-t01.fig.119"}], [{"key": "f7-t01.fig.120"}, {"key": "f7-t01.fig.121"}], [{"key": "f7-t01.fig.122"}, {"key": "f7-t01.fig.123"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.124", "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q043", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "233a233ff97a75f1b90644ef9a49bc9855e595b97fe29966c9eb1d47189d1b96", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f15", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bir kişiyle ilişkili tarih ve görevi, diğer Türkiye uzay projelerinin tarihlerinden ayırmak gerekir.", "question": "TUA’nın resmî kayıtlarına göre Alper Gezeravcı’nın yer aldığı insanlı ilk uzay göreviyle ilgili doğru eşleştirme hangisidir?", "choices": ["19 Ocak 2024 — uzay istasyonunda bilimsel deneyler yürütme", "19 Ocak 2024 — haberleşme uydusu üretme", "9 Temmuz 2024 — uzay istasyonunu Dünya’dan fırlatma", "18 Aralık 2012 — hava tahmini uydusu işletme"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; TUA, Ax-3 görevi için fırlatma tarihini 19 Ocak 2024 olarak duyurdu.", "Tarih görevin fırlatma tarihiyle uyumludur ancak görev, haberleşme uydusu üretmek değil Uluslararası Uzay İstasyonu’nda bilimsel çalışmalar yürütmektir.", "9 Temmuz 2024 TÜRKSAT 6A’nın fırlatma tarihidir; Alper Gezeravcı’nın Ax-3 göreviyle karıştırılmıştır.", "18 Aralık 2012 GÖKTÜRK-2’nin fırlatma tarihidir; insanlı ilk uzay görevinin tarihi ve amacı değildir."], "explanation": "TUA, Ax-3 görevi için fırlatma tarihini 19 Ocak 2024 olarak duyurdu. Gezeravcı, Uluslararası Uzay İstasyonu’nda bilimsel deneyler yürüttü.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "aca2d4fc48fe3b60bf15bc65aaafa66efe829c834a3086fb3139d2d3754ba34a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f15", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Görev bilgilerinden çıkarım yapıp Ay’a iniş, uydu fırlatma ve tek başına yolculuk gibi yaygın yanılgıları ayırt etmek gerekir.", "question": "Türkiye’nin insanlı ilk uzay görevi Ocak 2024’te gerçekleştirildi. Astronot Alper Gezeravcı, dört kişilik bir ekiple birlikte bir uzay aracıyla fırlatıldı ve Dünya’nın çevresinde dolanan Uluslararası Uzay İstasyonu’na ulaştı. İstasyonda kaldığı süre boyunca Türk bilim insanlarının hazırladığı bilimsel deneyleri yürüttü, ardından Dünya’ya döndü. Buna göre bu görevle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Türk araştırmacıların tasarladığı çalışmalar uzayda yapılmıştır.", "Astronot, Ay yüzeyine inerek oradan toprak örnekleri toplamıştır.", "Görevle yörüngeye yeni bir haberleşme uydusu yerleştirilmiştir.", "Astronot, istasyona tek başına kullandığı bir araçla ulaşmıştır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Gezeravcı istasyonda Türk bilim insanlarının hazırladığı deneyleri yürüttüğüne göre Türkiye’de tasarlanan çalışmalar uzay ortamında yapılmıştır.", "Görev Ay’a değil, Dünya’nın çevresinde dolanan Uluslararası Uzay İstasyonu’na yapılmıştır; Ay yüzeyine iniş yoktur.", "Görevde istasyonda bilimsel deneyler yürütülmüştür; yörüngeye uydu yerleştirildiğine dair bir bilgi yoktur. İnsanlı görev, uydu fırlatmayla karıştırılmamalıdır.", "Gezeravcı istasyona dört kişilik bir ekiple birlikte gitmiştir; aracı tek başına kullanmamıştır."], "explanation": "Metne göre Alper Gezeravcı, Ocak 2024’te dört kişilik bir ekiple Uluslararası Uzay İstasyonu’na gitmiş ve orada Türk bilim insanlarının hazırladığı deneyleri yürütmüştür. Bu, Türkiye’de tasarlanan çalışmaların uzayda yapıldığını gösterir. Görevde Ay’a iniş ya da uydu fırlatma yoktur; astronot yolculuğu tek başına yapmamıştır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d21a03dd966af40a8952b5a51be4b034c5d1788366a7a9f1bb3995c1d9322444", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f15", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bilim insanının gerçek çalışma alanını uzay aracı kullanan mesleklerle karıştırmadan belirlemek gerekir.", "question": "Nüzhet Gökdoğan’ın uzay bilimleri konusunda örnek gösterilmesinin en uygun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bir haberleşme uydusunu tek başına tasarlaması", "İlk Türk kadın astronom olması", "Uzay mekiğini kullanan ilk pilot olması", "Hava tahmini uydularını yöneten ilk astronot olması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gökdoğan’ın programdaki yeri astronomi çalışmaları ve bilim insanı kimliğidir; tek başına uydu tasarladığına dair böyle bir görev verilmez.", "Doğru; MEB programı Nüzhet Gökdoğan’ı ilk Türk kadın astronom olarak tanıtır; İstanbul Üniversitesi ve TÜBİTAK kaynakları da astronomi eğitimi ve araştırmalarına katkılarını gösterir.", "Nüzhet Gökdoğan astronomdur; uzay mekiği pilotluğu ile tanımlanmaz.", "Astronom ve astronot farklı rollerdir; Gökdoğan’ın katkısı astronomi alanındadır."], "explanation": "MEB programı Nüzhet Gökdoğan’ı ilk Türk kadın astronom olarak anar; İstanbul Üniversitesi ve TÜBİTAK kaynakları da astronomi eğitimi ve araştırmalarına katkılarını gösterir. Önce çalışma alanı astronomi olarak belirlenir, ardından pilot veya astronotlukla ilgili seçenekler elenir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q046", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a247cbfbda6a8d99757801a529e017317f6c55478a17f37809a8f7de59a29ada", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f13", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 5, "difficultyReason": "Tablodaki iki ortak sınıfı fark edip tek farklı kaydı belirlemek gerekir.", "question": "Tabloya göre temel görev türü bakımından diğer iki uydudan ayrılan uydu ve bu uydunun görev türü aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?", "choices": ["TÜRKSAT 6A — haberleşme", "GÖKTÜRK-2 — haberleşme", "İMECE — yer gözlem", "TÜRKSAT 6A — yer gözlem"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; tabloda GÖKTÜRK-2 ve İMECE yer gözlem, TÜRKSAT 6A ise haberleşme göreviyle verilmiştir. Ayrılan uydu TÜRKSAT 6A, görevi haberleşmedir.", "Tabloda GÖKTÜRK-2’nin görevi haberleşme değil yer gözlemdir; bu uydu İMECE ile aynı sınıftadır.", "İMECE’nin görevi doğru okunmuştur; ancak İMECE, GÖKTÜRK-2 ile aynı sınıfta olduğu için diğerlerinden ayrılan uydu değildir.", "Ayrılan uydu doğru seçilmiştir; ancak tabloda TÜRKSAT 6A’nın görevi yer gözlem değil haberleşmedir."], "explanation": "Tabloda GÖKTÜRK-2 ve İMECE yer gözlem, TÜRKSAT 6A ise haberleşme göreviyle verilmiştir. Bu yüzden görev türü bakımından ayrılan uydu TÜRKSAT 6A, görevi de haberleşmedir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t01.fig.125", "f7-t01.fig.126"], "rows": [[{"key": "f7-t01.fig.127"}, {"key": "f7-t01.fig.128"}], [{"key": "f7-t01.fig.129"}, {"key": "f7-t01.fig.130"}], [{"key": "f7-t01.fig.131"}, {"key": "f7-t01.fig.132"}]], "altTextKey": "f7-t01.alt.133", "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q047", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5f20a43e9f0361b987dee8d396c6a03a4d141508e2bd7cba69893668576263c9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f14", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Kaynak yetkisi, tarih ve güncellik ölçütlerini birlikte kullanmak gerekir.", "question": "TÜBİTAK UZAY’ın güncel faaliyetleri araştırılırken aşağıdaki yöntemlerden hangisi en güvenilir başlangıçtır?", "choices": ["Kaynağı belirtilmeyen eski bir sosyal medya görselini yeterli saymak", "Farklı forumlardaki yorum sayısını bilimsel kanıt kabul etmek", "Bir arkadaşın hatırladığı proje adını tarih kontrolü yapmadan kullanmak", "Kurumun resmî sitesindeki tarihli proje ve duyuru sayfalarını incelemek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kaynağı ve tarihi belirsiz içerik, kurumun güncel faaliyetini doğrulamak için yeterli değildir.", "Yorum sayısı kurum faaliyetinin doğruluğunu göstermez; birincil kurumsal kaynak gerekir.", "Hatırlanan bilgi başlangıç ipucu olabilir fakat güncellik ve doğruluk için resmî kayıtla kontrol edilmelidir.", "Doğru; güncel kurum faaliyetleri için doğrudan kurumun tarihli resmî sayfaları birincil başlangıç kaynağıdır; diğer iddialar bu kayıtlarla karşılaştırılır."], "explanation": "Güncel kurum faaliyetleri için doğrudan kurumun tarihli resmî sayfaları birincil başlangıç kaynağıdır; diğer iddialar bu kayıtlarla karşılaştırılır. Böylece önce yetkili kaynak seçilir, sonra başka sayfalardaki bilgiler bu kaynakla doğrulanır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q048", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2bda307741c184ea1cee67c248e5909f74c429fd37e5512763d9978490234ed8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f14", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 1, "difficultyReason": "Çelişen kanıtı otorite ve izlenebilirlik ölçütleriyle çözmek gerekir.", "question": "RASAT’ın fırlatma tarihi için iki internet sayfası farklı bilgi veriyor. Bu durumda doğru tarihe ulaşmak için atılması gereken en uygun adım aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İki farklı tarihi toplayıp ortalamasını almak", "Daha çok beğeni alan sayfadaki tarihi seçmek", "İlk karşılaşılan tarihi kaynak yazmadan kullanmak", "Uyduyu geliştiren kurumun resmî sayfasını kontrol etmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tarih uyuşmazlığı matematiksel ortalama ile çözülmez; kaynağın doğruluğu incelenmelidir.", "Beğeni sayısı tarih bilgisinin doğruluğunu göstermez.", "Kaynağı kaydetmeden bilgi kullanmak doğrulanabilirliği azaltır ve çelişkiyi çözmez.", "Doğru; bir uydunun tarihi için onu geliştiren kurumun resmî sayfası en güvenilir kaynaktır; bu sayfa erişim tarihiyle birlikte kaydedilir."], "explanation": "Belirli bir uydunun tarihi için projeden sorumlu kurumun resmî sayfası kontrol edilir ve hangi tarihte erişildiği kaydedilir. İlk adım yetkili kaynağı bulmak, ikinci adım ise sonradan yeniden doğrulama yapılabilmesi için erişim bilgisini kaydetmektir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q049", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bd93b3e56cff934575ace2698a4b263396b82befa12fafcfb883a75cf0e54c66", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t01.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t01.f14", "topic": "Uzay teknolojilerini karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t01", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t01.n01", "objective": "FB.7.1.1", "level": 2, "difficultyReason": "Karşılaştırma ölçütlerinin eşitliğini ve kaynak izlenebilirliğini aynı anda gözetmek gerekir.", "question": "İki uzay teknolojisini güvenilir biçimde karşılaştırmak için hangi çalışma yolu en uygundur?", "choices": ["Bir araç için amaç, diğeri için yalnız renk bilgisi toplamak", "Kaynak adlarını yazmadan yalnız sonuç cümlesini kopyalamak", "Sadece tek bir reklama bakıp iki aracın tüm özelliklerini çıkarmak", "Ortak ölçütlerle resmî bilgi toplamak ve kaynakları kaydetmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Farklı ölçütler karşılaştırmayı anlamsızlaştırır; iki araç için aynı özellik türleri gerekir.", "Kaynak adı olmadan bilgi izlenemez ve güvenilirlik kontrolü yapılamaz.", "Reklam, iki teknoloji hakkında dengeli ve doğrulanabilir teknik karşılaştırma için yeterli kaynak değildir.", "Doğru; adil karşılaştırmada aynı ölçütler kullanılır; güvenilirlik için resmî kaynakların başlığı ve erişim tarihi kaydedilir. Önce iki teknoloji aynı özellik başlıklarında incelenir, sonra her bilginin izlenebileceği kaynak kaydı eklenir."], "explanation": "Adil karşılaştırmada aynı ölçütler kullanılır; güvenilirlik için resmî kaynakların başlığı ve erişim tarihi kaydedilir. Önce iki teknoloji aynı özellik başlıklarında incelenir, sonra her bilginin izlenebileceği kaynak kaydı eklenir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.1", "F7-T01"], "taskId": "F7-T01", "sourceRecordId": "draft.f7-t01.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "02a9e3c6dc1c8fb35b0ec1dbf780191ff9484e4c5e64791689e86053e92bc986", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "title": "Gözlem aracını modelle, kanıtla yenile", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.1.2"], "body": "Ne öğreneceğim\nBir gözlem ihtiyacına uygun uzay gözlem aracını seçmeyi, seçtiğim aracın temel işlevlerini güvenli bir temsil modelinde göstermeyi ve yeni kanıta göre modelimi gerekçeli biçimde yenilemeyi öğreneceğim.\n\nTemel kavramlar\nBilimsel model, gerçek bir nesnenin, olayın ya da aracın önemli özelliklerini anlamayı kolaylaştıran temsildir; gerçek aracın her ayrıntısını ve gerçek ölçeğini aynen taşımak zorunda değildir.\nDürbün ve teleskop, uzaktaki cisimlerden gelen ışığı gözlemlemeyi kolaylaştıran araçlardır. Yapay uydu uzayda gözlem verisi toplayabilir; Ay gezici aracı ise bir yüzeyde hareket ederek çevresini inceleyebilir.\nModel parçasının biçiminden çok temsil ettiği işlev önemlidir. Gözlem, hareket, enerji ve iletişim gibi işlevler açık etiketlerle gösterilebilir.\nYeni bir fotoğraf, şema veya güvenilir açıklama modeldeki bir yerleşimin ya da işlev etiketinin yanlış olduğunu gösterirse model değiştirilebilir.\n\nÖnce hatırlayalım\nIşık bir yüzeyden yansıyabilir ve yansıyan ışık gözümüze ulaştığında cismi görebiliriz.\nBir temsil ile temsil edilen gerçek nesne aynı şey değildir; kroki, harita ve maketler de bazı özellikleri seçerek gösterir.\n\nAdım adım\nÖnce neyi gözlemek istediğini ve gözlemin nereden yapılacağını belirle. Yerden uzak bir gök cismini incelemek ile bir gök cismi yüzeyinde ilerlemek farklı araç gerektirir.\nAracın hangi işlevlere ihtiyaç duyduğunu yaz. Örneğin gözlem verisi toplama, hareket etme, enerji sağlama veya veri iletme işlevlerinden hangileri gerekiyorsa model parçalarını bunlarla eşleştir.\nİlk modeli önceden kesilmiş kâğıt parçaları, kartlar ve kalemle kur. Parçaların yanına görevlerini yaz; gerçek optik düzenek, elektronik devre veya kesici araç kullanman gerekmez.\nModelini güvenilir bir araç görseli ya da açıklamasıyla karşılaştır. Yeri, yönü veya görevi yanlış temsil edilen parçayı belirle; yalnız görünüş farkını bilimsel hata sayma.\nYeni kanıtın gösterdiği sorunu giderecek tek ve açık bir değişiklik yap. Sonra önceki ve yeni modeli karşılaştırıp neden bu değişikliğin daha doğru bir temsil sağladığını söyle.\nKendi denemen için önceden kesilmiş kâğıt parçalarıyla bir gözlem aracı taslağı oluştur. Her parçanın görevini yaz, güvenilir bir araç görseliyle karşılaştır ve bir parçanı kanıta dayanarak değiştir. Gözlem sırasında doğrudan Güneş gözlemi yapma; model üzerinde çalış.\n\nÇözümlü örnek 1\nTemel örnek: Taşıyıcı desteğin işlevi\nKâğıt teleskop taslağının borusu çizimde boşlukta duruyor. Öğrenci, gerçek araç açıklamasında borunun bir taşıyıcı destekle sabit tutulduğunu okuyor. Güvenli modeline ne ekleyebilir?\nGözlem borusu ile onu taşıyan desteğin farklı görevleri bulunduğunu belirler. Destek, borunun seçilen doğrultuda tutulmasını temsil edecektir.\nTaslağa etiketli bir kâğıt ayak ekler ve boruyla bağlantısını çizer. Modelle gerçek ışık toplamaz; seçtiği mekanik işlevi anlatır.\nDesteğin çizimdeki boyunun gerçek ölçüye karşılık gelmediğini belirtir. İyileştirmenin gerekçesi görünüş değil, eksik işlevin gösterilmesidir.\n\nÇözümlü örnek 2\nFarklı temsil: İşlev kartları\nBir uzay aracının çiziminde büyük parçaların ayrıntılı biçimi bilinmiyor, fakat gözlem, enerji ve iletişim görevleri biliniyor.\nHer görev için ayrı bir işlev kartı hazırlanır ve kart, modelde ilgili bölüme bağlanır.\nBu temsil gerçek biçimi birebir kopyalamaz; parçaların hangi görevi yaptığını açıkça gösterir.\n\nÇözümlü örnek 3\nHata inceleme: Örtü konumunu kanıtla yenileme\nTemsilî bir gözlem aracı açıklamasında koruyucu örtünün gözlem sırasında açıklıktan uzaklaştırıldığı belirtiliyor. İlk kâğıt taslakta örtü açıklığı kapatmış olarak çizilmiş. Bu kanıt modele nasıl yansıtılır?\nÖnce açıklamanın hangi çalışma anını anlattığını belirler. Kapalı ve gözlem yapan araç durumlarını birbirine karıştırmaz.\nÖrtüyü açık konuma yeniden çizer, temsil ettiği koruma görevini etiketinde tutar. Böylece gözlem yolunu kapatan yanlış yerleşim giderilir.\nİlk ve yenilenmiş taslakları karşılaştırıp hangi bilginin değişikliğe yol açtığını yazar. Çizim elektrikli ya da optik bir deney gerektirmez.\n\nSık yapılan hatalar\nModeli gerçeğin küçültülmüş kopyası sanmak yanlıştır. Model, yalnız gerekli özellikleri temsil edebilir; gerçek boyut ve malzeme aynı olmak zorunda değildir.\nRenk, sim ve süs eklemek tek başına bilimsel geliştirme değildir. Geliştirme, bir işlevi daha doğru göstermeli veya kanıtın ortaya çıkardığı bir hatayı düzeltmelidir.\nİlk modeli değişmez kabul etmek doğru değildir. Bilimsel modeller yeni kanıtlarla gözden geçirilir; gerekirse parça, etiket veya yerleşim değiştirilir.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: Bir taslağın destek ayağı resimdekinden farklı biçimde çizilmişse hemen yanlış olduğuna karar verilir mi?\nYanıt: Önce ayağın hangi görevi temsil ettiğine bakılır. Biçim farkı, taşıma işlevi açıkça gösteriliyorsa tek başına bilimsel hata sayılmaz.\nSoru: Aynı aracın bekleme ve gözlem hâllerini gösteren görseller neden farklı olabilir?\nYanıt: Çalışma durumu değiştiğinde bazı parçaların konumu değişebilir. Modeli karşılaştırırken hangi anın temsil edildiği de belirlenmelidir.\nSoru: Yeni bilgiyle örtüyü yeniden çizen öğrenci açıklamasına ne eklemelidir?\nYanıt: Kullandığı açıklamanın kaynağını, ilk taslaktaki sorunu ve değişikliğin hangi işlevi daha anlaşılır kıldığını yazmalıdır.\n\nÖzet\nÖnce gözlem ihtiyacını belirle, uygun aracı seç, işlevleri model parçalarıyla eşleştir ve güvenli bir temsil kur. Modelin gerçek araçtan farklı olabileceğini unutma. Yeni kanıt modelde hata gösterirse değişikliği kanıta dayandır ve neden daha doğru olduğunu açıkla.\nŞemadaki parçalar gerçek büyüklükleri değil, farklı işlevlerin modelde nasıl ayrılabileceğini gösterir. Etiketleri okurken parçanın biçiminden çok temsil ettiği göreve odaklan.\n\nAşağıdaki şekli inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Bir gözlem ihtiyacına uygun uzay gözlem aracını seçmeyi, seçtiğim aracın temel işlevlerini güvenli bir temsil modelinde göstermeyi ve yeni kanıta göre modelimi gerekçeli biçimde yenilemeyi öğreneceğim.", "keyConcepts": ["Bilimsel model, gerçek bir nesnenin, olayın ya da aracın önemli özelliklerini anlamayı kolaylaştıran temsildir; gerçek aracın her ayrıntısını ve gerçek ölçeğini aynen taşımak zorunda değildir.", "Dürbün ve teleskop, uzaktaki cisimlerden gelen ışığı gözlemlemeyi kolaylaştıran araçlardır. Yapay uydu uzayda gözlem verisi toplayabilir; Ay gezici aracı ise bir yüzeyde hareket ederek çevresini inceleyebilir.", "Model parçasının biçiminden çok temsil ettiği işlev önemlidir. Gözlem, hareket, enerji ve iletişim gibi işlevler açık etiketlerle gösterilebilir.", "Yeni bir fotoğraf, şema veya güvenilir açıklama modeldeki bir yerleşimin ya da işlev etiketinin yanlış olduğunu gösterirse model değiştirilebilir."], "priorKnowledge": ["Işık bir yüzeyden yansıyabilir ve yansıyan ışık gözümüze ulaştığında cismi görebiliriz.", "Bir temsil ile temsil edilen gerçek nesne aynı şey değildir; kroki, harita ve maketler de bazı özellikleri seçerek gösterir."], "steps": ["Önce neyi gözlemek istediğini ve gözlemin nereden yapılacağını belirle. Yerden uzak bir gök cismini incelemek ile bir gök cismi yüzeyinde ilerlemek farklı araç gerektirir.", "Aracın hangi işlevlere ihtiyaç duyduğunu yaz. Örneğin gözlem verisi toplama, hareket etme, enerji sağlama veya veri iletme işlevlerinden hangileri gerekiyorsa model parçalarını bunlarla eşleştir.", "İlk modeli önceden kesilmiş kâğıt parçaları, kartlar ve kalemle kur. Parçaların yanına görevlerini yaz; gerçek optik düzenek, elektronik devre veya kesici araç kullanman gerekmez.", "Modelini güvenilir bir araç görseli ya da açıklamasıyla karşılaştır. Yeri, yönü veya görevi yanlış temsil edilen parçayı belirle; yalnız görünüş farkını bilimsel hata sayma.", "Yeni kanıtın gösterdiği sorunu giderecek tek ve açık bir değişiklik yap. Sonra önceki ve yeni modeli karşılaştırıp neden bu değişikliğin daha doğru bir temsil sağladığını söyle.", "Kendi denemen için önceden kesilmiş kâğıt parçalarıyla bir gözlem aracı taslağı oluştur. Her parçanın görevini yaz, güvenilir bir araç görseliyle karşılaştır ve bir parçanı kanıta dayanarak değiştir. Gözlem sırasında doğrudan Güneş gözlemi yapma; model üzerinde çalış."], "workedExamples": [{"title": "Temel örnek: Taşıyıcı desteğin işlevi", "problem": "Kâğıt teleskop taslağının borusu çizimde boşlukta duruyor. Öğrenci, gerçek araç açıklamasında borunun bir taşıyıcı destekle sabit tutulduğunu okuyor. Güvenli modeline ne ekleyebilir?", "solution": ["Gözlem borusu ile onu taşıyan desteğin farklı görevleri bulunduğunu belirler. Destek, borunun seçilen doğrultuda tutulmasını temsil edecektir.", "Taslağa etiketli bir kâğıt ayak ekler ve boruyla bağlantısını çizer. Modelle gerçek ışık toplamaz; seçtiği mekanik işlevi anlatır.", "Desteğin çizimdeki boyunun gerçek ölçüye karşılık gelmediğini belirtir. İyileştirmenin gerekçesi görünüş değil, eksik işlevin gösterilmesidir."]}, {"title": "Farklı temsil: İşlev kartları", "problem": "Bir uzay aracının çiziminde büyük parçaların ayrıntılı biçimi bilinmiyor, fakat gözlem, enerji ve iletişim görevleri biliniyor.", "solution": ["Her görev için ayrı bir işlev kartı hazırlanır ve kart, modelde ilgili bölüme bağlanır.", "Bu temsil gerçek biçimi birebir kopyalamaz; parçaların hangi görevi yaptığını açıkça gösterir."]}, {"title": "Hata inceleme: Örtü konumunu kanıtla yenileme", "problem": "Temsilî bir gözlem aracı açıklamasında koruyucu örtünün gözlem sırasında açıklıktan uzaklaştırıldığı belirtiliyor. İlk kâğıt taslakta örtü açıklığı kapatmış olarak çizilmiş. Bu kanıt modele nasıl yansıtılır?", "solution": ["Önce açıklamanın hangi çalışma anını anlattığını belirler. Kapalı ve gözlem yapan araç durumlarını birbirine karıştırmaz.", "Örtüyü açık konuma yeniden çizer, temsil ettiği koruma görevini etiketinde tutar. Böylece gözlem yolunu kapatan yanlış yerleşim giderilir.", "İlk ve yenilenmiş taslakları karşılaştırıp hangi bilginin değişikliğe yol açtığını yazar. Çizim elektrikli ya da optik bir deney gerektirmez."]}], "commonMistakes": ["Modeli gerçeğin küçültülmüş kopyası sanmak yanlıştır. Model, yalnız gerekli özellikleri temsil edebilir; gerçek boyut ve malzeme aynı olmak zorunda değildir.", "Renk, sim ve süs eklemek tek başına bilimsel geliştirme değildir. Geliştirme, bir işlevi daha doğru göstermeli veya kanıtın ortaya çıkardığı bir hatayı düzeltmelidir.", "İlk modeli değişmez kabul etmek doğru değildir. Bilimsel modeller yeni kanıtlarla gözden geçirilir; gerekirse parça, etiket veya yerleşim değiştirilir."], "selfCheck": [{"question": "Bir taslağın destek ayağı resimdekinden farklı biçimde çizilmişse hemen yanlış olduğuna karar verilir mi?", "answer": "Önce ayağın hangi görevi temsil ettiğine bakılır. Biçim farkı, taşıma işlevi açıkça gösteriliyorsa tek başına bilimsel hata sayılmaz."}, {"question": "Aynı aracın bekleme ve gözlem hâllerini gösteren görseller neden farklı olabilir?", "answer": "Çalışma durumu değiştiğinde bazı parçaların konumu değişebilir. Modeli karşılaştırırken hangi anın temsil edildiği de belirlenmelidir."}, {"question": "Yeni bilgiyle örtüyü yeniden çizen öğrenci açıklamasına ne eklemelidir?", "answer": "Kullandığı açıklamanın kaynağını, ilk taslaktaki sorunu ve değişikliğin hangi işlevi daha anlaşılır kıldığını yazmalıdır."}], "summary": "Önce gözlem ihtiyacını belirle, uygun aracı seç, işlevleri model parçalarıyla eşleştir ve güvenli bir temsil kur. Modelin gerçek araçtan farklı olabileceğini unutma. Yeni kanıt modelde hata gösterirse değişikliği kanıta dayandır ve neden daha doğru olduğunu açıkla.", "figureNote": "Şemadaki parçalar gerçek büyüklükleri değil, farklı işlevlerin modelde nasıl ayrılabileceğini gösterir. Etiketleri okurken parçanın biçiminden çok temsil ettiği göreve odaklan."}, "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 230, "y": 120, "w": 140, "h": 110, "style": "plain", "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.label.model.govde", "labelX": 300, "labelY": 175}, {"type": "rect", "x": 55, "y": 135, "w": 145, "h": 80, "style": "plain", "fill": "blue-soft", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.label.model.enerji", "labelX": 127, "labelY": 175}, {"type": "circle", "x": 420, "y": 145, "r": 42, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.label.model.gozlem", "labelX": 470, "labelY": 105}, {"type": "line", "x1": 350, "y1": 120, "x2": 430, "y2": 55, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t02.label.model.iletisim", "labelX": 430, "labelY": 48}], "altTextKey": "f7-t02.note.fig.alt", "captionKey": "f7-t02.note.fig.caption", "notToScale": true}, "taskId": "F7-T02", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bb2dd611926f3fafe817a4d5e86e3b284e26b9eabb3a1d8f066fb4db33eba1da", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f01", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Gözlem yerini ayırt etme ve araç işlevini ihtiyaca eşleştirme birlikte gerekir.", "question": "Bir öğrenci, uzaktaki Ay yüzeyinin ayrıntılarını yerden gözlemlemeyi temsil eden bir model tasarlayacaktır. Buna göre bu ihtiyaca en uygun araç modeli aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ay gezici aracı modeli", "Yapay uydu modeli", "İletişim anteni modeli", "Teleskop modeli"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu araç yüzeyde ilerlemeyi temsil eder; yerden yapılan uzak gözlem ihtiyacını karşılamaz.", "Yörüngeden veri toplama işlevini temsil eder; verilen ihtiyaç yerden gözlemdir.", "Tek bir iletişim parçası, gözlem aracının tamamını ve gözlem işlevini temsil etmez.", "Doğru; ihtiyaç, uzaktaki bir gök cismini yerden gözlemlemektir. Bu amaçla teleskop modeli seçmek araç ile gözlem ihtiyacını doğru eşleştirir."], "explanation": "İhtiyaç, uzaktaki bir gök cismini yerden gözlemlemektir. Bu amaçla teleskop modeli seçmek araç ile gözlem ihtiyacını doğru eşleştirir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "558cc3bd788d6d72f3569d67a47742d4327ad9286abb7e39a834a6035e411323", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f01", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Hareket ortamını belirleme ve iki işlevi aynı araçta birleştirme gerekir.", "question": "Bir tasarımın amacı, Ay yüzeyinde ilerleyip çevredeki kaya ve yüzey şekillerini yakından inceleyen aracı temsil etmektir. Bu amaca göre seçilmesi gereken model aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Teleskop modeli", "Ay gezici aracı modeli", "Dürbün modeli", "Yapay uydu modeli"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Teleskop uzaktan gözlemi temsil eder; yüzeyde ilerleme işlevi yoktur.", "Doğru; ihtiyaç hem yüzeyde hareket etmeyi hem de yakından gözlem yapmayı içerir. Bu iki işlev Ay gezici aracı modelinde birlikte temsil edilebilir.", "Dürbün taşınabilir uzak gözlem aracıdır; yüzeyde hareket eden uzay aracını temsil etmez.", "Yapay uydu yörüngede çalışmayı temsil eder; verilen ihtiyaç yüzeyde ilerlemektir."], "explanation": "İhtiyaç hem yüzeyde hareket etmeyi hem de yakından gözlem yapmayı içerir. Bu iki işlev Ay gezici aracı modelinde birlikte temsil edilebilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "abdcf759e1f12d398941fc09c75c4e4d7c432486e959b108a70449b05ca466c3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f01", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Yörünge bağlamını fark etme ve veri toplama işlevini uygun araçla eşleştirme gerekir.", "question": "Bir ekip, Dünya çevresinde dolaşan ve yukarıdan görüntü verisi toplayan bir aracı modellemek istiyor. Bu bilgilere göre ekip için en uygun model aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ay gezici aracı modeli", "Yer teleskobu modeli", "Yapay uydu modeli", "Dürbün modeli"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gezici araç bir yüzeyde ilerlemeyi temsil eder; Dünya çevresinde yörünge görevini temsil etmez.", "Yer teleskobu yerden gözlem yapar; yörüngeden yeryüzü verisi toplama görevini temsil etmez.", "Doğru; yörüngede dolaşarak görüntü verisi toplama ihtiyacı yapay uydu modeline karşılık gelir. Modelde gözlem ve iletişim gibi işlevler ayrıca gösterilebilir.", "Dürbün elde ya da sabit bir noktadan uzak gözleme yöneliktir; yörünge aracını temsil etmez."], "explanation": "Yörüngede dolaşarak görüntü verisi toplama ihtiyacı yapay uydu modeline karşılık gelir. Modelde gözlem ve iletişim gibi işlevler ayrıca gösterilebilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q003", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "028a7eaacb320922ec89c27be98ceae660e143bd2973005dc75a310b89f00714", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f01", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "İki ayrı ipucunu birlikte yorumlama ve benzer gözlem araçlarını ayırma gerekir.", "question": "Bir öğrenci iki gözle bakılan, taşınabilir bir uzak gözlem aracının temel biçimini kâğıtla temsil etmek istiyor. Verilenlere göre öğrencinin amacına uygun model aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Dürbün modeli", "Teleskop modeli", "Yapay uydu modeli", "Ay gezici aracı modeli"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki gözle kullanılan ve taşınabilir uzak gözlem aracı dürbündür. Kâğıt model, iki paralel gözlem kanalını temsilen gösterebilir.", "Teleskop uzak gözlem aracıdır ancak verilen iki gözle kullanım ve taşınabilirlik ipuçları dürbünü işaret eder.", "Yapay uydu uzayda veri toplar; iki gözle doğrudan kullanılan bir araç değildir.", "Gezici araç yüzeyde hareket eder; elde kullanılan uzak gözlem aracını temsil etmez."], "explanation": "İki gözle kullanılan ve taşınabilir uzak gözlem aracı dürbündür. Kâğıt model, iki paralel gözlem kanalını temsilen gösterebilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "599c70ac908cc82920b514861791d5e854b4ce84cf4a00c31a2e10b36b8cb60b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f02", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Malzeme sınırlamasını gözetme ve işlevsel temsili dekorasyondan ayırma gerekir.", "question": "Bir teleskop modeli gerçek mercek kullanmadan hazırlanacaktır. Aşağıdaki önerilerden hangisi modelin amacına en uygundur?", "choices": ["Tüpü yalnız parlak renklerle süslemek", "Kâğıt tüpte ışık girişini ve gözlem ucunu göstermek", "Tüpün boyunu gerçek teleskopla aynı yapmaya çalışmak", "Modeli hareket eden bir yüzey aracı gibi tekerlekli yapmak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Süsleme gözlem işlevini açıklamaz ve bilimsel temsil hedefini güçlendirmez.", "Doğru; ışık alan uç ve gözlemin yapıldığı uç etiketlenince, kâğıt tüp teleskobun seçilen gözlem işlevini anlatır. Modelin gerçekten ışığı büyütmesi gerekmez.", "Modelin gerçek ölçeği kopyalaması gerekmez; işlevi açık göstermesi daha önemlidir.", "Tekerlek eklemek teleskobun uzak gözlem işleviyle ilgili değildir ve başka araç işlevi ekler."], "explanation": "Gerçek optik düzenek kurmadan da modelde ışığın hangi yönden geldiği ve gözlem bölümünün nerede olduğu etiketlerle temsil edilebilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f7f5d3eedb23b23dd01f68de6eddbb3682f9a7c5304f42c521c5801664a598b9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f02", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "İşlev göstergesini seçme ve gerçekçilik ile temsil gereğini ayırt etme gerekir.", "question": "Bir yapay uydu modeli yalnız karton parçalarla yapılacaktır. Bu bilgilere göre aşağıdaki önerilerden hangisi, modelde gözlem verisi toplama işlevini en açık biçimde temsil eder?", "choices": ["Gövdeyi uzay rengine boyamak", "Etiketli kamera kartı eklemek", "Her parçayı aynı biçimde kesmek", "Modeli gerçek uydu kadar büyük yapmak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Renk seçimi aracın veri toplama işlevini göstermez.", "Doğru; kamera kartı ve işlev etiketi, modelin gözlem verisi toplama görevini açıkça temsil eder. Karton kullanılması temsil olmasına engel değildir.", "Parçaların aynı görünmesi işlev ayrımını azaltır; gözlem görevi açıklanmaz.", "Gerçek boyutu kopyalamak gerekli değildir ve işlevi göstermeye katkı sağlamaz."], "explanation": "Kamera kartı ve işlev etiketi, modelin gözlem verisi toplama görevini açıkça temsil eder. Karton kullanılması temsil olmasına engel değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a7b4b342bbe9d0bd85d602383b97031a6e27cf662c7217ca48d33ceb6cd74746", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f02", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Değişen görev koşulunu fark etme ve birden çok gerekli işlevi yeni modelde birleştirme gerekir.", "question": "Yeni görev tanımı, aracın bir gök cismi yüzeyinde konum değiştirerek farklı noktaları incelemesini istiyor. İlk tasarım sabit bir gözlem tüpüydü. Görev tanımına göre en uygun yeni model önerisi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Hareket ve gözlem bölümlü gezici araç modeli", "Sabit tüpün dış yüzeyine daha fazla desen eklemek", "Sabit tüpü daha uzun çizmek", "Sabit tüpe yalnız iletişim etiketi eklemek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; görevde yeni belirleyici işlev yüzeyde hareket ederek farklı noktaları incelemektir. Bu nedenle hareket ve gözlem bölümlerini birlikte gösteren gezici araç modeli gerekir.", "Desen, görevdeki konum değiştirme gereğini karşılamaz.", "Boyu artırmak yüzeyde hareket işlevi kazandırmaz.", "İletişim etiketi konum değiştirme ve yüzey inceleme gereğini tek başına karşılamaz."], "explanation": "Görevde yeni belirleyici işlev yüzeyde hareket ederek farklı noktaları incelemektir. Bu nedenle hareket ve gözlem bölümlerini birlikte gösteren gezici araç modeli gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7eb78b90c619dfe4c2310310091932825df0f83ccb026543af0d9e52683aa228", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f03", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Model önerisinin gerekçesini ayırt etme ve bilimsel ölçütü görsel benzerlikten ayırma gerekir.", "question": "Bir model önerisinin bilimsel açıdan güçlü olması için aşağıdakilerden hangisini mutlaka içermesi beklenir?", "choices": ["Modelin en renkli tasarım olması", "Gerçek aracın bütün küçük ayrıntılarının kopyalanması", "Parçaların temsil ettiği işlevleri açıklaması", "Modelin gerçek araçla aynı malzemeden yapılması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Renk zenginliği, parçaların bilimsel işlevini açıklamaz.", "Bir modelin her ayrıntıyı kopyalaması gerekmez; seçici temsil yeterlidir.", "Doğru; bilimsel model önerisinde parçaların neden seçildiği ve hangi işlevi temsil ettiği açıklanmalıdır. Bu, model ile amaç arasındaki bağı görünür kılar.", "Temsil modeli, gerçek aracın malzemelerini aynen kullanmak zorunda değildir."], "explanation": "Bilimsel model önerisinde parçaların neden seçildiği ve hangi işlevi temsil ettiği açıklanmalıdır. Bu, model ile amaç arasındaki bağı görünür kılar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "45fd420a9e63f10b10b0201d6ff4a0acd94fc983eb1748ef40066ac93f8c3b6e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f03", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "İki tasarımı işlevsel ölçütle karşılaştırma ve gereksiz gerçekçilik iddiasını eleme gerekir.", "question": "Bir ekip, yapay uydu için iki model fikri sunuyor: biri yalnız süslü bir gövde, diğeri gözlem, enerji ve iletişim bölümleri etiketli bir gövde. Buna göre yapay uydu için en uygun model önerisi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yalnız süslü gövde", "Etiketsiz tek renkli gövde", "Görevleri etiketlenmiş bölümlü gövde", "Gerçek boyut iddiası taşıyan gövde"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Süsleme aracın temel görevlerini temsil etmediği için bilimsel model amacını karşılamaz.", "Sade olmak sorun değildir ancak işlevlerin hiçbirinin gösterilmemesi modeli zayıflatır.", "Doğru; işlevleri etiketli model, aracın ne yaptığını anlamayı sağlar. Bilimsel model için işlev ilişkisi, yalnız görünüşten daha önemlidir.", "Gerçek ölçek iddiası bu temsil için gerekli değildir ve kanıt olmadan ileri sürülmemelidir."], "explanation": "İşlevleri etiketli model, aracın ne yaptığını anlamayı sağlar. Bilimsel model için işlev ilişkisi, yalnız görünüşten daha önemlidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "375e445f2fc67686d1534677f2dbc10adf7b6755d59963d6bf0dc25b33fd9111", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f03", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Modelin sınırını kabul etme ve hangi eksikliğin bilimsel açıdan önemli olduğunu ayırt etme gerekir.", "question": "Bir öğrenci “Bu model uzay aracının bütün özelliklerini eksiksiz kopyalamıyor.” diyor. Bu durum hangi koşulda kabul edilebilir?", "choices": ["Model, seçilen işlevleri doğru gösteriyorsa", "Modelde hiçbir işlev gösterilmiyorsa", "Eksik kalan her ayrıntı süslemeyle kapatılıyorsa", "Gerçek araçla aynı ölçek yazısı ekleniyorsa"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bilimsel model seçici olabilir. İncelenen işlevler doğru ve anlaşılır biçimde temsil ediliyorsa gerçek aracın tüm özelliklerini kopyalamaması bir kusur değildir.", "Hiçbir işlev göstermeyen bir nesne, bilimsel temsil amacını karşılamaz.", "Süsleme, eksik bilimsel temsili düzeltmez.", "Kanıt olmadan gerçek ölçek iddiası eklemek temsilin doğruluğunu artırmaz."], "explanation": "Bilimsel model seçici olabilir. İncelenen işlevler doğru ve anlaşılır biçimde temsil ediliyorsa gerçek aracın tüm özelliklerini kopyalamaması bir kusur değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "69ff6beb66337ba1fd0980dc1e8cb1f164e146cba08d20c5c04f5d2dd7a2fb5f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f04", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Parçanın konumunu yorumlama ve onu doğru gözlem işleviyle eşleştirme gerekir.", "question": "Bir teleskop modelinde ön taraftaki büyük daire “ışık alan bölüm” olarak etiketlenmiştir. Buna göre bu parçanın modeldeki temel görevi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Modelin yerde hareket etmesini sağlamak", "Işığın teleskoba girişini temsil etmek", "Veriyi Dünya’ya iletmek", "Modelin gerçek ağırlığını göstermek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Hareket işlevi gezici araç parçalarıyla ilgilidir; teleskop ön açıklığının görevi değildir.", "Doğru; teleskobun ön bölümü, uzaktaki cisimlerden gelen ışığın araca girişini temsil eder. Modelde bu görev etiketle açıklaştırılabilir.", "İletişim işlevi anten gibi bölümlerle temsil edilir; ön açıklığın temel işlevi bu değildir.", "Kâğıt parça gerçek aracın ağırlığını temsil etmek için kullanılmaz."], "explanation": "Teleskobun ön bölümü, uzaktaki cisimlerden gelen ışığın araca girişini temsil eder. Modelde bu görev etiketle açıklaştırılabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q011", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "66756f939d1c42e4cf4e3a78182f2256394075a3844bd1bf6ad9b055e6c53fde", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f04", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Biçimsel özelliği işlevle ilişkilendirme ve alakasız işlevleri eleme gerekir.", "question": "Dürbün modelinde yan yana iki tüp bulunmasının en uygun işlevsel açıklaması hangisidir?", "choices": ["İki gözlem yolunu göstermek", "Enerjiyi iki kat üretmek", "Yüzeyde iki yönde hareket etmek", "Veriyi iki ayrı uyduya göndermek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; dürbünde iki göz için iki paralel optik yol bulunur. Kâğıt modelde iki tüp, bu iki gözlem kanalını temsil etmek için kullanılabilir.", "Dürbün tüpleri enerji üretim bölümü değildir.", "Tüpler hareket parçası değildir; gözlem doğrultusunu temsil eder.", "Dürbün doğrudan uydu iletişim sistemi olarak modellenmez."], "explanation": "Dürbünde iki göz için iki paralel optik yol bulunur. Kâğıt modelde iki tüp, bu iki gözlem kanalını temsil etmek için kullanılabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ec77a7fa9ddce3a7bbb9c3461659165595d6d853bc816fd4bd805d338c52196c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f05", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Parçayı araç bağlamında yorumlama ve enerji işlevini diğer görevlerden ayırma gerekir.", "question": "Bir yapay uydu modelinde iki yana açılan dikdörtgen kartlar “enerji bölümü” olarak etiketlenmiştir. Buna göre bu etiket aşağıdaki işlevlerden hangisine karşılık gelir?", "choices": ["Enerji sağlama işlevine", "Yüzeyde ilerleme işlevine", "Görüntüyü büyütme işlevine", "Örnek toplama işlevine"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; uydu modellerindeki panel benzeri parçalar, aracın enerji sağlama işlevini temsil etmek için kullanılabilir. Modelde etiket bu işlevi açıklar.", "Yüzeyde ilerleme tekerlek gibi hareket parçalarıyla ilişkilidir; enerji kartlarının doğrudan görevi bu değildir.", "Görüntü büyütme dürbün ve teleskop gözlem düzeniyle ilgilidir.", "Örnek toplama, bir gezici aracın uygun araçlarıyla temsil edilebilir; enerji bölümü bu görevi taşımaz."], "explanation": "Uydu modellerindeki panel benzeri parçalar, aracın enerji sağlama işlevini temsil etmek için kullanılabilir. Modelde etiket bu işlevi açıklar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0b97558dfc1e6f14b6f82407065a8f64bfa5a270fb5077f1118f38b36447f6ee", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f05", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Araç parçasının temel işlevini bilme ve işlev dışı seçenekleri ayırt etme gerekir.", "question": "Bir yapay uydu modelindeki anten kartının yanına hangi işlev yazılırsa parça-işlev eşleştirmesi doğru olur?", "choices": ["Veri gönderme ve alma", "Yüzeyde yuvarlanma", "Işığı büyütme", "Gövdeyi renklendirme"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; anten, iletişim kurmayı temsil eder. Bu nedenle modelde “veri gönderme ve alma” etiketi parça ile işlevi doğru eşleştirir.", "Yuvarlanma hareket parçasının işlevidir; antenle ilgili değildir.", "Antenin görevi görüntüyü büyütmek değildir.", "Renklendirme bir bilimsel araç işlevi değildir."], "explanation": "Anten, iletişim kurmayı temsil eder. Bu nedenle modelde “veri gönderme ve alma” etiketi parça ile işlevi doğru eşleştirir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "aab93f49367ae1e3b34108f069142c271c286e5603661531db029abd6e841a52", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f04", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Gözlem verisi kavramını parça işleviyle ilişkilendirme ve ölçek yanılgısını eleme gerekir.", "question": "Bir uzay aracı modelinde “kamera/sensör” kartı bulunuyor. Verilenlere göre bu kartın modeldeki görevi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Gözlem verisi toplamak", "Aracı yüzeyde taşımak", "Aracın bütün enerjisini depolamak", "Modeli gerçek boyuta getirmek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kamera veya sensör kartı, hedef hakkında görüntü ya da başka gözlem verileri toplama işlevini temsil eder.", "Hareket işlevi tekerlek ya da benzeri hareket parçalarıyla temsil edilir.", "Kamera/sensör kartının temel görevi enerji depolamak değildir.", "Bir parça, modelin gerçek ölçeğini sağlamaz; zaten gerçek ölçek zorunlu değildir."], "explanation": "Kamera veya sensör kartı, hedef hakkında görüntü ya da başka gözlem verileri toplama işlevini temsil eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q015", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a54936b8cc37786f30d8587b7b184927501b00bc1df2b17615489fe8ec3674a8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f06", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Parça biçimini temel mekanik işleve bağlama ve üç farklı işlevi ayırma gerekir.", "question": "Ay gezici aracı modelindeki tekerlek kartlarının temel işlevi hangisidir?", "choices": ["Uzak cisimlerden ışık toplamak", "Yüzeyde hareketi temsil etmek", "Veri iletmek", "Enerji üretmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Işık toplama gözlem düzeniyle ilgilidir; tekerleğin görevi değildir.", "Doğru; tekerlekler, gezici aracın yüzey üzerinde konum değiştirmesini sağlayan hareket sistemini temsil eder.", "Veri iletimi anten gibi iletişim parçalarıyla gösterilir.", "Enerji üretimi panel gibi enerji bölümleriyle temsil edilir; tekerleğin temel işlevi değildir."], "explanation": "Tekerlekler, gezici aracın yüzey üzerinde konum değiştirmesini sağlayan hareket sistemini temsil eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "718cafa24c6866c7bf1fd5c1ca6cf740ad8340699b26b2c6012d36feffecaf6e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f04", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Parça yönünü yorumlama ve yön bilgisini gözlem işlevine bağlama gerekir.", "question": "Bir Ay gezici aracı modelinde öne bakan küçük dikdörtgen “kamera” olarak etiketlenmiştir. Buna göre bu yerleşimin işlevsel anlamı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tekerlekleri enerjiyle doldurmayı temsil eder", "Aracı yörüngede tutmayı temsil eder", "İlerlediği çevreyi gözlemlemeyi temsil eder", "Gövdenin gerçek malzemesini göstermeyi temsil eder"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kamera, tekerleklere enerji aktaran parça olarak modellenmez.", "Gezici araç yüzeyde hareket eder; kamera yörünge kontrolü yapmaz.", "Doğru; öne bakan kamera kartı, aracın hareket ettiği yöndeki çevreyi gözlemlemesini temsil eder. Parçanın yönü işlevin anlaşılmasına yardım eder.", "Kâğıt kameranın yönü gözlem işlevini gösterir; gerçek malzeme bilgisini vermez."], "explanation": "Öne bakan kamera kartı, aracın hareket ettiği yöndeki çevreyi gözlemlemesini temsil eder. Parçanın yönü işlevin anlaşılmasına yardım eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "405c82dfeebb6ff89872a8ca483e1e36a3e6ced14e0a738d242432e06e7cfb7c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f05", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Etiket bilgisini parça konumuyla birlikte yorumlama ve iletişimi diğer işlevlerden ayırma gerekir.", "question": "Bir Ay gezici aracı modelinde gövdeye bağlı ince çubuk “iletişim” etiketi taşıyor. Verilen etikete göre bu parçanın modeldeki işlevi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tekerleklerin dönmesini temsil etmek", "Bilgileri aktarmayı temsil etmek", "Kaya örneklerinin ağırlığını ölçmek", "Gövdenin gerçek boyunu göstermek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İnce iletişim parçası hareket mekanizmasının kendisi değildir.", "Doğru; iletişim etiketi taşıyan parça, aracın topladığı bilgileri iletme bağlantısını temsil eder. Bu işlev, hareket ve gözlem işlevlerinden ayrıdır.", "İletişim parçası ölçüm aracı olarak kullanılmaz.", "Parçanın uzunluğu gerçek boyu kanıtlamaz; model ölçekli olmak zorunda değildir."], "explanation": "İletişim etiketi taşıyan parça, aracın topladığı bilgileri iletme bağlantısını temsil eder. Bu işlev, hareket ve gözlem işlevlerinden ayrıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q018", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9d13a7bddef5f359b05602cef599a8af94032a98481a67bdcdb8a843d2efdf85", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f06", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "Şekildeki konumu okuma ve parça işlevini üç benzer olmayan görevden ayırma gerekir.", "question": "Şekildeki gezici araç modelinde “Kamera” kartı üstte, “Tekerlek” kartları altta gösterilmiştir. Buna göre hangi parça-işlev eşleştirmesi doğrudur?", "choices": ["Kamera — enerji üretme", "Gövde — ışığı büyütme", "Tekerlek — veri iletme", "Tekerlek — yüzeyde hareket"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kamera gözlem verisi toplama işlevini temsil eder; enerji üretimiyle eşleştirilemez.", "Gövde yapıyı taşır; ışığı büyütme görevi teleskop/dürbün gözlem düzeniyle ilgilidir.", "Tekerlek hareketi temsil eder; veri iletimi iletişim parçasının işlevidir.", "Doğru; şekilde tekerlekler gövdenin altında hareket parçası olarak gösterilmiştir. Bu nedenle doğru eşleştirme tekerlek ile yüzeyde hareket işlevidir."], "explanation": "Şekilde tekerlekler gövdenin altında hareket parçası olarak gösterilmiştir. Bu nedenle doğru eşleştirme tekerlek ile yüzeyde hareket işlevidir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 220, "y": 120, "w": 170, "h": 100, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.1.label.0", "labelX": 305, "labelY": 170, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 175, "y": 245, "r": 35, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.1.label.1", "labelX": 175, "labelY": 300, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 435, "y": 245, "r": 35, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.1.label.2", "labelX": 435, "labelY": 300, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 270, "y": 55, "w": 70, "h": 45, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.1.label.3", "labelX": 305, "labelY": 45, "fill": "accent-soft"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q019.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.1.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q019", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ee9f44970d0943d0b1ac9f52ec60cd8cd0bc4dcbe519b8eb66c9b5ff2f7889d8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f06", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Üç parçayı aynı anda doğru işleve bağlama ve tüm eşleştirme dizisini kontrol etme gerekir.", "question": "Bir modelde gövde, kamera, anten ve tekerlek kartları vardır. Buna göre “hareket”, “gözlem” ve “iletişim” işlevlerini üç ayrı parçaya bağlamak için aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi uygundur?", "choices": ["Kamera—hareket, anten—gözlem, tekerlek—iletişim", "Anten—hareket, tekerlek—gözlem, kamera—iletişim", "Gövde—hareket, kamera—iletişim, anten—gözlem", "Tekerlek—hareket, kamera—gözlem, anten—iletişim"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Üç parçanın temel işlevleri döndürülmüş; kamera gözlem, anten iletişim, tekerlek hareket için kullanılır.", "Anten ve tekerleğe verilen görevler parçaların temel kullanımını yansıtmaz.", "Gövde tek başına hareket sistemi değildir; kamera ile antenin görevleri de ters verilmiştir.", "Doğru; tekerlek yüzeyde hareketi, kamera gözlem verisi toplamayı, anten ise iletişimi temsil eder. Üç işlev böylece birbirinden açıkça ayrılır."], "explanation": "Tekerlek yüzeyde hareketi, kamera gözlem verisi toplamayı, anten ise iletişimi temsil eder. Üç işlev böylece birbirinden açıkça ayrılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e7ed24cd916f8045cf73a8fa2b0f83be4a9429a8c9a311d15e729aa948ed6143", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f07", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Güvenli malzeme seçimini ve bilimsel temsil gereğini aynı anda değerlendirme gerekir.", "question": "Bir uzay gözlem aracı modeli hazırlarken aşağıdaki planlardan hangisi güvenli ve amaca uygundur?", "choices": ["Gerçek elektronik devre kurmadan yalnız boş kutuyu süslemek", "Hazır kâğıt parçalarını birleştirip görevlerini yazmak", "Modeli yalnız boya rengine göre değerlendirmek", "Hazır parçaları etiketsiz biçimde rastgele yerleştirmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Tehlikeli değildir ancak işlevleri göstermediği için modelin öğrenme amacını karşılamaz.", "Doğru; önceden kesilmiş kâğıt parçaları güvenli bir malzemedir. İşlev etiketleri de modelin hangi parçayı neden içerdiğini anlaşılır kılar.", "Renk güvenli olabilir fakat bilimsel işlevleri temsil etmek için yeterli ölçüt değildir.", "Hazır parça kullanmak güvenlidir ancak rastgele ve etiketsiz yerleşim işlev ilişkisini göstermez."], "explanation": "Önceden kesilmiş kâğıt parçaları güvenli bir malzemedir. İşlev etiketleri de modelin hangi parçayı neden içerdiğini anlaşılır kılar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q021", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5ef173b6abb0d1baae60d326ed1bd6bf1d2ac4ed4e2dbe5540d6f0cedaa3913e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f08", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Temsil ile gerçek araç arasındaki farkı kavrama ve iki yaygın yanlış genellemeyi eleme gerekir.", "question": "Kâğıttan yapılmış bir yapay uydu modeli için hangi ifade doğrudur?", "choices": ["Gerçek uydunun bütün özelliklerini aynen taşır", "Seçilmiş işlevleri gösterir; gerçek araç değildir", "Gerçek uyduyla aynı ölçekte olmak zorundadır", "Yalnız görünüşü benziyorsa bilimsel olarak yeterlidir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kâğıt model seçilmiş özellikleri temsil eder; gerçek aracın tüm özelliklerini taşımaz.", "Doğru; bir temsil modeli gerçek aracın seçilmiş özelliklerini gösterir. Kâğıt uydu modeli, gerçek aracın çalışmasını ve ölçeğini bütünüyle kopyalamak zorunda değildir.", "Bilimsel temsil modelinin gerçek ölçekli olması zorunlu değildir.", "Görsel benzerlik tek başına yeterli değildir; işlevlerin de anlaşılır biçimde temsil edilmesi gerekir."], "explanation": "Bir temsil modeli gerçek aracın seçilmiş özelliklerini gösterir. Kâğıt uydu modeli, gerçek aracın çalışmasını ve ölçeğini bütünüyle kopyalamak zorunda değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q022", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "23737379f3cda61c20deb5df9a5c7a59e97ed1a80d3216908efb4f67ea73d2bf", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f09", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Değişikliğin türünü sınıflandırma ve estetik iyileştirme ile bilimsel iyileştirmeyi ayırma gerekir.", "question": "Bir öğrenci modeline yalnız yeni renkler ve desenler ekliyor. Başka hiçbir parça, etiket veya ilişki değişmiyor. Buna göre bu değişiklikle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Bilimsel temsili tek başına geliştirmez", "Modeli otomatik olarak daha doğru yapar", "Modeli gerçek araçla aynı yapar", "Yeni kanıtın yerini tutar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bilimsel geliştirme, işlevi daha doğru göstermeli veya kanıtla saptanan bir hatayı gidermelidir. Süsleme tek başına bunu sağlamaz.", "Renk ve desen, işlev ya da kanıt ilişkisini düzeltmediği için doğruluğu otomatik artırmaz.", "Dekorasyon gerçek aracın malzeme, boyut ve çalışma özelliklerini kopyalamaz.", "Görsel değişiklik, dışarıdan elde edilen bilimsel kanıt değildir."], "explanation": "Bilimsel geliştirme, işlevi daha doğru göstermeli veya kanıtla saptanan bir hatayı gidermelidir. Süsleme tek başına bunu sağlamaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6abdcfe01cf2ef9996ff8d075571b81736076e60d2b02ec7c5d57ca2f9fc720e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f08", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "İşlev ile işlevin temsili arasındaki farkı ayırt etme ve malzeme yanılgısını eleme gerekir.", "question": "Bir kâğıt uydu modelindeki anten kartı veri iletimini yalnız etiketle gösteriyor. Model gerçekte sinyal göndermiyor. Bu bilgilere göre bu durumla ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Model başarısızdır çünkü sinyal üretmiyor", "Anten kartı gereksizdir çünkü hareket etmiyor", "İşlevi temsil eder; gerçekten yapması gerekmez", "Model ancak gerçek metal kullanırsa doğrudur"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Temsil modelinin gerçek iletişim sistemi gibi çalışması beklenmez.", "Antenin temel işlevi hareket etmek değil, iletişimi temsil etmektir.", "Doğru; modelde antenin veri iletimi işlevi etiketle gösterilebilir. Temsil edilen işlevin fiziksel olarak gerçekleşmesi, bu kâğıt modelin amacı değildir.", "Gerçek malzeme kullanmak zorunlu değildir; temsilin açıklığı daha önemlidir."], "explanation": "Modelde antenin veri iletimi işlevi etiketle gösterilebilir. Temsil edilen işlevin fiziksel olarak gerçekleşmesi, bu kâğıt modelin amacı değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cfa7b76015f391842c277cb82b7cb25caf032aa71ea4d29cb1deabef58fed285", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f08", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Görseldeki ölçek uyarısını kullanma ve boyut bilgisini işlev bilgisinden ayırma gerekir.", "context": "Şekildeki uydu modelinde iki enerji kartı gövdeden küçük çizilmiştir ve çizim gerçek ölçekte değildir.", "question": "Şekle göre bu model hakkında aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Gerçek uyduda enerji panelleri gövdeden kesinlikle daha küçüktür", "Modelin enerji işlevi yanlış olmak zorundadır", "Kartların büyüklüğü gerçek uydudaki oranı kanıtlamaz", "Büyük çizilen parça her zaman en önemli parçadır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Çizim gerçek ölçekte olmadığı için kartların gövdeden küçük görünmesi gerçek araca aktarılamaz.", "Oranın şematik olması, enerji işlevi etiketinin yanlış olduğunu göstermez.", "Doğru; şekil gerçek ölçekte olmadığını belirttiği için kart ve gövde boyutlarından gerçek araç oranı çıkarılamaz. Buna karşın işlev etiketi temsil amacıyla kullanılabilir.", "Çizim boyutu, parçanın bilimsel önem derecesini zorunlu olarak göstermez."], "explanation": "Şekil gerçek ölçekte olmadığını belirttiği için kart ve gövde boyutlarından gerçek araç oranı çıkarılamaz. Buna karşın işlev etiketi temsil amacıyla kullanılabilir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 210, "y": 120, "w": 180, "h": 110, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.2.label.0", "labelX": 300, "labelY": 175, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 50, "y": 135, "w": 120, "h": 80, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.2.label.1", "labelX": 110, "labelY": 175, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 430, "y": 135, "w": 120, "h": 80, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.2.label.2", "labelX": 490, "labelY": 175, "fill": "accent-soft"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q025.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.2.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q025", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "00a29aeee772d331bf851a8409c66f8394a264df52a66d065a09a2b97c03018c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f07", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Güvenli doğrulama yolunu seçme ve performans taklidini bilimsel karşılaştırmadan ayırma gerekir.", "question": "Bir modelin güvenli biçimde sınanması için aşağıdakilerden hangisi en uygundur?", "choices": ["Modelin süslerini arkadaşların beğenisine göre artırmak", "Modelin daha ağır olmasını başarı ölçütü yapmak", "Modeli gerçek araç gibi çalıştırmaya uğraşmak", "İşlev etiketlerini güvenilir görselle karşılaştırmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Beğeni, bilimsel doğruluğu sınayan bir kanıt değildir.", "Ağırlık, bu temsil modelinin işlev doğruluğunu göstermez.", "Kâğıt temsil modelinin gerçek aracın çalışmasını üretmesi beklenmez; karşılaştırma yeterlidir.", "Doğru; parçanın görünüşü yerine görev etiketi kontrol edilir. Etiketli taslak, güvenilir bir araç görseliyle yan yana incelenerek temsil hataları bulunabilir."], "explanation": "Güvenilir bir araç görseliyle parça ve işlev etiketlerini karşılaştırmak, modelin temsil doğruluğunu güvenli biçimde kontrol eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "62dc5ba0998c386d853f96fd79621cf982e9136e382de0dc7b544e514e8c9c16", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f09", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Dış görünüş ile işlevsel temsil arasında öncelik kurma ve temel eksikliği belirleme gerekir.", "question": "Bir öğrenci, teleskop modelinde tüpün yalnız dış görünüşünü kopyalıyor fakat ışığın giriş yönünü hiç göstermiyor. Verilenlere göre bu modeldeki en önemli eksiklik aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Modelin yeterince renkli olmaması", "Gözlem işlevinin modelde açıklanmaması", "Modelin gerçek ağırlığının bilinmemesi", "Modelin üzerinde marka adı bulunmaması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Renk, teleskobun gözlem işlevini açıklamak için zorunlu değildir.", "Doğru; teleskop modelinin temel amacı görünüşü kopyalamaktan çok gözlem işlevini anlaşılır kılmaktır. Işığın giriş yönünün gösterilmemesi bu nedenle önemli bir temsil eksikliğidir.", "Temsil modelinde gerçek ağırlığı kopyalamak hedef değildir.", "Marka adı bilimsel işlevi temsil etmez ve öğrenme amacıyla ilgili değildir."], "explanation": "Teleskop modelinin temel amacı görünüşü kopyalamaktan çok gözlem işlevini anlaşılır kılmaktır. Işığın giriş yönünün gösterilmemesi bu nedenle önemli bir temsil eksikliğidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q027", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "052fc4c992d92d5395f85c8b87b6e2411d9d562ceb523ceaa1e1f04436847bf9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f09", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Model amacını görünüşten ayırma ve temsil yeterliliğini işlev ölçütüyle değerlendirme gerekir.", "question": "Bir yapay uydu modelinde gövde şekli gerçek araca benzemiyor; ancak gözlem, enerji ve iletişim işlevleri doğru parçalarla açıkça gösteriliyor. Bu bilgilere göre model için aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi en uygundur?", "choices": ["Model geçersizdir çünkü dış biçim birebir aynı değildir", "Model ancak gerçek malzemeler eklenirse kullanılabilir", "Model, seçilmiş işlevleri doğru gösterir", "Modeldeki her parça eşit büyüklükte olmalıdır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bilimsel modelin gerçek dış biçimi birebir kopyalaması zorunlu değildir.", "Gerçek malzeme, işlevleri anlamak için zorunlu değildir.", "Doğru; bu model işlev odaklıdır. Dış biçimin birebir aynı olmaması, amaçlanan işlevler doğru temsil edildiği sürece modeli geçersiz yapmaz.", "Parçaların eşit boyutta olması bilimsel bir gereklilik değildir."], "explanation": "Bu model işlev odaklıdır. Dış biçimin birebir aynı olmaması, amaçlanan işlevler doğru temsil edildiği sürece modeli geçersiz yapmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "738f273ee719a8ce4e5c4916118b09dc3ef260b6c5c6e018d652e34cf7594e79", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f07", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "Güvenlik kısıtını koruma ve işlevi görünür kılan en az müdahaleli temsil yöntemini seçme gerekir.", "question": "Bir öğrenci enerji paneli işlevini modellemek istiyor fakat gerçek ışık ölçümü yapmayacak. Buna göre bu işlevi güvenli ve açık biçimde gösteren yöntem aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Paneli yalnız daha parlak renge boyamak", "Gövdeyi enerji paneli yerine büyütmek", "Modeli kapalı kutuda saklayıp hiç etiket kullanmamak", "“Enerji sağlar” etiketli kâğıt paneli gövdeye bağlamak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Parlak renk enerji sağlama işlevini açıkça ifade etmez.", "Gövde boyutunu değiştirmek enerji işlevini temsil etmez.", "Etiketsiz ve görünmeyen model işlev ilişkisini anlaşılır kılmaz.", "Doğru; kâğıt panel ve “enerji sağlar” etiketi, gerçek bir enerji sistemi kurmadan işlevi güvenli biçimde temsil eder."], "explanation": "Kâğıt panel ve “enerji sağlar” etiketi, gerçek bir enerji sistemi kurmadan işlevi güvenli biçimde temsil eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q029", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b9bd75ea01310f4d2b3645931f06624fc46648c5ba3893241aaf78ab174ea976", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f08", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 1, "difficultyReason": "Fiziksel çalışmayı temsil işlevinden ayırma ve etiket-konum birlikteliğini değerlendirme gerekir.", "question": "Kâğıt bir Ay gezici aracı modelinin tekerlekleri dönmüyor. Buna rağmen tekerlekler doğru yerde ve “yüzeyde hareket” etiketi taşıyor. Verilenlere göre bu model için aşağıdaki yorumlardan hangisi en uygundur?", "choices": ["Model kesinlikle yanlıştır çünkü tekerlekler dönmüyor", "Tekerlekler kaldırılmalıdır çünkü işlevsizdir", "Tekerlekler iletişim parçası olarak yeniden adlandırılmalıdır", "Tekerlekler hareketi temsil eder; dönmeleri gerekmez"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Temsil modelinin gerçek hareketi fiziksel olarak üretmesi şart değildir.", "Etiket ve yerleşim, hareket işlevini temsil ettiği için tekerlekler anlamlıdır.", "Tekerleklerin temel temsil işlevi hareket etmektir; iletişim etiketi yanlış olur.", "Doğru; kâğıt modelde fiziksel hareket zorunlu değildir. Doğru yerdeki tekerlek ve işlev etiketi, hareket sistemini anlaşılır biçimde temsil eder."], "explanation": "Kâğıt modelde fiziksel hareket zorunlu değildir. Doğru yerdeki tekerlek ve işlev etiketi, hareket sistemini anlaşılır biçimde temsil eder.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4e0a65cab3de8c2bd6fd45eb0ec46ff2549a129e078be89e0ecb50c7be0a62fb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f10", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Yeni kanıtı görsel etiketle karşılaştırma ve ilgisiz biçim özelliklerini eleme gerekir.", "question": "Yeni kanıt, uydudaki antenin veri iletişimi için kullanıldığını belirtiyor. Şekilde anten “Enerji sağlar” diye etiketlenmiş. Buna göre şekildeki modelin hatası aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Anten gövdeye bağlı olduğu için model yanlıştır", "Gövde dikdörtgen çizildiği için model yanlıştır", "Antenin işlev etiketi kanıtla uyuşmuyor", "Şekil renkli olmadığı için model yanlıştır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Anteni gövdeye bağlı göstermek kanıtla çelişmez; sorun işlev etiketidir.", "Gövdenin şematik biçimi, verilen kanıtın hedeflediği hata değildir.", "Doğru; kanıt antenin iletişim işlevini söylüyor; model ise aynı parçayı enerjiyle ilişkilendiriyor. Bu nedenle saptanması gereken hata işlev etiketidir.", "Renk, antenin iletişim işlevini doğru temsil edip etmediğini belirlemez."], "explanation": "Kanıt antenin iletişim işlevini söylüyor; model ise aynı parçayı enerjiyle ilişkilendiriyor. Bu nedenle saptanması gereken hata işlev etiketidir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 220, "y": 130, "w": 160, "h": 95, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.3.label.0", "labelX": 300, "labelY": 178, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 300, "y1": 130, "x2": 390, "y2": 55, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.3.label.1", "labelX": 420, "labelY": 48}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q031.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.3.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q031", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e187abf29ee3595e0d0005673321be50ddc5c303540f4dedbb4cc6673d6ef8f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f11", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Kanıttaki işlev-konum ilişkisini şekille karşılaştırma ve doğru hata türünü seçme gerekir.", "question": "Kanıt, gezici aracın tekerleklerinin yüzeyle temas ederek gövdeyi taşıdığını söylüyor. Şekilde tekerlekler gövdenin üstünde. Buna göre şekildeki modelde aşağıdaki hatalardan hangisi saptanır?", "choices": ["Gövdenin etiketi gereksizdir", "Tekerlek konumu hareketi yanlış gösterir", "Tekerleklerin daire biçiminde çizilmesi hatadır", "Modelin gerçek ölçekte olmaması hatadır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gövde etiketi kanıtla çelişmez; sorun tekerleklerin konumudur.", "Doğru; tekerleklerin yüzeyle temas edecek şekilde gövdenin altında temsil edilmesi gerekir. Üstteki yerleşim, hareket işlevini yanlış gösterir.", "Daire biçimi tekerleği temsil etmek için uygundur; kanıt konuma odaklanır.", "Bu görevde gerçek ölçek zorunlu değildir; kanıt hareket bağlantısını sorgular."], "explanation": "Tekerleklerin yüzeyle temas edecek şekilde gövdenin altında temsil edilmesi gerekir. Üstteki yerleşim, hareket işlevini yanlış gösterir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 220, "y": 145, "w": 170, "h": 90, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.4.label.0", "labelX": 305, "labelY": 190, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 260, "y": 80, "r": 28, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.4.label.1", "labelX": 260, "labelY": 78, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 350, "y": 80, "r": 28, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.4.label.2", "labelX": 350, "labelY": 78, "fill": "accent-soft"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q032.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.4.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q032", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "05b4c0ef5cfdf1d3ede2d8b72ff6af9ce997f8f8baed9554e5adc0870720d423", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f10", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Yön bilgisini kanıtla eşleştirme ve iki bağlı etiketteki tersliği fark etme gerekir.", "question": "Bir teleskopta ışık geniş ön açıklıktan girer, gözlemci ise karşı uçtan bakar. Şekildeki modelde sol uç, teleskobun geniş ön açıklığını temsil etmektedir. Buna göre modelin bu bilgilerle uyumlu olması için aşağıdaki düzeltmelerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Yalnız sağ uçtaki etiket “Gözlem ucu” yapılmalıdır", "İki uca da “Işık giriş ucu” etiketi yazılmalıdır", "Gözlem ucu etiketi tüpün ortasına taşınmalıdır", "Işık giriş ve gözlem ucu etiketleri yer değiştirmelidir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu durumda iki uçta da “Gözlem ucu” yazar; ışığın girdiği sol uç yine yanlış etiketlenmiş kalır.", "Gözlemci karşı uçtan baktığı için iki uç aynı işlevi görmez; uçlardan biri gözlem ucudur.", "Gözlemci tüpün ortasından değil, ön açıklığın karşısındaki uçtan bakar.", "Doğru; ışık sol uçtaki geniş ön açıklıktan girer, gözlemci sağ uçtan bakar. Modelde sol uca “Gözlem ucu”, sağ uca “Işık giriş ucu” yazıldığı için iki etiket yer değiştirmelidir."], "explanation": "Işık sol uçtaki geniş ön açıklıktan girer, gözlemci sağ uçtan bakar. Modelde sol uca “Gözlem ucu”, sağ uca “Işık giriş ucu” yazıldığı için iki etiket yer değiştirmelidir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 120, "y": 135, "w": 360, "h": 90, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.5.label.0", "labelX": 300, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 120, "y": 180, "r": 44, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.5.label.1", "labelX": 120, "labelY": 95, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 480, "y": 180, "r": 44, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.5.label.2", "labelX": 480, "labelY": 95, "fill": "accent-soft"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q033.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.5.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q033", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2e28b6b9a4ea5feb074ff919bf9c382a861f43190aa94ff11fe30dce9950ba0f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f12", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "Tablodaki üç eşleştirmeyi tek tek kontrol etme ve yalnız kanıtla çelişen satırı seçme gerekir.", "question": "Tablodaki kanıtlarla modeldeki gösterimler karşılaştırılıyor. Buna göre temsil hatası içeren gösterim ve bu gösterimin kanıta uygun düzeltilmiş hâli aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?", "choices": ["Anten: iletişim → Anten: gözlem verisi toplama", "Enerji bölümü: hareket → Enerji bölümü: enerji sağlama", "Kamera: gözlem → Kamera: veri iletişimi", "Enerji bölümü: hareket → Enerji bölümü: gözlem"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Antenin iletişim gösterimi kanıttaki veri iletişimi işleviyle uyumludur; değiştirilmesi yeni bir hata oluşturur.", "Doğru; kanıt enerji bölümünün çalışmaya enerji sağladığını söyler. “Hareket” gösterimi bu işlevle uyuşmaz; kanıta uygun gösterim enerji sağlamadır.", "Kameranın gözlem gösterimi kanıtla uyumludur; gözlem verisini kamera toplar, iletişimi anten sağlar.", "Hatalı gösterim doğru bulunmuştur; ancak gözlem kameranın işlevidir, enerji bölümü çalışmaya enerji sağlar."], "explanation": "Kanıt enerji bölümünün çalışmaya enerji sağladığını söyler; modelde ise bu bölüm “hareket” diye gösterilmiştir. Anten ve kamera gösterimleri kanıtlarla uyumlu olduğundan düzeltilmesi gereken gösterim enerji bölümüdür; kanıta uygun karşılığı enerji sağlamadır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t02.table.1.h0", "f7-t02.table.1.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t02.table.1.r0c0"}, {"key": "f7-t02.table.1.r0c1"}], [{"key": "f7-t02.table.1.r1c0"}, {"key": "f7-t02.table.1.r1c1"}], [{"key": "f7-t02.table.1.r2c0"}, {"key": "f7-t02.table.1.r2c1"}]], "altTextKey": "f7-t02.table.1.alt", "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q034", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "efb480909de086d8ee0478c5e0e7f264611d279aa95413b2568c092eaafda38e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f11", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "Yeni konumsal kanıtı diyagramla karşılaştırma ve yön ayrıntısını temel işlevden ayırma gerekir.", "question": "Yeni bir araç şeması kameranın hedefe açık görüş yönünde bulunması gerektiğini gösteriyor. Şekilde kamera gövdenin içinde kapalı kalmış. Buna göre şekildeki modelin sorunu aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Gövde çok sade çizilmiştir", "Hedef yönü sağa çizildiği için mutlaka yanlıştır", "Kamera yerleşimi gözlem yönünü temsil etmiyor", "Kameranın etiketi Türkçe olduğu için hatalıdır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sadelik, kameranın görüş yönü kanıtıyla ilgili değildir.", "Kanıt belirli bir sağ-sol yönü değil, kameranın hedefe açık olmasını gerektirir.", "Doğru; kanıt kameranın hedefe açık bir konumda olmasını gerektirir. Gövde içinde kapalı gösterilen kamera bu işlevi doğru temsil etmez.", "Etiket dili bilimsel yerleşim hatası değildir; sorun kameranın görüşünün kapalı temsil edilmesidir."], "explanation": "Kanıt kameranın hedefe açık bir konumda olmasını gerektirir. Gövde içinde kapalı gösterilen kamera bu işlevi doğru temsil etmez.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 210, "y": 120, "w": 180, "h": 120, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.6.label.0", "labelX": 300, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 265, "y": 165, "w": 70, "h": 45, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.6.label.1", "labelX": 300, "labelY": 188, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 390, "y1": 180, "x2": 520, "y2": 180, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.6.label.2", "labelX": 500, "labelY": 165, "arrow": "last"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q035.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.6.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q035", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4f15e631eabeca59f242415161e16c62ef3ae66fb723e84fc43d21be1e264822", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f12", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Eksik parçayı kanıttan çıkarma ve ilgisiz tasarım ayrıntılarını eleme gerekir.", "question": "Yeni kanıt, uydunun enerji sağlayan panellerinin gövdeden dışarı uzanan bölümler olarak gösterilebileceğini söylüyor. İlk modelde yalnız gövde var ve enerji işlevi hiç gösterilmiyor. Bu kanıta göre ilk modeldeki hata aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Gövdenin rengi yanlış seçilmiştir", "Model mutlaka gerçek uydu kadar büyük olmalıdır", "Modelde tekerlek bulunmalıdır", "Enerji işlevini temsil eden bölüm eksiktir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kanıt renk hakkında bilgi vermiyor; sorun enerji işlevinin hiç temsil edilmemesidir.", "Kanıt gerçek ölçek gerektirmiyor; işlev temsilini gerektiriyor.", "Yörüngedeki uydu için tekerlek kanıtta istenen bir işlev değildir.", "Doğru; kanıt enerji sağlayan bir bölümün modelde gösterilmesini destekliyor. İlk modelde bu işlev hiç bulunmadığı için eksik temsil vardır."], "explanation": "Kanıt enerji sağlayan bir bölümün modelde gösterilmesini destekliyor. İlk modelde bu işlev hiç bulunmadığı için eksik temsil vardır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q036", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2c116364e7462047c01b04e0fdd321e59a9428099df7a987ddce1dfecae9e359", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f10", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Metin kanıtını model etiketiyle karşılaştırma ve hata türünü doğru sınıflandırma gerekir.", "question": "Bir gezici araç açıklamasında antenin iletişim için kullanıldığı yazıyor. Modelde aynı parça “örnek toplama” olarak etiketlenmiş. Bu bilgilere göre modeldeki en açık hata aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Antenin görevi yanlış adlandırılmıştır", "Modelin bütün parçaları aynı renktedir", "Anten gövdeye yakın çizilmiştir", "Gövde üzerinde araç adı yazmıyor"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kanıt antenin iletişim işlevini veriyor. “Örnek toplama” etiketi bu işleve uymadığı için hata parça görevindedir.", "Renk, verilen işlev kanıtıyla çelişen unsur değildir.", "Yakınlık tek başına kanıta aykırı bir durum oluşturmaz.", "Araç adının yazmaması antenin işlev hatasını açıklamaz."], "explanation": "Kanıt antenin iletişim işlevini veriyor. “Örnek toplama” etiketi bu işleve uymadığı için hata parça görevindedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q037", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "420bf8780c578a190a106a593ef89ac56b2fd41bafd251172503dd44641f46dc", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f11", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "İki ok yönünü karşılaştırma ve kanıttaki paralel hedef ilişkisini uygulama gerekir.", "question": "Kanıt, dürbünün iki gözlem kanalının aynı hedef doğrultusuna paralel yöneldiğini belirtiyor. Şekilde kanallardan biri başka yöne çevrilmiş. Şekle göre modeldeki hata aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İki kanalın yönleri aynı hedefi temsil etmiyor", "Kanalların ikisi de dikdörtgen çizilmiştir", "Modelde enerji bölümü yoktur", "Kanallara farklı ad verilmiştir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki kanal aynı hedef doğrultusunu temsil etmelidir. Bir kanalın başka yöne bakması, dürbünün birlikte gözlem işlevini yanlış gösterir.", "Dikdörtgen şematik çizim olabilir; kanıt şekilden çok yön ilişkisine odaklanır.", "Dürbün modelinin bu soruda enerji bölümü göstermesi gerekmiyor.", "Sol ve sağ kanal olarak ayrılması yön kanıtına aykırı değildir."], "explanation": "İki kanal aynı hedef doğrultusunu temsil etmelidir. Bir kanalın başka yöne bakması, dürbünün birlikte gözlem işlevini yanlış gösterir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 120, "y": 120, "w": 320, "h": 45, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.7.label.0", "labelX": 280, "labelY": 110, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 120, "y": 205, "w": 320, "h": 45, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.7.label.1", "labelX": 280, "labelY": 275, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 440, "y1": 142, "x2": 530, "y2": 142, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.7.label.2", "labelX": 505, "labelY": 125, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 440, "y1": 227, "x2": 360, "y2": 300, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.7.label.3", "labelX": 390, "labelY": 320, "arrow": "last"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q038.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.7.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q038", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f02232eb8402ab34105327942e1b0f6f25f4ef182ade0f428a7c400c05f82f95", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f12", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Kaynağın neyi desteklediğini sınırlama ve kanıtsız nicel iddiayı fark etme gerekir.", "question": "Bir model kartında “Gerçek uydu ile tam aynı ölçektedir.” yazıyor. Elde edilen kaynak yalnız parçaların görevlerini açıklıyor, gerçek boyut oranı vermiyor. Bu bilgilere göre modelle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["İşlev etiketleri mutlaka silinmelidir", "Modelde hiçbir parça gösterilmemelidir", "Model yalnız siyah-beyaz olmalıdır", "Kanıt olmadan gerçek ölçek iddiası yapılmıştır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kaynak işlevleri açıkladığı için işlev etiketleri desteklenebilir.", "Kaynağın işlev bilgisi modelde parçalarla temsil edilebilir.", "Renk seçimi gerçek ölçek iddiasının doğruluğuyla ilgili değildir.", "Doğru; kaynak boyut oranı vermediği için modelin gerçek uyduyla tam aynı ölçekte olduğu sonucu çıkarılamaz. Bu iddia modelin temsil sınırını aşar."], "explanation": "Kaynak boyut oranı vermediği için modelin gerçek uyduyla tam aynı ölçekte olduğu sonucu çıkarılamaz. Bu iddia modelin temsil sınırını aşar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "53e04bc891d1566f2351b54bf390ecee28de599d1f6073472aff118581625265", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f12", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Kanıtla ilgili ve ilgisiz farkları ayırma ve hata önceliği belirleme gerekir.", "question": "Yeni kanıt yalnız kameranın yönünün yanlış olduğunu gösteriyor. İlk modelde ayrıca gövdenin rengi kaynak görselden farklı. Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi bilimsel temsil hatasıdır?", "choices": ["Gövde renginin farklı olması", "Modelin kâğıttan yapılması", "Kameranın yanlış yöne bakması", "Modelin gerçek boyutta olmaması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Renk farkı bu görevde kameranın gözlem işlevini etkilemez ve kanıtın hedefi değildir.", "Kâğıt güvenli bir temsil malzemesidir; gerçek malzeme zorunlu değildir.", "Doğru; bilimsel hata, kanıtın doğrudan çeliştiği kamera yönüdür. Renk, malzeme ve ölçek bu bağlamda modelin hedeflenen işlevini bozmaz.", "Bu temsil için gerçek boyut zorunlu değildir; kanıt kamera yönünü düzeltmeyi gerektirir."], "explanation": "Bilimsel hata, kanıtın doğrudan çeliştiği kamera yönüdür. Renk, malzeme ve ölçek bu bağlamda modelin hedeflenen işlevini bozmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7504716313cbcb17114f7df3d788553e23e3e4b376f7d7fcff2c0fcdc0afb6c7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f13", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Yeni kanıtın hedeflediği tek hatayı belirleme ve en az değişiklikle düzeltme gerekir.", "question": "Yeni kanıt antenin araç gövdesine bağlı olduğunu gösteriyor. Şekildeki ilk modeli yenilemek için hangi değişiklik en uygundur?", "choices": ["Tekerleği daha büyük çizmek", "Anteni gövdeye bağlamak", "Gövdeyi farklı renge boyamak", "Anten etiketini silmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kanıt anten bağlantısıyla ilgilidir; tekerlek boyunu değiştirmek sorunu çözmez.", "Doğru; kanıtın gösterdiği sorun antenin gövdeyle bağlantısıdır. Anteni gövdeye bağlamak hatayı doğrudan giderir ve iletişim işlevini korur.", "Renk değişikliği antenin yanlış bağlantısını düzeltmez.", "Etiketi silmek işlev bilgisini kaybettirir; kanıt bağlantıyı düzeltmeyi gerektirir."], "explanation": "Kanıtın gösterdiği sorun antenin gövdeyle bağlantısıdır. Anteni gövdeye bağlamak hatayı doğrudan giderir ve iletişim işlevini korur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 220, "y": 135, "w": 170, "h": 95, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.8.label.0", "labelX": 305, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 180, "y": 265, "r": 32, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.8.label.1", "labelX": 180, "labelY": 315, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 180, "y1": 230, "x2": 140, "y2": 155, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.8.label.2", "labelX": 115, "labelY": 145}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q041.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.8.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q041", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d92450398b831f79f85a46dede79d6ac0dca9adee12c558bc556df22fad704c4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f13", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "Görüş yönü ile parça konumunu birlikte yorumlama ve hedeflenen düzeltmeyi seçme gerekir.", "question": "Yeni şema, gezici aracın çevresini ön yönden gözleyen kamerayı gövdenin dışına dönük gösteriyor. Şekildeki modeli nasıl yenilemek en uygundur?", "choices": ["Kamerayı gövdenin içinde daha büyük çizmek", "Kamerayı hedef yönüne açık konuma taşımak", "Tekerlek etiketlerini kaldırmak", "Gövdeye süs eklemek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Boyutu artırmak görüşün kapalı temsil edilmesi sorununu çözmez.", "Doğru; yeni kanıt kameranın ön yönde açık görüşe sahip olması gerektiğini gösterir. Kamerayı gövde dışına ve ilerleme yönüne açık taşımak sorunu giderir.", "Kanıt kamera konumuyla ilgilidir; hareket etiketlerini silmek gereksizdir.", "Süsleme kameranın gözlem yönünü kanıta uygun hâle getirmez."], "explanation": "Yeni kanıt kameranın ön yönde açık görüşe sahip olması gerektiğini gösterir. Kamerayı gövde dışına ve ilerleme yönüne açık taşımak sorunu giderir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 220, "y": 135, "w": 170, "h": 95, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.9.label.0", "labelX": 305, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 255, "y": 160, "w": 65, "h": 40, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.9.label.1", "labelX": 287, "labelY": 185, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 390, "y1": 180, "x2": 520, "y2": 180, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.9.label.2", "labelX": 480, "labelY": 160, "arrow": "last"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q042.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.9.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q042", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a1c77f8d06d4215c219261785834e7ef18b9338f9b0d8d23e915c06489f394f5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f14", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Eksik işlevi kanıttan çıkarma ve mevcut doğru bilgiyi bozmadan modeli tamamlama gerekir.", "question": "Yeni kanıt, teleskop modelinde ışığın girdiği ön bölümün ayrıca gösterilmesini gerekli kılıyor. Şekilde bu bölüm eksik. Buna göre en uygun yenileme hangisidir?", "choices": ["Gözlem ucu etiketini kaldırmak", "Tüpü yalnız daha koyu renge boyamak", "Ön uca ışık giriş bölümü eklemek", "Modele tekerlek eklemek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Mevcut doğru gözlem bilgisini silmek, eksik ön bölümü tamamlamaz.", "Renk değişimi ışık giriş işlevini temsil etmez.", "Doğru; kanıt yeni bir işlevsel bölümün eksik olduğunu gösteriyor. Ön uca ışık girişini temsil eden etiketli parça eklemek bu eksikliği doğrudan tamamlar.", "Tekerlek, teleskobun ışık giriş işleviyle ilgili değildir."], "explanation": "Kanıt yeni bir işlevsel bölümün eksik olduğunu gösteriyor. Ön uca ışık girişini temsil eden etiketli parça eklemek bu eksikliği doğrudan tamamlar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 130, "y": 140, "w": 340, "h": 80, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.10.label.0", "labelX": 300, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 470, "y": 180, "r": 38, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.10.label.1", "labelX": 470, "labelY": 110, "fill": "accent-soft"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q043.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.10.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q043", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0ed16a61319230eb972e7dc9530297703bb126ef355c840d359ad44474dcc7b0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f14", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "İki parçalı kanıtı aynı anda izleme ve gereksiz yapısal değişiklik yapmadan etiketi düzeltme gerekir.", "question": "Yeni kanıt, geniş panelin enerji; ince antenin ise iletişim işlevini temsil ettiğini gösteriyor. Buna göre şekildeki model için en doğru yenileme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Gövdeyi silmek", "Her iki parçayı da “gözlem” diye adlandırmak", "Yalnız parçaların renklerini değiştirmek", "İki parçanın işlev etiketlerini kanıta göre düzeltmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kanıt gövdenin yanlış olduğunu söylemiyor; sorun iki parça etiketinin ters olmasıdır.", "Kanıt enerji ve iletişim işlevlerini ayrı ayrı belirtmektedir.", "Renk değişikliği yanlış işlev etiketlerini düzeltmez.", "Doğru; kanıt iki parçanın görevlerini açıkça ayırır. Modelde bu görevler ters yazıldığı için en uygun yenileme etiketleri enerji ve iletişim olarak doğru parçalara taşımaktır."], "explanation": "Kanıt iki parçanın görevlerini açıkça ayırır. Modelde bu görevler ters yazıldığı için en uygun yenileme etiketleri enerji ve iletişim olarak doğru parçalara taşımaktır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 215, "y": 130, "w": 170, "h": 100, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.11.label.0", "labelX": 300, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "rect", "x": 55, "y": 145, "w": 120, "h": 70, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.11.label.1", "labelX": 115, "labelY": 180, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 385, "y1": 150, "x2": 475, "y2": 70, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.11.label.2", "labelX": 485, "labelY": 58}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q044.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.11.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q044", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8e00fccd31075a53759dcf2c6bbaff013615d05263196948548a62161460d9a5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f13", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 4, "difficultyReason": "Önce/sonra tablosunu okuma ve hem değişen hem korunan doğru özellikleri birlikte değerlendirme gerekir.", "question": "Kanıt, kameranın öne açık olması gerektiğini; tekerleklerin mevcut konumunun doğru olduğunu söylüyor. Tablodaki yenileme için hangi değerlendirme uygundur?", "choices": ["Yeni model tekerlekleri de değiştirmeliydi", "İlk model kanıtla tamamen uyumludur", "Yeni model bilimsel olarak daha kötü olmuştur", "Yeni model yalnız gereken kamera yerleşimini düzeltmiştir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kanıt tekerleklerin mevcut konumunu doğru bulduğu için onları değiştirmek gerekmez.", "İlk modelde kamera gövde içinde olduğu için kamera kanıtıyla uyumlu değildir.", "Yeni sürüm kanıtın gösterdiği kamera sorununu giderirken doğru tekerlek konumunu korur.", "Doğru; yeni sürüm kamera yerleşimini kanıta uygun biçimde değiştirir ve zaten doğru olan tekerlek konumunu korur. Bu, hedefli bir model yenilemesidir."], "explanation": "Yeni sürüm kamera yerleşimini kanıta uygun biçimde değiştirir ve zaten doğru olan tekerlek konumunu korur. Bu, hedefli bir model yenilemesidir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t02.table.2.h0", "f7-t02.table.2.h1", "f7-t02.table.2.h2"], "rows": [[{"key": "f7-t02.table.2.r0c0"}, {"key": "f7-t02.table.2.r0c1"}, {"key": "f7-t02.table.2.r0c2"}], [{"key": "f7-t02.table.2.r1c0"}, {"key": "f7-t02.table.2.r1c1"}, {"key": "f7-t02.table.2.r1c2"}]], "altTextKey": "f7-t02.table.2.alt", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q045", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7b19859b3c2659b16aad20d849b2be661d74e03a0f792a5b54adb392c551d370", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f15", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 2, "difficultyReason": "Kanıtta doğru ve sorunlu yönleri ayırma ve yalnız gerekli özelliği değiştirme gerekir.", "question": "Yeni kanıt, modeldeki iletişim parçasının doğru olduğunu fakat işlev etiketinin okunamadığını gösteriyor. Bu kanıta göre en uygun yenileme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Parçayı tamamen kaldırmak", "Modele daha fazla süs eklemek", "Aynı parçanın iletişim etiketini daha açık ve okunur yazmak", "Parçayı hareket parçası olarak yeniden adlandırmak"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kanıt parçanın doğru olduğunu söylediği için kaldırmak doğru bilgiyi kaybettirir.", "Süsleme okunmayan işlev etiketini çözmez.", "Doğru; sorun parçanın kendisi değil, işlev bilgisinin okunamamasıdır. Bu nedenle yapıyı koruyup etiketi okunur hâle getirmek kanıta uygun yenilemedir.", "Kanıt parçanın iletişim işlevini doğru bulmaktadır; işlevi değiştirmek yeni hata yaratır."], "explanation": "Sorun parçanın kendisi değil, işlev bilgisinin okunamamasıdır. Bu nedenle yapıyı koruyup etiketi okunur hâle getirmek kanıta uygun yenilemedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q046", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "01ce5429840d32c575a2d31bd5bd5cb201b99bf941f8c7e4bc788ca16385efb4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f15", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "Mevcut doğru bilgiyi koruma ve temsili açıklayan eklemeyi dekoratif değişiklikten ayırma gerekir.", "question": "Bir gezici araç modelinde tekerleklerin hareket işlevi doğru etiketlenmiş, fakat model bu işlevi daha açık göstermek için yenilenecek. Buna göre bu yenileme için aşağıdaki değişikliklerden hangisi uygundur?", "choices": ["Tekerleklerin yanına hareket yönünü gösteren bir ok eklemek", "Tekerlekleri iletişim anteni olarak yeniden adlandırmak", "Tekerlekleri modelden çıkarmak", "Gövdeye rastgele desenler eklemek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hareket yönü oku, doğru tekerlek işlevini korurken temsilin anlaşılmasını güçlendirir. Böylece yenileme işlevsel ve gerekçelidir.", "Bu değişiklik doğru işlevi bozar ve yeni bir kavram hatası oluşturur.", "Hareket işlevinin temel temsilini kaldırmak açıklığı azaltır.", "Desen hareket işlevinin nasıl temsil edildiğini açıklamaz."], "explanation": "Hareket yönü oku, doğru tekerlek işlevini korurken temsilin anlaşılmasını güçlendirir. Böylece yenileme işlevsel ve gerekçelidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "431e98fb0d398c0e11372835787e7e29b3035559925b172c8b7d1fedb83d2679", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f14", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 3, "difficultyReason": "İki parça arasındaki işlev akışını yorumlama ve şekilden desteklenmeyen nicel sonuçları eleme gerekir.", "question": "Yeni kanıt, uydunun topladığı gözlem verilerinin iletişim bölümü üzerinden aktarılmasını vurguluyor. Şekildeki gibi bir yenilemenin temel katkısı nedir?", "choices": ["Modelin gerçek hızını ölçmesi", "Uyduyu gerçek ölçekte çizmesi", "Kameranın enerji üretmesini göstermesi", "Gözlem ve iletişim ilişkisini göstermesi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Şema hız verisi içermez ve gerçek hareketi ölçmez.", "Şekil ölçekli değildir; boyut oranlarından gerçek ölçek sonucu çıkarılamaz.", "Kamera gözlem verisi toplar; enerji üretimi başka bir işleve aittir.", "Doğru; kamera gözlem verisi toplar, anten ise bu verinin iletilmesini temsil eder. Veri oku iki işlev arasındaki ilişkiyi görünür kılar."], "explanation": "Kamera gözlem verisi toplar, anten ise bu verinin iletilmesini temsil eder. Veri oku iki işlev arasındaki ilişkiyi görünür kılar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 360], "elements": [{"type": "rect", "x": 210, "y": 125, "w": 180, "h": 105, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.12.label.0", "labelX": 300, "labelY": 178, "fill": "accent-soft"}, {"type": "circle", "x": 300, "y": 80, "r": 28, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.12.label.1", "labelX": 300, "labelY": 45, "fill": "accent-soft"}, {"type": "line", "x1": 390, "y1": 150, "x2": 500, "y2": 80, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.12.label.2", "labelX": 500, "labelY": 70}, {"type": "line", "x1": 500, "y1": 80, "x2": 555, "y2": 45, "style": "plain", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t02.fig.auto.12.label.3", "labelX": 530, "labelY": 35, "arrow": "last"}], "altTextKey": "f7-t02.draft.f7-t02.q048.duzeltme.alt", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t02.fig.auto.12.caption"}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q048", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f9aba4709049d2758f0eef2d440cb1261c4ba0a490a6d3fea7ebc7134f1d1c0c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f15", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 5, "difficultyReason": "Kanıtla değişiklik arasında nedensel bağ kurma ve estetik değişikliği bilimsel revizyondan ayırma gerekir.", "question": "Yeni kanıt, kameranın hedef yönüne dönük olması gerektiğini gösteriyor. Bu bilgilere göre aşağıdaki değişikliklerden hangisi bilimsel bir yenilemedir?", "choices": ["Kameranın hedef yönüne çevrilmesi", "Parlak çıkartma eklenmesi", "Kameranın daha büyük çizilmesi", "Tekerleklerin hedef yönüne çevrilmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bilimsel yenileme yeni kanıttan doğmalıdır. Kamera yönünü düzeltmek kanıtın belirlediği sorunu giderir; çıkartma eklemek yalnız görünüşü değiştirir.", "Çıkartma estetik bir değişikliktir; kamera yönü kanıtını karşılamaz.", "Kamerayı büyütmek bakış yönünü değiştirmez; kanıtın gösterdiği yön sorununu gidermez.", "Kanıt tekerleklerle değil kameranın yönüyle ilgilidir; tekerlekleri çevirmek kamera sorununu gidermez."], "explanation": "Bilimsel yenileme yeni kanıttan doğmalıdır. Kamera yönünü düzeltmek kanıtın belirlediği sorunu giderir; çıkartma eklemek yalnız görünüşü değiştirir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t02.table.3.h0", "f7-t02.table.3.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t02.table.3.r0c0"}, {"key": "f7-t02.table.3.r0c1"}], [{"key": "f7-t02.table.3.r1c0"}, {"key": "f7-t02.table.3.r1c1"}]], "altTextKey": "f7-t02.table.3.alt", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q049", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d2c5a43577a4b3824c4ea0de013d7ece92f55179982deefa9193148ceffc54af", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t02.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t02.f15", "topic": "Uzay gözlem aracı modeli tasarlama ve yenileme", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t02", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t02.n01", "objective": "FB.7.1.2", "level": 5, "difficultyReason": "İki bağımsız kanıtı birlikte izleme ve iki gerekli değişikliği tek revizyonda eşleştirme gerekir.", "question": "Tablodaki iki yeni kanıt birlikte dikkate alındığında hangi yenileme her iki sorunu da giderir?", "choices": ["Anteni gövdeye, kamerayı hedef yönüne taşımak", "Yalnız antenin rengini değiştirmek", "Kamerayı büyütüp anteni aynı yerde bırakmak", "Tekerlekleri kaldırıp gövdeyi süslemek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ilk sorun antenin yanlış bağlantısı, ikinci sorun kameranın kapalı konumudur. Anteni gövdeye bağlamak ve kamerayı hedefe açık taşımak iki kanıtı da karşılar.", "Renk değişimi ne anten bağlantısını ne de kamera görüşünü düzeltir.", "Kamera boyutu görüş sorununu çözmez; anten bağlantı hatası da sürer.", "Bu değişiklikler tabloda belirtilen iki kanıt sorunundan hiçbirini hedeflemez."], "explanation": "İlk sorun antenin yanlış bağlantısı, ikinci sorun kameranın kapalı konumudur. Anteni gövdeye bağlamak ve kamerayı hedefe açık taşımak iki kanıtı da karşılar.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t02.table.4.h0", "f7-t02.table.4.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t02.table.4.r0c0"}, {"key": "f7-t02.table.4.r0c1"}], [{"key": "f7-t02.table.4.r1c0"}, {"key": "f7-t02.table.4.r1c1"}]], "altTextKey": "f7-t02.table.4.alt", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.2", "F7-T02"], "taskId": "F7-T02", "sourceRecordId": "draft.f7-t02.q050", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3670a8b342df69397e1ad305a38b3bb35a43325429d30195a97e873f28685ff9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "title": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.1.3"], "body": "Ne öğreneceğim\nGörevi biten uzay araçlarından kalan parçaların neden sorun olabildiğini fark edecek; problemi tanımlayıp özetleyecek, güvenilir veriden ihtiyatlı tahmin yapacak, çözüm önermelerini karşılaştırıp kanıtla değerlendireceksin.\n\nTemel kavramlar\n• Uzay atığı: Görevini tamamlamış uydu, sonda, roket gövdesi veya bunlardan ayrılıp uzayda kalan işe yaramayan parça. Uzay boş görünse de atık bulunabilir.\n• Uzay kirliliği: Kullanılmayan araçların ve parçaların uzay ortamında birikmesiyle ilişkili sorundur; çalışan araçların güvenliğini etkileyebilir.\n• Işık kirliliği: Yeryüzündeki gereksiz veya yanlış yönlendirilmiş ışıkların gece göğünü gözlemlemeyi zorlaştırmasıdır; uzay atığıyla aynı şey değildir.\n• Veri ve kanıt: Bir iddiayı sınamak için neyin, nerede, ne zaman ve nasıl gözlendiği belirtilmiş kayıtlar gerekir.\n• Tahmin ve önerme: Tahmin verilerden hareketle olası sonucu bildirir; önerme ise gerekçesi sınanabilen bir çözüm iddiasıdır. Hiçbiri tek başına kesin başarı kanıtı değildir.\n• Değerlendirme: Bir fikrin beklenen yararını, uygulanabilirliğini, güvenlik koşullarını ve sınırlılıklarını birlikte incelemektir.\n\nÖnce hatırlayalım\n• Bir yüzeye çarpan ışığın geri dönmesine yansıma denir. Aynaya tuttuğun ışığın yön değiştirdiğini hatırla; burada ışığın yansımasına ilişkin ayrıntılı hesap yapmayacağız.\n• Çalışan bir uzay aracını görevini tamamlamış bir araçtan ayırabiliyor musun? Görevi sona eren bir araç kendiliğinden yok olmak zorunda değildir.\n• Bir gözlem ile yorum arasındaki farkı düşün: “Bir parça kayda geçti” gözlemdir; “Bu parça mutlaka zarar verir” kanıtsız kesin yargıdır.\n\nAdım adım\n• Problemi belirle: Hayalî bir keşif görevinin sonunda boş taşıma kutusu uzayda kalmış olsun. Önce hangi nesnenin atık olduğunu, çalışan bir aracı etkileyip etkilemeyeceğini sor.\n• Nedenini ve sınırını özetle: Atığın neden kaldığını, hangi aracın etkilenebileceğini ve hangi bilgilerinin eksik olduğunu kısa cümlelerle yaz. Kent ışıklandırmasını aynı problem sanma.\n• Veriye dayanarak tahmin et: Karşılaştırılan kayıtların aynı süre ve aynı yöntemle tutulmasına dikkat et. Sayılardaki değişimi söyle, sonra “benzer koşullarda … olabilir” biçiminde tahmin kur.\n• Önermeleri akıl yürüterek karşılaştır: “Yeni parça bırakılmazsa yeni atık azalabilir” önerisi önlemeye yöneliktir; “kalan parçalar izlenirse durum fark edilebilir” önerisi izlemeye yöneliktir. İki fikri aynı işlevde sayma.\n• Çözümü değerlendir: Yararı, güçlüğü, maliyeti ve güvenliğini araştır; yalnız görüntü veya reklamla kesin sonuç verme. Kısa raporda problem, veri, tahmin, öneri ve sınırlılığı sırayla yaz.\n• Şimdi sen dene: Uzayda bırakılan boş bir taşıma kutusuna ilişkin iki çözüm fikri seç. Her fikir için bir yarar, bir sınır ve gereken kanıtı yaz; araştırdığın NASA, ESA veya TUA sayfasının adını ve bağlantısını ekle. Gerçek bir uzay aracı ya da tehlikeli düzenek üzerinde deney yapma; güvenli kâğıt çizimi ve kaynak okuması yeterlidir. Bilgileri hangi kaynaktan ve hangi tarihte aldığını kaydet.\n\nÇözümlü örnek 1\nTemel örnek — terk edilen taşıma kutusu\nKurmaca bir keşif görevinde boş taşıma kutusu aracın yanında kalıyor. Bir inceleme raporunun ilk satırı nasıl kurulmalıdır?\n• Atığı “görev sonrası kullanılmayan kutu” olarak adlandır; çalışan keşif aracını etkilenecek nesne olarak belirle.\n• “Kutunun bırakılması, aracın güvenliği için incelenmesi gereken bir durum oluşturabilir” yaz; kesin çarpışma olduğunu iddia etme.\n\nÇözümlü örnek 2\nFarklı temsil — G ve H çizelgesi\nTamamen temsilî bir çizelgede aynı kapsamda G planında 9, H planında 11 parça gözlenmiş. Hangi çıkarım dikkatli olur?\n• Ölçümlerin aynı kapsamda tutulduğunu kontrol et; çizelge G planında daha az parça kaydedildiğini gösterir.\n• “Benzer koşullarda G planı daha az atıkla ilişkilendirilebilir” diye sınırla; iki kayıtla bütün uzay için kesin hüküm verme.\n\nÇözümlü örnek 3\nHata inceleme — her şeyi toplayan mıknatıs\nBir afiş, düşünülen büyük bir mıknatısın bütün uzay atıklarını kesinlikle toplayacağını söylüyor. Bu ifade yeterli midir?\n• “Bütün” ve “kesinlikle” sözcüklerine dikkat et; farklı maddeler için deneme ve güvenlik kanıtı verilmemiştir.\n• İddiayı ancak uygun malzemeler, farklı parçalar ve çalışan araçların güvenliği hakkında testlerden sonra değerlendirebileceğini belirt.\n\nSık yapılan hatalar\n• “Uzayda hiç çöp olmaz.” Yanlış; görevi biten araçların bazı parçaları kalabilir. Atığı gözlemlenebilir durum ve kaynakla tanımla.\n• “Gökyüzünü lambalarla aydınlatmak ve uzayda parça bırakmak aynı kirliliktir.” Yanlış; biri yeryüzündeki gözlemi, diğeri uzaydaki nesnelerin güvenliğini ilgilendirir.\n• “Bir denemede işe yaradıysa her yerde kesin çözümdür.” Yanlış; temsilî denemeler yalnız benzer koşullar için ipucu verir. Tekrarlı ölçüm, bağımsız kanıt ve sınır değerlendirmesi gerekir.\n• “Parçayı tespit etmek, onu ortadan kaldırmaktır.” Yanlış; izleme konum bilgisi sağlayabilir ancak nesneyi topladığı anlamına gelmez.\n\nKendimi kontrol ediyorum\n• Görevi biten ve kullanılmayan bir uzay aracı neden hâlâ önemlidir?\n  Orada kalırsa çalışan araçlarla ilgili güvenlik sorusunun parçası olabilir; görev bitişi atığın kaybolduğunu göstermez.\n• Işık kirliliği ile uzay atığı sorunu arasındaki temel fark nedir?\n  Işık kirliliği yerdeki gereksiz ışıkların gözlemi bozmasıyla; uzay atığı, kullanılmayan parçaların uzayda kalmasıyla ilgilidir.\n• Bir çözümü seçmeden önce hangi üç şeyi ararsın?\n  Güvenilir ölçüm veya test, farklı koşullardaki sınırları ve çalışan araçlar için güvenlik bilgisi aranır.\n• İki çözüm fikrini kendi raporunda nasıl karşılaştırırsın?\n  İkisi için yarar, sınırlılık ve ihtiyaç duyulan kanıtı ayrı kaydeder, kurum kaynağını belirtir ve gerekçeli bir öncelik seçersin.\n\nÖzet\nÖnce hangi nesnenin nasıl bir problem oluşturduğunu belirle; nedeni ve sınırı özetle. Karşılaştırılabilir güvenilir veriden ihtiyatlı tahmin üret; önerileri kanıt ve uygulanabilirlikle karşılaştır. Son kararda yararı ve sınırlılığı birlikte yaz.\nAkış, bir problemi çözmek için izlenen düşünme sırasını gösterir. Gerçek uzay konumunu, bir parçanın hareketini veya garantili başarıyı göstermez.\n\nAşağıdaki şekli inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Görevi biten uzay araçlarından kalan parçaların neden sorun olabildiğini fark edecek; problemi tanımlayıp özetleyecek, güvenilir veriden ihtiyatlı tahmin yapacak, çözüm önermelerini karşılaştırıp kanıtla değerlendireceksin.", "keyConcepts": ["Uzay atığı: Görevini tamamlamış uydu, sonda, roket gövdesi veya bunlardan ayrılıp uzayda kalan işe yaramayan parça. Uzay boş görünse de atık bulunabilir.", "Uzay kirliliği: Kullanılmayan araçların ve parçaların uzay ortamında birikmesiyle ilişkili sorundur; çalışan araçların güvenliğini etkileyebilir.", "Işık kirliliği: Yeryüzündeki gereksiz veya yanlış yönlendirilmiş ışıkların gece göğünü gözlemlemeyi zorlaştırmasıdır; uzay atığıyla aynı şey değildir.", "Veri ve kanıt: Bir iddiayı sınamak için neyin, nerede, ne zaman ve nasıl gözlendiği belirtilmiş kayıtlar gerekir.", "Tahmin ve önerme: Tahmin verilerden hareketle olası sonucu bildirir; önerme ise gerekçesi sınanabilen bir çözüm iddiasıdır. Hiçbiri tek başına kesin başarı kanıtı değildir.", "Değerlendirme: Bir fikrin beklenen yararını, uygulanabilirliğini, güvenlik koşullarını ve sınırlılıklarını birlikte incelemektir."], "priorKnowledge": ["Bir yüzeye çarpan ışığın geri dönmesine yansıma denir. Aynaya tuttuğun ışığın yön değiştirdiğini hatırla; burada ışığın yansımasına ilişkin ayrıntılı hesap yapmayacağız.", "Çalışan bir uzay aracını görevini tamamlamış bir araçtan ayırabiliyor musun? Görevi sona eren bir araç kendiliğinden yok olmak zorunda değildir.", "Bir gözlem ile yorum arasındaki farkı düşün: “Bir parça kayda geçti” gözlemdir; “Bu parça mutlaka zarar verir” kanıtsız kesin yargıdır."], "steps": ["Problemi belirle: Hayalî bir keşif görevinin sonunda boş taşıma kutusu uzayda kalmış olsun. Önce hangi nesnenin atık olduğunu, çalışan bir aracı etkileyip etkilemeyeceğini sor.", "Nedenini ve sınırını özetle: Atığın neden kaldığını, hangi aracın etkilenebileceğini ve hangi bilgilerinin eksik olduğunu kısa cümlelerle yaz. Kent ışıklandırmasını aynı problem sanma.", "Veriye dayanarak tahmin et: Karşılaştırılan kayıtların aynı süre ve aynı yöntemle tutulmasına dikkat et. Sayılardaki değişimi söyle, sonra “benzer koşullarda … olabilir” biçiminde tahmin kur.", "Önermeleri akıl yürüterek karşılaştır: “Yeni parça bırakılmazsa yeni atık azalabilir” önerisi önlemeye yöneliktir; “kalan parçalar izlenirse durum fark edilebilir” önerisi izlemeye yöneliktir. İki fikri aynı işlevde sayma.", "Çözümü değerlendir: Yararı, güçlüğü, maliyeti ve güvenliğini araştır; yalnız görüntü veya reklamla kesin sonuç verme. Kısa raporda problem, veri, tahmin, öneri ve sınırlılığı sırayla yaz.", "Şimdi sen dene: Uzayda bırakılan boş bir taşıma kutusuna ilişkin iki çözüm fikri seç. Her fikir için bir yarar, bir sınır ve gereken kanıtı yaz; araştırdığın NASA, ESA veya TUA sayfasının adını ve bağlantısını ekle. Gerçek bir uzay aracı ya da tehlikeli düzenek üzerinde deney yapma; güvenli kâğıt çizimi ve kaynak okuması yeterlidir. Bilgileri hangi kaynaktan ve hangi tarihte aldığını kaydet."], "workedExamples": [{"title": "Temel örnek — terk edilen taşıma kutusu", "problem": "Kurmaca bir keşif görevinde boş taşıma kutusu aracın yanında kalıyor. Bir inceleme raporunun ilk satırı nasıl kurulmalıdır?", "solution": ["Atığı “görev sonrası kullanılmayan kutu” olarak adlandır; çalışan keşif aracını etkilenecek nesne olarak belirle.", "“Kutunun bırakılması, aracın güvenliği için incelenmesi gereken bir durum oluşturabilir” yaz; kesin çarpışma olduğunu iddia etme."]}, {"title": "Farklı temsil — G ve H çizelgesi", "problem": "Tamamen temsilî bir çizelgede aynı kapsamda G planında 9, H planında 11 parça gözlenmiş. Hangi çıkarım dikkatli olur?", "solution": ["Ölçümlerin aynı kapsamda tutulduğunu kontrol et; çizelge G planında daha az parça kaydedildiğini gösterir.", "“Benzer koşullarda G planı daha az atıkla ilişkilendirilebilir” diye sınırla; iki kayıtla bütün uzay için kesin hüküm verme."]}, {"title": "Hata inceleme — her şeyi toplayan mıknatıs", "problem": "Bir afiş, düşünülen büyük bir mıknatısın bütün uzay atıklarını kesinlikle toplayacağını söylüyor. Bu ifade yeterli midir?", "solution": ["“Bütün” ve “kesinlikle” sözcüklerine dikkat et; farklı maddeler için deneme ve güvenlik kanıtı verilmemiştir.", "İddiayı ancak uygun malzemeler, farklı parçalar ve çalışan araçların güvenliği hakkında testlerden sonra değerlendirebileceğini belirt."]}], "commonMistakes": ["“Uzayda hiç çöp olmaz.” Yanlış; görevi biten araçların bazı parçaları kalabilir. Atığı gözlemlenebilir durum ve kaynakla tanımla.", "“Gökyüzünü lambalarla aydınlatmak ve uzayda parça bırakmak aynı kirliliktir.” Yanlış; biri yeryüzündeki gözlemi, diğeri uzaydaki nesnelerin güvenliğini ilgilendirir.", "“Bir denemede işe yaradıysa her yerde kesin çözümdür.” Yanlış; temsilî denemeler yalnız benzer koşullar için ipucu verir. Tekrarlı ölçüm, bağımsız kanıt ve sınır değerlendirmesi gerekir.", "“Parçayı tespit etmek, onu ortadan kaldırmaktır.” Yanlış; izleme konum bilgisi sağlayabilir ancak nesneyi topladığı anlamına gelmez."], "selfCheck": [{"question": "Görevi biten ve kullanılmayan bir uzay aracı neden hâlâ önemlidir?", "answer": "Orada kalırsa çalışan araçlarla ilgili güvenlik sorusunun parçası olabilir; görev bitişi atığın kaybolduğunu göstermez."}, {"question": "Işık kirliliği ile uzay atığı sorunu arasındaki temel fark nedir?", "answer": "Işık kirliliği yerdeki gereksiz ışıkların gözlemi bozmasıyla; uzay atığı, kullanılmayan parçaların uzayda kalmasıyla ilgilidir."}, {"question": "Bir çözümü seçmeden önce hangi üç şeyi ararsın?", "answer": "Güvenilir ölçüm veya test, farklı koşullardaki sınırları ve çalışan araçlar için güvenlik bilgisi aranır."}, {"question": "İki çözüm fikrini kendi raporunda nasıl karşılaştırırsın?", "answer": "İkisi için yarar, sınırlılık ve ihtiyaç duyulan kanıtı ayrı kaydeder, kurum kaynağını belirtir ve gerekçeli bir öncelik seçersin."}], "summary": "Önce hangi nesnenin nasıl bir problem oluşturduğunu belirle; nedeni ve sınırı özetle. Karşılaştırılabilir güvenilir veriden ihtiyatlı tahmin üret; önerileri kanıt ve uygulanabilirlikle karşılaştır. Son kararda yararı ve sınırlılığı birlikte yaz.", "figureNote": "Akış, bir problemi çözmek için izlenen düşünme sırasını gösterir. Gerçek uzay konumunu, bir parçanın hareketini veya garantili başarıyı göstermez."}, "figure": {"kind": "flow", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig01.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig01.caption", "notToScale": true, "nodes": [{"id": "p", "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig01.node"}, {"id": "o", "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig01.node.2"}, {"id": "t", "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig01.node.3"}, {"id": "k", "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig01.node.4"}, {"id": "d", "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig01.node.5"}], "edges": [{"from": "p", "to": "o"}, {"from": "o", "to": "t"}, {"from": "t", "to": "k"}, {"from": "k", "to": "d"}], "direction": "vertical"}, "taskId": "F7-T03", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e2eb89d2fb118d57458795543b25b183e0d73ec0a4aacb550dd0a4595ae26a0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f01", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "İki farklı nesnenin görev durumunu şemada ayırmayı ve olası etkiyi kesin olaydan ayırt etmeyi gerektirir.", "question": "Şemada çalışan haberleşme uydusunun yakınında, eski bir görevden kalan serbest panel gösteriliyor. Şekle göre incelenmesi gereken temel problem aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yıldız ışığının teleskopa ulaşması", "Panelin çalışan uyduya zarar verebilmesi", "Çalışan uydunun görev verisi göndermesi", "Kent lambalarının gökyüzünü parlak göstermesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yıldız ışığının ulaşması atığın oluşturduğu sorunu tanımlamaz.", "Doğru; önce serbest panelin görevini bitirmiş bir parçadan kaldığını belirleriz. Panel ile çalışan uydu aynı şemada bulunduğundan inceleme konusu olası güvenlik etkisidir; çizim gerçek konumu göstermiyor.", "Veri göndermek uydunun normal görevidir, kirlenme problemi değildir.", "Yer ışıkları gözlemde ayrı bir sorundur, şemadaki atık kaynağı değildir."], "explanation": "Önce serbest panelin görevini bitirmiş bir parçadan kaldığını belirleriz. Panel ile çalışan uydu aynı şemada bulunduğundan inceleme konusu olası güvenlik etkisidir; çizim gerçek konumu göstermiyor.", "figure": {"kind": "diagram", "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q001.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig02.caption", "notToScale": true, "viewBox": [0, 0, 800, 330], "elements": [{"type": "rect", "x": 100, "y": 115, "w": 170, "h": 80, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig02.obj"}, {"type": "rect", "x": 510, "y": 122, "w": 165, "h": 54, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig02.obj.2"}, {"type": "line", "x1": 497, "y1": 150, "x2": 294, "y2": 150, "stroke": "muted", "width": 2, "style": "dashed"}, {"type": "rect", "x": 95, "y": 258, "w": 610, "h": 35, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig02.obj.3"}]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q001", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "172adb36de9c44c3977629451c71e8477137c5bfd0720a48a4a39e95f3ff7ae0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f01", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Doğal ve yapay nesneleri sınıflandırmayı ve görev tamamlanma bilgisiyle atık seçimini birleştirmeyi gerektirir.", "question": "Bir gözlem listesinde görevini sürdüren araştırma uydusu, görevini bitirmiş roket gövdesi, yer teleskobu ve uzaktaki yıldız bulunuyor. Buna göre aşağıdaki nesnelerden hangisi uzay atığı kaynağı olarak incelenir?", "choices": ["Görevini sürdüren araştırma uydusu", "Işığını gönderen uzak yıldız", "Görevini bitirmiş roket gövdesi", "Yeryüzündeki çalışan teleskop"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Çalışan uydu burada görevini sürdürüyor; otomatik olarak atık sayılamaz.", "Yıldız doğal gök cismidir, bir uzay araştırması atığı değildir.", "Doğru; uzay atığı incelemesinde nesnenin uzayda kalması ve artık kullanılmaması birlikte önemlidir. Görevini bitirmiş roket gövdesi bu duruma uyar.", "Teleskop yerdeki gözlem aracıdır, uzayda kalan görev artığı değildir."], "explanation": "Uzay atığı incelemesinde nesnenin uzayda kalması ve artık kullanılmaması birlikte önemlidir. Görevini bitirmiş roket gövdesi bu duruma uyar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9e3ee3fad35d4378cc37b5c5f9a05d426a8da40d1ec402d1ac09541c4a29e212", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f02", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Gözlemin kaynağıyla türünü eşleştirmeyi ve yeryüzü ışığı ile serbest uzay nesnesini ayırmayı gerektirir.", "question": "Bir okulun gece gökyüzü fotoğraflarında sokak lambalarının parıltısı yıldızları seçmeyi zorlaştırıyor. Buna göre uzay atığı çalışmasında bu gözlemle ilgili aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Işık kirliliği olarak ayrı değerlendirilmelidir.", "Eski uydu parçası olarak kaydedilmelidir.", "Çalışan sondanın arızası olarak tanımlanmalıdır.", "Roket artığının izlediği yol olarak çizilmelidir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; fotoğrafta soruna yol açan etken yeryüzündeki aydınlatmadır. Bu nedenle olay ışık kirliliğiyle ilgilidir; uzayda bırakılan nesne göstermez.", "Sokak lambası eski bir uydu parçası değildir.", "Fotoğrafta sondayla ilgili arıza kaydı yoktur.", "Aydınlatma parıltısından roket parçasının hareketi çıkarılamaz."], "explanation": "Fotoğrafta soruna yol açan etken yeryüzündeki aydınlatmadır. Bu nedenle olay ışık kirliliğiyle ilgilidir; uzayda bırakılan nesne göstermez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q003", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fbfd8ca6283f014517fcd8afa6aad6e48abe68f3f84b8c591142b2ef8234d869", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f01", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "İki temsilî nesne arasında kaynak ve etkilenen rolünü bulmayı ve şemanın gerçek konum olmadığını bilmeyi gerektirir.", "question": "Şemada görevini tamamlamış bir sonda ve çalışan hava gözlem aracı ayrı gösteriliyor. Şekle göre problem yapılandırılırken “etkilenebilecek araç” olarak aşağıdakilerden hangisi belirlenmelidir?", "choices": ["Sondadan önce kullanılan eski fırlatma rampası", "Çalışan hava gözlem aracı", "Şemadaki boş uzay bölgesi", "Görevini tamamlamış sonda"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Fırlatma rampası yerde bulunduğundan şemadaki etkilenen uzay aracı olamaz.", "Doğru; kaynak görevini tamamlamış sondadır; etkilenebilecek araç çalışmayı sürdüren hava gözlem aracıdır. Şema yalnız iki rolü ayırmak için çizilmiştir.", "Boş bölge çalışan bir araç değildir.", "Kullanılmayan sonda bu bağlamda sorunun olası kaynağıdır."], "explanation": "Kaynak görevini tamamlamış sondadır; etkilenebilecek araç çalışmayı sürdüren hava gözlem aracıdır. Şema yalnız iki rolü ayırmak için çizilmiştir.", "figure": {"kind": "diagram", "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q004.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig03.caption", "notToScale": true, "viewBox": [0, 0, 800, 330], "elements": [{"type": "rect", "x": 102, "y": 125, "w": 240, "h": 74, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig03.obj"}, {"type": "rect", "x": 464, "y": 112, "w": 255, "h": 95, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig03.obj.2"}, {"type": "line", "x1": 365, "y1": 165, "x2": 442, "y2": 165, "style": "dashed", "stroke": "muted", "width": 1.6}]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q004", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "53ec38bebad6412259b58aec76b0d1df3dfcb2c31ea03e51c37eeb652160944d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f03", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Araştırma için ilgili bilgiyi ayıklamayı ve süsleyici ayrıntılarla güvenlik verisini ayırmayı gerektirir.", "question": "Görevi biten uydudan küçük bir parça ayrılmıştır. Buna göre bu problemi tanımlamak isteyen bir ekibin ilk olarak aşağıdaki bilgilerden hangisini istemesi uygundur?", "choices": ["Uydunun yerden nasıl göründüğü", "Parçanın yakınında çalışan araç olup olmadığı", "Uydu tasarımında kullanılan dış kaplamanın rengi", "Parçanın ne zaman tasarlandığı"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yerden görünme biçimi parçanın yakındaki araçlarla ilişkisini tek başına kurmaz.", "Doğru; sorunu yapılandırmak için parçanın olası etkisini ve kimleri etkileyebileceğini anlamak gerekir. Yakında çalışan araç olup olmadığı bu amacı destekler.", "Dış kaplama rengi tek başına serbest parçanın çalışan aracı etkileyip etkilemeyeceğini göstermez.", "Tasarım tarihi yakın çalışan araçların varlığını belirlemeye yetmez."], "explanation": "Sorunu yapılandırmak için parçanın olası etkisini ve kimleri etkileyebileceğini anlamak gerekir. Yakında çalışan araç olup olmadığı bu amacı destekler.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1e164aea135297da05f2a5261c69d18d707a0bc21da14334c3d49afe9290a28e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f03", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Kapsam sınırı koymayı ve çalışmayan nesne ile çalışan araç arasındaki ilişkiyi birlikte aramayı gerektirir.", "question": "Bir araştırma grubu, görevini tamamlamış uydu ve roket parçalarının yörüngede kalmasının hâlâ görev yapan uydular için ne gibi sorunlar doğurabileceğini incelemek istiyor. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu çalışmanın amacına uygun bir araştırma sınırıdır?", "choices": ["Yeni uyduların fırlatılma maliyetleri", "Atıkların çalışan uydulara verebileceği zarar", "Uzay atıklarının yeryüzüne düşme sıklığı", "Çalışan uyduların gönderdiği verilerin kalitesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Fırlatma maliyeti, atıkların görev yapan uydulara etkisini incelemez; çalışmanın sınırı dışındadır.", "Doğru; çalışmanın kaynağı görevini tamamlamış parçalar, etkilenen tarafı görev yapan uydulardır. Bu sınır ikisi arasındaki olası etkiyi kapsar.", "Atıkların yeryüzüne düşmesi başka bir sorundur; çalışma yörüngedeki uydulara olan etkiyi inceler.", "Veri kalitesi görev yapan uydularla ilgilidir; ancak atıkların bu uydulara etkisini konu almaz."], "explanation": "Görevini tamamlamış uydu ve roket parçaları uzay atığıdır; etkilenebilecek taraf ise hâlâ çalışan uydulardır. Bu nedenle araştırma sınırı, atıkların çalışan uydulara verebileceği zararla örtüşmelidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a8d143494e92bce2a320f11f420b104b28649f366246c721808c7577c5187f67", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f04", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Üç aşamalı akışın başlangıç nedenini izlemeyi ve incelenecek olası etki sorusunu kurmayı gerektirir.", "question": "Şemada bir görevin tamamlanması ve koruyucu kapağın serbest kalması adım adım gösterilmiştir. Şekle göre bu adımlardan sonra incelenmesi gereken konu aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Uzak yıldızların hangi renkte görüleceği", "Kapağın çalışan araçlar için olası tehlikesi", "Kapağın görevi sürdürüp veri gönderip göndermediği", "Hangi sokak lambalarının değiştirilmesi gerektiği"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yıldız rengi süreçteki bırakılan parçanın etkisini belirlemez.", "Doğru; akışta önce görevin tamamlandığı, sonra kapağın serbest kaldığı belirtilmiştir. Bu nedenle problem kapağın olası güvenlik etkisini araştırmaktır.", "Kapak görev yapacak veri gönderen uydu değildir.", "Şemada yere ait bir aydınlatma sorunu bulunmuyor."], "explanation": "Akışta önce görevin tamamlandığı, sonra kapağın serbest kaldığı belirtilmiştir. Bu nedenle problem kapağın olası güvenlik etkisini araştırmaktır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig04.node", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig04.node.2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig04.node.3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q007.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig04.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q007", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "65be851258a09aa00abc87c8e044e359007d5d141db7091dec90cce105b5fa78", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f02", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Aynı metindeki iki kirlilik kaynağını ayırmayı ve çalışmanın etki sınırını seçmeyi gerektirir.", "question": "Bir raporda hem gece reklam ışıkları hem uzayda kalan eski sonda parçası anılmıştır. Buna göre uzay atığını inceleyen bir araştırmanın kapsamına aşağıdakilerden hangisi alınmalıdır?", "choices": ["Mağaza tabelasının akşam görünürlüğü", "Reklam ışıklarının kaldırıma düşme açısı", "Kentin gece fotoğrafındaki parıltı rengi", "Eski parçanın uzay araçlarına etkisi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tabela görünürlüğü uzaydaki nesnenin etkisini anlatmaz.", "Kaldırıma düşen ışık yerdeki aydınlatmayı inceler.", "Kent fotoğrafı parıltısı ışık kirliliğinin bir verisidir.", "Doğru; uzayda bırakılmış eski bir parça, görev yapan bir araca çarpıp zarar verebilir. Sorun, insan kaynaklı parçanın çalışan araçlara olası etkisidir; doğal bir gök olayı değildir."], "explanation": "Uzayda bırakılmış eski bir parça, görev yapan bir araca çarpıp zarar verebilir. Sorun, insan kaynaklı parçanın çalışan araçlara olası etkisidir; doğal bir gök olayı değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5695564386378535ef1e1efcbdca4c8d3940787750ef14d562beb9584a24fbb3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f03", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Tam problem cümlesinde kaynak ve hedef rollerini belirlemeyi ve belirsizlik dilini korumayı gerektirir.", "question": "Bir ekip atığın kaynağını, etkilenebilecek aracı ve neden inceleme gerektiğini tek cümlede anlatacak. Buna göre aşağıdaki problem ifadelerinden hangisi bu üç bilgiyi birlikte içerir?", "choices": ["Terk edilen roket kapağı çalışan uyduya zarar verebilir.", "Bir roket kapağının üzerinde büyük bir işaret bulunuyor.", "Çalışan uydular sürekli değişik bilgiler iletiyor.", "Uzayda bazı nesnelerin biçimi birbirinden farklıdır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iyi bir problem ifadesi kaynak olan terk edilmiş kapağı, etkilenen çalışan uyduları ve olası tehlikeyi aynı cümlede belirtir; sonucu kesinleştirmez.", "İşaret bilgisi problemin kime etkisi olacağını belirtmez.", "Uydunun normal veri iletimi atık kaynağını içermez.", "Biçim karşılaştırması riskin neden inceleneceğini açıklamaz."], "explanation": "İyi bir problem ifadesi kaynak olan terk edilmiş kapağı, etkilenen çalışan uyduları ve olası tehlikeyi aynı cümlede belirtir; sonucu kesinleştirmez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f3c661f39b850f93e6444d3e20a6ff75e997a56d38507f7dd2a75a966096a83c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f01", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Dört tablo satırındaki konum ve görev durumunu çapraz okumayı; çalışan araçları elemesini gerektirir.", "question": "Aşağıdaki tabloda dört nesnenin durumu ve bulunduğu yer verilmiştir. Tabloya göre uzay atığı probleminin kaynağı olarak aşağıdaki nesnelerden hangisi öncelikle seçilmelidir?", "choices": ["Görevini sürdüren gözlem kamerası", "Yerdeki uydu izleme anteni", "Veri gönderen meteoroloji uydusu", "Görevi biten roket parçası"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Çalışan kamera bir ölçüm aracıdır, görevi biten parça değildir.", "İzleme anteni yerde bulunduğu için uzayda kalan atık değildir.", "Tabloda meteoroloji uydusunun görevinin hâlâ sürdüğü yazıyor.", "Doğru; tablodaki “roket parçası” görevi bitmiş ve uzayda kalmış nesnedir. Diğer araçlar çalışmayı sürdürür veya yeryüzündedir."], "explanation": "Tablodaki “roket parçası” görevi bitmiş ve uzayda kalmış nesnedir. Diğer araçlar çalışmayı sürdürür veya yeryüzündedir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig05.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig05.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig05.h", "f7-t03.f7t03.fig05.h.2", "f7-t03.f7t03.fig05.h.3"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.2"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.3"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.4"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.5"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.6"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.7"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.8"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.9"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.10"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.11"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig05.cell.12"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q010", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d7c54f36c6b929d36b25a07ef0df5c9830911d930e7b8b66b2e0d639d01bc308", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f04", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Görev sonrası kalma nedenini tanımayı ve güvenlik izlemesinin olası sonuç olduğunu ayırmayı gerektirir.", "question": "Bir fırlatmadan sonra kullanılmayan roket bölümünün uzayda kaldığı bildiriliyor. Bu bilgiye göre ortaya çıkabilecek sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Parçanın uzayda kalması güvenlik incelemesini gereksiz kılar.", "Eski parçanın bulunması yalnız kent ışıklarının ölçülmesini gerektirir.", "Çalışan araçların güvenliği için yeni bir parça izlenmesi gerekebilir.", "Görev biten bölüm kendiliğinden bütün eski atıkları toplar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kullanılmayan parçanın kalması tersine güvenlikle ilgili değerlendirme gerektirebilir.", "Uzaydaki atık nesnenin olası etkisi yer aydınlatması ölçümüyle belirlenemez.", "Doğru; neden, roket bölümünün kullanılmadan uzayda kalmasıdır. Bu parça çalışan araçlarla ilgili güvenlik incelemesine ihtiyaç doğurabilir; sonuç kesin çarpışma değildir.", "Görevini bitiren bölümün önceki atıkları topladığına dair bir işlem bildirilmemiştir."], "explanation": "Neden, roket bölümünün kullanılmadan uzayda kalmasıdır. Bu parça çalışan araçlarla ilgili güvenlik incelemesine ihtiyaç doğurabilir; sonuç kesin çarpışma değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q011", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f2d6c627170edab1933eee09281815381e9aa51e35135b760e90b1b7d3bc11e6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f05", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Kısa kayıttaki bilinmeyen etkiyi korumayı ve kanıtlanmamış tam hasar veya temizliği elemesini gerektirir.", "question": "Bir araştırma raporunda “Eski uydudan ayrılan kablo parçası uzayda kaldı; çalışan araçlara etkisi bilinmiyor” deniyor. Rapordaki bilgilere göre en uygun kısa özet aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kablo parçasının araçlara etkisi araştırılmalı.", "Eski uydunun tüm parçaları toplanmıştır.", "Gökyüzü yalnız kent ışıkları yüzünden gözlenemez.", "Bütün çalışan araçlar arızalanmıştır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; metin bir atığın kaldığını ve etkisinin henüz bilinmediğini söylüyor. Özet bu iki bilgiyi korur; gerçekleşmemiş sonucu eklemez.", "Toplama yapıldığı değil, parçanın kaldığı bildiriliyor.", "Yerdeki ışıklar kablo atığının etkisini özetlemez.", "Arıza yaşandığını gösteren bir kayıt metinde bulunmuyor."], "explanation": "Metin bir atığın kaldığını ve etkisinin henüz bilinmediğini söylüyor. Özet bu iki bilgiyi korur; gerçekleşmemiş sonucu eklemez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ca2071596eaf2d6464eed6ba41f0192f8f6b51194abbc8c19b5ae2a8456ea11b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f02", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Birbirinden farklı iki gözlem kaynağını ayırmayı ve olaya göre uygun kirlilik adını seçmeyi gerektirir.", "question": "Bir gözlemci “Dış aydınlatma yüzünden gece fotoğrafımda az yıldız seçiliyor” diyor. Bir diğeri “Eski uydu parçası uzayda izleniyor” diyor. Bu iki gözlemde anlatılan olaylarla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İkisi de uzayda bırakılan roket atığıdır.", "İkisi de aynı tür gök cismi hareketidir.", "İlki ışık kirliliği, ikincisi uzay atığıyla ilgilidir.", "İlki uydu çarpışmasını, ikincisi yeryüzü ışığını anlatır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["İlk olay uzayda bırakılmış bir nesne içermiyor.", "Aydınlatma ile uydu parçası doğal gök cismi hareketi değildir.", "Doğru; ilk gözlemde sorunun nedeni yer aydınlatmasıdır; ikinci kayıtta kullanılmayan uydu parçası vardır. Kaynakları ve etkileri farklı olduğu için iki problemi ayırırız.", "Olayların kaynakları bu seçenekte tersine çevrilmiştir."], "explanation": "İlk gözlemde sorunun nedeni yer aydınlatmasıdır; ikinci kayıtta kullanılmayan uydu parçası vardır. Kaynakları ve etkileri farklı olduğu için iki problemi ayırırız.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "07834024c97c947ae9c6eacd894fd55bf9865fa0ac90cc01331f97c4b37a3e7d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f04", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Şemadaki okun yönünü okumayı ve olasılık bağını gerçekleşmiş yakalamadan ayırmayı gerektirir.", "question": "Şemada serbest kalan bir koruyucu parça ile çalışan bir bilim uydusu gösteriliyor. Bu şemada düz ok gerçekleşmiş bir olayı, kesik ok ise henüz gerçekleşmemiş ama gerçekleşebilecek bir etkiyi gösterir. Şekle göre şemadaki okun anlamı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Serbest parçanın çalışan uydu için oluşturabileceği tehlike", "Serbest parçanın çalışan uyduya çarpmış olması", "Çalışan uydunun serbest parçaya zarar verebilecek olması", "İki nesne arasında hiçbir ilişki bulunmaması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ok serbest parçadan çalışan uyduya yönelir ve kesik çizgilidir. Bu, parçanın uyduyu etkileyebileceğini, yani olası bir tehlikeyi gösterir.", "Şemadaki ok kesik çizgilidir; kesik ok henüz gerçekleşmemiş bir etkiyi gösterir, çarpışmanın olduğunu söylemez.", "Okun yönü serbest parçadan uyduya doğrudur; etkiyi oluşturabilecek taraf parçadır.", "İki nesne bir okla bağlanmıştır; bu, aralarında olası bir etki bulunduğunu gösterir."], "explanation": "Ok serbest parçadan çalışan bilim uydusuna yönelmiştir ve kesik çizgilidir. Kesik ok gerçekleşebilecek bir etkiyi gösterdiği için şema, parçanın uydu için oluşturabileceği tehlikeyi anlatır; gerçekleşmiş bir çarpışmayı anlatmaz.", "figure": {"kind": "diagram", "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q014.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig06.caption", "notToScale": true, "viewBox": [0, 0, 800, 330], "elements": [{"type": "rect", "x": 75, "y": 118, "w": 225, "h": 92, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig06.obj"}, {"type": "rect", "x": 525, "y": 118, "w": 225, "h": 92, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig06.obj.2"}, {"type": "line", "x1": 320, "y1": 163, "x2": 503, "y2": 163, "style": "dashed", "stroke": "danger", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig06.obj.3"}]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q014", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a21f1ed3e2ad8ea04507a436b118963880c54b9feea54fd4e3127e81019a209e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f05", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Görev-sonrası bilgiyi ayırmayı ve özetin araştırma aşamasındaki belirsizliği korumasını gerektirir.", "question": "Bir notta “Görevini bitiren sonda beklenenden fazla serbest parça bıraktı. Ekip hangi çalışan araçların etkilenebileceğini araştırıyor” yazıyor. Bu not özetlenirken aşağıdaki sonuçlardan hangisi korunmalıdır?", "choices": ["Çalışan araçlara olası etki araştırılıyor.", "Uyduların tamamı kullanım dışı kalmıştır.", "Bütün parçaların yeryüzüne indiği kanıtlanmıştır.", "Sonda görevini hâlâ sorunsuz sürdürmektedir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kaynağın artık çalışmayan sonda olduğu belirtilmiştir. Etki henüz araştırıldığı için doğru özet “olasılık inceleniyor” biçimindedir.", "Çalışan tüm uyduların kullanılamaz olduğuna ilişkin kanıt verilmez.", "Parçaların yere indiğine dair bilgi yoktur.", "Görevini bitirmiş sonda çalışıyor diye özetlenemez."], "explanation": "Kaynağın artık çalışmayan sonda olduğu belirtilmiştir. Etki henüz araştırıldığı için doğru özet “olasılık inceleniyor” biçimindedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q015", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ad9943ab286870cb8c973273f3b412ff4139fa027df8b75914ea9ecc27d65276", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f06", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Üç kayıt çifti arasından ilgili olay zincirini bulmayı ve neden-sonuç yönünü karıştırmamayı gerektirir.", "question": "Aşağıdaki tabloda farklı olayların ve sonuçlarının kayıtları verilmiştir. Tabloya göre aşağıdaki eşleştirmelerden hangisi uzay atığına bağlı bir neden-sonuç ilişkisini doğru gösterir?", "choices": ["Görev durumunun izlenmesi → roketin yeniden çalışması", "Ayrılan kapak → serbest kalan yeni bir parça", "Fotoğraf çekilmesi → uzay atığının toplanmış sayılması", "Parlak gökyüzü → serbest uzay parçasının oluşması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Çalışıp çalışmadığını gözlemek roketi yeniden çalıştıran bir müdahale değildir.", "Doğru; görevden ayrılan kapağın uzayda serbest parça olarak kalması aynı olayın neden ve sonucudur. Diğer satırlar arasında bu yönde desteklenen bir bağ yoktur.", "Bir görüntünün çekilmesi nesnenin uzaydan fiziksel olarak kaldırılması değildir.", "Gökyüzünün parlak görünmesi serbest bir uzay parçasının üretildiğini göstermez."], "explanation": "Görevden ayrılan kapağın uzayda serbest parça olarak kalması aynı olayın neden ve sonucudur. Diğer satırlar arasında bu yönde desteklenen bir bağ yoktur.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig07.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig07.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig07.h", "f7-t03.f7t03.fig07.h.2"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig07.cell"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig07.cell.2"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig07.cell.3"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig07.cell.4"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig07.cell.5"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig07.cell.6"}]], "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q016", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d9d3888ef0455ca9fb03de7bd33f0da75a65fb4adfe22c91d09da55c5d8f1a26", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f05", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Gözlenen tespit ile bilinmeyen etkiyi ayırmayı ve kesin çarpışma çıkarımlarını reddetmeyi gerektirir.", "question": "İzleme ekibi eski bir yakıt tankı parçasını ilk kez kaydetti. Henüz çalışan araçlara bir etkisi gözlenmedi. Bu verilere uygun özet aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Parça bütün uydulara mutlaka çarpacaktır.", "Parça tespit edildiğine göre artık ortadan kaldırılmıştır.", "Parçanın çalışan araçlara hiçbir zaman etkisi olamaz.", "Bir parça saptandı; olası etkiler araştırılıyor."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Çarpışmanın gerçekleşeceği kesin olarak gösterilmemiştir.", "Tespit etmek fiziksel olarak toplamak anlamına gelmez.", "Etkisi bilinmeyen nesne için hiçbir zaman zarar vermez denemez.", "Doğru; kayıt bir parçanın saptandığını bildirir, sonuçları bildirmez. Uygun özet gözlem ile olası etkiyi birbirinden ayırır."], "explanation": "Kayıt bir parçanın saptandığını bildirir, sonuçları bildirmez. Uygun özet gözlem ile olası etkiyi birbirinden ayırır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b25ea90ff5b3d65b8f623436ac0e785a7059c8175eb2a5a5346f8bcdcd234632", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f06", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Akıştaki üç olayı bir özet altında toplamayı ve izlemeyle toplamayı birbirine karıştırmamayı gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şemada roketin kullanılmayan kapağı bırakılıyor, sonra kayıtlara yeni bir nesne ekleniyor. Şekle göre bu akıştan çıkarılabilecek genel sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Artıklar, izlenecek nesne sayısını artırabilir.", "Kayıt tutulunca yeni parça oluşumu imkânsız hâle gelir.", "Yeni parça izlenince uzaydan tamamen kaldırılmış olur.", "Kapak kaydı yalnız yeryüzü ışıklarını ölçmek içindir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ilk adımda görev parçası bırakılıyor, ikinci adımda ayrı bir nesne oluşuyor, üçüncü adımda bu nesne izleme kaydına giriyor. Bu, izlenecek atık eklenebileceği anlamına gelir.", "Kayıt tutma ayrılabilecek başka parçaları tek başına önlemez.", "Şemadaki izleme basamağı fiziksel toplama eylemi içermiyor.", "Kaydedilen nesne görevden serbest kalan kapaktır; yer ışığı değildir."], "explanation": "İlk adımda görev parçası bırakılıyor, ikinci adımda ayrı bir nesne oluşuyor, üçüncü adımda bu nesne izleme kaydına giriyor. Bu, izlenecek atık eklenebileceği anlamına gelir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig08.node", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig08.node.2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig08.node.3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q018.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig08.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q018", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "16c2e7e7ce43865b5b90dec38e23ac78a834e86be991ac1b04a6cabea7473785", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f05", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Üç ayrı gözlem türünü tek cümleye taşımayı ve olumsuz gözlemi güvenlik garantisi sanmamayı gerektirir.", "question": "Bir raporda üç gözlem var: Eski uydu artık sinyal vermiyor; ondan ayrılan iki parça saptandı; çalışan araçlardan zarar kaydı gelmedi. Rapordaki gözlemlere göre aşağıdaki özetlerden hangisi en doğru sınırı çizer?", "choices": ["Görev bitmiş, iki parça saptanmış; henüz zarar kaydı yoktur.", "İki parça saptandığı için bütün araçlar kesin hasarlıdır.", "Zarar kaydı olmadığından parçalar sonsuza dek güvenlidir.", "Görev bitince her nesne yok olmuş, sorun kapanmıştır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; üç gözlem sırasıyla görev durumu, serbest parça sayısı ve henüz bildirilmemiş etkiyi anlatır. Uygun özet, kaydedilmeyen sonucu eklemeden üçünü korur.", "Hasar kaydı olmadığı özellikle belirtilmiştir.", "Bugün zarar kaydı olmaması gelecekte hiçbir tehlike olmayacağını kanıtlamaz.", "İki parça bulunduğu bilgisi yok oluş iddiasıyla çelişir."], "explanation": "Üç gözlem sırasıyla görev durumu, serbest parça sayısı ve henüz bildirilmemiş etkiyi anlatır. Uygun özet, kaydedilmeyen sonucu eklemeden üçünü korur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q019", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e0b53cffb7fca7f0856d3eb15ea27a5912fb9295e892e7a2162190e6fcad134", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f04", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Serbest kalma, izleme ve uyarı adımlarını bağlamayı; kanıtsız çarpışma sonucunu eklememeyi gerektirir.", "question": "Bir incelemede şu sıra kaydedildi: Koruma çemberi görev sonunda ayrıldı; ayrı nesne olarak izlenmeye başladı; görev yapan başka bir araç için uyarı değerlendirmesi yapıldı. Bu kayda göre aşağıdaki açıklamalardan hangisi süreci abartmadan özetler?", "choices": ["Koruma çemberi ayrıldığı anda bütün görevler durmuştur.", "Kalan parça başka araç için uyarı incelemesi gerektirmiştir.", "Başka bir aracın görevi sürmesi uzay atığı bulunmadığını gösterir.", "Uyarı yapılması parçanın çoktan toplandığını kanıtlar."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Tüm görevlerin durduğuna ilişkin veri bildirilmemiştir.", "Doğru; kaydın neden zinciri ayrılan parça, izleme ve güvenlik için değerlendirmedir. İzleme veya uyarı bir çarpışma ya da toplama başarısı değildir.", "Çalışan araç bulunması aynı yerde atık olmayacağı anlamına gelmez.", "Uyarı değerlendirmesi fiziksel kaldırma kanıtı değildir."], "explanation": "Kaydın neden zinciri ayrılan parça, izleme ve güvenlik için değerlendirmedir. İzleme veya uyarı bir çarpışma ya da toplama başarısı değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "15a090764bb77a30fcd5fe214480a68c8579d94550b9c20ba42639382ed75e92", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f07", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tablodaki iki sayıyı karşılaştırmayı ve sınırlı eğilimi geleceğe ihtiyatlı aktarmayı gerektirir.", "question": "Tablodaki sayılar aynı bölgede, aynı yöntemle yapılmış iki atık sayımının kayıtlarıdır. Tabloya göre üçüncü bir benzer sayım için aşağıdaki tahminlerden hangisi uygundur?", "choices": ["Kaydedilen parça sayısının yine düşebileceği ama bunun kesin olmadığı", "Kayıt sayısındaki düşüşün tüm parçaların toplandığını kanıtladığı", "İkinci sayımda artık uzayda hiç atık bulunmadığı", "Sayım azalınca kent ışık kirliliğinin de azaldığı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ilk sayımda 8, ikincide 5 parça kaydedilmiş; sayıda azalma gözleniyor. Benzer bir üçüncü ölçümde düşüş beklenebilir ama iki kayıt bunu kesinleştirmez.", "Daha az nesnenin kaydedilmesi, fiziksel toplama eylemini tek başına doğrulamaz.", "İkinci sayımda beş parça bulunduğu için tamamen atıksızlık çıkarılamaz.", "Parça sayımı yeryüzü ışıklarının parlaklığını ölçmez."], "explanation": "İlk sayımda 8, ikincide 5 parça kaydedilmiş; sayıda azalma gözleniyor. Benzer bir üçüncü ölçümde düşüş beklenebilir ama iki kayıt bunu kesinleştirmez.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig09.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig09.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig09.h", "f7-t03.f7t03.fig09.h.2"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig09.cell"}, {"v": "8"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig09.cell.2"}, {"v": "5"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q021", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b8a934a14d2e3d947e501aac89d63973c7b417df0d632908e6323518d43f2fea", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f08", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Eşit görev sayısındaki iki yöntemi karşılaştırmayı ve yeni parça oluşumunu toplama iddiasından ayırmayı gerektirir.", "question": "Denemede eşit sayıda görev karşılaştırılıyor: A düzeninde 6, sabitleme kullanılan B düzeninde 2 yeni serbest parça kaydedilmiş. Bu sonuçlara göre benzer görevler için aşağıdaki tahminlerden hangisi daha güçlüdür?", "choices": ["B düzeninin ışık kirliliğini kesin bitirdiği", "B düzeninde gelecekte mutlaka sıfır yeni parça oluşacağı", "B düzeninde daha az yeni parça oluşabileceği", "A düzeninin mevcut bütün parçaları topladığı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yeni uzay atığı denemesi kentteki aydınlatmanın sonucunu ölçmez.", "İki yeni parça kalmış olması gelecekte sıfır parça garantisi vermez.", "Doğru; karşılaştırmada görev sayıları eşit tutulmuş ve B düzeninde daha az yeni parça gözlenmiştir. Bu durum B için temkinli bir azalma tahminini destekler; kesin başarı göstermez.", "A düzeninin altı parça bırakması eski parçaları topladığını göstermez."], "explanation": "Karşılaştırmada görev sayıları eşit tutulmuş ve B düzeninde daha az yeni parça gözlenmiştir. Bu durum B için ihtiyatlı azalma tahminini destekler; kesin evrensel başarı göstermez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q022", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d5928a81407260241517ef29e51f4ea473f05b65dbe95a592fd4f1008f0bbd76", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f09", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Ölçüm hassasiyetindeki değişimi fark etmeyi ve daha fazla tespiti yeni atık üretimi sanmamayı gerektirir.", "question": "Taramada aynı uzay bölgesi önce eski, sonra daha duyarlı aygıtla inceleniyor. Kaydedilen parça sayısı önce 4 iken sonra 7 olmuş. Bu sonuçlara göre aşağıdaki tahminlerden hangisi temkinlidir?", "choices": ["Duyarlı aygıtın tüm atıkları doğrudan topladığı", "Duyarlı aygıtın daha çok parça kaydedebildiği", "Üç yeni parçanın kesin olarak o anda üretildiği", "Uzaydaki her eski parçanın artık ortadan kalktığı"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Tespit yapabilen aygıt için toplama eylemi bildirilmemiştir.", "Doğru; tarama bölgesi aynı, ancak gözlem aracının duyarlılığı değişmiştir. Kayıttaki 4 sayısından 7 sayısına artış, duyarlı aygıtın daha çok nesneyi fark etmesinden kaynaklanabilir; yeni atık oluştuğunu kanıtlamaz.", "Yeni parçaların o anda oluştuğuna ilişkin ayrı bir oluşum kaydı yoktur.", "Yedi parçanın görülmesi atıkların yok edildiğini göstermez."], "explanation": "Tarama bölgesi aynı, ancak gözlem aracının duyarlılığı değişmiştir. Kayıttaki 4 sayısından 7 sayısına artış daha çok nesnenin fark edilmiş olmasından kaynaklanabilir; gerçek yeni atık oluşumunu kanıtlamaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "06228ffb26ff90d3461a121fba3c34e869a8794f4a2ea4a2b212322cecbb8e4f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f08", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Sınanan ve toplanan iki farklı sütunu birlikte okumayı ve küçük örnekten kesin başarı çıkarmamayı gerektirir.", "question": "Aynı koşullarda yapılmış bir denemede iki toplama fikri beşer parçayla sınanmıştır. Tabloya göre deneme tekrarlanırsa aşağıdaki tahminlerden hangisi yapılabilir?", "choices": ["A fikri benzer koşullarda daha çok parça toplayabilir.", "Fikirlerin hiçbiri denenmediği için tahmin kurulamaz.", "A fikri uzayda yeni parça oluşumunu kesinlikle sıfırlar.", "B fikri her durumda bütün atıkları toplayacaktır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; tabloda A fikri 5 parçanın üçünü, B fikri 5 parçanın birini topluyor. Benzer koşullarda A fikrinin daha fazla toplayabileceği öngörülebilir; beşer parça kesin sonuç için yeterli değildir.", "Tabloda iki fikrin deneme sonuçları açıkça vardır.", "A fikrinin sınandığı sonuç mevcut parçaları toplamadır, yeni oluşumu sıfırladığı ölçülmemiştir.", "B fikrinin tek denemede topladığı sayı birdir, bütün parçalar değildir."], "explanation": "Tabloda A fikri 5 parçanın üçünü, B fikri 5 parçanın birini topluyor. Benzer koşullarda A fikrinin daha fazla toplayabileceği öngörülebilir; beşer parça kesin sonuç için yeterli değildir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig10.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig10.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig10.h", "f7-t03.f7t03.fig10.h.2", "f7-t03.f7t03.fig10.h.3"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig10.cell"}, {"v": "5"}, {"v": "3"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig10.cell.2"}, {"v": "5"}, {"v": "1"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q024", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "582788ca0d38107389f5d1fa2dd248558a3dc18a0277309f1921747c2f31d661", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f08", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Yöntemler arasındaki nicelik farkını kullanmayı ve ölçülmemiş yıldız/ışık etkilerini dışlamayı gerektirir.", "question": "Bir tasarım çalışmasında aynı sayıda görev için bağlantı yöntemi S kullanıldığında 7, yöntem T kullanıldığında 3 parça serbest kalmış. Bu sonuçlara göre benzer koşullar için aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["T yönteminin mevcut bütün uzay atıklarını topladığı", "İki yöntemin geride aynı sayıda parça bıraktığı", "S yönteminin yeni atık oluşumunu daha çok önlediği", "T yönteminin yeni serbest parça oluşumunu azaltabildiği"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yeni bırakılan parça sayısı eski atıkların toplanıp toplanmadığını ölçmez.", "S için yedi, T için üç parça verildiğinden iki yöntemin bıraktığı parça sayıları eşit değildir.", "S için yedi, T için üç yeni parça kaydedilmiş; S daha az bırakmamıştır.", "Doğru; eşit sayıda görevde 7 yerine 3 parça kalması, T yönteminin yeni parça oluşumunu azaltabildiğini destekler. Bu sonuç yalnız benzer koşullar için bir tahmindir."], "explanation": "Eşit sayıda görevde 7 yerine 3 parça kalması, T yönteminin yeni parça oluşumunu azaltabildiğini destekler. Bu sonuç yalnız benzer koşullar için bir tahmindir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q025", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9f7cef2460074d50ad15e51f4f6b2d5ac0a26470a2cd991693d7a0a7434b38b3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f07", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Üç farklı görevin küçük sayılarını birlikte yorumlamayı ve gözlenen sıfırın gelecekte garanti olmadığını bilmeyi gerektirir.", "question": "Bir ekibin planında ayırıcı bölümün sabitlendiği üç görev sonunda sırasıyla 1, 0 ve 1 serbest parça kaydedilmiş. Bu verilere göre yeni bir benzer görev için aşağıdaki tahminlerden hangisi savunulabilir?", "choices": ["Sabitlenen bölümün tamamının uzaydan kaldırıldığı", "Bir sonraki görevde mutlaka sıfır parça kalacağı", "Az sayıda parça kalabileceği ama sıfırın garanti olmadığı", "Dördüncü benzer görevde kesinlikle iki parça kalacağı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sabitlenme ayrılmayı azaltmayı hedefler; parçanın uzaydan kaldırıldığına kanıt değildir.", "Önceki iki görevde birer parça kaydedildiği için gelecek için sıfır garantisi yoktur.", "Doğru; üç kaydın ikisinde birer, birinde sıfır parça gözlenmiştir. Bu veriler az sayıda parça beklenebileceğini destekler ama belirli bir sayıyı garanti etmez.", "Önceki üç görevin toplamı iki parçadır; bu, sıradaki görevin sayısı değildir."], "explanation": "Üç kaydın ikisinde birer, birinde sıfır parça gözlenmiştir. Bu veriler az sayıda parça beklenebileceğini destekler ama belirli sayıyı garanti etmez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c03b7ba79babfb5beb977d518a4a66ca202a4f4838dccef198c3cca7b143a7de", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f09", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki tarayıcının duyarlılığını hesaba katmayı ve kayıt sayısını fiziksel temizlikle karıştırmamayı gerektirir.", "question": "Aynı bölgeye ait aşağıdaki tabloda yeni tarayıcı daha çok serbest parça kaydetmiştir. Buna göre ekip hangi tahminde bulunmalıdır?", "choices": ["Kayıttaki bütün artış mutlaka yeni atık üretimidir.", "İzlenen her parça tarayıcı tarafından yok edilmiştir.", "Çalışan uyduların sayısı tam bu kadar artmıştır.", "Yeni tarayıcı küçük parçaları daha kolay saptayabilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tarama hassasiyeti farkı dikkate alınmadan oluşum miktarı belirlenemez.", "Daha çok parça görülmesi, parçaların toplandığı anlamına gelmez.", "Tablo çalışan uydu sayısını değil, kaydedilen serbest parçaları gösterir.", "Doğru; eski tarayıcı 12, yeni tarayıcı 20 parça kaydetmiştir. Yeni tarayıcı daha duyarlı olduğundan farkın yeni oluşan atıktan kaynaklandığı kesinleşmez; saptama kapasitesi artmış olabilir."], "explanation": "Eski tarayıcı 12, yeni tarayıcı 20 parça kaydetmiştir. Tarama hassasiyeti değiştiğinden farkın yeni oluşan atıktan kaynaklandığı kesinleşmez; tanıma kapasitesi artmış olabilir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig11.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig11.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig11.h", "f7-t03.f7t03.fig11.h.2"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig11.cell"}, {"v": "12"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig11.cell.2"}, {"v": "20"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q027", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "69461146d1c9650d5d0eb42849194f91f4eefc1cc8e0772049618e5db5ca3df7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f08", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Üç eşleştirilmiş satırdaki tutarlı farkı görmeyi ve geleceğe ilişkin olasılık dilini korumayı gerektirir.", "question": "Tablodaki üç eş koşullu denemede K ve L düzenlerinin geride bıraktığı parça sayıları görülüyor. Tabloya göre yeni bir benzer deneme için aşağıdaki beklentilerden hangisi daha iyi desteklenir?", "choices": ["K düzeni her denemede daha az parça bırakmıştır.", "L, benzer denemede K’den az parça bırakabilir.", "Üç deneme gelecekteki sonucu kesin olarak belirler.", "L düzeni bütün uzaydaki atıkları temizlemiştir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["K düzeninin değerleri her satırda L düzenininkinden fazladır.", "Doğru; her eş denemede K için 4, 4 ve 5; L için 2, 2 ve 3 parça vardır. L düzeninin her karşılaştırmada daha az bırakması benzer koşullarda daha düşük sayı beklentisini destekler, kesinleştirmez.", "Gelecek görevlerin koşulları farklılaşabileceğinden üç deneme kesinlik sağlamaz.", "Tablo yeni bırakılan parçaları karşılaştırır, mevcut tüm atıkların temizlendiğini söylemez."], "explanation": "Her eş denemede K için 4, 4 ve 5; L için 2, 2 ve 3 parça vardır. L düzeninin her karşılaştırmada daha az bırakması benzer koşullarda daha düşük sayı beklentisini destekler, kesinleştirmez.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig12.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig12.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig12.h", "f7-t03.f7t03.fig12.h.2", "f7-t03.f7t03.fig12.h.3"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig12.cell"}, {"v": "4"}, {"v": "2"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig12.cell.2"}, {"v": "4"}, {"v": "2"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig12.cell.3"}, {"v": "5"}, {"v": "3"}]], "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q028", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "22004810ef1745732fef25d8c5a051048d89719b3a85c325023e31f8a332aba9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f07", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Büyük ve küçük nesnelerdeki farklı değişimleri ayrı değerlendirmeyi ve ortak sonuçta sınırlılık belirtmeyi gerektirir.", "question": "Bir denemede toplama aracı kullanılmadan önce ve kullanıldıktan sonra büyük ve küçük parçalar ayrı sayılmıştır. Tablodaki verilere göre bir sonraki benzer deneme için aşağıdaki tahminlerden hangisi daha uygundur?", "choices": ["Büyük parçaların azalabileceği, küçükler için ek yöntem gerekebileceği", "Küçük parçaların bu yöntemde kesinlikle büyük parçaya dönüşeceği", "İki büyüklük grubunun da kesin olarak sıfıra ineceği", "Yöntemin yalnız yeryüzü aydınlatmasını değiştirdiği"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; büyük parça kaydı 5 sayısından 3 sayısına düşerken küçük parça kaydı 8 sayısında kalmıştır. Bu nedenle büyük parçalar için azalma beklenebilir; küçüklerde iyileşme kanıtı yoktur.", "Tablo sayım yapar, parçaların boyut değiştirdiğini göstermez.", "Tabloda büyük grupta üç, küçük grupta sekiz parça kalmıştır; sıfır kanıtı yoktur.", "Sayımlar uzay parçalarıyla ilgilidir, sokak aydınlatmasıyla değil."], "explanation": "Büyük parça kaydı 5 sayısından 3 sayısına düşerken küçük parça kaydı 8 sayısında kalmıştır. Bu nedenle önceki sonuçlara bakarak büyük parçalar için azalma beklenebilir; küçüklerde iyileşme kanıtı yoktur.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig13.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig13.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig13.h", "f7-t03.f7t03.fig13.h.2", "f7-t03.f7t03.fig13.h.3"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig13.cell"}, {"v": "5"}, {"v": "3"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig13.cell.2"}, {"v": "8"}, {"v": "8"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q029", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2801233ecc4a8647acae2d3875b84d6318fe126b0a65920f59f451cbbfff3141", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f09", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Alan ve süre farklılığını tespit etmeyi ve karşılaştırılamaz ham sayıdan başarı sıralaması yapmamayı gerektirir.", "question": "Aşağıdaki tabloda A gözlemi bir bölgede 1 hafta, B gözlemi başka bir bölgede 1 gün sürmüş. A için 9, B için 3 serbest parça kaydedilmiş. Tabloya göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi temkinlidir?", "choices": ["A bölgesinde her gün mutlaka dokuz parça bulunduğu", "Karşılaştırma için eş süreli, eş alanlı ölçüm gerektiği", "B bölgesinde her koşulda üç kat daha az atık bulunduğu", "İki gözlemin uzayın tamamen atıksız olduğunu gösterdiği"], "correct": 1, "distractorWhy": ["A için haftalık kayıt günlük toplam olarak kabul edilemez.", "Doğru; A gözlemi bir hafta, B gözlemi bir gün sürmüş ve farklı bölgelerde yapılmıştır. Bu nedenle 9 ile 3 aynı sürenin aynı alandaki sonuçları değildir; eşit koşullu yeni kayıt olmadan güvenilir karşılaştırma yapılamaz.", "B bölgesi daha kısa süre gözlendiği için bu oran gerçekte karşılaştırılamaz.", "Her iki bölgede de sıfırdan büyük sayıda parça kaydedilmiştir."], "explanation": "A gözlemi bir hafta, B gözlemi bir gün ve farklı bölgelerde yapılmıştır. Bu nedenle 9 ile 3 aynı sürenin aynı alandaki sonuçları değildir; eşit koşullu yeni kayıt olmadan güvenilir karşılaştırma yapılamaz.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig14.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig14.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig14.h", "f7-t03.f7t03.fig14.h.2", "f7-t03.f7t03.fig14.h.3", "f7-t03.f7t03.fig14.h.4"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig14.cell"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig14.cell.2"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig14.cell.3"}, {"v": "9"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig14.cell.4"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig14.cell.5"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig14.cell.6"}, {"v": "3"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q030", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d2da73dc0019ed451423b42089acfa3451ad029a42cb795b1338e8565ae1633c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f10", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 1, "difficultyReason": "Verilen koşulun gerçekleştiğini bulmayı ve sonucu yalnız tek nesneyle sınırlamayı gerektirir.", "question": "“Görev sonunda koruyucu kapak araca bağlı kalırsa bu kapak serbest atığa dönüşmez” önermesi kabul edilsin. Bir görevde kapak gerçekten araca bağlı kalmıştır. Buna göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Bu görevde başka hiçbir parçanın serbest kalmadığı", "Bağlı kapağın eski uzay atıklarını da topladığı", "Kapak sabitlendiği için bütün güvenlik sorunlarının bittiği", "Bu kapaktan ayrı bir uzay atığı oluşmadığı"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yalnız bir kapağın bağlı kaldığı verilmiş; diğer parçalara ilişkin bilgi yoktur.", "Önleme koşulu eski atıkların toplandığı anlamına gelmez.", "Tek bir parça için alınan önlem tüm güvenlik etkilerini ortadan kaldırmaz.", "Doğru; önerme yalnız söz konusu kapağın serbest kalmasıyla ilgilidir. Kapak bağlı kaldığına göre bu nesneden ayrı bir atık oluşmamıştır; önerme başka parçaları kapsamaz."], "explanation": "Önerme yalnız söz konusu kapağın serbest kalmasıyla ilgilidir. Kapak bağlı kaldığına göre bu nesneden ayrı bir atık oluşmamıştır; başka olayları kapsamaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3fb6ae3f3b7307c54e0b014302b9a6bf23e4d6c5922821afed0ef30adf345ab0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f10", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki koşullu önermeyi ardışık bağlamayı ve olası azalmayı evrensel kesinlikten ayırmayı gerektirir.", "question": "İki önerme veriliyor: “Gevşek parçalar belirlenirse sabitlenebilir.” “Parçalar sabitlenirse serbest kalmaları azalabilir.” Ekip gevşek parçaları belirleyip sabitlemiştir. Bu önermelere göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi uygundur?", "choices": ["Parçaları saptamanın sabitleme olmadan aynı sonucu vereceği", "Sabitlenince yeni atık oluşumunun kesin sıfır olacağı", "Görevden yeni parça ayrılmasının azalabileceği", "Parçaları belirlemekle bütün eski atıkların yok olduğu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yalnız yerlerini belirlemek parçaların bağlı kalmasını sağlamaz.", "İkinci önermede azalma olasılığı bildirilir, tam sıfır garantisi verilmez.", "Doğru; ilk önermedeki belirleme ve sabitleme işlemleri yapılmış, ikinci önermenin koşulu sağlanmıştır. Dolayısıyla serbest kalmada azalma beklenebilir; bu kesin bir çözüm değildir.", "Eski parçaların yok edilmesi önermelerin konusu değildir."], "explanation": "İlk önermedeki belirleme ve sabitleme işlemleri yapılmış, ikincinin koşulu sağlanmıştır. Dolayısıyla serbest kalmada azalma beklenebilir; bu kesin ve evrensel çözüm değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "03f6c6ac433e3518ee15d346e7af8d402e8d72e2eb80331d5faaa8c7a941e6b6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f11", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Akışta ara işlem ve hedef bağlantısını kurmayı ve görünmezlik gibi ilişkisiz iddiaları elemesini gerektirir.", "question": "Şemadaki oklar bir çözüm önerisinin adımlarını gösteriyor. Şekle göre “Parçayı sabitle” adımının “Yeni serbest atığı azalt” hedefine bağlanmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Parçalar sabitlenince hepsinin görünmez olacağı için", "Önceden birikmiş bütün atıkların da toplanacağı için", "Sabitlenen parçaların otomatik olarak uzaydan kaldırılacağı için", "Sabitlenen parçaların kendiliğinden ayrılması zorlaşabileceği için"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sabitlenmek görsel görünürlüğün kaybolması demek değildir.", "Yeni ayrılmayı önlemek daha önce kalmış bütün atıkları toplamaz.", "Bir nesneyi bağlı tutmak onu uzaydan fiziksel olarak çıkarmış olmaz.", "Doğru; önce serbest kalabilecek parçalar bulunur, sonra sabitlenmeleri önerilir. Bu önlem ayrılacak yeni atık sayısını azaltmayı hedefler; tek başına kesinlik içermez."], "explanation": "Önce serbest kalabilecek parçalar bulunur, sonra sabitlenmeleri önerilir. Bu önlem ayrılacak yeni atık sayısını azaltmayı hedefler; tek başına kesinlik içermez.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig15.node", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig15.node.2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig15.node.3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q033.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig15.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q033", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7f6c5aa409d25e81eb1baa2df351fd8643b23091534634b3ab017f46ca49af79", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f11", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "İzleme ile önleme işlevlerini karşılaştırmayı ve amaçla en doğrudan ilişkili tasarımı bulmayı gerektirir.", "question": "Bir ekip yeni uzay atığı oluşumunu önlemek istiyor. X fikri eski parçaları görüntüleyip listelemek, Y fikri ise görev sonunda ayrılabilen kapağı sabitlemektir. Bu bilgilere göre iki fikirle ilgili aşağıdaki akıl yürütmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Y önlemeye, X ise var olan parçaları izlemeye yöneliktir.", "X ve Y yalnız yeryüzü ışıklandırmasını değiştirir.", "Y kapağı sabitlediği için bütün eski atıkları toplar.", "X görüntü aldığı için parçaları otomatik yok eder."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; X fikrinin işlemi kayıt tutmaktır; görüntüleme parça oluşumunu doğrudan durdurmaz. Y, ayrılabilecek bir parçayı bağlı tutmayı hedeflediği için yeni atığı önlemeye daha doğrudan yöneliktir.", "Her iki fikir de uzaydaki araç ve parçalarla ilgilidir.", "Bir kapağı sabitlemek önceden kalmış bütün atıkları yok etmez.", "Görüntü kaydı fiziksel toplama işlemi değildir."], "explanation": "X fikrinin işlemi kayıt tutmaktır; görüntüleme parça oluşumunu doğrudan durdurmaz. Y, ayrılabilecek bir parçayı bağlı tutmayı hedeflediği için yeni atığı önlemeye daha doğrudan yöneliktir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d927d68a7f710894ad95225f24d1f35d4626597feadc22a8bfddffd4fc1ae1a7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f10", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Test edilen parça boyutunu belirlemeyi ve test dışı boyuta genellemenin sınırını görmeyi gerektirir.", "question": "Bir toplama tasarımı yalnız iri parçalar üzerinde denenmiştir. Buna göre “Bu araç her küçük parçayı da toplar” önermesiyle ilgili aşağıdaki akıl yürütmelerden hangisi uygundur?", "choices": ["Araç denenmiş olduğundan yeni atık hiç oluşmayacaktır.", "İri parçayı toplamak küçük parçaların daima daha kolay toplanacağını kanıtlar.", "Küçük parçalarda deneme yapılmadan önerme kesin sayılamaz.", "Parçaların hepsi aynı boyutta olduğu için deneme gereksizdir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Mevcut parçayı toplamak yeni atık oluşumunun tümüyle durduğunu göstermez.", "Küçük parçalarda deneme yapılmadığından onların daha kolay toplanacağı kanıtlanamaz.", "Doğru; iri parçalarda yapılan deneme küçük parçalar için doğrudan kanıt sağlamaz. Aynı önerme farklı boyutlarda da sınanmalı ve sınırları açıklanmalıdır.", "Soruda iri ve küçük parçalar açıkça farklı olarak verilmiştir."], "explanation": "İri parçalarda yapılan deneme küçük parçalar için doğrudan kanıt sağlamaz. Aynı önerme farklı boyutlarda da sınanmalı ve sınırları açıklanmalıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "45487066001991409c553682cb13236ae83a3584b42bd7e58d4d1c3a03f8438d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f11", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "İzlemenin bilgi çıktısını anlamayı ve nesnenin fiziksel kaldırılmasıyla eşitlememeyi gerektirir.", "question": "“Bir parça izlenirse yerinin kaydı tutulabilir” önermesi doğrudur. Ekip eski bir parçayı izlemeye başladı. Buna göre aşağıdaki sonuçlardan hangisi önermenin sınırına uyar?", "choices": ["İzlenmeye başlayan parça anında ortadan kalkar.", "İzleme başlayınca ışık kirliliği de sona erer.", "Parçanın bütün çalışan araçlara çarpması kesinleşir.", "Parçanın yer bilgisi edinilebilir; atığın yok olduğu söylenemez."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Konum kaydı nesneyi uzaydan kaldıran bir işlem değildir.", "Yeryüzü ışık kullanımı izleme cihazının varlığıyla düzelmez.", "İzleme kesin çarpışmayı bildirmez.", "Doğru; önerme parça hakkında bilgi edinmeyle ilgilidir. Yer bilgisi alınabilir ancak bu işlem parçayı toplamış veya kesin zararını belirlemiş olmaz."], "explanation": "Önerme parça hakkında bilgi edinmeyle ilgilidir. Yer bilgisi alınabilir ancak bu işlem parçayı toplamış veya kesin zararını belirlemiş olmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q036", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3101c516fd72560c93011fc8d7399c45f612f56cb0680c8841395e95bd87f5b8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f11", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Tablonun işlem ve hedef sütunlarını eşleştirmeyi ve görüntü sayısını parçayı önlemekten ayırmayı gerektirir.", "question": "Aşağıdaki tabloda üç çözüm düşüncesinin hangi işlemi yaptığı yazılmıştır. Tabloya göre “Yeni parça bırakılmasını azaltma” amacı için aşağıdaki işlemlerden hangisi en doğrudan seçilmelidir?", "choices": ["Görev bitiminde parçaları bağlı tutma", "İzleme raporunu daha renkli hazırlama", "Eski parçaların listesini yenileme", "Daha çok görüntü kaydetme"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; tabloda bağlı tutma planı ayrılmayı önlemeyi hedefler. Görüntüleme ve listeleme bilgi sağlar ama yeni parça bırakılmasını doğrudan azaltmaz.", "Raporun görünümü parçaların bağlı kalma durumunu değiştirmez.", "Liste güncellemek mevcut nesneleri tanımlar, bırakılmasını önlemez.", "Görüntü sayısını artırmak yeni parçanın ayrılmasını engellemez."], "explanation": "Tabloda bağlı tutma planı ayrılmayı önlemeyi hedefler. Görüntüleme ve listeleme bilgi sağlar ama yeni parça bırakılmasını doğrudan azaltmaz.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig16.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig16.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig16.h", "f7-t03.f7t03.fig16.h.2", "f7-t03.f7t03.fig16.h.3"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.2"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.3"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.4"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.5"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.6"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.7"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.8"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig16.cell.9"}]], "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q037", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9944c1f4844e700fc29f790ca0d49bcdf2f749775b0303a2e84318e6e74b3324", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f10", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Yeni atığı önleme sonucuyla eski atığın varlığını birlikte düşünmeyi ve farklı görevleri ayırmayı gerektirir.", "question": "“Yeni parça bırakılmasını önlemek, uzayda önceden bulunan parçaları doğrudan kaldırmaz” önermesi verilmiştir. Bu önermeye göre hiç yeni parça __bırakmayan__ bir görevle ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi uygundur?", "choices": ["Yerdeki bütün gözlemevleri ışık kirliliğinden kurtulur.", "Artık hiçbir uzay aracının izlenmesine ihtiyaç kalmaz.", "Yeni atık önlenmiş olabilir; eski atıklar için ayrı çözüm gerekir.", "Görevden önceki bütün uzay atıkları kendiliğinden silinir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yer ışıkları bu görevde düzenlenmemiştir.", "Eski atık kaldığı sürece izleme gereksinimi sürebilir.", "Doğru; görevin yeni parça bırakmaması önemli bir önlemdir. Ancak önermenin açık sınırına göre önceki atıklar bundan dolayı yok olmaz.", "Yeni bırakılmama ile eski nesnelerin ortadan kalkması farklı olaylardır."], "explanation": "Görevin yeni parça bırakmaması önemli bir önlemdir. Ancak önermenin açık sınırına göre önceki atıklar bundan dolayı yok olmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "91b8413c5091225d45e778620d3b2d29d962bf0400adc9ededc0da31589696ca", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f12", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Birinci yarara ek olası zarar koşulunu kullanmayı ve eksik güvenlik kanıtını karar ölçütü yapmayı gerektirir.", "question": "Bir önerme “Toplama aracı eski parçaları alırken yeni parçalar bırakırsa toplam yararı azalabilir” diyor. Tasarımda toplama başarısı gösterilmiş, ancak ayrılan yan parçalar incelenmemiş. Bu bilgilere göre tasarımın toplam yararını değerlendirmek için aşağıdakilerden hangisi gereklidir?", "choices": ["Yeni ayrılan parçaları kaydetmeden yalnız eskileri saymak", "Yalnız toplama sayısını başarı için yeterli saymak", "Toplanan her parçanın yeni atık olduğunu varsaymak", "Yeni parça bırakma olasılığını ayrıca incelemek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Toplama sonrasındaki yan parçalar kayda girmezse yeni kirlilik riski değerlendirilemez.", "Yeni parça bırakma ihtimali ölçülmediğinde yalnız toplama sayısı yeterli değildir.", "Fiziksel olarak toplanan parça zaten uzayda serbest kalan yeni parça olmak zorunda değildir.", "Doğru; toplama başarısı tek değerlendirme ölçütü değildir. Aynı işlem sırasında yeni atık oluşup oluşmadığı da sınanmalıdır; bu veri olmadan toplam yarar kesinleşmez."], "explanation": "Toplama başarısı tek değerlendirme ölçütü değildir. Aynı işlem sırasında yeni atık oluşup oluşmadığı da sınanmalıdır; bu veri olmadan toplam yarar kesinleşmez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fa23a5bcee06732cf8c4f68fd8f2913fd1643b7981838543ac042ccf5b3f5a2c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f12", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 5, "difficultyReason": "İki önermenin koşullarını tek tek sınamayı ve yalnız gerçekleşen koşulun sonucunu almaya dayanır.", "question": "Bir görevde iki kural var: “Parçalar sabitlenirse yeni ayrılma azalabilir.” “Ayrılan parçalar izlenirse uyarı için bilgi üretilebilir.” Görevde sabitleme yapılmadı, fakat ayrılan parçalar izlendi. Bu kurallara göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi en tutarlıdır?", "choices": ["İzleme yapıldığı için hiç parça ayrılamaz.", "Uyarı bilgisi sağlanabilir; yeni ayrılmanın önlendiği kanıtlanmaz.", "Her iki kural da bütün eski parçaların toplandığını kanıtlar.", "Sabitleme yapılmadığı için uyarı verisi üretilemez."], "correct": 1, "distractorWhy": ["İzleme parçanın ayrılmasını fiziksel olarak durdurmaz.", "Doğru; ikinci kuralın koşulu gerçekleşmiştir: ayrılan parçalar izlendiğinden uyarı bilgisi üretilebilir. İlk kuralın koşulu olan sabitleme yapılmadığı için yeni parça ayrılmasının önlendiği sonucu çıkmaz.", "Kuralların hiçbiri mevcut tüm atıkları toplama sonucu içermez.", "İzleme yapıldığı belirtiliyor; sabitlemenin yapılmaması bu bilgiyi yok etmez."], "explanation": "İkinci kuralın koşulu gerçekleşmiştir: ayrılan parçalar izlendiğinden uyarı bilgisi üretilebilir. İlk kuralın koşulu olan sabitleme yapılmadığı için yeni parça ayrılmasının önlendiği sonucu çıkmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d3d30eabee983b497f0d7d312de3fbd7814877b764d15e63d10653dafcc4d8e6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f13", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Kaynağın türünü doğrulamayı ve yöntem ile sınırlılığın raporda bulunmasının önemini tartmayı gerektirir.", "question": "Bir ekip uzay atıklarını azaltma önerisi hazırlıyor. Buna göre öneriyi değerlendirmek için aşağıdaki kaynaklardan hangisi en güvenilir başlangıçtır?", "choices": ["Kaynağı bilinmeyen kısa bir reklam sloganı", "Tarihi ve yöntemi yazmayan paylaşım görseli", "Deney kaydı içermeyen kişisel tahmin", "NASA veya ESA’nın yöntem ve sınır açıklayan resmî sayfası"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Reklam sloganı ölçme yöntemini ve elde edilen kanıtı belirtmez.", "Tarih ve yöntem eksikliği bilgiyi denetlemeyi güçleştirir.", "Kişisel tahmin tek başına bir çözümün başarısını kanıtlamaz.", "Doğru; güvenilir bir değerlendirmede açıklanan yöntem ve sınırlılıkların denetlenebilir olması gerekir. NASA ve ESA gibi kurumların resmî bilgi sayfaları bu araştırma için uygun başlangıç sağlar."], "explanation": "Güvenilir bir değerlendirmede açıklanan yöntem ve sınırlılıkların denetlenebilir olması gerekir. NASA ve ESA gibi kurumların resmî bilgi sayfaları bu araştırma için uygun başlangıç sağlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q041", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6875be9a49ed717eaf08205670d6d07c4893fe77b1b2d75be16ece1489f754bb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f14", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 2, "difficultyReason": "Sınanabilir bir önlemi kanıtsız geniş iddiadan ayırmayı ve öneri ile uygulanmış başarıyı karşılaştırmayı gerektirir.", "question": "A önerisi görev sonunda ayrılabilecek parçaları sabitlemeyi ve denemeyi içeriyor. B önerisi “Bütün eski atıkları hemen yok eder” diyor, fakat deneme bilgisi yok. Verilenlere göre iki öneriyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi daha uygundur?", "choices": ["A yeni parça önleyeceği için eski atıklar da yok olur.", "A sınanabilir bir önlemdir; B için ayrıca kanıt gerekir.", "B kesin başarı sunduğundan başka inceleme gereksizdir.", "İki önerinin yararını araştırmak zaten imkânsızdır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yeni atık önlemi önceden oluşmuş atıkları kendiliğinden kaldırmaz.", "Doğru; A yönteminin hedefi yeni atık oluşumunu azaltmaktır ve bu işlev denemeyle incelenebilir. B yönteminin her atığı yok edeceği kanıtsızdır; iki fikrin etkisi eşit kabul edilemez.", "Başarı sözü bir ölçüm veya bağımsız denemenin yerine geçmez.", "Tasarım seçenekleri karşılaştırmalı denemelerle değerlendirilebilir."], "explanation": "A yönteminin hedefi yeni atık oluşumunu azaltmaktır ve bu işlev denemeyle incelenebilir. B yönteminin her atığı yok edeceği kanıtsızdır; iki fikrin etkisi eşit kabul edilemez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q042", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bd577715423e3a702ff580269b157c8eb69a29967e04b9dd438fc44e62c940f0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f14", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Sınanan/toplanan sayıları karşılaştırmayı ve eksik güvenlik denemesini sonuçla birlikte tartmayı gerektirir.", "question": "Tablodaki iki yöntem eşit sayıda parçayla denenmiştir. B daha çok toplamış ancak çalışan araçlara yakın kullanım güvenliği henüz sınanmamıştır. Buna göre ekibin aşağıdaki kararlardan hangisini vermesi uygundur?", "choices": ["Toplanan parça sayısının güvenlik testinin yerini aldığı", "B yönteminin her görevde sınamasız kullanılabileceği", "A yönteminin daha az topladığı için kesin güvensiz olduğu", "B’nin seçilmesi için önce güvenlik denemesi gerektiği"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Toplama başarısı, yakın çalışma güvenliği için ayrı bir test değildir.", "B yöntemi için güvenlik denemesi eksik olduğu açıkça belirtilmiştir.", "Daha az toplamak yöntemin çalışan araçlar için güvensiz olduğunu tek başına göstermez.", "Doğru; B yönteminin topladığı parça sayısı daha yüksektir; buna karşın güvenlik denemesi henüz yapılmamıştır. Bu nedenle B seçilmeden önce ek güvenlik incelemesi istenir ve kesin karar ertelenir."], "explanation": "B yönteminin topladığı parça sayısı daha yüksektir; buna karşın güvenlik bilgisi eksiktir. Yararı göz ardı etmeden ek güvenlik incelemesi istenir ve kesin karar ertelenir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig17.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig17.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig17.h", "f7-t03.f7t03.fig17.h.2", "f7-t03.f7t03.fig17.h.3", "f7-t03.f7t03.fig17.h.4"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig17.cell"}, {"v": "6"}, {"v": "4"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig17.cell.2"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig17.cell.3"}, {"v": "6"}, {"v": "5"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig17.cell.4"}]], "highlight": [1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q043", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e486251e7844f3141d785375fa036482599edd1d655db745bd72879406827202", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f13", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Evrensel bir iddianın test kapsamını çözümlemeyi ve gösterim beğenisini bilimsel kanıttan ayırmayı gerektirir.", "question": "Bir video, tasarlanan bir toplama ağının “her uzay atığını temizleyeceğini” iddia ediyor. Bu iddiayı sınamak için aşağıdakilerden hangisinin istenmesi en uygundur?", "choices": ["Videonun arka planında kullanılan müziğin türü", "Videoyu izleyenlerin beğeni sayısının artması", "Farklı parçalarda tekrarlı test sonuçları ve sınırları", "Tanıtımda ağın daha büyük çizilmesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Müzik seçimi ağın parça yakalama gücüne bilimsel kanıt vermez.", "Beğeni sayısı test edilen parçaların başarısını ölçmez.", "Doğru; “Her” sözü çok geniş bir iddiadır. Parça çeşitliliği, tekrarlanan sonuçlar ve aracın sınırlılıkları açıklanmadan kesin çözüm sonucu çıkarılamaz.", "Resmin büyütülmesi yöntemin gerçek çalışma koşullarını değiştirmez."], "explanation": "“Her” sözü çok geniş bir iddiadır. Parça çeşitliliği, tekrarlanan sonuçlar ve aracın sınırlılıkları açıklanmadan kesin çözüm sonucu çıkarılamaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9f0ff6be149bb57b1119f61444d0c51fa3547e1026082d7569677d3288d9ffa9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f14", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Resmî kurumların genel yaklaşımını tanımayı ve denenmemiş teknik öneriyi mevcut kanıttan ayırmayı gerektirir.", "question": "NASA ve ESA uzay atığı oluşumunu sınırlamaya yönelik önlemler açıklıyor. Bir okul araştırma ekibi, henüz denenmemiş bir “tek hamlede her atığı toplama” fikrini de inceliyor. Buna göre ekip için aşağıdaki yaklaşımlardan hangisi uygundur?", "choices": ["Kurum kaynaklarını okumadan yalnız çizime göre karar vermek", "Denenmemiş toplama fikrini gerçekleşmiş başarı diye yazmak", "Önleme kanıtını inceleyip toplama fikri için test istemek", "Bütün önleme yöntemlerini yeni atık ürettikleri için reddetmek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Çizim tek başına fiziksel başarıyı doğrulamaz.", "Gerçekleştirilmiş uygulama kaydı olmadan başarı iddia edilemez.", "Doğru; NASA ve ESA’nın atığı sınırlama yaklaşımları için açıklanmış dayanaklar bulunabilir. Denenmemiş toplama fikri ise henüz sonuç değildir; uygulanabilirlik ve güvenlik verisi gerektirir.", "Önlemenin hedefi yeni atık oluşumunu azaltmaktır, tüm önlemler atık üretir denemez."], "explanation": "NASA ve ESA’nın atığı sınırlama yaklaşımları için açıklanmış dayanaklar bulunabilir. Denenmemiş toplama fikri ise henüz sonuç değildir; uygulanabilirlik ve güvenlik verisi gerektirir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2f5f99c552d419a170edeb34239b9c007027e75b14b936aeaf4eca5c07b90135", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f15", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 3, "difficultyReason": "Deneme tekrarını ve güvenliği birlikte incelemeyi, daha az parça veren tek denemeyi temkinle yorumlamayı gerektirir.", "question": "İki önerinin inceleme sonuçları tabloda verilmiştir. Amaç çalışan araçların güvenliğini gözeterek yeni serbest parça sayısını azaltmaktır. Buna göre hangi geçici karar en iyi temellendirilir?", "choices": ["İki planın da aynı miktarda parça bıraktığını söylemek", "D planını sınırlı seçip E için güvenlik testi istemek", "D planının üç denemedeki kaydını ölçülmemiş saymak", "E planını tek denemesiyle tüm görevlere hemen yaymak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["D için 2, E için 1 parça kaydedildiği için miktarlar eşit değildir.", "Doğru; D üç benzer denemede 2 parça bırakmış ve güvenlik incelemesinde sorun kaydedilmemiştir. E tek denemede 1 parça bıraksa da güvenliği sınanmamıştır; geçici karar kanıt gücünü ve güvenliği birlikte tartar.", "Tablo, D planının üç benzer denemedeki son parça sayısını gösteriyor; bu kayıt ölçülmemiş sayılamaz.", "Tek deneme ve eksik güvenlik kanıtı genelleme için yetersizdir."], "explanation": "D üç benzer denemede 2 parça bırakmış ve güvenlik incelemesinde sorun kaydedilmemiştir. E tek denemede 1 parça bıraksa da güvenliği sınanmamıştır; geçici karar kanıt gücünü ve güvenliği birlikte tartar.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig18.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig18.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig18.h", "f7-t03.f7t03.fig18.h.2", "f7-t03.f7t03.fig18.h.3", "f7-t03.f7t03.fig18.h.4"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig18.cell"}, {"v": "3"}, {"v": "2"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig18.cell.2"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig18.cell.3"}, {"v": "1"}, {"v": "1"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig18.cell.4"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q046", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "187aefa365eda60ce040a66aec9a8f3d3d56b6f74a2b339eafafdf62b9cf0802", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f13", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Gözlem sürelerindeki dört kat farkı fark etmeyi ve tespit sayılarını atık üretim sayısından ayırmayı gerektirir.", "question": "İki ekip farklı sürelerle izleme yaptı: R ekibi 2 saat, S ekibi 8 saat çalıştı. R 3, S 6 parça kaydetti. Buna göre “S ekibinin planı daha fazla atık oluşturmuştur.” yargısıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İzleme süreleri farklı olduğundan bu yargı için eş ölçüm gerekir.", "R daha kısa çalıştığı için bütün atıkları zaten temizlemiştir.", "Kayıt tutulduğundan yeni parça sayısını değerlendirmek gereksizdir.", "Altı sayısı büyük olduğu için S kesin daha çok atık üretmiştir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; S ekibinin gözlem süresi R ekibinin dört katıdır; sayılar doğrudan atık üretim ölçümü değildir. Eş süre, alan ve yöntemle karşılaştırma yapılmadan planın atık ürettiği sonucuna varılmaz.", "R ekibinin üç parça kaydetmesi onları temizlediği anlamına gelmez.", "Kayıtların karşılaştırılabilir olması yeni atık değerlendirmesi için gereklidir.", "Çok nesne görmek yeni nesne üretildiğini tek başına kanıtlamaz."], "explanation": "S ekibinin gözlem süresi R ekibinin dört katıdır; sayılar doğrudan atık üretim ölçümü değildir. Eş süre, alan ve yöntemle karşılaştırma yapılmadan planın atık ürettiği sonucuna varılmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4c427d4e2ffe626cad975f883797cf9d80e530da2cc5c291c65ebadf775b4010", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f14", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Hedeflenen etkiyi ve uygulanabilirlik durumunu karşılaştırmayı; koşullu pilot için kanıt aramayı gerektirir.", "question": "İki yeni atık önleme önerisi için şu bilgiler var: M, az sayıda yeni parça bırakmayı hedefliyor ancak henüz kullanılabilirliği sınanmamış; N, daha sınırlı bir azaltma sağlıyor ancak güvenli çalışma denemeleri var. Bu bilgilere göre iki öneriyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi uygundur?", "choices": ["Uygulanabilirlik ölçütü uzay araçlarında dikkate alınmaz.", "N sınırlı azaltma sağladığı için hiçbir yararı yoktur.", "N geçici denenebilir; M için uygulanabilirlik kanıtı toplanmalıdır.", "M yüksek hedef koyduğu için başarısı kesindir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gerçekleştirme ve güvenlik koşulları çözüm kararının bir parçasıdır.", "Daha küçük bir azalma da yeni atığı sınırlamada yarar sağlayabilir.", "Doğru; M tasarımının beklenen yararı yüksek olabilir ancak çalışabildiğine dair veri eksiktir. N tasarımının yararı daha sınırlı olsa da güvenli deneme kaydı vardır; koşullu bir pilot tercihi yapılabilir.", "Hedefin yüksek oluşu doğrulanmış uygulama başarısı değildir."], "explanation": "M tasarımının beklenen yararı yüksek olabilir ancak çalışabildiğine dair veri eksiktir. N tasarımının yararı daha sınırlı olsa da güvenli deneme kaydı vardır; koşullu bir pilot tercihi yapılabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q048", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ac15da25814ec3b31278776cce81c7b003bd3b1364577478660d5eeaf2f018c1", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f13", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 4, "difficultyReason": "Şemada hedeflenmiş büyük nesneyle diğer küçük nesneleri ayırmayı ve kapsamı aşan başarı yorumunu elemesini gerektirir.", "question": "Şemada önerilen toplama aracının büyük bir parça yönünde uzandığı, iki küçük parçanın ise ayrı kaldığı görülüyor. Şekle göre bu öneri için aşağıdakilerden hangisi bir sınırlılık olarak belirtilmelidir?", "choices": ["Küçük parçaların da kesinlikle yakalanacağı", "Bu şemanın tamamlanmış bir görevi kanıtladığı", "Küçük parçaların toplanacağının bu şemayla gösterilmediği", "Büyük parçanın bütün atık türleri için yeterli örnek olduğu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Şemada araç küçük parçaları hedeflemiyor; onlar için toplama kanıtı yoktur.", "Bu çizim, yapılan bir deneyin veya tamamlanan görevin kaydı değildir.", "Doğru; şemada araç büyük parçaya yönelmiş, küçük parçalar ayrı gösterilmiştir. Bu çizim bütün parçaları toplama başarısını göstermez; ayrıca bir çalışma denemesi de değildir.", "Tek büyük parçadan diğer boyutlarda aynı başarıya genelleme yapılamaz."], "explanation": "Şemada araç büyük parçaya yönelmiş, küçük parçalar ayrı bölgede gösterilmiştir. Böyle bir temsil, bütün parçaları toplama başarısını göstermez; ayrıca bir çalışma denemesi de değildir.", "figure": {"kind": "diagram", "altTextKey": "f7-t03.draft.f7-t03.q049.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig19.caption", "notToScale": true, "viewBox": [0, 0, 800, 330], "elements": [{"type": "rect", "x": 90, "y": 126, "w": 165, "h": 82, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig19.obj"}, {"type": "line", "x1": 272, "y1": 166, "x2": 465, "y2": 166, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 493, "y": 118, "w": 175, "h": 95, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig19.obj.2"}, {"type": "circle", "x": 345, "y": 63, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig19.obj.3"}, {"type": "circle", "x": 680, "y": 268, "r": 28, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t03.f7t03.fig19.obj.4"}]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q049", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "41ff3e3e92e728e56d21d8ea840ae19e5fadbc837ecd89c42d90143d43a714dd", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t03.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t03.f15", "topic": "Uzay araştırmalarının oluşturduğu problemlere çözüm", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t03", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t03.n01", "objective": "FB.7.1.3", "level": 5, "difficultyReason": "Üç denemeli kanıtla tek denemeyi karşılaştırmayı ve azalma büyüklüğünü güvenlik kısıtıyla birlikte tartmayı gerektirir.", "question": "Bir ekip hemen kontrollü pilot yapacak. Tabloda K, aynı koşullarda üç denemede yeni parçayı azaltmış ve güvenlik kontrolünden geçmiş; L ise bir denemede daha fazla azaltmış ancak güvenliği incelenmemiştir. Buna göre aşağıdaki kararlardan hangisi gerekçelidir?", "choices": ["L planını tek sonuca bakarak bütün görevlerde kullanmak", "Güvenliği incelemeden iki planı aynı derecede onaylamak", "K planının denemelerini atık azaltmadığı için yok saymak", "K ile sınırlı pilot yapıp L için güvenlik denemesi istemek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bir kez daha iyi görünen sayı uzun dönem ve güvenli başarıyı kanıtlamaz.", "Eksik güvenlik verisini iki plana aynı onayı vermekle gideremeyiz.", "K planının tekrarlı denemelerinde azalma kaydedildiği belirtilmiştir.", "Doğru; K için birden fazla benzer deneme ve güvenlik kontrolü vardır. L planının tek denemedeki azalması daha iyi görünse de güvenliği bilinmemektedir. Bu nedenle pilotta K geçici seçilebilir; L için tekrarlı güvenlik ve etki denemesi gerekir."], "explanation": "K için birden fazla benzer deneme ve güvenlik kontrolü vardır. L planının tek testteki azalma miktarı daha iyi görünse bile güvenliği bilinmemektedir. Hemen yapılacak kontrollü pilotta K geçici seçilebilir; L daha fazla kanıt gerektirir.", "figure": {"kind": "table", "altTextKey": "f7-t03.f7t03.fig20.alt", "captionKey": "f7-t03.f7t03.fig20.caption", "notToScale": true, "headerKeys": ["f7-t03.f7t03.fig20.h", "f7-t03.f7t03.fig20.h.2", "f7-t03.f7t03.fig20.h.3", "f7-t03.f7t03.fig20.h.4", "f7-t03.f7t03.fig20.h.5"], "rows": [[{"key": "f7-t03.f7t03.fig20.cell"}, {"v": "3"}, {"v": "6"}, {"v": "2"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig20.cell.2"}], [{"key": "f7-t03.f7t03.fig20.cell.3"}, {"v": "1"}, {"v": "6"}, {"v": "0"}, {"key": "f7-t03.f7t03.fig20.cell.4"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.3", "F7-T03"], "taskId": "F7-T03", "sourceRecordId": "draft.f7-t03.q050", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "119326a19e3e6a71f46f7d7c0d9eb0cb3b78797e477a3d0f4f27371d0b2f7959", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "title": "Yıldızların yaşam döngüsü", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.1.4"], "body": "Ne öğreneceğim\nGüneş’in bir yıldız olduğunu hatırlayıp yıldızların oluşumunu, kütleye bağlı iki yaşam yolunu ve olası sonlarını kendi şemanla açıklayacaksın. Yıldız rengi ile sıcaklığını, ışık yılı ile uzaklığı ve takımyıldızların görünümünü ayıracaksın.\n\nTemel kavramlar\nBulutsu: Uzaydaki gaz ve toz ortamı. Önyıldız: Bu ortamda madde yoğunlaşırken gelişen yıldız öncüsü.\nKüçük kütleli yıldız zamanla kırmızı dev hâline gelebilir. Dış katmanlar dağıldığında gezegenimsi bulutsu oluşur; merkezde ise beyaz cüce kalır. Adındaki gezegen sözü, bu bulutsunun gezegen olduğu anlamına gelmez.\nBüyük kütleli yıldız kırmızı süperdev evresine ulaşabilir. Süpernova güçlü bir patlama olayıdır. Kalıntı kimi koşullarda nötron yıldızıdır; başka koşullarda kara delik oluşabilir. Bu sonlar, aynı yıldızın sırayla geçeceği zorunlu basamaklar değildir.\nYıldızların renkleri sıcaklıkları hakkında ipucu verir: genellikle mavi görünen yıldızın yüzeyi kırmızı görünenden sıcaktır.\nHacimsel büyüklük yıldızın uzayda kapladığı yeri anlatır; gökyüzünde büyük görünmek gerçek hacmin büyük olduğunu tek başına göstermez.\nIşık yılı, ışığın bir yılda aldığı uzaklıktır; takımyıldız ise Dünya’dan görülen yıldız desenidir.\n\nÖnce hatırlayalım\nGüneş’in gökyüzünde göründüğünü biliyorsun. Şimdi sor: Güneş bir gezegen mi, yoksa kendi ışığını yayan bir yıldız mı?\nIşığın yansımasını anımsa: Işık kaynağı olmayan bir cismi, üzerine düşen ışık yansıdığı için görebilirsin. Yıldızlar ise kendi ışıklarını yayar.\nBirbiriyle yan yana görünen iki ışığın bize aynı uzaklıkta olup olmadığını yalnız görünüşten anlayabilir miyiz?\n\nAdım adım\nGüneş bir yıldızdır. Her yıldızın görünür olduğu süre boyunca aynı durumda kalması gerekmez; yıldızlar oluşur, değişir ve sonunda farklı kalıntılar bırakabilir. Bu uzun değişimi yaşam döngüsü olarak düşünebiliriz.\nOrtak başlangıçta geniş gaz ve toz ortamı olan bulutsu yer alır. Madde bir araya toplanıp yoğunlaşırken önyıldız oluşur. Önyıldız geliştikçe yıldız evresine ulaşır. Başlangıcın ortak olması bütün yıldızların sonunun aynı olacağı anlamına gelmez.\nKüçük kütleli yıldız yaşlandığında genişleyerek kırmızı dev evresine geçebilir. Dış katmanlar çevreye yayıldığında gezegenimsi bulutsu ortaya çıkar. Geride kalan sıcak, yoğun merkez beyaz cücedir. Güneş’in geleceği için beklenen ana yol budur.\nBüyük kütleli yıldız kırmızı süperdev olabilir. Sonraki güçlü patlama süpernova olarak adlandırılır. Patlama bir yıldız türü değil olaydır; sonunda nötron yıldızı ya da kara delik kalabilir. Bütün yıldızların kara delik olması gerekmez. Şemada süpernovadan sonraki iki ok alternatifleri gösterir.\nYıldız rengi yüzey sıcaklığına ilişkin işarettir: mavi görünenler genellikle kırmızı görünenlerden sıcaktır. Bir yıldızın gerçek hacmi ile gökyüzünde kapladığı görünür alan aynı şey değildir. Uzaklıklar çok büyük olduğu için ışık yılı kullanılır; bu bir zaman değil uzaklık birimidir. Büyükayı, Küçükayı, Kraliçe ve Avcı adları gökyüzündeki yıldız desenlerini tanır; aynı desendeki yıldızların uzayda çok yakın olması şart değildir.\nKendi denemen: Küçük kâğıt kartlara bulutsu, önyıldız, küçük kütleli yıldız, büyük kütleli yıldız ve son evre adlarını yaz. Ortak ilk iki kartı üst üste değil, soldan sağa sırala; sonra iki ayrı kol oluştur. Her kolun sonunda hangi olasılıkların olduğunu işaretle. Kartlar arasına kalemle ok çiz, yerlerini kaydet ve bir arkadaşına neden bu sırayı seçtiğini açıkla. Sadece kâğıt ve kalem kullan; elektrikli, sıcak, keskin veya tehlikeli araç gerekmez. Güneş’e doğrudan bakma. Şemayı gökyüzündeki gerçek uzaklık ve büyüklüklerin ölçekli resmi sanma.\n\nÇözümlü örnek 1\nTemel örnek — kavramı zamanla ilişkilendir\nHayalî bir keşif günlüğünde ilk sayfada dağınık gaz, sonraki sayfada merkezde toplanan madde anlatılıyor. Günlüğün yıldızın hangi dönemini betimlediğini nasıl yorumlarsın?\nİlk sayfadaki gaz ve toz ortamının bulutsu olduğunu düşün.\nToplanma ve yoğunlaşmanın bir yıldız öncüsünün gelişimine işaret ettiğini açıkla.\n\nÇözümlü örnek 2\nFarklı gösterim — iki kolu okuma\nBir tiyatro dekorunda ortak bir kapıdan çıkan iki ayrı koridor var. Koridorlardan biri dış katmanların ayrılmasıyla, diğeri büyük bir patlamayla sonlanıyor. Bu benzetme neyi gösterebilir?\nOrtak kapıyı yıldız oluşumunun paylaşılan başlangıcı olarak yorumla.\nAyrı koridorların kütleyle değişen yaşam yollarını temsil ettiğini, kapıların gerçek uzay yapıları olmadığını belirt.\n\nÇözümlü örnek 3\nHata inceleme — ölçü ile olayı ayır\nBir sergi seslendirmesi yıldızın “bir ışık yılı yaşlandığı” sözünü kullanıyor. Buradaki kelime neden yanıltıcıdır?\nIşık yılının bir yılda alınan mesafeye verilen ad olduğunu hatırla.\nUzaklık biriminin bir yıldızın kaç yaşında olduğunu söylemediğini ayır.\n\nSık yapılan hatalar\n“Her yıldız sonunda kara delik olur.” düşüncesi iki kolu birleştirir; Güneş gibi yıldızın beklenen sonu beyaz cüceyken bazı büyük kütleli yıldızlar nötron yıldızı olarak kalabilir.\n“Kırmızı yıldız maviden sıcaktır.” düşüncesi günlük hayattaki kırmızı renk çağrışımına dayanabilir; yıldız yüzeyleri için mavi genellikle daha yüksek sıcaklığı gösterir.\n“Işık yılı bir süredir.” sözü birimdeki yıl kelimesini karıştırır. Işık yılı, ışığın bir yılda aldığı uzaklıktır; bir süre değildir.\n“Aynı takımyıldızdaki yıldızlar birbirine yakındır.” demek görünüşle gerçek konumu karıştırır; bakış doğrultumuz farklı uzaklıktaki yıldızları bir desen gibi gösterebilir.\n“Gezegenimsi bulutsu gezegendir.” düşüncesi ada aldanır; gerçekte yaşlanan yıldızın çevreye yaydığı dış katmanlardır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: İki ayrı yıldız öyküsünde ilk iki ortak durak nasıl ifade edilir?\nYanıt: Gaz ve toz ortamında madde toplanır ve yıldız öncüsü gelişir; bu yüzden başlangıç ortak olabilir.\nSoru: Bir yaşam yolu çiziminin süpernovadan sonra iki kola ayrılması ne anlatır?\nYanıt: Patlamadan geriye kalabilecek farklı sonları; bu oklar aynı yıldızın peş peşe yaşayacağı zorunlu aşamaları göstermez.\nSoru: Gökte büyük görünen cismin uzayda da kesin daha büyük olduğunu söyleyebilir misin?\nYanıt: Hayır. Görünüşe uzaklık da etki eder; gerçek hacim yalnız gökteki görüntüyle belirlenmez.\nSoru: Kâğıt kart modelinin açıklayamadığı bir özellik söyle.\nYanıt: Oklar evre ilişkilerini anlatır ama yıldızların gerçek boyutlarını ve aralarındaki uzaklıkları ölçekli göstermez.\n\nÖzet\nYıldızlar bulutsu ve önyıldızla başlayan ortak bir oluşum hikâyesi paylaşır. Küçük kütleli yıldızların yolu beyaz cüceye, büyük kütleli yıldızların süpernovadan sonraki olası yolları nötron yıldızına veya kara deliğe uzanır. Renk sıcaklığa ipucu verir, ışık yılı uzaklığı ölçer; takımyıldız ise bakışımızdan oluşan desendir.\nŞemada ortak başlangıçtan ayrılan iki kol, olay ve kalıntıları karıştırmadan izlemeyi kolaylaştırır. Oklar geçişleri ve olasılıkları anlatır; yıldızların gerçek boyutları, uzaklıkları ve evrelerin süreleri çizimde ölçekli değildir.\n\nAşağıdaki şekli inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Güneş’in bir yıldız olduğunu hatırlayıp yıldızların oluşumunu, kütleye bağlı iki yaşam yolunu ve olası sonlarını kendi şemanla açıklayacaksın. Yıldız rengi ile sıcaklığını, ışık yılı ile uzaklığı ve takımyıldızların görünümünü ayıracaksın.", "keyConcepts": ["Bulutsu: Uzaydaki gaz ve toz ortamı. Önyıldız: Bu ortamda madde yoğunlaşırken gelişen yıldız öncüsü.", "Küçük kütleli yıldız zamanla kırmızı dev hâline gelebilir. Dış katmanlar dağıldığında gezegenimsi bulutsu oluşur; merkezde ise beyaz cüce kalır. Adındaki gezegen sözü, bu bulutsunun gezegen olduğu anlamına gelmez.", "Büyük kütleli yıldız kırmızı süperdev evresine ulaşabilir. Süpernova güçlü bir patlama olayıdır. Kalıntı kimi koşullarda nötron yıldızıdır; başka koşullarda kara delik oluşabilir. Bu sonlar, aynı yıldızın sırayla geçeceği zorunlu basamaklar değildir.", "Yıldızların renkleri sıcaklıkları hakkında ipucu verir: genellikle mavi görünen yıldızın yüzeyi kırmızı görünenden sıcaktır.", "Hacimsel büyüklük yıldızın uzayda kapladığı yeri anlatır; gökyüzünde büyük görünmek gerçek hacmin büyük olduğunu tek başına göstermez.", "Işık yılı, ışığın bir yılda aldığı uzaklıktır; takımyıldız ise Dünya’dan görülen yıldız desenidir."], "priorKnowledge": ["Güneş’in gökyüzünde göründüğünü biliyorsun. Şimdi sor: Güneş bir gezegen mi, yoksa kendi ışığını yayan bir yıldız mı?", "Işığın yansımasını anımsa: Işık kaynağı olmayan bir cismi, üzerine düşen ışık yansıdığı için görebilirsin. Yıldızlar ise kendi ışıklarını yayar.", "Birbiriyle yan yana görünen iki ışığın bize aynı uzaklıkta olup olmadığını yalnız görünüşten anlayabilir miyiz?"], "steps": ["Güneş bir yıldızdır. Her yıldızın görünür olduğu süre boyunca aynı durumda kalması gerekmez; yıldızlar oluşur, değişir ve sonunda farklı kalıntılar bırakabilir. Bu uzun değişimi yaşam döngüsü olarak düşünebiliriz.", "Ortak başlangıçta geniş gaz ve toz ortamı olan bulutsu yer alır. Madde bir araya toplanıp yoğunlaşırken önyıldız oluşur. Önyıldız geliştikçe yıldız evresine ulaşır. Başlangıcın ortak olması bütün yıldızların sonunun aynı olacağı anlamına gelmez.", "Küçük kütleli yıldız yaşlandığında genişleyerek kırmızı dev evresine geçebilir. Dış katmanlar çevreye yayıldığında gezegenimsi bulutsu ortaya çıkar. Geride kalan sıcak, yoğun merkez beyaz cücedir. Güneş’in geleceği için beklenen ana yol budur.", "Büyük kütleli yıldız kırmızı süperdev olabilir. Sonraki güçlü patlama süpernova olarak adlandırılır. Patlama bir yıldız türü değil olaydır; sonunda nötron yıldızı ya da kara delik kalabilir. Bütün yıldızların kara delik olması gerekmez. Şemada süpernovadan sonraki iki ok alternatifleri gösterir.", "Yıldız rengi yüzey sıcaklığına ilişkin işarettir: mavi görünenler genellikle kırmızı görünenlerden sıcaktır. Bir yıldızın gerçek hacmi ile gökyüzünde kapladığı görünür alan aynı şey değildir. Uzaklıklar çok büyük olduğu için ışık yılı kullanılır; bu bir zaman değil uzaklık birimidir. Büyükayı, Küçükayı, Kraliçe ve Avcı adları gökyüzündeki yıldız desenlerini tanır; aynı desendeki yıldızların uzayda çok yakın olması şart değildir.", "Kendi denemen: Küçük kâğıt kartlara bulutsu, önyıldız, küçük kütleli yıldız, büyük kütleli yıldız ve son evre adlarını yaz. Ortak ilk iki kartı üst üste değil, soldan sağa sırala; sonra iki ayrı kol oluştur. Her kolun sonunda hangi olasılıkların olduğunu işaretle. Kartlar arasına kalemle ok çiz, yerlerini kaydet ve bir arkadaşına neden bu sırayı seçtiğini açıkla. Sadece kâğıt ve kalem kullan; elektrikli, sıcak, keskin veya tehlikeli araç gerekmez. Güneş’e doğrudan bakma. Şemayı gökyüzündeki gerçek uzaklık ve büyüklüklerin ölçekli resmi sanma."], "workedExamples": [{"title": "Temel örnek — kavramı zamanla ilişkilendir", "problem": "Hayalî bir keşif günlüğünde ilk sayfada dağınık gaz, sonraki sayfada merkezde toplanan madde anlatılıyor. Günlüğün yıldızın hangi dönemini betimlediğini nasıl yorumlarsın?", "solution": ["İlk sayfadaki gaz ve toz ortamının bulutsu olduğunu düşün.", "Toplanma ve yoğunlaşmanın bir yıldız öncüsünün gelişimine işaret ettiğini açıkla."]}, {"title": "Farklı gösterim — iki kolu okuma", "problem": "Bir tiyatro dekorunda ortak bir kapıdan çıkan iki ayrı koridor var. Koridorlardan biri dış katmanların ayrılmasıyla, diğeri büyük bir patlamayla sonlanıyor. Bu benzetme neyi gösterebilir?", "solution": ["Ortak kapıyı yıldız oluşumunun paylaşılan başlangıcı olarak yorumla.", "Ayrı koridorların kütleyle değişen yaşam yollarını temsil ettiğini, kapıların gerçek uzay yapıları olmadığını belirt."]}, {"title": "Hata inceleme — ölçü ile olayı ayır", "problem": "Bir sergi seslendirmesi yıldızın “bir ışık yılı yaşlandığı” sözünü kullanıyor. Buradaki kelime neden yanıltıcıdır?", "solution": ["Işık yılının bir yılda alınan mesafeye verilen ad olduğunu hatırla.", "Uzaklık biriminin bir yıldızın kaç yaşında olduğunu söylemediğini ayır."]}], "commonMistakes": ["“Her yıldız sonunda kara delik olur.” düşüncesi iki kolu birleştirir; Güneş gibi yıldızın beklenen sonu beyaz cüceyken bazı büyük kütleli yıldızlar nötron yıldızı olarak kalabilir.", "“Kırmızı yıldız maviden sıcaktır.” düşüncesi günlük hayattaki kırmızı renk çağrışımına dayanabilir; yıldız yüzeyleri için mavi genellikle daha yüksek sıcaklığı gösterir.", "“Işık yılı bir süredir.” sözü birimdeki yıl kelimesini karıştırır. Işık yılı, ışığın bir yılda aldığı uzaklıktır; bir süre değildir.", "“Aynı takımyıldızdaki yıldızlar birbirine yakındır.” demek görünüşle gerçek konumu karıştırır; bakış doğrultumuz farklı uzaklıktaki yıldızları bir desen gibi gösterebilir.", "“Gezegenimsi bulutsu gezegendir.” düşüncesi ada aldanır; gerçekte yaşlanan yıldızın çevreye yaydığı dış katmanlardır."], "selfCheck": [{"question": "İki ayrı yıldız öyküsünde ilk iki ortak durak nasıl ifade edilir?", "answer": "Gaz ve toz ortamında madde toplanır ve yıldız öncüsü gelişir; bu yüzden başlangıç ortak olabilir."}, {"question": "Bir yaşam yolu çiziminin süpernovadan sonra iki kola ayrılması ne anlatır?", "answer": "Patlamadan geriye kalabilecek farklı sonları; bu oklar aynı yıldızın peş peşe yaşayacağı zorunlu aşamaları göstermez."}, {"question": "Gökte büyük görünen cismin uzayda da kesin daha büyük olduğunu söyleyebilir misin?", "answer": "Hayır. Görünüşe uzaklık da etki eder; gerçek hacim yalnız gökteki görüntüyle belirlenmez."}, {"question": "Kâğıt kart modelinin açıklayamadığı bir özellik söyle.", "answer": "Oklar evre ilişkilerini anlatır ama yıldızların gerçek boyutlarını ve aralarındaki uzaklıkları ölçekli göstermez."}], "summary": "Yıldızlar bulutsu ve önyıldızla başlayan ortak bir oluşum hikâyesi paylaşır. Küçük kütleli yıldızların yolu beyaz cüceye, büyük kütleli yıldızların süpernovadan sonraki olası yolları nötron yıldızına veya kara deliğe uzanır. Renk sıcaklığa ipucu verir, ışık yılı uzaklığı ölçer; takımyıldız ise bakışımızdan oluşan desendir.", "figureNote": "Şemada ortak başlangıçtan ayrılan iki kol, olay ve kalıntıları karıştırmadan izlemeyi kolaylaştırır. Oklar geçişleri ve olasılıkları anlatır; yıldızların gerçek boyutları, uzaklıkları ve evrelerin süreleri çizimde ölçekli değildir."}, "figure": {"kind": "flow", "nodes": [{"id": "b", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node1"}, {"id": "p", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node2"}, {"id": "k", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node3"}, {"id": "g", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node4"}, {"id": "rd", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node5"}, {"id": "rs", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node6"}, {"id": "pn", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node7"}, {"id": "sn", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node8"}, {"id": "wd", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node9"}, {"id": "ns", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node10"}, {"id": "bh", "labelKey": "f7-t04.fig.note.node11"}], "edges": [{"from": "b", "to": "p"}, {"from": "p", "to": "k"}, {"from": "p", "to": "g"}, {"from": "k", "to": "rd"}, {"from": "rd", "to": "pn"}, {"from": "pn", "to": "wd"}, {"from": "g", "to": "rs"}, {"from": "rs", "to": "sn"}, {"from": "sn", "to": "ns"}, {"from": "sn", "to": "bh"}], "direction": "vertical", "altTextKey": "f7-t04.fig.note.alt", "notToScale": true}, "taskId": "F7-T04", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9d1a115d154ef4dc1db8d80849e025af98f76d152e1b634c3261958b4bf349f4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f01", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Güneş için “yaşam döngüsü” denildiğinde hangi düşünce anlaşılmalıdır?", "choices": ["Güneş’in her gece kaybolup sabah yeniden doğması", "Güneş’in bir gezegenin çevresinde tur atması", "Bir yıldızın oluşup zamanla farklı evrelerden geçmesi", "Güneş’in takımyıldız şekillerini değiştirmesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gece-gündüz olayını bir yıldızın yaşam evreleriyle karıştırır.", "Yıldızın gelişimini dolanma hareketiyle eş tutar.", "Doğru; önce Güneş’in bir yıldız olduğunu hatırlarız. Sonra yaşam döngüsünün günlük görünme değil, uzun sürede evre değiştirme olduğunu belirleriz.", "Gökyüzünde görülen desen değişimini yıldızın iç gelişimi sanır."], "explanation": "Önce Güneş’in bir yıldız olduğunu hatırlarız. Sonra yaşam döngüsünün günlük görünme değil, uzun sürede evre değiştirme olduğunu belirleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e491e9cd285ce653226206feb0a4e8e417c9d6205bc2a3c889208cd7cd35f15f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f02", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir oluşum bölgesinde gaz ve toz birikmeye başlamıştır. Buna göre bu bölgenin yıldız oluşumundaki adı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Nötron yıldızı", "Bulutsu", "Beyaz cüce", "Kırmızı süperdev"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Nötron yıldızı, büyük kütleli bir yıldızın sonlarından biridir.", "Doğru; önce başlangıç maddesinin gaz ve toz olduğunu tanırız. Sonra bu ortamın bulutsu olarak adlandırıldığını söyleriz.", "Beyaz cüce, küçük kütleli yıldızın geç bir kalıntısıdır.", "Kırmızı süperdev, oluşumdan sonraki ileri bir evredir."], "explanation": "Önce başlangıç maddesinin gaz ve toz olduğunu tanırız. Sonra bu ortamın bulutsu olarak adlandırıldığını söyleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1f11c1882d9895841fd304000df3bc4c4f9a1b4f9e80e22dc2052aea2d17651d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f03", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre bulutsu ile yıldız arasındaki “?” alanına aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Gezegenimsi bulutsu", "Süpernova", "Beyaz cüce", "Önyıldız"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Gezegenimsi bulutsu küçük kütleli yıldızın ileri evresinde görülür.", "Süpernova büyük kütleli bir yıldızın sonuna yakın patlamadır.", "Beyaz cüce oluşum değil, küçük kütleli yolun son kalıntısıdır.", "Doğru; şema önce gaz ve tozu, sonra yıldızı gösterir. İkisinin arasında yoğunlaşarak oluşan önyıldız bulunur."], "explanation": "Şema önce gaz ve tozu, sonra yıldızı gösterir. İkisinin arasında yoğunlaşarak oluşan önyıldız bulunur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q003.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q003.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q003.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q003.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q003", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dad64c503d9b73119dfd4a64df91b37e0582ee5dbff328fa8a9fb605f952a5b1", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f01", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir bulutsudaki madde bir araya toplanırken ilk olarak hangi değişim beklenir?", "choices": ["Yıldızın beyaz cüceye dönüşmesi", "Yoğunlaşan bir önyıldız oluşması", "Bir takımyıldızın çizgilerinin oluşması", "Doğrudan kara delik ortaya çıkması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Beyaz cüce, yıldız yaşlandıktan sonra oluşan kalıntıdır.", "Doğru; önce bulutsudaki gaz ve tozun bir araya gelişini izleriz. Bu süreç, olgun yıldızdan önce önyıldız aşamasını oluşturur.", "Takımyıldız çizgileri gökten görülen hayalî desenlerdir.", "Kara delik oluşumu bu başlangıç aşamasının olağan sonucu değildir."], "explanation": "Önce bulutsudaki gaz ve tozun bir araya gelişini izleriz. Bu süreç, olgun yıldızdan önce önyıldız aşamasını oluşturur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fd05cf451adc90f8a45064ca694b4f51293391f9ca835dfb7d12910fa5519f6f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f02", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir araştırma panosunda “önyıldız” kartı “bulutsu” kartının önüne yerleştirilmiştir. Buna göre panodaki dizilişi düzeltmek için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Bulutsu kartı yıldızın en son evresi yapılır", "İki kart süpernovadan sonraya taşınır", "Bulutsu kartı önyıldızdan önceye alınır", "Önyıldız kartı beyaz cüceden sonraya konur"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bulutsuyu başlangıç yerine bütün yolların zorunlu sonu sayar.", "Ortak başlangıcı yalnız büyük kütleli yıldızın sonuna iter.", "Doğru; önce bulutsunun gaz ve toz ortamı olduğunu düşünürüz. Ardından bu maddeden önyıldız oluştuğu için doğru dizilişi kurarız.", "Oluşum aşamasını küçük kütleli yolun sonuyla karıştırır."], "explanation": "Önce bulutsunun gaz ve toz ortamı olduğunu düşünürüz. Ardından bu maddeden önyıldız oluştuğu için doğru dizilişi kurarız.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b85e5dc6759a16bca1887cdc95078fbf108239097213282d3c9a7a07e8f43528", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f03", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Aşağıdaki şemadaki soru işareti hangi ortak başlangıç ortamını temsil eder?", "choices": ["Kara delik", "Bulutsu", "Kırmızı dev", "Süpernova"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kara delik, yıldız oluşumunun ortak başlangıcı değil, büyük kütleli yıldızın olası sonudur.", "Doğru; önyıldızdan önce yıldızı oluşturacak gaz ve toz ortamı bulunmalıdır. Bu ortamın adı bulutsudur.", "Kırmızı dev, yıldız oluşumundan çok sonraki bir aşamadır.", "Süpernova, özellikle büyük kütleli yıldızın geç evre patlamasıdır."], "explanation": "Önyıldızdan önce yıldızı oluşturacak gaz ve toz ortamı bulunmalıdır. Bu ortamın adı bulutsudur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q006.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q006.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q006.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q006.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q006", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a92b55638516a9b231d84ac2492ea5871d3059168f0c5097050f601e001d1993", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f01", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "İki yıldızın sonu farklı olsa da erken dönemleri neden benzer gösterilebilir?", "choices": ["Her ikisi de mutlaka süpernova geçirir", "Her ikisi de doğrudan beyaz cücedir", "Her ikisi de önce kara delik olur", "Her ikisi de gaz ve toz bulutsusundan oluşmaya başlar"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Süpernova her yıldız için zorunlu bir evre değildir.", "Beyaz cüce ortak doğum aşaması değil son kalıntıdır.", "Kara delik oluşum başlangıcına ait bir basamak değildir.", "Doğru; önce iki yaşam yolunun ortak olan başlangıcını ayırırız. Ardından farklı sonlara gidişin, başlangıçtaki bulutsu ve önyıldızı ortadan kaldırmadığını anlarız."], "explanation": "Önce iki yaşam yolunun ortak olan başlangıcını ayırırız. Ardından farklı sonlara gidişin, başlangıçtaki bulutsu ve önyıldızı ortadan kaldırmadığını anlarız.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "74346968d85493fbf0a36fa34f2d9dfc8433bbc74aa904808333720bf30fd00c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f02", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir öğrenci, “Bulutsudan çıkan her önyıldızın geleceği aynıdır.” diyor. Buna göre öğrencinin yorumunu aşağıdaki bilgilerden hangisi değiştirir?", "choices": ["Oluşan yıldızın kütlesi sonraki yolu etkiler", "Gökyüzünde görülen bütün yıldızlar aynı uzaklıktadır", "Her önyıldız mutlaka kırmızı süperdev olur", "Yıldızların rengi bir zaman ölçme aracıdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; önce ortak önyıldız evresini kabul ederiz. Sonra yıldızın kütlesinin gelişme yolunu değiştirebildiğini ekleriz.", "Görünür yakınlık fiziksel uzaklık eşitliğini göstermez.", "Kırmızı süperdev yalnız büyük kütleli yolla ilişkilidir.", "Renk, yıldızın sıcaklığına ilişkin ipucu verir; süre ölçmez."], "explanation": "Önce ortak önyıldız evresini kabul ederiz. Sonra yıldızın kütlesinin gelişme yolunu değiştirebildiğini ekleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ddf87946a484b14da7f10c7f2036d1b1a53fb77704e767206f6d26eaef5bcfc8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f03", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Aşağıdaki tabloda bir yıldız oluşum bölgesine ait üç gözlem verilmiştir. Tabloya göre yıldız oluşumunun ilk aşamasını belirten satır ve gerekçesi aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?", "choices": ["L satırı; madde bu aşamada henüz dağınıktır", "M satırı; yıldız ilk kez bu aşamada görülür", "K satırı; madde bu aşamada henüz dağınıktır", "K satırı; yıldız bu aşamada ışık yaymaya başlar"], "correct": 2, "distractorWhy": ["L satırında madde yoğunlaşmaktadır; dağınık gaz ve toz ortamı L satırında değil K satırındadır.", "Belirgin yıldızın görülmesi sürecin son aşamasıdır; ilk aşama gaz ve tozun dağınık olduğu evredir.", "Doğru; oluşum geniş bir alana yayılmış gaz ve tozla başlar. Tabloda bu gözlem K satırındadır ve madde henüz dağınıktır.", "Satır doğru seçilmiştir; ancak ışık yayan belirgin yıldız M satırındaki son aşamadır."], "explanation": "Yıldız oluşumu geniş bir alana yayılmış gaz ve toz bulutuyla başlar; madde sonra yoğunlaşır ve en son belirgin bir yıldız oluşur. Tabloda dağınık gaz ve toz ortamı K satırında olduğundan ilk aşama K satırıdır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q009.header1", "f7-t04.fig.q009.header2"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q009.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q009.cell1_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q009.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q009.cell2_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q009.cell3_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q009.cell3_2"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q009.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q009", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e121a2c642d2fbd8cf1571fd46e16feeea87386533217776908cb12e0d8d529c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f01", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir yaşam yolu çiziminde “yıldız” kutusundan önce yalnız bir kutu için yer kalmıştır. Buna göre iki erken evreyi bu tek kutuda birlikte gösteren en uygun ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Önyıldızdan doğrudan beyaz cüce oluşur", "Süpernova içindeki yıldız bulutsuyu oluşturur", "Bulutsu içindeki maddeden önyıldız oluşur", "Kara delik bir kırmızı deve dönüşür"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Olgun yıldız aşamasını atlayıp son kalıntıya geçer.", "Büyük kütleli son olayı ortak doğum süreciyle ters sırada birleştirir.", "Doğru; çizimin tek kutusu iki bilgiyi barındırmalıdır: başlangıç bulutsudur, bulutsudaki madde önyıldız oluşturur. Böylece yıldızdan önceki iki aşamanın sırası korunur.", "Kara deliği başlangıçtaki gelişim evresi gibi gösterir."], "explanation": "Çizimin tek kutusu iki bilgiyi barındırmalıdır: başlangıç bulutsudur, bulutsudaki madde önyıldız oluşturur. Böylece yıldızdan önceki iki aşamanın sırası korunur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fe20b5b547fd38a29e6fac832a465d0c33105f2eafa527dac9afb94ab9585487", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f04", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Güneş gibi bir yıldız yaşlandığında hangi evreye doğru gelişir?", "choices": ["Kırmızı dev", "Kırmızı süperdev", "Süpernova", "Nötron yıldızı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; önce Güneş’in küçük kütleli yaşam yoluna ait olduğunu belirleriz. Bu yolda yıldız yaşlandığında genişleyerek kırmızı dev evresine gider.", "Kırmızı süperdev büyük kütleli yıldız yolunda yer alır.", "Süpernova Güneş benzeri yol için beklenen aşama değildir.", "Nötron yıldızı büyük kütleli patlama sonrası kalıntıdır."], "explanation": "Önce Güneş’in küçük kütleli yaşam yoluna ait olduğunu belirleriz. Bu yolda yıldız yaşlandığında genişleyerek kırmızı dev evresine gider.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q011", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "125f796987766afbd4b5934d677b3c7a0f319aee51f19214aad1b2e206ca6355", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f05", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre küçük kütleli yıldızdan sonraki eksik kutuya aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Nötron yıldızı", "Kırmızı dev", "Kırmızı süperdev", "Kara delik"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Nötron yıldızı büyük kütleli yıldızların sonlarında bulunabilir.", "Doğru; önce şemanın küçük kütleli yıldızla başladığını görürüz. Sonraki genişleme aşaması kırmızı devdir.", "Kırmızı süperdev farklı kütle yolunun genişlemiş evresidir.", "Kara delik küçük kütleli yolun bu basamağı değildir."], "explanation": "Önce şemanın küçük kütleli yıldızla başladığını görürüz. Sonraki genişleme aşaması kırmızı devdir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q012.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q012.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q012.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q012.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q012", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4492e24304a14b955ffd0088ba8881555dd26b575faf61b544e4d24a712b46ff", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f06", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Kırmızı devin dış katmanları uzaya yayıldığında hangi yapı oluşur?", "choices": ["Büyük kütleli yıldızdaki süpernova", "Gezegenimsi bulutsu", "Yeni oluşmaya başlayan önyıldız", "Süpernovadan kalan kara delik"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Süpernova, dış katmanın sakin biçimde ayrılmasından farklı büyük bir patlamadır.", "Doğru; önce kırmızı devin dış katmanlarının çevreye yayıldığını düşünürüz. Bu yayılan malzemenin oluşturduğu yapı gezegenimsi bulutsudur.", "Önyıldız, yıldızın oluşumundan önceki yoğunlaşma evresidir.", "Kara delik bu katman yayılmasının ürünü değildir."], "explanation": "Önce kırmızı devin dış katmanlarının çevreye yayıldığını düşünürüz. Bu yayılan malzemenin oluşturduğu yapı gezegenimsi bulutsudur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a3a078488db471def8bc60f8078c86fa53f9840656d1ea1e8f410cf4e8ff1eba", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f04", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "“Gezegenimsi bulutsu” adındaki sözcük öğrenciyi yanıltmıştır. Buna göre bu yapı gerçekte aşağıdakilerden hangisiyle ilişkilidir?", "choices": ["Yeni oluşmuş bir gezegenin katı yüzeyiyle", "Yaşlanan bir yıldızın dış katmanlarıyla", "Bir takımyıldızın hayalî sınırlarıyla", "Kara deliğin etrafındaki kalıcı gezegenlerle"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Adındaki “gezegenimsi” sözcüğüne bakarak yapıyı gerçek bir gezegen sanır.", "Doğru; önce adın yanıltıcı olabileceğini fark ederiz. Yapı bir gezegen değil, kırmızı devin dış katmanlarının çevrede oluşturduğu gaz bulutudur.", "Takımyıldız görünümünü yıldızdan atılan gazla karıştırır.", "Kara delik çevresini küçük kütleli yıldız kalıntısının yapısıyla eşler."], "explanation": "Önce adın yanıltıcı olabileceğini fark ederiz. Yapı bir gezegen değil, kırmızı devin dış katmanlarının çevrede oluşturduğu gaz bulutudur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bb404ce5bed3731e9656f135e7d5ec6d2866b6cada4d6be6820b9876b2d6a35c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f05", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre kırmızı dev ile beyaz cüce arasındaki eksik yapı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Süpernova", "Önyıldız", "Kırmızı süperdev", "Gezegenimsi bulutsu"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Süpernova küçük kütleli yolun orta basamağı değildir.", "Önyıldız baştaki oluşum basamağıdır.", "Kırmızı süperdev başka yaşam yoluna ait evredir.", "Doğru; kırmızı dev dış katmanlarını bırakır; böylece gezegenimsi bulutsu oluşur. Geride kalan sıcak merkez ise beyaz cüce olur."], "explanation": "Kırmızı dev dış katmanlarını bırakır; böylece gezegenimsi bulutsu oluşur. Geride kalan sıcak merkez ise beyaz cüce olur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q015.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q015.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q015.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q015.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q015", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "56b37c12a1e30a61671d2ae71dd89d2bbe67f408fbd4146654489f7285a1bf0c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f06", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Beyaz cüceyi en iyi tanımlayan özellik hangisidir?", "choices": ["Çok büyük bir yıldızın patlama anı", "Gökyüzünde çizgilerle birleştirilen yıldız resmi", "Küçük kütleli yıldızdan geriye kalan sıcak, yoğun merkez", "Yıldızları oluşturan ilk gaz ve toz bulutu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Patlama anı süpernovadır; beyaz cüce böyle bir olay değildir.", "Göksel desen, fiziksel yıldız kalıntısı sayılmaz.", "Doğru; önce kırmızı devin dış katmanlarını uzaya bıraktığını hatırlarız. Geriye kalan sıcak ve yoğun çekirdek beyaz cüce olarak adlandırılır.", "Bu açıklama beyaz cüce yerine başlangıç bulutsusuna aittir."], "explanation": "Önce kırmızı devin dış katmanlarını uzaya bıraktığını hatırlarız. Geriye kalan sıcak ve yoğun çekirdek beyaz cüce olarak adlandırılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "67781de914fff7c5be2df6d662b083544376dc9e10ee4a3ae875383a1830314c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f04", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir defterde Güneş’in geleceği için “süpernova → kara delik” yazıyor. Verilenlere göre defterdeki yolun doğru hâli aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kırmızı dev → süpernova → kara delik", "Kırmızı dev → gezegenimsi bulutsu → beyaz cüce", "Önyıldız → süpernova → kara delik", "Kırmızı süperdev → süpernova → nötron yıldızı"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kırmızı devden sonra Güneş için süpernova beklenmez.", "Doğru; Güneş benzeri yıldızın kütle grubunu temel alırız. Bu yüzden önce kırmızı dev, sonra gezegenimsi bulutsu ve sonunda beyaz cüce yolunu izleriz.", "Önyıldız ortak başlangıçtır; ardından doğrudan süpernova gelmez.", "Kırmızı süperdev ve süpernova büyük kütleli yolun parçalarıdır."], "explanation": "Güneş benzeri yıldızın kütle grubunu temel alırız. Bu yüzden önce kırmızı dev, sonra gezegenimsi bulutsu ve sonunda beyaz cüce yolunu izleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2893e9eb3a056f8ee371c244c0b627ada3650e8cfcec54a502efde4b88aedfcb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f05", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemadaki yaşam yoluna göre X kutusunda gösterilmesi gereken yıldız aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Küçük kütleli yıldız", "Kara deliğe dönüşmüş yıldız", "Patlama hâlindeki süpernova", "Büyük kütleli yıldız"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; şemadaki kırmızı dev ve gezegenimsi bulutsu ipuçları küçük kütleli yolu tanımlar. Bu nedenle başlangıç kutusu küçük kütleli yıldız olmalıdır.", "Kara delik çizimin başındaki kırmızı dev yoluna başlangıç olamaz.", "Süpernova bir yıldız türü değil, patlama olayıdır.", "Büyük kütleli yıldızın sonraki evresi kırmızı süperdev yoludur."], "explanation": "Şemadaki kırmızı dev ve gezegenimsi bulutsu ipuçları küçük kütleli yolu tanımlar. Bu nedenle başlangıç kutusu küçük kütleli yıldız olmalıdır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 498], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 346, "x2": 130.0, "y2": 396, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q018.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q018.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q018.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 396, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q018.node4", "labelX": 130.0, "labelY": 432.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q018.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q018", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e48397d7282e6d7affb605fd5413124bf9d2229a977e1f4b0c8c4132a36658b3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f06", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Kırmızı devin çevresinde yayılan gaz ile merkezde kalan cisim arasında hangi ayrım yapılır?", "choices": ["Gaz bulutu yeni bir kara deliktir", "Merkezde kalan cisim yeniden önyıldızdır", "İkisi de aynı anda süpernova patlamasıdır", "Gaz bulutu ve beyaz cüce farklı parçalardır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yayılan gazı sıkışmış son kalıntı sanır.", "Önyıldız, yaşlı yıldızın kalanı değil, yeni oluşum evresidir.", "Dış katman yayılmasıyla büyük kütleli süpernovayı bir tutar.", "Doğru; önce dış katmanların uzaya yayıldığını ayırırız. Sonra gazın gezegenimsi bulutsuyu, kalan sıcak merkezin beyaz cüceyi oluşturduğunu söyleriz."], "explanation": "Önce dış katmanların uzaya yayıldığını ayırırız. Sonra gazın gezegenimsi bulutsuyu, kalan sıcak merkezin beyaz cüceyi oluşturduğunu söyleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q019", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "02d2d5497667be5df33ab3f0f0d88b8ec44a89bb41db3b83c3dcf1473219007c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f04", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemada küçük kütleli yolun son kutusu boş bırakılmıştır. Şemaya göre bu kutuya yazılması gereken ad aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Beyaz cüce", "Kırmızı süperdev", "Kara delik", "Nötron yıldızı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; şema kırmızı dev ve gezegenimsi bulutsu evrelerini geçmiştir. Bu küçük kütleli yıldızdan geriye kalan beyaz cücedir.", "Kırmızı süperdev küçük kütleli yolun son kalıntısı olamaz.", "Kara delik bu küçük kütleli çizimin sonu değildir.", "Nötron yıldızı, patlama geçiren büyük kütleli yolun olası sonudur."], "explanation": "Şema kırmızı dev ve gezegenimsi bulutsu evrelerini geçmiştir. Bu küçük kütleli yıldızdan geriye kalan beyaz cücedir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 498], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 346, "x2": 130.0, "y2": 396, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q020.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q020.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q020.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 396, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q020.node4", "labelX": 130.0, "labelY": 432.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q020.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q020", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "db184b6a7e3db900bc5d36e73e3d22e56e33d75ea7b3ef5b41955b50d8caa360", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f07", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Büyük kütleli bir yıldız yaşlandığında şişerek hangi evreye geçebilir?", "choices": ["Gezegenimsi bulutsu", "Beyaz cüce", "Kırmızı süperdev", "Önyıldız"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gezegenimsi bulutsu büyük kütleli yıldızın şişme evresi değildir.", "Beyaz cüce küçük kütleli yıldızın son kalıntısıdır.", "Doğru; önce yıldızın büyük kütleli olduğunu belirleriz. Bu yolun ileri evresindeki genişlemiş yıldız kırmızı süperdevdir.", "Önyıldız oluşum evresidir, yaşlı yıldızın şişmiş hâli değildir."], "explanation": "Önce yıldızın büyük kütleli olduğunu belirleriz. Bu yolun ileri evresindeki genişlemiş yıldız kırmızı süperdevdir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q021", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "51add6adf38fbfc9ba4c5e31621e2e172bb9cd284f28b5ae41f3826acb582d92", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f08", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre büyük kütleli yıldız ile süpernova arasına aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Kırmızı süperdev", "Küçük kütleli yıldız", "Beyaz cüce", "Gezegenimsi bulutsu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; şemada kütle grubu büyüktür ve ardından süpernova gelir. Bu ikisi arasındaki genişlemiş evre kırmızı süperdevdir.", "Kütle grubunun ortada küçüğe dönmesi yaşam yolu ilişkisini bozar.", "Beyaz cüce büyük kütleli yolun patlama öncesi evresi değildir.", "Gezegenimsi bulutsu küçük kütleli yolun dış katmanlarından oluşur."], "explanation": "Şemada kütle grubu büyüktür ve ardından süpernova gelir. Bu ikisi arasındaki genişlemiş evre kırmızı süperdevdir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q022.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q022.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q022.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q022.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q022", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "69808c491478b559e889cf674ae1b7f0a0216fbb5cc1555ae75f052785fbbfe1", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f09", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir gözlem özetinde “çok büyük kütleli yıldızın yaşamının sonuna yakın güçlü patlama” yazıyor. Buna göre gözlem özetinde sözü edilen olayın adı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Beyaz cüce", "Süpernova", "Gezegenimsi bulutsu", "Önyıldız"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Beyaz cüce süpernovanın kendisi değil, farklı yolun kalıntısıdır.", "Doğru; önce ifadedeki güçlü patlamayı ayırırız. Büyük kütleli yıldızın son dönemindeki bu olaya süpernova denir.", "Gezegenimsi bulutsu dış katmanlardan oluşan yapıdır, bu patlamanın adı değildir.", "Önyıldız henüz gelişmekte olan başlangıç evresidir."], "explanation": "Önce ifadedeki güçlü patlamayı ayırırız. Büyük kütleli yıldızın son dönemindeki bu olaya süpernova denir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2966a79468f8a2ce9eaa407a4c7245db4c56ad69e38a25f27c866cdf3a8eaff4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f07", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir süpernova sonrasında neden tek bir kalıntı adı yazmak yeterli __değildir__?", "choices": ["Mutlaka beyaz cüce kalır", "Her durumda yeni önyıldız kalır", "Kırmızı dev evresindeki yıldız yeniden oluşur", "Nötron yıldızı veya kara delik kalabilir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Beyaz cüce başka kütle yolunun kalıntısıdır.", "Önyıldız, doğum evresini patlama sonrası kalıntısı gibi gösterir.", "Süpernova büyük kütleli yıldızın son evrelerindeki patlamadır; küçük kütleli yıldızın kırmızı dev evresini yeniden başlatmaz.", "Doğru; önce süpernovanın bir patlama olduğunu saptarız. Ardından patlama sonrasında yıldızın kütlesine bağlı olarak nötron yıldızı ya da kara delik bulunabileceğini açıklarız."], "explanation": "Önce süpernovanın bir patlama olduğunu saptarız. Ardından patlama sonrasında yıldızın kütlesine bağlı olarak nötron yıldızı ya da kara delik bulunabileceğini açıklarız.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "07846b7ceaa90e64383a60ac98895f18f8003286eb0e636f2331fe198a63894b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f08", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre kırmızı süperdevin ardından gelen “?” kutusunda aşağıdaki olaylardan hangisi bulunmalıdır?", "choices": ["Beyaz cüceye soğuma", "Kırmızı deve küçülme", "Süpernova", "Bulutsu oluşumu"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Beyaz cüce sonu küçük kütleli yola aittir.", "Büyük kütleli yıldız evresini küçük kütleli evreye çevirir.", "Doğru; kırmızı süperdev büyük kütleli yolun ileri evresidir. Bu yolun daha sonraki şiddetli patlama olayı süpernovadır.", "Başlangıç bulutsusunu patlama evresi yerine koyar."], "explanation": "Kırmızı süperdev büyük kütleli yolun ileri evresidir. Bu yolun daha sonraki şiddetli patlama olayı süpernovadır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q025.node1", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q025.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q025.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q025.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q025", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1ad0de0dc763f3c750a91ecc8868133ba8e92ed330ad4662ed3f8a10b7c0a7fe", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f09", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Nötron yıldızı hangi durumda bir yaşam yolunun sonuna yerleştirilebilir?", "choices": ["Güneş kırmızı dev aşamasına girdiğinde", "Bulutsuda ilk gaz taneleri biriktiğinde", "Küçük kütleli yıldız gezegenimsi bulutsu oluşturduğunda", "Büyük kütleli yıldız süpernova geçirdikten sonra"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Güneş benzeri yıldızın beklenen sonu beyaz cücedir.", "Gaz birikimi yıldızın doğuşudur, son kalıntısı değildir.", "Küçük kütleli yolun sonunda nötron yıldızı yerine beyaz cüce bulunur.", "Doğru; önce nötron yıldızının bir son kalıntısı olduğunu belirleriz. Böyle bir kalıntı büyük kütleli yıldızın süpernova sonrası olası sonlarındandır."], "explanation": "Önce nötron yıldızının bir son kalıntısı olduğunu belirleriz. Böyle bir kalıntı büyük kütleli yıldızın süpernova sonrası olası sonlarındandır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1468442579776d07515361c2bc5a9766b10c905f58306acca1fad63db479c012", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f07", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre süpernovadan iki olası sona ayrılan yolda “?” yerine aşağıdakilerden hangisi gelmelidir?", "choices": ["Kırmızı dev", "Önyıldız", "Gezegenimsi bulutsu", "Kara delik"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kırmızı dev küçük kütleli yıldızın daha erken evresidir.", "Önyıldız ortak başlangıç aşamasıdır.", "Gezegenimsi bulutsu farklı yaşam yolundaki dış katman yapısıdır.", "Doğru; süpernova sonrası iki olası kalıntı birbirine alternatif gösterilmelidir. Nötron yıldızının yanında diğer seçenek kara deliktir."], "explanation": "Süpernova sonrası iki olası kalıntı birbirine alternatif gösterilmelidir. Nötron yıldızının yanında diğer seçenek kara deliktir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 500, 254], "elements": [{"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 102, "x2": 370.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 150.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q027.node1", "labelX": 250.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q027.node2", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 270.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q027.node3", "labelX": 370.0, "labelY": 188.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q027.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q027", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e2d500fd393369a7d5484711bf37ed38b211fff7abc852668cc8cb30cacfd130", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f08", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir posterde “Süpernova, yıldızın bundan sonra uzun süre yaşayacağı yeni yıldız türüdür.” yazıyor. Verilenlere göre posterdeki ifade için en uygun düzeltme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Süpernova bir takımyıldız adıdır", "Süpernova bir patlama olayıdır", "Süpernova doğum bulutsusudur", "Süpernova küçük kütleli yıldızın merkezidir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gökyüzü desenine olay adı verir.", "Doğru; önce bir yıldız türü ile olay kavramını ayırırız. Süpernova kalıcı bir yıldız çeşidi değil, büyük kütleli yıldızın geç evresinde görülen güçlü patlamadır.", "Doğumdaki madde bulutunu yıldızın geç dönem patlaması sanır.", "Beyaz cüce tanımını süpernovaya taşır."], "explanation": "Önce bir yıldız türü ile olay kavramını ayırırız. Süpernova kalıcı bir yıldız çeşidi değil, büyük kütleli yıldızın geç evresinde görülen güçlü patlamadır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "82b66d7a25789adf2aafcf301111aad71e64c5c9ccfb4272340e10f54159209b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f09", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Şemaya göre süpernovadan çıkan iki okun birlikte çizilmesinin anlamı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bir yıldızın iki kalıntıya art arda dönüşmesi", "İki farklı son olasılığı bulunması", "İki sonun birleşip tek önyıldız oluşturması", "Süpernovanın her yıldız için başlangıç olması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Alternatif sonuçları zorunlu zaman dizisi sanır.", "Doğru; önce süpernovadan iki ayrı ok çıktığını görürüz. Bu oklar tek bir yıldızın art arda iki kalıntı oluşturmasını değil, farklı olası sonları gösterir.", "Ayrı kalıntıları ortak önyıldız evresine geri bağlar.", "Geç dönem patlamasını bütün yıldızların doğumu gibi sunar."], "explanation": "Önce süpernovadan iki ayrı ok çıktığını görürüz. Bu oklar tek bir yıldızın art arda iki kalıntı oluşturmasını değil, farklı olası sonları gösterir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 500, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 102, "x2": 250.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 224, "x2": 370.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 150.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q029.node1", "labelX": 250.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 150.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q029.node2", "labelX": 250.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q029.node3", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}, {"type": "rect", "x": 270.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t04.fig.q029.node4", "labelX": 370.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t04.draft.f7-t04.q029.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q029", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3739e9098f56f5194c4ac748c51b5c63df4e6a8a8036115a3045f7c231cd77f6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f07", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir sınıf tartışmasında “Büyük kütleli her yıldız mutlaka kara delik olur.” deniyor. Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisi bu iddiadaki kesinliği ortadan kaldırır?", "choices": ["Kırmızı süperdev bir gezegendir", "Bütün yıldızların yolu beyaz cücede biter", "Süpernova sonrası nötron yıldızı da kalabilir", "Her süpernova yeni bir önyıldızdır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kırmızı süperdev bir yıldız evresidir, gezegen değildir.", "Büyük kütleli yıldız sonlarını küçük kütleli sona indirger.", "Doğru; önce “her yıldız” ifadesinin tek son zorunluluğu koyduğunu görürüz. Oysa büyük kütleli yıldızların patlama sonrası nötron yıldızı veya kara delik gibi farklı sonları olabilir.", "Patlamayı yıldızın başlangıcıyla karıştırır."], "explanation": "Önce “her yıldız” ifadesinin tek son zorunluluğu koyduğunu görürüz. Oysa büyük kütleli yıldızların patlama sonrası nötron yıldızı veya kara delik gibi farklı sonları olabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e2d81dc0eda536ccb50297f1d92e1647eac66b79c1053742297fa534a55b3a68", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f10", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Aşağıdaki tabloda K ve L yıldızlarının izleri verilmiştir. Tabloya göre küçük kütleli yaşam yoluna uygun olan yıldız ve bunu gösteren iz aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?", "choices": ["L yıldızı; izi kırmızı süperdev evresine uzanır", "K yıldızı; izi kırmızı dev evresine uzanır", "K yıldızı; izi kırmızı süperdev evresine uzanır", "L yıldızı; izi kırmızı dev evresine uzanır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["L’nin izi doğru okunmuştur; ancak kırmızı süperdev evresi büyük kütleli yıldızların yolunda görülür.", "Doğru; K’nin izi kırmızı dev evresine uzanır. Kırmızı dev evresi küçük kütleli yaşam yolunun göstergesidir.", "Tabloda kırmızı süperdev evresi K’ye değil L’ye aittir; K’nin izi kırmızı deve uzanır.", "Tabloda L’nin izi kırmızı deve değil kırmızı süperdeve uzanır."], "explanation": "Tabloda K’nin izi kırmızı deve, L’nin izi kırmızı süperdeve uzanır. Kırmızı dev evresi küçük kütleli, kırmızı süperdev evresi büyük kütleli yıldızların yolunda görülür; bu yüzden küçük kütleli yola uygun olan K’dir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q031.header1", "f7-t04.fig.q031.header2"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q031.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q031.cell1_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q031.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q031.cell2_2"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q031.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q031", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2014c3e447ef76d536483a0f8eeb40db17dbb22e0daa05312ab096829b5fdcc9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f11", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "İki yıldız aynı bulutsudan oluşmuş olabilir. Bu yıldızlardan biri beyaz cüce, diğeri nötron yıldızıyla sonlanmıştır. Buna göre iki yıldızın farklı sonlanmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Biri hiç önyıldız olmamıştır", "Yıldızların başlangıç kütleleri farklıdır", "Işık yılları zamanla değişmiştir", "Takımyıldız adları farklıdır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ortak önyıldız oluşumunu yalnız bir yoldan çıkarır.", "Doğru; önce son kalıntıların ayrı kollara ait olduğunu saptarız. Yolları ayırmada yıldızın kütlesi temel etkendir.", "Uzaklık birimini neden-sonuç mekanizması gibi kullanır.", "Gökteki desen adı son kalıntıyı belirlemez."], "explanation": "Önce son kalıntıların ayrı kollara ait olduğunu saptarız. Yolları ayırmada yıldızın kütlesi temel etkendir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b0f222571878e29f4fe5ee26c4bc66a4effae784ea5d8b69af40df9aca8fa090", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f12", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir panoda “Her yıldız yaşlanınca önce kırmızı dev, sonra süpernova olur.” yazıyor. Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu genellemeyi bozan bir karşı örnektir?", "choices": ["Güneş benzeri yıldızın beyaz cüceyle sonlanması", "Önyıldızın bulutsudan ortaya çıkması", "Süpernova sonrasında nötron yıldızı oluşabilmesi", "Büyük kütleli yıldızın süpernova geçirmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; genelleme bütün yıldızlara süpernova yükler. Güneş benzeri küçük kütleli yıldızın kırmızı devden sonra beyaz cüceye ulaşması bu iddianın yanlış olduğunu gösterir.", "Ortak doğum basamağı son evre genellemesini tek başına bozmaz.", "Patlama sonunu anlatır ama iddiadaki bütün yıldızları doğrudan çürütmez.", "Büyük kütleli yıldızın süpernova geçirmesi genellemeye uyar; onu bozan bir örnek değildir."], "explanation": "Genelleme bütün yıldızlara süpernova yükler. Güneş benzeri küçük kütleli yıldızın kırmızı devden sonra beyaz cüceye ulaşması bu iddianın yanlış olduğunu gösterir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q033", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "034212ee2b3d4b414586c3535d7195dacf1e9aa0777daff9544c3f6d904a37e4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f10", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Tablodaki boş son kutuları doldurmak için hangi ikili uygun olur?", "choices": ["A: beyaz cüce; B: nötron yıldızı veya kara delik", "A: kara delik; B: beyaz cüce", "A: süpernova; B: kırmızı dev", "A: önyıldız; B: gezegenimsi bulutsu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; A’nın yolu gezegenimsi bulutsuya, B’ninki süpernovaya ulaşmıştır. Bu nedenle A beyaz cüce; B nötron yıldızı veya kara delik ile tamamlanır.", "Küçük ve büyük kütleli yolların sonlarını ters atar.", "A’ya büyük kütleli patlamayı, B’ye erken küçük kütle evresini koyar.", "Sonları başlangıç ve ara evrelerle doldurur."], "explanation": "A’nın yolu gezegenimsi bulutsuya, B’ninki süpernovaya ulaşmıştır. Bu nedenle A beyaz cüce; B nötron yıldızı veya kara delik ile tamamlanır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q034.header1", "f7-t04.fig.q034.header2", "f7-t04.fig.q034.header3"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q034.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q034.cell1_2"}, {"key": "f7-t04.fig.q034.cell1_3"}], [{"key": "f7-t04.fig.q034.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q034.cell2_2"}, {"key": "f7-t04.fig.q034.cell2_3"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q034.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q034", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c862f54d4ed207a94bb1ab028d98fb5d34c963d18e19275e2530304136021435", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f11", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "İki yaşam yolunu karşılaştıran bir öğrencinin hangi cümlesi kanıtlarla uyumludur?", "choices": ["Başlangıçlar farklı, bütün sonlar aynı olur", "Yollar süpernovada birleşip beyaz cüceye gider", "Küçük kütleli yıldız önce kırmızı süperdev olur", "Başlangıç ortak, sonraki evreler kütleye göre ayrılır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bulutsu ve önyıldız ortaklığını reddeder, sonları eşitler.", "Süpernovayı her kola zorunlu kılıp sonları birleştirir.", "Kırmızı süperdev büyük kütleli kola aittir.", "Doğru; önce her iki yolun bulutsu ve önyıldızdan geçebildiğini görürüz. Sonra küçük ve büyük kütleli yıldızlar için farklı ara evre ve sonları ayırırız."], "explanation": "Önce her iki yolun bulutsu ve önyıldızdan geçebildiğini görürüz. Sonra küçük ve büyük kütleli yıldızlar için farklı ara evre ve sonları ayırırız.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bf190d6c202a6d31efb15e1d8eb3adf8bb595d48feee7c14f5c212fed786ccfe", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f12", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir modelde beyaz cüce ile kara delik aynı yıldızın peş peşe iki zorunlu evresi olarak çizilmiştir. Buna göre modeldeki hatayı gidermek için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["İki sonun arasına süpernova eklemek", "Kara deliği beyaz cüceden önce almak", "Her yolu gezegenimsi bulutsuda birleştirmek", "Bu iki sonu farklı kütle yollarına ayırmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Araya olay eklemek iki ayrı sonu tek yola dönüştürme hatasını gidermez.", "İki ayrı yolu yalnız ters sıraya çevirir.", "Gezegenimsi bulutsu büyük kütleli yolun ortak sonu değildir.", "Doğru; önce beyaz cücenin küçük kütleli yolun kalıntısı olduğunu tanırız. Kara delik ise büyük kütleli yolun olası kalıntısıdır; tek çizgide zorunlu ardışık aşamalar olamazlar."], "explanation": "Önce beyaz cücenin küçük kütleli yolun kalıntısı olduğunu tanırız. Kara delik ise büyük kütleli yolun olası kalıntısıdır; tek çizgide zorunlu ardışık aşamalar olamazlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q036", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "71667f5d615d65e4ec258976199d1226bb6c01a6e674c8c2caffdb52f5ef86ca", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f10", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Tablodaki iki yıldızla ilgili hangi çıkarım yapılabilir?", "choices": ["Her iki yıldızın sonu beyaz cücedir", "A kırmızı süperdev aşamasına geçmelidir", "Yalnız B için süpernova beklenebilir", "B gezegenimsi bulutsu oluşturmalıdır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Büyük kütleli yolun patlama olasılığını göz ardı eder.", "A’nın küçük kütleli evresini büyük kütleliye taşır.", "Doğru; tablo A’yı küçük, B’yi büyük kütleli olarak tanımlar. Süpernova büyük kütleli yıldızın geç evre olayıdır.", "Gezegenimsi bulutsu A’nın yoluyla ilişkilidir."], "explanation": "Tablo A’yı küçük, B’yi büyük kütleli olarak tanımlar. Süpernova büyük kütleli yıldızın geç evre olayıdır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q037.header1", "f7-t04.fig.q037.header2"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q037.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q037.cell1_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q037.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q037.cell2_2"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q037.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q037", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c514c77abccab6d14cf8ba93bb6e5bb15b3a024a58edf36e91e1f1463524e2cf", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f11", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 5, "difficultyReason": "Birden çok koşulu aynı anda izleme ve karşı örnekle modeli sınama gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir şema iki yolun sonlarını birleştirmeden çiziyor; ancak süpernovadan sonrasını yalnız kara deliğe bağlamış. Bu bilgilere göre şemayı iyileştirmek için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Beyaz cüceyi kara deliğin önüne yerleştirmek", "Bulutsuyu iki yolun da son kutusu yapmak", "Süpernovadan nötron yıldızına da alternatif ok eklemek", "Kırmızı devi süpernovaya bağlayan yeni tek yol çizmek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ayrı sonları yine zorunlu sıraya sokar.", "Ortak başlangıcı iki ayrı sonun yerine taşır.", "Doğru; önce şemanın büyük kütleli yolunu denetleriz. Süpernova sonrası tek zorunlu kara delik yerine nötron yıldızı ve kara delik alternatiflerinin ayrılması gerekir.", "Küçük kütleli evreden büyük kütleli patlamaya yanlış köprü kurar."], "explanation": "Önce şemanın büyük kütleli yolunu denetleriz. Süpernova sonrası tek zorunlu kara delik yerine nötron yıldızı ve kara delik alternatiflerinin ayrılması gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b3057cc44a15dcf4f0cbbcad434025a68c52f267fbc7db6d9332ad3a5ba75a7c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f12", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "“Beyaz cüceye giden bir yıldızın süpernova geçirmiş olması şarttır.” iddiasına en güçlü yanıt hangisidir?", "choices": ["Gezegenimsi bulutsu evresinden sonra beyaz cüce kalabilir", "Kara delik de bir yıldız sonudur", "Süpernova bazen çok parlak görünür", "Nötron yıldızı küçük ve yoğun bir kalıntıdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iddia beyaz cüceye giderken süpernova zorunluluğu koyar. Oysa küçük kütleli yıldız kırmızı dev evresinden sonra dış katmanlarını gezegenimsi bulutsu olarak bırakır ve geride beyaz cüce kalır.", "Başka bir sonun varlığı bu iddiayı tek başına çürütmez.", "Patlamanın parlaklığı küçük kütleli yolun gerekliliğini açıklamaz.", "Büyük kütleli kalıntının niteliği beyaz cüceye giden yolu göstermez."], "explanation": "İddia beyaz cüceye giderken süpernova zorunluluğu koyar. Oysa küçük kütleli yıldız kırmızı dev evresinden sonra dış katmanlarını gezegenimsi bulutsu olarak bırakır ve geride beyaz cüce kalır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "733b1c633ccc818767e32c70ad8f1d5cbe8866a1c63ff377a718129e95e48db2", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f10", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Aşağıdaki tabloda iki yaşam yolunun ilk ortamı “?” ile gösterilmiştir; iki boş hücreye de aynı ifade yazılacaktır. Tabloya göre boş hücrelere yazılacak ifade ile iki yolu birbirinden ayıran özellik aşağıdakilerin hangisinde birlikte doğru verilmiştir?", "choices": ["İlk ortam: kara delik; ayıran özellik: uzaklık", "İlk ortam: beyaz cüce; ayıran özellik: renk", "İlk ortam: süpernova; ayıran özellik: takımyıldız", "İlk ortam: bulutsu; ayıran özellik: kütle"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kara delik bir başlangıç ortamı değil, büyük kütleli yıldızın son kalıntısıdır; uzaklık da yolları ayıran özellik değildir.", "Beyaz cüce doğum evresi değil küçük kütleli yıldızın son kalıntısıdır; tabloda yolları ayıran özellik renk değildir.", "Süpernova başlangıç değil büyük kütleli yıldızın patlama evresidir; takımyıldız adı gelişim yolunu belirlemez.", "Doğru; iki yolda da ilk ortam gaz ve toz bulutsusudur. Tabloda yolları ayıran özellik yıldız kütlesidir."], "explanation": "İki yolda da ilk ortam gaz ve toz bulutsusudur. Tabloda yolları ayıran özellik yıldız kütlesidir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q040.header1", "f7-t04.fig.q040.header2", "f7-t04.fig.q040.header3"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q040.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q040.cell1_2"}, {"key": "f7-t04.fig.q040.cell1_3"}], [{"key": "f7-t04.fig.q040.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q040.cell2_2"}, {"key": "f7-t04.fig.q040.cell2_3"}], [{"key": "f7-t04.fig.q040.cell3_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q040.cell3_2"}, {"key": "f7-t04.fig.q040.cell3_3"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q040.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q040", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "64da8a5c508c388cb8372eaa941f98d30302dffcaa01d76b3ade1662b02377e6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f13", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Benzer şekilde incelenen iki yıldızdan biri mavi, diğeri kırmızı görünmektedir. Bu bilgilere göre aşağıdakilerden hangisinin yüzeyi daha sıcaktır?", "choices": ["Mavi görünen yıldızın", "Gökyüzünde daha büyük görünenin", "Kırmızı görünen yıldızın", "Renkleri sıcaklıkla ilgisiz olduğundan ikisi aynıdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yıldızların renkleri yüzey sıcaklıklarına ilişkin ipucu sağlar. Genel olarak mavi yıldızlar kırmızı yıldızlardan daha sıcaktır.", "Görünür büyüklük sıcaklık karşılaştırmasına tek başına yetmez.", "Kırmızıyı günlük hayattaki sıcaklık çağrışımıyla yıldız sıcaklığına taşır.", "Yıldız rengi sıcaklık ilişkisini yok sayar."], "explanation": "Yıldızların renkleri yüzey sıcaklıklarına ilişkin ipucu sağlar. Genel olarak mavi yıldızlar kırmızı yıldızlardan daha sıcaktır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q041", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "29ced9aaaa701690364f7969a666b22b804fee83b0b0eec5fd91dbefeb066f5a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f14", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Aşağıdaki tabloda iki yıldızın rengi yazılıdır. Yalnız renk bilgisine göre hangi çıkarım yapılır?", "choices": ["B kesin olarak daha büyük hacimlidir", "Mavi görünen B daha sıcaktır", "A ile B aynı sıcaklıktadır", "Kırmızı görünen A daha sıcaktır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Renk bilgisi tek başına hacim büyüklüğünü kesin belirlemez.", "Doğru; tabloda A kırmızı, B mavi olarak verilmiştir. Renk-sıcaklık ilişkisi B’nin yüzeyinin daha sıcak olabileceğini gösterir.", "Farklı renklerin sıcaklık ipucunu göz ardı eder.", "Kırmızı yıldızın daha sıcak olduğu yanılgısını sürdürür."], "explanation": "Tabloda A kırmızı, B mavi olarak verilmiştir. Renk-sıcaklık ilişkisi B’nin yüzeyinin daha sıcak olabileceğini gösterir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q042.header1", "f7-t04.fig.q042.header2"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q042.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q042.cell1_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q042.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q042.cell2_2"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q042.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q042", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "136872591a32b9055758474fadcadcfe181c6339c00b1756289b5c1870343b44", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f15", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Uzay haberinde bir ölçüm “ışık yılı” ile ifade edilmiş. Buna göre bu birim aşağıdakilerden hangisini ölçer?", "choices": ["Uzaklığı", "Bir yıldızın yaşını", "Bir yıldızın sıcaklığını", "Bir olayın kaç gün sürdüğünü"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; önce birimin adındaki “yıl” sözcüğüne aldanmayız. Işık yılı, ışığın bir yılda aldığı mesafeyi belirten uzaklık birimidir.", "Adında yıl geçmesini yıldız yaşı ile karıştırır.", "Sıcaklık ölçü birimiyle uzaklık ölçü birimini karıştırır.", "Işık yılını takvimde geçen süre olarak yorumlar."], "explanation": "Önce birimin adındaki “yıl” sözcüğüne aldanmayız. Işık yılı, ışığın bir yılda aldığı mesafeyi belirten uzaklık birimidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q043", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6e039532d29d304bd1e7503a17fa7a2ed29dd9c93251fb3d2d0186c95cb952e9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f13", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "“Bir yıldızın uzaklığı üç ışık yılıdır.” ifadesinde üç ışık yılı hangi tür bilgidir?", "choices": ["Yıldızın ışığının üç kez yansıdığı sayı", "Yıldızın üç yıldır var olduğu süre", "Yıldızın üç aşamada yok olacağı sıra", "Yıldız ile gözlemci arasındaki mesafe"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Işığın yansıma sayısını uzaklıkla eş tutar.", "Uzaklık birimini yaş ölçüsüne dönüştürür.", "Sayısal uzaklığı yaşam evresi sayısına bağlar.", "Doğru; ifade yıldızın ne kadar zamandır var olduğunu söylemez. Işık yılıyla anlatılan özellik mesafedir."], "explanation": "İfade yıldızın ne kadar zamandır var olduğunu söylemez. Işık yılıyla anlatılan özellik mesafedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b2fa1e49a3f9e3fa66dc27eb8c6a8c5b7721ef465186f3764b269a6c120836dc", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f14", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Aynı renkte görünen iki yıldızın görüntüdeki büyüklükleri farklıdır. Verilenlere göre aşağıdaki yorumlardan hangisi bilimsel olarak daha temkinlidir?", "choices": ["Yalnız görüntüden gerçek hacimler kesin sıralanamaz", "Küçük görünen yıldız mutlaka daha soğuktur", "İki yıldızın gerçek hacmi mutlaka eşittir", "Büyük görünen yıldız mutlaka daha büyük hacimlidir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; görüntüdeki büyüklük uzaklıktan da etkilenebilir. Bu nedenle yalnız görünen boyuta bakarak gerçek hacimler kesin olarak sıralanamaz.", "Görünür boyutu doğrudan sıcaklığa dönüştürür.", "Aynı renk, gerçek hacim eşitliğini zorunlu kılmaz.", "Görünür büyüklüğü uzaklık etkisini düşünmeden gerçek hacim sayar."], "explanation": "Görüntüdeki büyüklük uzaklıktan da etkilenebilir. Bu nedenle yalnız görünen boyuta bakarak gerçek hacimler kesin olarak sıralanamaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "61f20e0e0e810085867afeeb8ba86fbb851d2f224f56ca35043eeceb554df405", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f15", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir kavramı seçme ve diğer kavramlardan ayırt etme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Avcı takımyıldızındaki yıldızlar gökte bir desen oluşturur. Bu bilgilere göre yıldızların bu deseni oluşturmasının anlamı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Hepsinin aynı uzaklıkta bulunmaları", "Aynı anda doğmuş tek yıldız olmaları", "Uzayda birbirlerine dokunmaları", "Dünya’dan bakınca bir şekil gibi görünmeleri"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Gökyüzündeki yan yana görünümü eşit uzaklık kanıtı sayar.", "Ayrı yıldızları tek yıldızın yaşamına indirger.", "Görünür deseni gerçek fiziksel birleşme sanır.", "Doğru; takımyıldızlar, Dünya’dan görülen yıldız desenleridir. Aynı desendeki yıldızlar uzayda birbirinden çok farklı uzaklıklarda olabilir."], "explanation": "Takımyıldızlar, Dünya’dan görülen yıldız desenleridir. Aynı desendeki yıldızlar uzayda birbirinden çok farklı uzaklıklarda olabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q046", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "10bdb09f3c7818752c7f58906b8afc7ede6d5a73039c7f53dbb363c7e13b8f39", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f13", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen durumu yorumlama ve neden-sonuç bağlantısını kurma gerektirir. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Tablodaki P ve R, bir gökyüzü haritasında işaretlenmiştir. Tabloya göre bu adlar aşağıdakilerden hangisini belirtir?", "choices": ["Gökyüzünde tanınan yıldız desenlerini", "Tek bir büyük yıldızın gelişim evrelerini", "Aynı sıcaklıktaki yıldızların laboratuvar grubunu", "Yıldızların hepsinin yan yana bulunduğu gerçek kümeyi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Büyükayı ve Küçükayı takımyıldız adlarıdır. Yıldızların Dünya’dan bakıldığında oluşturduğu görünür desenleri tanımlamak için kullanılır.", "Takımyıldızı tek bir yıldızın yaşam çizelgesi sanır.", "Renk ve sıcaklık sınıflamasını desen adlarıyla karıştırır.", "Görsel yakınlığı fiziksel yakınlık sayar."], "explanation": "Büyükayı ve Küçükayı takımyıldız adlarıdır. Yıldızların Dünya’dan bakıldığında oluşturduğu görünür desenleri tanımlamak için kullanılır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q047.header1", "f7-t04.fig.q047.header2"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q047.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q047.cell1_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q047.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q047.cell2_2"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q047.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q047", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8efa4ff91fd7d2c45bea058befcd885dd1a713c8ed7fb18182e2556fdae94983", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f14", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 5, "difficultyReason": "Birden çok koşulu aynı anda izleme ve karşı örnekle modeli sınama gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir afişte “Kraliçe takımyıldızındaki bütün yıldızlar yan yana olduğu için aynı uzaklıktadır.” iddiası var. Buna göre bu iddiayı sınamak için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Yıldızların gerçek uzaklıklarını karşılaştırmak", "Takımyıldızdaki tüm yıldızları yalnız renklerine göre sıralamak", "Desenin kâğıttaki çizgi sayısını artırmak", "Takımyıldızın adını değiştirmek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; önce afişin görünür yan yanalıktan eşit uzaklık çıkardığını buluruz. Bu iddiayı sınamak için yıldızların gerçek uzaklıklarını karşılaştırmak gerekir.", "Yıldızın rengi sıcaklık hakkında ipucu verir; renklere göre sıralamak yıldızların uzaklığını ölçmez.", "Çizgiler gözlemsel desendir, yıldızların derinlikteki konumunu ölçmez.", "Ad değişikliği yıldızların uzaklığına kanıt eklemez."], "explanation": "Önce afişin görünür yan yanalıktan eşit uzaklık çıkardığını buluruz. Bu iddiayı sınamak için yıldızların gerçek uzaklıklarını karşılaştırmak gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q048", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8668b5d4695da0be35c6c532c91e4207a34ada07b6497fe9c7107e3a6ef8bded", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f15", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 2, "difficultyReason": "Aşamalar arası zaman sırasını ve bir kavram ayrımını birlikte uygulatır. Şekildeki eksik bilgiyi metindeki bilimsel ilişkiyle tamamlamayı da ister.", "question": "Aşağıdaki tabloda aynı desene ait üç yıldızın uzaklıkları “yakın, orta, uzak” diye ayrılmıştır. Tabloya göre ulaşılabilecek en güçlü sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aynı desendeki yıldızlar tek yıldızdır", "Uzak olan yıldız mutlaka kırmızıdır", "Desendeki yıldızlar farklı uzaklıklarda olabilir", "Desendeki bütün yıldızlar beyaz cücedir"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gözlenen birkaç yıldızı tek fiziksel nesne sanır.", "Uzaklıkla yıldız rengini kanıtsız eşitler.", "Doğru; tabloda bir desende üç farklı uzaklık grubu verilmiştir. Bu veri, yan yana görünmenin gerçek uzaklıkların aynı olmasını gerektirmediğini gösterir.", "Uzaklık sırası yıldızların son evresini kanıtlamaz."], "explanation": "Tabloda bir desende üç farklı uzaklık grubu verilmiştir. Bu veri, yan yana görünmenin gerçek uzaklıkların aynı olmasını gerektirmediğini gösterir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t04.fig.q049.header1", "f7-t04.fig.q049.header2"], "rows": [[{"key": "f7-t04.fig.q049.cell1_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q049.cell1_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q049.cell2_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q049.cell2_2"}], [{"key": "f7-t04.fig.q049.cell3_1"}, {"key": "f7-t04.fig.q049.cell3_2"}]], "altTextKey": "f7-t04.fig.q049.alt", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q049", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a27015f9fdb4721d42ffaf6a5273b028d67e0b83804c45868a7e1b2c3edbe80c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t04.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t04.f13", "topic": "Yıldızların yaşam döngüsü", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-4", "subtopicKey": "fen-7-f7-t04", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t04.n01", "objective": "FB.7.1.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ayrı kanıtı karşılaştırma ve uyumsuz çıkarımı eleme gerektirir. Yanlış seçenekler benzer astronomi kavramlarını karıştırma riskini ölçer.", "question": "Bir öğrenci “Mavi yıldız daha sıcaksa gökte mutlaka daha büyük görünür.” diyor. Buna göre bu iddiadaki iki özelliği doğru biçimde ayıran karşılık aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Işık yılı yıldızın rengine göre değişen bir süredir", "Mavi renk yıldızın yaşını tam olarak verir", "Renk sıcaklığa, görünür büyüklük uzaklığa da bağlıdır", "Görüntüde büyük olmak her zaman yüksek kütle demektir"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Uzaklık birimi olan ışık yılını sürenin ve rengin özelliği sanır.", "Yalnız renkten yıldızın yaşını kesin çıkarmaya çalışır.", "Doğru; önce yıldızın renk bilgisini yüzey sıcaklığıyla ilişkilendiririz. Ardından görünür büyüklüğün uzaklıktan da etkilendiğini, bu ikisinin aynı ölçü olmadığını belirleriz.", "Uzaklık etkisini yok sayıp görüntüyü kütleye eşitler."], "explanation": "Önce yıldızın renk bilgisini yüzey sıcaklığıyla ilişkilendiririz. Ardından görünür büyüklüğün uzaklıktan da etkilendiğini, bu ikisinin aynı ölçü olmadığını belirleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.4", "F7-T04"], "taskId": "F7-T04", "sourceRecordId": "draft.f7-t04.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "91621605673d2d42f85d7f0429c8f196c0d6eb5c18c93a0e6fb2a4bd2893d818", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "title": "Yıldızdan evrene: Kozmik adresimiz", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.1.5"], "body": "Ne öğreneceğim\nBir yıldız ile galaksiyi ayırt edeceğim. Samanyolu ve Andromeda örneklerinden yararlanarak galaksi ile evrenin farkını, Dünya’nın evrendeki yerini ve kavram haritalarındaki okların anlamını açıklayacağım. Modellerin neleri gösterip neleri gösteremediğini fark edeceğim.\n\nTemel kavramlar\nYıldız: Kendi ışığını üreten sıcak gazlardan oluşan gök cismidir. Güneş bir yıldızdır.\nGalaksi: Çok sayıda yıldızın, gazın, tozun ve başka gök cisimlerinin bulunduğu çok büyük bir topluluktur. Tek bir yıldız değildir.\nSamanyolu: Güneş Sistemi’nin bulunduğu galaksinin adıdır.\nAndromeda: Samanyolu’ndan ayrı bir galaksi örneğidir.\nEvren: Galaksiler de içinde olmak üzere uzaydaki bütün gök cisimlerini ve uzayı kapsayan bütündür.\nKapsama sırası: Evren, Samanyolu gibi galaksileri; Samanyolu, Güneş Sistemi’ni; Güneş Sistemi de Dünya’yı içerir.\n\nÖnce hatırlayalım\nBir yüzeyden yansıyan ışıkla görülen bir cisim, ışığın kaynağı olmak zorunda değildir. Kendi ışığını üretmekle gelen ışığı yansıtmak farklıdır.\nGüneş’in bir yıldız, Dünya’nın ise Güneş çevresinde dolanan bir gezegen olduğunu hatırla.\nBir evin bir sokakta, sokağın bir mahallede bulunması, küçük yerlerin daha geniş yerlerin içinde olduğunu anlamayı kolaylaştırır.\n\nAdım adım\nAdresinden başla: Evin, sokağın ve yaşadığın şehrin adı farklı büyüklükteki yerleri anlatır. Evrende de bir gök cisminin daha büyük yapıların içinde bulunduğu bir adres düşünülebilir.\nBir yıldızı bir galaksiyle karıştırma: Güneş kendi ışığını üreten tek bir yıldızdır. Galakside ise çok sayıda yıldızın yanında gaz, toz ve başka gök cisimleri bulunur. Bir galaksiyi tek bir ışık noktası diye tanımlamak eksiktir.\nİki örnek üzerinde düşün: Samanyolu ve Andromeda ayrı galaksilerdir. Bu iki örnek bile Samanyolu’nun evrenin tamamı olamayacağını gösterir.\nKozmik adresini kur: Dünya, Güneş Sistemi’ndedir; Güneş Sistemi, Samanyolu’ndadır; Samanyolu, evrendedir. Bir haritada oklar büyükten küçüğe gidiyorsa “içerir”, küçükten büyüğe gidiyorsa “içinde bulunur” diye okunabilir. Okun yönüyle üzerindeki söz uyumlu olmalıdır.\nKendi denemen: Beş kâğıt karta “Dünya”, “Güneş”, “Güneş Sistemi”, “Samanyolu”, “Evren” yaz. Kartlarla bir kavram haritası çiz. Okların yanına “içerir”, “içindedir” veya “bir yıldızdır” gibi neyi anlattığını yaz. Güneş ile Dünya’yı, Güneş Sistemi içinde iki farklı gök cismi olarak göster. Son olarak adres benzetmesinin neden gerçek uzaklıkları ve keskin uzay sınırlarını gösteremediğini bir cümleyle belirt. Yalnız kâğıt ve kalem kullan; gökyüzüne veya Güneş’e doğrudan bakman gerekmez.\nBu haritalar bir ilişki modelidir: Kutuların kenarları galaksinin duvarları, kutu büyüklükleri de gök cisimlerinin gerçek ölçüsü değildir. Şemadaki oklar hangi yapının hangisinin içinde olduğunu anlatır.\n\nÇözümlü örnek 1 — Ağaç ve orman modeli\nBir doğa sergisinde tek ağacın resmi ile birçok ağacın bulunduğu orman resmi yan yanadır. Bu iki düzey, yıldız ve galaksi ayrımını düşünmeye nasıl yardım eder?\nTek ağaç ormanın kendisi olmadığı gibi tek bir yıldız da bütün bir galaksi değildir.\nBu yalnız “bir tek örnek–çoklu topluluk” benzetmesidir; galakside ağaç değil, yıldızlarla gaz, toz ve başka gök cisimleri bulunur.\n\nÇözümlü örnek 2 — Arşiv dosyası modeli\nBir arşiv çiziminde resim yaprağı bir dosyanın, dosya bir çekmecenin, çekmece bir dolabın içindedir. “İçerir” okları nasıl çizilmelidir?\nİçerme oku en büyük yapı olan dolaptan çekmeceye, oradan dosyaya ve yaprağa yönelir.\nBöyle bir çizimde okun yönü önemlidir; çizginin uzunluğu nesneler arasındaki ölçülü uzaklık değildir.\n\nÇözümlü örnek 3 — Tiyatro koltuğu hatası\nTiyatro planında “koltuk → salon” oku üzerine “içerir” yazılmış. Adları değiştirmeden bu ilişki nasıl onarılır?\nKoltuk salonu içermez; salon koltuğu içerir. Bu nedenle söz korunacaksa okun yönü salon → koltuk olmalıdır.\nOk aynı yönde kalacaksa “içinde bulunur” sözü kullanılır. Bu kural uzay kavram haritasında da geçerlidir.\n\nSık yapılan hatalar\nTek bir galaksiyi evrenin bütününe eşitlemek, diğer galaksileri dışarıda bırakır. Evren, farklı galaksileri de içinde barındırır.\nGalaksiyi gökteki tek ışık noktası olarak düşünmek büyük topluluğu gizler. Galakside pek çok yıldızla birlikte gaz, toz ve başka bileşenler vardır.\nGezegen sistemini bütün bir galaksiyle eşitlemek farklı düzeyleri karıştırır. Gezegen sistemi bir galaksinin içinde yer alır.\nBir kartın çizgilerinden gerçek fiziksel sınır veya ölçü çıkarılamaz. Çizimin bilgi verdiği yön ile vermediği ayrıntıyı ayır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: Bir koro ve tek ses karşılaştırmasında hangi özellik yıldız–galaksi ayrımını hatırlatır?\nYanıt: Bir ses bütün koro değildir. Benzer biçimde tek yıldız da birçok yıldız içeren galaksinin tamamı değildir.\nSoru: Bir tiyatro koltuğunun salon içinde olması ilişkisini hangi iki farklı ok sözüyle anlatabilirsin?\nYanıt: Koltuktan salona “içinde bulunur”; salondan koltuğa “içerir” oku çizilebilir. Yön ile söz tutarlı olur.\nSoru: Bir arşiv çiziminde kutular gerçek boyutlarıyla çizilmediyse yine hangi yararlı bilgiyi verebilir?\nYanıt: Hangi nesnenin diğerinin içinde bulunduğunu gösterebilir. Görünüş gerçek ölçülerin yerini tutmaz.\n\nÖzet\nYıldız tek bir ışık üreten gök cismi; galaksi çok sayıda yıldız ve başka bileşenlerin topluluğu; evren ise tüm galaksileri de kapsayan bütündür. Dünya, Güneş Sistemi’nin; Güneş Sistemi, Samanyolu’nun; Samanyolu da evrenin içindedir. Harita okları ilişkiyi anlatır, gerçek ölçeği değil.\nŞemadaki “içerir” okları bir yapının başka bir yapıyı kapsadığını gösterir. Çizgilerin uzunluğu, kutuların büyüklüğü ve kenarları uzaydaki gerçek uzaklıklar ya da sınırlar değildir.\n\nAşağıdaki şekli inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Bir yıldız ile galaksiyi ayırt edeceğim. Samanyolu ve Andromeda örneklerinden yararlanarak galaksi ile evrenin farkını, Dünya’nın evrendeki yerini ve kavram haritalarındaki okların anlamını açıklayacağım. Modellerin neleri gösterip neleri gösteremediğini fark edeceğim.", "keyConcepts": ["Yıldız: Kendi ışığını üreten sıcak gazlardan oluşan gök cismidir. Güneş bir yıldızdır.", "Galaksi: Çok sayıda yıldızın, gazın, tozun ve başka gök cisimlerinin bulunduğu çok büyük bir topluluktur. Tek bir yıldız değildir.", "Samanyolu: Güneş Sistemi’nin bulunduğu galaksinin adıdır.", "Andromeda: Samanyolu’ndan ayrı bir galaksi örneğidir.", "Evren: Galaksiler de içinde olmak üzere uzaydaki bütün gök cisimlerini ve uzayı kapsayan bütündür.", "Kapsama sırası: Evren, Samanyolu gibi galaksileri; Samanyolu, Güneş Sistemi’ni; Güneş Sistemi de Dünya’yı içerir."], "priorKnowledge": ["Bir yüzeyden yansıyan ışıkla görülen bir cisim, ışığın kaynağı olmak zorunda değildir. Kendi ışığını üretmekle gelen ışığı yansıtmak farklıdır.", "Güneş’in bir yıldız, Dünya’nın ise Güneş çevresinde dolanan bir gezegen olduğunu hatırla.", "Bir evin bir sokakta, sokağın bir mahallede bulunması, küçük yerlerin daha geniş yerlerin içinde olduğunu anlamayı kolaylaştırır."], "steps": ["Adresinden başla: Evin, sokağın ve yaşadığın şehrin adı farklı büyüklükteki yerleri anlatır. Evrende de bir gök cisminin daha büyük yapıların içinde bulunduğu bir adres düşünülebilir.", "Bir yıldızı bir galaksiyle karıştırma: Güneş kendi ışığını üreten tek bir yıldızdır. Galakside ise çok sayıda yıldızın yanında gaz, toz ve başka gök cisimleri bulunur. Bir galaksiyi tek bir ışık noktası diye tanımlamak eksiktir.", "İki örnek üzerinde düşün: Samanyolu ve Andromeda ayrı galaksilerdir. Bu iki örnek bile Samanyolu’nun evrenin tamamı olamayacağını gösterir.", "Kozmik adresini kur: Dünya, Güneş Sistemi’ndedir; Güneş Sistemi, Samanyolu’ndadır; Samanyolu, evrendedir. Bir haritada oklar büyükten küçüğe gidiyorsa “içerir”, küçükten büyüğe gidiyorsa “içinde bulunur” diye okunabilir. Okun yönüyle üzerindeki söz uyumlu olmalıdır.", "Kendi denemen: Beş kâğıt karta “Dünya”, “Güneş”, “Güneş Sistemi”, “Samanyolu”, “Evren” yaz. Kartlarla bir kavram haritası çiz. Okların yanına “içerir”, “içindedir” veya “bir yıldızdır” gibi neyi anlattığını yaz. Güneş ile Dünya’yı, Güneş Sistemi içinde iki farklı gök cismi olarak göster. Son olarak adres benzetmesinin neden gerçek uzaklıkları ve keskin uzay sınırlarını gösteremediğini bir cümleyle belirt. Yalnız kâğıt ve kalem kullan; gökyüzüne veya Güneş’e doğrudan bakman gerekmez.", "Bu haritalar bir ilişki modelidir: Kutuların kenarları galaksinin duvarları, kutu büyüklükleri de gök cisimlerinin gerçek ölçüsü değildir. Şemadaki oklar hangi yapının hangisinin içinde olduğunu anlatır."], "workedExamples": [{"title": "Çözümlü örnek 1 — Ağaç ve orman modeli", "problem": "Bir doğa sergisinde tek ağacın resmi ile birçok ağacın bulunduğu orman resmi yan yanadır. Bu iki düzey, yıldız ve galaksi ayrımını düşünmeye nasıl yardım eder?", "solution": ["Tek ağaç ormanın kendisi olmadığı gibi tek bir yıldız da bütün bir galaksi değildir.", "Bu yalnız “bir tek örnek–çoklu topluluk” benzetmesidir; galakside ağaç değil, yıldızlarla gaz, toz ve başka gök cisimleri bulunur."]}, {"title": "Çözümlü örnek 2 — Arşiv dosyası modeli", "problem": "Bir arşiv çiziminde resim yaprağı bir dosyanın, dosya bir çekmecenin, çekmece bir dolabın içindedir. “İçerir” okları nasıl çizilmelidir?", "solution": ["İçerme oku en büyük yapı olan dolaptan çekmeceye, oradan dosyaya ve yaprağa yönelir.", "Böyle bir çizimde okun yönü önemlidir; çizginin uzunluğu nesneler arasındaki ölçülü uzaklık değildir."]}, {"title": "Çözümlü örnek 3 — Tiyatro koltuğu hatası", "problem": "Tiyatro planında “koltuk → salon” oku üzerine “içerir” yazılmış. Adları değiştirmeden bu ilişki nasıl onarılır?", "solution": ["Koltuk salonu içermez; salon koltuğu içerir. Bu nedenle söz korunacaksa okun yönü salon → koltuk olmalıdır.", "Ok aynı yönde kalacaksa “içinde bulunur” sözü kullanılır. Bu kural uzay kavram haritasında da geçerlidir."]}], "commonMistakes": ["Tek bir galaksiyi evrenin bütününe eşitlemek, diğer galaksileri dışarıda bırakır. Evren, farklı galaksileri de içinde barındırır.", "Galaksiyi gökteki tek ışık noktası olarak düşünmek büyük topluluğu gizler. Galakside pek çok yıldızla birlikte gaz, toz ve başka bileşenler vardır.", "Gezegen sistemini bütün bir galaksiyle eşitlemek farklı düzeyleri karıştırır. Gezegen sistemi bir galaksinin içinde yer alır.", "Bir kartın çizgilerinden gerçek fiziksel sınır veya ölçü çıkarılamaz. Çizimin bilgi verdiği yön ile vermediği ayrıntıyı ayır."], "selfCheck": [{"question": "Bir koro ve tek ses karşılaştırmasında hangi özellik yıldız–galaksi ayrımını hatırlatır?", "answer": "Bir ses bütün koro değildir. Benzer biçimde tek yıldız da birçok yıldız içeren galaksinin tamamı değildir."}, {"question": "Bir tiyatro koltuğunun salon içinde olması ilişkisini hangi iki farklı ok sözüyle anlatabilirsin?", "answer": "Koltuktan salona “içinde bulunur”; salondan koltuğa “içerir” oku çizilebilir. Yön ile söz tutarlı olur."}, {"question": "Bir arşiv çiziminde kutular gerçek boyutlarıyla çizilmediyse yine hangi yararlı bilgiyi verebilir?", "answer": "Hangi nesnenin diğerinin içinde bulunduğunu gösterebilir. Görünüş gerçek ölçülerin yerini tutmaz."}], "summary": "Yıldız tek bir ışık üreten gök cismi; galaksi çok sayıda yıldız ve başka bileşenlerin topluluğu; evren ise tüm galaksileri de kapsayan bütündür. Dünya, Güneş Sistemi’nin; Güneş Sistemi, Samanyolu’nun; Samanyolu da evrenin içindedir. Harita okları ilişkiyi anlatır, gerçek ölçeği değil.", "figureNote": "Şemadaki “içerir” okları bir yapının başka bir yapıyı kapsadığını gösterir. Çizgilerin uzunluğu, kutuların büyüklüğü ve kenarları uzaydaki gerçek uzaklıklar ya da sınırlar değildir."}, "figure": {"kind": "flow", "nodes": [{"id": "ev", "labelKey": "f7-t05.fig.note.node.ev"}, {"id": "sam", "labelKey": "f7-t05.fig.note.node.sam"}, {"id": "sis", "labelKey": "f7-t05.fig.note.node.sis"}, {"id": "dun", "labelKey": "f7-t05.fig.note.node.dun"}, {"id": "gun", "labelKey": "f7-t05.fig.note.node.gun"}], "edges": [{"from": "ev", "to": "sam", "labelKey": "f7-t05.fig.note.edge.1"}, {"from": "sam", "to": "sis", "labelKey": "f7-t05.fig.note.edge.2"}, {"from": "sis", "to": "dun", "labelKey": "f7-t05.fig.note.edge.3"}, {"from": "sis", "to": "gun", "labelKey": "f7-t05.fig.note.edge.4"}], "direction": "vertical", "altTextKey": "f7-t05.fig.note.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.note.caption", "notToScale": true}, "taskId": "F7-T05", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f7f22fad8116aeeba52faaa23de109dca252b9639a7d731ccfb98204adc8e733", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f01", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Doğrudan özellik tanıma ve ışık kaynağı–yansıtıcı ön bilgisi birlikte kullanılır.", "question": "Bir gök cismini yıldız olarak tanımamızı sağlayan özellik hangisidir?", "choices": ["Yalnız ışık yansıtması", "Bir galaksiyi kapsaması", "Bütün yıldızları içermesi", "Işığını kendisinin oluşturması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yansıyan ışık, cismin ışık kaynağı olduğunu göstermediği için yıldızı ayırt etmez.", "Tek bir yıldız galaksiyi içine alan üst yapı değildir.", "Yıldızların hepsini bir arada bulundurmak tek bir yıldızın özelliği değildir.", "Doğru; kendi ışığını üretmek yıldızın ayırt edici özelliğidir."], "explanation": "1) Yıldız ile ışık yansıtan gök cisminin farkını belirle. 2) Kendi ışığını üretmek yıldızın ayırt edici özelliğidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5b17ee490e4d5d66dfdfacc791853699b4dbd496b67eb615d1e2134bda9fc352", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f02", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Sözel betimlemeden sınıflama yapma ve tek nesne–topluluk ayrımı gerekir.", "context": "Bir bilgi kartında “Tek bir gök cismi değil; pek çok yıldızla gaz ve tozu birlikte barındırır.” yazıyor.", "question": "Buna göre kartta tanıtılan kavram aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yıldız", "Gezegen", "Galaksi", "Güneş Sistemi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yıldız tek bir gök cismidir; kartta pek çok yıldızın oluşturduğu topluluk anlatılıyor.", "Bir gezegen çok sayıda yıldızı barındıran yapı değildir.", "Doğru; bu bileşenlerin büyük topluluğu galaksidir.", "Bir yıldız çevresindeki gezegenleri kapsayan sistem, galaksinin tamamıyla aynı değildir."], "explanation": "1) “Pek çok yıldız, gaz ve toz” ifadesindeki bileşenleri belirle. 2) Bu bileşenlerin büyük topluluğu galaksidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6ae463c102dcbacff0dd4b732c512507f97b4196c2c8fa9d0269c5aea9c8232e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f03", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Tablodan veri seçme ve evrendeki benzer yapıları bileşenlerine göre ayırma gerekir.", "question": "Tablodaki L kaydının anlattığı yapı hangi kavramdır?", "choices": ["Yıldız", "Gezegen", "Güneş Sistemi", "Galaksi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["L kaydı tek ışık kaynağını değil, çok sayıda yıldızı ve başka bileşenleri birlikte anlatır.", "Gezegen tanımı, çok sayıda yıldız ile gaz ve toz topluluğunu kapsamaz.", "Güneş Sistemi bir yıldız çevresindeki sistemdir; L kartı galaksi büyüklüğünde topluluğu tanımlar.", "Doğru; çok yıldızlı, gaz ve toz içeren yapı bir galaksidir."], "explanation": "1) Önce L satırındaki yıldız sayısı ve başka bileşenleri oku. 2) Çok yıldızlı, gaz ve toz içeren yapı bir galaksidir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t05.fig.q003.head.1", "f7-t05.fig.q003.head.2"], "rows": [[{"key": "f7-t05.fig.q003.row.1.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q003.row.1.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q003.row.2.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q003.row.2.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q003.row.3.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q003.row.3.2"}]], "altTextKey": "f7-t05.fig.q003.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q003.caption", "notToScale": true, "highlight": [1]}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q003", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "08dae01de5581075e7f83af285e1e3e39d4395381b1ca35ebff803ddbb7bce8e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f04", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "İki örneği sırayla eşleştirme ve yıldız–gezegen ön bilgisini ayırma gerekir.", "question": "Güneş ve Samanyolu’nun örnek olduğu kavramlar aşağıdakilerin hangisinde sırasıyla doğru verilmiştir?", "choices": ["Galaksi — yıldız", "Yıldız — galaksi", "Yıldız — gezegen", "Gezegen — galaksi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Güneş bir galaksi değil, tek bir yıldızdır; Samanyolu ise galaksidir.", "Doğru; Güneş yıldız, Samanyolu galaksi olduğundan sıra yıldız — galaksidir.", "Samanyolu bir gezegen değildir; çok sayıda yıldız barındırır.", "Güneş gezegen değil, kendi ışığını üreten yıldızdır."], "explanation": "1) Güneş’in tek bir ışık üreten gök cismi olduğunu hatırla. 2) Güneş yıldız, Samanyolu galaksi olduğundan sıra yıldız — galaksidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1fcade5abb05a78f85cfa35fa4f84b735ef71cff9f3002ae65cfa35723ba23ad", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f05", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Bir tanımdaki aşırı genellemeyi fark etme ve farklı bileşenleri birlikte düşünme ölçülür.", "question": "Galaksilerin yapısını açıklayan hangi ifade en uygundur?", "choices": ["Yalnız tek bir yıldız bulunur.", "Sadece gezegenlerden oluşur.", "Yıldızların yanında gaz ve toz da bulunur.", "Yıldızlardan başka hiçbir şey bulunmaz."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Galaksiyi tek yıldız saymak topluluk olma özelliğini yok sayar.", "Galaksilerde yıldızlar temel bileşenlerdendir; yalnız gezegen içermezler.", "Doğru; galaksinin yıldızlara ek olarak gaz ve toz içerdiğini de unutmamak gerekir.", "Gaz ve toz gibi başka bileşenlerin varlığı göz ardı edilmiştir."], "explanation": "1) Galaksi tanımında yıldızların çokluğunu belirle. 2) Galaksinin yıldızlara ek olarak gaz ve toz içerdiğini de unutmamak gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "988e7a9286580ed609e8f86e5eda124d0097a592a5747b0b121bf187ec72f7a2", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f06", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "İki sembolik çizimi karşılaştırma ve çizimdeki bilginin sınırını kavrama gerekir.", "question": "Şemadaki K ve L kartları evrendeki yapıları simgeliyor. Şemaya göre bir galaksiyi temsil etmeye en uygun olan aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["K kartı", "L kartı", "K kartındaki büyük yıldız simgesi", "L kartındaki tek yıldız simgesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["K kartındaki tek yıldız simgesi çok yıldızlı galaksi topluluğunu anlatmaz.", "Doğru; çok sayıda yıldızı ve başka bileşenleri içeren L kartı galaksi modelidir.", "Büyük çizilen simge yine tek bir yıldızı anlatır; çok yıldızlı galaksiyi temsil etmez.", "L içindeki tek işaret bir yıldızı anlatır; çok yıldızlı galaksinin tamamını değil."], "explanation": "1) Kartlardaki yıldız işaretlerinin sayısını ve gaz-toz simgesini karşılaştır. 2) Çok sayıda yıldızı ve başka bileşenleri içeren L kartı galaksi modelidir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 700, 300], "elements": [{"type": "rect", "x": 35, "y": 38, "w": 275, "h": 230, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q006.K", "labelX": 172, "labelY": 56}, {"type": "rect", "x": 346, "y": 38, "w": 320, "h": 230, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q006.L", "labelX": 508, "labelY": 56}, {"type": "circle", "x": 174, "y": 151, "r": 19, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 402, "y": 116, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 449, "y": 152, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 493, "y": 105, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 554, "y": 165, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 607, "y": 118, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 492, "y": 213, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 601, "y": 221, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "circle", "x": 418, "y": 214, "r": 8, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1}, {"type": "ellipse", "x": 529, "y": 164, "rx": 98, "ry": 47, "style": "dotted", "stroke": "teal", "fill": "none", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q006.gas", "labelX": 529, "labelY": 244}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q006.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q006.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q006", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "54b815b2680ab71fbe9a3c7afbbf8be619f9216efaffa52bdee3768b33cf8857", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f07", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "İki düzeyi karşılaştırma ve ters içerme çeldiricisini gerekçeyle eleme gerekir.", "question": "“Yıldız” ile “galaksi” arasındaki temel ölçek ilişkisini hangi açıklama kurar?", "choices": ["Galaksi bir gök cismidir; yıldız bütün galaksileri kapsar.", "Yıldız ve galaksi aynı yapının iki adıdır.", "Her galaksi bir yıldızın ışık yansıtan yüzeyidir.", "Yıldız bir gök cismidir; galaksi birçok yıldızı kapsar."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kapsama yönü ters çevrilmiştir; tek yıldız galaksilerden büyük yapı değildir.", "Tek gök cismi ile birçok yıldızlı topluluk eş anlamlı olamaz.", "Galaksi, yıldızın yüzeyi veya ışık yansıtan bir bölgesi olarak tanımlanmaz.", "Doğru; bir galaksi birçok yıldızı kapsarken yıldız tek gök cismidir."], "explanation": "1) Karşılaştırılan kavramlardan hangisinin tek cisim, hangisinin topluluk olduğuna bak. 2) Bir galaksi birçok yıldızı kapsarken yıldız tek gök cismidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "514abd005882a20eddb9cb68fd4d80edba584675999f775ad9f2c214c0d21d46", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f08", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Yanlış tanımı onarma ve tek nesne–çoklu topluluk ayrımını yeni cümleye aktarma gerekir.", "question": "Bir afişte “Galaksi, uzayda parlayan tek bir yıldızdır.” cümlesi bulunuyor. Afişteki bu cümlenin bilimsel olarak doğru biçimi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Galaksi, Dünya gibi yalnız bir gezegenden oluşur.", "Galaksi, Güneş’in diğer adıdır.", "Galaksi, kendi ışığını üreten tek bir gök cismidir.", "Galaksi, pek çok yıldızı ve başka bileşenleri içerir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tek yıldız yanılgısı yerine tek gezegen yanılgısı konmuş olur.", "Güneş yıldızdır; bir galaksi adı değildir.", "Bu tanım galaksiyi yıldızla yeniden karıştırır.", "Doğru; bu düzeltme, galaksinin pek çok yıldızı ve başka bileşenleri içerdiğini söyler."], "explanation": "1) Yanlış ifadedeki “tek yıldız” bölümünü belirle. 2) Doğru düzeltme, galaksinin pek çok yıldızı ve başka bileşenleri içerdiğini söyler.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c679387501466c4bec0d61702094892d5b82e401c6511dcb874afe691b906359", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f09", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "İki paralel ok ilişkisini birleştirme ve örnek–tür yönünü takip etme gerekir.", "question": "Şemada oklar “bir örneğidir” anlamındadır. Şemaya göre K ve L kutularına sırasıyla yazılması gerekenler aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?", "choices": ["Yıldız — galaksi", "Galaksi — yıldız", "Gezegen — evren", "Yıldız — gezegen"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Güneş yıldızın, Samanyolu galaksinin örneğidir; K ve L buna göre doldurulur.", "Güneş galaksi örneği, Samanyolu yıldız örneği değildir.", "Güneş gezegen değildir; Samanyolu evrenin kendisi değil galaksidir.", "Güneş doğru eşleşse de Samanyolu gezegenle eşleştirilemez."], "explanation": "1) Her okun başlangıcındaki özel adın neyin örneği olduğunu belirle. 2) Güneş yıldızın, Samanyolu galaksinin örneğidir; K ve L buna göre doldurulur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 580, 324], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q009.edge.1", "labelX": 290.0, "labelY": 52.0}, {"type": "line", "x1": 230, "y1": 218.0, "x2": 350, "y2": 218.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q009.edge.2", "labelX": 290.0, "labelY": 204.0}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q009.node.gun", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q009.node.k", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 182, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q009.node.sam", "labelX": 130.0, "labelY": 218.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 182, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q009.node.l", "labelX": 450.0, "labelY": 218.0}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q009.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q009.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q009", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b0db947f5a38cd135f9b00cccfe7e3a1a34c287d1c1f11f591089d9077de5b0e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f10", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Bir gözlemden yapılabilecek çıkarımı sınırlama ve parça–bütün gerekçesi kurma gerekir.", "question": "Bir gözlemde gökte tek bir yıldız ayırt ediliyor. Buna göre gözlenen cismin “bir galaksi” diye adlandırılamamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tek yıldız, galaksinin tamamını göstermez.", "Yıldızlar ışık üretmediği için galaksi olamaz.", "Galaksiler yıldız içermez.", "Tek yıldız gözlenince evren de görülmüş olur."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; galaksi birçok yıldız ve başka bileşenden oluştuğundan tek yıldız onun tamamı değildir.", "Yıldızlar kendi ışıklarını üretir; sorun ışık üretip üretmemeleri değildir.", "Galaksiler çok sayıda yıldız içerdiğinden böyle bir gerekçe yanlıştır.", "Tek bir cismin görünmesi evrendeki bütün yapıların görülmesi anlamına gelmez."], "explanation": "1) Gözlenen nesnenin tek bir yıldız olduğuna dikkat et. 2) Galaksi birçok yıldız ve başka bileşenden oluştuğundan tek yıldız onun tamamı değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bed5b6c9314ac130c8bffbf5517ed7648abb875c9ac406451df07f48213c184a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f01", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Üst kavramı doğrudan seçme ve çoklu galaksileri tek bütünde birleştirme gerekir.", "question": "Samanyolu ve Andromeda gibi galaksileri de kapsayan en geniş kavram hangisidir?", "choices": ["Yıldız", "Galaksi", "Güneş Sistemi", "Evren"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yıldız tek bir gök cismidir, galaksilerin tamamını içermez.", "Bir galaksi tüm galaksileri değil, kendi yıldızlı yapısını ifade eder.", "Güneş Sistemi bir galaksinin içinde bulunan daha küçük bir sistemdir.", "Doğru; bu galaksileri de içinde barındıran en geniş bütün evrendir."], "explanation": "1) Samanyolu ile Andromeda’nın ayrı galaksiler olduğunu düşün. 2) Bu galaksileri de içinde barındıran en geniş bütün evrendir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q011", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "23c61c606c7e6194c8f0e82c6985436552a32e6ee8bb88ac341905b5519587eb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f02", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Sözel kanıttan üst küme seçme ve tek galaksi yanılgısını ayıklama gerekir.", "question": "Bir katalogda Samanyolu ile Andromeda “birbirinden ayrı galaksiler” olarak tanımlanmış. Bu bilgiye göre Samanyolu ile Andromeda’nın ikisi de aşağıdakilerden hangisinin içinde yer alır?", "choices": ["Tek bir yıldızın", "Evrenin", "Güneş Sistemi’nin", "Yalnız Samanyolu’nun"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Tek bir yıldız iki ayrı galaksiyi kapsayacak yapı değildir.", "Doğru; birbirinden ayrı galaksileri ortak olarak kapsayan bütün evrendir.", "Güneş Sistemi, Samanyolu içinde bulunduğu için iki galaksiyi kapsamaz.", "Andromeda ayrı bir galaksi olduğundan Samanyolu’nun içinde sayılmaz."], "explanation": "1) Katalogdaki “ayrı galaksiler” bilgisini esas al. 2) Birbirinden ayrı galaksileri ortak olarak kapsayan bütün evrendir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2d3f2e8b91dc33371bf2933c8f360caef87adf589b84bd7645e1a0957109af60", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f09", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "İki farklı okun anlamını ardışık okuma ve örnek–bütün bağlarını ayırma gerekir.", "question": "Şemada “Samanyolu → K” oku “bir örneğidir”, “K → Evren” oku “içinde yer alır” anlamındadır. Buna göre K ile gösterilen kavram aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yıldız", "Galaksi", "Gezegen", "Güneş Sistemi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Samanyolu tek bir yıldızın örneği değildir.", "Doğru; Samanyolu bir galaksi örneğidir ve galaksiler evrende yer alır.", "Samanyolu gezegen sınıfına girmez; çok sayıda yıldız içerir.", "Samanyolu, bir Güneş Sistemi örneği değil, onu içeren galaksidir."], "explanation": "1) İlk ok Samanyolu’nun hangi türde olduğunu sorgulatır. 2) Samanyolu bir galaksi örneğidir ve galaksiler evrende yer alır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q013.edge.1", "labelX": 130.0, "labelY": 127.0}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q013.edge.2", "labelX": 130.0, "labelY": 249.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q013.node.sam", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q013.node.k", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q013.node.ev", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q013.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q013.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q013", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "57b9b0b1da44bcef733f3a04a4b345c3db4f60cb801d19ff3975006592d75277", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f04", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Bir iddiayı karşı örnekle çürütme ve ilgisiz doğru bilgiyi kanıttan ayırma gerekir.", "question": "“Samanyolu, evrenin tamamıdır.” iddiasını hangi kanıt çürütür?", "choices": ["Andromeda’nın ayrı bir galaksi olması", "Güneş’in bir yıldız olması", "Dünya’nın bir gezegen olması", "Güneş Sistemi’nin Dünya’yı içermesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Samanyolu’ndan ayrı Andromeda galaksisi bulunduğu için iddia geçersizdir.", "Güneş’in yıldız oluşu tek başına Samanyolu dışında başka galaksi bulunduğunu göstermez.", "Dünya’nın gezegen oluşu evrenin Samanyolu’ndan geniş olduğunu doğrudan kanıtlamaz.", "Bu içerme ilişkisi iki farklı galaksinin varlığına ilişkin kanıt sunmaz."], "explanation": "1) Önermenin evreni tek bir galaksiyle sınırladığını fark et. 2) Samanyolu’ndan ayrı Andromeda galaksisi bulunduğu için iddia geçersizdir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cccf6ebeb1707380e704fc7d06867b4aae1b2b01091708d4bd6ce991bbc23859", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f05", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "İki örneğin ortak sınıfını ve daha geniş aitlik ilişkisini birlikte kurma gerekir.", "question": "Samanyolu ve Andromeda hakkında hangi ilişki bilimsel olarak uygundur?", "choices": ["Birlikte tek bir yıldızı oluştururlar.", "İkisi de Güneş Sistemi’nin parçalarıdır.", "İki ayrı galaksidir ve ikisi de evrendedir.", "Biri galaksi, diğeri evrenin kendisidir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ayrı galaksiler birleşerek tek bir yıldız olarak tanımlanmaz.", "Güneş Sistemi bu iki galaksiyi içine alamaz.", "Doğru; ayrı galaksiler olsalar da her ikisi evrenin içindedir.", "Andromeda da Samanyolu gibi bir galaksidir; evren değildir."], "explanation": "1) İki özel adın da galaksi örneği olduğunu belirle. 2) Ayrı galaksiler olsalar da her ikisi evrenin içindedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q015", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "609466ef186f7f0a8cc87caa9a29bed16e5ca37757b26a6c2109c2c86802ef31", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f03", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "İki tablo satırını kıyaslama ve genelden daha gene giden hiyerarşiyi izleme gerekir.", "question": "Tablodaki T ve U tanımlarını karşılayan kavram çifti hangisidir?", "choices": ["Galaksi — evren", "Evren — galaksi", "Yıldız — galaksi", "Güneş Sistemi — yıldız"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; U satırındaki bütün galaksileri içine alan yapı evrendir; sıra galaksi — evrendir.", "T çok sayıda yıldızlı bir topluluğu, U bütün galaksileri anlatır; sıra ters çevrilmiştir.", "T tek yıldız değildir, U da yalnız bir galaksi değildir.", "T gezegen sistemini, U tek ışık üreten gök cismini anlatmaz."], "explanation": "1) Önce T satırındaki birçok yıldızlı topluluğu tanı. 2) U satırındaki bütün galaksileri içine alan yapı evrendir; sıra galaksi — evrendir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t05.fig.q016.head.1", "f7-t05.fig.q016.head.2"], "rows": [[{"key": "f7-t05.fig.q016.row.1.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q016.row.1.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q016.row.2.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q016.row.2.2"}]], "altTextKey": "f7-t05.fig.q016.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q016.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q016", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8c1215525922565aab50d9f33b01a3d000fcc766d77f01627a46e6ea35ffff3a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f07", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Verilmiş kanıttan çıkarım yapma ve kanıtın desteklemediği iddiaları ayırma gerekir.", "question": "Bir araştırma notunda “Andromeda, Samanyolu’nun dışında başka bir galaksidir.” deniyor. Bu bilgiye göre aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılabilir?", "choices": ["Samanyolu, bütün evreni tek başına kapsar.", "Andromeda, Samanyolu’ndaki bir yıldızdır.", "Her galaksi yalnız bir yıldızdan oluşur.", "Evren, Samanyolu’ndan daha kapsamlıdır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Başka galaksinin bulunması, tek galaksinin evreni kapsadığı yorumuyla çelişir.", "Bilgi notu Andromeda’nın yıldız değil ayrı galaksi olduğunu belirtir.", "İki galaksinin ayrı olması, galaksilerin tek yıldızlı olduğu sonucunu vermez.", "Doğru; ikisini kapsayan evren Samanyolu’ndan daha geniş bütündür."], "explanation": "1) Notta Samanyolu dışında başka bir galaksinin varlığını belirle. 2) İkisini kapsayan evren Samanyolu’ndan daha geniş bütündür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2e4a1973fc80699e65afd440cb1f39e9af7916819d8eaedd3df784ea92a6d1f9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f08", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Eşitliği bir kapsama ilişkisine dönüştürme ve üst–alt düzeyleri koruma gerekir.", "question": "Bir duvar yazısında “Evren = Samanyolu” eşitliği yer alıyor. Bu eşitliği bilimsel ilişkiyi koruyarak düzelten ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Samanyolu, evrendeki tek yıldızdır.", "Evren, Samanyolu’nda yer alan bir sistemdir.", "Samanyolu, evrendeki galaksilerden biridir.", "Evren, yalnız Güneş Sistemi’nin adıdır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Samanyolu galaksidir; ne tek yıldızdır ne evrendeki tek gök cismidir.", "Kapsama yönü ters çevrilmiştir; galaksi evreni içermez.", "Doğru; Samanyolu evrenin tamamı değil, içindeki galaksilerden biridir.", "Evren bütün galaksileri kapsar; tek gezegen sisteminin adı değildir."], "explanation": "1) Eşitliğin büyük bütün ile onun bir üyesini aynı saydığını gör. 2) Samanyolu evrenin tamamı değil, içindeki galaksilerden biridir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q018", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bd0b1b5e8f77b2ad24c5462c59daf71fcf7e85ebc10fcfef7f8945f17bf89c1e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f06", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "İki kollu şemayı okuma ve birden fazla örneği ortak kapsayan sınıfı bulma gerekir.", "question": "Şemadaki üst kutudan Samanyolu ve Andromeda kutularına giden oklar “kapsar” anlamındadır. Buna göre şemadaki üst kutuya aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Güneş", "Evren", "Güneş Sistemi", "Samanyolu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Güneş bir yıldızdır; ayrı iki galaksiyi kapsayan üst bütün değildir.", "Doğru; Samanyolu ve Andromeda’yı birlikte kapsayan üst yapı evrendir.", "Güneş Sistemi iki ayrı galaksiyi içerebilecek kadar kapsamlı değildir.", "Samanyolu, kendisinden ayrı Andromeda galaksisini kapsamaz."], "explanation": "1) Okların iki ayrı galaksiye ulaştığını gör. 2) Samanyolu ve Andromeda’yı birlikte kapsayan üst yapı evrendir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 700, 300], "elements": [{"type": "rect", "x": 250, "y": 24, "w": 200, "h": 77, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q019.top"}, {"type": "rect", "x": 52, "y": 203, "w": 260, "h": 70, "style": "plain", "fill": "paper", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q019.left"}, {"type": "rect", "x": 390, "y": 203, "w": 260, "h": 70, "style": "plain", "fill": "paper", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q019.right"}, {"type": "line", "x1": 300, "y1": 103, "x2": 184, "y2": 196, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 1, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q019.e1", "labelX": 211, "labelY": 147}, {"type": "line", "x1": 400, "y1": 103, "x2": 514, "y2": 196, "style": "plain", "stroke": "ink", "width": 1, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q019.e2", "labelX": 492, "labelY": 147}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q019.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q019.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q019", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "48cba6038433c7ec48fd5b1d89b1dff8a6bdefc74c312368fe51a8a2b1e832ad", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f10", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Yanlış genellemeyi gerekçeyle düzeltme ve çoklu galaksi bilgisini bütünleştirme gerekir.", "question": "Bir öğrenci “Evren sadece büyük bir galaksinin adıdır.” diyor. Öğrencinin bu ifadesini düzelten gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Galaksiler, evrendeki tek yıldızlardır.", "Evren, çok sayıda galaksiyi de kapsar.", "Her galaksi bütün evreni içinde taşır.", "Evren, yalnız Dünya’nın bulunduğu sistemdir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Galaksiler yıldız değil, çok yıldız içeren topluluklardır.", "Doğru; Evren birçok galaksiyi ve diğer gök cisimlerini kapsadığı için tek galaksi değildir.", "Kapsama yönü ters olur; evren galaksileri kapsar.", "Dünya’nın bulunduğu gezegen sistemi bütün evren olarak adlandırılmaz."], "explanation": "1) “Sadece bir galaksi” ifadesinin evreni gereğinden dar tanımladığını fark et. 2) Evren birçok galaksiyi ve diğer gök cisimlerini kapsadığı için tek galaksi değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "627e46c3ae0697537bcedc7c0c52323a3649f6a5c92593d4e035dad63b52ad31", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f01", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Yakın üst yapıyı tanıma ve galaksi ile gezegen sistemi düzeylerini ayırt etme gerekir.", "question": "Dünya’nın doğrudan içinde bulunduğu gezegen sistemi hangisidir?", "choices": ["Güneş Sistemi", "Andromeda galaksisi", "Evrenin tamamı", "Samanyolu galaksisi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Dünya, Güneş Sistemi adlı gezegen sisteminin üyesidir.", "Andromeda ayrı bir galaksidir; Dünya’nın içinde bulunduğu gezegen sistemi değildir.", "Evren Dünya’yı kapsar ama istenen doğrudan gezegen sistemi değildir.", "Samanyolu Dünya’nın içinde bulunduğu galaksidir, gezegen sisteminin adı değildir."], "explanation": "1) Sorudaki “gezegen sistemi” ifadesine dikkat et. 2) Dünya, Güneş Sistemi adlı gezegen sisteminin üyesidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q021", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "81b42db60cdcdedd65daded2c438bc2c2aab3c8ed8729ef6e5a6283f328b0a5d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f02", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Adres benzetmesini özel ada aktarma ve galaksi–evren ayrımı yapma gerekir.", "question": "Bir adres kartında “Güneş Sistemi’nin bulunduğu galaksi” için boşluk ayrılmıştır. Verilen bilgiye göre bu boşluğa aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Dünya gezegeni", "Samanyolu", "Güneş yıldızı", "Evrenin tamamı"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Dünya bu sistemde bulunan gezegendir; sistemi kapsayan galaksi değildir.", "Doğru; Güneş Sistemi, Samanyolu galaksisinin içinde yer alır.", "Güneş sistemin yıldızıdır, bulunduğu galaksinin adı değildir.", "Evren daha geniş bütündür; istenen özel galaksi adı Samanyolu’dur."], "explanation": "1) Soru galaksi düzeyindeki özel adı soruyor. 2) Güneş Sistemi, Samanyolu galaksisinin içinde yer alır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q022", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "83120afdd7641e13be97c2d25a8ea76e8b03c9a78df823d61ef4efdfb2265c6f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f09", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Şemadaki sıra ve ok yönünü kullanma; aradaki düzeyi özel adla bulma gerekir.", "question": "Şemada bütün oklar “içerir” anlamındadır. Buna göre Samanyolu ile Dünya arasındaki K kutusuna aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Andromeda galaksisi", "Bütün evren", "Tek bir yıldız", "Güneş Sistemi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Andromeda, Samanyolu’nun içinde bulunan gezegen sistemi değildir; ayrı galaksidir.", "Evren Samanyolu’ndan daha kapsayıcıdır, iki kutunun arasına sığmaz.", "Yıldız tür adı bu zincirde Dünya’yı içeren gezegen sistemi basamağını karşılamaz.", "Doğru; bu ikisi arasındaki gezegen sistemi Güneş Sistemi’dir."], "explanation": "1) Önce Samanyolu’nun daha geniş, Dünya’nın daha dar olduğunu oku. 2) Bu ikisi arasındaki gezegen sistemi Güneş Sistemi’dir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 498], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q023.edge.1", "labelX": 130.0, "labelY": 127.0}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q023.edge.2", "labelX": 130.0, "labelY": 249.0}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 346, "x2": 130.0, "y2": 396, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q023.edge.3", "labelX": 130.0, "labelY": 371.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q023.node.ev", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q023.node.sam", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q023.node.k", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 396, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q023.node.d", "labelX": 130.0, "labelY": 432.0}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q023.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q023.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q023", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0e6aff10eb6eabcb9e125573242e2209ccca1cf53c244970f58337bb515526c7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f04", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Dört basamağı ardışık dizme ve iki yaygın ters sıralama hatasını eleme gerekir.", "question": "Evrendeki adresin dört parçası küçükten kapsayıcıya doğru nasıl sıralanır?", "choices": ["Dünya → Güneş Sistemi → Samanyolu → Evren", "Evren → Samanyolu → Güneş Sistemi → Dünya", "Dünya → Samanyolu → Güneş Sistemi → Evren", "Güneş Sistemi → Dünya → Evren → Samanyolu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Sistemi Samanyolu, galaksiyi de evren kapsar; küçükten büyüğe doğru sıra böyle kurulur.", "Bu sıra en kapsayıcıdan en dar olana doğrudur; sorunun istediği yönün tersidir.", "Güneş Sistemi ile Samanyolu’nun sırası ters yazılmıştır.", "Dünya sistemin içindeyken sistemden sonra gelemez; evren de Samanyolu’ndan dardır denemez."], "explanation": "1) Dünya’nın Güneş Sistemi içinde olduğunu ilk bağlantı yap. 2) Sistemi Samanyolu, galaksiyi de evren kapsar; küçükten büyüğe doğru sıra böyle kurulur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "84f2d9d1f208b7813d2e087cf6338844d449143adf321321077b315a655295e3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f05", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "İki farklı gök cismini ortak sisteme yerleştirme ve tür–aitlik farkını düşünme gerekir.", "question": "Dünya ile Güneş’in evrendeki yerini birlikte açıklayan doğru ifade hangisidir?", "choices": ["İkisi de Güneş Sistemi’nde yer alır.", "Dünya, Güneş’i içeren bir galaksidir.", "Güneş, Dünya’nın etrafında bulunan bir galaksidir.", "Dünya ve Güneş, iki ayrı evrendedir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; farklı türde olsalar bile her ikisi Güneş Sistemi’nin içinde yer alır.", "Dünya gezegendir; Güneş’i içeren bir galaksi değildir.", "Güneş yıldızdır; galaksi olarak Dünya’nın çevresinde bulunmaz.", "Her iki gök cismi aynı Güneş Sistemi’nde ve evrendedir."], "explanation": "1) Dünya’nın gezegen, Güneş’in yıldız olduğunu ayır. 2) Farklı türde olsalar bile her ikisi Güneş Sistemi’nin içinde yer alır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q025", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8a8d56c74cd549dffb1ca1b082ae55752d0a8ac7ebc07c64dcd81adb33982c8b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f03", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Üç tablo satırını birleştirme ve hiyerarşiyi iki farklı geçişte denetleme gerekir.", "question": "Tablodaki K, L ve M açıklamalarına göre doğru kavram sırası hangisidir?", "choices": ["Samanyolu — Güneş Sistemi — evren", "Güneş Sistemi — evren — Samanyolu", "Güneş Sistemi — Samanyolu — evren", "Evren — Samanyolu — Güneş Sistemi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Dünya ile Güneş’i içeren sisteme galaksi adı verilmiş, K ve L yer değiştirmiştir.", "Bütün galaksilerin kapsayıcısı olan evren L’ye değil M’ye karşılık gelir.", "Doğru; bu sistemin galaksisi L, bütün galaksilerin üst yapısı M olduğundan sıralama sistem–Samanyolu–evrendir.", "K’nın en dar, M’nin en kapsamlı yapı olduğu bilgisi ters çevrilmiştir."], "explanation": "1) Önce Dünya ve Güneş’i aynı yapıda bulunduran K’yı tanı. 2) Bu sistemin galaksisi L, bütün galaksilerin üst yapısı M olduğundan sıralama sistem–Samanyolu–evrendir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t05.fig.q026.head.1", "f7-t05.fig.q026.head.2"], "rows": [[{"key": "f7-t05.fig.q026.row.1.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q026.row.1.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q026.row.2.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q026.row.2.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q026.row.3.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q026.row.3.2"}]], "altTextKey": "f7-t05.fig.q026.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q026.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q026", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7978144b1aef66fadb46f2b29eaba324356fa06c19318f94913ca0654c14fdf0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f07", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Yönü sözel anlatımdan çözme ve dört basamağı genişten dara sıralama gerekir.", "question": "“Evrenin içindeki Dünya’ya doğru ilerliyorum.” diyen biri hangi kapsama basamaklarını sırasıyla izler?", "choices": ["Evren → Güneş Sistemi → Samanyolu → Dünya", "Evren → Samanyolu → Güneş Sistemi → Dünya", "Samanyolu → Evren → Dünya → Güneş Sistemi", "Dünya → Güneş Sistemi → Samanyolu → Evren"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sistem ile galaksi yer değiştirdiğinden ara basamaklar yanlış olur.", "Doğru; Evren içinden Samanyolu’na, oradan Güneş Sistemi’ne ve Dünya’ya ilerlenir.", "Evren Samanyolu’nun altına inemez; Dünya da kendi sisteminden önce gelir.", "Bu sıra Dünya’dan dışarı açılır; sorudaki içeri ilerleme yönünün tersidir."], "explanation": "1) Başlangıç noktasının en geniş kavram olan evren olduğunu belirle. 2) Evren içinden Samanyolu’na, oradan Güneş Sistemi’ne ve Dünya’ya ilerlenir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q027", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "febd8e4ee8b44694c16f23997da003b27b1828fdb693038ff895e45ed152e22d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f08", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Yanlış eşitliği içermeye dönüştürme ve galaksi–sistem basamaklarını karıştırmama gerekir.", "question": "Bir tanıtım kartında “Güneş Sistemi, Samanyolu ile aynı büyüklükteki yapının başka adıdır.” yazıyor. Karttaki bu ifade için aşağıdaki düzeltmelerden hangisi en uygundur?", "choices": ["Samanyolu, Güneş Sistemi’nin içindedir.", "Dünya, Samanyolu’nun tamamına eşittir.", "Güneş Sistemi, Samanyolu’nun içinde bulunur.", "Güneş Sistemi, ayrı bir galaksi örneğidir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Galaksi ile onun içindeki gezegen sistemi arasında kapsama yönü ters kurulmuştur.", "Bir gezegen bir galaksinin tamamıyla eşit değildir.", "Doğru; Güneş Sistemi daha küçük yapı olarak Samanyolu galaksisinin içindedir.", "Güneş Sistemi galaksi değil, galaksi içindeki gezegen sistemidir."], "explanation": "1) Yanlış kartın iki farklı düzeyi eşitlemeye çalıştığını belirle. 2) Güneş Sistemi daha küçük yapı olarak Samanyolu galaksisinin içindedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9d0a5f7d8da5fc0693798a5c122697ad9a237ebc9ed261ce85059aebe631404a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f06", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Temsilî çizimde ortak sistem aidiyetini okuma ve tür adlarını dışlama gerekir.", "question": "Şemadaki K bilgi kartı, Dünya ile Güneş’i aynı sistemin üyeleri olarak gösteriyor. Şemaya göre K ile gösterilen yapı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Güneş Sistemi", "Tek bir yıldız", "Dünya gezegeni", "Andromeda galaksisi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Dünya ile Güneş’in bulunduğu sistem Güneş Sistemi’dir.", "Dünya ve Güneş birlikte tek bir yıldız olarak tanımlanmaz.", "Dünya, kendisiyle Güneş’i içeren sistemin adı olamaz.", "Andromeda ayrı bir galaksidir; Dünya ve Güneş’in gezegen sisteminin adı değildir."], "explanation": "1) Kartın bir gezegenle bir yıldızı aynı sistemin üyeleri olarak sunduğunu gör. 2) Dünya ile Güneş’in bulunduğu sistem Güneş Sistemi’dir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 700, 300], "elements": [{"type": "rect", "x": 45, "y": 38, "w": 609, "h": 230, "style": "dashed", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 2, "labelKey": "f7-t05.fig.q029.K", "labelX": 350, "labelY": 70}, {"type": "circle", "x": 196, "y": 164, "r": 32, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q029.Sun", "labelX": 196, "labelY": 209}, {"type": "circle", "x": 508, "y": 164, "r": 23, "style": "plain", "fill": "blue", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q029.Earth", "labelX": 508, "labelY": 209}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q029.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q029.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q029", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9173a14e078e695dca0efaa7739442dd5f7f098ef951469009f6f34b6433cc0a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f10", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 5, "difficultyReason": "Üç koşullu çıkarımı birleştirme ve düzeyleri geriye doğru denetleme gerektirir.", "question": "Üç etikette şu bilgiler var: K, Dünya’yı ve Güneş’i içeren sistemdir. L, K’nın bulunduğu galaksidir. M, L’yi de kapsayan bütündür. Bu bilgilere göre K, L ve M etiketlerinin karşılıkları sırasıyla aşağıdakilerden hangisinde verilmiştir?", "choices": ["Güneş Sistemi — Samanyolu — evren", "Samanyolu — Güneş Sistemi — evren", "Güneş Sistemi — evren — Samanyolu", "Evren — Samanyolu — Güneş Sistemi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; K’nın galaksisi Samanyolu, Samanyolu’nu kapsayan bütün evren olduğundan üç etiket tamamlanır.", "K gezegen sistemi olmalı; galaksi ve sistem etiketleri ters verilmiştir.", "L galaksi basamağı olduğu hâlde evren yazılmış; M de gereğinden dar kalmıştır.", "K en kapsayıcı olamaz; M’nin sistemi değil bütün galaksileri kapsaması gerekir."], "explanation": "1) K’nın Dünya ve Güneş’in birlikte bulunduğu gezegen sistemi olduğunu saptayarak başla. 2) K’nın galaksisi Samanyolu, Samanyolu’nu kapsayan bütün evren olduğundan üç etiket tamamlanır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2f4491d354aac310de692171a2fed2b21da3d89b8fd3fe0dec1aeb75c91fc441", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f11", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Ok sözü ile yönü eşleştirme ve ters kapsam ilişkilerini eleme gerekir.", "question": "Bir kavram haritasında okun anlamı “içerir” olarak belirlenmiş. Buna göre aşağıdaki bağlantılardan hangisi uygundur?", "choices": ["Samanyolu → evren", "Evren → Samanyolu", "Dünya → Güneş Sistemi", "Güneş Sistemi → Samanyolu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Okun yönü ters kurulmuştur; evren galaksi içinde yer almaz.", "Doğru; Evren Samanyolu’nu kapsadığı için doğru bağlantı evrenden galaksiye yönelir.", "Dünya sistemi içermez, sistemin içinde bulunur.", "Gezegen sistemi galaksiyi kapsamaz, onun içinde yer alır."], "explanation": "1) “İçerir” okunun kapsayıcıdan kapsanana yöneldiğini belirle. 2) Evren Samanyolu’nu kapsadığı için doğru bağlantı evrenden galaksiye yönelir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "39bc3dcb666147788cb466b8b8820bcd63b6d01aa1dff2181f034ef50f80c1e6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f12", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "En az müdahaleyle harita düzeltme ve ok yönünün bilimsel sonucunu denetleme gerekir.", "question": "“Samanyolu → Evren” bağlantısında ok “içerir” diye okunuyorsa tek bir değişiklikle nasıl düzeltilir?", "choices": ["Evren sözcüğü Andromeda ile değiştirilir.", "Okun iki ucu da Samanyolu yapılır.", "Samanyolu sözcüğü yıldız yapılır.", "Okun yönü ters çevrilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Andromeda, Samanyolu’nun içinde değil, ondan ayrı bir galaksidir; bağlantı yine yanlış kalır.", "Aynı kavrama dönen ok galaksi ile evren arasındaki ilişkiyi anlatmaz.", "Bir yıldızın evreni içerdiği ifadesi yine yanlış olur.", "Doğru; Evren Samanyolu’nu içerdiğinden iki adı koruyup okun yönünü ters çevirmek yeterlidir."], "explanation": "1) Okun sözünün büyükten küçüğe içerme anlattığını hatırla. 2) Evren Samanyolu’nu içerdiğinden iki adı koruyup okun yönünü ters çevirmek yeterlidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3b60ee299a26c4060eea31eae3be56133f7332d721786d0a0113c9468398402e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f09", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Dallanmış şemada iki kanıtı birleştirme ve yakın düzey çeldiricilerini kıyaslama gerekir.", "question": "Şemadaki tüm oklar “içerir” demektir. K kutusu hem Güneş Sistemi’ni kapsıyor hem de evrenin içinde bulunuyor. Bu bilgilere göre K kutusuna yazılması gereken yapı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Samanyolu", "Dünya gezegeni", "Güneş yıldızı", "Bütün evren"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Güneş Sistemi’ni içeren ve evrende bulunan galaksi Samanyolu’dur.", "Dünya Güneş Sistemi’ni kapsayamaz; onun içindedir.", "Güneş sistemin yıldızıdır; galaksi gibi tüm sistemi içine alan üst yapı değildir.", "K evrenin de içinde olan bir kutu olduğu için evrenin kendisi olamaz."], "explanation": "1) Şemadaki K’nın hem üstündeki hem altındaki bağlantıyı izle. 2) Güneş Sistemi’ni içeren ve evrende bulunan galaksi Samanyolu’dur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 500, 376], "elements": [{"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q033.edge.1", "labelX": 190.0, "labelY": 127.0}, {"type": "line", "x1": 250.0, "y1": 102, "x2": 370.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q033.edge.2", "labelX": 310.0, "labelY": 127.0}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 250.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q033.edge.3", "labelX": 190.0, "labelY": 249.0}, {"type": "rect", "x": 150.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q033.node.ev", "labelX": 250.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q033.node.k", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 270.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q033.node.and", "labelX": 370.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 150.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "surface", "stroke": "ink", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q033.node.sis", "labelX": 250.0, "labelY": 310.0}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q033.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q033.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q033", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "93a803f2c37d86054a8a5172caa70aa13cf1ad4101e12db0ea8fc58c047551d8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f11", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Ok etiketini farklı yönde uygulama ve üç ters ilişkiyi eleme gerekir.", "question": "Bir kavram haritasındaki okun üstünde “içinde yer alır” yazıyor. Bu ok anlamına göre aşağıdakilerden hangisi doğru kurulmuş bir oktur?", "choices": ["Evren → Andromeda", "Samanyolu → Güneş Sistemi", "Güneş Sistemi → Dünya", "Güneş Sistemi → Samanyolu"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Evren Andromeda’nın içinde değil, Andromeda evrenin içindedir.", "Samanyolu Güneş Sistemi’nin içinde yer almaz; onu kapsar.", "Güneş Sistemi Dünya’nın içinde değil, Dünya sistemi içindedir.", "Doğru; Güneş Sistemi, Samanyolu’nun içinde yer aldığından bu ok uygundur."], "explanation": "1) “İçinde yer alır” ifadesinde ok küçük yapıdan kapsayıcıya gider. 2) Güneş Sistemi, Samanyolu’nun içinde yer aldığından bu ok uygundur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e3dc8dd34a0a666a71709f6fbf98093ef60b8399c372ecc08f698561c103e658", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f12", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Dört kartlı yol üzerinde konum denetimi ve en küçük düzeltmeyi belirleme gerekir.", "question": "Bir haritanın sıralaması “Dünya → Samanyolu → Güneş Sistemi → Evren” olmuş. Oklar “içinde bulunur” anlamında olduğuna göre sıralamayı düzeltmek için aşağıdaki ikililerden hangisindeki kartların yerleri değiştirilmelidir?", "choices": ["Dünya ile Samanyolu", "Samanyolu ile Güneş Sistemi", "Güneş Sistemi ile evren", "Dünya ile evren"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Dünya başta bulunmalıdır; yalnız bu kartları değiştirmek sistem–galaksi sırasını onarmaz.", "Doğru; ortadaki yanlış sıralanan iki yapı Samanyolu ile Güneş Sistemi’dir.", "Evren sonda bulunmalıdır; bu değişiklik galaksinin sistemden önce yazılma sorununu gidermez.", "Dünya en dar, evren en kapsayıcıdır; bu değişim iki ucu da bozar."], "explanation": "1) Dünya’nın başlangıçta, evrenin sonda kalması gerektiğini saptayarak başla. 2) Ortadaki yanlış sıralanan iki yapı Samanyolu ile Güneş Sistemi’dir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bd8f6fdfdb039fadde43cbf417866d41df34540706dad9b4847c67095d98c300", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f03", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Dört sembolü tablodan çözme ve “içindedir” yönünde tam zincir kurma gerekir.", "question": "Aşağıdaki tabloda K, L, M ve N kartlarının adları yazıyor. Tabloya göre oklar “içinde bulunur” anlamında okunursa en dardan en kapsamlıya doğru kurulan sıralama aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["N → M → L → K", "K → M → L → N", "K → L → M → N", "L → K → N → M"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tablodaki kavramları büyükten küçüğe dizer; istenen ok anlamını tersine çevirir.", "Galaksi olan M, Güneş Sistemi olan L’den önce konmuş; ara basamaklar yanlış.", "Doğru; L galaksi olan M’de, M evren olan N’de bulunur; yol K → L → M → N olur.", "Gezegen sistemi Dünya’dan önce, evren ise galaksiden önce gelemez."], "explanation": "1) Tablodaki Dünya’yı gösteren K ile başlayıp sistem olan L’ye geç. 2) L galaksi olan M’de, M evren olan N’de bulunur; yol K → L → M → N olur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t05.fig.q036.head.1", "f7-t05.fig.q036.head.2"], "rows": [[{"key": "f7-t05.fig.q036.row.1.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q036.row.1.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q036.row.2.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q036.row.2.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q036.row.3.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q036.row.3.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q036.row.4.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q036.row.4.2"}]], "altTextKey": "f7-t05.fig.q036.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q036.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q036", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ed7fdf54fb6850e95dfa5a2dd82d3a587a87408e7fe2c21e07699d5694cd50fe", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f11", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Kapsama oku ile sınıflama okunu ayırma ve özel–genel kavram bağı kurma gerekir.", "question": "Kavram haritasında ok “bir örneğidir” anlamına geliyor. Verilen ok anlamına göre aşağıdaki bağlantılardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Galaksi → Samanyolu", "Evren → Samanyolu", "Samanyolu → galaksi", "Güneş Sistemi → yıldız"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tür ile örnek ters çevrilmiştir; genel kavram özel galaksinin örneği değildir.", "Evren bir galaksi olan Samanyolu’nun örneği değildir.", "Doğru; Samanyolu bir galaksi örneğidir, bu nedenle ok galaksi kavramına yönelir.", "Güneş Sistemi tek yıldız değil, bir yıldız ve çevresindeki cisimlerin oluşturduğu sistemdir."], "explanation": "1) “Bir örneğidir” sözü için okun özel örnekten genel türe gittiğini belirle. 2) Samanyolu bir galaksi örneğidir, bu nedenle ok galaksi kavramına yönelir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q037", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e2d20e39204892d55c9064a9fda319193be229aefa258d080789172a442caa12", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f12", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Ok yönü sabitken uygun ilişki sözü seçme ve türle aitliği ayırt etme gerekir.", "question": "Haritada “Güneş Sistemi → Samanyolu” oku var, fakat yanına “içerir” yazılmış. Bu durumda kartların yeri değiştirilmeden okun yanına aşağıdakilerden hangisi yazılmalıdır?", "choices": ["Kendi ışığını üretir", "Bir galaksidir", "Bütün evrendir", "İçinde bulunur"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu özellik bir yıldızı açıklar; sistemin galaksiye aitliğini anlatmaz.", "Güneş Sistemi bir galaksi değildir; bu söz ok ilişkisini düzeltmez.", "Güneş Sistemi evrenin tamamı değil, onun içindeki daha küçük yapıdır.", "Doğru; gezegen sistemi galaksiyi içermez; galaksinin içinde bulunur."], "explanation": "1) Okun Güneş Sistemi’nden Samanyolu’na yöneldiğini gör. 2) Gezegen sistemi galaksiyi içermez; galaksinin içinde bulunur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e9eb3f073654d862900cce2f1ee3d1cbfcc3fbfca7231bc0249e10ee9e6da56b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f12", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Şemadaki iki okun doğruluğunu ayrı ayrı denetleme ve yalnız hatalı bağlantıyı onarma gerekir.", "question": "Şemada her okun “içerir” anlamında okunması isteniyor. Şemaya göre aşağıdaki düzeltmelerden hangisi gösterilen üç kart arasındaki ilişkileri tutarlı hâle getirir?", "choices": ["Samanyolu’ndan çıkan okun yönünü ters çevirmek", "Dünya’dan çıkan okun yönünü ters çevirmek", "Güneş Sistemi’ni galaksi diye yeniden adlandırmak", "Dünya’yı Güneş diye yeniden adlandırmak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Samanyolu Güneş Sistemi’ni gerçekten kapsar; bu ok zaten doğrudur.", "Doğru; Dünya sistemi içermediği için Dünya’dan sisteme çizilen okun yönü ters çevrilmelidir.", "Gezegen sistemini galaksi yapmak bilimsel sınıflamayı bozar.", "Güneş de Güneş Sistemi’nin içindedir; ad değişse de bu ok yine ters kalır."], "explanation": "1) Samanyolu’nun Güneş Sistemi’ni kapsayan okunu kontrol et. 2) Dünya sistemi içermediği için Dünya’dan sisteme çizilen okun yönü ters çevrilmelidir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 500, 254], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 250.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q039.edge.1", "labelX": 190.0, "labelY": 127.0}, {"type": "line", "x1": 370.0, "y1": 102, "x2": 250.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q039.edge.2", "labelX": 310.0, "labelY": 127.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q039.node.sam", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 150.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q039.node.sis", "labelX": 250.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 270.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q039.node.dun", "labelX": 370.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q039.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q039.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q039", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e202010d717581feba2c60d39aa2cb90e8e755926fc67373e4cc3cc7f07ed6a4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f11", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Farklı iki ok türünü aynı anda değerlendirme ve kısmen doğru ikilileri eleme gerekir.", "question": "Bir kavram haritasında iki çeşit ok var: “bir örneğidir” ve “içerir”. Buna göre birinde “bir örneğidir”, diğerinde “içerir” anlamı taşıyan doğru bağlantı ikilisi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yıldız → Güneş; Güneş Sistemi → Samanyolu", "Güneş → galaksi; Dünya → Samanyolu", "Güneş → yıldız; Samanyolu → Güneş Sistemi", "Evren → galaksi; Güneş Sistemi → Güneş"], "correct": 2, "distractorWhy": ["İlkinde örnek ve tür, ikincisinde içerme yönü ters çevrilmiştir.", "Güneş galaksi örneği değildir; Dünya Samanyolu’nu içermez.", "Doğru; Güneş yıldız örneğidir ve Samanyolu Güneş Sistemi’ni içerir; iki ok da uyumludur.", "Evren bir galaksi örneği değildir; ikinci ilişki doğru olsa bile ikili birlikte uygun değildir."], "explanation": "1) İlk ilişkinin örnekten türe, ikincinin kapsayıcıdan içindeki yapıya yöneldiğini hatırla. 2) Güneş yıldız örneğidir ve Samanyolu Güneş Sistemi’ni içerir; iki ok da uyumludur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "32aa29389fc4d3c380696f983938777823ee1af02b46778f4d037f64d3d9b91b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f13", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Benzetmede işe yarayan yönü seçme ve fiziksel duvar–ölçek yanılgılarını ayırma gerekir.", "question": "Dünya’nın evrendeki yerini bir posta adresiyle anlatmanın hangi yönü yararlıdır?", "choices": ["Küçük yerin daha büyük yerin içinde olduğunu anlatması", "Galaksilerin binalar gibi duvarlarla çevrili olması", "Uzaydaki bütün uzaklıkları tam göstermesi", "Her galaksinin aynı büyüklükte olması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; küçük yapıların daha büyük yapılar içinde bulunması bu benzetmeden alınabilecek yararlı ilişkidir.", "Adres yerlerinin duvarları uzaydaki galaksilere fiziksel sınır olarak aktarılamaz.", "Bir adres benzetmesi gök cisimleri arasındaki gerçek uzaklıkları ölçmez.", "Adres benzetmesinde yapıları sıralamak galaksilerin büyüklüklerini eşitlemez."], "explanation": "1) Benzetmenin adreslerdeki “içinde olma” ilişkisini gösterdiğini belirle. 2) Küçük yapıların daha büyük yapılar içinde bulunması bu benzetmeden alınabilecek yararlı ilişkidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q041", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "019a5a553628becd4d09a2f119b45e41b499dfb1656eccb7e929750433a71acb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f13", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Temsilin amacını okuma ve ilişkisel bilgiyle ölçü bilgisini ayırma gerekir.", "question": "Bir öğrenci “Ev adresi, Dünya’nın evrendeki yerini bir sıra hâlinde düşünmeme yardım ediyor.” diyor. Verilenlere göre öğrencinin benzetmesini doğru biçimde sınırlayan ek açıklama aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Evrendeki her yapı bir sokakla aynı biçimdedir.", "Samanyolu’nun çevresinde gerçek bir çit vardır.", "Bütün yıldızlar aynı boyuttadır.", "Bu sıra gerçek uzaklıkları göstermez."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yerleşim biçimi evrendeki yapıların gerçek şekliyle eşleştirilemez.", "Adres benzetmesindeki çizilmiş sınır, galaksinin fiziksel çiti değildir.", "Adres sırası yıldızların boyutları hakkında karşılaştırma verisi sağlamaz.", "Doğru; bu sıralama gerçek mesafe ölçüsü sunmadığı için uzaklık çıkarımı yapılmamalıdır."], "explanation": "1) Öğrencinin benzetmeden aldığı yararın sıralama olduğunu ayırt et. 2) Bu sıralama gerçek mesafe ölçüsü sunmadığı için uzaklık çıkarımı yapılmamalıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q042", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bfc1639742a5bb88b615400e472301e2ed77db6b2cba58337360b300a7906947", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f03", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "İki temsili tablo üzerinden eşleştirme ve benzetmenin aktarılabilir özelliğini seçme gerekir.", "question": "Tablodaki oyuncak adresi ile evrendeki adres eşleştirmesi bir benzetmedir. Buna göre bu benzetmeden aşağıdakilerden hangisi güvenle çıkarılabilir?", "choices": ["Galaksilerin de oyuncak kutuları gibi sert duvarları vardır.", "Dünya ile oyuncak arabanın büyüklükleri aynıdır.", "Evrenin biçimi tabloda yazan binanın biçimine eşittir.", "Küçük yapılar daha kapsamlı yapıların içinde bulunur."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Oyuncak kutusundaki duvar bir galaksinin gerçek sınırı değildir.", "Benzetme iki nesnenin ölçüsünü eşitlemez; yalnız aitlik ilişkisini karşılaştırır.", "Bir bina benzetmesi evrenin gerçek geometrisini belirlemez.", "Doğru; bu düzen kapsama ilişkisini öğretir; duvar, biçim ve gerçek boyut aktarmaz."], "explanation": "1) Tablodaki eşlemelerde küçüğün daha büyük yapıya ait olma düzenine bak. 2) Bu düzen kapsama ilişkisini öğretir; duvar, biçim ve gerçek boyut aktarmaz.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t05.fig.q043.head.1", "f7-t05.fig.q043.head.2"], "rows": [[{"key": "f7-t05.fig.q043.row.1.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q043.row.1.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q043.row.2.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q043.row.2.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q043.row.3.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q043.row.3.2"}], [{"key": "f7-t05.fig.q043.row.4.1"}, {"key": "f7-t05.fig.q043.row.4.2"}]], "altTextKey": "f7-t05.fig.q043.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q043.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q043", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6db2d8e8307243142197ce509188d4328ede23d51fb14c09184943e3d09cfde4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f04", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 5, "difficultyReason": "İki modelde hem hiyerarşiyi hem ölçek iddiasını birlikte değerlendirme ve gerekçeli seçim yapma gerekir.", "question": "İki model karşılaştırılıyor: K modeli, Samanyolu ile evreni aynı kartta eşit gösteriyor. L modeli, Samanyolu’nu evrene bağlı ayrı bir kartta gösteriyor ve ölçü iddiasında bulunmuyor. Verilenlere göre daha tutarlı olan model ve gerekçesi aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["K modeli; iki kavramı eşitlemek yeterli bir açıklamadır.", "K modeli; kart sayısının az olması bilimsel doğruluğu gösterir.", "L modeli; ilişkileri ayırır, gerçek ölçek iddiası taşımaz.", "L modeli; Samanyolu’nu evrenden daha geniş gösterir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["K modeli evren ile bir galaksiyi aynı sayarak kapsama ilişkisini kaybeder.", "Kart sayısının azlığı, galaksi–evren farkını yok saymayı haklı çıkarmaz.", "Doğru; L modeli içerme ilişkisini korur ve çizimin gerçek ölçek olmadığı bilgisini de açık tutar.", "L modeli Samanyolu’nu evrene bağlı alt kavram olarak çizmiştir; ters büyüklük iddiası yoktur."], "explanation": "1) K modelindeki eşitlik ile L modelindeki ayrı düzeyleri karşılaştır. 2) L modeli içerme ilişkisini korur ve çizimin gerçek ölçek olmadığı bilgisini de açık tutar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "67293f58f5ee530b6334b903bc56b980b3804f803f13d1a36c6b5a1473040a38", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f05", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "Temsile uygun açıklama yazma ve ölçek–sınır genellemelerini ayrı ayrı reddetme gerekir.", "question": "Bir çizimde Dünya, Güneş Sistemi, Samanyolu ve evren iç içe kutularla verilmiş. Bu çizime, kutuların gerçek büyüklük oranını __göstermediğini__ belirtmek için aşağıdaki notlardan hangisi eklenmelidir?", "choices": ["“Bütün kutuların gerçek genişliği birbirine eşittir.”", "“Kutuların kenarları evrendeki sert duvarları gösterir.”", "“Ölçekli değildir; yalnız içerme ilişkisini gösterir.”", "“Galaksilerin tamamı yalnız bu dört yapıdan oluşur.”"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kutuların çizim genişliği evrendeki gerçek yapıların büyüklüğünü kanıtlamaz.", "İç içe çerçeveler fiziksel duvar anlamına gelmez.", "Doğru; bu not, gerçek boyutların gösterilmediğini ve yalnız kapsamanın vurgulandığını açıklar.", "Bu dört etiket adres hiyerarşisini temsil eder; galaksi bileşenlerinin eksiksiz listesi değildir."], "explanation": "1) Kutu çiziminin uzaysal bir ölçüm değil kavram ilişkisi sunduğunu belirle. 2) Doğru not, gerçek boyutların gösterilmediğini ve yalnız kapsamanın vurgulandığını açıklar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f979b4843f360ba16d24a3a3d1c53a7c0317d4466932240ee92fb2447d99869a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f13", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 1, "difficultyReason": "Günlük hayattaki modele transfer yapma ve modelin maddi özelliklerini evrendeki yapılara taşımama gerekir.", "question": "Şemada oyuncak araba, kutu, oda ve bina arasında “içinde bulunur” okları var. Şemaya göre bu benzetme evrendeki büyüklük sırasına aktarılırken aşağıdaki uyarılardan hangisi korunmalıdır?", "choices": ["Gerçek galaksiler binanın duvarları gibi sınırlanmaz.", "Evrendeki bütün yapılar oyuncak araba kadar küçüktür.", "Evrende yalnız dört tür nesne bulunur.", "Güneş Sistemi bütün evreni kapsar."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; şemadaki kutu ve duvarlar galaksilerin gerçek sert sınırları olarak yorumlanamaz.", "Benzetmedeki nesnenin boyu evrendeki yapıların gerçek boyunu belirlemez.", "Şemada dört örnek kullanılması evrendeki bütün nesne türlerini saymaz.", "Benzetmenin içerme sırası, Güneş Sistemi’nin evrenden geniş olduğu sonucunu vermez."], "explanation": "1) Oyuncak adresindeki okların aitlik ilişkisini anlattığını belirle. 2) Şemadaki kutu ve duvarlar galaksilerin gerçek sert sınırları olarak yorumlanamaz.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 260, 498], "elements": [{"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 102, "x2": 130.0, "y2": 152, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q046.edge.1", "labelX": 130.0, "labelY": 127.0}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 224, "x2": 130.0, "y2": 274, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q046.edge.2", "labelX": 130.0, "labelY": 249.0}, {"type": "line", "x1": 130.0, "y1": 346, "x2": 130.0, "y2": 396, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t05.fig.q046.edge.3", "labelX": 130.0, "labelY": 371.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q046.node.ar", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 152, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q046.node.ku", "labelX": 130.0, "labelY": 188.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 274, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q046.node.od", "labelX": 130.0, "labelY": 310.0}, {"type": "rect", "x": 30.0, "y": 396, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t05.fig.q046.node.bi", "labelX": 130.0, "labelY": 432.0}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q046.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q046.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q046", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d04da00bbac3d39bc63de07e8407626f67f6761ab964a8bd4d9dfbe2d615485f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f07", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "Sembollerin nicel yorumunu sınırlandırma ve çizimde olmayan bileşenleri yok saymama gerekir.", "question": "Bir şemada galaksinin içine birkaç yıldız simgesi çizilmiştir. Bu şemanın bilimsel kullanımıyla ilgili aşağıdaki açıklamalardan hangisi uygundur?", "choices": ["Her galakside yalnız çizilen kadar yıldız vardır.", "Simgeler çok sayıda yıldızı temsil eder; kesin sayıyı vermez.", "Galaksilerin hiçbirinde gaz ve toz bulunmaz.", "Galaksinin görünen çerçevesi gerçek bir duvardır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Simgelerin birkaç tane çizilmesi gerçek yıldız sayısını ölçmez.", "Doğru; şema yıldızların çokluğunu temsil edebilir; gerçek sayıyı verdiği söylenemez.", "Yıldız simgeleri çizmek gaz ve tozun gerçekte bulunmadığı anlamına gelmez.", "Çizim çerçevesi bir model çizgisidir; galaksiyi fiziksel olarak çevreleyen duvar değildir."], "explanation": "1) Birkaç simgenin tüm yıldızları tek tek saymak için çizilmediğini düşün. 2) Şema yıldızların çokluğunu temsil edebilir; gerçek sayıyı verdiği söylenemez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a47ae21ad159470577edf6ea27b9a5ada856520c3126ca5d503ad2bd06416787", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f08", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 4, "difficultyReason": "Benzetmenin işlevini açıklama ve gündelik nesne özelliğini bilimsel gerçeğe dönüştürmeme gerekir.", "question": "Bir benzetmede Samanyolu “şehir”, Güneş Sistemi “mahalle”, Dünya “ev” olarak anlatılmış. Bu benzetmeden çıkarılan “Öyleyse Samanyolu’nun etrafında şehrinki gibi duvar vardır.” sonucuyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Benzetme aidiyeti anlatır, gerçek duvarı değil.", "Adresin her ayrıntısı galaksi için de geçerlidir.", "Samanyolu yalnız bir yıldızdan ibarettir.", "Güneş Sistemi şehri içine alan üst yapıdır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; benzetme yalnız aitlik sırasını gösterir, galakside fiziksel şehir duvarı bulunduğunu değil.", "Benzetmenin günlük yaşamdaki her özelliği evrendeki yapılara taşınamaz.", "Samanyolu çok sayıda yıldız ve başka bileşenlerden oluşan galaksidir.", "Güneş Sistemi galaksi içinde bulunur; benzetme hiyerarşiyi tersine çevirmez."], "explanation": "1) “Şehir” sözünün Samanyolu’nun gerçekten şehir olduğu anlamına gelmediğini fark et. 2) Benzetme yalnız aitlik sırasını gösterir, galakside fiziksel şehir duvarı bulunduğunu değil.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q048", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "43978f3e7d9141e1ad6f003652264d1df530648b73949429a64f95a9359a25ad", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f06", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 2, "difficultyReason": "İç içe şemayı doğru yorumlama ve mekânsal modelle gerçek sınırı ayırma gerekir.", "question": "İç içe çerçeveli şemada Evren, Samanyolu, Güneş Sistemi ve Dünya etiketleri görünüyor. Şemaya göre bu çizimle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi en uygundur?", "choices": ["Çerçeveler, galaksilerin ölçülmüş sert kenarlarını gösterir.", "Dünya’nın çizim alanı gerçek gezegen boyutunu verir.", "İlişki sırası gösterilir; çizgiler gerçek uzay sınırı değildir.", "Güneş Sistemi, Samanyolu’ndan büyük bir yapıdır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Şemadaki çizgiler gerçek galaksi duvarı ya da sınır ölçümü değildir.", "Şematik çizim gezegenin gerçek boyutunu veya oranlarını vermez.", "Doğru; çerçeveler gerçek uzaysal duvar veya ölçek değil, aitlik sırasını temsil eder.", "Şemada Güneş Sistemi Samanyolu’nun içinde gösterilmiştir; kapsama ters okunmuştur."], "explanation": "1) İç içe çizimin hangi yapının hangisinin içinde olduğunu anlattığını oku. 2) Çerçeveler gerçek uzaysal duvar veya ölçek değil, aitlik sırasını temsil eder.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 700, 300], "elements": [{"type": "rect", "x": 16, "y": 18, "w": 668, "h": 264, "style": "plain", "fill": "paper", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q049.ev", "labelX": 350, "labelY": 35}, {"type": "rect", "x": 91, "y": 65, "w": 518, "h": 195, "style": "dashed", "fill": "blue-soft", "stroke": "teal", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q049.sam", "labelX": 350, "labelY": 83}, {"type": "rect", "x": 181, "y": 109, "w": 339, "h": 127, "style": "dotted", "fill": "success-soft", "stroke": "teal", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q049.sis", "labelX": 350, "labelY": 128}, {"type": "circle", "x": 350, "y": 188, "r": 16, "style": "plain", "fill": "gold-soft", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t05.fig.q049.dun", "labelX": 350, "labelY": 216}], "altTextKey": "f7-t05.draft.f7-t05.q049.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t05.fig.q049.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q049", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "607e29825d41f6724e895e8ce0c68f1ec389ec8cf4b2c3114ad221d0cdca44f0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t05.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t05.f10", "topic": "Yıldız, galaksi ve evren ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-1", "topicKey": "fb-7-1-5", "subtopicKey": "fen-7-f7-t05", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-147", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t05.n01", "objective": "FB.7.1.5", "level": 3, "difficultyReason": "İki haritayı bilimsel hiyerarşiye göre karşılaştırma ve gerekçeyi ölçekten bağımsız kurma gerekir.", "question": "İki kavram haritasından biri Güneş Sistemi ile Samanyolu’nu aynı düzeyde gösteriyor. Diğeri Güneş Sistemi’ni Samanyolu’nun içinde gösteriyor. Buna göre Güneş Sistemi’ni Samanyolu’nun içinde gösteren haritanın tercih edilmesinin gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aynı adları tek kutuya sığdırdığı için", "Gezegen sistemi ile galaksi düzeyini ayırdığı için", "Galaksinin tek yıldız olduğunu gösterdiği için", "Bütün uzaklıkları ölçekli çizdiği için"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ayrı düzeyleri tek kutuda birleştirmek hiyerarşi bilgisini kaybettirir.", "Doğru; ikinci harita bu ayrımı ve kapsama yönünü koruduğundan daha tutarlıdır.", "Galaksi bir tek yıldız değildir; gezegen sistemiyle de aynı düzeyde değildir.", "Kavram haritası gerçek uzaklık ölçümü olmadan da içerme sırasını doğru gösterebilir."], "explanation": "1) Güneş Sistemi’nin galaksinin içinde olduğunu ön bilgi olarak hatırla. 2) İkinci harita bu ayrımı ve kapsama yönünü koruduğundan daha tutarlıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.1.5", "F7-T05"], "taskId": "F7-T05", "sourceRecordId": "draft.f7-t05.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2a7cc3bce69cbd5f1ceb9c54f1aa4e3d30fa76d1dcff2bb38633e9518c1e81e4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Uzay Çağı"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "title": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.2.1"], "body": "Ne öğreneceğim\nFiziksel iş ile günlük dilde iş arasındaki farkı, bir kuvvetin hangi koşullarda iş yaptığını ve kuvvet ile yer değiştirmenin etkisini gözlem üzerinden açıklayacaksın.\n\nTemel kavramlar\nGünlük dilde iş: Bir görevi yapmak veya emek harcamaktır. Fiziksel iş bundan farklı, belirli koşullara bağlı bir kavramdır.\nKuvvet: Bir cisme uygulanan itme veya çekme etkisidir. Okla gösterildiğinde okun ucu kuvvetin yönünü belirtir.\nYer değiştirme: Cismin başlangıç konumundan başka bir konuma geçmesidir. İncelenen kuvvetin yönüyle ilişkilendirilir.\nFiziksel iş: İncelenen kuvvetin doğrultusunda cisim yer değiştirdiğinde gerçekleşir. Cisim yer değiştirmiyorsa veya kuvvet yer değiştirmeye dikse bu kuvvet iş yapmaz.\nJoule: Fiziksel işin birimidir. Fiziksel işi, kuvvet büyüklüğünü ve yer değiştirmeyi nitel olarak karşılaştırabilirsin.\n\nÖnce hatırlayalım\nBir nesneyi itmek ile çekmek arasında hangi yön farkı vardır? Kendi sözlerinle söyle.\nBir nesnenin başlangıç ve son konumunu nasıl ayırt edersin? Yönü bir okla göstermeyi hatırla.\nKütle ile ağırlığın aynı sözcük olmadığını, kuvvetin hareketi değiştirebildiğini anımsa.\n\nAdım adım\nGünlük dilde “çok iş yaptım” demek, mutlaka fiziksel iş yapıldığı anlamına gelmez. Fiziksel işte bir cisme uygulanan belirli kuvveti ve cismin hareketini ararsın.\nÖnce cismi seç. Sonra ona uygulanan kuvvetin yönünü belirle. Son konumu başlangıç konumuyla karşılaştırıp yer değiştirme yönünü bul. Şemada kuvvet ve yer değiştirme ayrı etiketli oklarla gösterilir.\nBir nesne konumunu değiştirmiyorsa harcanan çaba, o nesne üzerinde fiziksel iş yapıldığını göstermez. Sabit yükseklikte taşınan nesneye yukarı doğrultuda destek uygulanabilir. İlerleme yatayken destek yönü onunla dik açı oluşturur; yalnız bu destek kuvveti için iş oluşmaz. Taşıyan kişinin diğer hareketleri ayrıca incelenmelidir.\nKuvvetin büyüklüğünün etkisini görmek için yer değiştirmeyi aynı tutup kuvveti değiştir. Kuvvet büyüdükçe iş büyür. Yer değiştirmenin etkisini görmek için aynı büyüklükte ve yönde kuvvet uygula; daha uzun yer değiştirme daha büyük işle ilişkilidir.\nGözlem kaydında “hangi cisim, hangi kuvvet, hangi yönde ve ne kadar yer değiştirme” bilgilerini birlikte tut. Bu bilgilerle işin oluşup oluşmadığını ve nitel büyüklüğünü yorumla. Fiziksel işin birimi joule olarak adlandırılır.\nKendin dene: Kaymayan bir masanın üstüne hafif ve boş bir karton kutu koy. Kutuyu yavaşça kısa bir mesafe ileri it. Sonra kutuyu yerinden oynatmadan hafifçe sabit tut. İlk ve son konumu, kuvvetin yönünü ve kutunun yer değiştirip değiştirmediğini iki satırlık bir kayıtla karşılaştır. Ağır cisim kaldırma; kutunun önündeki alanı boş tut. Kutu sıkışırsa zorlamadan bırak.\n\nÇözümlü örnek 1\nİp ile çekilen hasır sepet\nYerdeki boş hasır sepet ipinden ileri çekilip kaydırılıyor. Sepet üzerindeki çekişi iş olarak nitelendirmek için hangi gözlemleri ararsın?\nÖnce sepetin ip ile ileri yönde çekildiğini belirle.\nİpin çekildiği yönü sepetin başlangıç ve son konumuyla karşılaştır. Sepet çekiş doğrultusunda ilerlediğinde uygulanan kuvvet ile konum değişimi birlikte değerlendirilir; bu çekiş iş gerçekleştirir.\n\nÇözümlü örnek 2\nYatay taşınan şemsiye\nKapalı şemsiye, düz yolda yürüyen kişinin elinde hep aynı yükseklikte tutuluyor. Elin şemsiyeyi yukarı desteklemesi ile şemsiyenin ilerlemesini nasıl karşılaştırırsın?\nİncelenen kuvvet yalnız yukarı doğru tutma kuvvetidir; kişinin diğer hareketleri değil.\nŞemsiye yatay yer değiştirir. Destek kuvveti bu harekete dik olduğundan bu kuvvet fiziksel iş yapmaz.\n\nÇözümlü örnek 3\nKarton klasörde karşılaştırma\nDüz bir masa üzerinde kaydırılan karton klasör iki kez aynı yönde, aynı büyüklükte kuvvetle hareket ettiriliyor. İkinci kaydırmada daha uzun mesafe alıyor. Nitel karşılaştırma nasıl yapılır?\nİki kaydırmada klasör ve uygulanan kuvvet aynıdır; yalnız yer değiştirme değişmiştir.\nİkinci kaydırmadaki daha uzun yer değiştirme, aynı kuvvet için daha büyük fiziksel işle ilişkilidir.\n\nSık yapılan hatalar\n“Yorulduysam mutlaka iş yaptım.” Yorulmak bir çaba göstergesidir; ama fiziksel iş için ilgili cismin kuvvet doğrultusunda yer değiştirmesini de gözlemlemen gerekir.\n“Ne kadar kuvvetli itersem iteyim, cisim sabit kalsa da iş olur.” Bu yorum eksiktir; konumu hiç değişmeyen cisimde o kuvvet fiziksel iş yapmaz.\n“Cismi yatay taşıdığımda yukarı tutma kuvvetim de iş yapar.” Yukarı tutma kuvvetinin yönü yatay yer değiştirmeye diktir; bu özel kuvvet iş yapmaz. Başka kuvvetleri ayrı değerlendir.\n“İki denemede hem kuvveti hem yolu değiştirirsem hangisinin etkili olduğunu anlarım.” Aynı anda iki değişken değişirse hangi etkenin sonucu değiştirdiğini ayırmak güçleşir.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: Yumuşak bir ponponu aşağı doğru bastırınca ponpon aşağı ilerliyor. Bastırma kuvvetinin işi hakkında ne dersin?\nYanıt: Ponpon bastırma doğrultusunda konum değiştirdiği için uygulanan kuvvet fiziksel iş yapar.\nSoru: Bir düğme sabit kalırken üzerine kuvvet uygulanıyor. Yalnız uygulanan kuvvet hakkında ne söyleyebilirsin?\nYanıt: Düğme yer değiştirmediği için bu kuvvet fiziksel iş gerçekleştirmez.\nSoru: Aynı yönde ve aynı uzunlukta yer değiştirmede kuvvet büyütülürse nitel olarak ne beklenir?\nYanıt: Diğer koşullar aynı kalıyorsa fiziksel iş artar; değiştirilen etken kuvvetin büyüklüğüdür.\nSoru: Bilimsel bir gözlem kaydında iş için hangi iki yönü ayrı göstermelisin?\nYanıt: Uygulanan kuvvetin yönünü ve cismin yer değiştirme yönünü ayrı belirtmelisin.\n\nÖzet\nFiziksel iş, belirli bir kuvvetin doğrultusunda yer değiştirme ile ortaya çıkar. Yalnız yorulma veya yalnız kuvvet yeterli değildir. Yönü, hareketsizliği ve değişen tek etkeni kontrol ederek nitel sonuç çıkarabilirsin. Birim joule olarak adlandırılır.\nŞemadaki iki ayrı ok, kuvvet ile yer değiştirmeyi ayırt etmeni sağlar. Okların çizimdeki uzunluğu kuvvetin veya yolun sayısal ölçümü değildir; yönleri karşılaştır.\n\nAşağıdaki şekli inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Fiziksel iş ile günlük dilde iş arasındaki farkı, bir kuvvetin hangi koşullarda iş yaptığını ve kuvvet ile yer değiştirmenin etkisini gözlem üzerinden açıklayacaksın.", "keyConcepts": ["Günlük dilde iş: Bir görevi yapmak veya emek harcamaktır. Fiziksel iş bundan farklı, belirli koşullara bağlı bir kavramdır.", "Kuvvet: Bir cisme uygulanan itme veya çekme etkisidir. Okla gösterildiğinde okun ucu kuvvetin yönünü belirtir.", "Yer değiştirme: Cismin başlangıç konumundan başka bir konuma geçmesidir. İncelenen kuvvetin yönüyle ilişkilendirilir.", "Fiziksel iş: İncelenen kuvvetin doğrultusunda cisim yer değiştirdiğinde gerçekleşir. Cisim yer değiştirmiyorsa veya kuvvet yer değiştirmeye dikse bu kuvvet iş yapmaz.", "Joule: Fiziksel işin birimidir. Fiziksel işi, kuvvet büyüklüğünü ve yer değiştirmeyi nitel olarak karşılaştırabilirsin."], "priorKnowledge": ["Bir nesneyi itmek ile çekmek arasında hangi yön farkı vardır? Kendi sözlerinle söyle.", "Bir nesnenin başlangıç ve son konumunu nasıl ayırt edersin? Yönü bir okla göstermeyi hatırla.", "Kütle ile ağırlığın aynı sözcük olmadığını, kuvvetin hareketi değiştirebildiğini anımsa."], "steps": ["Günlük dilde “çok iş yaptım” demek, mutlaka fiziksel iş yapıldığı anlamına gelmez. Fiziksel işte bir cisme uygulanan belirli kuvveti ve cismin hareketini ararsın.", "Önce cismi seç. Sonra ona uygulanan kuvvetin yönünü belirle. Son konumu başlangıç konumuyla karşılaştırıp yer değiştirme yönünü bul. Şemada kuvvet ve yer değiştirme ayrı etiketli oklarla gösterilir.", "Bir nesne konumunu değiştirmiyorsa harcanan çaba, o nesne üzerinde fiziksel iş yapıldığını göstermez. Sabit yükseklikte taşınan nesneye yukarı doğrultuda destek uygulanabilir. İlerleme yatayken destek yönü onunla dik açı oluşturur; yalnız bu destek kuvveti için iş oluşmaz. Taşıyan kişinin diğer hareketleri ayrıca incelenmelidir.", "Kuvvetin büyüklüğünün etkisini görmek için yer değiştirmeyi aynı tutup kuvveti değiştir. Kuvvet büyüdükçe iş büyür. Yer değiştirmenin etkisini görmek için aynı büyüklükte ve yönde kuvvet uygula; daha uzun yer değiştirme daha büyük işle ilişkilidir.", "Gözlem kaydında “hangi cisim, hangi kuvvet, hangi yönde ve ne kadar yer değiştirme” bilgilerini birlikte tut. Bu bilgilerle işin oluşup oluşmadığını ve nitel büyüklüğünü yorumla. Fiziksel işin birimi joule olarak adlandırılır.", "Kendin dene: Kaymayan bir masanın üstüne hafif ve boş bir karton kutu koy. Kutuyu yavaşça kısa bir mesafe ileri it. Sonra kutuyu yerinden oynatmadan hafifçe sabit tut. İlk ve son konumu, kuvvetin yönünü ve kutunun yer değiştirip değiştirmediğini iki satırlık bir kayıtla karşılaştır. Ağır cisim kaldırma; kutunun önündeki alanı boş tut. Kutu sıkışırsa zorlamadan bırak."], "workedExamples": [{"title": "İp ile çekilen hasır sepet", "problem": "Yerdeki boş hasır sepet ipinden ileri çekilip kaydırılıyor. Sepet üzerindeki çekişi iş olarak nitelendirmek için hangi gözlemleri ararsın?", "solution": ["Önce sepetin ip ile ileri yönde çekildiğini belirle.", "İpin çekildiği yönü sepetin başlangıç ve son konumuyla karşılaştır. Sepet çekiş doğrultusunda ilerlediğinde uygulanan kuvvet ile konum değişimi birlikte değerlendirilir; bu çekiş iş gerçekleştirir."]}, {"title": "Yatay taşınan şemsiye", "problem": "Kapalı şemsiye, düz yolda yürüyen kişinin elinde hep aynı yükseklikte tutuluyor. Elin şemsiyeyi yukarı desteklemesi ile şemsiyenin ilerlemesini nasıl karşılaştırırsın?", "solution": ["İncelenen kuvvet yalnız yukarı doğru tutma kuvvetidir; kişinin diğer hareketleri değil.", "Şemsiye yatay yer değiştirir. Destek kuvveti bu harekete dik olduğundan bu kuvvet fiziksel iş yapmaz."]}, {"title": "Karton klasörde karşılaştırma", "problem": "Düz bir masa üzerinde kaydırılan karton klasör iki kez aynı yönde, aynı büyüklükte kuvvetle hareket ettiriliyor. İkinci kaydırmada daha uzun mesafe alıyor. Nitel karşılaştırma nasıl yapılır?", "solution": ["İki kaydırmada klasör ve uygulanan kuvvet aynıdır; yalnız yer değiştirme değişmiştir.", "İkinci kaydırmadaki daha uzun yer değiştirme, aynı kuvvet için daha büyük fiziksel işle ilişkilidir."]}], "commonMistakes": ["“Yorulduysam mutlaka iş yaptım.” Yorulmak bir çaba göstergesidir; ama fiziksel iş için ilgili cismin kuvvet doğrultusunda yer değiştirmesini de gözlemlemen gerekir.", "“Ne kadar kuvvetli itersem iteyim, cisim sabit kalsa da iş olur.” Bu yorum eksiktir; konumu hiç değişmeyen cisimde o kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "“Cismi yatay taşıdığımda yukarı tutma kuvvetim de iş yapar.” Yukarı tutma kuvvetinin yönü yatay yer değiştirmeye diktir; bu özel kuvvet iş yapmaz. Başka kuvvetleri ayrı değerlendir.", "“İki denemede hem kuvveti hem yolu değiştirirsem hangisinin etkili olduğunu anlarım.” Aynı anda iki değişken değişirse hangi etkenin sonucu değiştirdiğini ayırmak güçleşir."], "selfCheck": [{"question": "Yumuşak bir ponponu aşağı doğru bastırınca ponpon aşağı ilerliyor. Bastırma kuvvetinin işi hakkında ne dersin?", "answer": "Ponpon bastırma doğrultusunda konum değiştirdiği için uygulanan kuvvet fiziksel iş yapar."}, {"question": "Bir düğme sabit kalırken üzerine kuvvet uygulanıyor. Yalnız uygulanan kuvvet hakkında ne söyleyebilirsin?", "answer": "Düğme yer değiştirmediği için bu kuvvet fiziksel iş gerçekleştirmez."}, {"question": "Aynı yönde ve aynı uzunlukta yer değiştirmede kuvvet büyütülürse nitel olarak ne beklenir?", "answer": "Diğer koşullar aynı kalıyorsa fiziksel iş artar; değiştirilen etken kuvvetin büyüklüğüdür."}, {"question": "Bilimsel bir gözlem kaydında iş için hangi iki yönü ayrı göstermelisin?", "answer": "Uygulanan kuvvetin yönünü ve cismin yer değiştirme yönünü ayrı belirtmelisin."}], "summary": "Fiziksel iş, belirli bir kuvvetin doğrultusunda yer değiştirme ile ortaya çıkar. Yalnız yorulma veya yalnız kuvvet yeterli değildir. Yönü, hareketsizliği ve değişen tek etkeni kontrol ederek nitel sonuç çıkarabilirsin. Birim joule olarak adlandırılır.", "figureNote": "Şemadaki iki ayrı ok, kuvvet ile yer değiştirmeyi ayırt etmeni sağlar. Okların çizimdeki uzunluğu kuvvetin veya yolun sayısal ölçümü değildir; yönleri karşılaştır."}, "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "blue-soft", "stroke": "ink", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.fig.body"}, {"type": "line", "x1": 218, "y1": 69, "x2": 375, "y2": 69, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 288, "labelY": 35}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.fig.alt.same", "notToScale": true, "captionKey": "f7-t06.fig.caption"}, "taskId": "F7-T06", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "38319292cc00d9023c61b7aee4cbb3548e0338e5a8314ae2642f18b97ef2dc21", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f01", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Önce günlük iş ile fiziksel işin ölçütlerini ayırma, ardından verilmeyen hareket bilgisini fark etme gerektirir.", "question": "Bir öğrenci bütün gün bulmaca çözüp yoruluyor. Buna göre yalnız bulmaca çözme etkinliği için fiziksel iş hakkında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Yorulduğu için mutlaka fiziksel iş yapmıştır.", "Fiziksel iş gösteren veri yoktur.", "Süre uzun olduğundan yapılan iş kesin artar.", "Düşündüğü her an eşyalar yer değiştirir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yorgunluk, bir cismin kuvvet yönünde yer değiştirdiğinin kanıtı değildir.", "Doğru; yalnız düşünme etkinliğinde hareket eden bir cisme ilişkin veri yoktur. Fiziksel iş için kuvvet doğrultusunda yer değiştirme gerekir ve bu koşul verilmemiştir.", "Etkinliğin uzun sürmesi, fiziksel işin koşullarını tek başına sağlamaz.", "Zihinsel çaba, bir eşyanın yer değiştirdiği gözleminin yerine geçmez."], "explanation": "Yalnız düşünme etkinliğinde hareket eden bir cisme ilişkin veri yoktur. Fiziksel iş için kuvvet doğrultusunda yer değiştirme gerekir ve bu koşul verilmemiştir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bb07bcdaf754d5e10ee1ccb77f8a2726889357ffcd1efd7672ce4357d3288390", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f02", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Sabit cisim koşulunu belirleyip yorgunlukla fiziksel ölçüt arasındaki farkı kurma gerektirir.", "question": "Duvara yaslanan bir kişi duvarı güçlüce itiyor ancak duvar hiç kıpırdamıyor. Buna göre kişinin duvara uyguladığı itme kuvvetiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Duvar yer değiştirmediği için fiziksel iş yapılmamıştır.", "Duvar sert olduğundan işin birimi değişmiştir.", "İtme kuvveti varsa yer değiştirme gerekmez.", "Kişi çok zorlandığından duvara fiziksel iş yapılmıştır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kuvvet vardır. Fakat duvarın konumu değişmez. Bu nedenle duvara uygulanan kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "Cismin sertliği fiziksel işin birimini değiştirmez.", "Fiziksel iş için yalnız kuvvet değil, uygun yer değiştirme de gerekir.", "Çaba büyüklüğü, sıfır yer değiştirmeyi değiştirmez."], "explanation": "Kuvvet vardır. Fakat duvarın konumu değişmez. Bu nedenle duvara uygulanan kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "913601290bb7f00be5928e4843de75879afeee441e201577d120c6c80e71d52f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f03", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki etkinlik arasından ölçülebilir hareket kanıtını seçme ve temasla yer değiştirmeyi ayırma gerektirir.", "question": "Bir müzisyen sahnede uzun süre şarkı söylüyor. Aynı anda yanında duran bir görevli yere bırakılmış sandığı iterek kaydırıyor. Buna göre aşağıdaki gözlemlerden hangisi fiziksel işe doğrudan örnektir?", "choices": ["Sandığın itme yönünde kayması.", "Görevlinin sandığa dokunması.", "Müzisyenin yorulduğunu söylemesi.", "Müzisyenin uzun süre çalışması."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; önce görevlinin sandığa kuvvet uyguladığını belirle. Sonra sandığın itme doğrultusunda kaydığını gör; iki koşul gerçekleşmiştir.", "Temas, sandığın uygun yönde yer değiştirdiğini tek başına göstermez.", "Yorgunluk kuvvet ve yer değiştirme ilişkisinin ölçüsü değildir.", "Çalışmanın süresi tek başına bir cisme yapılan fiziksel işi kanıtlamaz."], "explanation": "Önce görevlinin sandığa kuvvet uyguladığını belirle. Sonra sandığın itme doğrultusunda kaydığını gör; iki koşul gerçekleşmiştir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q003", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b70dd500261f8b3c1885e3b70b69f60532f3bf76bcaa7af72407ddce754081c5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f01", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Sözcüğün iki kullanımını ayırma ve eksik fiziksel kanıtı değerlendirme gerektirir.", "question": "Bir yazar bilgisayarda hikâye yazıyor. Bu etkinliğin günlük dilde “iş” sayılmasıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Bilgisayar kullanılırsa iş birimi joule olmaz.", "Zihinsel işler fiziksel işten her zaman büyüktür.", "Tek başına fiziksel işi kanıtlamaz.", "Uzun metinler daima daha çok fiziksel iştir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Joule birimi kullanılan cihazdan bağımsızdır.", "Farklı iş anlamlarını karşılaştıran ortak bir büyüklük verilmemiştir.", "Doğru; günlük dilde “iş” sözcüğü emek ve görev anlamına gelebilir. Fen bilimlerinde fiziksel iş koşullarına ayrıca bakılır.", "Metin uzunluğundan kuvvet doğrultusundaki yer değiştirme belirlenemez."], "explanation": "Günlük dilde “iş” sözcüğü emek ve görev anlamına gelebilir. Fen bilimlerinde fiziksel iş koşullarına ayrıca bakılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ac606f6931622d73aa75a7d126faf0294576e4fcea8c181021e673b20a4ca908", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f02", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Gözlenen çabayı ölçüt saymama ve hareketsizliği ayırt etme gerektirir.", "question": "Bir kişi yerinden oynamayan bir bankı çekmeye çalışırken terliyor. Bu durumda banka uygulanan çekme kuvvetinin yaptığı iş için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İş olup olmadığı yalnız bankın ağırlığına bağlıdır.", "Banka dokunulduğu anda fiziksel iş oluşur.", "Bank kıpırdamadığı için kuvvet iş yapmaz.", "Terleme miktarı kadar iş yapılır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["İşin oluşmasında kuvvet ile yer değiştirme birlikte incelenir.", "Dokunmak cismin çekme doğrultusunda hareket ettiğini göstermez.", "Doğru; bankın başlangıç ve son konumu aynıdır. Çekiş bulunsa da yer değiştirme bulunmadığı için banka yapılan fiziksel iş oluşmaz.", "Terleme fiziksel işin koşullarından biri değildir."], "explanation": "Banka çekme kuvveti uygulanmıştır, ancak bank sabit kalmıştır. Hareket gerçekleşmediğinden bu kuvvetin fiziksel işi yoktur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q005", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "aec1c055c813bcd5cea6fb9c19f7b5a5e52f6e9da82c1acd6200b6859a13ee7a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f03", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Kaldırma olayında kuvvet yönü ile yer değiştirmeyi eşleştirme ve ilgisiz bilgileri eleme gerektirir.", "question": "Bir öğrenci masadaki defteri yukarı kaldırarak rafa koyuyor. Bu hareketi fiziksel iş örneği yapan özellik aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Defterin kuvvet yönünde yükselmesi.", "Rafın renkli olması.", "Defterin kapalı olması.", "Öğrencinin rafa bakması."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; defter yukarı yönlü kuvvetle kaldırılır ve bu kuvvetin yönünde yükselir. Kuvvet doğrultusunda yer değiştirme olduğu için bu hareket fiziksel iş örneğidir.", "Rafın rengi kuvvet ve yer değiştirme bilgisi vermez.", "Kapağın durumu fiziksel işin koşulunu belirlemez.", "Bakmak deftere kuvvet doğrultusunda yer değiştirtmez."], "explanation": "Defter yukarı kaldırılırken uygulanan kuvvetin doğrultusunda yükselir. Bu hareket fiziksel iş örneğidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cb3f5c02e4f153ca9659b8749f59872e8317a8590a715e5d94619f9e8793d6ce", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f01", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "İki durumun verilen gözlemlerini karşılaştırma ve fiziksel koşulu belirleme gerektirir.", "question": "Bir kişi uzun süre telefonla görüşüyor, diğeri kapalı bir pencere kanadını iterek açıyor. Bu olaylarla ilgili aşağıdaki gözlemlerden hangisi fiziksel işin koşullarını açıkça gösterir?", "choices": ["Görüşme sırasında ses çıkarılması.", "Pencerenin itildiği yönde açılması.", "Telefon görüşmesinin uzaması.", "Pencereye yalnız dokunulması."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ses üretmek, sorudaki bir cisme uygulanan kuvvetle yer değiştirme ilişkisini açıklamaz.", "Doğru; pencere itilmiş ve bu itme yönünde hareket etmiştir. Günlük görüşme etkinliği aynı fiziksel ölçütü göstermemektedir.", "Süre, bir cismin kuvvet yönünde yer değiştirmesini göstermez.", "Dokunma tek başına pencerenin yer değiştirdiğini kanıtlamaz."], "explanation": "Pencere itilmiş ve bu itme yönünde hareket etmiştir. Günlük görüşme etkinliği aynı fiziksel ölçütü göstermemektedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "28513b2b2169fcb42a0e4d172d5b45f3382ea06cfb895ae2603dc8c8b07084d3", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f04", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Genel bir iddiayı bilimsel ölçüte dönüştürme ve kavram kapsamını eleştirel inceleme gerektirir.", "question": "Bir afişte “Çok çalışmak, çok fiziksel iş demektir.” yazıyor. Afişteki yargıyı bilimsel olarak düzeltmek için aşağıdaki cümlelerden hangisi en uygundur?", "choices": ["Çalışan herkes aynı miktarda fiziksel iş yapar.", "Fiziksel iş, yapılan etkinliğin ne kadar sevildiğine bağlıdır.", "Fiziksel iş yalnız otururken gerçekleşir.", "Kuvvetle aynı doğrultuda yer değiştirme gerekir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Fiziksel işe bağlı etkenler çalışanın kimliğiyle belirlenmez.", "Duygu durumu kuvvet ile yer değiştirme yerine kullanılamaz.", "Oturmak fiziksel iş için yeterli koşul değildir.", "Doğru; ilgili cisme etki eden kuvvet ile cismin başlangıçtan sona hareketi birlikte incelenir. Fiziksel iş için bu hareket, kuvvet doğrultusunda gerçekleşmelidir."], "explanation": "Afiş emekle fiziksel işi karıştırır. Bilimsel tanımda cisme uygulanan kuvvet ve o kuvvet doğrultusunda yer değiştirme aranır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q008", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7ae2675faa96c929384bebafbd52be5522911ea61f6ccdde57a2b3105bf3edf0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f02", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kuvvetin varlığı ile fiziksel işin oluşmasını ayırma ve gerekçeli çıkarım yapma gerektirir.", "question": "Bir mağaza çalışanı bir vitrin mankenini yerden kaldırıyor, ardından iki dakika boyunca aynı yükseklikte tutuyor. Buna göre çalışanın mankeni tutarken uyguladığı kuvvetin fiziksel iş yapmamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Çalışan mankene kuvvet uygulamamıştır.", "Kuvvet yönünde yer değiştirme olmamıştır.", "Uygulanan kuvvet mankenin ağırlığından küçüktür.", "Tutma süresi iş yapmak için yetersizdir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Mankeni havada tutmak için yukarı yönde kuvvet uygulanır; iş olmamasının nedeni kuvvetin olmaması değildir.", "Doğru; tutma kuvveti yukarı yöndedir ve manken aynı yükseklikte kaldığı için bu yönde yer değiştirme yoktur. Yer değiştirme olmadan kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "Manken düşmeden aynı yükseklikte kaldığına göre kuvvet ağırlığı dengeler; iş olmamasının nedeni kuvvetin büyüklüğü değildir.", "Fiziksel iş süreye değil, kuvvete ve kuvvet yönündeki yer değiştirmeye bağlıdır; tutma ne kadar uzasa da iş yapılmaz."], "explanation": "Mankeni havada tutan çalışan ona yukarı yönde kuvvet uygular. Manken aynı yükseklikte kaldığı için kuvvet yönünde yer değiştirme yoktur; bu yüzden tutma kuvveti fiziksel iş yapmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1f5f912be71711c239236e2c6ce63eee4d5b931bbb165867f77ae2d36850000f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f04", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Genellemedeki kanıt eksikliğini fark etme ve iki yön bilgisini sorgulama gerektirir.", "question": "Bir oyuncak araca bir kuvvet uygulanmış ve araç hareket etmiştir. Bir kişi “Hareket eden her cisimde, her uygulanan kuvvet iş yapar.” diyor. Bu görüşü değerlendirmek için aşağıdaki bilgilerden hangisi ayrıca gereklidir?", "choices": ["Her kuvvetin yönü ve hareketin yönü.", "Aracı izleyenlerin kaç kişi olduğu.", "Aracın hangi renk boya ile boyandığı.", "Aracın hangi gün satın alındığı."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sadece “hareket etti” bilgisi her kuvvetin iş yaptığını kanıtlamaz. İlgili kuvvetin doğrultusu yer değiştirmeyle karşılaştırılmalıdır.", "Gözlemci sayısı fiziksel iş ölçütü değildir.", "Renk, kuvvet ile yer değiştirmenin ilişkisini açıklamaz.", "Satın alma zamanı kuvvetin yönünü ve hareketi belirlemez."], "explanation": "Sadece “hareket etti” bilgisi her kuvvetin iş yaptığını kanıtlamaz. İlgili kuvvetin doğrultusu yer değiştirmeyle karşılaştırılmalıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ac1d67ec0b1491d9d303806dfa71c1e18b82b8fb09ffa87670899e2e5596a064", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f05", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Şekilde iki ayrı oku okuyup koşulları birlikte eşleştirme gerektirir.", "question": "Şekildeki oyuncak küp için itme kuvvetinin iş yaptığını hangi iki gözlem destekler?", "choices": ["Kuvvet ve uygun yer değiştirme.", "Küpün parlak olması ve yerde durması.", "Yüzeyin düz olması ve küpün renkli olması.", "Küpün küçük olması ve itilmesi."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; küpün sağa itildiği ve sağa kaydığı görülür. Kuvvet ile uygun yönlü yer değiştirme birlikte vardır.", "Yüzey özelliği kuvvet ile hareketin yönünü göstermez.", "Bu iki özellik fiziksel işin iki temel koşulu değildir.", "Boyut ile kuvvet bilgisi, tek başına yer değiştirmeyi içermez."], "explanation": "Küpün sağa itildiği ve sağa kaydığı görülür. Kuvvet ile uygun yönlü yer değiştirme birlikte vardır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q011.nesne"}, {"type": "line", "x1": 218, "y1": 69, "x2": 375, "y2": 69, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 288, "labelY": 35}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q011.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q011", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3843a69bcb722a0d7d5105631a5e843429071134512da691084ddc33e75b4837", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f06", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Gergin ip ile ilerleme verilerini ayırma ve uygun koşulu seçme gerektirir.", "question": "İple çekilen bir oyuncak gemi, havuz kenarındaki küçük düz kanalda çekme yönünde ilerliyor. Buna göre ipin gemiye uyguladığı kuvvet aşağıdaki durumların hangisinde fiziksel iş yapar?", "choices": ["Çeken kişi gülümsemeye başladığında.", "Gemi sadece su üzerinde durduğunda.", "İp yalnızca gergin olduğunda.", "Gemi çekme doğrultusunda yer değiştirdiğinde."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kişinin yüz ifadesi fiziksel işin koşulu değildir.", "Durmak yer değiştirme olmadığı anlamına gelir.", "Gerginlik, cismin uygun yönde yer değiştirdiğini kanıtlamaz.", "Doğru; önce ipten gelen çekme kuvvetinin varlığını belirle. Gemi aynı doğrultuda ilerlediğinde yer değiştirme koşulu da gerçekleşir ve çekme kuvveti iş yapar."], "explanation": "Önce ipten gelen çekme kuvvetinin varlığını belirle. Gemi aynı doğrultuda ilerlediğinde yer değiştirme koşulu da gerçekleşir ve çekme kuvveti iş yapar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "63e0aac7e2612615dd8638b001b8bece907edcb4c1a5bfcff057aaf31ce1ce90", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f05", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Şekilde etkilenen cismi belirleme ve temas ile yer değiştirmenin farkını kurma gerektirir.", "question": "Şekildeki masa oyunu pulunun hareketinde fiziksel iş yapılan cisim ve etki hangisidir?", "choices": ["Çizgi; yalnız işaret olarak durduğu için iş oluşur.", "Pul; sağa itme kuvveti pulu sağa yer değiştirir.", "Pul; yalnız elle temas edildiği için iş oluşur.", "Masa; rengi değişmediği için iş oluşur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sabit çizgiye uygulanan bir hareket ettirici kuvvet verilmemiştir.", "Doğru; pul kuvvetin uygulandığı cisimdir. İtme yönüyle aynı doğrultuda kaydığı için itme kuvveti fiziksel iş yapar.", "Temas tek başına yer değiştirmeyi anlatmaz.", "Rengin değişmemesi fiziksel iş ölçütü değildir."], "explanation": "Pul kuvvetin uygulandığı cisimdir. İtme yönüyle aynı doğrultuda kaydığı için itme kuvveti fiziksel iş yapar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q013.nesne"}, {"type": "line", "x1": 218, "y1": 69, "x2": 375, "y2": 69, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 288, "labelY": 35}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q013.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q013", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "da5920e7544e486994dcb5792b44b7e12e9540e0454ffb84901534b27ad1dc3e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f07", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Verilmiş kuvvet kanıtını koruyup eksik hareket koşulunu saptama gerektirir.", "question": "Bir çocuk sıkışmış bir çekmeceyi açmak için çekiyor; çekmece yerinden kımıldamıyor. Buna göre çekmeceye fiziksel iş yapılabilmesi için aşağıdaki koşullardan hangisi eksiktir?", "choices": ["Çocuk ile çekmece arasında temas olması.", "Çekmecenin bir kütlesinin olması.", "Çekmeceye kuvvet uygulanması.", "Çekme kuvveti doğrultusunda yer değiştirme."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Çekmece çekildiği için kuvvet aktarımı vardır; eksik olan hareketidir.", "Çekmecenin kütlesi zaten vardır; kütle, fiziksel iş için eksik olan koşul değildir.", "Çocuk zaten çekme kuvveti uygulamaktadır.", "Doğru; çekme kuvveti bulunmasına karşın çekmece hareket etmez. Eksik koşul yer değiştirmedir."], "explanation": "Çekme kuvveti bulunmasına karşın çekmece hareket etmez. Eksik koşul yer değiştirmedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "46ae8db256daa380dd2a7516873db88418afe7c3377e83cd49341eca3b3ce6b8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f08", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Görünmeyen kuvvetin etkisini gözlemden çıkarma ve ilgisiz özellikleri eleme gerektirir.", "question": "Rüzgârla sürüklenen boş bir kâğıt, rüzgârın estiği yönde masanın üzerinde ilerliyor. Bu durumda rüzgârın kâğıda uyguladığı kuvvetle ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?", "choices": ["Rüzgâr görünmediği için hiçbir iş yapamaz.", "Kâğıt çok hafif olduğundan kuvvet yoktur.", "Kâğıdın rengi belirtilmediği için karar verilemez.", "Kâğıt aynı yönde ilerlediğinden rüzgâr iş yapar."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kuvvetin görülmemesi hareket üzerindeki etkisini ortadan kaldırmaz.", "Hafif cisimlere de kuvvet uygulanabilir.", "Renk fiziksel işin iki koşulundan biri değildir.", "Doğru; rüzgârın uyguladığı kuvvetin yönü ile kâğıdın ilerleme yönü aynıdır. Bu yer değiştirme boyunca rüzgâr kuvveti kâğıda fiziksel iş yapar."], "explanation": "Önce rüzgârın kâğıda uyguladığı kuvvetin yönünü bul. Kâğıt o yönde yer değiştirdiği için rüzgâr kuvveti iş yapar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q015", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8a6e95a27af3fecca865f43c85d98c0051edb7d7a5d6028963363652db1357a9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f05", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Şekilde hareket eksikliğini saptama ve gerekli gözlemsel değişikliği seçme gerektirir.", "question": "Şekildeki sürgüye uygulanan itme kuvvetinin fiziksel iş yapması için hangi değişiklik gereklidir?", "choices": ["İtmenin daha uzun süre devam etmesi.", "Sürgünün görünüşünün değiştirilmesi.", "Sürgünün sağa doğru yer değiştirmesi.", "Sürgüye yeni bir ad verilmesi."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Süre uzasa da sürgü yer değiştirmezse iş oluşmaz.", "Dış görünüş tek başına yer değiştirme yaratmaz.", "Doğru; kuvvet oku vardır ancak yer değiştirme yoktur. İş için sürgünün itme doğrultusunda ilerlemesi gerekir.", "Adlandırma kuvvet ve hareket ilişkisini değiştirmez."], "explanation": "Kuvvet oku vardır ancak yer değiştirme yoktur. İş için sürgünün itme doğrultusunda ilerlemesi gerekir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q016.nesne"}, {"type": "line", "x1": 218, "y1": 69, "x2": 375, "y2": 69, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 288, "labelY": 35}, {"type": "rect", "x": 303, "y": 202, "w": 180, "h": 34, "style": "plain", "fill": "paper", "stroke": "muted", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.fig.none"}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q016.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q016", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "94cda67b28b634c1e0e5a36e331274d3777f91fc0280df5b20bf0eae9d7df8a8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f06", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Gerçek gözleme uygun veri seçimi ve iki yönü eşleştirme gerektirir.", "question": "Bir kurtarma eğitimi maketinde halatla çekilen küçük sedye, çekme yönünde kısa bir yol alıyor. Bu olayda fiziksel işin oluştuğunu gösterecek kayıt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Çekme ile ilerlemenin aynı yönlü olması.", "Sedyenin baştaki yerine uzun süre bakılması.", "Halatın renginin ve kalınlığının yazılması.", "Eğitmenin kaç cümle kurduğunun kaydedilmesi."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sedyeyi çeken halatın kuvvet yönü ile sedyenin ilerlemesi karşılaştırılır. İkisi aynı doğrultuda olduğunda çekme kuvvetinin iş yaptığı söylenebilir.", "İlk konumu görmek tek başına yer değiştirme kaydı vermez.", "Bu özellikler hareketin kuvvetle aynı doğrultuda olduğunu kanıtlamaz.", "Konuşma sayısı kuvvet ile hareket ilişkisini açıklamaz."], "explanation": "Önce halatın sedyeyi çektiği yön kaydedilir. Ardından sedyenin ilerlediği yön kaydedilip karşılaştırılır; aynı doğrultu, fiziksel iş için kanıt sağlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "780aafcf14633ca9c8efa585cb1e1d364aa96c8e6cff842369465a7201ca7a5a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f08", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki düşey oku eşleştirme ve kuvvetin devam edebildiğini ayırt etme gerektirir.", "question": "Şekildeki küçük platformun hareketinde çekme kuvvetinin yaptığı fiziksel işe ilişkin en uygun açıklama hangisidir?", "choices": ["Platform yalnız görünür olduğu için iş yapar.", "Düşey hareket varsa kuvvet yönüne bakmaya gerek yoktur.", "Kuvvet ve hareket aynı doğrultudadır.", "Platform yükseğe çıkınca kuvvet ortadan kalkar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Görünür olmak fiziksel işin ölçütü değildir.", "Yalnız hareketin yönü değil ilgili kuvvetin yönü de gereklidir.", "Doğru; platform yukarı ilerlerken şeklin çekme oku da yukarı yönelmiştir. Platformun bu kuvvet doğrultusunda yer değiştirmesi, çekmenin fiziksel iş gerçekleştirdiğini gösterir.", "Hareket eden platforma çekme kuvveti uygulanmaya devam edebilir."], "explanation": "Şekilde çekme oku ile yer değiştirme oku yukarıyı gösterir. İlgili kuvvet iş yapar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q018.nesne"}, {"type": "line", "x1": 178, "y1": 140, "x2": 178, "y2": 62, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 110, "labelY": 27}, {"type": "line", "x1": 374, "y1": 170, "x2": 374, "y2": 35, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 408, "labelY": 230}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q018.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q018", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "be47065af486d15b28f395b35ae57833403af4983babe986ac416a743504b985", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f07", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "İki gözlemi karşılaştırma ve sabit tutulan cisim özelliği yerine hareketi değerlendirme gerektirir.", "question": "Bir kapak çekilerek açılıyor, başka bir kapak aynı yönde çekildiği hâlde yerinde kalıyor. Buna göre kapaklara uygulanan çekme kuvvetlerinin yaptığı işle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Açılan kapağa iş yapılır; sabit kalana yapılmaz.", "İki kapağın aynı olması iş sonuçlarını eşitler.", "İki kapağa da kuvvet uygulandığı için ikisine de iş yapılır.", "Sıkışan kapağa daha çok iş yapıldığı kesindir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; aynı çekişe rağmen kapaklardan yalnız biri konum değiştirir. Yer değiştiren kapağa iş yapılırken, sabit kalana uygulanan kuvvet iş gerçekleştirmez.", "Özdeşlik, gözlenen farklı yer değiştirmeleri ortadan kaldırmaz.", "Sabit kapağın yer değiştirmediği göz ardı edilmiştir.", "Sıkışıp yerinde kalan kapak yer değiştirmediği için ona uygulanan çekme kuvveti iş yapmaz."], "explanation": "Her iki kapak da çekilir. Birinde hareket gerçekleşir, diğerinde gerçekleşmez; bu nedenle fiziksel iş sonuçları farklıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q019", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a78dc45ec9da866a234beb140799dfb079f4668b2b0c5e6a06579a80bae45f8a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f08", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Önceden var olan hareketle yeni kuvveti ayırma ve nedensel kanıt seçme gerektirir.", "question": "Bir gösteride yuvarlanan ahşap diskin kenarına farklı anlarda dokunuluyor. Buna göre belirli bir itme kuvvetinin diske fiziksel iş yaptığını aşağıdaki ek gözlemlerden hangisi destekler?", "choices": ["Dokunan kişinin kolunu yorması.", "Dokunmadan önce diskin hızlı görünmesi.", "Diske uygulanan kuvvetin yalnız adının bilinmesi.", "Dokunma sırasında diskin itme doğrultusunda yer değiştirmesi."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yorgunluk belirli kuvvetin iş yaptığının kanıtı değildir.", "Önceki hareket, belirli itmenin etkisini tek başına göstermez.", "Kuvvetin adını bilmek yer değiştirmeyi göstermez.", "Doğru; önce diskin dokunmadan önce de hareket ettiğini ayır. Sonra belirli itme sırasında diskin itme doğrultusunda yer değiştirip değiştirmediğini incele; gerekli ek gözlem budur."], "explanation": "Önce diskin dokunmadan önce de hareket ettiğini ayır. Sonra belirli itme sırasında diskin itme doğrultusunda yer değiştirip değiştirmediğini incele; gerekli ek gözlem budur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "73103417f34c9e8ca27c9b098b9b72effe4c75364065dde0f90295c18b055a0a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f09", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Şekilden dik doğrultuları okuma ve tek bir kuvveti diğer etkilerden ayırma gerektirir.", "question": "Şekildeki cisme uygulanan yalnız yukarı yönlü destek kuvvetinin yaptığı iş için ne söylenir?", "choices": ["Destek kuvveti yer değiştirmeye dik olduğu için fiziksel iş yapmaz.", "Cisim ilerlediğine göre destek kuvveti iş yapar.", "Destek kuvveti yukarı olduğu için en büyük işi yapar.", "Cisim hafifse destek kuvveti ortadan kalkar."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; destek kuvveti yukarı, yer değiştirme sağa doğrudur. Bu iki doğrultu dik olduğundan incelenen kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "Cismin ilerlemesi her kuvvetin iş yaptığını göstermez; destek kuvvetinin doğrultusu yer değiştirmeyle karşılaştırılmalıdır.", "Yukarı yön, yatay yer değiştirmeyle aynı doğrultuda değildir.", "Cismin hafif olması destek kuvvetini ortadan kaldırmaz; bu kuvvetin yukarı yönünü de değiştirmez."], "explanation": "Destek kuvveti yukarı, yer değiştirme sağa doğrudur. Bu iki doğrultu dik olduğundan incelenen kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q021.nesne"}, {"type": "line", "x1": 178, "y1": 140, "x2": 178, "y2": 62, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 110, "labelY": 27}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q021.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q021", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ce28d4bc35400cdd0c623aa63ccdafdaa9cb7acd1adc2606b7b612ce47c22285", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f10", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Görsel işaretleri okuyup okun etiketini yönünden ayırma gerektirir.", "question": "Şekildeki yaylı maket arabaya etki eden kuvvetin yaptığı iş hakkında hangi ifade uygundur?", "choices": ["Araba hareket etse bile tüm kuvvetlerin işi sıfırdır.", "Oklar farklı adlar taşıdığı için aynı olayı anlatmaz.", "Gösterilen kuvvet arabanın hareketi doğrultusunda iş yapar.", "Kuvvet oku yalnız cismin rengini gösterir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Şekildeki belirli kuvvet, yer değiştirmeyle aynı doğrultudadır.", "Etiketlerin ayrı olması kuvvet ile yer değiştirmenin aynı yönde olmasına engel değildir.", "Doğru; iki okun yönü aynıdır: sağa. Gösterilen kuvvetin doğrultusunda yer değiştirme gerçekleştiği için iş yapılır.", "Kuvvet oku renk değil uygulanan etki yönünü gösterir."], "explanation": "İki okun yönü aynıdır: sağa. Gösterilen kuvvetin doğrultusunda yer değiştirme gerçekleştiği için iş yapılır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q022.nesne"}, {"type": "line", "x1": 218, "y1": 69, "x2": 375, "y2": 69, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 288, "labelY": 35}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q022.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q022", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "95aafc83c26b0cadf90046942232acb95c64bb396319141dfe7be0eac52fa5b4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f11", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Uygulanan belirli kuvveti seçme ve farklı doğrultudaki hareketle karşılaştırma gerektirir.", "question": "Bir garson, elindeki bardağa yukarı yönde destek kuvveti uygulayarak düz koridorda yatay yürüyor. Buna göre garsonun yalnız bardağa uyguladığı yukarı yönlü kuvvetin işiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Garson yürüdüğünden destek kuvveti kesin iş yapar.", "Yatay yer değiştirmeye dik olduğundan fiziksel iş yapmaz.", "Bardak cam olduğu için kuvvet etkisizdir.", "Destek kuvvetinin işi yürüyüş süresine eşittir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yürümek ile bardağa uygulanan yukarı yönlü kuvvetin yaptığı iş aynı şey değildir.", "Doğru; bardak yatay ilerlerken garsonun bardağa uyguladığı destek kuvveti düşeydir. İncelenen destek kuvveti fiziksel iş yapmaz; bu, garsonun tüm hareketi için “iş yok” demek değildir.", "Malzemenin cam olması destek kuvvetini ortadan kaldırmaz.", "Süre, farklı nicelik olan fiziksel işin yerine geçmez."], "explanation": "Bardak yatay ilerlerken garsonun bardağa uyguladığı destek kuvveti düşeydir. İncelenen destek kuvveti fiziksel iş yapmaz; bu, garsonun tüm hareketi için “iş yok” demek değildir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bc3cf996b1e2ea95d7dcccaa68f240f8871cea51ae330554afe14e71b9ce60dc", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f09", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Görselde iki dik yönü belirleme ve genellemeyi belirli kuvvetle sınırlama gerektirir.", "question": "Şekilde yatay doğrultuda taşınan bir pankarta uygulanan tutma kuvveti ve pankartın yer değiştirmesi gösterilmiştir. Buna göre tutma kuvvetinin fiziksel iş yapmamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Pankart yatay ilerlediği için hiçbir kuvvet yoktur.", "Pankartın yazısı işin olup olmadığını belirler.", "Yatay hareket kuvvetin yönünü sağa çevirir.", "Kuvvet yukarı, pankartın yer değiştirmesi yataydır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Hareket sürerken yukarı yönlü destek kuvveti bulunabilir.", "Pankart üzerindeki yazı kuvvet-hareket doğrultusuyla ilgisizdir.", "Hareket yatay olsa da şekildeki tutma kuvveti yukarı yönlüdür; hareket kuvvetin yönünü değiştirmez.", "Doğru; yukarı yönlü tutma kuvveti yatay yer değiştirmeye diktir. Kuvvet doğrultusunda yer değiştirme olmadığı için bu kuvvet iş yapmaz."], "explanation": "Yukarı yönlü tutma kuvveti yatay yer değiştirmeye diktir. Kuvvet doğrultusunda yer değiştirme olmadığı için bu kuvvet iş yapmaz.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q024.nesne"}, {"type": "line", "x1": 178, "y1": 140, "x2": 178, "y2": 62, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 110, "labelY": 27}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q024.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q024", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "92fe26fdc561aab11a21005d95f5ed1bb4dc99d2ce7e4d964cf6be5bfca6147d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f10", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Görselde gösterilen iki farklı fiziksel büyüklüğün yönünü karşılaştırma gerektirir.", "question": "Şekildeki kaldırma düzeneğinde çekme kuvveti için hangi yorum iki oka dayanır?", "choices": ["Yer değiştirme yalnız levhanın rengini anlatır.", "Levhanın yer değiştirmesi çekme kuvveti doğrultusundadır.", "Çekme kuvveti yataydır, levha düşey gider.", "Levhaya uygulanan kuvvet ancak durursa iş yapar."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yer değiştirme oku konum değişiminin yönünü belirtir.", "Doğru; kuvvet oku ile yer değiştirme oku aynı yöndedir. Çekme kuvveti levhaya fiziksel iş yapar.", "Şekilde her iki ok da yukarı yönü göstermektedir.", "Hareketsizlik fiziksel iş için gerekli yer değiştirmeyi sağlamaz."], "explanation": "Kuvvet oku ile yer değiştirme oku aynı yöndedir. Çekme kuvveti levhaya fiziksel iş yapar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q025.nesne"}, {"type": "line", "x1": 178, "y1": 140, "x2": 178, "y2": 62, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 110, "labelY": 27}, {"type": "line", "x1": 374, "y1": 170, "x2": 374, "y2": 35, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 408, "labelY": 230}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q025.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q025", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fdb46e3881c63f5188d2c31caf22b8e480badbfa9f32b5b8b0b81856b52724ae", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f12", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Hem cisim hem kolun sabit kaldığı verisini belirleme ve yön bilgisini yeterli sanmama gerektirir.", "question": "Kapının kolunu aşağı bastırarak açmayı deneyen kişi kolu bastırıyor ancak kapı da kol da hareket etmiyor. Buna göre kişinin kola uyguladığı bastırma kuvvetiyle ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Kuvvet aşağı doğruysa yer değiştirmeye gerek kalmaz.", "Kapıya dokunmak joule birimini kullanmayı engeller.", "Yer değiştirme olmadığı için fiziksel iş yapmamıştır.", "Kapının kapalı olması her zaman fiziksel iş yaptırır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kuvvetin yönü, hareket koşulunu ortadan kaldırmaz.", "Birimin adı temas edilip edilmemesine göre değişmez.", "Doğru; kapı ve kol yer değiştirmediği için aşağı yönlü kuvvetin doğrultusunda da hareket yoktur. Bu kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "Kapalı olması bir yer değiştirme gözlemi değildir."], "explanation": "Kapı ve kol yer değiştirmediği için aşağı yönlü kuvvetin doğrultusunda da hareket yoktur. Bu kuvvet fiziksel iş yapmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "caa3186bb8d5e2ba8c6cd0c9dd7a7e7aa2204158bc9d9be2627208d1fae52a8c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f09", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bir iddianın atladığı yön koşulunu yakalama ve tek kuvvet üzerinden gerekçe kurma gerektirir.", "question": "Şekildeki levha için “Levha hareket etti; tutma kuvveti mutlaka iş yaptı.” iddiasındaki hata nedir?", "choices": ["Levhanın bir cisim olamayacağı düşünülmüştür.", "Tutma kuvvetinin yönü ile yer değiştirme yönü karşılaştırılmamıştır.", "Yatay hareketin her zaman sıfır uzaklık olduğu söylenmiştir.", "Levhaya hiç kuvvet uygulanmadığı kabul edilmiştir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Levha fiziksel bir cisimdir; hata bu sınıflandırma değildir.", "Doğru; levha sağa ilerlerken incelenen tutma kuvveti yukarı yönlüdür. Kuvvet, levhanın yatay yer değiştirmesine dik olduğu için iş yapmaz.", "Şekilde yatay bir yer değiştirme bulunmaktadır.", "İddia zaten tutma kuvvetinin varlığından söz eder."], "explanation": "Levha sağa ilerlerken incelenen tutma kuvveti yukarı yönlüdür. Kuvvet, levhanın yatay yer değiştirmesine dik olduğu için iş yapmaz.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q027.nesne"}, {"type": "line", "x1": 178, "y1": 140, "x2": 178, "y2": 62, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 110, "labelY": 27}, {"type": "line", "x1": 214, "y1": 210, "x2": 395, "y2": 210, "style": "plain", "stroke": "orange", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.disp", "labelX": 285, "labelY": 242}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q027.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q027", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "02a50d2585b5f0d0f307f5ded1ce20bd1512d3178f3a4a8400d9aa6c1625625f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f11", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Aynı cisme etki eden iki kuvveti ayrı inceleme ve yer değiştirmeye göre kıyaslama gerektirir.", "question": "Bir sporcu açık alandaki sabit yükseklikte tuttuğu bayrağı ileri taşıyor. Bayrağa yukarı destek kuvveti ve ileri yönde ayrı bir itme kuvveti uygulandığı kabul ediliyor. Bu bilgilere göre bayrağa uygulanan kuvvetlerin iş yapıp __yapmadığı__ aşağıdakilerden hangisinde doğru açıklanmıştır?", "choices": ["Yalnız yukarı destek kuvveti; bayrak yürüyüş boyunca tutulur.", "Her iki kuvvet eşit iş yapar; aynı cisme uygulanırlar.", "İleri yönlü itme kuvveti; bayrak ileri yer değiştirir.", "Hiçbir kuvvet iş yapmaz; bayrak yüksekte durur."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Destek kuvveti yatay yer değiştirmeye dik kalır.", "Aynı cisme etki etmek kuvvetlerin yer değiştirmeyle yön ilişkisini eşitlemez.", "Doğru; bayrak yatay ileri gider. İleri itme bu doğrultuda etki eder ve iş yapabilir; yukarı destek kuvveti bu yer değiştirmeye diktir.", "Yüksekliğin sabit olması yatay ilerleme ile aynı doğrultudaki kuvveti dışlamaz."], "explanation": "Bayrak yatay ileri gider. İleri itme bu doğrultuda etki eder ve iş yapabilir; yukarı destek kuvveti bu yer değiştirmeye diktir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "68da3f41d7a769d5a6208340e76867ebf936e8b35a3af9aa23e043600265e5ab", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f10", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Şekilde bulunmayan hareket okunu doğru yorumlama ve kanıt yeterliğini değerlendirme gerektirir.", "question": "Şekildeki nesneye uygulanan kuvvetin fiziksel iş yaptığını söylemek neden doğru olmaz?", "choices": ["Sabit duran her nesne mutlaka yükselir.", "Bir kuvveti okla göstermek yasaktır.", "Cisim yer değiştirmemiştir.", "Kuvvet yalnız sola doğru gösterilebilir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Hareketsiz nesnenin kendiliğinden yükseldiği söylenemez.", "Kuvvet yönünü okla göstermek geçerli bir bilimsel temsildir.", "Doğru; kuvvet sağa uygulanmıştır, ancak nesne yer değiştirmemiştir. Kuvvet oku tek başına fiziksel işin varlığını göstermeye yetmez.", "Kuvvet oku farklı yönlerde çizilebilir; burada sağa doğrudur."], "explanation": "Kuvvet sağa uygulanmıştır, ancak nesne yer değiştirmemiştir. Kuvvet oku tek başına fiziksel işin varlığını göstermeye yetmez.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 520, 270], "elements": [{"type": "rect", "x": 214, "y": 100, "w": 94, "h": 49, "style": "plain", "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q029.nesne"}, {"type": "line", "x1": 218, "y1": 69, "x2": 375, "y2": 69, "style": "force", "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last", "labelKey": "f7-t06.fig.force", "labelX": 288, "labelY": 35}, {"type": "rect", "x": 303, "y": 202, "w": 180, "h": 34, "style": "plain", "fill": "paper", "stroke": "muted", "width": 1, "labelKey": "f7-t06.fig.none"}], "altTextKey": "f7-t06.draft.f7-t06.q029.duzeltme.alt", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q029", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f4aad43ddea2727de5ca7316c6a9bff26d7072fd8e857ad2e2e3ce22edd243cc", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f12", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Üç durum için yön ve hareket koşullarını ayrı ayrı denetleme; iki farklı iş yapılmama nedenini ayırma gerektirir.", "question": "Üç durum gözleniyor:\nI. Bir levye aşağı itiliyor ancak uç hareket etmiyor.\nII. Bir model makara ile nesne yukarı kaldırılıyor.\nIII. Yatay taşınan nesneye yalnız yukarı destek kuvveti uygulanıyor.\n\nBuna göre verilen durumlardan hangilerinde belirtilen kuvvet fiziksel iş yapar?", "choices": ["Yalnız II", "Yalnız III", "I ve II", "II ve III"], "correct": 0, "choiceOrder": "fixed", "distractorWhy": ["Doğru; I. durumda yer değiştirme yoktur. II. durumda çekme kuvveti ile yükselme aynı doğrultudadır. III. durumda destek kuvveti hareket doğrultusuna diktir.", "III. durumda destek kuvveti yatay yer değiştirmeye diktir; bu kuvvet iş yapmaz.", "I. durumda kuvvet uygulanır ama levyenin ucu yer değiştirmez; bu durumda iş yapılmaz.", "II. durumda iş yapılır; ancak III. durumda destek kuvveti hareket doğrultusuna dik olduğu için iş yapmaz."], "explanation": "I. durumda yer değiştirme yoktur. II. durumda çekme kuvveti ile yükselme aynı doğrultudadır. III. durumda destek kuvveti hareket doğrultusuna diktir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "eac886be6356c8a8ddbc820860f73d538e32104c8402fe5613cf3d8a163b9bc9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f13", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Kontrollü karşılaştırmada sabit tutulan yer değiştirmeyi belirleme ve tek değişkeni yorumlama gerektirir.", "question": "Özdeş iki oyuncak araba, uygulanan kuvvet doğrultusunda aynı mesafeyi alıyor. Birinci arabaya daha büyük kuvvet uygulanıyor. Buna göre arabalara yapılan fiziksel işle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi uygundur?", "choices": ["İki araca yapılan iş kesin eşittir.", "Birinci araca uygulanan kuvvetin yaptığı iş daha büyüktür.", "İkinci araca yapılan iş daha büyüktür.", "Kuvvetlerin büyüklüğü iş miktarını etkilemez."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kuvvetler farklı olduğundan eşit iş beklenmez.", "Doğru; yön ve yer değiştirme aynı tutulmuştur. Daha büyük kuvvet aynı doğrultudaki hareket boyunca daha çok fiziksel iş yapar.", "Yer değiştirme aynıyken daha küçük kuvvetin daha fazla iş yaptığı sonucu çıkmaz.", "Yer değiştirme sabitken kuvvet büyüklüğü fiziksel işi etkiler."], "explanation": "Yön ve yer değiştirme aynı tutulmuştur. Daha büyük kuvvet aynı doğrultudaki hareket boyunca daha çok fiziksel iş yapar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ad1f597be68c72eafbdb8ac792dfcb2c8a7a961d2f6c4f1e94ef3d8cfe5f6952", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f14", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Özdeşlik yanıltıcısını ayırma ve sabit kuvvet altında mesafe etkisini yorumlama gerektirir.", "question": "İki eş oyuncak vagon aynı büyüklükte kuvvetle aynı yönde çekiliyor. Vagonlardan biri diğerinden daha uzun mesafe ilerliyor. Buna göre çekme kuvvetlerinin vagonlara yaptığı işlerle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Vagonlar özdeş olduğundan işler daima eşittir.", "Daha kısa ilerleyen vagona yapılan iş daha büyüktür.", "Yalnız çekme süresi işi belirler.", "Daha uzun ilerleyen vagona yapılan iş daha büyüktür."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Özdeş cisimler farklı mesafe aldığı için iş farklı olabilir.", "Kuvvet aynıyken daha kısa yer değiştirme daha çok işi göstermez.", "Fiziksel işin verilen karşılaştırması kuvvet ve yer değiştirmeye dayanır.", "Doğru; iki kuvvet eşit ve hareketle aynı yöndedir. Fark yalnız yer değiştirmedir; daha uzun yol boyunca daha çok iş yapılır."], "explanation": "İki kuvvet eşit ve hareketle aynı yöndedir. Fark yalnız yer değiştirmedir; daha uzun yol boyunca daha çok iş yapılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0ef59b7059be8ffc716fe9f4b5784ce84356a3d73b8e7676644ca4e06934a363", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f15", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bağımsız değişkeni seçme ve diğer koşulları sabitleme gerektirir.", "question": "Tablodaki A ve B denemeleriyle kuvvetin fiziksel işe etkisi araştırılıyor. Buna göre hangi koşullarda karşılaştırma yapılmalıdır?", "choices": ["Farklı cisim, farklı yer değiştirme, farklı kuvvet.", "Aynı cisim, aynı kuvvet, aynı yer değiştirme.", "Farklı cisim, farklı yer değiştirme, aynı kuvvet.", "Aynı tür cisim, aynı yer değiştirme, farklı kuvvet."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Birden fazla değişken değişirse farkın nedeni belirlenemez.", "Her değişken aynı kaldığında kuvvetin değişmesinin etkisi incelenemez.", "Kuvvet değişmediği için kuvvet etkisi araştırılmıyor; yol da farklıdır.", "Doğru; önce tablodaki eşit yer değiştirme koşulunu belirle. Daha sonra kuvvetlerin farklı olduğunu gör; bu düzen kuvvetin fiziksel işe etkisini ayırır."], "explanation": "Önce tablodaki eşit yer değiştirme koşulunu belirle. Daha sonra kuvvetlerin farklı olduğunu gör; bu düzen kuvvetin fiziksel işe etkisini ayırır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.A"}, {"key": "f7-t06.tbl.small"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}], [{"key": "f7-t06.tbl.B"}, {"key": "f7-t06.tbl.large"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.control", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q033", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "03a9b40fedbacac82008115fedc6695c71b64bfb76828f621d11bbe2b2d91f5a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f13", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kuvveti tek değişken olarak izleme ve aynı cisim yanılgısını değerlendirme gerektirir.", "question": "Bir bilyeyi düz kanalda aynı uzunlukta ilerleten iki itiş düşünülüyor. Bir denemede küçük, diğerinde daha büyük kuvvet uygulanıyor; her ikisi de hareket yönünde. Buna göre iki denemede bilyeye yapılan fiziksel işle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İtme yönü aynıysa kuvvet büyüklüğü önemsizdir.", "Büyük kuvvetin yaptığı fiziksel iş daha fazladır.", "İki iş eşittir çünkü bilye aynıdır.", "Küçük kuvvetin işi daha fazladır çünkü bilye yuvarlanır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yönün aynı olması kuvvetin büyüklüğünün etkisini kaldırmaz.", "Doğru; bilye ve yer değiştirme aynı tutulmuştur. Kuvveti büyüttüğümüzde fiziksel işin de artması beklenir.", "Cismin aynı olması, farklı kuvvetleri eşitlemez.", "Yuvarlanma, sabit yer değiştirmede kuvvet etkisini tersine çevirmez."], "explanation": "Bilye ve yer değiştirme aynı tutulmuştur. Kuvveti büyüttüğümüzde fiziksel işin de artması beklenir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1121ee70430aabdae67baa44f9b203ee219de046cde2311cc02c11c5ada5089b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f14", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Verilmiş sabit kuvveti tanıma ve yer değiştirme farkının etkisini çıkarma gerektirir.", "question": "Sabit büyüklükte yatay bir kuvvet, aynı zemindeki iki küçük taşıt maketine uygulanıyor. Her ikisi de kuvvet doğrultusunda ilerliyor; maketlerden biri diğerinden daha kısa yer değiştiriyor. Buna göre maketlere yapılan fiziksel işle ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Daha kısa yer değiştiren makette iş daha fazladır.", "Hareket doğrultusu belirtilmediğinden kuvvetin işi bilinemez.", "Yer değiştirme değişse de işler eşit kalır.", "Daha uzun yer değiştiren makette yapılan iş daha fazladır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kuvvet aynıysa kısa yer değiştirme daha az işle ilişkilidir.", "Soruda yatay kuvvet ile yer değiştirme aynı yönde kabul edilmiştir.", "Kuvvet aynıyken yer değiştirme fiziksel işi değiştirir.", "Doğru; kuvvet büyüklüğü ve hareket doğrultusu aynıdır. Bu yüzden uzun yer değiştirme daha büyük fiziksel işi gösterir."], "explanation": "Kuvvet büyüklüğü ve hareket doğrultusu aynıdır. Bu yüzden uzun yer değiştirme daha büyük fiziksel işi gösterir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3f7baea0799e5ffe335161947f6134ab047c2a2cb04478621390d1ff64c77b48", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f15", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Tablonun sabit ve değişken sütunlarını ayırma, veriyle deney amacını eşleştirme gerektirir.", "question": "Aynı yönde kuvvet uygulanan A ve B sürgülerine ait gözlemler tabloda verilmiştir. Tabloya göre bu karşılaştırma aşağıdakilerden hangisini ayırır?", "choices": ["Uygulanan kuvvet büyüklüğünün etkisini.", "Sürgülerin renginin etkisini.", "Kuvvet yönünün etkisini.", "Yer değiştirme uzunluğunun etkisini."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kuvvet büyüklükleri eşittir; değişen bu değildir.", "Tabloda renk değişkeni hakkında gözlem yoktur.", "Her iki sürgüde kuvvetin yönü aynı tutulmuştur.", "Doğru; A ve B için aynı büyüklükte ve aynı yönde kuvvet verilmiştir. Farklı olan yer değiştirme miktarıdır; karşılaştırma bu etkeni sınar."], "explanation": "A ve B için aynı büyüklükte ve aynı yönde kuvvet verilmiştir. Farklı olan yer değiştirme miktarıdır; karşılaştırma bu etkeni sınar.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.A"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.short"}], [{"key": "f7-t06.tbl.B"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.long"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.distance", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q036", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "333991f2ad3e2ed5348501c1b7c760dd42714ef6bb26ee1a429fc7c8effc8f7d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f13", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki denemeyi sabit hareket koşulunda karşılaştırma ve kuvvet farkını kullanma gerektirir.", "question": "Bir kızak modelini sağa aynı mesafede hareket ettiren iki denemeden ilkinde daha az, ikincisinde daha çok sağa kuvvet uygulanıyor. Bu denemelerde kızağa yapılan fiziksel işle ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi çıkarılabilir?", "choices": ["İki denemede de iş yoktur; kızak kaymıştır.", "İşler eşittir; çünkü sağa hareket vardır.", "İkinci denemede fiziksel iş daha büyüktür.", "İlk denemede fiziksel iş daha büyüktür."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kızak kuvvet doğrultusunda yer değiştirdiği için iş yapılmıştır.", "Aynı yön, kuvvet büyüklüklerinin farklılığını gidermez.", "Doğru; iki denemede yer değiştirme aynıdır. İkinci denemede daha büyük kuvvet olduğundan fiziksel iş daha çoktur.", "Sabit yer değiştirmede daha küçük kuvvetin daha büyük iş yaptığı sonucu çıkmaz."], "explanation": "İki denemede yer değiştirme aynıdır. İkinci denemede daha büyük kuvvet olduğundan fiziksel iş daha çoktur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q037", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "affb0c3ed6f0a3b281e17c538ad6081bd22ef5a46361ed52b721bfed44b1bc6b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f14", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tek değişkenli düzeni izleme ve metindeki sabit koşulları doğru kullanma gerektirir.", "question": "Bir kişi aynı büyüklükteki ileri itme kuvvetini koruyarak iki denemede hafif bir oyuncak treni ilerletiyor. Tren önce kısa, sonra uzun mesafe gidiyor. Buna göre iki denemede trene yapılan fiziksel işin farklı olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Trenin görünüşü iki denemede değişmiştir.", "Kuvvet yönü ikinci denemede tersine dönmüştür.", "Kuvvet aynıyken yer değiştirme değişmiştir.", "İkinci denemede kuvvet ortadan kalkmıştır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Soruda trenin görünüşünün değiştiği belirtilmemiştir.", "Her iki denemede itme ileri yöndedir.", "Doğru; itme kuvveti aynı kalırken tren daha uzun mesafe ilerler. İşteki farkı açıklayan değişken yer değiştirmedir.", "İtme kuvvetinin iki denemede korunduğu belirtilmiştir."], "explanation": "İtme kuvveti aynı kalırken tren daha uzun mesafe ilerler. İşteki farkı açıklayan değişken yer değiştirmedir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7079d680baea5daf3513a4cebd4a19b5f9d2ac81fc649cfa238e34f6c8a404d5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f15", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 5, "difficultyReason": "Üç deney tasarımında kontrol edilen etkenleri çözümleme ve karışan değişkeni eleme gerektirir.", "question": "Bir öğrenci “Daha büyük kuvvet uygulanırsa iş artar.” iddiasını incelemek için üç deneme öneriyor:\nI. Kuvvet artar, yol sabit.\nII. Kuvvet artar, yol kısalır.\nIII. Kuvvet sabit, yol artar.\n\nBuna göre önerilen denemelerden hangileri iddiayı diğer etkenden ayırarak sınar?", "choices": ["Yalnız I", "Yalnız II", "I ve II", "II ve III"], "correct": 0, "choiceOrder": "fixed", "distractorWhy": ["Doğru; kuvvetin etkisini tek başına sınamak için yol sabit tutulmalı, kuvvet değiştirilmelidir. Bu şartı yalnız I. deneme sağlar.", "II. denemede kuvvet ve yol aynı anda değiştiğinden kuvvetin ayrı etkisi belirlenemez.", "I. deneme uygundur; ancak II. denemede yol da değiştiği için bu deneme kontrollü değildir.", "II. denemede iki etken birlikte değişir; III. deneme ise kuvveti değil yolu değiştirir."], "explanation": "Kuvvetin etkisini tek başına sınamak için yol sabit tutulmalı, kuvvet değiştirilmelidir. Bu şartı yalnız I. deneme sağlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a2e6d94b23e521a08ac95f06727e4b8ce2d9945d89e2c26c7504dd2df764b232", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f16", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki etkenin zıt yönde değişmesini değerlendirme ve verinin izin verdiği çıkarımla sınırlı kalma gerektirir.", "question": "Tablodaki A ve B denemelerinin fiziksel işleri hakkında hangi sonuç çıkarılabilir?", "choices": ["Hangi işin büyük olduğu bilinemez.", "B hareketindeki iş kesin daha büyüktür.", "İki hareketin işleri kesin eşittir.", "A hareketindeki iş kesin daha büyüktür."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bir harekette kuvvet büyükken yer değiştirme kısadır, diğerinde tersidir. Hangi işin daha büyük olduğu salt bu nitel bilgilerden kesin belirlenemez.", "A hareketinde daha büyük kuvvet vardır; nitel bilgiler kesin sıralama vermez.", "Farklı kuvvet ve yol değerleri eşit iş sonucunu kanıtlamaz.", "B hareketi daha uzun yol alır; hangi etkinin ağır bastığı bilinmez."], "explanation": "Bir harekette kuvvet büyükken yer değiştirme kısadır, diğerinde tersidir. Hangi işin daha büyük olduğu salt bu nitel bilgilerden kesin belirlenemez.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.A"}, {"key": "f7-t06.tbl.large"}, {"key": "f7-t06.tbl.short"}], [{"key": "f7-t06.tbl.B"}, {"key": "f7-t06.tbl.small"}, {"key": "f7-t06.tbl.long"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.mixed", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q040", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f496aa8fe97030991c1e7d945dc9c4afd525987327d43d86e6e2e44cec341d94", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f17", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 1, "difficultyReason": "Temsilî veri çizelgesinde iki koşulu ayırma ve eksik hareketi yorumlama gerektirir.", "question": "Gözlem tablosuna göre kapakla ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisine varılır?", "choices": ["Bir kuvvet uygulandığına göre iş vardır.", "Kapağın boyu ölçülürse mutlaka iş oluşur.", "Uygulanan kuvvet kapağa fiziksel iş yapmamıştır.", "Kapağın rengi bilinmediği için yorum yapılamaz."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kuvvet tek başına yeterli değildir; yer değiştirme de gerekir.", "Boy ölçmek kapakta yer değiştirme oluşturmaz.", "Doğru; gözlemde kuvvet var ama yer değiştirme yoktur. Bu kuvvetin yaptığı fiziksel iş yoktur.", "İş koşulu için renk bilgisine gerek yoktur."], "explanation": "Gözlemde kuvvet var ama yer değiştirme yoktur. Bu kuvvetin yaptığı fiziksel iş yoktur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.A"}, {"key": "f7-t06.tbl.large"}, {"key": "f7-t06.tbl.none"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.static", "highlight": [0]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q041", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "53309544c041c117b1efe65fa39367a14d5f658d5ffb7584ac8adc1e5f7870de", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f18", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Temsilî tablodaki aynı kuvvet koşulunu bulma ve hareket uzunluğunu karşılaştırma gerektirir.", "question": "Gözlem tablosuna göre kuvvet yönünde hareket eden A ve B sehpalarıyla ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi desteklenir?", "choices": ["Hangi sehpanın boyası koyuysa ona daha çok iş yapılır.", "B sehpasına yapılan fiziksel iş daha büyüktür.", "Her iki sehpaya yapılan iş eşittir.", "A sehpasına yapılan fiziksel iş daha büyüktür."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Boya rengi fiziksel işi belirlemez.", "Doğru; önce A ve B sehpalarına uygulanan kuvvetlerin eşit ve hareket yönünde olduğunu belirle. Sonra tabloda B sehpasının daha uzun yer değiştirdiğini gör; B'ye yapılan iş daha büyüktür.", "A ve B için yer değiştirme farklıdır.", "Kuvvet aynıyken daha kısa yer değiştirme daha büyük iş göstermez."], "explanation": "Önce A ve B sehpalarına uygulanan kuvvetlerin eşit ve hareket yönünde olduğunu belirle. Sonra tabloda B sehpasının daha uzun yer değiştirdiğini gör; B'ye yapılan iş daha büyüktür.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.A"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.short"}], [{"key": "f7-t06.tbl.B"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.long"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.distance", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q042", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "98c089e3ebc9e77da7af3ccfbbaa003d590388b1d61b8f5f85d3a570699fecfe", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f19", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Temel niceliklerin birimlerini ayırma ve fiziksel işe uygun olanı hatırlama gerektirir.", "question": "Bir laboratuvar panosunda fiziksel işin ölçü birimi yazılacak. Buna göre panoya yazılması gereken birim aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Joule.", "Newton.", "Saniye.", "Metre."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; önce soruda birimi aranan büyüklüğün fiziksel iş olduğunu belirle. Sonra onun biriminin joule olduğunu, kuvvet veya yer değiştirme birimleriyle karıştırılmaması gerektiğini hatırla.", "Newton kuvvet birimidir, fiziksel iş birimi değildir.", "Saniye zaman birimidir; işin birimi olarak kullanılmaz.", "Metre uzunluk ve yer değiştirme için kullanılan birimdir; fiziksel işin birimi değildir."], "explanation": "Önce soruda birimi aranan büyüklüğün fiziksel iş olduğunu belirle. Sonra onun biriminin joule olduğunu, kuvvet veya yer değiştirme birimleriyle karıştırılmaması gerektiğini hatırla.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q043", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e11360cceee5a5bb9100eb246e704fa7b9d4f8bc015398856ae1e1e8a42528c6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f17", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Sözel gözlem kaydından iki yön bilgisini toplama ve genel çıkarım kurma gerektirir.", "question": "Bir gözlem kartında “Cisim itildi; başlangıç noktasından sağa geçti; itme de sağaydı.” yazıyor. Bu karttaki bilgilere göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["İtme sola yapıldığı için iş yoktur.", "İşin miktarı yalnız başlangıç noktasıyla bulunur.", "Cisim hareket ettiğine göre kuvvet yoktur.", "İtme kuvveti cisme fiziksel iş yapmıştır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kartta itmenin sağa yapıldığı verilmiştir.", "İş miktarı başlangıç noktası bilgisine tek başına bağlanamaz.", "İtme kuvveti kartta açıkça belirtilmiştir.", "Doğru; kart kuvvetin ve yer değiştirmenin sağa olduğunu bildirir. Bu iki gözlem fiziksel iş koşullarını karşılar."], "explanation": "Kart kuvvetin ve yer değiştirmenin sağa olduğunu bildirir. Bu iki gözlem fiziksel iş koşullarını karşılar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e35d13671064b677d051dafd168d9d4a3b1f63c05c3c20916c0f9392da98a990", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f18", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tablonun iki satırındaki hareket kanıtlarını kıyaslama ve tek koşulu yeterli saymama gerektirir.", "question": "Çizelgedeki A ve B disklerine kuvvet uygulanıyor. Çizelgeye göre disklere uygulanan kuvvetlerin yaptığı işle ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?", "choices": ["İki disk de hareket etmediği için iş yoktur.", "B diskine kuvvet iş yapar, A diskine yapmaz.", "A diskine kuvvet iş yapar, B diskine yapmaz.", "İki diske de aynı iş yapılır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tabloda A diskinin yer değiştirdiği belirtilmektedir.", "B sabitken A kuvvet doğrultusunda hareket etmektedir.", "Doğru; A için kuvvet ile uygun yönlü yer değiştirme vardır. B için kuvvet var, yer değiştirme yoktur.", "Kuvvetler eşit olsa da B yer değiştirmemiştir."], "explanation": "A için kuvvet ile uygun yönlü yer değiştirme vardır. B için kuvvet var, yer değiştirme yoktur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.A"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.same"}], [{"key": "f7-t06.tbl.B"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.none"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.motion", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q045", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "249f7358838f2ba54449cbcb366fdbfbb38b72a55ab010e94b6ad8d377f85f26", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f19", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 2, "difficultyReason": "Terimin nicelik-birim ilişkisini hatırlama ve yön bilgisiyle karıştırmama gerektirir.", "question": "Bir bilim panosunda “Bir kuvvetin yaptığı fiziksel iş joule ile ifade edilir.” cümlesi yer alıyor. Bu cümlede “joule” sözcüğü aşağıdakilerden hangisini belirtir?", "choices": ["Yer değiştirmenin yönünü.", "Fiziksel işin birimini.", "Kuvvetin yönünü.", "Cismin adını."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yer değiştirmenin yönü joule ile gösterilmez.", "Doğru; joule bir yön veya cisim adı değildir. Fiziksel işin büyüklüğü bu birimle ifade edilir.", "Yön sağa, sola ya da yukarı gibi ifadelerle anlatılır; joule yön değildir.", "Joule bir cisim adı değil fiziksel niceliğin birimidir."], "explanation": "Joule bir yön veya cisim adı değildir. Fiziksel işin büyüklüğü bu birimle ifade edilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q046", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e599211e8d62bed78996790225b809e36208a4037b6fb00d2e596c0224954adc", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f17", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki uygulamanın sabit ve değişen verilerini seçme, kontrollü çıkarım kurma gerektirir.", "question": "Bir araştırma grubunun kayıtları şöyle: “Kuvvet aynı; birinci uygulamada cisim kısa, ikinci uygulamada uzun mesafe yer değiştirdi; her iki hareket kuvvet yönünde.” Bu kayıtlara göre aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?", "choices": ["İkinci uygulamada kuvvet iş yapmaz.", "Birinci uygulamadaki fiziksel iş daha büyüktür.", "İşler eşittir çünkü kuvvetler aynıdır.", "İkinci uygulamadaki fiziksel iş daha büyüktür."], "correct": 3, "distractorWhy": ["İkinci uygulamada kuvvet doğrultusunda yer değiştirme vardır.", "Aynı kuvvetle daha kısa yer değiştirme daha az işi gösterir.", "Yer değiştirme farkı göz ardı edilmiştir.", "Doğru; kuvvet eşittir ve her iki durumda hareketle aynı yöndedir. İkinci durumda yer değiştirme daha büyük olduğundan yapılan iş daha büyüktür."], "explanation": "Kuvvet eşittir ve her iki durumda hareketle aynı yöndedir. İkinci durumda yer değiştirme daha büyük olduğundan yapılan iş daha büyüktür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9198097a13b72fdc1d40c3ede5cb9b7bdd5bf05468a3501cf1fc2d06992f5496", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f18", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Eksik yön verisini fark etme ve niceliklerin yön koşulunu yorumlama gerektirir.", "question": "Tablodaki P ve R hareketlerinin fiziksel işlerini karşılaştırırken hangi ek bilgi gerekir?", "choices": ["Kuvvet ile hareketin yön ilişkisi.", "Cisimlerin tercih edilen renkleri.", "Araçların üretildiği yıl.", "Deney yapan grubun adı."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; tablodaki mesafe büyüklükleri tek başına yeterli değildir. Yer değiştirme doğrultusunun kuvvetle ilişkisi de bilinmelidir.", "Renk tercihi fiziksel işin yön koşulu değildir.", "Üretim yılı kuvvet ve yer değiştirme ilişkisini belirlemez.", "Grubun adı, hareketin kuvvetle doğrultu ilişkisini vermez."], "explanation": "Tablodaki mesafe büyüklükleri tek başına yeterli değildir. Yer değiştirme doğrultusunun kuvvetle ilişkisi de bilinmelidir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t06.tbl.test", "f7-t06.tbl.force", "f7-t06.tbl.disp"], "rows": [[{"key": "f7-t06.tbl.P"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.short"}], [{"key": "f7-t06.tbl.R"}, {"key": "f7-t06.tbl.equal"}, {"key": "f7-t06.tbl.long"}]], "altTextKey": "f7-t06.tbl.alt.missing", "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q048", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7a2bafff01e01cab7e61e250fde9dd510d5befa5041f61f953178c93de46b331", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f20", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 4, "difficultyReason": "Eksik verinin sonuçları nasıl sınırlandırdığını değerlendirme ve kesin olmayan çıkarımı reddetme gerektirir.", "question": "Bir raporda “İki farklı kuvvet uygulanmış; cisimlerin hareket yönü ve ne kadar yer değiştirdiği yazılmamış.” deniyor. Bu rapora göre cisimlere yapılan fiziksel işlerle ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisi bilimsel açıdan en uygundur?", "choices": ["Her iki cisme de fiziksel iş yapılmadığı kesindir.", "Bu verilerle yapılan fiziksel işler karşılaştırılamaz.", "Büyük kuvvet uygulanan cisim kesin en büyük işi almıştır.", "Kuvvetler farklı olduğuna göre işlerin eşit olması zorunludur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Hareket verisi olmadığı için işin yokluğu da kanıtlanmaz.", "Doğru; işin kuvvet ve kuvvet doğrultusundaki yer değiştirmeyle ilgisi vardır. Hareket bilgisi yoksa yalnız kuvvetlerden iş sıralaması yapılamaz.", "Yer değiştirme ve yön bilinmediğinden kesin sıralama yapılamaz.", "Farklı kuvvetlerden zorunlu iş eşitliği çıkmaz."], "explanation": "İşin kuvvet ve kuvvet doğrultusundaki yer değiştirmeyle ilgisi vardır. Hareket bilgisi yoksa yalnız kuvvetlerden iş sıralaması yapılamaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q049", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "824af0bad3aa84496e8aebfe1568f97b622fd5eafd33e905765a75db001ff261", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t06.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t06.f20", "topic": "Fiziksel işin kuvvet ve yer değiştirmeyle ilişkisi", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-1", "subtopicKey": "fen-7-f7-t06", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t06.n01", "objective": "FB.7.2.1", "level": 5, "difficultyReason": "Üç denemede hem kontrol edilen kuvveti hem hareketsizlik istisnasını kullanma, iki aşamalı karşılaştırma gerektirir.", "question": "Üç deneme anlatılıyor: A'da orta büyüklükte kuvvetle cisim kısa yol gidiyor; B'de aynı kuvvetle uzun yol gidiyor; C'de daha büyük kuvvetle cisim yerinde kalıyor. Yer değiştiren cisimler kuvvet yönünde ilerliyor. Verilenlere göre denemelerde yapılan işlerle ilgili aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi kesin doğrudur?", "choices": ["C'de B'den daha çok iş yapılır; çünkü kuvvet büyüktür.", "B'de A'dan daha çok iş yapılır; C'de iş yapılmaz.", "Üç denemede de eşit iş yapılır; çünkü kuvvet vardır.", "A'da B'den daha çok iş yapılır; çünkü yol kısadır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["C yer değiştirmediği için kuvvet büyük olsa da iş oluşmaz.", "Doğru; A ve B aynı kuvvetle karşılaştırıldığında B'nin yolu uzun olduğu için işi büyüktür. C'de yer değiştirme yoktur; kuvvet tek başına iş oluşturmaz.", "C hareketsizdir; A ile B arasında da yer değiştirme farkı vardır.", "A ile B kuvvetleri aynıyken uzun yol daha çok işle ilişkilidir."], "explanation": "A ve B aynı kuvvetle karşılaştırıldığında B'nin yolu uzun olduğu için işi büyüktür. C'de yer değiştirme yoktur; kuvvet tek başına iş oluşturmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.1", "F7-T06"], "taskId": "F7-T06", "sourceRecordId": "draft.f7-t06.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d11345d9c449fbb5c15ae33776b36e78a204792b11a6c8184d5564b7a584e74b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "title": "Kinetik ve Potansiyel Enerjiyi Karşılaştıralım", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.2.2"], "body": "Ne öğreneceğim\nHareketten doğan kinetik enerji ile yükseklikten ve esnek şekil değişiminden doğan potansiyel enerjiyi tanıyacağım. Enerji türlerinin benzer ve farklı yönlerini örneklerle karşılaştıracağım.\n\nTemel kavramlar\nKinetik enerji: Cismin hareketinden dolayı sahip olduğu enerjidir. Aynı kütle için hız arttıkça, aynı hız için kütle arttıkça kinetik enerji artar.\nÇekim potansiyel enerjisi: Cismin seçilen referans düzeyine göre yüksek konumundan doğan enerjidir. Aynı kütlede daha yüksek konum, aynı yükseklikte daha büyük kütle daha çok enerjiyle ilişkilidir.\nEsneklik potansiyel enerjisi: Esnek bir cismin normal biçimine göre uzatılması, sıkıştırılması veya bükülmesi sonucu depolayabildiği enerjidir. Esneklik sınırları içindeki daha büyük şekil değişimi, aynı cisim için daha çok enerji anlamına gelir.\nÜç durum da bir cismin sahip olabileceği enerjiyle ilgilidir. Kinetik enerji için hareket, çekim potansiyeli için referansa göre yükseklik, esneklik potansiyeli için esnek şekil değişimi temel ipucudur.\n\nÖnce hatırlayalım\nPanoda sabit duran kâğıt zarfla hareket eden oyuncak trenin durumunu karşılaştır: Hangisi yer değiştiriyor? Hareketi nasıl anlarsın?\nBir nesnenin kütlesiyle hızı aynı şey midir? Kütle nesnedeki madde miktarıyla, hız ise ne kadar hızlı hareket ettiğiyle ilgilidir.\nBir nesnenin yüksekliğini anlatırken “neye göre yüksek?” sorusunu neden sormamız gerektiğini düşün.\n\nAdım adım\nGözlemle: Zeminde ilerleyen küçük oyuncak tren ve panonun üst köşesinde sabitlenen boş kâğıt zarf farklı koşullar taşır. Biri hareket eder, diğeri hareketsiz olsa da yüksek bir konumdadır.\nHareketi incele: Oyuncak tren ilerliyorsa kinetik enerjisi vardır. Aynı tren daha hızlı ilerlediğinde kütlesi değişmese de kinetik enerjisi artar. Hareketsiz kaldığında seçilen zemine göre kinetik enerjisi sıfırdır.\nYüksekliği incele: Kâğıt zarfın yüksekliği için odanın zeminini referans al. Aynı zarf panonun üst köşesine alınırsa zemine göre çekim potansiyel enerjisi artar. İki yükseklik aynı referanstan ölçülmezse güvenle karşılaştırılamaz.\nEsnekliği incele: Esnek bir plastik cetvel normal biçiminden hafifçe büküldüğünde de şekil değişiminden kaynaklanan potansiyel enerji depolar. Aynı malzemeyi normal sınırları içinde daha fazla biçim değiştirmek daha çok enerji depolayabilir.\nKarşılaştır: Kinetik enerji için hareket, çekim potansiyel enerjisi için konum, esneklik potansiyel enerjisi için esnek şekil değişimi gerekir. Bu üç koşuldan birden fazlası aynı cisimde bulunabilir. Aşağıdaki tablo temel ayrımı gösterir.\nKendi denemeni yap: Yumuşak bir silgiyi önce masanın üstünde, sonra avucunda biraz daha yukarıda tut. Düşürme; her iki konumda zemin referansını seç ve hangisinin daha yüksekte olduğunu kaydet. Ardından yumuşak bir süngeri hafifçe sıkıp bırakmadan önce biçiminin nasıl değiştiğini yaz. Yüzüne doğru tutma; keskin, sıcak veya elektrikli bir araç kullanma.\n\nÇözümlü örnek 1 — Hareketi tanıma\nOyuncak tren halı üzerinde ilerlerken bir an duruyor. Hangi anda kinetik enerjisi vardır?\nÖnce hareket durumunu karşılaştır: ilerlerken konumu değişir, dururken değişmez.\nKinetik enerji hareketle ilişkili olduğundan trenin hareket ettiği anda vardır; tamamen durduğu anda sıfır olur.\n\nÇözümlü örnek 2 — Referansla yorumlama\nBoş kâğıt zarf panonun alt köşesinden üst köşesine alınır. Zarfın kütlesi değişmez; zemin referans seçilir. Zarfın konumunu enerji bakımından nasıl karşılaştırırsın?\nİki gözlemde de aynı zarf kullanılır ve yükseklikler odanın zemininden değerlendirilir. Karşılaştırma sırasında kütle ile referans sabit tutulur.\nÜst köşedeki zarf, zeminden daha uzaktadır. Değişen tek etken yükseklik olduğu için bu konum, daha çok çekim potansiyeliyle ilişkilendirilir.\n\nÇözümlü örnek 3 — Hata inceleme\nEsnek plastik cetvel hafifçe bükülünce “Uzatılmadığı için enerji depolanmaz” deniyor. Bu düşünceyi nasıl düzeltirsin?\nÖnce esnek şekil değişiminin yalnız uzama olmadığını hatırla; sıkıştırma da normal biçimi değiştirir.\nCetvel normal biçimine göre hafifçe büküldüğünde de esneklik potansiyel enerjisi depolayabilir.\n\nSık yapılan hatalar\n“Duran cisimde hiçbir enerji yoktur” doğru değildir. Hareketi durmuş bir cisim, örneğin panonun üst köşesindeki kâğıt zarf, seçilen zemine göre çekim potansiyel enerjisi taşıyabilir.\n“Yüksekliğin nereden ölçüldüğü fark etmez” düşüncesi yanlıştır. Aynı eşyanın masa yüzeyine ve zemine göre yükseklikleri farklı olabilir; karşılaştırmadan önce ortak referans belirtilmelidir.\n“Esneklik enerjisi yalnız uzatınca olur” düşüncesi eksiktir. Normal biçimine göre hafifçe bükülen esnek plastik cetvelde de esneklik potansiyel enerjisi olabilir.\n“Bir nesne aynı anda yalnız tek tür enerjiye sahip olur” genellemesi doğru değildir. Hareket ederken referans düzeyinden yüksekte olan bir nesnede hem kinetik hem çekim potansiyel enerjisi bulunabilir.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: Oyuncak tren dururken kinetik enerjisi neden sıfırdır?\nYanıt: Çünkü seçilen zemine göre hareket etmiyordur; kinetik enerji hareketle ilişkilidir.\nSoru: Kâğıt zarfı panoda yukarı taşırken çekim potansiyel enerjisini karşılaştırmak için hangi iki koşulu izlersin?\nYanıt: Zarfın kütlesini sabit tutarım; iki konumu da odanın zemininden değerlendiririm. Sonra zemine uzaklıklarının nasıl değiştiğini incelerim.\nSoru: Esnek plastik cetveli hafifçe büküp tutmak neden enerji depolayabilir?\nYanıt: Çünkü normal biçiminden farklı bir şekle girer; esneklik potansiyel enerjisi bükülmede de bulunabilir.\nSoru: Sünger ve silgi gözlemlerinde hangi bilgileri kaydettin?\nYanıt: Silginin zemin referansına göre hangi konumunun daha yüksek olduğunu ve süngerin sıkışmadan önceki ile sonraki biçimini yazdım.\n\nÖzet\nHareket kinetik enerjiyle, referansa göre yükseklik çekim potansiyel enerjisiyle, esnek biçim değişimi esneklik potansiyel enerjisiyle ilişkilidir. Enerji türlerini ayırırken değişen koşulu bulur, diğer koşulların sabit olup olmadığını kontrol ederim.\nKarşılaştırma tablosu her enerji türü için belirleyici koşulu bir arada gösterir. Tablodaki ifadeler nitel ipuçlarıdır; bir nesnenin enerjisinin sayısal büyüklüğünü hesaplamaz.\n\nTabloyu inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Hareketten doğan kinetik enerji ile yükseklikten ve esnek şekil değişiminden doğan potansiyel enerjiyi tanıyacağım. Enerji türlerinin benzer ve farklı yönlerini örneklerle karşılaştıracağım.", "keyConcepts": ["Kinetik enerji: Cismin hareketinden dolayı sahip olduğu enerjidir. Aynı kütle için hız arttıkça, aynı hız için kütle arttıkça kinetik enerji artar.", "Çekim potansiyel enerjisi: Cismin seçilen referans düzeyine göre yüksek konumundan doğan enerjidir. Aynı kütlede daha yüksek konum, aynı yükseklikte daha büyük kütle daha çok enerjiyle ilişkilidir.", "Esneklik potansiyel enerjisi: Esnek bir cismin normal biçimine göre uzatılması, sıkıştırılması veya bükülmesi sonucu depolayabildiği enerjidir. Esneklik sınırları içindeki daha büyük şekil değişimi, aynı cisim için daha çok enerji anlamına gelir.", "Üç durum da bir cismin sahip olabileceği enerjiyle ilgilidir. Kinetik enerji için hareket, çekim potansiyeli için referansa göre yükseklik, esneklik potansiyeli için esnek şekil değişimi temel ipucudur."], "priorKnowledge": ["Panoda sabit duran kâğıt zarfla hareket eden oyuncak trenin durumunu karşılaştır: Hangisi yer değiştiriyor? Hareketi nasıl anlarsın?", "Bir nesnenin kütlesiyle hızı aynı şey midir? Kütle nesnedeki madde miktarıyla, hız ise ne kadar hızlı hareket ettiğiyle ilgilidir.", "Bir nesnenin yüksekliğini anlatırken “neye göre yüksek?” sorusunu neden sormamız gerektiğini düşün."], "steps": ["Gözlemle: Zeminde ilerleyen küçük oyuncak tren ve panonun üst köşesinde sabitlenen boş kâğıt zarf farklı koşullar taşır. Biri hareket eder, diğeri hareketsiz olsa da yüksek bir konumdadır.", "Hareketi incele: Oyuncak tren ilerliyorsa kinetik enerjisi vardır. Aynı tren daha hızlı ilerlediğinde kütlesi değişmese de kinetik enerjisi artar. Hareketsiz kaldığında seçilen zemine göre kinetik enerjisi sıfırdır.", "Yüksekliği incele: Kâğıt zarfın yüksekliği için odanın zeminini referans al. Aynı zarf panonun üst köşesine alınırsa zemine göre çekim potansiyel enerjisi artar. İki yükseklik aynı referanstan ölçülmezse güvenle karşılaştırılamaz.", "Esnekliği incele: Esnek bir plastik cetvel normal biçiminden hafifçe büküldüğünde de şekil değişiminden kaynaklanan potansiyel enerji depolar. Aynı malzemeyi normal sınırları içinde daha fazla biçim değiştirmek daha çok enerji depolayabilir.", "Karşılaştır: Kinetik enerji için hareket, çekim potansiyel enerjisi için konum, esneklik potansiyel enerjisi için esnek şekil değişimi gerekir. Bu üç koşuldan birden fazlası aynı cisimde bulunabilir. Aşağıdaki tablo temel ayrımı gösterir.", "Kendi denemeni yap: Yumuşak bir silgiyi önce masanın üstünde, sonra avucunda biraz daha yukarıda tut. Düşürme; her iki konumda zemin referansını seç ve hangisinin daha yüksekte olduğunu kaydet. Ardından yumuşak bir süngeri hafifçe sıkıp bırakmadan önce biçiminin nasıl değiştiğini yaz. Yüzüne doğru tutma; keskin, sıcak veya elektrikli bir araç kullanma."], "workedExamples": [{"title": "Çözümlü örnek 1 — Hareketi tanıma", "problem": "Oyuncak tren halı üzerinde ilerlerken bir an duruyor. Hangi anda kinetik enerjisi vardır?", "solution": ["Önce hareket durumunu karşılaştır: ilerlerken konumu değişir, dururken değişmez.", "Kinetik enerji hareketle ilişkili olduğundan trenin hareket ettiği anda vardır; tamamen durduğu anda sıfır olur."]}, {"title": "Çözümlü örnek 2 — Referansla yorumlama", "problem": "Boş kâğıt zarf panonun alt köşesinden üst köşesine alınır. Zarfın kütlesi değişmez; zemin referans seçilir. Zarfın konumunu enerji bakımından nasıl karşılaştırırsın?", "solution": ["İki gözlemde de aynı zarf kullanılır ve yükseklikler odanın zemininden değerlendirilir. Karşılaştırma sırasında kütle ile referans sabit tutulur.", "Üst köşedeki zarf, zeminden daha uzaktadır. Değişen tek etken yükseklik olduğu için bu konum, daha çok çekim potansiyeliyle ilişkilendirilir."]}, {"title": "Çözümlü örnek 3 — Hata inceleme", "problem": "Esnek plastik cetvel hafifçe bükülünce “Uzatılmadığı için enerji depolanmaz” deniyor. Bu düşünceyi nasıl düzeltirsin?", "solution": ["Önce esnek şekil değişiminin yalnız uzama olmadığını hatırla; sıkıştırma da normal biçimi değiştirir.", "Cetvel normal biçimine göre hafifçe büküldüğünde de esneklik potansiyel enerjisi depolayabilir."]}], "commonMistakes": ["“Duran cisimde hiçbir enerji yoktur” doğru değildir. Hareketi durmuş bir cisim, örneğin panonun üst köşesindeki kâğıt zarf, seçilen zemine göre çekim potansiyel enerjisi taşıyabilir.", "“Yüksekliğin nereden ölçüldüğü fark etmez” düşüncesi yanlıştır. Aynı eşyanın masa yüzeyine ve zemine göre yükseklikleri farklı olabilir; karşılaştırmadan önce ortak referans belirtilmelidir.", "“Esneklik enerjisi yalnız uzatınca olur” düşüncesi eksiktir. Normal biçimine göre hafifçe bükülen esnek plastik cetvelde de esneklik potansiyel enerjisi olabilir.", "“Bir nesne aynı anda yalnız tek tür enerjiye sahip olur” genellemesi doğru değildir. Hareket ederken referans düzeyinden yüksekte olan bir nesnede hem kinetik hem çekim potansiyel enerjisi bulunabilir."], "selfCheck": [{"question": "Oyuncak tren dururken kinetik enerjisi neden sıfırdır?", "answer": "Çünkü seçilen zemine göre hareket etmiyordur; kinetik enerji hareketle ilişkilidir."}, {"question": "Kâğıt zarfı panoda yukarı taşırken çekim potansiyel enerjisini karşılaştırmak için hangi iki koşulu izlersin?", "answer": "Zarfın kütlesini sabit tutarım; iki konumu da odanın zemininden değerlendiririm. Sonra zemine uzaklıklarının nasıl değiştiğini incelerim."}, {"question": "Esnek plastik cetveli hafifçe büküp tutmak neden enerji depolayabilir?", "answer": "Çünkü normal biçiminden farklı bir şekle girer; esneklik potansiyel enerjisi bükülmede de bulunabilir."}, {"question": "Sünger ve silgi gözlemlerinde hangi bilgileri kaydettin?", "answer": "Silginin zemin referansına göre hangi konumunun daha yüksek olduğunu ve süngerin sıkışmadan önceki ile sonraki biçimini yazdım."}], "summary": "Hareket kinetik enerjiyle, referansa göre yükseklik çekim potansiyel enerjisiyle, esnek biçim değişimi esneklik potansiyel enerjisiyle ilişkilidir. Enerji türlerini ayırırken değişen koşulu bulur, diğer koşulların sabit olup olmadığını kontrol ederim.", "figureNote": "Karşılaştırma tablosu her enerji türü için belirleyici koşulu bir arada gösterir. Tablodaki ifadeler nitel ipuçlarıdır; bir nesnenin enerjisinin sayısal büyüklüğünü hesaplamaz."}, "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t07.f7t07.note.h0", "f7-t07.f7t07.note.h1", "f7-t07.f7t07.note.h2"], "rows": [[{"key": "f7-t07.f7t07.note.r0c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.note.r0c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.note.r0c2"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.note.r1c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.note.r1c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.note.r1c2"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.note.r2c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.note.r2c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.note.r2c2"}]], "altTextKey": "f7-t07.f7t07.note.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.note.caption", "notToScale": true}, "taskId": "F7-T07", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6308b23e4642189524302c1a3dc5c1de3614141af40d0bb9b0adcf4870d5cf4e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f01", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Hareket gözlemini nesnenin biçiminden ayırma ve renk gibi ilgisiz ipuçlarını eleme gerektirir.", "question": "Bir öğrenci oyuncak misketi düz bir yol boyunca yuvarlıyor. Buna göre misketin kinetik enerjiye sahip olmasının temel nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yolun üzerinde bulunması", "Bir renge boyanmış olması", "Hareket ediyor olması", "Yuvarlak bir şekle sahip olması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yola temas etmek, cismin hareket ettiği sonucunu tek başına vermez.", "Renk bilgisi hareketten kaynaklanan enerjiye etki eden bir koşul değildir.", "Doğru; kinetik enerji, cismin hareketiyle ilişkilidir.", "Yuvarlak biçim hareket olup olmadığını tek başına söylemez."], "explanation": "Önce misketin yuvarlandığını belirleriz. Yuvarlanmak hareket olduğundan misketin kinetik enerjisi vardır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q001", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c627cb797278b93123c1f917a0b0974dde0ab119f80c27a57a2d3de927f00f72", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f02", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Görseldeki iki hız etiketini okuyup eşit kütleyi sabit değişken kabul etmeyi gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde eşit kütleli A ve B toplarının hız durumları gösteriliyor. Şekle göre A ve B toplarının kinetik enerjileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["A topununki daha büyüktür", "İki topunki de sıfırdır", "B topununki daha büyüktür", "İki topunki eşittir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kütleler eşitken A topu daha hızlı hareket etmektedir.", "İki top da hareket ettiği için kinetik enerjileri sıfır olamaz.", "B topu daha yavaş olduğundan eşit kütlede kinetik enerjisi daha azdır.", "Eşit kütle, hızlar farklı olduğunda eşit kinetik enerji anlamına gelmez."], "explanation": "İlk olarak iki topun kütlelerinin eşit olduğunu okuruz. A daha hızlı olduğundan, başka bir değişken değişmezken kinetik enerjisi daha fazladır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q002.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "circle", "x": 130, "y": 115, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q002.A", "labelX": 130, "labelY": 115}, {"type": "circle", "x": 415, "y": 115, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q002.B", "labelX": 415, "labelY": 115}, {"type": "line", "x1": 174, "y1": 115, "x2": 286, "y2": 115, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 455, "y1": 115, "x2": 511, "y2": 115, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 65.0, "y": 173.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q002.a_speed", "labelX": 150, "labelY": 187}, {"type": "rect", "x": 350.0, "y": 173.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q002.b_speed", "labelX": 435, "labelY": 187}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q002.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q002.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q002", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5ca883c85d3339c7691ee68cee0a8ae962d7c620c846f837aaf60f845637b245", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f03", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "İki aracın hız eşitliğini kullanma ve kütle farkının etkisini çizimde ayırt etme gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde A ve B arabaları aynı hızla ilerliyor. A arabasının kütlesi B arabasından fazladır. Buna göre A ve B arabalarının kinetik enerjileri için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["A arabasınınki daha büyüktür", "Her ikisininki eşittir", "İkisinin de kinetik enerjisi yoktur", "B arabasınınki daha büyüktür"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hızlar eşitken kütlesi büyük olan A arabasının kinetik enerjisi daha büyüktür.", "Eşit hız, farklı kütlelerde eşit enerji demek değildir.", "Araçlar ilerlediği için kinetik enerjileri yok sayılamaz.", "B arabası daha hafif olduğundan aynı hızda kinetik enerjisi daha küçüktür."], "explanation": "Önce iki arabanın hızlarının aynı olduğunu saptarız. Bu durumda kütlesi büyük olan A arabasının kinetik enerjisi daha büyüktür.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q003.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "rect", "x": 91, "y": 95, "w": 124, "h": 55, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q003.A", "labelX": 153.0, "labelY": 122.5}, {"type": "rect", "x": 385, "y": 107, "w": 99, "h": 43, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q003.B", "labelX": 434.5, "labelY": 128.5}, {"type": "circle", "x": 112, "y": 158, "r": 12, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "circle", "x": 190, "y": 158, "r": 12, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "circle", "x": 404, "y": 158, "r": 10, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "circle", "x": 466, "y": 158, "r": 10, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "line", "x1": 222, "y1": 120, "x2": 295, "y2": 120, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 496, "y1": 120, "x2": 569, "y2": 120, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 70.0, "y": 188.5, "w": 164, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q003.a_mass", "labelX": 152, "labelY": 202}, {"type": "rect", "x": 354.0, "y": 188.5, "w": 164, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q003.b_mass", "labelX": 436, "labelY": 202}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q003.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q003.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q003", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5c50147bca1f60c254b9fa5efe76adf48a0b7ac4ebb3474417e26ade2d3788d5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f02", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Zaman içinde yalnız hızın değiştiğini izleme ve kütle ile enerji sabitliğini karıştırmama gerektirir.", "question": "Bir patencinin kütlesi değişmeden düz yolda daha hızlı kaydığı gözleniyor. Bu gözleme göre patencinin kinetik enerjisi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Artar", "Azalır", "Sıfıra iner", "Aynı kalır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kütle sabitken hızın artması kinetik enerjiyi artırır.", "Azalma, burada verilen hız artışıyla ters yöndedir.", "Hareket hızlandığı için kinetik enerji sıfıra inmez.", "Sabit kütle tek başına kinetik enerjinin de sabit kaldığını göstermez."], "explanation": "Kütlenin değişmediğini not ederiz. Daha hızlı hareket, aynı cisim için daha fazla kinetik enerji anlamına gelir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8e501e2087efa4ffce5dd87f4a5cea5f8e92cd39f6aec2a5fc7d6ba5e6a01db8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f04", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Tablo satırlarını tek tek karşılaştırma ve yavaş hareketi hareketsizlikle karıştırmama gerektirir.", "question": "Tablodaki gözlemlerden hangisinde cismin kinetik enerjisi sıfırdır?", "choices": ["II. durum", "III. durum", "I. durum", "Her üç durum"], "correct": 2, "distractorWhy": ["II. durumdaki yavaş hareket de kinetik enerji oluşturur.", "III. durumdaki hızlı hareket, enerjinin sıfır olduğunu göstermez.", "Doğru; I. durumda cisim seçilen zemine göre hareketsizdir.", "İki durumda hareket görüldüğünden üçüne birden sıfır denemez."], "explanation": "Tablodaki hareket durumlarını ayrı ayrı okuruz. Yalnız I. durumda hareket olmadığından kinetik enerji sıfırdır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t07.f7t07.q005.h0", "f7-t07.f7t07.q005.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t07.f7t07.q005.r0c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q005.r0c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q005.r1c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q005.r1c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q005.r2c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q005.r2c1"}]], "altTextKey": "f7-t07.f7t07.q005.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q005.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q005", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "707d9086f605aac1f2902ea2481220ad08cd2c0dc6f2ef8faa1302930a359c44", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f01", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Dönme ile öteleme hareketini aynı kavramda birleştirme ve bağlı parçaların durumunu ayırma gerektirir.", "question": "Sabit duran bir kapının üzerine takılı kâğıt fırıldak dönüyor. Buna göre bu düzenekte kinetik enerji aşağıdaki parçalardan hangisine aittir?", "choices": ["Dönen fırıldağa", "Dönmeyen kapı menteşesine", "Sabit duran kapı koluna", "Hareketsiz kapı yüzeyine"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; dönme de hareket olduğundan fırıldağın kinetik enerjisi vardır.", "Menteşe dönmediği durumda kinetik enerji için gerekli hareket yoktur.", "Kapı kolunun sabit kalması ona kinetik enerji kazandırmaz.", "Kapı yüzeyi hareket etmediği için kinetik enerjiye sahip değildir."], "explanation": "Önce hangi parçanın gerçekten yer değiştirdiğini veya döndüğünü belirleriz. Dönme hareketi yapan fırıldak kinetik enerjiye sahiptir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2bdb5622c6db2c855f4f0600c93fa9055ac7aec683488f138fc642761cfa6a59", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f01", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Referans olarak zemini anlama ve hareketin bitişini hızlanma ile karıştırmama gerektirir.", "question": "Bir robot oyuncak, sınıf zeminine göre tamamen durduğunda kinetik enerjisi için hangisi doğrudur?", "choices": ["Hareket etmeden aynı kalır", "Mutlaka artar", "Sıfır olur", "Yalnız rengine bağlı olur"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Hareket varken var olan kinetik enerji, tamamen durunca aynı kalmaz.", "Hareketin sona ermesi, kinetik enerjinin arttığı anlamına gelmez.", "Doğru; seçilen zemine göre durduğu için hareket kaynaklı enerjisi sıfırdır.", "Renk durma ve hareket durumunu açıklamaz."], "explanation": "Robotun zemine göre durduğunu belirleriz. Kinetik enerji hareketle ilgili olduğundan, robot durduğunda sıfır olur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q007", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "80cc843b687f0845dee13e198300fd68fc0bed6baa2420f1c3d9656ad57829d8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f02", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Ok uzunluğunu verilen temsil açıklamasına bağlama ve eşit kütleyi kontrol altında tutma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı kütleli iki hareketli cismin hızları oklarla temsil ediliyor. Uzun okun daha hızlı hareketi anlattığı belirtilmiştir. Şekle göre iki cismin kinetik enerjileri karşılaştırıldığında aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?", "choices": ["A cisminin enerjisi daha fazladır", "Hız farkı enerjiyi etkilemez", "B cisminin enerjisi daha fazladır", "İki cisim de hareketsizdir"], "correct": 2, "distractorWhy": ["A daha kısa hız oku taşıdığından daha yavaştır.", "Hız değişimi, kütle sabitken kinetik enerji farkına yol açar.", "Doğru; uzun okla gösterilen B daha hızlıdır ve kütleleri aynıdır.", "Oklar hareket gösterdiğinden hareketsizlik yorumu yapılamaz."], "explanation": "Önce okların anlamını ve eşit kütle koşulunu birlikte okuruz. B daha hızlı olduğundan kinetik enerjisi daha büyüktür.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 150.0, "y": 10.5, "w": 300, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q008.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "circle", "x": 130, "y": 115, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q008.A", "labelX": 130, "labelY": 115}, {"type": "circle", "x": 415, "y": 115, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q008.B", "labelX": 415, "labelY": 115}, {"type": "line", "x1": 174, "y1": 115, "x2": 230, "y2": 115, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 455, "y1": 115, "x2": 567, "y2": 115, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 65.0, "y": 173.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q008.a_speed", "labelX": 150, "labelY": 187}, {"type": "rect", "x": 350.0, "y": 173.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q008.b_speed", "labelX": 435, "labelY": 187}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q008.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q008.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q008", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "754100af6e5f2e8ebaf9debeb206824c82162c256bd7adacc012dc0e74aeeb5a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f03", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Sözel bir yük durumundan kütle farkını çıkarma ve eşit hızdan yanlış eşitlik kurmama gerektirir.", "question": "Aynı hızla ilerleyen iki yük arabasından biri boş, diğeri kutularla doludur. Bu bilgilere göre arabaların kinetik enerjileriyle ilgili aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Boş araba daha fazla kinetik enerjiye sahiptir", "Dolu araba daha fazla kinetik enerjiye sahiptir", "Arabaların kinetik enerjisi sıfırdır", "Hızlar eşitse enerjiler de mutlaka eşittir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Boş arabanın kütlesi küçük olduğu için bu koşullarda üstün değildir.", "Doğru; dolu arabanın kütlesi daha büyüktür ve hızları eşittir.", "İki araba da hareket ettiğinden enerjileri sıfır olamaz.", "Hız eşitliği tek başına yeterli değildir; kütleler farklıdır."], "explanation": "İlk adımda arabaların aynı hızla ilerlediğini saptarız. Sonra dolu arabanın kütlesinin daha fazla olmasını kullanır, onun kinetik enerjisinin büyük olduğunu buluruz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "80498807ac2fd7ca32cb75e973b5ab83dd490b724b61a6fab8d3dca9ba8c4690", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f04", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Tek kare temsilin sınırını fark etme ve görünüş verisini hareket kanıtından ayırma gerektirir.", "question": "Tek bir fotoğraf karesinde kaykay üzerindeki oyuncak görülüyor. Buna göre oyuncağın fotoğraf çekilirken kinetik enerjiye sahip olup olmadığını anlamak için aşağıdaki bilgilerden hangisi gereklidir?", "choices": ["Çekim anında hareket edip etmediği", "Fotoğrafın kaç renkle basıldığı", "Oyuncağın yüzeyinin parlaklığı", "Karedeki görüntüsünün büyüklüğü"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; tek kare hareketi kesin göstermez, çekim anındaki hareket bilgisi gerekir.", "Baskı renkleri oyuncağın hareketini ortaya koymaz.", "Yüzey parlaklığı hız ya da hareketin güvenilir kanıtı değildir.", "Görüntü büyüklüğü, oyuncağın gerçek hareket durumunu belirlemez."], "explanation": "Önce tek bir fotoğrafın hareketin zaman içindeki değişimini göstermediğini fark ederiz. Kinetik enerjiye karar vermek için çekim anındaki hareketi bilmek gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q010", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9b016095473bb46ad65c2bee52c6f9f32fe4088e4ba756a2f6b455287cad8a80", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f05", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Hareket etmeyen cisimde enerjiyi tanıma ve ortak referanstan yükseklik okuma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde eşit kütleli iki kutu, zemine göre farklı yüksekliklerde hareketsiz tutuluyor. Şekle göre kutuların çekim potansiyel enerjileri için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["A kutusununki daha fazladır", "B kutusununki daha fazladır", "İkisininki eşittir", "İkisininki de sıfırdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kütleler eşitken A kutusu zemin referansına göre daha yüksektedir.", "B kutusu daha alçakta olduğundan eşit kütlede çekim potansiyel enerjisi daha azdır.", "Yükseklikler farklı olduğundan çekim potansiyel enerjileri eşit değildir.", "Kutular zeminden yüksekte durduğu için hareketsiz olsalar da çekim potansiyel enerjileri sıfır değildir."], "explanation": "Önce kütlelerin eşit ve referansın zemin olduğunu belirleriz. A daha yüksekte olduğundan çekim potansiyel enerjisi daha fazladır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q011.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 137, "y": 63, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q011.obj_a", "labelX": 165.0, "labelY": 80.0}, {"type": "rect", "x": 416, "y": 140, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q011.obj_b", "labelX": 444.0, "labelY": 157.0}, {"type": "line", "x1": 119, "y1": 99, "x2": 211, "y2": 99, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 398, "y1": 176, "x2": 490, "y2": 176, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 190.0, "y": 212.0, "w": 220, "h": 24, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q011.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q011.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q011.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q011", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "870e6c2eb46eeef315fbcf77cf24f4e66639cc9956d25628b4aa83d95b035a28", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f06", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Yatay konum farkının etkisizliğini görme ve iki sabit koşulu aynı anda kontrol etme gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı kütleli iki paket, zeminden yüksekteki iki ayrı platformda duruyor. Şekle göre paketlerin çekim potansiyel enerjileri için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Sağdaki daha fazladır", "İkisi de mutlaka sıfırdır", "Soldaki daha fazladır", "Eşittir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sağda bulunma, aynı yükseklikte enerjiyi artırmaz.", "Zeminden yüksekte duran cisimlerin enerjisi sıfır sayılmaz.", "Solda olmak yüksekliğin daha fazla olduğunu göstermez.", "Doğru; kütleler ve referansa göre yükseklikler eşittir."], "explanation": "Paketlerin kütleleri eşit verilmiştir; şekilde aynı zemin referansına göre yüksekliklerinin de eşit olduğu görülür. Kütle ve yükseklik eşit olduğundan çekim potansiyel enerjileri eşittir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q012.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 137, "y": 94, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q012.obj_a", "labelX": 165.0, "labelY": 111.0}, {"type": "rect", "x": 416, "y": 94, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q012.obj_b", "labelX": 444.0, "labelY": 111.0}, {"type": "line", "x1": 125, "y1": 130, "x2": 205, "y2": 130, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 404, "y1": 130, "x2": 484, "y2": 130, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 190.0, "y": 212.0, "w": 220, "h": 24, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q012.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q012.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q012.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q012", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d6663a503ed31fbaf448bf70c00f2eda99fd223cf6d6decc1bcd8c2c320fb020", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f07", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Biçim ve yükseklik eşitliğini ayıklama, ardından kütle farkından nitel sonuç çıkarma gerektirir.", "question": "Yerden aynı yükseklikte duran eşit biçimli iki sandıktan ağır olanın çekim potansiyel enerjisi, hafif olana göre nasıldır?", "choices": ["Daha fazladır", "Kesinlikle eşittir", "Hareketsiz oldukları için yoktur", "Daha azdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yükseklik aynıyken kütlesi büyük sandığın enerjisi daha fazladır.", "Biçimlerin benzemesi veya yüksekliğin eşitliği kütle farkını silmez.", "Hareketsiz cisim de bulunduğu yükseklik nedeniyle enerjiye sahip olabilir.", "Büyük kütle aynı yükseklikte daha az çekim potansiyel enerjisi vermez."], "explanation": "Her iki sandığın yerden yüksekliği aynıdır. Bu durumda ağır sandığın kütlesi fazla olduğundan çekim potansiyel enerjisi daha büyüktür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q013", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bae2c489db318359b62d4d68e6c3f0fa8a810624d63d76c1f1a68218e9209bda", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f05", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Duran cismin de enerji taşıyabilmesini kabul etme ve hareket ile konumu karıştırmama gerektirir.", "question": "Yüksek bir rafta hareketsiz duran oyuncak kutusunun çekim potansiyel enerjisi için hangisi söylenebilir?", "choices": ["Yalnız kutunun rengi varsa vardır", "Zemine göre yüksekte olduğu için vardır", "Yalnız yuvarlak kutularda vardır", "Hareketsiz olduğu için kesinlikle yoktur"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Renk, yüksek konumun sağladığı enerjiyi belirlemez.", "Doğru; zemin referansına göre yüksek konum, çekim potansiyel enerjisiyle ilişkilidir.", "Kutunun şekli yükseklik ve kütlenin yerini tutamaz.", "Durmak kinetik enerjiyi sıfır yapabilir ama çekim potansiyelini zorunlu olarak yok etmez."], "explanation": "Önce kutunun zemin referansına göre yükseltilmiş olduğunu belirleriz. Durması hareket enerjisiyle ilgilidir; yüksekliği ise çekim potansiyel enerjisi anlamına gelir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1110dc394876d51eabe358212eb8d7172269ac50edb403301b3a573a63b04c6f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f06", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Üçlü sıralama yapma ve yüksekliğin çizimde yukarı doğru artmasını referansa bağlama gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı kütleli üç küp A, B ve C; yere göre farklı seviyelerde tutuluyor. Şekle göre küplerin çekim potansiyel enerjileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Üçünün enerjisi eşittir", "En az enerji B küpündedir", "En az enerji C küpündedir", "En az enerji A küpündedir"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Üç yükseklik farklı olduğundan eşit enerji sonucuna varılamaz.", "B küpü orta seviyededir; C küpü ondan daha alçaktadır.", "Doğru; kütleler eşitken C küpü zemin referansına en yakın konumdadır.", "A küpü en yüksek seviyede olduğundan en az enerji ona ait olamaz."], "explanation": "Önce kütlelerin eşit ve referansın zemin olduğunu kaydederiz. En alçakta bulunan C küpünün çekim potansiyel enerjisi en azdır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q015.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 109, "y": 53, "w": 42, "h": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q015.obj_A", "labelX": 130.0, "labelY": 67.5}, {"type": "line", "x1": 97, "y1": 84, "x2": 164, "y2": 84, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 285, "y": 103, "w": 42, "h": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q015.obj_B", "labelX": 306.0, "labelY": 117.5}, {"type": "line", "x1": 273, "y1": 134, "x2": 340, "y2": 134, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 450, "y": 152, "w": 42, "h": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q015.obj_C", "labelX": 471.0, "labelY": 166.5}, {"type": "line", "x1": 438, "y1": 183, "x2": 505, "y2": 183, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 190.0, "y": 212.0, "w": 220, "h": 24, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q015.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q015.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q015.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q015", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "67d46a5e1ffeb9d6e0da852a9038d20c1b0d6445b6655898a3ed8cd47e3cfd89", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f07", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Kütle bilgisini nitel yorumlama ve hareketsizliği enerjisizlik sanan seçeneği eleme gerektirir.", "question": "Bir ağır ve bir hafif spor çantası, aynı zemin üzerindeki aynı yükseklikteki dolap bölmesine konuyor. Bu bilgilere göre çantaların çekim potansiyel enerjileri için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Ağır çantanınki daha büyüktür", "İkisininki her durumda aynıdır", "Her iki çantanın enerjisi sıfırdır", "Hafif çantanınki daha büyüktür"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yükseklikler eşitken kütlesi büyük olan ağır çantanın çekim potansiyel enerjisi daha büyüktür.", "Eşit yükseklik, farklı kütlelerde eşit enerji anlamına gelmez.", "Duran cisimlerin çekim potansiyel enerjisi bulunabilir.", "Hafif çantanın kütlesi küçük olduğundan aynı yükseklikte enerjisi daha azdır."], "explanation": "Çantaların aynı dolap yüksekliğinde olduğunu belirleriz. Sonra ağır çantanın daha büyük kütlesinin çekim potansiyel enerjisini artırdığını söyleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "041a40edded92f6ec36aff7d88a48305ad6bca88684e13bc805036ce3786eb3a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f08", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Nitel yükseklik dizisini tablodan çıkarma ve eşit kütle koşulunu sonuca bağlama gerektirir.", "question": "Tablodaki aynı kütleli kutuların hepsi hareketsizdir ve referans zemindir. Buna göre en büyük çekim potansiyel enerjisi hangi durumda olur?", "choices": ["II. durum", "I. durum", "Üçünde de eşit", "III. durum"], "correct": 3, "distractorWhy": ["II. durumun yüksekliği III. durumdan azdır.", "I. durumda kutu zemindedir ve bu referansa göre en alçaktadır.", "Farklı yükseklikler aynı kütlede eşit enerji anlamına gelmez.", "Doğru; III. durumdaki kutu zeminden en yüksekte bulunur."], "explanation": "Önce tablo satırlarındaki konumları zemine göre sıralarız. Kütleler eşit olduğundan en yüksek III. durum en fazla çekim potansiyel enerjisine karşılık gelir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t07.f7t07.q017.h0", "f7-t07.f7t07.q017.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t07.f7t07.q017.r0c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q017.r0c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q017.r1c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q017.r1c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q017.r2c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q017.r2c1"}]], "altTextKey": "f7-t07.f7t07.q017.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q017.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q017", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ca80c883cd07b357517652892c970ec7c3bf8ed4d4eb6f225f319ab304c8f03d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f05", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Referans kavramını ölçme koşulu olarak kullanma ve görsel ayrıntıların ilgisizliğini anlama gerektirir.", "question": "Bir kutu merdiven sahanlığında duruyor. Buna göre kutunun konumuna bağlı çekim potansiyel enerjisi değerlendirilirken aşağıdaki bilgilerden hangisi özellikle belirtilmelidir?", "choices": ["Kutunun hangi yöne baktığı", "Yüksekliğin ölçüldüğü referans düzeyi", "Merdivenin basamak deseni", "Kutunun dışındaki yazının rengi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Baktığı yön, kutunun zemine göre yüksekliğini belirlemez.", "Doğru; yükseklik seçilen referans düzeyine göre anlam kazanır.", "Basamak deseni referans yüksekliğinin yerine geçmez.", "Yazının rengi düşey konum karşılaştırması vermez."], "explanation": "Önce çekim potansiyel enerjisinin yükseklikle ilişkisini hatırlarız. Yüksekliğin neye göre ölçüldüğünü bilmeden karşılaştırmayı güvenle yapamayız.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q018", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "acc64c763569e6b8e9c3dd0339f99098b68f88b0e953f7fe8c2c6dc6a8650587", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f06", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Platform seviyelerini ortak tabandan izleme ve rengi değişken sanmama gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde eşit kütleli P ve R kutuları aynı yer döşemesi referansına göre farklı platformlarda duruyor. Şekle göre P ve R kutularıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["İki kutunun çekim potansiyel enerjisi eşittir", "P kutusunun çekim potansiyel enerjisi daha fazladır", "Kutu enerjileri platform renginden belirlenir", "R kutusunun çekim potansiyel enerjisi daha fazladır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Eşit kütleye karşılık yükseklikler farklıdır.", "Doğru; P döşemeden daha yüksektedir ve kütleler eşittir.", "Platformların renkleri enerji karşılaştırması için ölçüt değildir.", "R alt platformdadır, bu nedenle P’den fazla enerji taşımaz."], "explanation": "Referansın aynı yer döşemesi olduğunu belirleriz. Ardından P kutusunun daha yüksek platformda olduğunu görür, enerjisinin daha fazla olduğunu çıkarırız.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q019.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 137, "y": 63, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q019.obj_a", "labelX": 165.0, "labelY": 80.0}, {"type": "rect", "x": 416, "y": 140, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q019.obj_b", "labelX": 444.0, "labelY": 157.0}, {"type": "line", "x1": 119, "y1": 99, "x2": 211, "y2": 99, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 398, "y1": 176, "x2": 490, "y2": 176, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 190.0, "y": 212.0, "w": 220, "h": 24, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q019.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q019.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q019.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q019", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ec2c58420b772b7ae99bbc5c420206fc7c9f5a8326e3a0b2b2dbcaddca8a312a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f07", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Aynı cismi iki zamanda karşılaştırma ve yalnız yükseklik değişimine odaklanma gerektirir.", "question": "Bir çantanın kütlesi sabit tutulurken aynı referans zemine göre daha yüksek bir askıya asılıyor. Verilenlere göre çantanın çekim potansiyel enerjisi için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Tamamen yok olur", "Artar", "Azalır", "Mutlaka aynı kalır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yükselmek çekim potansiyel enerjisini yok etmez.", "Doğru; kütle aynıyken yükseklik artırılırsa çekim potansiyel enerjisi artar.", "Azalma, daha yüksek konuma çıkarılmayla çelişir.", "Yükseklik değişimi varken enerji aynı kabul edilemez."], "explanation": "Kütlenin değişmediğini başlangıç koşulu olarak alırız. Askı yükseldikçe çantanın zemin referansına göre çekim potansiyel enerjisi artar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0f583debd234a80d03bff6a8af3cb37e70c729f62ac863894a1d904eb32c24f2", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f09", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "İki şekli normal durumla karşılaştırma ve durgun depolamayı hareket enerjisinden ayırma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı esnek lastiğin normal ve uzatılmış hâli gösteriliyor. Buna göre lastikte şekil değişiminden kaynaklanan enerjinin depolanma durumu aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["İki hâlde de kinetik enerji olarak", "B hâlinde", "A hâlinde", "Her iki hâlde eşit miktarda"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Lastikler sabit tutuluyor; sorulan enerji hareket kaynaklı değildir.", "Doğru; B hâlindeki lastik normal uzunluğuna göre uzatılmıştır.", "A normal hâlidir, verilen karşılaştırmada esnek şekil değişimi yoktur.", "Yalnız B’de esnek uzama gösterildiği için iki durum eşit değildir."], "explanation": "Önce lastiğin normal durumunu A olarak belirleriz. B normalden uzatıldığı için esneklik potansiyel enerjisi depolar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q021.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "ellipse", "x": 155, "y": 113, "rx": 47, "ry": 26, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.7}, {"type": "ellipse", "x": 430, "y": 113, "rx": 91, "ry": 15, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.7}, {"type": "rect", "x": 52.5, "y": 168.5, "w": 205, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q021.state_a", "labelX": 155, "labelY": 182}, {"type": "rect", "x": 327.5, "y": 168.5, "w": 205, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q021.state_b", "labelX": 430, "labelY": 182}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q021.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q021.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q021", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8cce0f948aedfca84ee061731a716758f3f1d967530dee8b66ccd2bd0d2d7ee5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f10", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Sıkışmayı esnek şekil değişimi olarak tanıma ve hareket gerekliliği yanılgısını eleme gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı yayın normal ve sıkıştırılmış durumu gösteriliyor. Şekle göre yayda esneklik potansiyel enerjisinin bulunduğu durum aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["İki durumda eşit derecede", "A durumunda", "B durumunda", "Yalnız yay hareket ederse"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sıkışma sadece B’de olduğundan enerji miktarları eşit değildir.", "A yayın normal uzunluğunu gösterir, şekil değişimi yoktur.", "Doğru; B yayı sıkışmış hâlde tutulmaktadır.", "Yayın durması, sıkışmanın sağladığı potansiyel enerjiyi yok etmez."], "explanation": "İlk olarak iki yayın aslında aynı yay olduğunu görürüz. Normal uzunluğuna göre sıkıştırılan B’de esneklik potansiyel enerjisi bulunur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q022.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 83, "y1": 114, "x2": 99.54545454545455, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 99.54545454545455, "y1": 99, "x2": 116.0909090909091, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 116.0909090909091, "y1": 129, "x2": 132.63636363636363, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 132.63636363636363, "y1": 99, "x2": 149.1818181818182, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 149.1818181818182, "y1": 129, "x2": 165.72727272727275, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 165.72727272727275, "y1": 99, "x2": 182.27272727272725, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 182.27272727272725, "y1": 129, "x2": 198.8181818181818, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 198.8181818181818, "y1": 99, "x2": 215.36363636363637, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 215.36363636363637, "y1": 129, "x2": 231.9090909090909, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 231.9090909090909, "y1": 99, "x2": 248.45454545454547, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 248.45454545454547, "y1": 129, "x2": 265, "y2": 114, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 83, "y1": 87, "x2": 83, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 265, "y1": 87, "x2": 265, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 61.5, "y": 176.5, "w": 225, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q022.spring_0", "labelX": 174.0, "labelY": 190}, {"type": "line", "x1": 391, "y1": 114, "x2": 401.3636363636364, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 401.3636363636364, "y1": 99, "x2": 411.72727272727275, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 411.72727272727275, "y1": 129, "x2": 422.09090909090907, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 422.09090909090907, "y1": 99, "x2": 432.45454545454544, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 432.45454545454544, "y1": 129, "x2": 442.8181818181818, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 442.8181818181818, "y1": 99, "x2": 453.1818181818182, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 453.1818181818182, "y1": 129, "x2": 463.54545454545456, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 463.54545454545456, "y1": 99, "x2": 473.9090909090909, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 473.9090909090909, "y1": 129, "x2": 484.27272727272725, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 484.27272727272725, "y1": 99, "x2": 494.6363636363636, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 494.6363636363636, "y1": 129, "x2": 505, "y2": 114, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 391, "y1": 87, "x2": 391, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 505, "y1": 87, "x2": 505, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 335.5, "y": 176.5, "w": 225, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q022.spring_1", "labelX": 448.0, "labelY": 190}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q022.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q022.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q022", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0fd35937d755cd80f306be116f3e9c9acd4966f3c90c160bf77259d05e3fe6f7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f10", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Durgun durumda depolamayı anlama ve yükseklik ile sıkıştırma nedenlerini ayırma gerektirir.", "question": "Sıkıştırılmış yumuşak bir lastik top el içinde hareketsiz tutuluyor. Buna göre topun sıkıştırılmasıyla ilgili enerji için aşağıdaki açıklamalardan hangisi uygundur?", "choices": ["Yalnız çekim potansiyel enerjisi", "Kinetik enerji", "Esneklik potansiyel enerjisi", "Enerjinin tamamen yok olması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Çekim potansiyel enerjisi yükseklikle ilgilidir; sorulan neden sıkıştırmadır.", "Hareketsiz tutulan top, sıkışma nedeniyle kinetik enerji kazanmış sayılmaz.", "Doğru; esnek topun sıkıştırılmış şekli esneklik potansiyel enerjisiyle ilişkilidir.", "Esnek top sıkıştırıldığında şekil değişimine bağlı enerji depolanır; enerji ortadan kalkmaz."], "explanation": "Önce topun sıkıştırılarak biçiminin değiştiğini saptarız. Hareket etmese de bu esnek şekil değişimi, esneklik potansiyel enerjisini açıklar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q023", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a9259e79164ae29ecb83d75a1ab1bf26feaf7493f4b75337d528ce30f21809c5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f11", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Birden çok günlük durumu sınıflandırma ve sıradan temasla esnek deformasyonu ayırma gerektirir.", "question": "Hangi durumda esneklik potansiyel enerjisi oluşmasının nedeni doğrudan belirtilmiştir?", "choices": ["Düz bir yol boyunca yürünmesi", "Taşın zeminde durması", "Oyuncak yayının sıkıştırılması", "Hareketsiz duvarın boyanması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yürüme hareketle ilişkili olup sıkıştırılmış esnek bir cisim anlatmaz.", "Taşın zeminde durması yay gibi esnek şekil değişimi oluşturmaz.", "Doğru; esnek yay normal biçiminden sıkıştırılarak uzaklaştırılmıştır.", "Duvarı boyamak, verilen biçimde esnek şekil değişimi değildir."], "explanation": "Önce seçeneklerde esnek bir nesne ararız. Yayın sıkışması normal şekilden ayrılmayı gösterdiği için esneklik potansiyel enerjisiyle doğrudan ilişkilidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9d898e9d246d8d78b49240ce759e7fd3d9cdf5b2793d5ee97cdc10acbab45486", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f09", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Aynı malzemeyi sabit tutma ve şekil değişim miktarını nicel hesap yapmadan sıralama gerektirir.", "question": "Aynı lastik şerit, esneklik sınırını aşmadan önce az, sonra daha fazla uzatılıp her durumda sabit tutuluyor. Verilenlere göre şeritte depolanan esneklik potansiyel enerjisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi beklenir?", "choices": ["Her uzamada sıfır olması", "Uzatma miktarından bağımsız olması", "Daha fazla uzatılınca azalması", "Daha fazla uzatılınca artması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Hareketsizlik esnek şeritte depolanan enerjiyi sıfırlamaz.", "Şerit aynı olduğunda uzama miktarı önemlidir.", "Daha büyük uzama, verilen koşullarda daha az enerji anlamına gelmez.", "Doğru; aynı esnek şerit daha çok şekil değiştirdiğinde daha fazla enerji depolar."], "explanation": "Önce aynı şeridin kullanıldığını ve esnekliğini koruduğunu belirleriz. Şerit daha fazla uzatıldığında esneklik potansiyel enerjisi artar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q025", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3905d3c7b339699989d38f4373e808c849f3f5814fa36fae2f2f51b17689202c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f10", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Yay çizimindeki sıkışma farkını okuma ve yay türü sabitken miktarı karşılaştırma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı yay A durumunda biraz, B durumunda daha fazla sıkıştırılıp tutuluyor. Şekle göre yayın esneklik potansiyel enerjisi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İkisinde de enerji sıfırdır", "Her ikisinde eşittir", "A durumunda daha fazladır", "B durumunda daha fazladır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Her iki durumda da yay normal biçiminden farklıdır.", "Aynı yay farklı miktarlarda sıkıştığı için enerjiler eşit olamaz.", "A durumunda sıkışma daha az olduğundan enerji B’dekinden fazla olamaz.", "Doğru; aynı yay B durumunda daha çok sıkıştırılmıştır."], "explanation": "Önce aynı yayın kullanıldığını kontrol ederiz. B daha fazla sıkıştığından esneklik potansiyel enerjisi daha fazladır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q026.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 105, "y1": 114, "x2": 117.27272727272728, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 117.27272727272728, "y1": 99, "x2": 129.54545454545456, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 129.54545454545456, "y1": 129, "x2": 141.8181818181818, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 141.8181818181818, "y1": 99, "x2": 154.0909090909091, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 154.0909090909091, "y1": 129, "x2": 166.36363636363637, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 166.36363636363637, "y1": 99, "x2": 178.63636363636363, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 178.63636363636363, "y1": 129, "x2": 190.9090909090909, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 190.9090909090909, "y1": 99, "x2": 203.1818181818182, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 203.1818181818182, "y1": 129, "x2": 215.45454545454544, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 215.45454545454544, "y1": 99, "x2": 227.72727272727275, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 227.72727272727275, "y1": 129, "x2": 240, "y2": 114, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 105, "y1": 87, "x2": 105, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 240, "y1": 87, "x2": 240, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 60.0, "y": 176.5, "w": 225, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q026.spring_0", "labelX": 172.5, "labelY": 190}, {"type": "line", "x1": 408, "y1": 114, "x2": 415.6363636363636, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 415.6363636363636, "y1": 99, "x2": 423.27272727272725, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 423.27272727272725, "y1": 129, "x2": 430.90909090909093, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 430.90909090909093, "y1": 99, "x2": 438.54545454545456, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 438.54545454545456, "y1": 129, "x2": 446.1818181818182, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 446.1818181818182, "y1": 99, "x2": 453.8181818181818, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 453.8181818181818, "y1": 129, "x2": 461.45454545454544, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 461.45454545454544, "y1": 99, "x2": 469.0909090909091, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 469.0909090909091, "y1": 129, "x2": 476.72727272727275, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 476.72727272727275, "y1": 99, "x2": 484.3636363636364, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 484.3636363636364, "y1": 129, "x2": 492, "y2": 114, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 408, "y1": 87, "x2": 408, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 492, "y1": 87, "x2": 492, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 337.5, "y": 176.5, "w": 225, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q026.spring_1", "labelX": 450.0, "labelY": 190}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q026.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q026.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q026", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7e395b5c4dc659c0ccbbcfffe2b395359a8bb7c9d0413e6501f7cfc6b83f889c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f12", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "İki farklı deformasyonu ortak üst kavramda toplama ve yalnız uzama yanılgısını eleme gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı türden iki esnek halka normal biçimlerine göre farklı şekilde değiştirilmiş: A sıkıştırılmış, B uzatılmıştır. Şekle göre A ve B halkalarıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["İkisinde de esneklik potansiyel enerjisi bulunabilir", "İkisinde de kinetik enerji zorunludur", "Yalnız B enerji depolayabilir", "Yalnız A çekim potansiyel enerjisi depolar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sıkışma ve uzama esnek şekil değişiminin iki ayrı örneğidir.", "Halkalar tutulduğu için şekil değiştirmeleri hareket enerjisi gerektirmez.", "B’nin uzaması A’nın sıkışmasını enerji bakımından geçersiz kılmaz.", "A’daki değişim yükseklikten değil sıkıştırmadan kaynaklanır."], "explanation": "Önce A’nın sıkıştırıldığını, B’nin uzatıldığını görürüz. Her ikisi normal biçiminden farklı olduğu için ikisi de esneklik potansiyel enerjisine sahip olabilir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 145.0, "y": 10.5, "w": 310, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q027.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "ellipse", "x": 160, "y": 112, "rx": 31, "ry": 63, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.7}, {"type": "ellipse", "x": 426, "y": 112, "rx": 90, "ry": 22, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.7}, {"type": "rect", "x": 57.5, "y": 189.5, "w": 205, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q027.state_a", "labelX": 160, "labelY": 203}, {"type": "rect", "x": 323.5, "y": 189.5, "w": 205, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q027.state_b", "labelX": 426, "labelY": 203}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q027.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q027.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q027", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5b4fc0b8c2db8570c0143f099fa886386768c081948bea55bdbc4cc7bdb83244", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f11", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Esnek malzeme özelliğini ayıklama ve sırf cisim bulunmasını depolama sanmama gerektirir.", "question": "Hareketsiz duran aşağıdaki nesnelerden hangisi, belirtilen durumu nedeniyle esneklik potansiyel enerjisi taşıyabilir?", "choices": ["Yere bırakılmış sert metal pul", "Gerilmiş esnek saç tokası", "Düz zemindeki cam boncuk", "Boş masanın düz yüzeyi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sert metal pulun yalnız yere konması esnek şekil değişimi kanıtı değildir.", "Doğru; esnek toka gerildiğinde şekil değişimi nedeniyle enerji depolayabilir.", "Cam boncuğun yalnız durması esnek şekil değişimini göstermez.", "Düz masa yüzeyinde gerilme veya sıkışma durumu verilmemiştir."], "explanation": "Önce hareketsizlikle esneklik potansiyel enerjisinin bağdaşabileceğini hatırlarız. Verilen nesneler arasında yalnız esnek tokanın gerildiği açıkça belirtilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q028", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c80dfbef45559656df9224d82fa67ead158d7cb3d3242098fc1bb55f7a87ef03", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f10", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Üç satırlı durum listesini analiz etme ve iki farklı deformasyonu birlikte seçme gerektirir.", "question": "Aşağıdaki tabloda üç esnek nesnenin durumları verilmiştir. Tabloya göre normal şeklinden uzaklaştığı için esneklik potansiyel enerjisi bulunabilecek nesneler hangileridir?", "choices": ["Yalnız II", "I ve II", "I ve III", "II ve III"], "correct": 2, "choiceOrder": "fixed", "distractorWhy": ["Yalnız II normal hâlidir; burada esnek biçim değişimi yoktur.", "II normal hâlde olduğundan I ile birlikte seçilmemelidir.", "Doğru; I gerilme, III sıkışma gösterir; ikisi de esnek şekil değişimidir.", "II’de şekil değişimi yoktur, III’ün yanına eklenmesi yanlıştır."], "explanation": "Önce her satırı normal hâlle karşılaştırırız. I ve III’te gerilme ya da sıkışma vardır; II’de olmadığı için cevap I ve III olur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t07.f7t07.q029.h0", "f7-t07.f7t07.q029.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t07.f7t07.q029.r0c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q029.r0c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q029.r1c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q029.r1c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q029.r2c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q029.r2c1"}]], "altTextKey": "f7-t07.f7t07.q029.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q029.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q029", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4d2ef8d39602e4c646450f0c69c24b5f67f386cb16910c64dd42b28212922685", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f12", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Genelleyici bir iddiaya karşı örnek bulma ve dört benzer durum içinde sıkışmayı seçme gerektirir.", "question": "Bir öğrenci, esneklik potansiyel enerjisinin yalnız esnek cisim uzatılınca oluştuğunu düşünüyor. Buna göre öğrencinin bu düşüncesini düzeltmek için aşağıdaki durumlardan hangisi örnek gösterilebilir?", "choices": ["Lastik ipin uzatılmış hâlde tutulması", "Oyuncak yayın sıkıştırılmış hâlde tutulması", "Gerilmiş esnek halkanın sabit tutulması", "Esnek şeridin iki yana çekilmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Uzatılmış ip, öğrencinin sözünü destekler; onu çürüten karşı örnek değildir.", "Doğru; sıkıştırılmış yay, uzama olmadan da enerji depolanabileceğini gösterir.", "Gerilmiş halka da sıkışma örneği sunmadığı için düşünceyi düzeltmez.", "Şeridi iki yana çekmek yalnız uzamaya bir örnektir."], "explanation": "Önce iddianın yalnız uzamayı kabul ettiğini belirleriz. Sıkıştırılmış yay da esneklik potansiyel enerjisi depoladığından iddia eksiktir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0e41e50643a07ee475be436dcb8ebdf0aa3b065b7fb6c200a79514084661d7ff", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f13", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "Üst kavramı fark etme ve her iki türe aynı özel koşulu zorla uygulayan seçenekleri eleme gerektirir.", "question": "Kinetik enerji ile potansiyel enerjinin ortak yönü hangisidir?", "choices": ["İkisinin de yalnız hareketliyken bulunması", "İkisinin de yalnız esnek cisimlerde görülmesi", "İkisinin de yalnız yükseklikle belirlenmesi", "İkisinin de enerji türü olması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Potansiyel enerji hareket etmeden de bulunabilir.", "Esnek olmayan hareketli cisimlerin de kinetik enerjisi olabilir.", "Hızla ilgili kinetik enerji yalnız yükseklikle belirlenmez.", "Doğru; kinetik ve potansiyel, cismin sahip olabileceği enerji türleridir."], "explanation": "Önce bu iki kavramın enerji çeşitleri olduğunu belirleriz. Hareket, konum veya esnek şekil değişimi gibi koşulları farklı olsa da ikisi de enerjidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q031", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "61b580e52575eef4e487c944c65bd88794e9055980e7d9e37c0899a2552bbe96", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f14", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Tablonun üç satırından ayırt edici ipuçlarını seçme ve potansiyelin iki türünü ayırma gerektirir.", "question": "Tablodaki üç durum için enerji türü eşleştirmesi hangisidir?", "choices": ["I: esneklik potansiyeli, II: çekim potansiyeli, III: kinetik", "I: kinetik, II: çekim potansiyeli, III: esneklik potansiyeli", "I: çekim potansiyeli, II: kinetik, III: esneklik potansiyeli", "I: kinetik, II: esneklik potansiyeli, III: çekim potansiyeli"], "correct": 1, "distractorWhy": ["I’de şekil değişimi verilmemiştir; III sıkışan nesnedir.", "Doğru; hareket kinetiği, yüksekte durma çekimi, sıkışma esnekliği gösterir.", "I hareket ettiği için yalnız çekim örneği değildir; II hareketsiz yüksektedir.", "II’de sıkışma gösterilmez, III’te yükseklik etkisi amaçlanmaz."], "explanation": "Önce I’de hareketi, II’de zemin üstündeki konumu, III’te esnek sıkışmayı okuruz. Bu koşulları sırasıyla kinetik, çekim ve esneklik enerjileriyle eşleştiririz.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t07.f7t07.q032.h0", "f7-t07.f7t07.q032.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t07.f7t07.q032.r0c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q032.r0c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q032.r1c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q032.r1c1"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q032.r2c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q032.r2c1"}]], "altTextKey": "f7-t07.f7t07.q032.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q032.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q032", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4231c1bf2545202f01b0c69665f84aee289f27bbb3c246cfaab377608c21f22a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f15", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Aynı anda iki koşulu görselden birleştirme ve tek enerjiye indirgeyen seçenekleri sınama gerektirir.", "context": "Aşağıdaki şekilde zeminden yüksekteki yolda ilerleyen bir bilye görülüyor. Esnek şekil değişimi yoktur.", "question": "Şekle göre bilyenin enerjisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Yalnız çekim potansiyel enerjisi bulunabilir", "Kinetik ve çekim potansiyel enerjisi bulunabilir", "Yalnız esneklik potansiyel enerjisi bulunabilir", "Yalnız kinetik enerjisi bulunabilir"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yalnız çekim demek bilyenin hareketini yok sayar.", "Doğru; bilye hem hareket eder hem de zemin referansına göre yüksektedir.", "Esnek şekil değişimi verilmediği için yalnız esneklik seçeneği uygun değildir.", "Yalnız kinetik demek yüksek konumu görmezden gelir."], "explanation": "Önce okla belirtilen hareketten kinetik enerji sonucuna varırız. Sonra bilyenin zeminden yüksekte olduğunu kullanır, çekim potansiyel enerjisinin de bulunabileceğini görürüz.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q033.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 64, "y1": 150, "x2": 533, "y2": 150, "stroke": "muted", "width": 3}, {"type": "circle", "x": 202, "y": 122, "r": 28, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q033.obj", "labelX": 202, "labelY": 122}, {"type": "line", "x1": 253, "y1": 110, "x2": 383, "y2": 110, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 190.0, "y": 212.0, "w": 220, "h": 24, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q033.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}, {"type": "rect", "x": 306.0, "y": 59.5, "w": 180, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q033.motion", "labelX": 396, "labelY": 73}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q033.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q033.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q033", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e59a8179e0fd52163b996259cd9f7eeadbe72649ad2561dfcb5e1d497bdb14dc", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f14", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "İki kavramı farklı ölçme ipuçlarıyla eşleştirme ve dekoratif özellikleri eleme gerektirir.", "question": "Kinetik enerji ile çekim potansiyel enerjisini ayırmak isteyen biri hangi bilgi çiftini izlemelidir?", "choices": ["Cismin adı ve ambalajı", "Etiket sayısı ve bulunduğu oda", "Renk tonu ve yüzey deseni", "Hareket durumu ve referansa göre yükseklik"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İsim ve ambalaj, hareket ile konumu açıklamak için yeterli değildir.", "Etiket ve oda bilgisi tek başına hız veya yükseklik sunmaz.", "Renk ve desen enerji türünün oluşma koşullarını göstermez.", "Doğru; hareket kinetiği, referansa göre yükseklik çekim potansiyelini anlamaya yardım eder."], "explanation": "Önce kinetik enerjinin hareketten kaynaklandığını hatırlarız. Çekim potansiyel enerjisi içinse referans düzeyine göre yükseklik gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e6f74cad77d64543b8acd0289a06236cf3b070caf3609159184de8c1f3d90535", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f14", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Birbirinden farklı iki nesnenin belirleyici koşulunu bulma ve enerji adlarını çapraz karıştırmama gerektirir.", "question": "Sıkıştırılmış yay masada sabit duruyor, tekerlek ise düz bir zeminde dönüyor. Buna göre yay ve tekerlek için öne çıkan enerji türleri aşağıdakilerden hangisinde doğru eşleştirilmiştir?", "choices": ["İkisi de yalnız kinetik", "İkisi de yalnız çekim potansiyel", "Yay: esneklik potansiyel, tekerlek: kinetik", "Yay: kinetik, tekerlek: esneklik potansiyel"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sabit sıkışmış yaydaki enerji yalnız hareketten kaynaklanmaz.", "Soru yükseklik farklılığını değil sıkışma ve dönmeyi vurgular.", "Doğru; yayda esnek sıkışma, tekerlekte dönme hareketi vardır.", "Sabit yay kinetik; şekli değişmeyen tekerlek esneklik örneği değildir."], "explanation": "Yayda hareket olmasa da sıkışma olduğunu belirleriz. Tekerleğin dönmesi kinetik enerjiyle ilişkili olduğundan eşleştirme böyle yapılır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1f01a331a5cb1d3fcb10a03d4e2cfc0f067dc065ac1535499d9bf342c00c4548", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f13", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "İki ayrı kontrollü düzeni birlikte izleme ve kütle değişkeninin ortak etkisini genelleme gerektirir.", "question": "Hızları aynı tutulan hareketli cisimler ile yükseklikleri aynı tutulan cisimler karşılaştırılıyor. Buna göre her iki grupta da kütle artırıldığında aşağıdakilerden hangisi gözlenir?", "choices": ["İlgili enerji her durumda sıfıra iner", "İlgili enerji büyüklüğü artar", "Kütle iki enerji türünü de etkilemez", "İlgili enerji büyüklüğü azalır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kütlenin artışı enerji yokluğu anlamına gelmez.", "Doğru; hız sabitken kinetik, yükseklik sabitken çekim potansiyel enerji kütleyle artar.", "Diğer değişkenler kontrol edildiğinde kütle her iki karşılaştırmada önemlidir.", "Kütlenin artması iki sabit koşul altında azalma oluşturmaz."], "explanation": "Önce ilk grupta hızın, ikinci grupta yüksekliğin sabit olduğunu ayırırız. Her iki grupta da kütle büyüdükçe ilgili enerji büyüklüğü artar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q036", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9e1526a2608b01aad2bd26b84b3379bbc47223e68e123c2823c607b0fb0d39a7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f14", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "İki panelden farklı enerji koşullarını seçme ve hareketsizliğin enerjisizlik olmadığını anlama gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde A aracı zeminde ilerliyor; B paketi ise yüksekteki rafta hareketsiz duruyor. Şekle göre A aracında ve B paketinde öne çıkan enerji türleri aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["A: esneklik, B: esneklik", "A: esneklik, B: kinetik", "A: çekim potansiyel, B: kinetik", "A: kinetik, B: çekim potansiyel"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki nesnede de esnek sıkışma veya uzama anlatılmamıştır.", "A’da esnek şekil değişimi, B’de hareket gösterilmemiştir.", "A’nın hareketi ve B’nin durması ters yorumlanmıştır.", "Doğru; A hareket ediyor, B ise zemin referansına göre yüksekte duruyor."], "explanation": "Önce A aracının hareketine bakar ve kinetik enerjiyi buluruz. B paketinin zeminden yüksek konumu çekim potansiyel enerjisini öne çıkarır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q037.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 145, "y": 161, "w": 65, "h": 33, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q037.a", "labelX": 177.5, "labelY": 177.5}, {"type": "line", "x1": 221, "y1": 177, "x2": 301, "y2": 177, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 385, "y1": 110, "x2": 548, "y2": 110, "stroke": "muted", "width": 3}, {"type": "rect", "x": 430, "y": 76, "w": 65, "h": 31, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q037.b", "labelX": 462.5, "labelY": 91.5}, {"type": "rect", "x": 76.5, "y": 62.5, "w": 175, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q037.left", "labelX": 164, "labelY": 76}, {"type": "rect", "x": 362.5, "y": 141.5, "w": 205, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q037.right", "labelX": 465, "labelY": 155}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q037.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q037.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q037", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0afbf7bfe39dc6033e3f4677250793ca84d4ffb9542d208eab53dd4b72adffae", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f15", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Aynı olayı iki ayrı koşulla çözümleme ve verilmemiş esneklik iddiasını dışlama gerektirir.", "question": "Bir uçurtma, zemine göre yüksekteyken rüzgârla ilerliyor. Esnek şekil değişimi dikkate alınmıyor. Buna göre uçurtmanın sahip olduğu enerjiler aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["Hareket nedeniyle kinetik, yükseklik nedeniyle çekim potansiyel", "Yalnız yükseklik nedeniyle çekim potansiyel", "Yalnız esnek şekil değişimi nedeniyle potansiyel", "Yalnız hareket nedeniyle kinetik"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; uçurtma hem hareket etmektedir hem de zemin üzerinde yüksektedir.", "Yalnız yüksekliği seçmek uçurtmanın ilerlediği bilgisini atlar.", "Esnek şekil değişimi bu soruda incelemeye alınmamıştır.", "Yalnız hareketi seçmek yükseklikle ilişkili enerjiyi atlar."], "explanation": "Önce uçurtmanın ilerlediğini belirleyip kinetik enerjiyi düşünürüz. Ardından zeminden yüksekte olmasını kullanıp çekim potansiyel enerjisini de belirleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d243bc02f02ca1e825aa4b828f8c566eb03dde46d327d3353754b625a3db6e19", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f13", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Potansiyelin iki alt türünü ortak özellikte birleştirme ve hız koşulunu yanlış taşımama gerektirir.", "question": "Çekim potansiyel enerjisi ile esneklik potansiyel enerjisinin ortak özelliği hangisidir?", "choices": ["İkisinin de sadece hızla belirlenmesi", "Cisim hareket etmeden de bulunabilmeleri", "İkisinin de yalnız uzamayla oluşması", "İkisinin de sadece yuvarlak cisimlere ait olması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu enerji türlerinin oluşması için hareket hızı zorunlu değildir.", "Doğru; yüksekte duran veya sıkıştırılmış cisim hareketsizken potansiyel enerji taşıyabilir.", "Çekim potansiyeli yükseklikle, esneklik potansiyeli sıkışmayla da ilişkilidir.", "Cismin yuvarlak olması her iki enerji türü için zorunlu değildir."], "explanation": "Önce çekim potansiyelinin yüksek konuma, esneklik potansiyelinin biçim değişimine bağlı olduğunu ayırırız. Her iki koşul da cisim dururken bulunabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q039", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "48250d9ceee5084d60964f81d5fd7bd994e870e0b268b505707a80add50dbc01", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f14", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 1, "difficultyReason": "İki alt türü genel kavram altında toplama ve yalnız esnekliğe daraltmama gerektirir.", "question": "Bir yay sıkışık tutuluyor, bir taş da yüksek rafta hareketsiz duruyor. Bu bilgilere göre iki durumda öne çıkan enerji türlerinin ortak adı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yalnız hareket enerjisi", "Yalnız esneklik enerjisi", "Kinetik enerji", "Potansiyel enerji"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Hareket enerjisi, sıkışma ve yüksek konumun ortak adı değildir.", "Yüksekte duran taş için esnek şekil değişimi belirtilmemiştir.", "İki nesne de verilen durumda hareketsiz tutulmaktadır.", "Doğru; esneklik ve çekim, potansiyel enerjinin iki farklı örneğidir."], "explanation": "Önce yaydaki sıkışmadan esneklik potansiyel enerjisini belirleriz. Sonra taşın yüksekliğinden çekim potansiyel enerjisini tanır, ortak adın potansiyel enerji olduğunu söyleriz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0d6c034a58ae9372c01bd8596e36aea95442c3cded94bd00b4ce6228efef2639", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f02", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 3, "difficultyReason": "Görselde sabit ve değişen koşulları ayıklama, sonra neden-sonuç ilişkisini kurma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı kütleli iki kayar oyuncak aynı yükseklikteki yatay yollarda ilerliyor. B oyuncağı daha hızlıdır. Buna göre iki oyuncağın kinetik enerjileri arasındaki farkı aşağıdakilerden hangisi açıklar?", "choices": ["Referans yüksekliklerinin farklı olması", "Oyuncakların yönlerinin aynı olması", "Hızın farklı olması", "Kütlelerinin farklı olması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yollar aynı yüksekliktedir; değişen bilgi yükseklik değildir.", "Hareket yönünün aynı olması daha büyük kinetik enerjiyi açıklamaz.", "Doğru; kütle ve yükseklik eşit tutulmuş, hız değişmiştir.", "Şekilde kütlelerin eşit olduğu açıkça yazılmıştır."], "explanation": "Önce eşit kütle ve yükseklik etiketlerini kontrol ederiz. Aradaki tek etkili fark hız olduğundan kinetik enerji farkını hız açıklar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q041.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "circle", "x": 130, "y": 115, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q041.A", "labelX": 130, "labelY": 115}, {"type": "circle", "x": 415, "y": 115, "r": 29, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.4, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q041.B", "labelX": 415, "labelY": 115}, {"type": "line", "x1": 174, "y1": 115, "x2": 230, "y2": 115, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 455, "y1": 115, "x2": 567, "y2": 115, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 65.0, "y": 173.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q041.a_speed", "labelX": 150, "labelY": 187}, {"type": "rect", "x": 350.0, "y": 173.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q041.b_speed", "labelX": 435, "labelY": 187}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q041.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q041.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q041", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dea774ccde89fa5a57a510c15e3f1de3a3c8117b12dcd45428e121359fa67b8d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f03", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Bağımsız değişken ile kontrol değişkenini ayırma ve çizimdeki hız etiketini okuma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde iki taşıyıcı arabanın kütle ve hız ölçümleri verilmiştir. Bir öğrenci bu düzenekle kütlenin kinetik enerjiye etkisini sınamak istiyor. Buna göre bu düzenekte sabit tutularak kontrol edilen koşul aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Araba kütlelerinin eşit olması", "Arabaların tamamen durması", "Yoldan yüksekliklerin farklı olması", "Hareket hızlarının eşit olması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Şekilde kütleler farklı olduğundan bu değişken sabit değildir.", "Arabalar hareket ettiği için durma koşulu sağlanmaz.", "Farklı yükseklik, sorulan kinetik enerji testi için gerekli kontrol değildir.", "Doğru; kütle etkisini karşılaştırmak için hız sabit tutulmuştur."], "explanation": "Şekilde A’nın kütlesi 3 kg, B’nin kütlesi 1 kg; iki arabanın hızı ise 2 m/s’dir. Değiştirilen değişken kütle olduğundan onun etkisini görmek için hız sabit tutulmuştur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q042.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "rect", "x": 91, "y": 95, "w": 124, "h": 55, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q042.A", "labelX": 153.0, "labelY": 122.5}, {"type": "rect", "x": 385, "y": 107, "w": 99, "h": 43, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q042.B", "labelX": 434.5, "labelY": 128.5}, {"type": "circle", "x": 112, "y": 158, "r": 12, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "circle", "x": 190, "y": 158, "r": 12, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "circle", "x": 404, "y": 158, "r": 10, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "circle", "x": 466, "y": 158, "r": 10, "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.4}, {"type": "line", "x1": 222, "y1": 120, "x2": 295, "y2": 120, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 496, "y1": 120, "x2": 569, "y2": 120, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 70.0, "y": 188.5, "w": 164, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q042.a_mass", "labelX": 152, "labelY": 202}, {"type": "rect", "x": 354.0, "y": 188.5, "w": 164, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q042.b_mass", "labelX": 436, "labelY": 202}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q042.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q042.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q042", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a897391185dc00c1b87c271b80973880a24e02d91a953ab9909fdfe3c0cf1cad", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f16", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Hatalı deneyden etkenleri belirleme ve yalnız bir değişkeni değiştiren yeni tasarım önerme gerektirir.", "question": "Bir öğrenci farklı kütleli iki hareketli topun hızlarını karşılaştırıp “yalnız hız kinetik enerjiyi belirler” diyor. Buna göre öğrenci, hızın etkisini tek başına incelemek için aşağıdakilerden hangisini yapmalıdır?", "choices": ["Topların renklerini değiştirip hızlarını gizlemelidir", "Toplardan birini durdurup kütlesini de değiştirmelidir", "Farklı kütleli topları farklı hızlarda karşılaştırmalıdır", "Eşit kütleli topları farklı hızlarda karşılaştırmalıdır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Rengi değiştirmek veya hız verisini gizlemek sınamayı iyileştirmez.", "İki özelliği aynı anda değiştirmek kontrollü karşılaştırma sağlamaz.", "Hem kütle hem hız değişirse hangisinin etkili olduğu ayırt edilemez.", "Doğru; kütle eşitlenirse hızın etkisi ayrı incelenebilir."], "explanation": "Önce öğrencinin iki değişkeni birlikte oynattığını fark ederiz. Hızın etkisini incelemek için kütleyi eşit tutup hızı değiştirmek gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q043", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2d51d57ae6d4f6d3aff10db4825181405b06874882827c8171a7e2aac4cdc36f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f08", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Dört kayıt arasından eşleştirme yapma ve değişkenlerin yalnız birinin değişmesini koşul sayma gerektirir.", "question": "Tablodaki kutular hareketsizdir; hepsinin yüksekliği aynı zemin referansından ölçülür. Tabloya göre yalnız yüksekliğin çekim potansiyel enerjisine etkisi aşağıdaki durum ikililerinden hangisiyle incelenebilir?", "choices": ["I ve II", "I ve III", "II ve III", "III ve IV"], "correct": 0, "choiceOrder": "fixed", "distractorWhy": ["Doğru; I ve II aynı kütlededir, yalnız yükseklikleri farklıdır.", "I ve III arasında kütle de değiştiği için tek değişken testi değildir.", "II ve III aynı yükseklikte, kütleleri farklıdır; yükseklik etkisini sınamaz.", "III ve IV arasında hem kütle hem yükseklik değişir."], "explanation": "Önce sabit kalması gereken kütleyi tabloda ararız. I ve II aynı kütlede ve farklı yükseklikte olduğundan yükseklik etkisini sınayan uygun ikili onlardır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t07.f7t07.q044.h0", "f7-t07.f7t07.q044.h1", "f7-t07.f7t07.q044.h2"], "rows": [[{"key": "f7-t07.f7t07.q044.r0c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r0c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r0c2"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q044.r1c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r1c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r1c2"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q044.r2c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r2c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r2c2"}], [{"key": "f7-t07.f7t07.q044.r3c0"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r3c1"}, {"key": "f7-t07.f7t07.q044.r3c2"}]], "altTextKey": "f7-t07.f7t07.q044.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q044.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q044", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "42dd1b2256a0198d4f504f924b42bd800940df907de14cca020685507bdb813a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f05", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 2, "difficultyReason": "Aynı nesnenin konumunu sabit görme ve iki ölçüm başlangıcının farkını anlama gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde bir kalıp, yerde duran masanın üstünde sabittir. Kalıbın yüksekliği A düzeyine ve B düzeyine göre farklı değerlerle ifade edilir. Şekle göre bu durumun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Referans düzeylerinin farklı seçilmesi", "Kalıbın kütlesinin sürekli değişmesi", "Kalıbın hareket ediyor olması", "Kalıbın esnekliğinin artması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; aynı konumun yüksekliği seçilen başlangıç düzeyine bağlıdır.", "Şekilde kütle değişimi belirtilmez; referans farkını açıklamaz.", "Kalıp hareketsizdir, yükseklik değişkenliğini hareketle açıklayamayız.", "Esneklik değişimi iki yükseklik tanımıyla ilgili değildir."], "explanation": "Önce aynı kalıbın iki farklı düzeye göre ölçüldüğünü fark ederiz. Referans başlangıcı değiştiğinde yükseklik ifadesi de değişir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 185, "y": 130, "w": 230, "h": 15, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2}, {"type": "line", "x1": 198, "y1": 146, "x2": 198, "y2": 207, "stroke": "muted", "width": 3}, {"type": "line", "x1": 401, "y1": 146, "x2": 401, "y2": 207, "stroke": "muted", "width": 3}, {"type": "rect", "x": 274, "y": 99, "w": 55, "h": 30, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q045.obj", "labelX": 301.5, "labelY": 114.0}, {"type": "rect", "x": 22.0, "y": 195.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q045.a", "labelX": 107, "labelY": 209}, {"type": "rect", "x": 402.0, "y": 117.5, "w": 170, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q045.b", "labelX": 487, "labelY": 131}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q045.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q045.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q045", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a572a94c4214a0b041b4d62b51f83d613b98ef89fcba5dabe3a81fc5846c43f0", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f07", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Görselde eksik veriyi belirleme ve yalnız konum eşitliğinden enerji eşitliği çıkarmama gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde iki sandığın zemine göre konumları gösterilmiştir. Buna göre duran sandıkların çekim potansiyel enerjilerini karşılaştırmak için şekildeki bilgilere ek olarak aşağıdakilerden hangisinin bilinmesi gerekir?", "choices": ["Sandıkların zemine göre yükseklikleri", "Sandıkların kütleleri", "Sandıkların hareket hızları", "Sandıkların hacimleri"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Şekilde sandıkların yükseklikleri eşit olarak verilmiştir; bu bilgi zaten vardır.", "Doğru; şekilde yükseklikler eşit verilmiştir, kütleler ise yoktur. Çekim potansiyel enerjisini karşılaştırmak için kütleler de bilinmelidir.", "Hız kinetik enerjiyi etkiler; duran sandıkların çekim potansiyel enerjisini belirlemez.", "Hacmi büyük bir sandık hafif olabilir; çekim potansiyel enerjisini hacim değil kütle belirler."], "explanation": "Şekil yalnız yüksekliklerin eşit olduğunu gösterir. Çekim potansiyel enerjisi kütleye ve yüksekliğe bağlı olduğundan karşılaştırma için kütlelerin de bilinmesi gerekir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q046.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 137, "y": 94, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q046.obj_a", "labelX": 165.0, "labelY": 111.0}, {"type": "rect", "x": 416, "y": 94, "w": 56, "h": 34, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q046.obj_b", "labelX": 444.0, "labelY": 111.0}, {"type": "line", "x1": 125, "y1": 130, "x2": 205, "y2": 130, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 404, "y1": 130, "x2": 484, "y2": 130, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 190.0, "y": 212.0, "w": 220, "h": 24, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q046.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q046.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q046.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q046", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ab441541fbd6f555cb0f8f00ba6e5d8cb13f3cc65375e866d2140dbf696ae598", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f16", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Bir deneyde iki değişkeni tespit etme ve veri yetersizliğinden kesin sonuç çıkarmama gerektirir.", "question": "İki deneyde de esnek yay kullanılıyor. İkinci deneyde hem yay türü değiştiriliyor hem daha çok sıkıştırılıyor. Bu iki deneye göre sıkışma miktarının etkisiyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Yay türü de değiştiği için tek başına sınanamaz", "Yay değişince sıkışma miktarının önemi kalmaz", "Yalnız sıkışma miktarı değişmiştir", "İki deneyde de potansiyel enerji kesinlikle eşittir"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yay türü ve sıkışma birlikte değiştiğinden etkiler ayrılamaz.", "Yay türünün değişmesi sıkışmanın rolünü yok saymayı gerektirmez.", "Soruda iki ayrı özellik değiştiği açıkça belirtilmiştir.", "Farklı yay ve sıkışma durumlarından kesin eşit enerji sonucu çıkarılamaz."], "explanation": "Önce deneyler arasında iki koşulun değiştiğini listeleriz: yay türü ve sıkışma. Yalnız sıkışmanın etkisini görmek için aynı yayı kullanmak gerekir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f9d07e8e16532cd933494efcb7086545d0d22cdcfb6f992ead6aa7d1cfd95d44", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f12", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 4, "difficultyReason": "Görselde eksik malzeme bilgisini bulma ve kesin karşılaştırma için gerekli kontrol koşulunu önerme gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde A ve B yayları farklı miktarlarda sıkışmış, ancak yay türleri belirtilmemiştir. Buna göre B yayının daha fazla esneklik potansiyel enerjisi depoladığını söyleyebilmek için aşağıdaki koşullardan hangisi gerekir?", "choices": ["Yayların iki farklı renkte boyanmış olması", "Yayların yüksekliklerinin farklı seçilmesi", "İki yayın esneklik özelliklerinin aynı olması", "Yaylardan birinin hareket hâlinde olması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Renk farkı yayların esneklik özelliğinin aynı olduğunu göstermez.", "Yüksekliği değiştirmek esneklik karşılaştırmasına ek değişken katar.", "Doğru; yayların esneklik özellikleri aynıysa sıkışma farkı karşılaştırılabilir.", "Hareket, sıkışma etkisini tek başına belirlemek için gerekli değildir."], "explanation": "Önce B’de daha fazla sıkışma olduğu hâlde yay türünün bilinmediğini fark ederiz. Yayların esneklik özellikleri aynıysa sıkışma farkını yorumlamak mümkün olur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q048.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 105, "y1": 114, "x2": 117.0909090909091, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 117.0909090909091, "y1": 99, "x2": 129.1818181818182, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 129.1818181818182, "y1": 129, "x2": 141.27272727272728, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 141.27272727272728, "y1": 99, "x2": 153.36363636363637, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 153.36363636363637, "y1": 129, "x2": 165.45454545454544, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 165.45454545454544, "y1": 99, "x2": 177.54545454545456, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 177.54545454545456, "y1": 129, "x2": 189.63636363636363, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 189.63636363636363, "y1": 99, "x2": 201.72727272727275, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 201.72727272727275, "y1": 129, "x2": 213.8181818181818, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 213.8181818181818, "y1": 99, "x2": 225.9090909090909, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 225.9090909090909, "y1": 129, "x2": 238, "y2": 114, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 105, "y1": 87, "x2": 105, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 238, "y1": 87, "x2": 238, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 59.0, "y": 176.5, "w": 225, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q048.spring_0", "labelX": 171.5, "labelY": 190}, {"type": "line", "x1": 402, "y1": 114, "x2": 409.8181818181818, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 409.8181818181818, "y1": 99, "x2": 417.6363636363636, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 417.6363636363636, "y1": 129, "x2": 425.45454545454544, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 425.45454545454544, "y1": 99, "x2": 433.27272727272725, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 433.27272727272725, "y1": 129, "x2": 441.0909090909091, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 441.0909090909091, "y1": 99, "x2": 448.9090909090909, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 448.9090909090909, "y1": 129, "x2": 456.72727272727275, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 456.72727272727275, "y1": 99, "x2": 464.54545454545456, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 464.54545454545456, "y1": 129, "x2": 472.3636363636364, "y2": 99, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 472.3636363636364, "y1": 99, "x2": 480.1818181818182, "y2": 129, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 480.1818181818182, "y1": 129, "x2": 488, "y2": 114, "stroke": "ink", "width": 2.2}, {"type": "line", "x1": 402, "y1": 87, "x2": 402, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 488, "y1": 87, "x2": 488, "y2": 142, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "rect", "x": 332.5, "y": 176.5, "w": 225, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q048.spring_1", "labelX": 445.0, "labelY": 190}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q048.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q048.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q048", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2c23c04a74c16be1000274eca5501bdeb3686bdfc4b2eab0a6696e179178dbf1", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f16", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 5, "difficultyReason": "Görseldeki malzeme farkını saptama, “her zaman” iddiasını kanıt kısıtıyla değerlendirme ve yeni kontrollü deneme kurma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde farklı türde iki esnek banttan ilki az, ikincisi çok uzatılmıştır. Buna göre “Daha çok uzama her zaman daha çok esneklik enerjisi verir” sonucunu sınamak için aşağıdaki düzenlemelerden hangisi en uygundur?", "choices": ["Aynı bandı iki farklı miktarda uzatmak", "Bantları hiç uzatmadan yan yana koymak", "Bantların renklerini de değiştirmek", "İki farklı bandı yine farklı uzatmak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; aynı bant kullanılırsa yalnız uzama miktarı değişken olarak incelenir.", "Hiç uzama olmaması, daha çok uzama iddiasını sınamaz.", "Renk değiştirmek bantların fiziksel farklılığı sorununu çözmez.", "Farklı bantlarla devam etmek malzeme etkisini ayırt etmeyi engeller."], "explanation": "Önce farklı bantlar kullanıldığı için iki koşulun birlikte değiştiğini fark ederiz. Aynı bandı önce az sonra daha fazla uzatmak, uzamanın etkisini ayrı inceler.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q049.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "ellipse", "x": 162, "y": 113, "rx": 57, "ry": 23, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.7}, {"type": "ellipse", "x": 428, "y": 113, "rx": 91, "ry": 16, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.7}, {"type": "rect", "x": 60.0, "y": 171.5, "w": 204, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q049.a", "labelX": 162, "labelY": 185}, {"type": "rect", "x": 321.0, "y": 171.5, "w": 214, "h": 27, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q049.b", "labelX": 428, "labelY": 185}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q049.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q049.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q049", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "797c82fb63809d65bfad837b67ed63c138c68a556437ade67c1ab91c0b8a0100", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t07.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t07.f15", "topic": "Kinetik ve potansiyel enerjiyi karşılaştırma", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-2", "subtopicKey": "fen-7-f7-t07", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t07.n01", "objective": "FB.7.2.2", "level": 5, "difficultyReason": "Aynı anda iki enerji türünü izleme, sabit hız-kütle bilgilerini koruma ve yalnız yükseklik değişiminden sonuç çıkarma gerektirir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aynı oyuncak araba iki yatay yolda aynı hızla ilerliyor. B yolu aynı zemin referansına göre daha yüksektedir. Şekle göre araba A durumundan B durumuna geçtiğinde enerjileri için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Her iki enerji de mutlaka artar", "Her iki enerji de mutlaka azalır", "Kinetik artar, çekim potansiyel eşit kalır", "Çekim potansiyel artar, kinetik eşit kalır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kinetik enerji eşit kaldığı için ikisi birlikte artmaz.", "Yükseklik artışı çekim potansiyel enerjisinde azalma oluşturmaz.", "Eşit hız ve kütleyle kinetik enerji artmaz; yükseklik ise değişmiştir.", "Doğru; kütle ve hız aynı kalırken referansa göre yükseklik artmıştır."], "explanation": "Önce aynı kütle ve aynı hız koşullarından kinetik enerjinin eşit kaldığını buluruz. Sonra B yolunun referans zeminden daha yüksekte olmasını kullanır, çekim potansiyel enerjisinin arttığını söyleriz.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 600, 240], "elements": [{"type": "rect", "x": 185.0, "y": 10.5, "w": 230, "h": 27, "fill": "blue-soft", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q050.common", "labelX": 300, "labelY": 24}, {"type": "line", "x1": 45, "y1": 211, "x2": 555, "y2": 211, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 72, "y1": 166, "x2": 282, "y2": 166, "stroke": "muted", "width": 3}, {"type": "line", "x1": 332, "y1": 104, "x2": 548, "y2": 104, "stroke": "muted", "width": 3}, {"type": "rect", "x": 95, "y": 134, "w": 56, "h": 30, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q050.a", "labelX": 123.0, "labelY": 149.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 72, "w": 56, "h": 30, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q050.b", "labelX": 378.0, "labelY": 87.0}, {"type": "line", "x1": 166, "y1": 144, "x2": 242, "y2": 144, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 423, "y1": 82, "x2": 499, "y2": 82, "stroke": "accent", "width": 3, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 185.0, "y": 211.5, "w": 230, "h": 25, "fill": "surface", "stroke": "muted", "width": 1.2, "labelKey": "f7-t07.f7t07.q050.floor", "labelX": 300, "labelY": 224}], "altTextKey": "f7-t07.draft.f7-t07.q050.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t07.f7t07.q050.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.2", "F7-T07"], "taskId": "F7-T07", "sourceRecordId": "draft.f7-t07.q050", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ae0aa0fdd05d5e91237adb3ad3d54044bd26270c1da205ad160a404395d54819", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "note", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "title": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["FB.7.2.3"], "body": "Ne öğreneceğim\nBir cismin konumu ve hareketi değişirken kinetik, çekim potansiyel ve esneklik potansiyel enerjilerinin nasıl dönüşebildiğini gözlemleyeceğim. Farklı örneklerdeki ortak örüntüye dayanarak enerjinin korunmasını açıklayacağım. Sürtünmenin bulunduğu durumlarla ihmal edildiği durumları ayıracağım.\n\nTemel kavramlar\nKinetik enerji, hareket eden cisimlerin sahip olduğu enerjidir; aynı cisim daha hızlı giderken kinetik enerjisi daha fazladır.\nÇekim potansiyel enerjisi, cismin seçilen aynı başvuru düzeyine göre yüksekliğiyle ilişkilidir; daha yüksekteki aynı cismin çekim potansiyel enerjisi daha fazladır.\nEsneklik potansiyel enerjisi, esnek bir cisim sıkıştırıldığında ya da gerildiğinde depolanabilir; cisim serbest bırakıldığında hareketle ilişkili kinetik enerjiye dönüşebilir.\nSürtünmenin etkisi ihmal edildiğinde kinetik ve potansiyel enerjiler birbiri arasında değişirken mekanik enerji korunur.\nSürtünmeli temasta hareketin mekanik enerjisi azalırken temas eden maddelerin iç enerjisi artabilir; çevrede ısınma gözlenebilir. Nesneyi çevresiyle birlikte ele aldığımızda enerji ortadan kalkmış değildir.\n\nÖnce hatırlayalım\nHareket etmek, seçilen bir yere göre konumun zamanla değişmesidir. Bir oyuncağın önce ve sonra nerede olduğunu söyleyebilir misin?\nHız, bir cismin ne kadar hızlı hareket ettiğini anlamamıza yardım eder. Aynı yoldaki daha hızlı hareket eden oyuncağı ayırt edebilir misin?\nYükseklik karşılaştırırken aynı zemin düzeyini kullan. Bir nesneyi önce rafın altına, sonra üstüne koyduğunda ne değişir?\n\nAdım adım\nÖnce bir gözlem dizisi kur: hareketli bir nesnenin başlangıç, ara ve bitiş konumlarını sırayla kaydet. Yalnızca tek bir anlık görüntü, hareketin yönünü veya hızındaki değişimi her zaman göstermez.\nSonra konumu ve hızı eşleştir: bir cisim aşağı inerken yüksekliği azalabilir, hızı artabilir. Bu durumda çekim potansiyel enerjisi azalırken kinetik enerjisi artar. Yukarı çıkarken bunun tersi görülebilir.\nFarklı sistemlerde ortak olanı ara: sarkaçta en alçak geçiş, eğimde aşağı iniş ve düşen cismin alçalması benzer bir dönüşüm örüntüsü sergiler. Sıkışmış esnek bir parça bırakıldığında depolanmış enerji hareketle ilişkilendirilebilir.\nSürtünmeyi hesaba katmayan açıklama, ortamın basitleştirilmiş bir modelidir. Gerçek yüzeylerde temas ve hava direnci hareketi yavaşlatabilir. Mekanik enerjideki azalmayı, nesne ile çevredeki ısınmayı da dikkate alarak açıklamak gerekir.\nSon olarak kanıttan genelleme yap: enerji biçim değiştirebilir ve çevreye aktarılabilir; yoktan var olmaz, yok olmaz. Bu genelleme tek başına yalnızca kinetik ve potansiyel enerji toplamının her gerçek durumda sabit olduğu anlamına gelmez.\nKendi denemen: Bir kitabı sağlam bir zeminde alçak eğim oluşturacak biçimde yerleştir. Hafif oyuncak arabayı tepeye koyup itmeden bırak; yolun sonuna yumuşak bir engel koy. Başlangıç ve bitiş konumlarını çiz, hareketini gözlemle ve durmasını sürtünme ile enerjinin aktarımı üzerinden açıkla. Yolun düşme riski bulunmasın; sıcak malzeme veya keskin araç kullanma.\n\nÇözümlü örnek 1 — Görüş alanındaki platform\nBir gösteri platformunda oyuncak kapsül, yüksek bir başlangıç noktasından daha alçak bir geçide ilerliyor. Yüzey etkileri ihmal ediliyor. Enerji değişimini nasıl yorumlarsın?\nİlk konum ile geçidi aynı zemin düzeyine göre karşılaştır: geçit daha alçaktadır; çekim potansiyel enerji azalır.\nYüzey etkisi ihmal edildiğinde bu azalmayla birlikte hareket hızlanabilir; kinetik enerji artar. Enerji kaybolmuş değildir.\n\nÇözümlü örnek 2 — Esnek halka gözlemi\nYumuşak bir esnek halka hafifçe gerilip bırakıldığında önce şekli değişmiş, sonra hareket etmiş olsun. Bunu enerji diliyle sırala.\nGerili halka, şekil değiştirmesi nedeniyle esneklik potansiyel enerjisi depolamıştır.\nHalka bırakılınca depolanan enerjinin bir bölümü hareketle ilişkili kinetik enerjiye dönüşür; süreç yalnızca bir hız resmi değildir.\n\nÇözümlü örnek 3 — Yorumdaki eksik\nKumaş üzerinde yavaşlayarak duran bir maket için 'Hareket durdu, demek ki enerji kayboldu' yorumu yapılıyor. Eksik noktayı bul.\nMaketin kinetik enerjisinin azaldığını gözlemlemek mümkündür; fakat bu, toplam enerjinin azaldığını doğrudan göstermez.\nTemas, kumaşın ve maketin ısınmasına yol açabilir. Başlangıçta hareketle ilişkilendirilen enerji, son durumda nesne ve ortamın iç enerjisine katkı yapmıştır. Korunumu değerlendirirken çevreyi de sisteme dâhil ederiz.\n\nSık yapılan hatalar\n'En üstte en hızlıdır' yorumu doğru değildir: sürtünmesi ihmal edilen salınımda uçlarda hız en küçük, en alçak geçişte en büyük olur. Başlangıçta bırakılan uç konumda hız sıfır olabilir.\n'Potansiyel enerji azalıyorsa tüm enerji azalır' düşüncesi dönüşümü gözden kaçırır: çekim potansiyelindeki azalmaya kinetikteki artış eşlik edebilir.\n'Sürtünmede enerji yok olur' sözü enerjinin aktarımını atlar: çevreye ısı aktarımını da hesaba katmak gerekir. Yalnızca mekanik enerji (kinetik + potansiyel) bazı gerçek durumlarda azalır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nSoru: Bir oyuncak mekanizma yükselirken hızı azalırsa hangi iki enerji değişimi bir arada görülebilir?\nYanıt: Çekim potansiyel enerjisi artarken kinetik enerjisi azalabilir; yükselme ve yavaşlama birlikte değerlendirilir.\nSoru: Esnek bir malzeme sıkışık durumdan açılırken hareket oluşursa hangi dönüşümü düşünürsün?\nYanıt: Esneklik potansiyel enerjisinin bir bölümü kinetik enerjiye dönüşebilir; hareket tek başına enerji yaratmaz.\nSoru: Alçak eğimdeki oyuncak durduğunda enerjinin korunduğunu nasıl savunursun?\nYanıt: Sürtünmenin ısı yoluyla çevreye enerji aktarabildiğini söylerim; mekanik enerji azalması toplam enerjinin yok olması değildir.\n\nÖzet\nBir hareket dizisinde konum ve hız birlikte izlenir. Kinetik enerji, çekim potansiyel enerjisi ve esneklik potansiyel enerjisi uygun durumlarda birbirine dönüşür. Sürtünme yok sayıldığında mekanik enerji korunur; sürtünmeyle enerjinin bir kısmı çevreye ısı yoluyla aktarılabilir. Enerji toplamda korunur.\nŞemadaki D, E ve F, bir sarkacın farklı konumlarını göstermektedir. İplerin aynı uzunlukta çizilmesi, aynı cismin farklı yüksekliklerinin karşılaştırılmasını sağlar; şekil süre, gerçek hız veya enerji miktarı ölçümü değildir.\n\nAşağıdaki şekli inceleyiniz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Bir cismin konumu ve hareketi değişirken kinetik, çekim potansiyel ve esneklik potansiyel enerjilerinin nasıl dönüşebildiğini gözlemleyeceğim. Farklı örneklerdeki ortak örüntüye dayanarak enerjinin korunmasını açıklayacağım. Sürtünmenin bulunduğu durumlarla ihmal edildiği durumları ayıracağım.", "keyConcepts": ["Kinetik enerji, hareket eden cisimlerin sahip olduğu enerjidir; aynı cisim daha hızlı giderken kinetik enerjisi daha fazladır.", "Çekim potansiyel enerjisi, cismin seçilen aynı başvuru düzeyine göre yüksekliğiyle ilişkilidir; daha yüksekteki aynı cismin çekim potansiyel enerjisi daha fazladır.", "Esneklik potansiyel enerjisi, esnek bir cisim sıkıştırıldığında ya da gerildiğinde depolanabilir; cisim serbest bırakıldığında hareketle ilişkili kinetik enerjiye dönüşebilir.", "Sürtünmenin etkisi ihmal edildiğinde kinetik ve potansiyel enerjiler birbiri arasında değişirken mekanik enerji korunur.", "Sürtünmeli temasta hareketin mekanik enerjisi azalırken temas eden maddelerin iç enerjisi artabilir; çevrede ısınma gözlenebilir. Nesneyi çevresiyle birlikte ele aldığımızda enerji ortadan kalkmış değildir."], "priorKnowledge": ["Hareket etmek, seçilen bir yere göre konumun zamanla değişmesidir. Bir oyuncağın önce ve sonra nerede olduğunu söyleyebilir misin?", "Hız, bir cismin ne kadar hızlı hareket ettiğini anlamamıza yardım eder. Aynı yoldaki daha hızlı hareket eden oyuncağı ayırt edebilir misin?", "Yükseklik karşılaştırırken aynı zemin düzeyini kullan. Bir nesneyi önce rafın altına, sonra üstüne koyduğunda ne değişir?"], "steps": ["Önce bir gözlem dizisi kur: hareketli bir nesnenin başlangıç, ara ve bitiş konumlarını sırayla kaydet. Yalnızca tek bir anlık görüntü, hareketin yönünü veya hızındaki değişimi her zaman göstermez.", "Sonra konumu ve hızı eşleştir: bir cisim aşağı inerken yüksekliği azalabilir, hızı artabilir. Bu durumda çekim potansiyel enerjisi azalırken kinetik enerjisi artar. Yukarı çıkarken bunun tersi görülebilir.", "Farklı sistemlerde ortak olanı ara: sarkaçta en alçak geçiş, eğimde aşağı iniş ve düşen cismin alçalması benzer bir dönüşüm örüntüsü sergiler. Sıkışmış esnek bir parça bırakıldığında depolanmış enerji hareketle ilişkilendirilebilir.", "Sürtünmeyi hesaba katmayan açıklama, ortamın basitleştirilmiş bir modelidir. Gerçek yüzeylerde temas ve hava direnci hareketi yavaşlatabilir. Mekanik enerjideki azalmayı, nesne ile çevredeki ısınmayı da dikkate alarak açıklamak gerekir.", "Son olarak kanıttan genelleme yap: enerji biçim değiştirebilir ve çevreye aktarılabilir; yoktan var olmaz, yok olmaz. Bu genelleme tek başına yalnızca kinetik ve potansiyel enerji toplamının her gerçek durumda sabit olduğu anlamına gelmez.", "Kendi denemen: Bir kitabı sağlam bir zeminde alçak eğim oluşturacak biçimde yerleştir. Hafif oyuncak arabayı tepeye koyup itmeden bırak; yolun sonuna yumuşak bir engel koy. Başlangıç ve bitiş konumlarını çiz, hareketini gözlemle ve durmasını sürtünme ile enerjinin aktarımı üzerinden açıkla. Yolun düşme riski bulunmasın; sıcak malzeme veya keskin araç kullanma."], "workedExamples": [{"title": "Çözümlü örnek 1 — Görüş alanındaki platform", "problem": "Bir gösteri platformunda oyuncak kapsül, yüksek bir başlangıç noktasından daha alçak bir geçide ilerliyor. Yüzey etkileri ihmal ediliyor. Enerji değişimini nasıl yorumlarsın?", "solution": ["İlk konum ile geçidi aynı zemin düzeyine göre karşılaştır: geçit daha alçaktadır; çekim potansiyel enerji azalır.", "Yüzey etkisi ihmal edildiğinde bu azalmayla birlikte hareket hızlanabilir; kinetik enerji artar. Enerji kaybolmuş değildir."]}, {"title": "Çözümlü örnek 2 — Esnek halka gözlemi", "problem": "Yumuşak bir esnek halka hafifçe gerilip bırakıldığında önce şekli değişmiş, sonra hareket etmiş olsun. Bunu enerji diliyle sırala.", "solution": ["Gerili halka, şekil değiştirmesi nedeniyle esneklik potansiyel enerjisi depolamıştır.", "Halka bırakılınca depolanan enerjinin bir bölümü hareketle ilişkili kinetik enerjiye dönüşür; süreç yalnızca bir hız resmi değildir."]}, {"title": "Çözümlü örnek 3 — Yorumdaki eksik", "problem": "Kumaş üzerinde yavaşlayarak duran bir maket için 'Hareket durdu, demek ki enerji kayboldu' yorumu yapılıyor. Eksik noktayı bul.", "solution": ["Maketin kinetik enerjisinin azaldığını gözlemlemek mümkündür; fakat bu, toplam enerjinin azaldığını doğrudan göstermez.", "Temas, kumaşın ve maketin ısınmasına yol açabilir. Başlangıçta hareketle ilişkilendirilen enerji, son durumda nesne ve ortamın iç enerjisine katkı yapmıştır. Korunumu değerlendirirken çevreyi de sisteme dâhil ederiz."]}], "commonMistakes": ["'En üstte en hızlıdır' yorumu doğru değildir: sürtünmesi ihmal edilen salınımda uçlarda hız en küçük, en alçak geçişte en büyük olur. Başlangıçta bırakılan uç konumda hız sıfır olabilir.", "'Potansiyel enerji azalıyorsa tüm enerji azalır' düşüncesi dönüşümü gözden kaçırır: çekim potansiyelindeki azalmaya kinetikteki artış eşlik edebilir.", "'Sürtünmede enerji yok olur' sözü enerjinin aktarımını atlar: çevreye ısı aktarımını da hesaba katmak gerekir. Yalnızca mekanik enerji (kinetik + potansiyel) bazı gerçek durumlarda azalır."], "selfCheck": [{"question": "Bir oyuncak mekanizma yükselirken hızı azalırsa hangi iki enerji değişimi bir arada görülebilir?", "answer": "Çekim potansiyel enerjisi artarken kinetik enerjisi azalabilir; yükselme ve yavaşlama birlikte değerlendirilir."}, {"question": "Esnek bir malzeme sıkışık durumdan açılırken hareket oluşursa hangi dönüşümü düşünürsün?", "answer": "Esneklik potansiyel enerjisinin bir bölümü kinetik enerjiye dönüşebilir; hareket tek başına enerji yaratmaz."}, {"question": "Alçak eğimdeki oyuncak durduğunda enerjinin korunduğunu nasıl savunursun?", "answer": "Sürtünmenin ısı yoluyla çevreye enerji aktarabildiğini söylerim; mekanik enerji azalması toplam enerjinin yok olması değildir."}], "summary": "Bir hareket dizisinde konum ve hız birlikte izlenir. Kinetik enerji, çekim potansiyel enerjisi ve esneklik potansiyel enerjisi uygun durumlarda birbirine dönüşür. Sürtünme yok sayıldığında mekanik enerji korunur; sürtünmeyle enerjinin bir kısmı çevreye ısı yoluyla aktarılabilir. Enerji toplamda korunur.", "figureNote": "Şemadaki D, E ve F, bir sarkacın farklı konumlarını göstermektedir. İplerin aynı uzunlukta çizilmesi, aynı cismin farklı yüksekliklerinin karşılaştırılmasını sağlar; şekil süre, gerçek hız veya enerji miktarı ölçümü değildir."}, "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 320, 200], "elements": [{"type": "circle", "x": 160, "y": 28, "r": 5, "fill": "ink"}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 100, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 160, "y2": 128, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 220, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 100, "y": 108, "r": 10, "stroke": "ink", "fill": "blue-soft", "labelKey": "f7-t08.note.fig.a", "labelX": 77, "labelY": 108}, {"type": "circle", "x": 160, "y": 128, "r": 10, "stroke": "ink", "fill": "blue-soft", "labelKey": "f7-t08.note.fig.b", "labelX": 160, "labelY": 153}, {"type": "circle", "x": 220, "y": 108, "r": 10, "stroke": "ink", "fill": "blue-soft", "labelKey": "f7-t08.note.fig.c", "labelX": 243, "labelY": 108}], "altTextKey": "f7-t08.note.fig.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "taskId": "F7-T08", "visualRequirement": "optional", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bb3759ae43c3fd567e9c4e153c67b49741ed33926baea8fec312356adb6fecde", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q001", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f01", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Eğim görselinin uzamsal okunması ile ortak zemin düzeyine göre üç yüksekliğin sıralanması birlikte gerekir.", "question": "Şekildeki bilye eğimli yolda A'dan C'ye doğru ilerliyor. Bilyenin zemine göre en alçak konumu hangisidir?", "choices": ["A konumu", "B konumu", "C konumu", "Üç konum da eşit yüksekte"], "correct": 2, "distractorWhy": ["A, yolun üst tarafındadır; başlangıç noktasını en alçak sanmak hatadır.", "B, A'dan alçak olsa da C'den yüksektir.", "Doğru; C, çizimde zemine en yakın noktadır.", "Eğimli yol, konumların aynı yükseklikte olmadığını gösterir."], "explanation": "Önce yolun soldan sağa alçaldığını izle. Sonra konumları aynı zemin düzeyine göre karşılaştır; C en alçaktadır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 340, 210], "elements": [{"type": "polygon", "points": [[36, 175], [36, 45], [290, 175]], "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 75, "y": 54.85, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q01.ramp.a", "labelX": 78, "labelY": 54.85}, {"type": "circle", "x": 159, "y": 97.842, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q01.ramp.b", "labelX": 164, "labelY": 97.842}, {"type": "circle", "x": 262, "y": 150.559, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q01.ramp.c", "labelX": 270, "labelY": 150.559}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q001.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.ramp.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q001", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "315a365649f2c2667f7f03877a153d354c449902065807bf4ba9ba4dffaf081c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q002", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f01", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Zaman kayıtlarını karşılaştırmak ve hareketi konum değişiminden ayırmak gerekir.", "question": "Bir kayıt defterinde oyuncak gemiyle ilgili sırasıyla şu notlar yazıyor: gemi iskelede bekliyor; rüzgâr çıkıyor ama gemi iskeleye bağlı kalıyor; gemi kıyıdan uzaklaşıyor; gemi diğer kıyıda duruyor. Buna göre geminin hareket hâlinde olduğu an aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İskelede beklediği an", "Kıyıdan uzaklaştığı an", "Diğer kıyıda durduğu an", "Rüzgârda iskeleye bağlı kaldığı an"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İskelede beklemek, o ana ait hareketsizliği anlatır.", "Doğru; gemi kıyıdan uzaklaşırken konumu değişir; konumun değişmesi hareketin kanıtıdır.", "Varış noktasında durmak hareketin bitişini gösterir.", "Rüzgâr gemiye kuvvet uygulasa da gemi iskeleye bağlı kaldığı için konumu değişmez; hareket yoktur."], "explanation": "Hareket, cismin konumunun zamanla değişmesidir. Notlardan yalnız kıyıdan uzaklaşma notunda geminin konumu değişir; rüzgârın esmesi tek başına hareket göstermez.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q002", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2778c2c1d1c66a5e998923068657e8f4262fa17c40f7e10b0c15f83322a9a4b8", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q003", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f01", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Tablodaki kronoloji ile nitel yükseklik terimlerini birlikte okuma ve iniş yönünü çıkarsama gerekir.", "question": "Gözlem tablosunda patenlinin ilk, ikinci ve üçüncü konumları verilmiştir. Tabloya göre patenlinin hareket yönünü en iyi anlatan ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Alçaktan yükseğe ilerleme", "Aynı konumda bekleme", "Yüksekten alçağa ilerleme", "Önce yükselip sonra alçalma"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bu seçenek yüksekliklerin artmasını gerektirir.", "İlk ve son konum farklıdır; bekleme açıklaması uymuyor.", "Doğru; tablodaki yükseklikler her adımda azalıyor.", "Ortada yükselme kaydı yoktur; tek yönde alçalma vardır."], "explanation": "Önce tablonun sıra sütununu oku. Ardından yüksek, orta ve alçak konumlarını izle; kayıt sürekli alçalmayı gösterir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q03.tab.h0", "f7-t08.q03.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q03.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q03.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q03.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q03.tab.r1.c1"}], [{"key": "f7-t08.q03.tab.r2.c0"}, {"key": "f7-t08.q03.tab.r2.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q03.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q003", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d95baee4ea3242ccccbfd9b42526d63414c907102808271e2c221ebd85908b7f", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q004", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f01", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Üç aşamalı gözlemde iki ters yükseklik değişimini izleme ve tek yönlü hareket çeldiricilerini eleme gerekir.", "question": "Bir oyuncak helikopterin üç görüntüsü sırayla zeminden uzak, zemine yakın ve yeniden zeminden uzak olarak kaydediliyor. Bu kayıtlara göre helikopterin yüksekliğinin nasıl değiştiği aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["Başından sonuna yükselmiş", "Önce azalmış, sonra artmış", "Başından sonuna alçalmış", "Her gözlemde aynı kalmış"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İkinci görüntü ilkinden daha alçaktır; sürekli artış olamaz.", "Doğru; orta görüntü iki yüksek konumun arasındadır.", "Son görüntü yeniden yüksektir; sürekli azalma olamaz.", "Ortadaki konumun farklı olması sabit yüksekliği dışlar."], "explanation": "Önce ilk görüntüden ortaya geçişte zemine yaklaşmayı bul. Son geçişte zeminden uzaklaşma vardır; değişim önce azalma, sonra artmadır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q004", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "02306a0a936d98c126506d6bc5bf66583ce9f9ae31ba37c4027bc1f642a89a4e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q005", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f02", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Şekildeki ara konumu bulmak ve başlangıç yönünü koruyarak üç konumu sıralamak gerekir.", "question": "Şekildeki sarkaç A uç konumundan serbest bırakılıp karşı uca salınıyor. Şekle göre sarkacın bu salınımda konumlardan geçiş sırası aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["A → B → C", "C → B → A", "B → A → C", "A → C → B"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; verilen başlangıç A, ara geçiş B, varış C'dir.", "Bu ters yöndeki bir geçişi anlatır, A'dan başlamaz.", "Ara konumu başlangıç yapar; verilen bırakma noktası farklıdır.", "Bir uçtan diğerine geçerken alçak B konumu atlanamaz."], "explanation": "Başlangıç A olarak verilmiş. İp sabit uzunlukta salınırken sarkaç önce en alçak B'den geçer, sonra C'ye ulaşır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 320, 200], "elements": [{"type": "circle", "x": 160, "y": 28, "r": 5, "fill": "ink"}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 100, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 160, "y2": 128, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 220, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 100, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q05.pend.a", "labelX": 77, "labelY": 108}, {"type": "circle", "x": 160, "y": 128, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q05.pend.b", "labelX": 160, "labelY": 153}, {"type": "circle", "x": 220, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q05.pend.c", "labelX": 243, "labelY": 108}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q005.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q005", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1aee7c478c819369da35cda31938475a4a04002bfbc864e752a4896523605883", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q006", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f02", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Alt noktadan uzaklaşma yönünü izleme ve hız-yükseklik ilişkisinin tersliğini birlikte yorumlama gerekir.", "question": "Bir salıncak en alt noktayı geçtikten sonra sağdaki uç noktaya yaklaşıyor. Buna göre bu sırada salıncak için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Yükselir ve yavaşlar", "Alçalır ve hızlanır", "Yükselir ve hızlanır", "Alçalır ve yavaşlar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; alt noktadan uca çıkarken yükseklik artar, hız düşer.", "Alçalma, en alt noktadan uzaklaşmanın tersidir.", "Yukarı çıkarken hız artması, sürtünmesiz salınım örüntüsüne aykırıdır.", "Yavaşlama uygun olsa da bu bölümde yükseklik azalmaz."], "explanation": "Önce salıncağın alt noktadan uzaklaşırken yükseldiğini gör. Sürtünmesi ihmal edilen salınımda yükselme sırasında hareket yavaşlar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q006", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "20836f20449e091f5874452c094fec42d222fcab56f287817f37dc3a325f9d69", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q007", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f02", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Sarkacın ip geometrisini değerlendirme ve B'den C'ye tek yönlü yükseklik değişimini çıkarma gerekir.", "question": "Aşağıdaki şekilde sarkaç B'den C'ye doğru ilerliyor. Şekle göre bu aralıkta sarkacın yüksekliğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Yüksekliği azalır", "Yüksekliği artar", "Yüksekliği değişmez", "Önce azalır, sonra artar"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu, C'den B'ye giderken geçerli olurdu.", "Doğru; B en alt, C uç konumdur.", "İpin sabit olması cismin yüksekliğinin sabit olduğu anlamına gelmez.", "B'den C'ye geçiş tek yönlü yükselmedir; ara alçalma yoktur."], "explanation": "İlk olarak B'nin sarkacın en alçak konumu olduğunu saptarız. C, ipin eğik olduğu daha yüksek konumdur; dolayısıyla yükseklik artar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 320, 200], "elements": [{"type": "circle", "x": 160, "y": 28, "r": 5, "fill": "ink"}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 100, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 160, "y2": 128, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 220, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 100, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q07.pend.a", "labelX": 77, "labelY": 108}, {"type": "circle", "x": 160, "y": 128, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q07.pend.b", "labelX": 160, "labelY": 153}, {"type": "circle", "x": 220, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q07.pend.c", "labelX": 243, "labelY": 108}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q007.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q007", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b9e04b53afc335eb26151179b2d24c9b298f788e1973da7486f482489d21a00b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q008", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f03", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Üç düşey konumu diyagramdan okuma ve zemin çizgisini referans seçme gerekir.", "question": "Aşağıdaki şekilde aşağı doğru düşen bir topun K, L ve M konumları gösterilmiştir. Şekle göre topun zemine en yakın olduğu konum ve bu konumdaki çekim potansiyel enerjisi için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["K; çekim potansiyel enerjisi en büyüktür", "L; çekim potansiyel enerjisi en küçüktür", "M; çekim potansiyel enerjisi en büyüktür", "M; çekim potansiyel enerjisi en küçüktür"], "correct": 3, "distractorWhy": ["K, zemin çizgisine en uzak üst konumdur; zemine en yakın konum değildir.", "L ara konumdur; top L’den sonra M’ye inerek zemine daha da yaklaşır.", "Konum doğru seçilmiştir; ancak zemine en yakın konumda yükseklik en az olduğundan çekim potansiyel enerjisi en küçüktür.", "Doğru; M zemin çizgisine en yakın konumdur. Yükseklik en az olduğu için topun çekim potansiyel enerjisi de burada en küçüktür."], "explanation": "Zemin çizgisi başvuru alındığında top K’den L’ye, sonra M’ye inerken zemine olan düşey uzaklığı azalır. Zemine en yakın konum M’dir; yükseklik en az olduğundan çekim potansiyel enerjisi de M’de en küçüktür.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 300, 210], "elements": [{"type": "line", "x1": 35, "y1": 192, "x2": 265, "y2": 192, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 150, "y1": 30, "x2": 150, "y2": 180, "style": "dashed", "stroke": "muted"}, {"type": "circle", "x": 150, "y": 45, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q08.fall.a", "labelX": 175, "labelY": 45}, {"type": "circle", "x": 150, "y": 107, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q08.fall.b", "labelX": 175, "labelY": 107}, {"type": "circle", "x": 150, "y": 169, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q08.fall.c", "labelX": 175, "labelY": 169}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q008.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q008", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7a4f0d531d5ea9feaa487e9ee4e8471a7220b9ed317678e1e0b2ad57ef701e27", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q009", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f03", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Gündelik nesnelerin göreli yüksekliklerini kıyaslama ve düşüş sırasını zamansal kurma gerekir.", "question": "Bir kalemlik üst raftan yere düşerken üç fotoğraf çekiliyor. Fotoğraflar karışık sırayla şöyle adlandırılmış: masanın hizası, üst rafın yanı, masa altı. Buna göre fotoğraflardaki konumların yukarıdan aşağıya doğru sıralanışı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Masa altı → masa hizası → raf yanı", "Masa hizası → raf yanı → masa altı", "Raf yanı → masa altı → masa hizası", "Raf yanı → masa hizası → masa altı"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ters sıralama yükselmeyi gösterir.", "Fotoğrafların karışık veriliş sırasını izler; oysa üst raf, masa hizasından daha yüksektir.", "Masa altı konumunu ara sıraya alır; masa hizası daha yukarıdadır.", "Doğru; verilen düşme yolunda yükseklikler bu sırayla azalır."], "explanation": "Kalemlik en yüksekteki raf yanından düşmeye başlar. Düşerken önce masa hizasından geçer, en son masanın altına ulaşır; bu yüzden yukarıdan aşağıya sıra raf yanı, masa hizası, masa altıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q009", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2da322c7ff8f8d129df2b4e6b19deac03f900940ad2d0b1c286368279234eca5", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q010", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f03", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "İki sütunlu tabloyu çapraz okuma ve konum azalırken hızın yönünü çıkarma gerekir.", "question": "Tablodaki gözlemde bir aracın konumları ve hızları yer alıyor. Tabloya göre araç alçaldıkça hızında görülen değişim aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Hızı azalıyor", "Hızı artıyor", "Hızı sabit kalıyor", "Önce artıp sonra azalıyor"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yavaşlama kaydı yoktur; sıralama ters yorumlanmıştır.", "Doğru; orta ve son gözlemler daha hızlı hareketi gösterir.", "Tabloda hız kategorileri değişmektedir.", "Son satırda hız azalması görülmez; artış sürmektedir."], "explanation": "Gözlem sırasını ve hıza ait sözcükleri birlikte oku. Yüksekten alçağa gidilirken yavaş, orta ve hızlı hareket sırası vardır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q10.tab.h0", "f7-t08.q10.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q10.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q10.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q10.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q10.tab.r1.c1"}], [{"key": "f7-t08.q10.tab.r2.c0"}, {"key": "f7-t08.q10.tab.r2.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q10.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q010", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "314814a3b426225b8580c9f3303153d4be0e0105ff9187cc3cfce758b1e43dbf", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q011", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f04", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Eğimdeki üç konumu yorumlama ve iki enerji türünün zıt yönlü değişimini birlikte izleme gerekir.", "question": "Şekildeki oyuncak araba A'dan C'ye ilerlerken sürtünme ihmal ediliyor. Verilenlere göre araba A'dan C'ye giderken çekim potansiyel enerjisi ile kinetik enerjisindeki değişim aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İki enerji de azalır", "Çekim potansiyeli azalır, kinetik artar", "Çekim potansiyeli artar, kinetik azalır", "İki enerji de artar"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Mekanik enerji korunurken iki türün birlikte azalması beklenmez.", "Doğru; yükseklik kaybı harekette artışa dönüşür.", "Bu, aracın yukarı çıkıp yavaşladığı yöndür.", "İki türün aynı anda artması dışarıdan enerji eklenmeden beklenmez."], "explanation": "Önce A'nın C'den yüksekte olduğunu belirle. Sürtünme ihmal edildiğinde çekim potansiyelindeki azalma kinetikte artış olarak görülür.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 340, 210], "elements": [{"type": "polygon", "points": [[36, 175], [36, 45], [290, 175]], "fill": "muted-soft", "stroke": "ink", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 75, "y": 54.85, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q11.ramp.a", "labelX": 78, "labelY": 54.85}, {"type": "circle", "x": 159, "y": 97.842, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q11.ramp.b", "labelX": 164, "labelY": 97.842}, {"type": "circle", "x": 262, "y": 150.559, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q11.ramp.c", "labelX": 270, "labelY": 150.559}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q011.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.ramp.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q011", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7b1400fda2a733084485820e0034686d8088c7d8b52325333a1c69eadd7f1f22", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q012", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f04", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Sürtünmesiz model varsayımını kullanma ve kinetikteki artışın kaynağını kavramsal açıklama gerekir.", "question": "Bir kızak pürüzsüz kabul edilen alçak bir tepeden kaymaya başlıyor. Bu bilgilere göre kızağın yüksekliği azalırken kinetik enerjisinin artması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?", "choices": ["Enerjinin kendiliğinden üretilmesi", "Çekim etkisinin tamamen yok olması", "Sürtünmenin kinetik enerji yaratması", "Potansiyelin kinetiğe dönüşmesi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Artan kinetik enerji yoktan oluşmuş değildir.", "Çekim etkisinin yok olduğu söylenemez; iniş onunla ilişkilidir.", "Pürüzsüz kabulünde sürtünme açıklamanın kaynağı değildir.", "Doğru; kızak alçaldıkça çekim potansiyeli azalır. Modelde bu azalmaya kinetik enerjideki artış eşlik eder; enerji yaratılmaz."], "explanation": "Kızak alçaldıkça çekim potansiyeli azalır. Modelde bu azalmaya kinetik enerjideki artış eşlik eder; enerji yaratılmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q012", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d8d15c436f4dc5ce67d6a93e86e81861cf87c2f2e82eaee880eb1d2d3e8ae79d", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q013", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f04", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki konumlu akışı yorumlama ve aynı cismin çekim potansiyelini karşılaştırma gerekir.", "question": "Şemada aynı topun A ve B konumları gösteriliyor. Şemaya göre sürtünme önemsenmiyorsa topun A ve B konumlarındaki enerjileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["A'da çekim potansiyeli daha fazladır", "B'de çekim potansiyeli daha fazladır", "A'da her enerji zorunlu olarak sıfırdır", "B'de toplam enerji mutlaka daha azdır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; aynı topun yüksekliği A'da daha büyüktür.", "B alçaktadır; aynı başvuru düzeyine göre potansiyel daha azdır.", "Yüksekte olması kinetiğin de her durumda sıfır olacağını göstermez.", "Sürtünme ihmal edildiğinde mekanik toplam azalmaz."], "explanation": "Önce iki konumu aynı zemin düzeyine göre karşılaştır. A yüksek olduğundan çekim potansiyel enerjisi B'dekinden fazladır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q13.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q13.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q13.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q013.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q013", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4d7e6dcc24126a47d811897a06dee654ded1486ff50180ce6f0aa78ce0776a70", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q014", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f04", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Birden çok benzer inişi ortak ilkeye bağlama ve enerji yok oluşu çeldiricisini ayırma gerekir.", "question": "Sürtünmenin ihmal edildiği eğik yolda bir top serbest bırakılıyor. Top alçalırken hızlanıyor. Buna göre topun alçalırken hızlanması aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?", "choices": ["Potansiyelden kinetiğe enerji dönüşümü", "Yükseklik enerjisinin yok olması", "Hareket enerjisinin daima sıfır kalması", "Toplam enerjinin her inişte büyümesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; aynı başvuru düzeyinde iniş yapan topun çekim potansiyeli azalır. Sürtünmesiz kabulde bu azalma hareket enerjisini artırır.", "Azalma, yok olma değil biçim değiştirmedir.", "Aşağı hareket eden topun kinetik enerjisi sıfır değildir.", "Dışarıdan enerji verilmediğinde toplam korunur; zorunlu büyüme yoktur."], "explanation": "Aynı başvuru düzeyinde iniş yapan topun çekim potansiyeli azalır. Sürtünmesiz kabulde bu azalma hareket enerjisini artırır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q014", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6370e27b9fa64d5688d0df02a247fb2ad5fca71deee73b82c83031aea0c67b2a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q015", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f05", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Düşme diyagramı üzerinden en alçak anı bulma ve kinetik enerjiyle hız ilişkisini eşleme gerekir.", "question": "Aşağıdaki şekilde A'dan C'ye düşen bilye için hava etkisi ihmal ediliyor. Şekle göre bilyenin kinetik enerjisinin en büyük olması beklenen yer aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["A konumu", "C konumu", "B konumu", "Her yerde eşit"], "correct": 1, "distractorWhy": ["En üstte çekim potansiyeli daha fazladır; başlangıçta yavaş olabilir.", "Doğru; en düşük konuma gelirken hareketi en çok hızlanır.", "B ara konumdur; daha fazla alçalma gerçekleşecektir.", "Hava etkisi ihmal edildiği hâlde düşüş boyunca hız değişir."], "explanation": "Düşerken bilyenin yüksekliği azalır. Hava etkisi yok sayıldığında çekim potansiyeli kinetiğe dönüşür ve C'ye doğru kinetik artar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 300, 210], "elements": [{"type": "line", "x1": 35, "y1": 192, "x2": 265, "y2": 192, "stroke": "muted", "width": 2}, {"type": "line", "x1": 150, "y1": 30, "x2": 150, "y2": 180, "style": "dashed", "stroke": "muted"}, {"type": "circle", "x": 150, "y": 45, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q15.fall.a", "labelX": 175, "labelY": 45}, {"type": "circle", "x": 150, "y": 107, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q15.fall.b", "labelX": 175, "labelY": 107}, {"type": "circle", "x": 150, "y": 169, "r": 9, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "labelKey": "f7-t08.q15.fall.c", "labelX": 175, "labelY": 169}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q015.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q015", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "79061581e328c9d9dfa8387757911cec6ed2c7a14dc5e8fc762a32f6a7367a4c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q016", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f05", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Yukarı hareketin yönünü ayırt etme ve kinetikten potansiyele dönüşümü gerekçelendirme gerekir.", "question": "Bir top yukarı atıldıktan sonra yükselirken yavaşlıyor. Buna göre hava etkisi ihmal edildiğinde top yükselirken gerçekleşen enerji dönüşümü aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Çekim potansiyelinden kinetiğe", "Kinetikten yok oluşa", "Çekim potansiyelinden ısıya", "Kinetikten çekim potansiyeline"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu, topun aşağı inerken hızlandığı bölüme uyar.", "Hızın azalması enerjinin kaybolduğu anlamına gelmez.", "Hava etkisi ihmal edildiğinden ısıya aktarım bu modelin temel açıklaması değildir.", "Doğru; yükselme ve yavaşlama, kinetiğin potansiyele dönüşümüdür."], "explanation": "İlk olarak topun yükselmesi çekim potansiyelini artırır. Yavaşlaması kinetiğinin azalmasıdır; biri diğerine dönüşür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q016", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ec5a7b7037480b082995975db5d52fa4461183a5946f4495eb2084d3136e5278", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q017", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f05", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Anlık duruşu yorumlama ve yüksekliğin en büyük olduğu anda iki enerjinin ayrı uç değerlerini bulma gerekir.", "question": "Bir taş yukarı atılıp en yüksek noktada anlık duruyor. Bu bilgilere göre hava etkisi yok sayıldığında taşın en yüksek noktadaki kinetik ve çekim potansiyel enerjileriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Kinetik en az, çekim potansiyeli en çoktur", "İki enerji de en büyüktür", "İki enerji de yok olur", "Kinetiği en büyük, potansiyeli en küçüktür"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; anlık duruş hızın en küçük olduğu andır; kinetik en küçük olur. Aynı anda yükseklik en fazla olduğundan çekim potansiyeli en büyüktür.", "Anlık duruşta kinetik en büyük olamaz.", "Çekim potansiyeli en üstte kaybolmaz; büyüktür.", "Bu, en alt hızlı geçişe daha çok uyar."], "explanation": "Anlık duruş hızın en küçük olduğu andır; kinetik en küçük olur. Aynı anda yükseklik en fazla olduğundan çekim potansiyeli en büyüktür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q017", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4fe8c51ad2ff9ab6ae9084cad857cff2cb4d01dfbfc429ad09671fdbecd0f427", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q018", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f06", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Sarkaçta eş yükseklikteki iki noktayı görme ve çekim potansiyeli için doğru karşılaştırmayı kurma gerekir.", "question": "Şekildeki sürtünmesi ihmal edilen sarkaçta hangi iki konumun çekim potansiyel enerjisi eşittir?", "choices": ["K ve L", "K ve M", "L ve M", "K, L ve M"], "correct": 1, "distractorWhy": ["K, L'den yüksektir; bu ikisinin potansiyeli eşit değildir.", "Doğru; aynı cismin eşit yüksek uçları eşit potansiyele sahiptir.", "M, L'den yüksektir; eşit potansiyel beklenmez.", "L daha aşağıda olduğundan üçü eşit olamaz."], "explanation": "Önce K ile M'nin ortak yüksekliğini fark et. Aynı sarkacın aynı yükseklikteki iki konumunun çekim potansiyeli eşittir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 320, 200], "elements": [{"type": "circle", "x": 160, "y": 28, "r": 5, "fill": "ink"}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 100, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 160, "y2": 128, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 220, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 100, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q18.pend.a", "labelX": 77, "labelY": 108}, {"type": "circle", "x": 160, "y": 128, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q18.pend.b", "labelX": 160, "labelY": 153}, {"type": "circle", "x": 220, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q18.pend.c", "labelX": 243, "labelY": 108}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q018.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q018", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "20ae41d49b36d9eba49b9885e236631142da703f34003d78b8d24052fef95776", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q019", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f06", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "En alçak geçişi saptama ve sürtünmesiz modelde hızın en yüksek olduğu anla eşleme gerekir.", "question": "Şekildeki sarkaç A'dan bırakılıp B üzerinden C'ye ulaşıyor. Şekle göre sürtünme önemsizse sarkacın B konumunda en büyük değerine ulaşan enerji aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Esneklik potansiyel enerjisi", "Hareketin kinetik enerjisi", "Yalnızca ısı enerjisi", "Çekim potansiyel enerjisi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sarkaç ipinin esnemesi bu modelin özelliği değildir.", "Doğru; en alçak geçiş hızın en yüksek olabildiği noktadır.", "Sürtünme ihmal edildiğinden yalnız ısıya geçiş beklenmez.", "Çekim potansiyel enerjisi B'de en küçüktür; en büyük değerine uçlardaki yüksek konumlarda ulaşır."], "explanation": "A'dan B'ye inerken sarkacın çekim potansiyel enerjisi kinetiğe dönüşür. En alçak B'de hareketin enerjisi en belirgin olur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 320, 200], "elements": [{"type": "circle", "x": 160, "y": 28, "r": 5, "fill": "ink"}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 100, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 160, "y2": 128, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 220, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 100, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q19.pend.a", "labelX": 77, "labelY": 108}, {"type": "circle", "x": 160, "y": 128, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q19.pend.b", "labelX": 160, "labelY": 153}, {"type": "circle", "x": 220, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q19.pend.c", "labelX": 243, "labelY": 108}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q019.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q019", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "918a59ce2e13bb5bfaae30f7c8d2abf4f71062995a2952756087c798d30e47ee", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q020", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f06", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Ardışık iniş-çıkışta dönüşüm yönünü iki kez izleme ve birbiriyle ters enerji akışını ayırma gerekir.", "question": "Bir dağ bisikleti ideal kabul edilen bir yolda önce alçalıyor, sonra yükseliyor. Verilenlere göre dışarıdan itme yoksa bisikletin enerji dönüşümleri aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["İnişte potansiyele, çıkışta kinetiğe", "Her iki bölümde yalnızca ısıya", "İnişte kinetiğe, çıkışta potansiyele", "Her iki bölümde potansiyelden yok oluşa"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Dönüşüm yönü iniş ve çıkış için ters yazılmıştır.", "İdeal kabulde sürtünmeye bağlı ısı aktarımı temel alınmaz.", "Doğru; inişte hızlanma, çıkışta yavaşlama gözlenebilir.", "Yükseklik kaybı veya kazanımı enerjinin yok edilmesi değildir."], "explanation": "Yolun alçalan bölümünde çekim potansiyeli kinetiğe döner. Yükselen bölümde kinetik azalırken çekim potansiyeli artar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q020", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b61ee5845e013e7cbee4ac55e0f772531e3d3147befca073185da60a66953da7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q021", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f07", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Üç aşamalı akış diyagramını okuma ve yaydaki depolamayla arabada hareket oluşmasını eşleme gerekir.", "question": "Şemada önce sıkıştırılan yumuşak yay, ardından serbest bırakılıp hafif bir arabayı hareket ettiriyor. Şemaya göre yaydan arabaya enerji aktarılırken gerçekleşen dönüşüm aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kinetikten çekim potansiyeline", "Esneklik potansiyelinden kinetiğe", "Çekim potansiyelinden esnekliğe", "Kinetikten enerji yok oluşuna"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu, yükselen bir cismin enerji değişimine örnektir; yay bırakılması değildir.", "Doğru; yayın depoladığı enerji arabanın hareketine katkı verir.", "Yayda depolanan enerji yükseklikten değil sıkışmadan kaynaklanır; bırakılınca bu esneklik enerjisi azalır.", "Arabanın hareketi, enerjinin yok olduğu anlamına gelmez."], "explanation": "Önce yayın sıkışarak enerji depoladığını belirle. Serbest bırakıldığında enerji, arabanın kinetik enerjisini artırabilecek şekilde aktarılır.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q21.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q21.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q21.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q021.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q021", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1fdedd30626d392647a5b70b21e9f326d147374d768acc229da8dfe8f4e97af4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q022", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f07", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Gerilme ile hareketi ayırma ve ilk durumda hangi potansiyel türünün depolandığını belirleme gerekir.", "question": "Bir esnek bant hafifçe gerildikten sonra serbest bırakıldığında eski biçimine dönerek küçük bir parçayı hareket ettiriyor. Buna göre bant gerili hâldeyken bantta depolanan enerji aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yalnız kinetik enerji", "Yalnız çekim potansiyel enerjisi", "Kaybolmuş enerji", "Esneklik potansiyel enerjisi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bant başlangıçta tutuluyorsa hareket zorunlu değildir.", "Aynı yükseklikte germe, çekim potansiyelinin artması demek değildir.", "Geri dönebilmesi depolanan enerjinin yok olmadığını gösterir.", "Doğru; bandın şekli gerilerek değiştiği için esneklik potansiyel enerjisi depolar. Bırakıldığında bu enerji hareketle ilişkili olabilir."], "explanation": "Bandın şekli gerilerek değiştiği için esneklik potansiyel enerjisi depolar. Bırakıldığında bu enerji hareketle ilişkili olabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q022", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "876a6e7db2557f538b117039ddd83d6d911fa6398f19e78e6394d2c953bbea3a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q023", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f07", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Akıştaki sabit-bırakılmış-hareketli aşamaları ayırma ve kinetik değişimin zamanını saptama gerekir.", "question": "Şemaya göre yaylı mekanizmada kinetik enerji artışının ne zaman beklendiği aşağıdakilerden hangisinde doğru verilmiştir?", "choices": ["Mekanizma sabit tutulup sıkışık beklerken", "Yay sıkıştırılıp mekanizmaya enerji yüklenirken", "Serbest bırakmadan hareketli duruma geçişte", "Her aşamada mutlaka aynı miktarda"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sabit tutulma, kinetiğin artmasını göstermez.", "Sıkıştırma sırasında aktarılan enerji yayda esneklik potansiyel enerjisi olarak depolanır; kinetik enerji artışı beklenmez.", "Doğru; serbest kalan parça harekete geçer.", "Gözlemler farklı hareket durumlarını anlatır; her aşama eşit değildir."], "explanation": "Önce sabit tutulan sıkışık sistemde enerji depolanabildiğini fark et. Serbest bırakılmasıyla cisim hareket ettiğinde kinetik enerji artabilir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q23.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q23.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q23.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q023.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q023", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e004968ed06052a6502affc38ce214153d4531ea39dad8a4ca3170dcd3a0575", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q024", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f07", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Özdeş iki nesnede tek değişkeni seçme ve durgunken depolanabilecek esneklik enerjisini belirleme gerekir.", "question": "Özdeş iki yaydan biri hafifçe sıkıştırılıyor, diğeri doğal uzunluğunda tutuluyor. Buna göre ikisi de duruyorken daha çok esneklik potansiyel enerjisi depolamış olan aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Doğal uzunluğundaki yay", "Sıkıştırılmış yay", "İki yay da eşit ölçüde", "Yayı taşıyan masa"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Doğal uzunluktaki yayda aynı sıkıştırma yapılmamıştır.", "Doğru; şekil değiştiren özdeş yayda esneklik enerjisi depolanır.", "Yaylar özdeş olsa da yalnız biri sıkıştırılmıştır; depolanan esneklik enerjileri eşit değildir.", "Masa bu karşılaştırmada sıkıştırılan esnek parça değildir."], "explanation": "İki yayın türü eşit olduğundan değişen özellik sıkıştırılma durumudur. Sıkıştırılan yay daha fazla esneklik potansiyel enerjisi depolar.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q024", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8f1cca92e9bdac6ca850756ab42c945cedacae4fc489cba7c38ebcbdbe9fb291", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q025", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f08", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Temsilî üç aşamalı tabloyu okuma ve biçim değişiminin en belirgin olduğu teması seçme gerekir.", "question": "Tablo, esnek bir topun yumuşak zemine çarpmadan önceki, çarpma anındaki ve geri yükseldiği durumu gösteriyor. Tabloya göre topun en çok şekil değiştirdiği aşama aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Zemine bastırılıp yassılaştığı aşama", "Düşerken yuvarlak kaldığı aşama", "Yükselirken yuvarlak kaldığı aşama", "Üç aşamada da eşit ölçüde yassılaştığı durum"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; tablo temas sırasında şekil değişimini kaydediyor.", "Yuvarlak kalma büyük esnek şekil değişimi göstermez.", "Yükselirken yuvarlak kalması en çok sıkışmayı temsil etmez.", "Tabloda top düşüş ve yükselişte yuvarlak kalmıştır; yassılaşma yalnız temas sırasında görülür."], "explanation": "Önce tabloda biçimin hangi satırda farklılaştığına bak. Esnek top temasla yassılaştığında şekil değişimi en belirgindir; enerji geçici olarak esneklik potansiyelinde depolanabilir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q25.tab.h0", "f7-t08.q25.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q25.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q25.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q25.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q25.tab.r1.c1"}], [{"key": "f7-t08.q25.tab.r2.c0"}, {"key": "f7-t08.q25.tab.r2.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q25.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q025", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b9ff4a6f3de298616a8f70cadc1d1152c716acba24164729917315851ae50107", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q026", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f08", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Sıkışmadan açılmaya hareket zincirini izleme ve esneklikten kinetiğe dönüşüm yönünü bulma gerekir.", "question": "Esnek bir top zemine çarpıp kısa süre sıkıştıktan sonra yukarı sıçrıyor. Bu bilgilere göre top sıkışık durumdan ayrılırken görülen enerji değişimi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Esneklik potansiyelinden kinetiğe dönüşüm", "Kinetikten enerji yok oluşuna dönüşüm", "Çekim potansiyelinden yalnız ısıya dönüşüm", "Esneklik potansiyelinin sürekli artışı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; top açılırken hareket enerjisi kazanabilir.", "Sıçrama, enerjinin yok olmasını değil dönüşmesini gösterir.", "Topun açılmasını yalnız yükseklik ve ısı ile açıklamak eksiktir.", "Top şekline dönerken sıkışmaya bağlı depolama azalabilir."], "explanation": "Top en çok sıkıştığında esneklik potansiyel enerjisi bulunur. Top şekline dönerken bu enerjinin bir bölümü yukarı yönlü hareketin kinetiğine dönüşür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q026", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9818873989fb169450aef9a14b6206149870bd059cdbb6051cffb3337a01fceb", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q027", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f08", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Eş yükseklikte iki durgun durumu karşılaştırma ve kinetikle esneklik enerjisini ayırt etme gerekir.", "question": "Yumuşak bir zıplama topu gerilmeden tutulduğunda ve sıkılıp tutulduğunda hareket etmiyor. Verilenlere göre topun sıkılı tutulduğu durumda enerjisindeki değişim aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?", "choices": ["Kinetik enerji", "Yalnız çekim potansiyel enerjisi", "Toplam enerjinin yok olması", "Esneklik potansiyel enerjisi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki durumda da top durduğu için kinetik artışı gerekmez.", "Yükseklik aynı tutulduğundan farkı çekim potansiyeli açıklamaz.", "Şekil değişimi enerji depolamayı anlatır, yok oluşu değil.", "Doğru; önce iki durumda da hareketin olmadığını kontrol et. Fark, topun sıkışmış olmasıdır; değişen enerji esneklik potansiyel enerjisidir."], "explanation": "Önce iki durumda da hareketin olmadığını kontrol et. Fark, topun sıkışmış olmasıdır; değişen enerji esneklik potansiyel enerjisidir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q027", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "282512c6c15d1fcff64482664fa84592380a79b1ee516d03d71977f8f2fb64a7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q028", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f09", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Germe-bırakma-ilerleme akışını yorumlama ve depolanmış enerjinin aktarım yönünü belirleme gerekir.", "question": "Şemadaki üç aşama aynı esnek oyuncak parçaya aittir. Şemaya göre parça gerilmiş hâlden ilerlemeye geçerken enerjiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Hareket enerjisi gerilmeden önce bütünüyle yoktur", "Çekim potansiyeli her aşamada zorunlu artar", "Depolanan esneklik enerjisi harekete dönüşür", "Gerilen nesnenin enerjisi kullanılmadan kaybolur"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Hareket enerjisinin geçmişi hakkında zorunlu bir sıfır iddiası kurulamaz.", "Yükseklik bilgisi yokken çekim potansiyelinin arttığı söylenemez.", "Doğru; gerilmiş cisimdeki enerji hareketle ilişkilendirilebilir.", "Parçanın ilerlemesi, depolanan enerjinin harekete katkısını gösterir."], "explanation": "Önce gerilme ile esneklik potansiyeli depolandığını bul. Bırakıldığında bu enerji kinetik enerjiye dönüşerek ilerlemeye katkı verir.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q28.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q28.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q28.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q028.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q028", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "69b1d731716fa8cc93b18be03352084c7035d248ae1085bd3ef7fce344b5cd87", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q029", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f09", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Kontrol edilen yükseklik/malzeme koşullarını değerlendirme ve sıkıştırmanın etkisini yalıtma gerekir.", "question": "Bir karşılaştırmada aynı türden iki esnek disk aynı yükseklikte tutuluyor; biri daha çok sıkıştırılmış. Buna göre bırakılınca sıkışması fazla olan diskin daha canlı açılabilmesi aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?", "choices": ["Yüksekliğinin mutlaka daha büyük olmasıyla", "Sıkıştırılınca kinetik enerjinin yok olmasıyla", "Daha çok esneklik enerjisi depolamasıyla", "Diskin renk değiştirmesiyle"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yükseklikler aynı verilmiştir; fark buradan gelmez.", "Sıkıştırma enerjiyi yok etmez; enerji diskte esneklik enerjisi olarak depolanır.", "Doğru; karşılaştırmada değişen etken sıkıştırma miktarıdır.", "Renk ile depolanan mekanik enerji arasında verilen kanıt yoktur."], "explanation": "Aynı yükseklik ve malzeme, karşılaştırmadaki iki etkeni sabit tutar. Daha çok sıkıştırma, daha fazla esneklik potansiyeli depolanmasıyla açıklanır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q029", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cdba366a8896909307f80b1ad2dc587469bc991dd17440ef3c83b5cf188f2e7b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q030", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f09", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Yayın eski boyuna yaklaşmasını yorumlama ve cismin hareketiyle eş zamanlı enerji aktarımını çıkarma gerekir.", "question": "Hafif bir yay bırakıldıktan sonra eski boyuna gelirken önündeki hareketli cisme itme etkisi yapıyor. Verilenlere göre bu sırada yayın esneklik potansiyel enerjisi için aşağıdakilerden hangisi beklenir?", "choices": ["Artar; yay artık sıkışmıyordur", "Sabit kalır; hareket enerji aktarmaz", "Yok olur; hiçbir yerde bulunmaz", "Azalır; hareketli cisme enerji verir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sıkışma çözülürken depolanan esneklik enerjisinin artması beklenmez.", "İtme etkisi hareket enerjisine aktarımı gösterebilir.", "Azalma, toplam enerjinin yok olması demek değildir.", "Doğru; yayın sıkışıklığı azaldıkça esneklik potansiyeli azalabilir. Aynı süreçte önündeki cismin kinetiği artabilir; bu bir enerji aktarımıdır."], "explanation": "Yayın sıkışıklığı azaldıkça esneklik potansiyeli azalabilir. Aynı süreçte önündeki cismin kinetiği artabilir; bu bir enerji aktarımıdır.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q030", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9cdd2be2c2f0c2997c90c6b05a6b3f41ea7c91cf6561bb1be74b62f43b0787fd", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q031", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f10", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Temsilî iki yüzeyli tabloyu yorumlama ve mekanik enerji azalmasıyla ısıya aktarımı ayırma gerekir.", "question": "Aşağıdaki tabloda, özdeş arabaların aynı eğimde ilerlediği iki yolun yüzey özellikleri verilmiştir. Tabloya göre arabaların enerjisiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi beklenir?", "choices": ["Pürüzlü yolda toplam enerji kaybolur", "Pürüzsüz yolda enerji sürekli üretilir", "Pürüzlü yolda mekanik enerjinin bir kısmı ısı enerjisine dönüşür", "Pürüzlü yolda kinetik enerji zorunlu sonsuza kadar artar"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Mekanik enerjide azalma toplam enerjinin yok olması değildir.", "Sürtünmeyi ihmal etmek enerji üretimi anlamına gelmez.", "Doğru; iki yol yalnız yüzeyle ayrılır. Pürüzlü yolda sürtünme mekanik enerjinin bir kısmını ısı enerjisine dönüştürür; toplam enerji yine korunur.", "Pürüzlü yüzey, durmaksızın hızlanmayı garanti etmez."], "explanation": "Önce iki yüzeyin sürtünme açısından farklı olduğunu gör. Pürüzlü yüzeyde enerjinin bir bölümü ısıya aktarılabilir; bu, toplamın korunmasına aykırı değildir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q31.tab.h0", "f7-t08.q31.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q31.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q31.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q31.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q31.tab.r1.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q31.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q031", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d942af493638166c82ec361c53e72786b109acadb8a7d23becac36efd36a9ca9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q032", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f10", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Eş başlangıç hızını kontrol değişkeni görme ve farklı durma sürelerinden sürtünme etkisini çıkarma gerekir.", "question": "Aynı oyuncak disk aynı başlangıç hızıyla iki yüzeyde ilerliyor. Pürüzlü yüzeyde daha kısa sürede duruyor. Buna göre bu farkın en uygun açıklaması aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Çevreye enerji aktarımı daha belirgindir", "Enerji pürüzlü yüzeyde yok edilmiştir", "Diskin çekim potansiyeli mutlaka artmıştır", "Başlangıç kinetiği kendiliğinden büyümüştür"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; başlangıç koşulları aynı olduğu için fark yüzeyle ilişkilidir. Pürüzlü yüzeyde sürtünme mekanik enerjinin bir kısmını ısı yoluyla çevreye aktarabilir.", "Duruş, toplam enerjinin yok olduğunu kanıtlamaz.", "Yatay karşılaştırmada yükselme bilgisi bulunmaz.", "Başlangıç hızı eşit olduğu için kendiliğinden daha büyük başlangıç kinetiği varsayılmaz."], "explanation": "Başlangıç koşulları aynı olduğu için fark yüzeyle ilişkilidir. Pürüzlü yüzeyde sürtünme mekanik enerjinin bir kısmını ısı yoluyla çevreye aktarabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q032", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ba80782c2b907c1719ce09b5609d5abc283a871889a586430022ecc26f84ad51", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q033", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f10", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "İdeal ve gerçek koşulları tablodan karşılaştırma ve toplam enerji ile mekanik enerji ayrımını sürdürme gerekir.", "question": "Aşağıdaki tabloda aynı başlangıç koşullarına sahip iki farklı yol modeli gösteriliyor. Tabloya göre her iki model için de geçerli olan aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Mekanik enerjinin her durumda aynı kalması", "Cismin süratinin her yerde aynı kalması", "Çevreye hiçbir enerji aktarılmaması", "Enerjinin toplamda korunması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Mekanik enerji sürtünmeli durumda azalabilir.", "Eğimli hareket sırasında hız değişebilir.", "Sürtünmeli düzende çevreye ısı aktarımı olabilir.", "Doğru; sürtünme toplam enerjiyi yok etmez."], "explanation": "Önce sürtünmesiz modelde mekanik enerjinin korunduğunu hatırla. Gerçek sürtünmeli durumda enerji çevreye aktarılsa da toplam enerji korunur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q33.tab.h0", "f7-t08.q33.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q33.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q33.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q33.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q33.tab.r1.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q33.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q033", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bc0688056d1430f5abd21fa4fbb0776cb047b09a7feaf5d0c1023e0f6266d812", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q034", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f10", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Yüzeyler arası kontrollü karşılaştırma yapma ve farklı yavaşlamayı ısıya aktarım ile ilişkilendirme gerekir.", "question": "Bir buz pisti modeli ile halı zemindeki hareketli taşlar aynı hızla başlıyor. Halıda daha çabuk yavaşlama gözleniyor. Bu gözleme göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Halıda enerji bütünüyle yok olur", "İki yüzeyin sürtünmesi zorunlu eşittir", "Halıda sürtünmeyle ısıya aktarım etkisi daha büyüktür", "Taş halıda daha yüksek konuma çıkar"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yavaşlama enerjinin ortadan kalktığını göstermez.", "Farklı yavaşlama eşit sürtünme iddiasını desteklemez.", "Doğru; aynı hızdan farklı yavaşlama yüzeyin etkisini gösterir.", "Konum yükselmesine dair hiçbir gözlem verilmemiştir."], "explanation": "Önce aynı başlangıç hızını sabit koşul olarak al. Halıda daha belirgin yavaşlama, sürtünmenin mekanik enerjiden çevreye ısı aktarımına etkisiyle açıklanabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q034", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b3a7967f6b6bec4daf247be34fcaa5fdcf8b4c4581fcb94b4d07470035ac0f59", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q035", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f11", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Yatay yavaşlamayı yorumlama ve kinetik azalma ile çevreye enerji geçişini birbirinden ayırma gerekir.", "question": "Bir masa oyuncağı düz yüzeyde kayarken yavaşlayıp duruyor. Buna göre oyuncağın başlangıçtaki kinetik enerjisi için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Bütünüyle yok olmuştur", "Bir bölümü ısı yoluyla çevreye aktarılmıştır", "Çekim potansiyeline dönüşmesi zorunludur", "Hiçbir enerji aktarımı olmamıştır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Enerjinin korunumu yok oluş yorumunu dışlar.", "Doğru; temas sürtünmesi hareket enerjisini azaltabilir.", "Düz bir yüzeyde yükselme bilgisi olmadığından çekim potansiyeline dönüşüm zorunlu değildir.", "Sürtünme varken enerji aktarımı olabileceğini gözden kaçırır."], "explanation": "Oyuncağın yavaşlaması kinetik enerjinin azaldığını gösterir. Temas sürtünmesi nedeniyle bu enerjinin bir kısmı çevreye ısı yoluyla aktarılabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q035", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f6448c8c5a9201a2b902afbfb169e3d38e8fb893eee61c7eb77aa6a534f0b453", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q036", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f11", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Üç aşamalı akışta hareketin sonlanmasını okuma ve çevreyi içeren enerji korunumu çıkarma gerekir.", "question": "Şemadaki sürtünmeli hareket kaydına göre aşağıdaki sonuçlardan hangisi çıkarılabilir?", "choices": ["Mekanik enerji azalabilir ama toplam enerji korunur", "Toplam enerji her aşamada yok edilir", "Hareket bittiğinde evrendeki enerji sıfırlanır", "Yalnız potansiyel enerji kesin artar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hareketin azalması ısıya aktarımı dışlamaz.", "Sürtünme enerji biçimini ve yerini değiştirir, yok etmez.", "Tek aracın durması, bütün enerjinin sıfırlanması anlamına gelmez.", "Yükseklik değişimi verilmediği için potansiyelin kesin arttığı çıkarılamaz."], "explanation": "Önce arabanın kinetiğinin yavaşlayıp dururken azaldığını bul. Sürtünme bu enerjinin bir kısmını ısı yoluyla çevreye aktarabilir; toplam korunur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q36.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q36.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q36.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q036.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q036", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "957e1e2ce98e91ba55e4f6aaee032a7a8a38bd1304c9b9da68833b611a06f263", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q037", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f11", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Geri dönülen yüksekliği ilk yükseklikle karşılaştırma ve sürtünmeli mekanik enerji kaybını değerlendirme gerekir.", "question": "Bir oyuncak pistte araç, ilk seferde aynı yüksekliğe geri çıkamıyor. Pistte sürtünme bulunuyor. Buna göre bu gözlem için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Enerjinin yok olduğunu kesinleştirir", "Çekim potansiyelinin her zaman arttığını gösterir", "Mekanik enerjinin bir bölümünün çevreye aktarıldığını gösterebilir", "Pistin sürtünmesiz olduğunu kanıtlar"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Enerjinin çevreye aktarılması yok olma değildir.", "Daha alçakta kalma, potansiyelin daima artmasına kanıt değildir.", "Doğru; araç ilk yüksekliğe çıkamadığına göre mekanik enerjisi azalmıştır; bu bölüm sürtünmeyle ısı olarak çevreye aktarılmış olabilir.", "Sürtünmesiz model aynı başlangıç koşullarında bu kaybı açıklamaz."], "explanation": "Araç önceki yüksekliğe ulaşamadığı için mekanik enerjisi azalmış olabilir. Sürtünme bu enerjinin bir bölümünü ısı yoluyla çevreye aktarabilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q037", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "deb2db7d7239eb9f310684a058718d0610805da8edc959f596036d9ad11c7a4e", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q038", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f12", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 5, "difficultyReason": "İdeal model varsayımının neyi dışarıda bıraktığını belirleme ve gerçek ısı aktarımıyla sınır çizme gerekir.", "question": "Aynı rampanın iki açıklaması var: İlki sürtünmeyi yok sayıp mekanik enerjiyi izliyor. İkincisinde araç, gerçek sürtünmeyle daha erken duruyor. Buna göre sürtünmeyi yok sayan modelin sınırlılığıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Enerjinin korunmasını bütünüyle reddeder", "Yüksekliği karşılaştırmayı yasaklar", "Her harekette esneklik enerjisi oluşturur", "Gerçekteki ısıya aktarımı göstermeyebilir"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Model, mekanik enerjinin korunmasını incelemek için kullanılır.", "Yükseklik karşılaştırması ideal modelde de yapılabilir.", "Esneklik enerjisi, belirtilen yüzey modellerinin sonucu değildir.", "Doğru; ideal model sürtünmeden kaynaklanan ısı aktarımını dışarıda tutar."], "explanation": "İlk model, hesabı kolaylaştırmak için sürtünmeyi ihmal eder. Bu nedenle gerçek ortamdaki ısıya enerji aktarımını doğrudan temsil etmeyebilir.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q038", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "60b27759ef9fc26274a4a839e1836c0273930b4a55ed6dde2aaa86da2089438b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q039", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f12", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Temsilî nitel hız tablosunu yorumlama ve düz parkurda sürtünmeyle enerji aktarımını gerekçelendirme gerekir.", "question": "Tablodaki kaykay düz bir parkurda zeminle teması sürdürerek ilerliyor. Buna göre hangi enerji açıklaması uygundur?", "choices": ["Kinetik enerji kendiliğinden yok edilir", "Kaykayın çekim potansiyeli kesin çoğalır", "Başlangıç ve son kinetik enerji eşittir", "Kinetiğin bir bölümü çevreye ısı yoluyla aktarılır"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Yok olma, enerji korunumuna aykırıdır.", "Düz parkurda yükselme verisi olmadığından çekim potansiyeli artışı çıkarılamaz.", "Yavaşlamada kinetik enerjinin değişmediği söylenemez.", "Doğru; temas ve yavaşlama sürtünmenin etkisiyle bağdaşır."], "explanation": "Tablonun hareket sütununu sırayla incele: kaykay yavaşlıyor. Sürtünmeli temasla mekanik enerji azalabilir; bunun bir bölümü ısıya aktarılabilir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q39.tab.h0", "f7-t08.q39.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q39.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q39.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q39.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q39.tab.r1.c1"}], [{"key": "f7-t08.q39.tab.r2.c0"}, {"key": "f7-t08.q39.tab.r2.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q39.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q039", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9b39c310e8cc04627238b5b3170adcf11305e7a5ffe844d9641a919430b2f539", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q040", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f12", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Görünürde çelişen iki ifadeyi karşılaştırma ve sistem-çevre ayrımı kurarak genelleme gerekir.", "question": "Bir lastik teker pürüzlü zeminde dönerek duruyor. Buna göre “Mekanik enerji azaldı” sözüyle “Enerji korunur” sözü için aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Her iki söz birbirini mutlaka çürütür", "Mekanik enerji toplam enerjiyle her koşulda aynıdır", "Çevreye ısı aktarımı hesaba katılırsa ikisi birlikte doğru olur", "Duran tekerin bütün enerjisi yoktur"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Farklı enerji türlerini ve çevreyi ayırınca çelişki ortadan kalkar.", "Mekanik enerji toplam enerjinin her durumda tamamı değildir.", "Doğru; azalan mekanik enerji sürtünmeyle ısı olarak çevreye aktarılır; çevre de hesaba katılınca toplam enerji korunur.", "Teker durunca kinetik azalır; bu tüm enerjinin yok olması değildir."], "explanation": "Önce tekerin yavaşladığı için kinetik enerjisinin azaldığını gör. Sürtünmeyle çevreye aktarılan enerji de düşünüldüğünde toplam enerjinin korunmasıyla çelişki kalmaz.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q040", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6fb7b28b592d19f75b4a28635acbef5e08335c4625c68c93cd0a918907d5f0b6", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q041", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f13", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Akıştaki alçalma ve hızlanma kanıtlarını birleştirme ve iki enerji türünün dönüşümünü çıkarma gerekir.", "question": "Şemada verilen üç aşama için sürtünme ihmal ediliyor. Buna göre şemadaki gözlemler aşağıdakilerden hangisini destekler?", "choices": ["Enerji, potansiyel ve kinetik arasında dönüşebilir", "Enerji yalnız hareket sırasında yok olur", "Alçalma sırasında bütün enerji türleri azalır", "Toplam enerji sürekli kendiliğinden artar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hızlanma potansiyeldeki azalmayla ilişkilidir.", "İnme hareketi enerji yok oluşunun kanıtı değildir.", "Kinetik enerji hızlanırken artar; bütün türler birlikte azalmaz.", "Modelde dışarıdan ek enerji olmadan toplamın kendiliğinden artması beklenmez."], "explanation": "İlk kanıt alçalan konum, ikincisi artan hızdır. Birlikte incelendiğinde çekim potansiyelinden kinetiğe dönüşüm örüntüsü görülür.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q41.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q41.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q41.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q041.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q041", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "98844baedfb4359548aec045aca7f73f687bf3f356173eae8e265d1ffa83bab4", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q042", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f13", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Üç farklı fiziksel bağlamda ortak yönü ayıklama ve eş hız gibi desteklenmeyen genellemeyi eleme gerekir.", "question": "Sürtünmenin ihmal edildiği sarkaç, eğik düzlem ve düşen top örneklerinde cisimler alçaldıkça hızlanıyor. Buna göre bu örneklerin ortak yönü aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tüm cisimlerin aynı hızla hareket etmesi", "Esneklik enerjisinin her zaman artması", "Çekim potansiyelinin kinetiğe dönüşmesi", "Enerjinin her seferinde ortadan kalkması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Hızların eşit olduğuna dair ölçüm yoktur; yalnız değişim yönü benzerdir.", "Verilen cisimlerde zorunlu esnek sıkışma veya gerilme yoktur.", "Doğru; farklı hareketlerde aynı yükseklik-hız örüntüsü oluşur.", "Hızlanma, enerjinin yok olduğunu göstermez."], "explanation": "Örneklerin hepsinde yükseklik azalması ve hareketin hızlanması ortak olarak gözleniyor. Bu, çekim potansiyelinin kinetiğe dönüşebildiği sonucunu destekler.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q042", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4fe9b08c06f8eb9f73a62e0f8b3e6a279f3bc8b89e4b16aba5a09e9454d88299", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q043", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f13", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "Tabloda üç farklı olayın gözlemlerini bir araya getirme ve ortak dönüşüm örüntüsünü tümevarma gerekir.", "question": "Aşağıdaki tabloda sürtünme ihmal edilmiş üç olayın nitel gözlemleri var. Tabloya göre üç olayı birlikte açıklayan genelleme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Her olayda mekanik enerji yok olur", "Her olayda yalnız kinetik enerji bulunur", "Kinetik ve potansiyel enerji birbirine dönüşebilir", "Her olayda hız değişmeden kalır"], "correct": 2, "distractorWhy": ["İdeal modelde mekanik enerji yok olmaz, biçim değiştirir.", "Yükselme veya sıkışma potansiyel enerjiyle ilişkilidir.", "Doğru; farklı olaylarda yükseklik ile hız ters yönlü değişiyor.", "Hızlanan ve yavaşlayan kayıtlar sabit hız açıklamasına uymaz."], "explanation": "Önce üç satırdaki yükseklik/hareket ilişkisini birlikte oku. Birinde inişle hızlanma, diğerinde çıkışla yavaşlama ve salınımda dönüşüm görülür.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["f7-t08.q43.tab.h0", "f7-t08.q43.tab.h1"], "rows": [[{"key": "f7-t08.q43.tab.r0.c0"}, {"key": "f7-t08.q43.tab.r0.c1"}], [{"key": "f7-t08.q43.tab.r1.c0"}, {"key": "f7-t08.q43.tab.r1.c1"}], [{"key": "f7-t08.q43.tab.r2.c0"}, {"key": "f7-t08.q43.tab.r2.c1"}]], "altTextKey": "f7-t08.q43.tab.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.table.caption", "notToScale": true, "highlight": [0, 1, 2]}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q043", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "373c31bb20591a55c8afcda459c6bd499a7d03a1871c57df0a2a0ec54fa40d8c", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q044", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f13", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 4, "difficultyReason": "Çekim ve esneklik kaynaklı iki farklı potansiyeli karşılaştırma ve hareketle ortak bağı kurma gerekir.", "question": "Bir öğrenci, aşağı inen topu ve bırakılınca açılan yayı inceliyor. Buna göre bu iki olaydan çıkarılabilecek ortak sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Depolanan enerji harekete dönüşebilir", "Bütün depolanmış enerji çekim kaynaklıdır", "Enerji yalnız yaylarda korunur", "Hareket yalnız enerji yok oluşuyla başlar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; farklı potansiyel türleri kinetiğe dönüşebilir.", "Yayda depolanan enerji çekimden değil esneklikten kaynaklanır.", "Korunum ilkesi yalnız tek araç veya malzemeye özgü değildir.", "Hareketin başlaması enerjinin yok olması değil dönüşümüyle açıklanır."], "explanation": "İnen top çekim potansiyelindeki azalmayla, açılan yay esneklik potansiyelindeki azalmayla hareket kazanabilir. Ortak örüntü potansiyelden kinetiğe dönüşümdür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q044", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "574179229687ccfa4afc9e8300ae8ce9530e21cd330d5e7d8d95d84341ab83d7", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q045", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f14", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Eksik sistem sınırını fark etme ve enerji korunumu için ısıya çevresel aktarımı ekleme gerekir.", "question": "Sürtünmeli kaymada hızın azalması gözleniyor. Bu bilgilere göre bu durumu enerji korunumuyla açıklamak için aşağıdaki bilgilerden hangisi göz önüne alınmalıdır?", "choices": ["İlk hızın her zaman sıfır olduğu", "Yüksekliğin zorunlu olarak arttığı", "Sürtünmenin bütün enerjiyi yok ettiği", "Çevreye ısı yoluyla aktarım olabileceği"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kayma hareketi ilk hızın sıfır olmasını gerektirmez.", "Hız azalması tek başına yüksekliğin arttığını göstermez.", "Sürtünme enerjiyi yok etmek yerine çevreye aktarabilir.", "Doğru; mekanik azalmayı anlamak için çevreyi de düşünmek gerekir."], "explanation": "İlk olarak sürtünmenin kinetik enerjiyi azaltabildiğini saptarız. Ardından çevreye ısı aktarımını hesaba katarız; enerji korunumu geçerliliğini sürdürür.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q045", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bc52cc85b57a44b19534c3794791a089fb584da17ed2e5ea0622ba785c640809", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q046", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f14", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 1, "difficultyReason": "Üç aşamalı sürtünmeli akışı yorumlama ve mekanik azalma ile toplam korunum arasında ayrım kurma gerekir.", "question": "Şemada pürüzlü yüzeyde izlenen hareket sırası gösteriliyor. Buna göre hangi genelleme enerjinin korunumu ilkesiyle uyumludur?", "choices": ["Enerji biçim değiştirip çevreye aktarılabilir", "Toplam enerji durma anında ortadan kalkar", "Cismin kinetiği artarak durur", "Pürüzlü yolda ısıya aktarım yapılamaz"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hız azalması toplam enerji yok oluşu değildir.", "Duruş enerjinin sistem ve çevreden tümüyle kaybolduğunu göstermez.", "Durmak kinetik enerjinin artmasıyla açıklanmaz.", "Pürüzlü yol sürtünmeyle ısıya aktarım yapabilir."], "explanation": "Şemada cisim önce hareket edip sonunda duruyor. Sürtünme kinetiğin bir kısmını ısı yoluyla çevreye aktarabilir; toplam enerji korunur.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 900, 172], "elements": [{"type": "line", "x1": 230, "y1": 66.0, "x2": 350, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "line", "x1": 550, "y1": 66.0, "x2": 670, "y2": 66.0, "stroke": "accent", "width": 2, "arrow": "last"}, {"type": "rect", "x": 30, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q46.flow.n0", "labelX": 130.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 350, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q46.flow.n1", "labelX": 450.0, "labelY": 66.0}, {"type": "rect", "x": 670, "y": 30, "w": 200, "h": 72, "fill": "accent-soft", "stroke": "accent", "width": 1.5, "labelKey": "f7-t08.q46.flow.n2", "labelX": 770.0, "labelY": 66.0}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q046.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.flow.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q046", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "78ff79630056576a34bfcb0060e0a6efdec03c520d165ed0359656c5f5fc9906", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q047", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f14", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki modelin farklı kabullerini ayrı tutma ve yalnız toplam enerjiye uzanan ortak ilkeyi seçme gerekir.", "question": "İki araştırma grubu aynı olayı inceliyor: biri sürtünmeyi ihmal ediyor, diğeri sürtünmeyi hesaba katıyor. Buna göre iki grubun enerjiyle ilgili ortak olarak kabul edebileceği yargı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Mekanik enerji her iki yaklaşımda zorunlu sabittir", "Toplam enerji her iki yaklaşımda da korunur", "Sürtünmeli yaklaşımda enerji kaybolur", "İdeal yaklaşımda cisim hiç hareket etmez"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sürtünme hesaba katılınca mekanik enerji çevreye aktarılabilir.", "Doğru; model sınırları farklı olsa da toplam korunum ortaktır.", "Gerçek yaklaşım enerji yok oluşunu gerektirmez.", "İdeal sürtünmesiz modelde cisim hareket edebilir."], "explanation": "Önce iki modelin sürtünmeye yaklaşımını ayır. Mekanik enerjiyi yorumlama biçimi farklı olsa da her iki yaklaşımda toplam enerji korunur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q047", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "30df33bbbe8b1fd9f61e4cf556a72a4d6588335a81fdb5a035634c0adbd06280", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q048", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f15", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 3, "difficultyReason": "Sarkaçta iki ters hareket evresini çözümleme ve iniş-çıkış enerji örüntülerini birlikte gerekçelendirme gerekir.", "question": "Şekildeki sarkacın ilk hareketi A'dan B'ye, ikincisi B'den C'ye. Şekle göre sürtünme yok sayıldığında bu iki hareketle ilgili aşağıdakilerden hangisi doğrudur?", "choices": ["İnişte kinetik artar, çıkışta potansiyel artar", "İnişte potansiyel artar, çıkışta kinetik artar", "İnişte ve çıkışta toplam enerji azalır", "İnişte ve çıkışta cisim aynı yükseklikte kalır"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sarkaçta alçalma ve yükselme dönüşüm yönünü ters çevirir.", "İniş ve çıkış için enerji yönleri yer değiştirilmiştir.", "Sürtünmesiz model mekanik toplamda azalma gerektirmez.", "B uçlardan daha alçakta olduğundan yükseklik sabit değildir."], "explanation": "İnişte A'dan B'ye yükseklik azalırken kinetik artar. Çıkışta B'den C'ye kinetik azalırken çekim potansiyeli artar.", "figure": {"kind": "diagram", "viewBox": [0, 0, 320, 200], "elements": [{"type": "circle", "x": 160, "y": 28, "r": 5, "fill": "ink"}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 100, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 160, "y2": 128, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "line", "x1": 160, "y1": 28, "x2": 220, "y2": 108, "stroke": "muted", "width": 1.5}, {"type": "circle", "x": 100, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q48.pend.a", "labelX": 77, "labelY": 108}, {"type": "circle", "x": 160, "y": 128, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q48.pend.b", "labelX": 160, "labelY": 153}, {"type": "circle", "x": 220, "y": 108, "r": 10, "stroke": "accent", "fill": "accent-soft", "labelKey": "f7-t08.q48.pend.c", "labelX": 243, "labelY": 108}], "altTextKey": "f7-t08.draft.f7-t08.q048.duzeltme.alt", "captionKey": "f7-t08.fig.caption", "notToScale": true}, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q048", "visualRequirement": "required", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e9b9d39be0a91b8d68166573802927b1ffa5edbf174b0fba32f59c2f4615490a", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q049", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f15", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 5, "difficultyReason": "Başlangıç ve erişilen yükseklikleri karşılaştırma; görünürdeki enerji kaybını çevreyle uzlaştırma gerekir.", "question": "Bir oyuncağın pürüzlü rampada aynı başlangıç yüksekliğine geri çıkamaması ile enerji korunumu nasıl uzlaştırılır?", "choices": ["Toplam enerjinin deneyde yok olmasıyla", "Her aşağı inişte toplam enerjinin azalmasıyla", "Potansiyel enerjinin tek enerji türü olmasıyla", "Azalan mekanik enerjinin çevreye aktarılmasıyla"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Toplam enerjinin yok olduğu sonucu korunuma aykırıdır.", "Toplamdaki azalma iddiası çevreye aktarılan ısıyı göz ardı eder.", "Oyuncağın hareketinde kinetik enerji de bulunabilir.", "Doğru; sürtünmeyle azalan mekanik enerji ısı enerjisine dönüşerek çevreye aktarılır; toplam enerji yok olmaz."], "explanation": "Önce oyuncağın dönüşte daha alçakta kalmasını sürtünmeyle ilişkilendir. Ardından mekanik enerjiden çevreye ısı yoluyla aktarım olabildiğini ekleyince toplam enerji korunur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q049", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "48e63241dc6036ae44af5f5a967c71408ae06a7a665a0d0087337d461b75c68b", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}
{"type": "question", "id": "tr.g07.fen.f7-t08.q050", "familyId": "tr.g07.fen.f7-t08.f15", "topic": "Enerji dönüşümü ve enerjinin korunumu", "subject": "Fen Bilimleri", "grade": 7, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "fb-7-2", "topicKey": "fb-7-2-3", "subtopicKey": "fen-7-f7-t08", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149031570-Fen%20Bilimleri%20%283-8%29%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "meb-tymm-2026-fen-3-8-231p:pdf-page-152", "sourceRefs": ["meb-tymm-2026-fen-3-8-231p"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "noteKey": "tr.g07.fen.f7-t08.n01", "objective": "FB.7.2.3", "level": 2, "difficultyReason": "İdeal dönüşüm ve gerçek ısı aktarımı kanıtlarını birleştirme; toplam ve mekanik enerjiyi ayıran genel yargıyı seçme gerekir.", "question": "Bir ekip, aynı cismin ideal inişte hızlandığını, gerçek inişte ise sürtünmeden etkilendiğini gözlüyor. Verilenlere göre her iki koşulu da açıklayan bilimsel genelleme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Sürtünme varsa enerjinin korunumu geçersizdir", "Enerji dönüşür; çevreyle birlikte toplamı korunur", "İdeal inişte çekim potansiyeli hiç değişmez", "Her koşulda mekanik enerji mutlaka sabit kalır"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sürtünme enerji yok etmez; ısıya aktarım olabilir.", "Doğru; dönüşüm ve çevreye aktarım birlikte korunumu açıklar.", "Alçalma aynı başvuruya göre potansiyelin azalmasıyla ilişkilidir.", "Mekanik enerji sürtünmeli durumda azalabilir; toplamla karıştırılmamalıdır."], "explanation": "Önce ideal inişte çekim potansiyelinin kinetiğe dönüşmesini belirle. Gerçek inişte sürtünmeyle çevreye ısı aktarımını ekle; her ikisinde toplam enerji korunur.", "figure": null, "tags": ["FB.7.2.3", "F7-T08"], "taskId": "F7-T08", "sourceRecordId": "draft.f7-t08.q050", "visualRequirement": "none", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "publishBlocked": false, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "192c1a965f39fff1a2df1fb0197105f7e250b4ff0d25a96a17c722d0936bffa9", "reviewDecisionSha256": "11c78b53a565c28e90f22d90ffb2ec59e34f4c44505d09741239e9d46dc36d53", "unit": "Kuvvet ve Enerjiyi Keşfedelim"}