{"contentContractHash": "sha256:74b5ee649f01933fd50dfeb7e29706e7dc1ddf0fe3e014ead2fe5cd0896ae7a1", "contentContractVersion": "2.2", "contractPolicy": {"answerBalance": [78, 78, 72, 72], "everyNoteHasFigure": false, "maxPerFamily": 8, "minFamilies": 80, "minFiguredQuestions": 0, "objectiveBalanceMode": "coverage", "questionCount": 300}, "country": "TR", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli", "grade": 5, "humanReviewed": false, "id": "tr.g05.sosyal-bilgiler.2-donem-a-ortak-mirasimiz-demokrasi", "lang": "tr", "license": "CC-BY-NC-4.0", "prerequisites": [], "productionStatus": "preparation-pending-review", "publishBlocked": false, "publishReady": true, "publishable": true, "releaseNotes": "SB.5.6.2 konu anlatımının karışmış bölüm alanları düzeltildi; soru kayıtları değiştirilmedi.", "reviewStatus": "ai-verified", "schemaVersion": "2.2", "textMarkup": "alika-ami/1", "source": "alika-atolye-yeni-sistem-s5", "sources": [{"documentType": "curriculum", "downloadUrl": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "pageCount": 122, "reused": true, "sha256": "3e1b956f9bfa0e561046cb10d1d3aaaecdde4a87b46bdc094297662d6558d9ca", "sourceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347", "title": "[TYMM] Sosyal Bilgiler Dersi (4-7) (2026)"}], "subject": "Sosyal Bilgiler", "theme": "5. Sınıf Sosyal Bilgiler — 2. Dönem — Ortak Mirasımız, Yaşayan Demokrasimiz", "type": "pack", "version": 9, "visualPolicy": {"balancedByObjective": false, "everyNote": false, "questionMinimumPercent": 0, "rationale": "Görsel gereksinimi kayıt bazında none/support/required olarak semantik içerik ve ölçülen kanıta göre belirlenir; yüzde veya adet kotası uygulanmaz.", "version": "1.0"}, "curriculumBindings": {"schemaVersion": "alika.curriculum-bindings/1", "scope": "record-subject-grade", "bindings": [{"country": "TR", "region": "Türkiye", "authority": "Millî Eğitim Bakanlığı (MEB)", "program": "[TYMM] Sosyal Bilgiler Dersi (4-7) (2026)", "programId": "2347", "programVersion": "TTKB catalog edition 2026", "grade": 5, "nativeGradeCode": "5", "cohort": "2026-2027", "academicYear": "2026-2027", "subject": "Sosyal Bilgiler", "officialPdfSha256": "3e1b956f9bfa0e561046cb10d1d3aaaecdde4a87b46bdc094297662d6558d9ca"}]}, "cohort": "2026-2027", "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "objectives": ["SB.5.3.3", "SB.5.4.1", "SB.5.4.2", "SB.5.4.3", "SB.5.4.4"], "coverage": {"SB.5.3.3": {"notes": ["tr.g05.sos.s5-t13.n01"], "questions": 50}, "SB.5.4.1": {"notes": ["tr.g05.sos.s5-t14.n01", "tr.g05.sos.s5-t15.n01"], "questions": 100}, "SB.5.4.2": {"notes": ["tr.g05.sos.s5-t16.n01"], "questions": 50}, "SB.5.4.3": {"notes": ["tr.g05.sos.s5-t17.n01"], "questions": 50}, "SB.5.4.4": {"notes": ["tr.g05.sos.s5-t18.n01"], "questions": 50}}, "counts": {"notes": 6, "questions": 300}, "disclosure": "Yeni sistem (7 Eki 2026): 24 görev OpenAI GPT ailesi modelleriyle üretildi; Qwen (tam) ve Qoder Efficient (örneklem) bağımsız kör incelemesinden geçti; Claude birleştirdi. İnsan/öğretmen incelemesi yapılmadı.", "producerId": "claude-s5-birlestir", "labels": {"s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63": "Alan", "s5-t13.s5-t13.visual.0717930112afc43ec8ad": "Deniz bağlantılarıyla mal alışverişi", "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f": "Astronomi çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.11106cdf1211c0d6fd21": "Alışveriş işlemlerini kaydetme", "s5-t13.s5-t13.visual.11b4c6009ece8f298657": "Çivi yazılı devlet arşivi", "s5-t13.s5-t13.visual.12ceb751de1c20ec4102": "Ortak yönü yaz", "s5-t13.s5-t13.visual.12ee9ab8218477445eb4": "Bilgiye katkı", "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1": "Lidya", "s5-t13.s5-t13.visual.14d0b13366a270b1be5a": "Gökyüzü", "s5-t13.s5-t13.visual.15c13a23d4baa72125e9": "Dört alanda Sümer ve Hitit örnekleri", "s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524": "İnceleme başlığı", "s5-t13.s5-t13.visual.1845db648ad5a6942630": "Ticari kil tabletler", "s5-t13.s5-t13.visual.1a7b50792bd43b4d9b84": "Her iki taraftan bir bilgi göster", "s5-t13.s5-t13.visual.1c3231d70548d130c861": "Belge içerikleri bu dosyada yok", "s5-t13.s5-t13.visual.1cf3828833c1db449690": "Kanunlarla kural koyma", "s5-t13.s5-t13.visual.1ee03032ad7f381dd84e": "Ödemede madenî para kullanma", "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8": "Katkı örneği", "s5-t13.s5-t13.visual.2a400c701c921efa8b96": "Hesaplama ve ölçme çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.2bfaa20d4fed6eaf2e25": "Aynı alanı iki taraf için belirle", "s5-t13.s5-t13.visual.2ed6009628ac3fab694a": "Bilim ile bilimi mi karşılaştırıyorum?", "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a": "Hammurabi kanunları", "s5-t13.s5-t13.visual.3890f410844e1e155edc": "İşlemlerde kullanılan araç", "s5-t13.s5-t13.visual.3af33365f0a2b241f4bc": "Düşünce ve bilgi birikimi", "s5-t13.s5-t13.visual.3e1d6f4463e2184d1b08": "Doğa olaylarını açıklama çabası", "s5-t13.s5-t13.visual.3ea421ffe417c2de46e7": "Bilim alanında iki katkı dosyası", "s5-t13.s5-t13.visual.3f6dd4ff069fef17c6a1": "Ölçütü seç", "s5-t13.s5-t13.visual.3ffbdfe9b015f8f438cc": "Aynı alanı seçme, iki kanıtı okuma, benzerliği ve farklılığı yazma, sonucun kapsamını kontrol etme adımlarını gösteren öğretici tablo.", "s5-t13.s5-t13.visual.4456e4717f7d27a523f5": "Seçilen bilim açıklamaları farklı", "s5-t13.s5-t13.visual.49da034bea5963067a0b": "Yazılı bilgi bırakma", "s5-t13.s5-t13.visual.4c756ab4dbe478ab260f": "İyon örneği", "s5-t13.s5-t13.visual.4c949da391db57fe2876": "Babil örneği", "s5-t13.s5-t13.visual.4e1c16e8e7461324b807": "İki medeniyetin bilim katkıları üç inceleme başlığında karşılaştırılıyor.", "s5-t13.s5-t13.visual.4e61b793f28142f3419e": "Araç, içerik veya yolu ayır", "s5-t13.s5-t13.visual.4e788fc10db9a74fb431": "İnceleme odağı", "s5-t13.s5-t13.visual.512c22f70ff257dd19bd": "Yalnız ortak özelliği mi söyledim?", "s5-t13.s5-t13.visual.5588c507a2aafbfc3f08": "Hitit örneği", "s5-t13.s5-t13.visual.598f1de24e6f0941e458": "Bilimsel bilgiye katkı", "s5-t13.s5-t13.visual.5a48419d62f043dc5a96": "Alışverişi kaydeden kil tablet", "s5-t13.s5-t13.visual.5da87194435d4e997624": "Matematik ve astronomi çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.5f2c9463678936d34b7f": "Hitit", "s5-t13.s5-t13.visual.5f7717ac2b357bb88cb8": "Doğa düşünürlerinin astronomi çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.607e37dc67305b66021f": "Kanun, antlaşma ve yazışmalar", "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6": "Bilim", "s5-t13.s5-t13.visual.619c870102ba3378b7ca": "Çivi yazılı belgeler", "s5-t13.s5-t13.visual.628d51c2495ee33560ed": "Anadolu ile ticaret ağı", "s5-t13.s5-t13.visual.629123091276bcde8a56": "Kural içerikleri bu dosyada yok", "s5-t13.s5-t13.visual.6363afb75e6030d5cc69": "Sikkeler", "s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09": "Medeniyet", "s5-t13.s5-t13.visual.703fb2c874b7068f3d8f": "Sümer örneği", "s5-t13.s5-t13.visual.72e859541ed8c7d614ba": "Ticaret", "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a": "Asur", "s5-t13.s5-t13.visual.770d7b691947c65e9431": "Alışverişle ilişki", "s5-t13.s5-t13.visual.78487c7c5bf7a7d2fcba": "Ticarette farklı yollar", "s5-t13.s5-t13.visual.7eb28ccc0e1d72c02212": "Sulama kanallarıyla tarım", "s5-t13.s5-t13.visual.7ee724a9a95bdebccca0": "Karşılaştırma kararını kontrol et", "s5-t13.s5-t13.visual.7efb7e0fb20ad42c3337": "Dört alanda Babil ve İyon örnekleri", "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb": "Kültür", "s5-t13.s5-t13.visual.8032092e2aaad5220f8d": "Ne yaparım?", "s5-t13.s5-t13.visual.8147f4cffa9646e4113d": "Metin kaydı ve felsefe örnekleri", "s5-t13.s5-t13.visual.8398a5acad9274a86e08": "Bilim, kültür, ekonomi ve hukuk satırlarıyla iki medeniyet karşılaştırılıyor. Benzerlik ve farklılık ayrı sütunlarda; eksik kanıtlar bilgi sınırı olarak belirtiliyor.", "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9": "Hukuk", "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f": "Bu dosyada örnek verilmedi", "s5-t13.s5-t13.visual.967c64abcd5665df176d": "Seçilen katkı", "s5-t13.s5-t13.visual.98a3d97c81d6ebe3ecc4": "Adım", "s5-t13.s5-t13.visual.98d85815989b36a0eea1": "Örneklerin paylaştığı özelliği söyle", "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704": "Çivi yazılı metinler", "s5-t13.s5-t13.visual.a2e17a0cf5d156f3cf43": "Doğa olaylarını açıklayan bilim çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.a348f0209a6d073d9712": "Milet gibi liman kentlerinde ticaret", "s5-t13.s5-t13.visual.a3c99cb1d6b9eaae2e5d": "Kontrol sorum", "s5-t13.s5-t13.visual.ab0ae0688242aac32259": "Bu örnekteki içerik", "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57": "Yazılı kanunlar", "s5-t13.s5-t13.visual.b0914ef601582d423a50": "İki medeniyetin dört alandaki seçilmiş katkıları. Benzerlik ve farklılık ayrı sütunlarda; örnek verilmemesi yokluk anlamına gelmez.", "s5-t13.s5-t13.visual.b5eed7124478d299e96e": "Asur ve Lidya için katkı örneği, kullanılan araç ve gündelik hayattaki işlev satırları bulunan tablo.", "s5-t13.s5-t13.visual.b666b64675283d2bd556": "Liman kentleri aracılığıyla ticaret", "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44": "İki taraflı kanıt eksik", "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0": "Sümer", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643": "Farklılık / bilgi sınırı", "s5-t13.s5-t13.visual.bfab1222ec73ac62cbe8": "Çivi yazılı arşiv belgeleri", "s5-t13.s5-t13.visual.bff482f043a1bfb34a76": "Alışverişte ödemenin yapılması", "s5-t13.s5-t13.visual.c088d805ca920263f031": "İyon için liman örneği belirtilmiş", "s5-t13.s5-t13.visual.c2c262fc5a2cd458e28c": "Matematik ve geometri çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.c2e8fdd6a197be64aceb": "Babil", "s5-t13.s5-t13.visual.c3ce50906ab5bc0a89d4": "Yazılı mirasın farklı içerikleri", "s5-t13.s5-t13.visual.c590222b315ed8179995": "Milet düşünürlerinin felsefe çalışmaları", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a": "Benzerlik", "s5-t13.s5-t13.visual.d51de54e02c9185f614a": "Üç medeniyetin yazılı miras örnekleri ve bu örneklerdeki içerikler. Liste bütün katkıları kapsamaz.", "s5-t13.s5-t13.visual.d99501fa174465661dce": "Sınırı denetle", "s5-t13.s5-t13.visual.dcfbf730e02f28df119a": "Eksik bilgi için ek kaynak ara", "s5-t13.s5-t13.visual.def695f604f3f62430ff": "Matematik", "s5-t13.s5-t13.visual.e04dee9e9ca0104437b8": "Farkı yaz", "s5-t13.s5-t13.visual.e2dc82c0fb521cda54ef": "Sikke kullanımı", "s5-t13.s5-t13.visual.e362fe451f3c72fff01c": "Ödemede kullanılan madenî para", "s5-t13.s5-t13.visual.e52ccdc5e7aa94d3910b": "Mülkiyet ve ticaretle ilgili kurallar", "s5-t13.s5-t13.visual.e53fc55fd7a8bfdc93b8": "Bilgilerin yazıyla kaydedilmesi", "s5-t13.s5-t13.visual.e68c1698b3cae4d0d7f8": "Gündelik hayattaki işlevi", "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586": "Ekonomi", "s5-t13.s5-t13.visual.e6dd22cebac67d9554bf": "Kanıtı bul", "s5-t13.s5-t13.visual.e704b40e79ba627f4409": "Bir toplumu üstün sayıyor muyum?", "s5-t13.s5-t13.visual.ec9adad1f1a70139fdf0": "Asur ve Lidya katkıları", "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888": "Hitit için ek kaynak gerekir", "s5-t13.s5-t13.visual.f2153469bf7d610faed3": "Üç medeniyet için seçilen ticaret örnekleri ve farklı inceleme odakları. Liste sınırlı örnekler içerir.", "s5-t13.s5-t13.visual.f24f551ad85d1786d66a": "İyon için ek kaynak gerekir", "s5-t13.s5-t13.visual.f2858684b021b7b2c924": "Hesaplama bilgisinin gelişmesi", "s5-t13.s5-t13.visual.f64167c34717f4ddcf55": "Anılmadığını yokluk mu saydım?", "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b": "İyon", "s5-t13.s5-t13.visual.fb355a58db93a942af6f": "İki örneği de okuyabildim mi?", "s5-t13.s5-t13.visual.ff77ac01daa38d079f22": "Mal alışverişinin yürütülmesi", "s5-t14.s5-t14.atolye.alt": "Atölyenin öneriler, oylama, görüş açıklama ve itirazla ilgili dört kaydını gösteren tablo.", "s5-t14.s5-t14.atolye.caption": "Atölye kararlarını inceleyelim", "s5-t14.s5-t14.atolye.h0": "Kayıt", "s5-t14.s5-t14.atolye.h1": "Uygulama", "s5-t14.s5-t14.atolye.h2": "Gözlem", "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c0": "K", "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c1": "Öneri panosu", "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c2": "Farklı öneriler silinmeden yan yana tutuluyor.", "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c0": "L", "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c1": "Oylama sonrası", "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c2": "Az oy alan önerinin sahipleri sonraki toplantıdan çıkarılıyor.", "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c0": "M", "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c1": "Konuşma ortamı", "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c2": "Kimse fikrini değiştirmeye zorlanmıyor.", "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c0": "N", "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c1": "Karara itiraz", "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c2": "Üyeler sonucu gerekçe göstererek yeniden tartışabiliyor.", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.alt": "Kavramı tanıma, olayda kanıt bulma ve yorumun sınırını kontrol etme adımlarını gösteren öğretici tablo.", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.caption": "Kavramı kanıtla bulma yolu", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.h0": "Adım", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.h1": "Kendime sorarım", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.h2": "Kontrol yolu", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r0c0": "Kavramı tanı", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r0c1": "Yönetim biçimi mi, karar alma ilkesi mi?", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r0c2": "Cumhuriyet ile demokrasiye aynı anlamı verme.", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r1c0": "Kanıtı bul", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r1c1": "Yetki millete mi dayanıyor, haklar gözetiliyor mu?", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r1c2": "Olaydaki davranışı işaret et; tahmin ekleme.", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r2c0": "Kararı sınayım", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r2c1": "Katılım var mı, farklı görüşler korunuyor mu?", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r2c2": "Oy vermenin yanında hakları ve kuralları da incele.", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r3c0": "Yorumu sınırla", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r3c1": "Bir davranıştan ne kadar sonuç çıkarabilirim?", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r3c2": "Günlük bir örnekten bütün devlet düzenini çıkarma.", "s5-t14.s5-t14.toplanti.alt": "Toplantıda konuşma, öneri, karar ve kural uygulamasını gösteren dört satırlı tablo.", "s5-t14.s5-t14.toplanti.caption": "Bir toplantının gözlem tablosu", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h0": "Kayıt", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h1": "Gözlenen uygulama", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h2": "Ayrıntı", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c0": "A", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c1": "Söz sırası", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c2": "İsteyen her üyeye aynı konuşma süresi veriliyor.", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c0": "B", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c1": "Öneri bildirme", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c2": "Üyeler farklı önerilerini baskı görmeden açıklıyor.", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c0": "C", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c1": "Karara hazırlık", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c2": "Karardan önce bütün üyelerin önerileri alınıyor.", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c0": "D", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c1": "Kural uygulama", "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c2": "Toplantıyı yöneten kişi de söz süresine uyuyor.", "s5-t14.s5-t14.yonetim.alt": "Ülke yönetimiyle ilgili üç kayıt ve bir okul toplantısı kaydından oluşan tablo.", "s5-t14.s5-t14.yonetim.caption": "Yönetimle ilgili kayıtlar", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h0": "Kayıt", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h1": "Örnek", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h2": "Bilgi", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c0": "P", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c1": "Ülke yönetimi", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c2": "Yönetme yetkisinin kaynağı milletin iradesi olarak kabul ediliyor.", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c0": "R", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c1": "Temsilciler", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c2": "Yönetimde görev alacak temsilciler halkın seçimiyle belirleniyor.", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c0": "S", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c1": "Görev devri", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c2": "Yönetme görevi aynı ailede miras yoluyla aktarılıyor.", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c0": "T", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c1": "Okul toplantısı", "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c2": "Öğrenciler etkinlik önerilerini birbirini dinleyerek tartışıyor.", "s5-t15.s5t15.f1.alt": "Milletin iradesinden seçim ve görüş bildirme yollarına ayrılan, karar sürecinde birleşen yönlü ilişki şeması. Ok etiketleri bağlantının anlamını gösterir.", "s5-t15.s5t15.f1.caption": "Millî egemenlik, temsil ve katılım bağları", "s5-t15.s5t15.f1.e0": "seçimle yönetime yansır", "s5-t15.s5t15.f1.e1": "görev alacakları belirler", "s5-t15.s5t15.f1.e2": "temsil yoluyla katılır", "s5-t15.s5t15.f1.e3": "katılımla ifade edilir", "s5-t15.s5t15.f1.e4": "karara katkı sunar", "s5-t15.s5t15.f1.gorus": "Yurttaşların görüş ve önerileri", "s5-t15.s5t15.f1.halk": "Milletin iradesi", "s5-t15.s5t15.f1.karar": "Hakları gözeten karar süreci", "s5-t15.s5t15.f1.secim": "Özgür seçim", "s5-t15.s5t15.f1.temsil": "Seçilmiş temsilciler", "s5-t15.s5t15.f2.alt": "Öğrencilerden seçim ve öneri yollarına ayrılan, ortak gündemde birleşen ve karar gerekçesinin paylaşılmasına ulaşan okul örneği. Ülke yönetiminin birebir modeli değildir.", "s5-t15.s5t15.f2.caption": "Okul meclisinde temsil ve katılım", "s5-t15.s5t15.f2.duyuru": "Karar gerekçesinin paylaşılması", "s5-t15.s5t15.f2.e0": "oy kullanır", "s5-t15.s5t15.f2.e1": "görev alacak kişiyi belirler", "s5-t15.s5t15.f2.e2": "görüş bildirir", "s5-t15.s5t15.f2.e3": "toplanan görüşleri taşır", "s5-t15.s5t15.f2.e4": "öneriler değerlendirilir", "s5-t15.s5t15.f2.e5": "görüşülüp gerekçelendirilir", "s5-t15.s5t15.f2.gundem": "Meclisin ortak gündemi", "s5-t15.s5t15.f2.ogrenci": "Öğrenciler", "s5-t15.s5t15.f2.oneriler": "Öğrenci önerileri", "s5-t15.s5t15.f2.secim": "Temsilci seçimi", "s5-t15.s5t15.f2.temsilci": "Öğrenci temsilcisi", "s5-t15.s5t15.note.alt": "Kavramı belirleme, kanıt bulma, ilişki kurma ve kararı sınama adımlarını sorular ve kontrol yollarıyla gösteren öğretici tablo.", "s5-t15.s5t15.note.caption": "İlişkiyi çözümlemek için düşünme rehberi", "s5-t15.s5t15.note.h0": "Düşünme adımı", "s5-t15.s5t15.note.h1": "Soracağım soru", "s5-t15.s5t15.note.h2": "Kontrol yolum", "s5-t15.s5t15.note.r0c0": "Kavramı belirle", "s5-t15.s5t15.note.r0c1": "Yönetim biçimi mi, uygulama ilkesi mi?", "s5-t15.s5t15.note.r0c2": "Cumhuriyet ile demokrasinin farklı yönlerini ayır.", "s5-t15.s5t15.note.r1c0": "Kanıtı bul", "s5-t15.s5t15.note.r1c1": "Metinde halk iradesi, temsil veya katılım var mı?", "s5-t15.s5t15.note.r1c2": "Kararını metindeki davranışa dayandır.", "s5-t15.s5t15.note.r2c0": "İlişkiyi kur", "s5-t15.s5t15.note.r2c1": "Temsil ile demokratik ilkeler nasıl birlikte işler?", "s5-t15.s5t15.note.r2c2": "Ortak bağı ve farklı anlamları birlikte açıkla.", "s5-t15.s5t15.note.r3c0": "Kararı sınayalım", "s5-t15.s5t15.note.r3c1": "Adından hareketle her uygulamayı doğru mu saydım?", "s5-t15.s5t15.note.r3c2": "Hakların ve farklı görüşlerin gözetildiğine bak.", "s5-t15.s5t15.t1.alt": "Cumhuriyet ve demokrasi sütunları; temel soru, halkla bağ, temsil ve değerlendirme satırlarından oluşan karşılaştırma tablosu.", "s5-t15.s5t15.t1.caption": "İki kavramı aynı ölçütle karşılaştırma", "s5-t15.s5t15.t1.h0": "Ölçüt", "s5-t15.s5t15.t1.h1": "Cumhuriyet", "s5-t15.s5t15.t1.h2": "Demokrasi", "s5-t15.s5t15.t1.r0c0": "Temel soru", "s5-t15.s5t15.t1.r0c1": "Devlet yönetimi kimin iradesine dayanır?", "s5-t15.s5t15.t1.r0c2": "Kararlar nasıl alınır ve haklar nasıl gözetilir?", "s5-t15.s5t15.t1.r1c0": "Halkla bağ", "s5-t15.s5t15.t1.r1c1": "Yönetim milletin iradesine dayanır.", "s5-t15.s5t15.t1.r1c2": "Halk karar süreçlerine katılır.", "s5-t15.s5t15.t1.r2c0": "Temsil", "s5-t15.s5t15.t1.r2c1": "Halkın seçtiği temsilciler görev alır.", "s5-t15.s5t15.t1.r2c2": "Seçim yanında görüş bildirme de önemlidir.", "s5-t15.s5t15.t1.r3c0": "Değerlendirme", "s5-t15.s5t15.t1.r3c1": "Devletin yönetim biçimini açıklar.", "s5-t15.s5t15.t1.r3c2": "Uygulamalar haklar ve katılım yönünden incelenir.", "s5-t15.s5t15.t2.alt": "K, L, M ve N adlı kanıt kartlarının açıklamaları ile kavramı açıklayan yönlerini eşleyen tablo. Kartlar gerçek kişi veya ülke örneği değildir.", "s5-t15.s5t15.t2.caption": "Kanıt kartlarının açıkladığı yönler", "s5-t15.s5t15.t2.h0": "Kart", "s5-t15.s5t15.t2.h1": "İncelenen kanıt", "s5-t15.s5t15.t2.h2": "Kavramı açıklayan yön", "s5-t15.s5t15.t2.r0c0": "K", "s5-t15.s5t15.t2.r0c1": "Egemenlik millete aittir.", "s5-t15.s5t15.t2.r0c2": "Cumhuriyet ile demokrasinin halk iradesi bağı", "s5-t15.s5t15.t2.r1c0": "L", "s5-t15.s5t15.t2.r1c1": "Halkın seçtiği temsilciler yönetimde görev alır.", "s5-t15.s5t15.t2.r1c2": "Cumhuriyetin temsil yönü", "s5-t15.s5t15.t2.r2c0": "M", "s5-t15.s5t15.t2.r2c1": "Farklı görüşler dinlenir; kişiler eşit söz hakkı kullanır.", "s5-t15.s5t15.t2.r2c2": "Demokratik uygulamanın niteliği", "s5-t15.s5t15.t2.r3c0": "N", "s5-t15.s5t15.t2.r3c1": "Seçilmiş temsilci, farklı görüşlerin açıklanmasını engeller.", "s5-t15.s5t15.t2.r3c2": "Temsil var; demokratik katılımda eksiklik var", "s5-t16.s5-t16-f03-alt": "Okulda çocuk ve yetişkinlerin farklı davranışlarını, durum ve etkileriyle karşılaştıran tablo.", "s5-t16.s5-t16-f03-caption": "Okulda ortak alan davranışları", "s5-t16.s5-t16-f03-h0": "Kişi ve rol", "s5-t16.s5-t16-f03-h1": "Durum", "s5-t16.s5-t16-f03-h2": "Davranış", "s5-t16.s5-t16-f03-h3": "Gözlenen etki", "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c0": "Ece: çocuk", "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c1": "Kantin sırası", "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c2": "Sırasını bekler.", "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c3": "Arkasındakiler sıralarını korur.", "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c0": "Mert: çocuk", "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c1": "Kantin sırası", "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c2": "Arkadaşını öne geçirir.", "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c3": "Daha önce gelenler geride kalır.", "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c0": "Derya: yetişkin görevli", "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c1": "Sıra tartışması", "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c2": "Aynı sıra kuralını herkese uygular.", "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c3": "Tartışma azalır.", "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c0": "Levent: yetişkin görevli", "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c1": "Sıra tartışması", "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c2": "Yalnız tanıdıklarını öne alır.", "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c3": "İtirazlar artar.", "s5-t16.s5-t16-f04-alt": "Çocuk ve yetişkinlerin çevre çalışmasına katılma biçimleri ve gözlenen sonuçları tablosu.", "s5-t16.s5-t16-f04-caption": "Çevre çalışmasında görev ve katılım", "s5-t16.s5-t16-f04-h0": "Kişi ve rol", "s5-t16.s5-t16-f04-h1": "Durum", "s5-t16.s5-t16-f04-h2": "Davranış", "s5-t16.s5-t16-f04-h3": "Gözlenen etki", "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c0": "İpek: çocuk", "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c1": "Bahçe önerisi", "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c2": "Sessiz kalan arkadaşını da dinler.", "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c3": "Farklı ihtiyaçlar öğrenilir.", "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c0": "Arda: çocuk", "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c1": "Bahçe önerisi", "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c2": "Yalnız kendi grubunu dinler.", "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c3": "Diğer öneriler kayda geçmez.", "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c0": "Nermin: yetişkin rehber", "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c1": "Çalışma görevleri", "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c2": "Çocuklara güvenli gözlem işi verir.", "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c3": "Çocuklar riske girmeden katılır.", "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c0": "Cem: yetişkin rehber", "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c1": "Çalışma görevleri", "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c2": "Çocukların katkısını yaşlarıyla reddeder.", "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c3": "Çocukların gözlemleri kullanılmaz.", "s5-t16.s5-t16-f06-alt": "Çocukların katkılarıyla yetişkinlerin vatandaşlık örneklerini ayrı satırlarda gösteren gerekçe ve sonuç tablosu.", "s5-t16.s5-t16-f06-caption": "Toplumda davranış, gerekçe ve sonuç", "s5-t16.s5-t16-f06-h0": "Davranış ve kişi grubu", "s5-t16.s5-t16-f06-h1": "Gerekçe", "s5-t16.s5-t16-f06-h2": "Olası toplumsal sonuç", "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c0": "Çocuk: ortak malzemeyi özenle kullanır.", "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c1": "Başkalarının da kullanacağını gözetir.", "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c2": "Malzeme daha uzun süre kullanılabilir.", "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c0": "Çocuk: fark ettiği sorunu öğretmene bildirir.", "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c1": "Zararın büyümesini önlemeyi amaçlar.", "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c2": "Soruna zamanında müdahale edilebilir.", "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c0": "Yetişkin: yükümlü olduğu vergiyi öder.", "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c1": "Kamu giderlerine katkı sağlar.", "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c2": "Ortak hizmetlerin finansmanını destekler.", "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c0": "Seçme hakkını kullanabilen yetişkin: oy verir.", "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c1": "Yönetimin belirlenmesine katılır.", "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c2": "Demokratik katılımı destekler.", "s5-t16.s5-t16-note-alt": "Davranışın özelliğinden kanıtı değerlendirmeye uzanan beş düşünme adımını gösteren öğretici tablo.", "s5-t16.s5-t16-note-caption": "Bir davranışı değerlendirme yolu", "s5-t16.s5-t16-note-h0": "Adım", "s5-t16.s5-t16-note-h1": "Kendime sorarım", "s5-t16.s5-t16-note-h2": "Kontrol ölçütü", "s5-t16.s5-t16-note-r0-c0": "Özelliği tanı", "s5-t16.s5-t16-note-r0-c1": "Kişi nasıl bir katkı sunuyor?", "s5-t16.s5-t16-note-r0-c2": "Duyarlılık ve sorumluluk", "s5-t16.s5-t16-note-r1-c0": "Karşılaştır", "s5-t16.s5-t16-note-r1-c1": "Davranışlar nerede ayrılıyor?", "s5-t16.s5-t16-note-r1-c2": "Başkalarını gözetme", "s5-t16.s5-t16-note-r2-c0": "Etkiyi çıkar", "s5-t16.s5-t16-note-r2-c1": "Davranış sonucu nasıl etkiliyor?", "s5-t16.s5-t16-note-r2-c2": "Ortak yaşamla bağlantı", "s5-t16.s5-t16-note-r3-c0": "Kararı seç", "s5-t16.s5-t16-note-r3-c1": "Çözüm nasıl uygulanabilir?", "s5-t16.s5-t16-note-r3-c2": "Güvenlik ve uygun rehberlik", "s5-t16.s5-t16-note-r4-c0": "Kanıtı değerlendir", "s5-t16.s5-t16-note-r4-c1": "Önerme olayla destekleniyor mu?", "s5-t16.s5-t16-note-r4-c2": "Sonucun kanıtla sınırlı olması", "s5-t17.kaynak.alt": "Belge, bilgi özeti ve incelenen konu sütunlarından oluşan dört satırlı tablo. Üç satır Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'ndan temel hakların niteliği, özel hayat ile eğitim ve öğrenim konularını; bir satır Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'den çocuk haklarını özetler.", "s5-t17.kaynak.caption": "Hak bilgisi notları", "s5-t17.kaynak.h0": "Belge", "s5-t17.kaynak.h1": "Özgün bilgi özeti", "s5-t17.kaynak.h2": "İncelenen konu", "s5-t17.kaynak.r0c0": "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası", "s5-t17.kaynak.r0c1": "Herkes temel hak sahibidir; sorumlulukları da vardır.", "s5-t17.kaynak.r0c2": "Temel hakların niteliği", "s5-t17.kaynak.r1c0": "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası", "s5-t17.kaynak.r1c1": "Özel yaşamın korunması güvence altındadır.", "s5-t17.kaynak.r1c2": "Özel hayat", "s5-t17.kaynak.r2c0": "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası", "s5-t17.kaynak.r2c1": "Eğitim ve öğrenimden yararlanma herkes için korunur.", "s5-t17.kaynak.r2c2": "Eğitim ve öğrenim", "s5-t17.kaynak.r3c0": "Çocuk Haklarına Dair Sözleşme", "s5-t17.kaynak.r3c1": "Çocukların özel yaşamı korunur; eğitim hakkı vardır.", "s5-t17.kaynak.r3c2": "Çocuk hakları", "s5-t17.ogretici.alt": "Hak ve sorumluluk hakkında düşünmek için beş adım ve her adımın kontrol sorusu. Belirli bir olayın cevabını içermez.", "s5-t17.ogretici.caption": "Hak ve sorumluluk kararını kontrol et", "s5-t17.ogretici.h0": "Düşünme adımı", "s5-t17.ogretici.h1": "Kontrol sorusu", "s5-t17.ogretici.r0c0": "Hakkı tanı", "s5-t17.ogretici.r0c1": "Hangi temel imkân veya güvence söz konusu?", "s5-t17.ogretici.r1c0": "Davranışın etkisine bak", "s5-t17.ogretici.r1c1": "Başka bir kişi nasıl etkileniyor?", "s5-t17.ogretici.r2c0": "Kanıtı seç", "s5-t17.ogretici.r2c1": "Sonucu hangi gözlem destekliyor?", "s5-t17.ogretici.r3c0": "Bilgiyi doğrula", "s5-t17.ogretici.r3c1": "İlgili kaynak ve ikinci dayanak ne söylüyor?", "s5-t17.ogretici.r4c0": "Çözümü değerlendir", "s5-t17.ogretici.r4c1": "Herkesin gerçekten yararlanması gözetiliyor mu?", "s5-t17.okul.alt": "Derslik, okuma köşesi, sınıf panosu ve oyun alanındaki durumlar ile ilgili sorumluluklar. Her kişi hak sahibidir.", "s5-t17.okul.caption": "Okulda hak, durum ve sorumluluk", "s5-t17.okul.h0": "Yer", "s5-t17.okul.h1": "Durum", "s5-t17.okul.h2": "Gözetilecek sorumluluk", "s5-t17.okul.r0c0": "Derslik", "s5-t17.okul.r0c1": "Ada açıklama isterken başka bir öğrenci konuşuyor.", "s5-t17.okul.r0c2": "Konuşanın sözünü bitirmesine fırsat verme", "s5-t17.okul.r1c0": "Okuma köşesi", "s5-t17.okul.r1c1": "Mert sesli prova yaparken Lale kitap okuyor.", "s5-t17.okul.r1c2": "Okuyanın dikkatini gözetme", "s5-t17.okul.r2c0": "Sınıf panosu", "s5-t17.okul.r2c1": "Eylül bir arkadaşının kişisel notunu asmak istiyor.", "s5-t17.okul.r2c2": "Kişisel bilgiyi izinsiz paylaşmama", "s5-t17.okul.r3c0": "Oyun alanı", "s5-t17.okul.r3c1": "Kerem ortak aracı bütün teneffüs kullanmak istiyor.", "s5-t17.okul.r3c2": "Ortak aracı sıra ile paylaşma", "s5-t17.ortak.alt": "Gezi duyurusu, bahçe yolu, çalışma masası ve dinlenme odasına ilişkin durumlar ve sorumluluklar. Her kişi hak sahibidir.", "s5-t17.ortak.caption": "Ortak yaşamda hakları gözetme", "s5-t17.ortak.h0": "Yer", "s5-t17.ortak.h1": "Durum", "s5-t17.ortak.h2": "Gözetilecek sorumluluk", "s5-t17.ortak.r0c0": "Gezi duyurusu", "s5-t17.ortak.r0c1": "Zeynep arkadaşının ev adresini grup mesajına ekliyor.", "s5-t17.ortak.r0c2": "Özel bilgiyi koruma", "s5-t17.ortak.r1c0": "Bahçe yolu", "s5-t17.ortak.r1c1": "Top oynayanlar geçiş yolunu kapatıyor.", "s5-t17.ortak.r1c2": "Güvenli geçişi açık tutma", "s5-t17.ortak.r2c0": "Çalışma masası", "s5-t17.ortak.r2c1": "Can gerekli araçları yalnız yakın arkadaşlarına veriyor.", "s5-t17.ortak.r2c2": "Kullanımda ayrım yapmama", "s5-t17.ortak.r3c0": "Dinlenme odası", "s5-t17.ortak.r3c1": "Ozan yüksek sesli video izlerken Umut dinleniyor.", "s5-t17.ortak.r3c2": "Dinlenenlerin huzurunu gözetme", "s5-t18.s5t18.f03.a": "Belediye parkında kırık oturma yeri", "s5-t18.s5t18.f03.alt": "Bir park bakım ihtiyacında bilgi arama, kontrol, karar ve başvuru adımlarını gösteren dallı akış. Okların yönü izlenir.", "s5-t18.s5t18.f03.b": "Parkın sorumlu birimini resmî sayfadan bul", "s5-t18.s5t18.f03.c": "Görevi ve başvuru yolunu ikinci kaynakla kontrol et", "s5-t18.s5t18.f03.caption": "Park bakım başvuru akışı", "s5-t18.s5t18.f03.d": "Bilgiler uyumlu mu?", "s5-t18.s5t18.f03.e": "Belediyenin doğrulanmış hizmet masasına bildir", "s5-t18.s5t18.f03.edge3": "Evet", "s5-t18.s5t18.f03.edge4": "Hayır", "s5-t18.s5t18.f03.edge5": "Yeniden kontrol", "s5-t18.s5t18.f03.f": "Çelişkiyi kurumun bilgi birimine sor", "s5-t18.s5t18.f04.a": "Öğretmen rehberliğinde ihtiyacı belirle", "s5-t18.s5t18.f04.alt": "İhtiyaç türüne göre iki kola ayrılan ve bilgi kontrolünde birleşen süreç. Eğitim ve onarım yolları ayrı son kutulara ulaşır.", "s5-t18.s5t18.f04.b": "Gönüllü eğitim desteği mi, park onarımı mı?", "s5-t18.s5t18.f04.c": "STK faaliyet ve iletişim bilgisini kontrol et", "s5-t18.s5t18.f04.caption": "Eğitim desteği ve onarım başvuru akışı", "s5-t18.s5t18.f04.d": "Belediyenin park bakım birimini kontrol et", "s5-t18.s5t18.f04.e": "İkinci kaynakla güncellik ve görev uyumunu doğrula", "s5-t18.s5t18.f04.edge1": "Gönüllü eğitim", "s5-t18.s5t18.f04.edge2": "Park onarımı", "s5-t18.s5t18.f04.edge5": "Eğitim isteği", "s5-t18.s5t18.f04.edge6": "Onarım isteği", "s5-t18.s5t18.f04.f": "Gönüllü eğitim için STK ile öğretmen iletişim kurar", "s5-t18.s5t18.f04.g": "Onarım için doğrulanmış belediye kanalını kullan", "s5-t18.s5t18.f06.alt": "Dört kurum veya kuruluşun örnek işlevlerini ve iletişim yollarını karşılaştıran üç sütunlu tablo.", "s5-t18.s5t18.f06.caption": "Kurum, işlev ve başvuru karşılaştırması", "s5-t18.s5t18.f06.h0": "Kurum/kuruluş", "s5-t18.s5t18.f06.h1": "Bu örnekteki işlev", "s5-t18.s5t18.f06.h2": "Bilgi ve başvuru yolu", "s5-t18.s5t18.f06.r0c0": "Muhtarlık", "s5-t18.s5t18.f06.r0c1": "Mahalle ihtiyaçlarını derler ve ilgili kuruma iletir", "s5-t18.s5t18.f06.r0c2": "Görüşme; doğrulanmış iletişim kanalı", "s5-t18.s5t18.f06.r1c0": "Belediye", "s5-t18.s5t18.f06.r1c1": "Sorumluluğundaki parkın bakımını ve temizliğini yürütür", "s5-t18.s5t18.f06.r1c2": "Hizmet masası; resmî başvuru kanalı", "s5-t18.s5t18.f06.r2c0": "Kaymakamlık", "s5-t18.s5t18.f06.r2c1": "İlçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonunu sağlar", "s5-t18.s5t18.f06.r2c2": "Bilgi birimi; resmî başvuru kanalı", "s5-t18.s5t18.f06.r3c0": "STK", "s5-t18.s5t18.f06.r3c1": "Faaliyet alanında gönüllü çevre eğitimi desteği sunar", "s5-t18.s5t18.f06.r3c2": "Faaliyet duyurusu; doğrulanmış iletişim kanalı", "s5-t18.s5t18.note.a": "İhtiyacı açıkça tanımla", "s5-t18.s5t18.note.alt": "İhtiyacı tanımlamadan öğretmenle taslağı değerlendirmeye uzanan beş aşamalı araştırma sırası.", "s5-t18.s5t18.note.b": "İşlevi uygun kurumu araştır", "s5-t18.s5t18.note.c": "En az iki kaynakla kontrol et", "s5-t18.s5t18.note.caption": "Bir ihtiyacı araştırırken izleyeceğim yol", "s5-t18.s5t18.note.d": "Kurum, yol ve kaynak bilgisini kaydet", "s5-t18.s5t18.note.e": "Öğretmenle örnek taslağı değerlendir", "s5-t17.kaynak.caption-d2": "Hak bilgisi notları", "s5-t17.kaynak.alt-d2": "Belge, bilgi özeti ve incelenen konu sütunlarından oluşan dört satırlı tablo. Üç satır Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'ndan temel hakların niteliği, özel hayat ile eğitim ve öğrenim konularını; bir satır Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'den çocuk haklarını özetler.", "s5-t17.kaynak.h0-d2": "Belge", "s5-t17.kaynak.r0c0-d2": "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası", "s5-t17.kaynak.r1c0-d2": "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası", "s5-t17.kaynak.r2c0-d2": "Türkiye Cumhuriyeti Anayasası", "s5-t17.kaynak.r3c0-d2": "Çocuk Haklarına Dair Sözleşme"}, "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4906ec55475cff5f86701b1b5f2363c12009247e0d258d49c6cda6b18c3f1f87", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531"}
{"type": "note", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "title": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["SB.5.3.3"], "body": "Ne öğreneceğim\nMedeniyetlerin bıraktığı birikimi karşılaştırırken inceleme başlığını belirleyeceğim. İki taraftaki belgeleri kullanarak benzeşen ve ayrılan özellikleri açıklayacağım. Bilimsel çalışmaların, kültürel ürünlerin, ekonomik uygulamaların ve hukuk belgelerinin ilişkilerini araştıracağım. Bilginin toplumlar arasında aktarılmasını yorumlarken söylediğim her sonucun dayanağını göstereceğim.\n\nTemel kavramlar\nOrtak miras, insanlığın zaman içinde biriktirdiği ve sonraki kuşaklara aktardığı değerlerdir. Farklı medeniyetlerin katkıları bu birikimde yer alır.\nMedeniyet sözcüğü, toplumsal yaşamın kurumlarını, bilgisini, üretimini ve kültürünü birlikte düşünmemize yardım eder. Bir inceleme, insan topluluklarına değer biçmek için yapılmaz.\nÖlçüt, iki şeyi incelerken seçtiğimiz özelliktir. Bir mutfak aracını malzemesine, başka bir aracı kullanımına göre değerlendirmek aynı ölçütü kullanmak değildir.\nBenzerlik, seçilen özellikte bulduğumuz yakınlıktır. Farklılık, aynı özellik bakımından belirlediğimiz ayrımdır. Kanıt, bu açıklamayı destekleyen belge veya bulgudur.\nBilimsel araştırma bilgi üretir; kültürel çalışmalar düşünceleri ve anlatımları taşır; ekonomik faaliyetler üretimle ve değişimle ilgilidir; hukuk düzenlemeleri birlikte yaşamanın kurallarını ele alır. Bir eser için birden fazla bağlantı incelenebilir.\nEtkileşimde bilgi, araç veya uygulama başka bir topluluğa ulaşır. Aktarılan birikimin sonraki kullanımını araştırmak için aktarımın nasıl gerçekleştiğine ilişkin belge ararız.\n\nÖnce hatırla\nSümerler, Babilliler ve Asurlular Mezopotamya kapsamında; Hititler, Lidyalılar ve İyonlar Anadolu kapsamında incelenir. Önceki derste tanıdığın bir katkıyı hatırla ve kullanım amacını anlat. Katkının adıyla işlevini ayrı yaz. Yazılı bir eserin içeriğini okumadan hangi alanla ilişkili olduğunu bütünüyle belirleyemeyeceğini düşün.\n\nAdım adım\n1. İnceleme başlığını seç. İki katkı için aynı soruyu sor: Hangi ihtiyaca karşılık geliyor veya hangi bilgi alanını ilgilendiriyor? Yan yana birer kanıt yaz. Bir taraf için dayanak bulamadığında diğer tarafın bilgisini onun yerine kullanma.\n2. Ayrımı belirle. Kullanılan araç, içerik ve uygulama biçimi için ayrı satırlar oluştur. Bir satırdaki yakınlığı gördükten sonra öbür satırları yeniden incele. Örneğin iki aletin metal olması, biçimlerini araştırmayı gereksiz kılmaz. Açıklamanı seçtiğin özellik çerçevesinde yaz.\n3. Birkaç alanı birlikte oku. Bilimsel, kültürel, ekonomik ve hukuki katkıları ayrı başlıklarda topla. İlişkili alanları açıklarken hangi özelliği esas aldığını belirt. Belgenin yazılı oluşuyla belgedeki işlemin amacı için iki ayrı değerlendirme yapılabilir; bunların dayanaklarını karıştırma.\n4. Aktarım yolunu araştır. Bir yöntemin başka yerde kullanıldığını gördüğünde insanlar arasında hangi bağlantının bulunduğunu sor. Seyahat, alışveriş veya öğrenme ilişkisi ancak ilgili belgeyle açıklanır. Kaynağın bildirdiği aktarımı not et; sonradan neyin değiştiği için ayrıca örnek ara. Aynı araç adı, tek başına bütün kullanım biçimlerini açıklamaz.\n5. Sonucu cümle cümle sınayarak yaz. Önce iddianı kısa parçalara ayır, ardından her parçaya dayanak göster. Belirsiz kalan kısım için araştırma sorusu oluştur. Bir dosyanın hazırlanma amacı, hangi bilgilerin seçildiğini etkileyebilir. İnsanların değerini değil, belgelenen katkıların özelliklerini karşılaştır.\nKarşılaştırma kararını kontrol et tablosu adımların sırasını ve her adımda soracağın kontrol sorusunu gösterir. Tabloyu incele; bir sonuca geçmeden önce iki tarafın kanıtını bul.\n\nÇözümlü örnek 1\nİki kap için tek ölçüt\nTemsilî bir mutfak çizelgesinde cam şişe sıvıyı saklıyor, çelik termos ise içeceğin sıcaklığını koruyor. Pelin, ikisini yalnız yapıldıkları malzemeye göre karşılaştırmak istiyor. Nasıl ilerler?\nÇizelgedeki cam ve çelik bilgilerini işaretler; sıvının sıcaklığına ilişkin bilgiyi başka bir satıra ayırır.\nMalzeme başlığında iki farklı madde bulunduğunu yazar. Kullanım başlığına geçtiğinde her araç için yeni dayanak seçer.\nBu iki incelemeyi tek sonuçta birleştirmeden önce hangi özelliğin ortak olabileceğini kendisi açıklar. Miras belgelerini incelerken de önce başlık, sonra dayanak seçilir.\n\nÇözümlü örnek 2\nKayıt seçiminin amacı\nKurmaca bir okul arşivinde tiyatro kulübünün afişleriyle yürüyüş kulübünün rota çizimleri saklanıyor. Arşiv görevlisi dosyaya yalnız çizimleri almış. Selma, afişleri de incelemek istiyor.\nSelma, dosyanın yalnız çizim seçkisi olduğunu belirler. Kulüplerin bütün ürünlerini kapsayan bir çalışma olup olmadığını sorar.\nArşiv görevlisinden afişlerin tutulduğu bölümü öğrenir ve yeni belgeleri incelemeye ekler.\nÖnce dosyanın kapsamını, sonra bulduğu belgelerin türlerini yazar. Henüz görmediği ürünler hakkında hüküm kurmadan araştırmasını sürdürür.\n\nÇözümlü örnek 3\nBir tekniğin izini sürmek\nKurmaca bir el işi etkinliğinde Ekin, bir akrabasından öğrendiği düğüm tekniğini anlatan çizim yapıyor. Daha sonra çizimine kendi denediği farklı bir bağlama biçimini ekliyor.\nİlk çizimle sonraki çizimin tarih sırasını ve tekniği kimden öğrendiğini not eder.\nÇizimleri yan yana koyup korunan hareketleri ve eklenen hareketi ayrı işaretler. Öğrenme ilişkisi ile değişiklik için ayrı kanıt kullanır.\nBir hareketin nereden geldiğini açıklayabildiği hâlde bütün çizimin geçmişini bildiğini söylemez. Son açıklamasında aktarım ve değişime ait dayanakları öğrenci tamamlar.\n\nSık yapılan hatalar\nSadece bir tarafı okuyup karşılaştırma yapmak: İkinci tarafın dayanağını bulmadan ortak özellik yazma.\nBaşlığı değiştirdiğini fark etmemek: Araç, amaç ve içerik kelimelerini ayrı satırlara koyarak hangi özelliğe baktığını kontrol et.\nSeçkinin kapsamını araştırmamak: Dosyanın bütün kayıtları mı yoksa belirli ürünleri mi topladığını öğren.\nToplumları övgü veya küçümsemeyle sıralamak: Yargını insanların değerine değil, incelenen belgenin özelliğine yönelt.\nAktarıma ilişkin tek ayrıntıyı bütün geçmişe yaymak: Hangi aşamanın belgelendiğini ve hangi aşamanın araştırılacağını ayır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nŞişe ile termos için malzeme ve kullanım başlıklarını nasıl ayırırsın?\nHer başlığa birer dayanak yerleştir. Son cümleni hangi satırdan kurduğunu belirt.\nKulüp arşivindeki seçkiyi genişletmek için hangi araştırma sorusunu yazarsın?\nDosyanın kapsamını öğrenmeye yönelik bir soru kur; sonra hangi kayda ulaşmak istediğini ekle.\nDüğüm çizimindeki öğrenme ve değişim için hangi kanıtları kullanırsın?\nİki aşamaya ayrı işaret koy. Sonucun hangi çizime dayandığını kendi sözlerinle açıkla.\nKendin dene: Öğretmeninle iki kaynaklı miras örneği belirle. Her örnek için araç, amaç ve içerik başlıkları oluştur. Dayanaklarını yazdıktan sonra bir karşılaştırma yap; kesinleşmeyen bölüm için araştırma sorusu ekle.\n\nÖzet\nBir karşılaştırmayı başlık, iki tarafın dayanakları ve sınırlı yorum biçiminde kur. Birden çok alanı ele alırken her alanın incelemesini ayrı tut. Aktarımın yolunu ve kullanım değişikliğini belgelerle izle. Kesinleşmeyen kısım için yeni araştırma sorusu yaz; açıklamandaki her parçanın dayanağını tekrar kontrol et.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Medeniyetlerin bıraktığı birikimi karşılaştırırken inceleme başlığını belirleyeceğim. İki taraftaki belgeleri kullanarak benzeşen ve ayrılan özellikleri açıklayacağım. Bilimsel çalışmaların, kültürel ürünlerin, ekonomik uygulamaların ve hukuk belgelerinin ilişkilerini araştıracağım. Bilginin toplumlar arasında aktarılmasını yorumlarken söylediğim her sonucun dayanağını göstereceğim.", "keyConcepts": ["Ortak miras, insanlığın zaman içinde biriktirdiği ve sonraki kuşaklara aktardığı değerlerdir. Farklı medeniyetlerin katkıları bu birikimde yer alır.", "Medeniyet sözcüğü, toplumsal yaşamın kurumlarını, bilgisini, üretimini ve kültürünü birlikte düşünmemize yardım eder. Bir inceleme, insan topluluklarına değer biçmek için yapılmaz.", "Ölçüt, iki şeyi incelerken seçtiğimiz özelliktir. Bir mutfak aracını malzemesine, başka bir aracı kullanımına göre değerlendirmek aynı ölçütü kullanmak değildir.", "Benzerlik, seçilen özellikte bulduğumuz yakınlıktır. Farklılık, aynı özellik bakımından belirlediğimiz ayrımdır. Kanıt, bu açıklamayı destekleyen belge veya bulgudur.", "Bilimsel araştırma bilgi üretir; kültürel çalışmalar düşünceleri ve anlatımları taşır; ekonomik faaliyetler üretimle ve değişimle ilgilidir; hukuk düzenlemeleri birlikte yaşamanın kurallarını ele alır. Bir eser için birden fazla bağlantı incelenebilir.", "Etkileşimde bilgi, araç veya uygulama başka bir topluluğa ulaşır. Aktarılan birikimin sonraki kullanımını araştırmak için aktarımın nasıl gerçekleştiğine ilişkin belge ararız."], "priorKnowledge": ["Sümerler, Babilliler ve Asurlular Mezopotamya kapsamında; Hititler, Lidyalılar ve İyonlar Anadolu kapsamında incelenir. Önceki derste tanıdığın bir katkıyı hatırla ve kullanım amacını anlat. Katkının adıyla işlevini ayrı yaz. Yazılı bir eserin içeriğini okumadan hangi alanla ilişkili olduğunu bütünüyle belirleyemeyeceğini düşün."], "steps": ["1. İnceleme başlığını seç. İki katkı için aynı soruyu sor: Hangi ihtiyaca karşılık geliyor veya hangi bilgi alanını ilgilendiriyor? Yan yana birer kanıt yaz. Bir taraf için dayanak bulamadığında diğer tarafın bilgisini onun yerine kullanma.", "2. Ayrımı belirle. Kullanılan araç, içerik ve uygulama biçimi için ayrı satırlar oluştur. Bir satırdaki yakınlığı gördükten sonra öbür satırları yeniden incele. Örneğin iki aletin metal olması, biçimlerini araştırmayı gereksiz kılmaz. Açıklamanı seçtiğin özellik çerçevesinde yaz.", "3. Birkaç alanı birlikte oku. Bilimsel, kültürel, ekonomik ve hukuki katkıları ayrı başlıklarda topla. İlişkili alanları açıklarken hangi özelliği esas aldığını belirt. Belgenin yazılı oluşuyla belgedeki işlemin amacı için iki ayrı değerlendirme yapılabilir; bunların dayanaklarını karıştırma.", "4. Aktarım yolunu araştır. Bir yöntemin başka yerde kullanıldığını gördüğünde insanlar arasında hangi bağlantının bulunduğunu sor. Seyahat, alışveriş veya öğrenme ilişkisi ancak ilgili belgeyle açıklanır. Kaynağın bildirdiği aktarımı not et; sonradan neyin değiştiği için ayrıca örnek ara. Aynı araç adı, tek başına bütün kullanım biçimlerini açıklamaz.", "5. Sonucu cümle cümle sınayarak yaz. Önce iddianı kısa parçalara ayır, ardından her parçaya dayanak göster. Belirsiz kalan kısım için araştırma sorusu oluştur. Bir dosyanın hazırlanma amacı, hangi bilgilerin seçildiğini etkileyebilir. İnsanların değerini değil, belgelenen katkıların özelliklerini karşılaştır."], "workedExamples": [{"title": "İki kap için tek ölçüt", "problem": "Temsilî bir mutfak çizelgesinde cam şişe sıvıyı saklıyor, çelik termos ise içeceğin sıcaklığını koruyor. Pelin, ikisini yalnız yapıldıkları malzemeye göre karşılaştırmak istiyor. Nasıl ilerler?", "solution": ["Çizelgedeki cam ve çelik bilgilerini işaretler; sıvının sıcaklığına ilişkin bilgiyi başka bir satıra ayırır.", "Malzeme başlığında iki farklı madde bulunduğunu yazar. Kullanım başlığına geçtiğinde her araç için yeni dayanak seçer.", "Bu iki incelemeyi tek sonuçta birleştirmeden önce hangi özelliğin ortak olabileceğini kendisi açıklar. Miras belgelerini incelerken de önce başlık, sonra dayanak seçilir."]}, {"title": "Kayıt seçiminin amacı", "problem": "Kurmaca bir okul arşivinde tiyatro kulübünün afişleriyle yürüyüş kulübünün rota çizimleri saklanıyor. Arşiv görevlisi dosyaya yalnız çizimleri almış. Selma, afişleri de incelemek istiyor.", "solution": ["Selma, dosyanın yalnız çizim seçkisi olduğunu belirler. Kulüplerin bütün ürünlerini kapsayan bir çalışma olup olmadığını sorar.", "Arşiv görevlisinden afişlerin tutulduğu bölümü öğrenir ve yeni belgeleri incelemeye ekler.", "Önce dosyanın kapsamını, sonra bulduğu belgelerin türlerini yazar. Henüz görmediği ürünler hakkında hüküm kurmadan araştırmasını sürdürür."]}, {"title": "Bir tekniğin izini sürmek", "problem": "Kurmaca bir el işi etkinliğinde Ekin, bir akrabasından öğrendiği düğüm tekniğini anlatan çizim yapıyor. Daha sonra çizimine kendi denediği farklı bir bağlama biçimini ekliyor.", "solution": ["İlk çizimle sonraki çizimin tarih sırasını ve tekniği kimden öğrendiğini not eder.", "Çizimleri yan yana koyup korunan hareketleri ve eklenen hareketi ayrı işaretler. Öğrenme ilişkisi ile değişiklik için ayrı kanıt kullanır.", "Bir hareketin nereden geldiğini açıklayabildiği hâlde bütün çizimin geçmişini bildiğini söylemez. Son açıklamasında aktarım ve değişime ait dayanakları öğrenci tamamlar."]}], "commonMistakes": ["Sadece bir tarafı okuyup karşılaştırma yapmak: İkinci tarafın dayanağını bulmadan ortak özellik yazma.", "Başlığı değiştirdiğini fark etmemek: Araç, amaç ve içerik kelimelerini ayrı satırlara koyarak hangi özelliğe baktığını kontrol et.", "Seçkinin kapsamını araştırmamak: Dosyanın bütün kayıtları mı yoksa belirli ürünleri mi topladığını öğren.", "Toplumları övgü veya küçümsemeyle sıralamak: Yargını insanların değerine değil, incelenen belgenin özelliğine yönelt.", "Aktarıma ilişkin tek ayrıntıyı bütün geçmişe yaymak: Hangi aşamanın belgelendiğini ve hangi aşamanın araştırılacağını ayır."], "selfCheck": [{"question": "Şişe ile termos için malzeme ve kullanım başlıklarını nasıl ayırırsın?", "answer": "Her başlığa birer dayanak yerleştir. Son cümleni hangi satırdan kurduğunu belirt."}, {"question": "Kulüp arşivindeki seçkiyi genişletmek için hangi araştırma sorusunu yazarsın?", "answer": "Dosyanın kapsamını öğrenmeye yönelik bir soru kur; sonra hangi kayda ulaşmak istediğini ekle."}, {"question": "Düğüm çizimindeki öğrenme ve değişim için hangi kanıtları kullanırsın?", "answer": "İki aşamaya ayrı işaret koy. Sonucun hangi çizime dayandığını kendi sözlerinle açıkla."}], "summary": "Bir karşılaştırmayı başlık, iki tarafın dayanakları ve sınırlı yorum biçiminde kur. Birden çok alanı ele alırken her alanın incelemesini ayrı tut. Aktarımın yolunu ve kullanım değişikliğini belgelerle izle. Kesinleşmeyen kısım için yeni araştırma sorusu yaz; açıklamandaki her parçanın dayanağını tekrar kontrol et.", "figureNote": "Karşılaştırma kararını kontrol et tablosu adımların sırasını ve her adımda soracağın kontrol sorusunu gösterir. Tabloyu incele; bir sonuca geçmeden önce iki tarafın kanıtını bul."}, "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.7ee724a9a95bdebccca0", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.3ffbdfe9b015f8f438cc", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.98a3d97c81d6ebe3ecc4", "s5-t13.s5-t13.visual.8032092e2aaad5220f8d", "s5-t13.s5-t13.visual.a3c99cb1d6b9eaae2e5d"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3f6dd4ff069fef17c6a1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2bfaa20d4fed6eaf2e25"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2ed6009628ac3fab694a"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6dd22cebac67d9554bf"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1a7b50792bd43b4d9b84"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.fb355a58db93a942af6f"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.12ceb751de1c20ec4102"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.98d85815989b36a0eea1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.512c22f70ff257dd19bd"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e04dee9e9ca0104437b8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.4e61b793f28142f3419e"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e704b40e79ba627f4409"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.d99501fa174465661dce"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.dcfbf730e02f28df119a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f64167c34717f4ddcf55"}]]}, "taskId": "S5-T13", "visualRequirement": "optional", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1d89fafe821f3632a98b592b2cf15a5c7e4339672ad682a00095d3dd1cb4ac4e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q001", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f01", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "İki komşu hücredeki matematik örneklerini tek bir ortak işlevle eşleştirme yeterlidir; ön bilgi azdır.", "question": "Tabloya göre Sümer ve İyonların matematik satırları aşağıdaki ortak katkılardan hangisini gösterir?", "choices": ["Hesaplama ve ölçme bilgisini geliştirme", "Alışverişte madenî para kullanma", "Devlet yazışmalarını arşivleme", "Ticaret için liman bağlantıları kurma"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Sümerlerde hesaplama ve ölçme, İyonlarda matematik ve geometri çalışmaları verilmiştir.", "Matematik satırındaki çalışmalar ödeme aracı değildir; bilim ile ekonomi karıştırılmıştır.", "Bu satır hesaplama çalışmalarını anlatır; yazılı kayıtların amacıyla karıştırılmıştır.", "Liman bağlantısı ekonomik ilişkiye aittir; bu satırdaki ortak bilim katkısı değildir."], "explanation": "Sümerlerde hesaplama ve ölçme, İyonlarda matematik ve geometri çalışmaları verilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.3ea421ffe417c2de46e7", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.4e1c16e8e7461324b807", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0", "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.def695f604f3f62430ff"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2a400c701c921efa8b96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2c262fc5a2cd458e28c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.14d0b13366a270b1be5a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f7717ac2b357bb88cb8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.12ee9ab8218477445eb4"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f2858684b021b7b2c924"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3e1d6f4463e2184d1b08"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q001", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "424edcd5ced3bb3383727a11f09293ef4ced582de0fe7118b7982f85a44c8a2a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q002", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f01", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Aynı satırda açıkça görünen iki alan adını tanıma gerekir; çıkarım tek adımdır.", "question": "Tabloya göre gökyüzü satırındaki iki örneğin katkı sağladığı ortak alanı gösteren başlık aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yazılı arşiv", "Astronomi", "Hukuk", "Ekonomi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Arşiv belgeleriyle gökyüzünü inceleyen bilim dalı karıştırılmıştır.", "Doğru; her iki hücre de astronomi çalışmalarını içerir.", "Gökyüzü çalışmaları toplumsal kurallarla ilgili değildir; alanlar karıştırılmıştır.", "Bu satır alışverişi değil gökyüzüne ilişkin bilgiyi gösterir."], "explanation": "Her iki hücre de astronomi çalışmalarını içerir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.3ea421ffe417c2de46e7", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.4e1c16e8e7461324b807", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0", "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.def695f604f3f62430ff"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2a400c701c921efa8b96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2c262fc5a2cd458e28c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.14d0b13366a270b1be5a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f7717ac2b357bb88cb8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.12ee9ab8218477445eb4"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f2858684b021b7b2c924"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3e1d6f4463e2184d1b08"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q002", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "27aa4a42f343c1b5d2c37b2bf2cf956a8f4d37846a833443b6912a3ff5b1eed3", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q003", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f01", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tablonun genel konusuyla bir başlığı eşleştirir; iki medeniyetin görünür ortak alanı kullanılır.", "question": "Sümer ve İyonların tablodaki bilim çalışmalarını birlikte tanıtan bir sergi başlığı seçilecek. Buna göre hangi başlık iki tarafı da kapsar?", "choices": ["Tek bir toplumun gökyüzü araştırmaları", "İki toplumun aynı yazılı kanunları", "İnsanların bilgi birikimine bilimle katkı", "İki toplumda aynı ödeme aracının kullanımı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gökyüzü satırı iki toplumu içerir; başlık ortak katkıyı tek topluma indirgemiştir.", "Tabloda kanun metinleri bulunmaz; ortak bilim çalışması aynı hukuk kuralı sanılmıştır.", "Doğru; hesaplama ve doğayı açıklama çalışmaları bilimsel bilgi birikimine katkı sağlar.", "Bilim tablosunda ödeme araçları verilmemiştir; başka alandaki katkı bu tabloya taşınmıştır."], "explanation": "Hesaplama ve doğayı açıklama çalışmaları bilimsel bilgi birikimine katkı sağlar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.3ea421ffe417c2de46e7", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.4e1c16e8e7461324b807", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0", "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.def695f604f3f62430ff"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2a400c701c921efa8b96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2c262fc5a2cd458e28c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.14d0b13366a270b1be5a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f7717ac2b357bb88cb8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.12ee9ab8218477445eb4"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f2858684b021b7b2c924"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3e1d6f4463e2184d1b08"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q003", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "36ac3693d249808a5affd6552c2dbd00019e06bb3280899c7676b408177ce6b2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q004", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f01", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Satır ve sütun yerlerini bulma yeterlidir; aynı ölçütü iki taraf için seçme tek basamaklıdır.", "question": "Bir öğrenci, tabloda iki medeniyetin de matematikle ilgilendiğini gördü. Buna göre bu ortak yönü sınamak için tabloda aşağıdakilerden hangisi birlikte okunmalıdır?", "choices": ["Yalnız Sümer sütunundaki matematik hücresi", "Yalnız İyon sütunundaki gökyüzü hücresi", "Sümer matematik ve İyon gökyüzü hücreleri", "Matematik satırının Sümer ve İyon hücreleri"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tek tarafın örneği diğer tarafın aynı alana katkısını göstermez.", "Hem tek taraf okunmuş hem matematik yerine başka inceleme başlığı seçilmiştir.", "Farklı satırlar eşleştirilmiştir; matematik ortaklığını sınamak için aynı satır gerekir.", "Doğru; ortak yön aynı inceleme başlığında iki tarafın örnekleriyle kontrol edilir."], "explanation": "Ortak yön aynı inceleme başlığında iki tarafın örnekleriyle kontrol edilir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.3ea421ffe417c2de46e7", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.4e1c16e8e7461324b807", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0", "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.def695f604f3f62430ff"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2a400c701c921efa8b96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2c262fc5a2cd458e28c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.14d0b13366a270b1be5a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f7717ac2b357bb88cb8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.12ee9ab8218477445eb4"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f2858684b021b7b2c924"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3e1d6f4463e2184d1b08"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q004", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7b23267c4bb3d7cc145080d69375b35862efa5d66dec8bb3534f2ee05ae45417", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q005", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f01", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "İki kısa işlevi günlük bir bilgi ihtiyacı altında toplar; ayrıntılı tarih bilgisi gerekmez.", "question": "Tablonun bilgiye katkı satırına göre iki medeniyetin çalışmalarının karşıladığı ortak ihtiyaç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İnsanların çevresini ve işlemleri anlaması", "Tüm toplumsal kuralların aynılaştırılması", "Bütün ticari işlemlerin parayla yapılması", "Yazışmaların tek bir arşivde toplanması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hesaplama bilgisi işlemleri, doğa olaylarını açıklama çabası çevreyi anlamaya yardımcı olur.", "Bilgi çalışmaları aynı hukuk kurallarının kullanıldığını göstermez.", "Bu bilim örneklerinden ödeme biçimine ilişkin kesin sonuç çıkarılamaz.", "Tablo bilginin gelişmesini anlatır; ortak bir arşiv kurulduğuna ilişkin kanıt içermez."], "explanation": "Hesaplama bilgisi işlemleri, doğa olaylarını açıklama çabası çevreyi anlamaya yardımcı olur.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.3ea421ffe417c2de46e7", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.4e1c16e8e7461324b807", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0", "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.def695f604f3f62430ff"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.2a400c701c921efa8b96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2c262fc5a2cd458e28c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.14d0b13366a270b1be5a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f7717ac2b357bb88cb8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.12ee9ab8218477445eb4"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f2858684b021b7b2c924"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3e1d6f4463e2184d1b08"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q005", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d2289907f99ea2f7b3bb15a0f610cc3dac43a28f6ee16deced52c7d396a9e97e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q006", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f02", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Alışveriş ifadesi iki hücrede de açıktır; ortak ekonomik işlevi tanıma yeterlidir.", "question": "Tabloya göre Asur ve Lidya katkılarının gündelik hayattaki işlevi bakımından ortak yönü aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aynı kanun metnini içermeleri", "Alışveriş faaliyetleriyle ilişkili olmaları", "Aynı malzemeden yapılmış olmaları", "Aynı yazı sistemini oluşturmaları"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ekonomi ilişkisi ortak bir kanun metni kullanıldığını kanıtlamaz.", "Doğru; bir örnek mal alışverişini, diğeri alışverişte ödeme yapılmasını gösterir.", "Kil tablet ve madenî para farklı araçlardır; ortak alan aynı malzeme demek değildir.", "Tablo iki yazı sisteminin oluşturulduğunu değil ekonomik katkıları anlatır."], "explanation": "Bir örnek mal alışverişini, diğeri alışverişte ödeme yapılmasını gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.ec9adad1f1a70139fdf0", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b5eed7124478d299e96e", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a", "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.628d51c2495ee33560ed"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e2dc82c0fb521cda54ef"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3890f410844e1e155edc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5a48419d62f043dc5a96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e362fe451f3c72fff01c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e68c1698b3cae4d0d7f8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.ff77ac01daa38d079f22"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bff482f043a1bfb34a76"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q006", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9c2e42c7a57fae9a1a26153f99dc14ec98f212b094f703e87b04b7eb54ce2222", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q007", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f02", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "İki açık örneği günlük alışveriş kavramına bağlar; alan sınıflandırması tek adımdır.", "question": "Verilen tablodaki Asur ticaret ağı ve Lidya sikke örnekleri birlikte hangi başlıkta incelenmelidir?", "choices": ["Hukuk alanındaki katkılar", "Bilim alanındaki katkılar", "Ekonomi alanındaki katkılar", "Sanat alanındaki katkılar"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tabloda kural ya da kanun yoktur; alışverişi kaydeden tablet yazılı kural sanılmıştır.", "Tabloda hesaplama ya da gökyüzü çalışması yoktur; araçlar bilim çalışması sanılmıştır.", "Doğru; ticaret ağı ve ödeme aracı alışverişle ilgili iki ekonomi örneğidir.", "Tablet ve sikke burada sanat eseri olarak değil alışverişte kullanılan araç olarak verilmiştir."], "explanation": "Ticaret ağı ve ödeme aracı alışverişle ilgili iki ekonomi örneğidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.ec9adad1f1a70139fdf0", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b5eed7124478d299e96e", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a", "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.628d51c2495ee33560ed"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e2dc82c0fb521cda54ef"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3890f410844e1e155edc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5a48419d62f043dc5a96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e362fe451f3c72fff01c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e68c1698b3cae4d0d7f8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.ff77ac01daa38d079f22"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bff482f043a1bfb34a76"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q007", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "158e44be8499727b6e242c321e422fd96dead8379b7f4aa03e01f88aefaefcb9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q008", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f02", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Karşılaştırmada her sütundan bir örnek seçer; tabloda kanıtlar doğrudan görünür.", "question": "İki medeniyetin de alışverişle ilgili bir katkı sunduğu tablodan gösterilmek isteniyor. Buna göre aşağıdaki kanıt çiftlerinden hangisi uygundur?", "choices": ["Asur kil tableti ile Asur ticaret ağı", "Lidya sikkesi ile Lidya madenî parası", "Asur gökyüzü gözlemi ile Lidya sikkesi", "Asur ticaret ağı ile Lidya sikke kullanımı"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki kanıt da Asur sütunundan alınmıştır; Lidya tarafı gösterilmemiştir.", "Aynı tarafın aracı tekrar edilmiştir; iki medeniyet karşılaştırılmamıştır.", "Asur gökyüzü gözlemi bu tablonun kanıtı değildir; verilen ekonomik örnekle yer değiştirmiştir.", "Doğru; tabloda iki medeniyetin katkı örneği satırındaki bilgiler alışverişle ilişkilidir."], "explanation": "Tabloda iki medeniyetin katkı örneği satırındaki bilgiler alışverişle ilişkilidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.ec9adad1f1a70139fdf0", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b5eed7124478d299e96e", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a", "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.628d51c2495ee33560ed"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e2dc82c0fb521cda54ef"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3890f410844e1e155edc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5a48419d62f043dc5a96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e362fe451f3c72fff01c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e68c1698b3cae4d0d7f8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.ff77ac01daa38d079f22"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bff482f043a1bfb34a76"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q008", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c611769ad0f35d6a5f598b12d1293b8c2c5a352cc1fcaf886c0d751bedeb632f", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q009", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f02", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "Ortak ölçütü seçmek için satır başlığından yararlanır; kısa seçenekler belirgin alanlar içerir.", "question": "Tablodaki katkıların ortak yönünü arayan Ece hangi soruyu iki medeniyet için de yanıtlayabilir?", "choices": ["Verilen katkı alışverişle nasıl ilişkilidir?", "Hangi ikisi aynı tür tablette yazılmıştır?", "İki toplum hangi ortak kanunu yazmıştır?", "İki toplum hangi aynı gökyüzü olayını ölçmüştür?"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; gündelik hayattaki işlevi satırı her iki katkının alışverişteki görevini belirtir.", "Lidya sütununda tablet değil sikke vardır; ortak araç varsayılmıştır.", "Tablo ortak bir kanun belirtmez; ekonomi ortaklığı hukuk metni eşitliği sayılmıştır.", "Tablo gökyüzü olayı içermez; ölçüt verilen katkıların alanıyla uyuşmaz."], "explanation": "Gündelik hayattaki işlevi satırı her iki katkının alışverişteki görevini belirtir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.ec9adad1f1a70139fdf0", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b5eed7124478d299e96e", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a", "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.628d51c2495ee33560ed"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e2dc82c0fb521cda54ef"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3890f410844e1e155edc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5a48419d62f043dc5a96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e362fe451f3c72fff01c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e68c1698b3cae4d0d7f8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.ff77ac01daa38d079f22"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bff482f043a1bfb34a76"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q009", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "59fb60339b4149a9e01f72d8676d93bf1454335cf4c2accfb7ca27ef08d5efbb", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q010", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f02", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 1, "difficultyReason": "İki kısa araç bilgisinden bir ortak cümle kurar; genelleme sınırı açık seçeneklerle ayırt edilir.", "question": "Tabloya göre Asur ve Lidya katkılarının ortak yönüyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Ortak katkıları tek bir toplumun değeri sayılır.", "Farklı araçlarla alışverişe katkı sağlamışlardır.", "Alışverişte aynı kayıt aracını kullanmışlardır.", "İkisinin de bütün katkıları yalnız ticarettir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["İki ayrı katkıyı tek topluma mal etmek tablonun iki tarafını göz ardı eder.", "Doğru; Asur için ticaret ve kayıt, Lidya için sikke ve ödeme bilgisi verilmiştir.", "Tablet ile sikke aynı kayıt aracı değildir; ortak alan araçların eşitliği sanılmıştır.", "Tablo seçilmiş ekonomi örneklerini verir; bütün katkıları kapsadığı söylenemez."], "explanation": "Asur için ticaret ve kayıt, Lidya için sikke ve ödeme bilgisi verilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.ec9adad1f1a70139fdf0", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b5eed7124478d299e96e", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.17f61e0ca3c3a425b524", "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a", "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.628d51c2495ee33560ed"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e2dc82c0fb521cda54ef"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3890f410844e1e155edc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5a48419d62f043dc5a96"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e362fe451f3c72fff01c"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e68c1698b3cae4d0d7f8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.ff77ac01daa38d079f22"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bff482f043a1bfb34a76"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q010", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fd18f5bbd20ae72251625371ef362fcdf575c4caaf539eda755454ac3bc23891", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q011", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f03", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki satırın kapsamını karşılaştırır; kanun ile birden çok belge türü arasındaki farkı ayırır.", "question": "Tablodaki bilgilere göre Babil ve Hitit örneklerinin içerikleri arasındaki fark aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Babil'de matematik, Hitit'te gökyüzü ölçümü", "Babil'de yazısız kurallar, Hitit'te yazısız kayıtlar", "Babil'de kanun, Hitit'te çeşitli arşiv belgeleri", "Babil'de sikke, Hitit'te alışveriş parası"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tablodaki seçilmiş içerikler bilim çalışması değil yazılı miras örnekleridir.", "İki katkı da yazılı miras tablosundadır; yazılı kanıtlar yazısız sayılmıştır.", "Doğru; Babil satırı kanunları, Hitit satırı kanunla birlikte antlaşma ve yazışmaları örnekler.", "Bu iki satırda ödeme aracı verilmemiştir; ekonomik araçlarla yazılı belgeler karıştırılmıştır."], "explanation": "Babil satırı kanunları, Hitit satırı kanunla birlikte antlaşma ve yazışmaları örnekler.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.c3ce50906ab5bc0a89d4", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.d51de54e02c9185f614a", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8", "s5-t13.s5-t13.visual.ab0ae0688242aac32259"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.619c870102ba3378b7ca"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e53fc55fd7a8bfdc93b8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2e8fdd6a197be64aceb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e52ccdc5e7aa94d3910b"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f2c9463678936d34b7f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11b4c6009ece8f298657"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.607e37dc67305b66021f"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q011", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "75cf0513ebe12f6ca51b07a59e7bca73834af03278eaf0c92961b784f23f2a5e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q012", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f03", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "İçerikten medeniyete ters eşleştirme yapar; iki ayrı satırı sırasıyla izlemesi gerekir.", "question": "Tabloda bir katkı, bilgileri yazıyla kaydetme; bir diğeri, mülkiyet ve ticaret kurallarıyla açıklanıyor. Tabloya göre bu iki içeriğin ait olduğu medeniyetler sırasıyla aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Babil ve Sümer", "Hitit ve Sümer", "Sümer ve Hitit", "Sümer ve Babil"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki içerik ters medeniyetlere bağlanmıştır; satırların yönü karıştırılmıştır.", "Hitit satırındaki çeşitli arşiv belgeleri seçilmiş, Babil kuralları Sümer satırına aktarılmıştır.", "Sümer eşleşmesi uygundur; ancak mülkiyet ve ticaret açıklaması bu tabloda Babil satırındadır.", "Doğru; bilgi kaydı Sümer satırında, mülkiyet ve ticaret kuralları Babil satırındadır."], "explanation": "Bilgi kaydı Sümer satırında, mülkiyet ve ticaret kuralları Babil satırındadır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.c3ce50906ab5bc0a89d4", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.d51de54e02c9185f614a", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8", "s5-t13.s5-t13.visual.ab0ae0688242aac32259"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.619c870102ba3378b7ca"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e53fc55fd7a8bfdc93b8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2e8fdd6a197be64aceb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e52ccdc5e7aa94d3910b"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f2c9463678936d34b7f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11b4c6009ece8f298657"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.607e37dc67305b66021f"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q012", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1f7538a1955cf64e8fdf6689a0dffd621d8a1d3526e69de0b888afa1e13800e4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q013", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f03", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Belge adı ile içerik açıklamasını birlikte okur; yakın çeldirici diğer toplumun gerçek örneğidir.", "question": "Babil'in katkısını Hitit'in arşiv örneğinden ayıran bir bilgi kartı hazırlanıyor. Tablodaki Babil satırından hangi bilgi alınmalıdır?", "choices": ["Mülkiyet ve ticaret kuralları içeren kanunlar", "Kanun, antlaşma ve yazışma içeren arşiv", "Doğa olaylarını açıklayan felsefe çalışmaları", "Ödemede kullanılan madenî para örnekleri"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Babil satırındaki Hammurabi kanunlarının içeriği bu şekilde verilmiştir.", "Bu birleşik belge listesi Hitit satırına aittir; iki tarafın kanıtları yer değiştirmiştir.", "Felsefe örneği bu yazılı miras tablosunda Babil katkısı olarak yer almaz.", "Ödeme aracıyla hukuk belgesinin işlevi karıştırılmıştır; Babil satırı kuralları anlatır."], "explanation": "Babil satırındaki Hammurabi kanunlarının içeriği bu şekilde verilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.c3ce50906ab5bc0a89d4", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.d51de54e02c9185f614a", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8", "s5-t13.s5-t13.visual.ab0ae0688242aac32259"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.619c870102ba3378b7ca"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e53fc55fd7a8bfdc93b8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2e8fdd6a197be64aceb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e52ccdc5e7aa94d3910b"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f2c9463678936d34b7f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11b4c6009ece8f298657"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.607e37dc67305b66021f"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q013", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "51f9328aa7f35d82c06c9a69f44f5eb2df09993e1aef86320ab2142ab45b4253", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q014", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f03", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Ortak yazılı kayıt özelliğini korurken sunulan içerik farkını ayırır; tümellik iddiaları yakındır.", "question": "Bir öğrenci, tablodaki Sümer ve Hitit satırlarını karşılaştırırken farklılığı yazmak istiyor. Buna göre hangi ifade seçilen örneklere dayanır?", "choices": ["Sümer değerli bir miras bırakmıştır; Hitit'in mirası değersizdir.", "Sümer'de bilgi kaydı, Hitit'te çeşitli arşiv içerikleri verilmiştir.", "Sümer'in her kaydı kanundur; Hitit'in her kaydı ticarettir.", "Sümer yazı kullanmıştır; Hitit'in yazısı hiç bulunmamıştır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["İçerik farkı bir değer sıralaması değildir; tablo toplumları üstünlük ölçütüyle karşılaştırmaz.", "Doğru; Sümer satırı kayıt işlevini, Hitit satırı belirli arşiv içeriklerini öne çıkarır.", "Tablo bütün kayıtlar için böyle bir sınır koymaz; sınırlı örnekler tüm belgelere genellenmiştir.", "Hitit satırında çivi yazılı arşiv açıkça vardır; belirtilen kanıt yok sayılmıştır."], "explanation": "Sümer satırı kayıt işlevini, Hitit satırı belirli arşiv içeriklerini öne çıkarır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.c3ce50906ab5bc0a89d4", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.d51de54e02c9185f614a", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8", "s5-t13.s5-t13.visual.ab0ae0688242aac32259"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.619c870102ba3378b7ca"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e53fc55fd7a8bfdc93b8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2e8fdd6a197be64aceb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e52ccdc5e7aa94d3910b"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f2c9463678936d34b7f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11b4c6009ece8f298657"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.607e37dc67305b66021f"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q014", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "619bce285673351dbae20e1c6f509e97ec466602994c41114de1d05678977716", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q015", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f03", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Verilmiş örnek ile tarihsel yokluk hükmünü ayırır; çıkarımı dosyanın kapsamıyla sınırlamak gerekir.", "question": "Yazılı miras tablosunun Babil satırında antlaşma örneği verilmemiştir. Bu durum Hitit satırıyla karşılaştırılırken nasıl ifade edilir?", "choices": ["Hitit'in bütün yazılı belgeleri yalnız antlaşmadır.", "Antlaşma örneği Hitit'in her alanda üstünlüğünü kanıtlar.", "Bu dosyada antlaşma örneği Hitit için verilmiştir.", "Babil'de geçmiş boyunca hiç antlaşma yapılmamıştır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Hitit satırında kanun ve yazışmalar da vardır; belge çeşitliliği tek türe indirgenmiştir.", "Bir belge türü, toplumların bütün katkılarını değer bakımından sıralamak için ölçüt değildir.", "Doğru; belirli dosyadaki örneklerin dağılımı söylenebilir; Babil'de antlaşma hiç yoktu sonucu çıkmaz.", "Sınırlı tabloda bir belgenin anılmaması, bütün tarih boyunca bulunmadığını kanıtlamaz."], "explanation": "Belirli dosyadaki örneklerin dağılımı söylenebilir; Babil'de antlaşma hiç yoktu sonucu çıkmaz.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.c3ce50906ab5bc0a89d4", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.d51de54e02c9185f614a", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.25f356a639c64197efc8", "s5-t13.s5-t13.visual.ab0ae0688242aac32259"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b913232934281729f1a0"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.619c870102ba3378b7ca"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e53fc55fd7a8bfdc93b8"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c2e8fdd6a197be64aceb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e52ccdc5e7aa94d3910b"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5f2c9463678936d34b7f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11b4c6009ece8f298657"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.607e37dc67305b66021f"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q015", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "72d8995c11bfc3a37b1c6294519ad21c6eadf1f66fcd39fb76c6cf7c55a91985", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q016", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f04", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki aracın aynı alan içindeki farklı işlevlerini eşleştirir; ters eşleştirme yakın bir çeldiricidir.", "question": "Tabloya göre Asur ve Lidya örneklerindeki araçların görevleriyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Tablet ödemeyle, sikke kayıt tutmayla ilişkilidir.", "Tablet ve sikke aynı işlevdeki yazışma belgesidir.", "Tablet ve sikke yalnız gökyüzü ölçmeye yarar.", "Tablet kayıtla, sikke ödemeyle ilişkilidir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki aracın tablodaki işlevleri ters çevrilmiştir.", "Sikke bir ödeme aracıdır; ortak ekonomi alanı araç işlevlerinin eşitliği sayılmıştır.", "Ticari araçlar bilim ölçme araçlarına dönüştürülmüştür; tablo bunu belirtmez.", "Doğru; Asur satırı alışverişi kaydetmeyi, Lidya satırı madenî parayla ödemeyi belirtir."], "explanation": "Asur satırı alışverişi kaydetmeyi, Lidya satırı madenî parayla ödemeyi belirtir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.78487c7c5bf7a7d2fcba", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.f2153469bf7d610faed3", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.967c64abcd5665df176d", "s5-t13.s5-t13.visual.4e788fc10db9a74fb431"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1845db648ad5a6942630"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11106cdf1211c0d6fd21"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.6363afb75e6030d5cc69"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1ee03032ad7f381dd84e"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a348f0209a6d073d9712"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0717930112afc43ec8ad"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q016", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6b48e132ff9cf063af5571c3e0d5b810c02c8036fee8b4fcd21094b8082a6774", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q017", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f04", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Üç satır arasında farklı inceleme odağını bulur; diğer iki çeldirici gerçek ama yanlış satır bilgisidir.", "question": "Tabloya göre İyon ticaret örneğini Asur ve Lidya örneklerinden ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Liman ve deniz bağlantılarının öne çıkarılması", "Alışveriş kayıtlarının kil üzerine yazılması", "Ödemede madenî para aracının öne çıkarılması", "İyonlar için bütün ekonomi alanlarının gösterilmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; İyon satırı ticarette liman kentlerini ve deniz bağlantılarını örnekler.", "Bu odak Asur satırına aittir; farklı toplumun seçilmiş katkısı aktarılmıştır.", "Tabloda bu araç Lidya satırının seçilmiş örneğidir; İyon odağıyla karıştırılmıştır.", "Tablo seçilen ticaret örneğini verir; bir toplumun tüm ekonomi çalışmalarını içermez."], "explanation": "İyon satırı ticarette liman kentlerini ve deniz bağlantılarını örnekler.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.78487c7c5bf7a7d2fcba", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.f2153469bf7d610faed3", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.967c64abcd5665df176d", "s5-t13.s5-t13.visual.4e788fc10db9a74fb431"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1845db648ad5a6942630"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11106cdf1211c0d6fd21"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.6363afb75e6030d5cc69"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1ee03032ad7f381dd84e"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a348f0209a6d073d9712"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0717930112afc43ec8ad"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q017", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2f1142a93051dcabaaea8cd0cb91d14771198a6da3279813709631c00731f231", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q018", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f04", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Nesneden işlevine gider ve öteki satırdaki ödeme işlevini eler; iki aşamalı eşleştirme gerekir.", "question": "Bir müze etkinliğinde tablodaki Asur örneğiyle eşleşecek açıklama aranıyor. Buna göre hangi açıklama bu örneği Lidya sikkesinden ayırır?", "choices": ["İki toplumun her alanda eşit olduğunu gösterir.", "Alışveriş işleminin yazılı kaydını gösterir.", "Alışverişte kullanılan madenî parayı gösterir.", "Limanlar üzerinden deniz ticaretini gösterir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ticari bir araç toplumların tüm özelliklerinin eşitliği için kanıt oluşturmaz.", "Doğru; ticari tabletin inceleme odağı kayıt tutmadır; Lidya sikkesi ödeme odağıyla verilmiştir.", "Bu açıklama Lidya sikkesinin odağıdır; tabletin kayıt işleviyle karıştırılmıştır.", "Deniz bağlantısı İyon satırının seçilen örneğidir; Asur tabletinin açıklaması değildir."], "explanation": "Ticari tabletin inceleme odağı kayıt tutmadır; Lidya sikkesi ödeme odağıyla verilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.78487c7c5bf7a7d2fcba", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.f2153469bf7d610faed3", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.967c64abcd5665df176d", "s5-t13.s5-t13.visual.4e788fc10db9a74fb431"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1845db648ad5a6942630"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11106cdf1211c0d6fd21"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.6363afb75e6030d5cc69"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1ee03032ad7f381dd84e"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a348f0209a6d073d9712"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0717930112afc43ec8ad"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q018", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "66b47ffb4591120e0b6b0604da75ef94a75a3886568808a9544a5ae1931e2010", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q019", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f04", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Üç toplumun kısa odaklarını sıralı kontrol eder; çeldiriciler kısmen doğru eşleştirmeler içerir.", "question": "Üç medeniyet için tabloya dayanarak ayrı çalışma başlıkları hazırlanacak. Buna göre hangi eşleştirme sırası uygundur?", "choices": ["Asur: kayıt; Lidya: deniz ticareti; İyon: ödeme", "Asur: deniz ticareti; Lidya: ödeme; İyon: kayıt", "Asur: kayıt; Lidya: ödeme; İyon: deniz ticareti", "Asur: ödeme; Lidya: deniz ticareti; İyon: kayıt"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Asur eşleşmesi korunmuş ancak Lidya ile İyon odakları yer değiştirmiştir.", "Lidya eşleşmesi uygundur; Asur ve İyon odakları ters aktarılmıştır.", "Doğru; her başlık tablodaki ilgili medeniyetin inceleme odağıyla eşleşir.", "Üç inceleme odağı yanlış satırlara dağıtılmıştır."], "explanation": "Her başlık tablodaki ilgili medeniyetin inceleme odağıyla eşleşir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.78487c7c5bf7a7d2fcba", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.f2153469bf7d610faed3", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.967c64abcd5665df176d", "s5-t13.s5-t13.visual.4e788fc10db9a74fb431"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1845db648ad5a6942630"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11106cdf1211c0d6fd21"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.6363afb75e6030d5cc69"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1ee03032ad7f381dd84e"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a348f0209a6d073d9712"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0717930112afc43ec8ad"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q019", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "11919146e38e45cc298163840d991918cd5deb945a3760c21bb5a0c1b127a96e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q020", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f04", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Bir hatalı genellemeyi üç gerçek ticaret odağıyla düzeltir; benzer alan ile farklı araç ayrımını kullanır.", "question": "Tablodaki örnekleri inceleyen Ömer “Araç ve yollar farklı olduğuna göre yalnız biri ortak mirasa katkıdır.” diyor. Tabloya göre Ömer'in görüşünü düzelten ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aynı alana katkı için araçların aynı olması gerekir.", "Ödeme örneği verilmeyen toplumların ekonomisi yoktur.", "Farklı araçların değeri toplumların üstünlüğünü belirler.", "Farklı araç ve yollar ekonomiye katkı sağlayabilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ortak ekonomi alanı, kullanılan araçların ve yolların aynı olmasını gerektirmez.", "Seçilmiş bir aracın anılmaması o toplumun ekonomik hayatının bulunmadığını göstermez.", "Tablo işlev farklarını gösterir; toplumların değerini sıralayan ölçüt sunmaz.", "Doğru; kayıt, ödeme ve deniz bağlantıları ekonomik faaliyetlerin farklı yanlarıyla ilişkilidir."], "explanation": "Kayıt, ödeme ve deniz bağlantıları ekonomik faaliyetlerin farklı yanlarıyla ilişkilidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.78487c7c5bf7a7d2fcba", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.f2153469bf7d610faed3", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.6eb8b81ce8910ef25a09", "s5-t13.s5-t13.visual.967c64abcd5665df176d", "s5-t13.s5-t13.visual.4e788fc10db9a74fb431"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.73d315f8208a4ca3638a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1845db648ad5a6942630"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.11106cdf1211c0d6fd21"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.131128c813a0003dbbf1"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.6363afb75e6030d5cc69"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1ee03032ad7f381dd84e"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f7bb05d738f0e3b9119b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a348f0209a6d073d9712"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0717930112afc43ec8ad"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q020", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e403c66221bda2d4a3a4e9335d8af689e6a286a048b34069e9b205f94af32069", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q021", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f05", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Yaklaşık elli sözcüklük metinden hem ortak alanı hem iki farklı işlevi birleştirir; kısmi doğrulara dikkat gerekir.", "question": "Elif iki bilgi kartını karşılaştırıyor. Asur kartında, Anadolu ile yapılan alışverişlerin kil tabletlere yazıldığı belirtiliyor. Lidya kartında ise alışverişte madenî paraların kullanıldığı anlatılıyor. Elif'in amacı, iki medeniyetin ekonomiye katkısını ortak bir başlık altında incelemek; kullanılan araçların görevlerini de birbirinden ayırmaktır. Kartlar bu toplumların bütün çalışmalarını anlatmıyor.\n\nBuna göre Elif'in ortak alanı ve araçların farklı işlevlerini birlikte belirtmek için yazabileceği cümle aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İkisi ekonomiye katkıdır; tablet kayıt, para ödeme içindir.", "İkisi yazılı arşivdir; tablet de para da aynı belgeyi tutar.", "Asur ekonomiye katkıdır; Lidya'nın ekonomiye katkısı yoktur.", "Lidya'nın aracı değerlidir; Asur'un aracı değersiz bir mirastır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kartların ortak alanı ekonomidir; yazılı alışveriş kaydı ve ödeme aracı ayrı işlevlerdir.", "Madenî para yazılı alışveriş belgesi sayılmış; ortak alan ile aynı işlev birbirine karıştırılmıştır.", "Ödeme aracı ekonomiye katkı örneğidir; farklı araç diğer toplumun katkısını yok saydırmaz.", "Kayıt ile ödeme farkı değer veya üstünlük sıralaması için kanıt değildir."], "explanation": "Kartların ortak alanı ekonomidir; yazılı alışveriş kaydı ve ödeme aracı ayrı işlevlerdir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q021", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f3a36289065416d86b3086d85af16bae124e5d333d0f45f24c1eefe85c7f53be", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q022", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f05", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Sonuçtan iki ayrı kanıta geri döner; metnin kapsamını aşan yakın genellemeleri ayırt etmesi gerekir.", "question": "Elif iki bilgi kartını karşılaştırıyor. Asur kartında, Anadolu ile yapılan alışverişlerin kil tabletlere yazıldığı belirtiliyor. Lidya kartında ise alışverişte madenî paraların kullanıldığı anlatılıyor. Elif'in amacı, iki medeniyetin ekonomiye katkısını ortak bir başlık altında incelemek; kullanılan araçların görevlerini de birbirinden ayırmaktır. Kartlar bu toplumların bütün çalışmalarını anlatmıyor.\n\nElif, kartlardan hareketle “Asur kayıtları saklamış, Lidya ise alışverişte ödeme aracı kullanmıştır.” sonucuna ulaşıyor. Kartlara göre Elif'in bu farklılığı dayandırdığı kanıtlar aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Asur'un hukukunun olmaması ve Lidya'nın ticareti bilmemesi", "İşlemlerin yazılması ve madenî paraların kullanılması", "İki toplumun aynı dilde yazması ve aynı parayı basması", "Asur'un tüm katkılarının bilinmesi ve Lidya'nın yalnız para üretmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Alanların anılmaması yokluk kanıtı değildir; ayrıca para kullanımı alışverişle ilişkilidir.", "Doğru; Asur için yazılı işlem kaydı, Lidya için para kullanımı metinde açıkça belirtilmiştir.", "Metin ortak dil veya ortak para hakkında bilgi vermez; araçlardan tam eşitlik çıkarılmıştır.", "Kartların tüm çalışmaları anlatmadığı belirtilmiştir; sınırlı örnekler bütün katkıların listesi sanılmıştır."], "explanation": "Asur için yazılı işlem kaydı, Lidya için para kullanımı metinde açıkça belirtilmiştir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q022", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "140f2ff6f3d8d21ab8aba2ec69bc46eddf2ba6523b8ff0deb60e3a3fbe32113d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q023", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f05", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Yokluk yanılgısını giderirken ortak ekonomi katkısını korur; olgu ile ek araştırma gereğini ayrı değerlendirmelidir.", "question": "Elif iki bilgi kartını karşılaştırıyor. Asur kartında, Anadolu ile yapılan alışverişlerin kil tabletlere yazıldığı belirtiliyor. Lidya kartında ise alışverişte madenî paraların kullanıldığı anlatılıyor. Elif'in amacı, iki medeniyetin ekonomiye katkısını ortak bir başlık altında incelemek; kullanılan araçların görevlerini de birbirinden ayırmaktır. Kartlar bu toplumların bütün çalışmalarını anlatmıyor.\n\nElif “Lidya kartında kayıt tutma yazmıyor; demek ki Lidyalılar hiç kayıt tutmadı.” diyor. Buna göre ortak alanı koruyarak Elif'in görüşünü kanıta uygun biçimde düzelten ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Asur ile Lidya aynıdır; çünkü ikisi alışverişle ilgilenmiştir.", "Lidya daha üstündür; çünkü kayıt tutmaya ihtiyaç duymamıştır.", "İkisi ekonomi örneğidir; Lidya'nın kayıtları için ek kaynak gerekir.", "Lidya ekonomiden uzaktır; çünkü kartında kil tablet bulunmaz."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ortak alan tüm özelliklerin aynı olduğunu göstermez; araçların işlevleri ayrıdır.", "Kayıt tutmadığı kanıtlanmamıştır; belirsizlikten hem yokluk hem üstünlük sonucu çıkarılmıştır.", "Doğru; Lidya kartı ödeme aracını verir; kayıtların hiç bulunmadığı sonucu bu karttan çıkarılamaz.", "Ekonomi katkısı tek bir kayıt aracına indirgenmiştir; para kullanımı örneği göz ardı edilmiştir."], "explanation": "Lidya kartı ödeme aracını verir; kayıtların hiç bulunmadığı sonucu bu karttan çıkarılamaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q023", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4c92649771812510c5c624db6a9989e26fe2359b58283f8ec8cf7752da1302a5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q024", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f06", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki kanun örneğini ortaklaştırır ve arşivde ek belge türünü ayırır; tam kural eşitliği çeldiricisi yakındır.", "question": "Bir sınıfın kaynak dosyasında Babil için Hammurabi kanunlarının mülkiyet ve ticaretle ilgili kurallar içerdiği yazıyor. Hitit için devlet arşivinde kanunların yanında antlaşma ve yazışmalar bulunduğu belirtiliyor. Dosya, kuralların tamamını vermiyor ve cezaları karşılaştırmıyor. Öğrenciler yalnız verilen bilgilere dayanarak benzerlik ile farklılığı ayrı cümlelerde ifade etmek istiyor.\n\nBu bilgilere göre hukuk ortaklığını koruyup verilen içerik farkını gösteren karşılaştırma aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İkisinde aynı cezalar vardır; Babil kuralları Hitit'inkilerle eşittir.", "Yalnız Babil'de hukuk vardır; Hitit belgeleri hukukla ilişkili değildir.", "Hitit arşivi daha değerlidir; Babil mirası korunmaya değmez.", "İkisinde kanun örneği vardır; Hitit arşivinde antlaşma da belirtilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Dosya cezaları ve tüm kuralları karşılaştırmadığından içerik eşitliği kanıtlanamaz.", "Hitit arşivinde kanun bulunduğu açıkça belirtilmiştir; verilen kanıt yok sayılmıştır.", "Belge türlerinin çeşitliliği mirası değersiz saymak için bir ölçüt değildir.", "Doğru; Babil kanunları ve Hitit arşivindeki kanunlar ortak hukuk örneğidir; Hitit için antlaşma ayrıca anılmıştır."], "explanation": "Babil kanunları ve Hitit arşivindeki kanunlar ortak hukuk örneğidir; Hitit için antlaşma ayrıca anılmıştır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q024", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4d5214dd459c5ca205478438cd1353c84d2f1684d1cf75430e0f7ee1e6e7b923", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q025", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f06", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Kanunların varlığı ile cezaların niteliğine ait kanıtı ayırır; verilen bilgilerden çıkarılamayan değerlendirmeyi sınırlar.", "question": "Bir sınıfın kaynak dosyasında Babil için Hammurabi kanunlarının mülkiyet ve ticaretle ilgili kurallar içerdiği yazıyor. Hitit için devlet arşivinde kanunların yanında antlaşma ve yazışmalar bulunduğu belirtiliyor. Dosya, kuralların tamamını vermiyor ve cezaları karşılaştırmıyor. Öğrenciler yalnız verilen bilgilere dayanarak benzerlik ile farklılığı ayrı cümlelerde ifade etmek istiyor.\n\nAyşe, Babil ile Hitit hukukunu karşılaştıran dosyadan “Hitit kuralları daha yumuşaktır.” sonucunu çıkarıyor. Buna göre Ayşe'nin bu sonucu için aşağıdakilerden hangisi en uygun değerlendirmedir?", "choices": ["Cezalar verilmediğinden bu fark için ek kanıt aranmalıdır.", "Hitit'te antlaşma anıldığı için bütün cezalar aynıdır.", "Babil'in ticaret kuralları varsa Hitit'in kanunu olamaz.", "Hitit arşivinde yazışma varsa Babil'de hiç yazışma yoktur."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; dosya kanunların varlığını ve bazı belge türlerini bildirir; cezaların niteliğini karşılaştırmaz.", "Antlaşmanın varlığı iki toplumun ceza kurallarının eşit olduğunu kanıtlamaz.", "Aynı alanda farklı örnekler bulunabilir; bir tarafın kuralı diğerinin kanununu dışlamaz.", "Bir türün bir tarafta anılması ötekinde bulunmadığına kanıt olmaz; dosya sınırlıdır."], "explanation": "Dosya kanunların varlığını ve bazı belge türlerini bildirir; cezaların niteliğini karşılaştırmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q025", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3c9b93c4e4211af686a579ff4ec0a57c8de15a895d0bbae58bcf7d73bf7e97b2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q026", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f07", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki satırda iki tarafın dolu hücrelerini seçer; alan başlıkları açık olduğu için karşılaştırma iki kısa adımlıdır.", "question": "Tabloya göre kültür ve hukuk alanlarında iki medeniyet arasındaki benzerliğe kanıt olan örnek çifti aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Astronomi ve yazılı kanunlar", "Çivi yazılı metinler ve yazılı kanunlar", "Astronomi ve sulama kanalları", "Sulama kanalları ve çivi yazılı metinler"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Hukuk ortaklığı gösterilir; bilim satırında Hitit örneği verilmediğinden iki benzerlik kanıtı oluşmaz.", "Doğru; kültür satırında yazılı metinler, hukuk satırında kanunlar iki tarafta da örneklenmiştir.", "Bu iki örnek yalnız Sümer için verilmiştir; Hitit tarafında aynı dosyada kanıt yoktur.", "Kültür ortaklığı vardır; ekonomi satırında iki taraflı örnek bulunmadığı için iki ortaklık kurulamaz."], "explanation": "Kültür satırında yazılı metinler, hukuk satırında kanunlar iki tarafta da örneklenmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.15c13a23d4baa72125e9", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.8398a5acad9274a86e08", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.703fb2c874b7068f3d8f", "s5-t13.s5-t13.visual.5588c507a2aafbfc3f08", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5da87194435d4e997624"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bfab1222ec73ac62cbe8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.49da034bea5963067a0b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1c3231d70548d130c861"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7eb28ccc0e1d72c02212"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1cf3828833c1db449690"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.629123091276bcde8a56"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q026", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4c58b86fdfac2ceb77a4afbeaf0d0cf21ed73bf32cd68e48a273ec6c3802b6ad", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q027", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f07", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Bir ortak hukuk satırı ile bilimde örnek dağılımını karşılaştırır; verilen bilgi ve yokluk ayrımını gözetir.", "question": "Sümer-Hitit tablosunu kullanarak bir benzerlik ve bir sunum farkı yazılacak. Buna göre tablodaki bilgilerle uyumlu benzerlik ve fark ifadesi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kültür benzerdir; Hitit'te ekonomi hiç bulunmamıştır.", "Ekonomi aynıdır; Sümer'de yazılı kanun bulunmamıştır.", "Kanunlar ortaktır; bilim örneği yalnız Sümer sütununda verilmiştir.", "Bilim aynıdır; Hitit matematiği tabloda ayrıntılı verilmiştir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kültür benzerliği uygundur; ekonomi örneğinin verilmemesi yokluk kanıtı değildir.", "Ekonomide iki taraflı örnek yoktur; ayrıca Sümer hukuk hücresindeki kanun bilgisi reddedilmiştir.", "Doğru; hukukta iki taraflı kanun örneği vardır; bilimde bu dosya yalnız Sümer örneği sunar.", "Hitit bilim hücresi örnek verilmediğini söyler; görünmeyen ayrıntılar varmış gibi aktarılmıştır."], "explanation": "Hukukta iki taraflı kanun örneği vardır; bilimde bu dosya yalnız Sümer örneği sunar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.15c13a23d4baa72125e9", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.8398a5acad9274a86e08", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.703fb2c874b7068f3d8f", "s5-t13.s5-t13.visual.5588c507a2aafbfc3f08", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5da87194435d4e997624"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bfab1222ec73ac62cbe8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.49da034bea5963067a0b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1c3231d70548d130c861"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7eb28ccc0e1d72c02212"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1cf3828833c1db449690"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.629123091276bcde8a56"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q027", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "feb3631c9357fbcc0078e8fc7bab1a7fc9ac9dbc1aa07f657ffef19676051b18", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q028", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f07", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki farklı satırın alan başlığını okur; karşılaştırma ölçütünün eşit olmadığını saptaması gerekir.", "question": "Tablodaki Sümer sulama kanalları ile Hitit yazılı kanunlarını aynı alandaki iki örnek sayan öğrenciye hangi düzeltme yapılmalıdır?", "choices": ["İkisi bilim satırında aynı gökyüzü çalışmasıdır.", "İkisi kültür satırında aynı yazılı metin türüdür.", "İkisi hukuk satırında aynı toplumsal kuraldır.", "Biri ekonomi, diğeri hukuk satırının örneğidir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ne tarım kanalı ne kanun bu tabloda astronomi örneği olarak verilmiştir.", "Kanal yazılı belge değildir; farklı alanların örnekleri tek bir belge türü sanılmıştır.", "Tarım kanalı toplumsal kural değildir; ortak miras örnekleri aynı hukuk alanına indirgenmiştir.", "Doğru; sulama kanalları tarımla ilişkili ekonomi, yazılı kanunlar hukuk örneği olarak yerleştirilmiştir."], "explanation": "Sulama kanalları tarımla ilişkili ekonomi, yazılı kanunlar hukuk örneği olarak yerleştirilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.15c13a23d4baa72125e9", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.8398a5acad9274a86e08", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.703fb2c874b7068f3d8f", "s5-t13.s5-t13.visual.5588c507a2aafbfc3f08", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5da87194435d4e997624"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bfab1222ec73ac62cbe8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.49da034bea5963067a0b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1c3231d70548d130c861"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7eb28ccc0e1d72c02212"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1cf3828833c1db449690"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.629123091276bcde8a56"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q028", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3aab49e6e8fb31def82db3be162d6bb225e9ac04d26b0ea07a4719806eb71126", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q029", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f07", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Kanıtın iki alan arasındaki yeterliliğini inceler; bir eksik hücrenin anlamını bilmesi gerekir.", "question": "Sümer-Hitit tablosundan hukuk için iki taraflı bir karşılaştırma kurulabiliyor. Buna göre ekonomi alanında aynı tabloyla daha sınırlı bir karşılaştırma yapılabilmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Hukukta iki örnek vardır; ekonomide Hitit örneği verilmemiştir.", "Ekonomi, ortak miras içinde karşılaştırılamayan bir alandır.", "Hititlerin ekonomik yaşamı olmadığından karşılaştırma bitmiştir.", "Hukuk benzerliği bütün ekonomi özelliklerini aynı yapar."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hukuk hücreleri iki taraf için doludur; ekonomide bir taraf için dosya ek bilgi sunmaz.", "Ekonomi karşılaştırılabilir; bu dosyada bir tarafın örneği eksik olduğu için kanıt sınırlıdır.", "Örnek verilmedi ifadesi ekonomik yaşamın yokluğunu göstermemektedir.", "Bir alandaki benzerlik başka alandaki kanıt eksikliğini gidermez ve tam eşitlik sağlamaz."], "explanation": "Hukuk hücreleri iki taraf için doludur; ekonomide bir taraf için dosya ek bilgi sunmaz.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.15c13a23d4baa72125e9", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.8398a5acad9274a86e08", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.703fb2c874b7068f3d8f", "s5-t13.s5-t13.visual.5588c507a2aafbfc3f08", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5da87194435d4e997624"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bfab1222ec73ac62cbe8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.49da034bea5963067a0b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1c3231d70548d130c861"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7eb28ccc0e1d72c02212"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1cf3828833c1db449690"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.629123091276bcde8a56"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q029", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1c396846a04592b4f5e4035dc35e62a799dd364b11545708648f6a81cfcdf896", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q030", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f07", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 2, "difficultyReason": "Alan adlarıyla iki ortak örneği eşleştirir; sınıflandırma için kısa ve görünür kanıtları kullanır.", "question": "Tablodan iki ayrı ortaklık kaydı çıkarılacak: biri kültür, biri hukuk. Buna göre hangi kayıt çifti alanlarla uyumludur?", "choices": ["Kültür: kanunlar; hukuk: sulama kanalları", "Kültür: yazılı metinler; hukuk: kanunlar", "Kültür: sulama kanalları; hukuk: astronomi", "Kültür: astronomi; hukuk: sulama kanalları"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu tablonun alan ölçütleri korunmamıştır; özellikle kanal hukuk örneği değildir.", "Doğru; yazılı metinler kültür, kanunlar hukuk satırında iki medeniyet için de verilmiştir.", "Ekonomi ve bilim örnekleri kültür ile hukuk başlıklarına taşınmıştır.", "Bilim ve tarım örnekleri yanlış alanlara konmuş; iki taraflı ortaklık da gösterilmemiştir."], "explanation": "Yazılı metinler kültür, kanunlar hukuk satırında iki medeniyet için de verilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.15c13a23d4baa72125e9", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.8398a5acad9274a86e08", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.703fb2c874b7068f3d8f", "s5-t13.s5-t13.visual.5588c507a2aafbfc3f08", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.5da87194435d4e997624"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.bfab1222ec73ac62cbe8"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.49da034bea5963067a0b"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1c3231d70548d130c861"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7eb28ccc0e1d72c02212"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f12b02636b35652f3888"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.add390fcd7c6739c5e57"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.1cf3828833c1db449690"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.629123091276bcde8a56"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q030", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a16a81eaf985d678100a77d04ced0657212739bc2a59cfbb7109546e36324c8e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q031", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f08", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki alan boyunca dört hücreyi birleştirir; ortak başlık ile örnek ayrıntılarının farklılığını aynı anda korur.", "question": "Tablonun bilim ve ekonomi satırlarına göre Babil ve İyon örneklerinin ortak yönünü ve farklı örneğini birlikte doğru belirten yorum aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İyonlarda limanlar anıldığı için Babil'de ticaret bulunmamıştır.", "Babil'de kanun bulunduğu için İyonlarda bilim gelişmemiştir.", "İkisi bilim ve ticaretle ilişkilidir; İyon için liman örneği verilir.", "İkisinin bütün bilim yöntemleri ve ticaret yolları aynıdır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Babil ekonomi hücresinde ticaret açıkça vardır; farklı örnek bir tarafın katkısını silmez.", "Bir alandaki kanun bilgisi başka alandaki bilim katkısını ortadan kaldırmaz; İyon bilim hücresi doludur.", "Doğru; bilim satırı bilgi üretimini, ekonomi satırı ticareti iki tarafta da gösterir; liman kentleri İyon için belirtilmiştir.", "Aynı alanlara katkı yapmak tüm yöntemlerin ve yolların eşit olduğu anlamına gelmez."], "explanation": "Bilim satırı bilgi üretimini, ekonomi satırı ticareti iki tarafta da gösterir; liman kentleri İyon için belirtilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.7efb7e0fb20ad42c3337", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b0914ef601582d423a50", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.4c949da391db57fe2876", "s5-t13.s5-t13.visual.4c756ab4dbe478ab260f", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a2e17a0cf5d156f3cf43"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.598f1de24e6f0941e458"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.4456e4717f7d27a523f5"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c590222b315ed8179995"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3af33365f0a2b241f4bc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8147f4cffa9646e4113d"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.72e859541ed8c7d614ba"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b666b64675283d2bd556"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.770d7b691947c65e9431"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c088d805ca920263f031"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f24f551ad85d1786d66a"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q031", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cfefd265ebaf1d5e20ae06d7b1272cad7556d0135580db9b47e12aa4c1bb6479", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q032", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f08", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Yanlış kurulmuş karşılaştırmayı onarır; iki medeniyetin kanıtını ve aynı bilim alanı ölçütünü birlikte kontrol etmesi gerekir.", "question": "Bir öğrenci Babil kanunları ile İyon felsefesini aynı bilim alanına katkı sayıyor. Tablodaki hangi kanıt çifti, iki tarafı bilim alanında karşılaştırması için daha uygundur?", "choices": ["Babil astronomisi ile İyon felsefe çalışmaları", "Babil kanunları ile İyon doğa çalışmaları", "Babil ticareti ile İyon liman ticareti", "Babil astronomisi ile İyon doğa çalışmaları"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Babil örneği bilim satırındadır; İyon felsefesi bu tablonun kültür satırından alınmıştır. Aynı alan ölçütü korunmamıştır.", "İyon örneği bilim satırındadır; Babil kanunları hukuk satırından seçilmiştir. Farklı alanlar tek bilim karşılaştırması sayılmıştır.", "İki örnek aynı alandadır; ancak ekonomi satırına aittir. Bilim karşılaştırması için alan değiştirilmiştir.", "Doğru; Babil astronomisi ve İyonların doğa olaylarını açıklayan çalışmaları bilim satırında iki taraf için verilmiştir."], "explanation": "Babil astronomisi ve İyonların doğa olaylarını açıklayan çalışmaları bilim satırında iki taraf için verilmiştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.7efb7e0fb20ad42c3337", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b0914ef601582d423a50", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.4c949da391db57fe2876", "s5-t13.s5-t13.visual.4c756ab4dbe478ab260f", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a2e17a0cf5d156f3cf43"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.598f1de24e6f0941e458"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.4456e4717f7d27a523f5"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c590222b315ed8179995"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3af33365f0a2b241f4bc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8147f4cffa9646e4113d"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.72e859541ed8c7d614ba"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b666b64675283d2bd556"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.770d7b691947c65e9431"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c088d805ca920263f031"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f24f551ad85d1786d66a"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q032", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "005d60266391c4dc44ce2f93ab0f012956a840bd1a728acfb5d5dfb0bb46b01d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q033", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f08", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki alan için ayrı karar verir: kültürde fark, ekonomide benzerlik; kısmen doğru yorumlara karşı dört hücreyi izler.", "question": "Babil-İyon tablosundan kültür alanında bir farklılık ve ekonomi alanında bir ortaklık seçilecek. Buna göre tabloya uygun ikili aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Metin ve felsefe örnekleri farklıdır; ticaret ortak alandır.", "Kanun ve liman örnekleri aynı alandır; yalnız İyon ticaret yapar.", "İki kültür örneği aynıdır; Babil ekonomiye katkı sunmamıştır.", "İyon kültürü değersizdir; Babil'in bütün katkıları ticarettir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kültür satırı farklı türde katkıları, ekonomi satırı iki tarafta da ticareti gösterir.", "Hukuk ile ekonomi karıştırılmıştır; Babil'in açık ticaret bilgisi de yok sayılmıştır.", "Çivi yazılı metinle felsefe çalışması aynı seçilmiş örnek değildir; Babil ticareti açıkça belirtilir.", "İçerik farkı değer sıralaması değildir; ayrıca dosya bütün Babil katkılarını ticarete indirgemez."], "explanation": "Kültür satırı farklı türde katkıları, ekonomi satırı iki tarafta da ticareti gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.7efb7e0fb20ad42c3337", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b0914ef601582d423a50", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.4c949da391db57fe2876", "s5-t13.s5-t13.visual.4c756ab4dbe478ab260f", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a2e17a0cf5d156f3cf43"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.598f1de24e6f0941e458"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.4456e4717f7d27a523f5"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c590222b315ed8179995"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3af33365f0a2b241f4bc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8147f4cffa9646e4113d"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.72e859541ed8c7d614ba"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b666b64675283d2bd556"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.770d7b691947c65e9431"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c088d805ca920263f031"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f24f551ad85d1786d66a"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q033", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d5f77c8f2c9bde33bef9c4506fb884ecd9ec1dc914ee7511b524f30557e69974", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q034", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f08", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Bir cümledeki iki ayrı aşırı genellemeyi düzeltir; boşluk anlamı ile çok alanlı kanıtı birlikte değerlendirmelidir.", "question": "Can, tablodan “İyonlarda hukuk yoktu; Babil ise yalnız hukukla uğraştı.” sonucunu çıkarıyor. Tabloya göre Can'ın birlikte gözden kaçırdığı iki bilgi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tablodaki her örnek yalnız bir toplumun tüm özelliklerini verir.", "Eksik örnek yokluk değildir; Babil'in başka alanlarda örnekleri de vardır.", "Hukuk benzerliği tamdır; Babil'in bilim hücresi boştur.", "İyon bilimden uzaktır; Babil'in ekonomi hücresi boştur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Seçilmiş örnekler eksiksiz toplum tanımı değildir; sınırlı dosyadan bütün özelliklere genelleme yapılmıştır.", "Doğru; İyon hukuk hücresi dosyada örnek verilmediğini söyler; Babil'in bilim, kültür ve ekonomi hücreleri de doludur.", "İyon hukuk örneği verilmediğinden tam benzerlik gösterilemez; Babil bilim hücresi astronomi içerir.", "İyon bilim katkısı ve Babil ticareti tabloda açıkça verilmiştir; dolu hücreler yok sayılmıştır."], "explanation": "İyon hukuk hücresi dosyada örnek verilmediğini söyler; Babil'in bilim, kültür ve ekonomi hücreleri de doludur.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.7efb7e0fb20ad42c3337", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b0914ef601582d423a50", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.4c949da391db57fe2876", "s5-t13.s5-t13.visual.4c756ab4dbe478ab260f", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a2e17a0cf5d156f3cf43"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.598f1de24e6f0941e458"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.4456e4717f7d27a523f5"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c590222b315ed8179995"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3af33365f0a2b241f4bc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8147f4cffa9646e4113d"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.72e859541ed8c7d614ba"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b666b64675283d2bd556"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.770d7b691947c65e9431"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c088d805ca920263f031"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f24f551ad85d1786d66a"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q034", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0dc2c837d52bbe89dbc8a8582666844ea88f8ebf53cd2eaeaa3fbf2893f13080", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q035", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f08", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Üç yanıtlanabilir alanı bir eksik alanla karşılaştırır; sorunun cevaplanabilirliğini kanıt kapsamına göre seçer.", "question": "Tabloya göre aşağıdaki araştırma sorularından hangisinin yanıtlanması için ek bilgi gerekir?", "choices": ["Kültür satırında hangi farklı örnekler seçilmiştir?", "Ekonomi satırındaki iki örnek hangi ortak alanı gösterir?", "İki medeniyetin hukuk katkıları hangi yönlerden benzerdir?", "Bilim satırında iki tarafın katkı örnekleri nelerdir?"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kültür satırı çivi yazılı metin ve felsefe çalışması örneklerini birlikte sunmaktadır.", "İki ekonomi hücresinde de ticaret belirtilir; ortak alanı bulmak için ek bilgi gerekmez.", "Doğru; İyon hukuk örneği bu dosyada verilmediğinden iki taraflı hukuk benzerliği için ek kaynak gerekir.", "Bilim satırında astronomi ve doğayı açıklama çalışmaları verilmiştir; bu sorunun kanıtı dosyada vardır."], "explanation": "İyon hukuk örneği bu dosyada verilmediğinden iki taraflı hukuk benzerliği için ek kaynak gerekir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t13.s5-t13.visual.7efb7e0fb20ad42c3337", "altTextKey": "s5-t13.s5-t13.visual.b0914ef601582d423a50", "headerKeys": ["s5-t13.s5-t13.visual.0059bfc57922c1708b63", "s5-t13.s5-t13.visual.4c949da391db57fe2876", "s5-t13.s5-t13.visual.4c756ab4dbe478ab260f", "s5-t13.s5-t13.visual.d126de3ce877346e0a3a", "s5-t13.s5-t13.visual.bc19b7f53b83c0f3e643"], "rows": [[{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.61694178e745cc4690a6"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.0c6845408f990480341f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.a2e17a0cf5d156f3cf43"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.598f1de24e6f0941e458"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.4456e4717f7d27a523f5"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.7efbbf788b527122fbbb"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.9fe32d6cdc5479385704"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c590222b315ed8179995"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3af33365f0a2b241f4bc"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8147f4cffa9646e4113d"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.e6d3f7accc8643f7a586"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.72e859541ed8c7d614ba"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b666b64675283d2bd556"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.770d7b691947c65e9431"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.c088d805ca920263f031"}], [{"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8c2d6195b61d700cd3d9"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.3076c81605519ab41c7a"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.8fbf124f010d1c4b9e6f"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.b7cad2d490f3dfbb3e44"}, {"key": "s5-t13.s5-t13.visual.f24f551ad85d1786d66a"}]]}, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q035", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c74becb56de078d1c9d3df8df05651a8a59e343933929847986672856d88a633", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q036", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f09", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Mal ve yazılı kayıt kanıtlarından bir aktarım ilişkisi çıkarır; ilişkiyi toplumların tam eşitliğine genişletmemelidir.", "question": "Asurlu tüccarlar Anadolu ile alışveriş yaparken işlemlerini çivi yazılı kil tabletlere kaydetmiştir. Bu tabletler, ticaretin yanında yazılı bilginin de bölgeler arasında taşındığını gösterir. Kültepe'de bulunan kayıtlar bu ilişkiyi incelemeye yardımcı olur. Bir öğrenci, malların dolaşımı ile bilginin dolaşımını birlikte düşünür; fakat her toplumun bütün özelliklerinin aynı olduğunu ileri sürmez.\n\nBu bilgilere göre ticaret ile ortak mirasın yayılması arasındaki ilişkiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Ticaret yalnız malları etkiler; bilgi taşınmasına hiç katkısı olmaz.", "Yazılı bilgi taşınmışsa iki bölgenin tüm toplumları aynı olmuştur.", "Kayıtlar bulunmuşsa malların alışverişi hiç gerçekleşmemiştir.", "Ticari ilişkiler yazılı bilginin taşınmasına da aracılık edebilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Metin yazılı bilginin taşınmasına açıkça işaret eder; ilişki yalnız mallarla sınırlandırılmıştır.", "Yazının yayılması bütün toplum özelliklerinin eşitliği anlamına gelmez.", "Kayıtlar alışveriş işlemlerine aittir; bilgi aktarımı mal dolaşımını dışlamaz.", "Doğru; alışverişle birlikte çivi yazılı kayıtların Anadolu'da bulunması mal ve bilgi dolaşımını birlikte düşündürür."], "explanation": "Alışverişle birlikte çivi yazılı kayıtların Anadolu'da bulunması mal ve bilgi dolaşımını birlikte düşündürür.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q036", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b93b674aa7b6cd113b2a2be235892a6f7ebecd284a1e6862d3edfb7c3de16f4b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q037", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f09", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Bir yorumun sınırını belirli bir bulguyla genişletir; sonuca değil onu destekleyen nesnel kayda odaklanır.", "question": "Asurlu tüccarlar Anadolu ile alışveriş yaparken işlemlerini çivi yazılı kil tabletlere kaydetmiştir. Bu tabletler, ticaretin yanında yazılı bilginin de bölgeler arasında taşındığını gösterir. Kültepe'de bulunan kayıtlar bu ilişkiyi incelemeye yardımcı olur. Bir öğrenci, malların dolaşımı ile bilginin dolaşımını birlikte düşünür; fakat her toplumun bütün özelliklerinin aynı olduğunu ileri sürmez.\n\nSeda “Tüccarlar yalnız ürün götürmüş olabilir.” yorumunu sınamak istiyor. Metindeki hangi kanıt bu yorumun kapsamını genişletir?", "choices": ["Anadolu'da alışverişe ait çivi yazılı kayıtların bulunması", "Metinde toplumların bütün özelliklerinin aynı olduğunun söylenmesi", "Anadolu'da yazılı bilginin hiç kullanılmadığının bildirilmesi", "Ticaretin bilgi paylaşımından tamamen ayrı olduğunun belirtilmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ticaret kayıtları, ürünlerin yanında yazılı bilginin de taşındığını incelemeye yardımcı olur.", "Metin toplumların bütün özelliklerinin aynı olduğunu söylemez; bilgi aktarımı tam benzerlik sanılmıştır.", "Çivi yazılı kayıtların bulunması bunun tersini gösterir; açık kanıt yok sayılmıştır.", "Metin ticaret ile yazılı bilgi taşınmasını birlikte ele alır; ilişkili süreçler ayrılmıştır."], "explanation": "Ticaret kayıtları, ürünlerin yanında yazılı bilginin de taşındığını incelemeye yardımcı olur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q037", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ce5d8b25373c46cb42992061c926105e35433556f72c9e63e04f95c45120104d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q038", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f09", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Kanıtın desteklediği aktarımı tümellik iddialarından ayırır; bir örneğin kapsamını doğru sınırlama gerekir.", "question": "Asurlu tüccarlar Anadolu ile alışveriş yaparken işlemlerini çivi yazılı kil tabletlere kaydetmiştir. Bu tabletler, ticaretin yanında yazılı bilginin de bölgeler arasında taşındığını gösterir. Kültepe'de bulunan kayıtlar bu ilişkiyi incelemeye yardımcı olur. Bir öğrenci, malların dolaşımı ile bilginin dolaşımını birlikte düşünür; fakat her toplumun bütün özelliklerinin aynı olduğunu ileri sürmez.\n\nMetne göre Asur ile Anadolu arasındaki ilişkiden kanıtın sınırını aşmadan çıkarılabilecek sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Asur'dan etkilenen toplumlar yeni katkı geliştirememiştir.", "Ticaret, yazının yayılmasına katkı sunan bir ilişki olabilir.", "Ortak mirasın tamamı yalnız Asur ticaretiyle yayılmıştır.", "Anadolu'ya ulaşan her bilgi aynı ticari tablette yazılmıştır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Etkilenmek yeni katkı geliştirmeyi engellemez; kayıtlar böyle bir engel hakkında kanıt sunmaz.", "Doğru; kayıtlar ticaretin yazılı bilgi dolaşımıyla ilişkisini destekler; bütün mirasın tek yolla yayıldığını göstermez.", "Bir ilişkiye ait kanıt bütün mirasın yalnız o yolla yayıldığına genellenmiştir.", "Metin her bilginin aynı belgeye kaydedildiğini belirtmez; araç ve içerik aşırı genellenmiştir."], "explanation": "Kayıtlar ticaretin yazılı bilgi dolaşımıyla ilişkisini destekler; bütün mirasın tek yolla yayıldığını göstermez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q038", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1fc7a1dc0d848175fdd24d4bb1fe9102778fc6b17c5444ae7cff422442e00c4a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q039", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f09", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "Bir ticari olgudan iki alan arasındaki ilişkiyi kurar; ekonomi ve kültürün birlikte etkilenebileceğini yorumlar.", "question": "Asurlu tüccarlar Anadolu ile alışveriş yaparken işlemlerini çivi yazılı kil tabletlere kaydetmiştir. Bu tabletler, ticaretin yanında yazılı bilginin de bölgeler arasında taşındığını gösterir. Kültepe'de bulunan kayıtlar bu ilişkiyi incelemeye yardımcı olur. Bir öğrenci, malların dolaşımı ile bilginin dolaşımını birlikte düşünür; fakat her toplumun bütün özelliklerinin aynı olduğunu ileri sürmez.\n\nKültepe'deki ticari kayıtları inceleyen öğrenci, mal ve bilgi alışverişini birlikte anlatan bir sonuç yazıyor. Buna göre aşağıdaki sonuçlardan hangisi metindeki kanıta dayanır?", "choices": ["Ekonomik bağlantı toplumların tüm kurallarını eşit kılar.", "Bir bölgeden gelen bilgi öbür bölgenin mirasını değersizleştirir.", "Ekonomik bağlantılar kültürel bilgi paylaşımına eşlik edebilir.", "Kültürel bağlantı varsa ekonomik bağlantı bulunamaz."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ticaret bağı aynı hukuk veya diğer özelliklerin bütünüyle eşit olduğu sonucunu vermez.", "Bilgi paylaşımı mirasın değersizliği veya üstünlük sıralaması için kanıt değildir.", "Doğru; mal alışverişi ekonomik, çivi yazılı bilgi dolaşımı kültürel bağlantıyı incelemeye imkân verir.", "Metinde ticari işlemler ile yazılı bilgi birlikte yer alır; iki alan birbirini dışlamaz."], "explanation": "Mal alışverişi ekonomik, çivi yazılı bilgi dolaşımı kültürel bağlantıyı incelemeye imkân verir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q039", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ef79d0984716589d3d95c65567d8bc838878ee88c055b9d2a6c34c4fb6bee8d8", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q040", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f10", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki kullanım kanıtını bir aktarım kanıtıyla birleştirir; yazı, dil ve içerik kavramlarının ayrılması gerekir.", "question": "Kaynak dosyası, Sümerlerde çivi yazılı metinler bulunduğunu ve Hitit devlet arşivinde de çivi yazılı belgeler kullanıldığını bildiriyor. Asur ticaretine ait kayıtlar ise yazının Anadolu'ya taşınmasında ticari ilişkilerin rolüne işaret ediyor. Öğrenciler bu bilgileri bir arada okuyor. Dosya, bütün metinlerin aynı dilde yazıldığını ya da aynı konuyu anlattığını söylemiyor.\n\nBu bilgilere göre üç medeniyetin kayıtları birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki çıkarımlardan hangisi desteklenir?", "choices": ["Çivi yazısı kullanan toplumlar aynı dilde konuşmuştur.", "Hitit ve Sümer metinlerinin bütün konuları aynıdır.", "Asur ticareti varsa Hitit'in yazılı mirası özgün olamaz.", "Yazılı kültür farklı toplumlarda kullanılmış ve ilişkilerle yayılmıştır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ortak yazı kullanımı ortak dil demek değildir; dosya dillerin aynı olduğunu söylemez.", "Yazı aracının ortaklığı belge içeriklerinin tamamının eşitliğini göstermez.", "Aktarılan bir aracı kullanmak farklı içerik üretmeyi engellemez; özgünlük yokluğu çıkarılamaz.", "Doğru; Sümer ve Hitit yazılı belgeleri ile Asur ticaretinin aktarım rolü, yazının farklı toplumlarda kullanıldığını destekler."], "explanation": "Sümer ve Hitit yazılı belgeleri ile Asur ticaretinin aktarım rolü, yazının farklı toplumlarda kullanıldığını destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q040", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3b45b724d2bad70043b2b77a1ab46212f5924617e017d0101479fe7c0fde0bbc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q041", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f10", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Ortak araç, aktarım ve bilinmeyen içerik olmak üzere üç düzeyi ayırır; iki karşıt aşırı genelleme yakın çeldiricidir.", "question": "Kaynak dosyası, Sümerlerde çivi yazılı metinler bulunduğunu ve Hitit devlet arşivinde de çivi yazılı belgeler kullanıldığını bildiriyor. Asur ticaretine ait kayıtlar ise yazının Anadolu'ya taşınmasında ticari ilişkilerin rolüne işaret ediyor. Öğrenciler bu bilgileri bir arada okuyor. Dosya, bütün metinlerin aynı dilde yazıldığını ya da aynı konuyu anlattığını söylemiyor.\n\nBaran “Hititler ve Sümerler çivi yazısı kullandığına göre arşivleri de tamamen aynıdır.” diyor. Metne göre etkileşim bilgisini koruyarak Baran'ın görüşünü düzelten ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yazı paylaşılabilir; belgelerin dili ve konusu ayrıca incelenmelidir.", "Arşivler aynı sayılır; ticaret bütün belge konularını eşitlemiştir.", "Arşivler farklıysa toplumlar arasında bilgi hiç paylaşılmamıştır.", "Yazıyı alan toplumların kendi mirasına katkısı değersizdir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ortak yazı aracı etkileşimle uyumludur; arşivlerin dil ve içerik eşitliği için dosya kanıt sunmaz.", "Asur ticaretinin yazıyı taşıması tüm arşiv içeriklerini eşitlemez; bir aktarım tam eşitliğe genişletilmiştir.", "Farklı belge içerikleri ortak araç kullanımını ve bilgi paylaşımını dışlamaz.", "Etkilenme katkının değersizliği için kanıt değildir; kültürel ilişkiler bir değer sıralaması değildir."], "explanation": "Ortak yazı aracı etkileşimle uyumludur; arşivlerin dil ve içerik eşitliği için dosya kanıt sunmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q041", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ed8e40241ba64c7980c190a2b76251800def32c163354e2a325886b5ab50f442", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q042", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f10", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Olgu ile yayılma çıkarımını ayrı kurar; her iki önermenin kanıtını denetleyip dil ve tümellik sapmalarını elemesi gerekir.", "question": "Kaynak dosyası, Sümerlerde çivi yazılı metinler bulunduğunu ve Hitit devlet arşivinde de çivi yazılı belgeler kullanıldığını bildiriyor. Asur ticaretine ait kayıtlar ise yazının Anadolu'ya taşınmasında ticari ilişkilerin rolüne işaret ediyor. Öğrenciler bu bilgileri bir arada okuyor. Dosya, bütün metinlerin aynı dilde yazıldığını ya da aynı konuyu anlattığını söylemiyor.\n\nDosyaya dayanarak iki ayrı sonuç yazılacak: bir kullanım bilgisi, bir yayılma çıkarımı. Buna göre aşağıdaki ikililerden hangisi dosyadaki kanıtın sınırını aşmaz?", "choices": ["Sümer ve Hitit her alanda aynıdır; ticaret tek katkı kaynağıdır.", "Sümer ve Hitit yazı kullanır; ticaret yazının taşınmasına katkıdır.", "Sümer ve Hitit aynı dili kullanır; ticaret tüm dilleri eşitlemiştir.", "Yalnız Sümer yazı kullanır; Hitit'in kayıtları miras değildir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yazı ortaklığı tüm alanlara, ticaret örneği de tek kaynağa genellenmiştir; dosya bunu desteklemez.", "Doğru; iki toplum için yazılı belge kanıtı, Asur ilişkileri için ticari aktarım bilgisi vardır.", "Dosyada dil eşitliği yoktur; yazı kullanımından ve ticaretten bütün dillerin eşitliği çıkarılmıştır.", "Hitit devlet arşivindeki çivi yazılı belgeler açıkça verilmiştir; kullanım ve miras kanıtı reddedilmiştir."], "explanation": "İki toplum için yazılı belge kanıtı, Asur ilişkileri için ticari aktarım bilgisi vardır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q042", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "50f3c4544809023fec75fc9199ae246ef9dfe3a8eded5467f8f14fd56190e09f", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q043", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f11", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Yararlanma ile yenilik arasında ilişki kurar; metinde belirtilmeyen tek kaynak ve birebir kopya iddiasını ayrı sınar.", "question": "Bir araştırma özetinde İyon düşünürlerinin doğayı açıklama çalışmalarında Doğu dünyasının bilgi ve deneyimlerinden yararlandıkları belirtiliyor. Ayrı bir kartta Sümerlerin matematik ve astronomi çalışmalarından söz ediliyor. Öğrenciler, bilginin paylaşılması ile yeni düşüncelerin geliştirilmesi arasındaki ilişkiyi tartışıyor. Özette, her İyon düşüncesinin tek bir Sümer metninden alındığına dair bir belge bulunmuyor.\n\nAraştırma özetine göre başka bölgelerin birikiminden yararlanma ile yeni katkı geliştirme arasında hangi ilişki kurulabilir?", "choices": ["Yeni düşünce varsa önceki birikimden hiç yararlanılmamıştır.", "Her İyon düşüncesi aynı Sümer metninin değişmeden kopyasıdır.", "Önceki birikimden yararlanmak yeni düşünce geliştirmeye destek olabilir.", "Başka birikimden yararlanan toplum hiçbir yeni katkı geliştiremez."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yeni düşünce üretimi önceki bilgilerden yararlanmayla çelişmez; özet ikisini birlikte ele alır.", "Tek bir Sümer metnine ve değişmez kopyalamaya dair belge yoktur; genel yararlanma aşırı özelleştirilmiştir.", "Doğru; İyon düşünürlerinin önceki deneyimlerden yararlanması ile kendi doğa açıklamaları geliştirmesi birlikte ele alınabilir.", "Etkilenme yeni çalışma yapmayı engellemez; özet İyonların doğayı açıklama çalışmalarını da belirtir."], "explanation": "İyon düşünürlerinin önceki deneyimlerden yararlanması ile kendi doğa açıklamaları geliştirmesi birlikte ele alınabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q043", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8742e050f21b171966849afbb477077584c32f199df0f74a482ea81863313337", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q044", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f11", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Genel aktarım ile belirli kaynak iddiasını ayırır; hem bütünlük hem tek metin varsayımını sorgulayan çok aşamalı çıkarımdır.", "question": "Bir araştırma özetinde İyon düşünürlerinin doğayı açıklama çalışmalarında Doğu dünyasının bilgi ve deneyimlerinden yararlandıkları belirtiliyor. Ayrı bir kartta Sümerlerin matematik ve astronomi çalışmalarından söz ediliyor. Öğrenciler, bilginin paylaşılması ile yeni düşüncelerin geliştirilmesi arasındaki ilişkiyi tartışıyor. Özette, her İyon düşüncesinin tek bir Sümer metninden alındığına dair bir belge bulunmuyor.\n\nEren, özetteki Doğu birikimi bilgisini kullanarak “İyonların bütün astronomi çalışmaları tek bir Sümer metninden alınmıştır.” diyor. Araştırma özetine göre Eren'in bu görüşüyle ilgili en uygun değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Astronomi alanı ortaksa bütün çalışmaların kaynağı aynı metindir.", "Tek metin kanıtı yoksa bölgeler arasında hiç bilgi paylaşılmamıştır.", "Bir bilgi paylaşılmışsa onu kullanan toplumun katkısı değersizdir.", "Yararlanma belirtilir; tek metin ve bütün çalışmalar iddiası kanıtlanmaz."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ortak bilim alanı tek bir metinden aktarımı göstermez; alan benzerliği kaynak eşitliği sanılmıştır.", "Belirli kaynağın gösterilmemesi genel yararlanma bilgisini ortadan kaldırmaz.", "Bilgiden yararlanmak toplumun mirasını değersiz kılmaz; kanıt bir değer ölçütü değildir.", "Doğru; özet genel bilgi ve deneyimlerden yararlanmayı bildirir; belirli bir metin ve bütün çalışmalar için kanıt sunmaz."], "explanation": "Özet genel bilgi ve deneyimlerden yararlanmayı bildirir; belirli bir metin ve bütün çalışmalar için kanıt sunmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q044", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "555998f3dbf6f9b7431111cc8083220527e0030fd60cb297a01f90b4bcc4d299", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q045", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f11", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Ortak alan ve genel etkileşimi tek cümlede birleştirir; doğru bir önermeye eklenen yanlış genellemeleri ayırt etmelidir.", "question": "Bir araştırma özetinde İyon düşünürlerinin doğayı açıklama çalışmalarında Doğu dünyasının bilgi ve deneyimlerinden yararlandıkları belirtiliyor. Ayrı bir kartta Sümerlerin matematik ve astronomi çalışmalarından söz ediliyor. Öğrenciler, bilginin paylaşılması ile yeni düşüncelerin geliştirilmesi arasındaki ilişkiyi tartışıyor. Özette, her İyon düşüncesinin tek bir Sümer metninden alındığına dair bir belge bulunmuyor.\n\nZeynep hem bilimde benzerlik hem etkileşim hakkında bir sonuç yazmak istiyor. Buna göre aşağıdaki cümlelerden hangisi araştırma özetinin sınırları içinde kalır?", "choices": ["İkisi bilimle ilişkilidir; İyonlar önceki bilgi birikiminden yararlanmıştır.", "İkisi tamamen aynıdır; her bilim çalışması Sümer'den kopyalanmıştır.", "Bilim alanları ayrıdır; İyonların önceki birikimle hiçbir ilişkisi yoktur.", "İyonlar bilgi almıştır; bu yüzden ortak mirasa katkıları bulunamaz."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Sümer bilim çalışmaları ile İyon doğa çalışmaları ortak bilim alanına aittir; özet genel yararlanmayı belirtir.", "Bilim ortaklığı bütün çalışmaların aynılığını kanıtlamaz; her çalışmanın tek kaynağı verilmemiştir.", "Doğa çalışmaları bilimle ilişkilidir; ayrıca önceki bilgi ve deneyimden yararlanma metinde açıktır.", "Bilgiden yararlanmak katkı sunmayı engellemez; kendi doğa açıklamaları yok sayılmıştır."], "explanation": "Sümer bilim çalışmaları ile İyon doğa çalışmaları ortak bilim alanına aittir; özet genel yararlanmayı belirtir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q045", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "21ab26e21c32eb72def980f9c6e0fd9ef9bdf59a9b47695b04a05f5b039ad08b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q046", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f12", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Dört toplumu iki alan altında eşleştirir ve cümlenin iki bölümünü sınar; kısmen doğru genellemeleri bütün olarak elemesi gerekir.", "question": "Deniz'in dosyasında şu bilgiler var: Babil'de astronomi çalışmaları yapılmış ve Hammurabi kanunları yazılmıştır. İyonlar doğa olaylarını açıklayan bilim ve felsefe çalışmalarıyla katkı sağlamıştır. Lidya için sikke, Asur için Anadolu ile ticaret ve yazılı alışveriş kayıtları örnek verilmiştir. Dosya bu medeniyetlerin bütün katkılarını sıralamaz; bir alanın anılmaması, o alanda hiç çalışma yapılmadığını göstermez.\n\nVerilenlere göre aşağıdaki karşılaştırma cümlelerinden hangisinin iki bölümü de desteklenir?", "choices": ["Asur'un katkısı vardır; Lidya'nın ortak mirasa katkısı yoktur.", "Babil ve İyonlar bilime; Asur ve Lidya ekonomiye katkı sunmuştur.", "Babil ve İyonlar aynı kanunları; Asur ve Lidya aynı kayıtları kullanmıştır.", "Babil yalnız hukukla; İyonlar yalnız ekonomiyle ilgilenmiştir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Lidya sikkesi dosyada bir katkı örneğidir; farklı ekonomik araç miras yokluğu sayılmıştır.", "Doğru; astronomi ve doğayı açıklama bilimle; ticaret, işlem kaydı ve sikke ekonominin farklı işlevleriyle ilişkilidir.", "Ortak alanlar aynı kanun ve aynı kayıt türü anlamına gelmez; İyon kanunu ve Lidya kaydı dosyada belirtilmemiştir.", "Babil'in astronomisi ve İyonların bilim-felsefe çalışmaları verilmiştir; katkılar tek alana indirgenmiştir."], "explanation": "Astronomi ve doğayı açıklama bilimle; ticaret, işlem kaydı ve sikke ekonominin farklı işlevleriyle ilişkilidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q046", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "665aa234db566941c44efa17de23d371ec94adbf9453106f106ce752f757fa08", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q047", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f12", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "İki önermeli cümlenin desteklenen parçasını koruyarak diğerini onarır; ortaklık ile tam eşitlik ayrımı dikkat gerektirir.", "question": "Deniz'in dosyasında şu bilgiler var: Babil'de astronomi çalışmaları yapılmış ve Hammurabi kanunları yazılmıştır. İyonlar doğa olaylarını açıklayan bilim ve felsefe çalışmalarıyla katkı sağlamıştır. Lidya için sikke, Asur için Anadolu ile ticaret ve yazılı alışveriş kayıtları örnek verilmiştir. Dosya bu medeniyetlerin bütün katkılarını sıralamaz; bir alanın anılmaması, o alanda hiç çalışma yapılmadığını göstermez.\n\nDeniz, “Asur ve Lidya ekonomiye katkı sunmuştur; bu yüzden bütün özellikleri aynıdır.” cümlesini yazıyor. Buna göre Deniz bu cümleyi dosyadaki bilgilere uygun hâle getirmek için aşağıdakilerden hangisini yapmalıdır?", "choices": ["İki medeniyetin katkısını silip yalnız birinin mirasını değerli saymalıdır.", "Asur'un kayıt örneğinden Lidya'da hiç yazı olmadığı sonucuna geçmelidir.", "Ekonomi ortaklığını koruyup bütün özelliklerin aynı olduğu iddiasını çıkarmalıdır.", "Bütün özellikler eşittir ifadesini koruyup ekonomi ortaklığını çıkarmalıdır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ortak alanın varlığı iki tarafın katkısını gösterir; değer sıralaması dosyadan çıkarılamaz.", "Bir taraftaki yazılı kayıt örneği öteki tarafta yazının yokluğu için kanıt değildir.", "Doğru; Asur ticareti ile Lidya sikkesi ortak ekonomi alanını destekler; tüm toplum özelliklerinin eşitliği kanıtlanmaz.", "Dosyanın desteklediği ortak alan silinmiş, desteklemediği tam eşitlik korunmuştur."], "explanation": "Asur ticareti ile Lidya sikkesi ortak ekonomi alanını destekler; tüm toplum özelliklerinin eşitliği kanıtlanmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q047", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f288a5ad2119e1b012c54c5ff58f3c13c94d7a9fee32d272348504e6d623ab25", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q048", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f12", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 4, "difficultyReason": "Verilen olguyu koruyup yokluk hükmünü ek araştırmaya dönüştürür; farklı alanlardan yapılan hatalı çıkarımları kontrol eder.", "question": "Deniz'in dosyasında şu bilgiler var: Babil'de astronomi çalışmaları yapılmış ve Hammurabi kanunları yazılmıştır. İyonlar doğa olaylarını açıklayan bilim ve felsefe çalışmalarıyla katkı sağlamıştır. Lidya için sikke, Asur için Anadolu ile ticaret ve yazılı alışveriş kayıtları örnek verilmiştir. Dosya bu medeniyetlerin bütün katkılarını sıralamaz; bir alanın anılmaması, o alanda hiç çalışma yapılmadığını göstermez.\n\nDosyayı okuyan Melis “Babil'in hukuk katkısı var, İyonlar için hukuk yazmıyor; demek ki İyonlarda hiç hukuk yoktu.” diyor. Buna göre Melis'in görüşüyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi dosyadaki bilgilerle tutarlıdır?", "choices": ["İyonlar için hukuk yazmaması, Babil'in kanunlarının da bulunmadığını gösterir.", "Babil'de astronomi bulunması, kanunların hukukla ilişkisini bitirir.", "İyonlarda bilim bulunması, kanunların Babil'inkilerle aynı olduğunu gösterir.", "Babil örneği bilinir; İyon hukukunu karşılaştırmak için ek kaynak gerekir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bir toplumun eksik örneği öteki toplumun açık kanıtını ortadan kaldırmaz.", "Bir toplum birden fazla alana katkı sunabilir; bilim örneği hukuk örneğini dışlamaz.", "Bilim katkısından hukuk kurallarının eşitliği çıkarılamaz; alanlar ve kanıt türleri karıştırılmıştır.", "Doğru; dosya Babil kanunlarını verir; İyon hukukunun anılmaması hiç bulunmadığını kanıtlamaz."], "explanation": "Dosya Babil kanunlarını verir; İyon hukukunun anılmaması hiç bulunmadığını kanıtlamaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q048", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "60adc5fc128fdba57ac79da4ecad9687e4db9539ea5fde3a5a2bf11b3f2fcb57", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q049", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f12", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 5, "difficultyReason": "Üç bağımsız ölçütü her rapor için ayrı denetler; her çeldirici iki ölçütü koruyup birini bozduğu için yakın seçenekler vardır.", "question": "Deniz'in dosyasında şu bilgiler var: Babil'de astronomi çalışmaları yapılmış ve Hammurabi kanunları yazılmıştır. İyonlar doğa olaylarını açıklayan bilim ve felsefe çalışmalarıyla katkı sağlamıştır. Lidya için sikke, Asur için Anadolu ile ticaret ve yazılı alışveriş kayıtları örnek verilmiştir. Dosya bu medeniyetlerin bütün katkılarını sıralamaz; bir alanın anılmaması, o alanda hiç çalışma yapılmadığını göstermez.\n\nBir karşılaştırmada üç koşul aranıyor: aynı alan kullanılmalı, her iki tarafa kanıt bulunmalı, eksik bilgi yokluk sayılmamalı. Deniz'in dosyasına göre hangi rapor bu koşulların tümünü karşılar?", "choices": ["Bilimde Babil-İyon örnekleri karşılaştırılır; İyon hukuku için ek kanıt aranır.", "Ekonomide Asur-Lidya eşleştirilir; kayıt anılmadığı için Lidya'da yazı yoktur.", "Babil kanunu İyon bilimiyle eşleştirilir; İyon hukuku için ek kanıt aranır.", "Bilimde yalnız Babil incelenir; İyon hukuku için ek kanıt aranır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Babil astronomisi ile İyon bilim çalışmaları aynı alanda iki taraflı kanıt sağlar; hukuk örneğinin eksikliği yokluk sayılmaz.", "Ekonomi eşleştirmesi uygundur; fakat Lidya için kayıt anılmamasından yazı yokluğu çıkarılması, eksik bilginin yokluk sayılmaması koşulunu bozar.", "Ek kanıt aramak uygundur; ancak hukuk ile bilim farklı alanlardır, aynı alan koşulu bozulur.", "Ek araştırma uygundur; fakat bilim karşılaştırmasında İyon'un kanıtı kullanılmadığı için iki taraf koşulu karşılanmaz."], "explanation": "Babil astronomisi ile İyon bilim çalışmaları aynı alanda iki taraflı kanıt sağlar; hukuk örneğinin eksikliği yokluk sayılmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q049", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d0798d19a9512bc6b8ffe520dcacbcba7608236b00787f05305e5d9df58fff81", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t13.q050", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t13.f12", "topic": "Eski medeniyetlerin ortak mirasa katkılarının karşılaştırılması", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-3", "topicKey": "sb-5-3-3-s5-t13", "subtopicKey": "sos-5-s5-t13", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-50", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t13.n01", "objective": "SB.5.3.3", "level": 5, "difficultyReason": "İki sonucun alanını ve dört kanıtın tarafını birlikte izler; tek bir yanlış eşleşme içeren yakın kanıt dizilerini ayıklaması gerekir.", "question": "Deniz'in dosyasında şu bilgiler var: Babil'de astronomi çalışmaları yapılmış ve Hammurabi kanunları yazılmıştır. İyonlar doğa olaylarını açıklayan bilim ve felsefe çalışmalarıyla katkı sağlamıştır. Lidya için sikke, Asur için Anadolu ile ticaret ve yazılı alışveriş kayıtları örnek verilmiştir. Dosya bu medeniyetlerin bütün katkılarını sıralamaz; bir alanın anılmaması, o alanda hiç çalışma yapılmadığını göstermez.\n\nDeniz iki sonuç hazırlıyor: “Babil ve İyonlar bilimle ilişkilidir.” ve “Asur-Lidya ekonomi örneklerinin araçları farklıdır.” Bu bilgilere göre iki sonucu birlikte destekleyen kanıt dizisi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kanun-doğa çalışmaları; işlem kaydı-sikke", "Astronomi-doğa çalışmaları; işlem kaydı-sikke", "Astronomi-Hammurabi kanunları; işlem kaydı-sikke", "Astronomi-doğa çalışmaları; sikke-sikke"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ekonomi çiftinde iki araç vardır; kanun-doğa çalışmaları çifti hukuk ile bilimi karıştırdığı için bilim benzerliğini göstermez.", "Doğru; astronomi-doğa çalışmaları çifti iki toplumun bilim alanını, işlem kaydı-sikke çifti iki toplumun ekonomi araçlarındaki farkı destekler.", "Ekonomi kanıt çifti uygundur; astronomi-Hammurabi kanunları çifti yalnız Babil'in iki alanıdır, İyon bilim kanıtı yoktur.", "Bilim kanıt çifti uygundur; ekonomi çiftinde Asur'un kayıt aracı yerine aynı Lidya örneği tekrar edilmiştir."], "explanation": "Astronomi-doğa çalışmaları çifti iki toplumun bilim alanını, işlem kaydı-sikke çifti iki toplumun ekonomi araçlarındaki farkı destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.3.3", "S5-T13"], "taskId": "S5-T13", "sourceRecordId": "draft.s5-t13.q050", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "46f67eec4adfaea86055eab431feee94db140d06cd69fb260e41fcacb891cee1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Ortak Mirasımız", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "note", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "title": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["SB.5.4.1"], "body": "Ne öğreneceğim\nDemokratik yaşamı açıklayan kavramları tanıyacağım. Cumhuriyetin devlet yönetimindeki anlamını, millî egemenliği ve seçimle ilgili hakları inceleyeceğim. Bir uygulamada özgürlük, eşitlik, katılım, çoğulculuk ve hukuka bağlılık için hangi kanıtların aranacağını öğreneceğim. Kavramla olay arasındaki bağlantıyı gerekçelendireceğim.\n\nTemel kavramlar\nDemokrasi, halkın yönetimde etkili olmasını ve kişilerin haklarının korunmasını esas alan anlayıştır. Özgürlük, insanın haklarını baskı altında kalmadan kullanabilmesiyle ilgilidir. Eşitlik, kişilere haksız ayrıcalık tanınmamasını gerektirir.\nCumhuriyet, devlet başkanlığının kalıtımla belirlenmediği yönetim biçimidir. Türkiye'de egemenliğin sahibi millettir. Millî egemenlik kavramı, devletin yönetme gücünün bu dayanağını anlatır.\nSeçme hakkı, bir seçimde tercihini oyla açıklama imkânıdır. Seçilme hakkı ise ilgili koşulları karşılayan kişinin seçime aday olarak girebilmesiyle ilgilidir. Ülke seçimleri için kanuni şartlar bulunur.\nKatılım, bir karara yönelik düşünce veya katkıyla süreçte yer almaktır. Çoğulculuk, toplumda değişik düşüncelerin bulunmasını doğal kabul eder; insanların bunları açıklayabilmesini gözetir.\nHukukun üstünlüğü, kamu gücünün kullanımının da hukukla sınırlandırılmasıdır. Bir makam veya destek sayısı, kişiyi hukukun dışına çıkarmaz. Demokratik değerlendirmede bu kavramlar birbirini tamamlar.\n\nÖnce hatırla\nBirlikte yapılan işlerde kişinin isteği ile grubun ihtiyacı arasında bağlantı kurmayı biliyorsun. Şimdi kararın hangi yollarla oluştuğunu araştır. Bir örneğin okul yaşamını mı, bir devletin yapısını mı anlattığını önce belirle. Küçük bir grupta görülen davranışı incelerken devlet kurumları hakkında anlatılmayan özellikleri ekleme.\n\nAdım adım\n1. Olayı kavramlara ayır. Kimler düşüncesini açıklayabiliyor, fırsatlar nasıl dağıtılıyor, kim karar oluşumuna katkı veriyor? Bu soruları ayrı ayrı cevapla. Bir olumlu uygulama bulduğunda diğer ilkelerin kanıtını da ara; olayda bulunmayan uygulamayı varsayma.\n2. Cumhuriyet bilgisini devlet düzeyinde incele. Devletin yapısı için makamların nasıl belirlendiğini, yönetimin dayanağını ve kalıtım bulunup bulunmadığını araştır. Bu bilgileri günlük bir etkinliğin düzeninden ayrı tut. Türkiye'nin cumhuriyet niteliği ve demokratik hukuk devleti oluşu Anayasa'da açıklanır.\n3. Seçim davranışını tanı. Tercihini bildiren kişiyle görev için adaylık işlemi yapan kişiyi ayır. Bir kişinin birden fazla rolü olabileceğini unutma; hangi davranışın sorulduğunu belirle. Ülke seçiminin yaş ve diğer koşullarını bir okul etkinliği üzerinden değiştiremezsin.\n4. Katılımın niteliğini araştır. Bir önerinin kayda nasıl girdiğini ve hangi gerekçelerle incelendiğini izle. Değişik düşünceler için uygulanan düzeni kontrol et. Hukuka bağlılığı değerlendirirken karar vericilerin yetkilerinin sınırını da sor. Çok kişinin isteğiyle hareket edilirken bireylerin hakları ayrıca gözetilir.\n5. Eşleştirmeyi yeniden dene. Kavramın kısa tanımını yaz; olaydan seçtiğin kanıtı altına ekle. Kanıt gerçekten tanımdaki özelliği mi gösteriyor? Bir kelimenin kullanılmasını tek başına uygulama kanıtı sayma. Gerekçeni, olayın anlattığı yer ve zamanla sınırlandır.\nAşağıdaki tabloda kavramı tanıma, olayda kanıt bulma, kararı sınama ve yorumun sınırını kontrol etme adımları gösteriliyor. Öğrenme tablosunu bir örneği incelerken izle; her satırdaki soruyla kararını kontrol et.\n\nÇözümlü örnek 1\nErişim biçimini incelemek\nKurmaca bir bilim kulübünde duyuru yalnız yüksek bir dolabın üstüne asılmış. Küçük boylu üyeler duyuruyu okuyamıyor. Kulüp, aynı duyuruyu göz hizasına da yerleştiriyor.\nSorunun duyurunun içeriğinde değil, ona ulaşma biçiminde olduğunu belirleriz.\nYeni yerleşimin kimlere erişim sağladığını gözleriz. Eşitlik incelemesinde yalnız aynı kâğıdı kullanmaya değil, gerçekten yararlanma fırsatına bakarız.\nBu değişiklik için hangi ilkeyi öne çıkaracağını öğrenci gerekçesiyle yazar. Tek düzenlemeyi kulübün bütün uygulamalarının değerlendirmesi yapmadan açıklarız.\n\nÇözümlü örnek 2\nİki belgenin işlevini bulmak\nKurmaca bir fotoğraf kulübünün arşivinde iki belge var. Göreve başvuru formunda kişinin adaylık isteği belirtiliyor. Tercih pusulasında ise aday adları arasında bir işaret bulunuyor. Deniz, ikisini de sonucu bildiren tutanak sanıyor.\nBelgeleri başlık, içerik ve amaç bakımından ayrı inceleriz. Birinin göreve talebi, öbürünün tercihi kaydettiğini belirleriz.\nSeçme ve seçilme tanımlarıyla belgelerin işlevini karşılaştırırız. Sonucun belirlenmesi için ayrıca hangi kayda bakılacağını araştırırız.\nÖğrenci belgelere ilişkin kavram eşlemesini ve Deniz'in hatasını gerekçesiyle yazar. Bu kulüp arşivinin ülke seçimlerinin kanuni koşullarını göstermediğini belirtiriz.\n\nÇözümlü örnek 3\nTanımın kapsamını bulmak\nKurmaca bir sözlük çalışmasında Arin, cumhuriyet maddesinin yanına belediyenin çalışma saatlerini yazmış. Öğretmeni, bilginin devletin yapısını mı yoksa bir hizmetin düzenini mi anlattığını sormasını öneriyor.\nÖnce cumhuriyet başlığının devletin yönetim biçimini ele aldığını belirleriz.\nÇalışma saatlerini ise hizmetin ne zaman sunulduğuna ilişkin bilgi olarak ayırırız. Devlet yapısıyla ilgili maddeyi tamamlamak için uygun resmî kaynağa bakarız.\nÖğrenci hangi bilgiyi hangi başlıkta kullanacağını açıklayıp kendi tanımını kurar. Çalışma saatlerinden yönetimin bütün niteliklerini çıkarmayız.\n\nSık yapılan hatalar\nKişinin adını davranışın kanıtı saymak: Yaptığı işlemi göster; tanımı onunla karşılaştır.\nBir olumlu ayrıntıyla incelemeyi bitirmek: Diğer demokratik ilkeler için ayrıca sorular oluştur.\nAday listesini sonuç belgesi gibi okumak: İşlemin hangi seçim aşamasında olduğunu kontrol et.\nKavramları aynı başlığa yığmak: Devlet yapısına ilişkin bilgiyle kararın uygulanma biçimini ayır.\nKalabalığın isteğiyle hukuki güvenceyi karıştırmak: Kararın kişilere etkisini ve yetkinin sınırını araştır.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nBilim kulübündeki yeni duyuru yeri için eşitlik açısından hangi kanıtı ararsın?\nDuyuruya kimlerin ulaşabildiğini yaz. İlk ve sonraki yerleşimi bu ölçütle karşılaştır.\nFotoğraf kulübü arşivindeki iki belgeyi seçme ve seçilme kavramlarıyla nasıl eşleştirirsin?\nTanımları yeniden oku; belgelerin işlevlerine birer gerekçe ekleyerek kendi eşleştirmelerini yap.\nSözlük maddesini düzeltirken devlet yapısına ilişkin hangi soruları sorarsın?\nMakamın belirlenme yolunu ve yönetimin dayanağını araştırmaya yönelik sorular yaz.\nKendin dene: Öğretmeninle güvenli bir sınıf etkinliğinde demokratik ilkeleri gözle. Kişi adı kullanmadan bir davranış seç; hangi ilkeyi inceleyeceğini ve hangi kanıtı arayacağını yaz.\n\nÖzet\nDemokratik ilkeleri tek tek tanımlayıp olaydan kanıt seç. Cumhuriyet, egemenlik ve seçimle ilgili bilgiler için incelenen düzeyi belirle. Bir kararın oluşumunu açıklarken fırsatları, düşüncelerin ele alınışını ve hukuki sınırları birlikte araştır. Tanımını uygun bir örnekle sınadıktan sonra gerekçeni yaz.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Demokratik yaşamı açıklayan kavramları tanıyacağım. Cumhuriyetin devlet yönetimindeki anlamını, millî egemenliği ve seçimle ilgili hakları inceleyeceğim. Bir uygulamada özgürlük, eşitlik, katılım, çoğulculuk ve hukuka bağlılık için hangi kanıtların aranacağını öğreneceğim. Kavramla olay arasındaki bağlantıyı gerekçelendireceğim.", "keyConcepts": ["Demokrasi, halkın yönetimde etkili olmasını ve kişilerin haklarının korunmasını esas alan anlayıştır. Özgürlük, insanın haklarını baskı altında kalmadan kullanabilmesiyle ilgilidir. Eşitlik, kişilere haksız ayrıcalık tanınmamasını gerektirir.", "Cumhuriyet, devlet başkanlığının kalıtımla belirlenmediği yönetim biçimidir. Türkiye'de egemenliğin sahibi millettir. Millî egemenlik kavramı, devletin yönetme gücünün bu dayanağını anlatır.", "Seçme hakkı, bir seçimde tercihini oyla açıklama imkânıdır. Seçilme hakkı ise ilgili koşulları karşılayan kişinin seçime aday olarak girebilmesiyle ilgilidir. Ülke seçimleri için kanuni şartlar bulunur.", "Katılım, bir karara yönelik düşünce veya katkıyla süreçte yer almaktır. Çoğulculuk, toplumda değişik düşüncelerin bulunmasını doğal kabul eder; insanların bunları açıklayabilmesini gözetir.", "Hukukun üstünlüğü, kamu gücünün kullanımının da hukukla sınırlandırılmasıdır. Bir makam veya destek sayısı, kişiyi hukukun dışına çıkarmaz. Demokratik değerlendirmede bu kavramlar birbirini tamamlar."], "priorKnowledge": ["Birlikte yapılan işlerde kişinin isteği ile grubun ihtiyacı arasında bağlantı kurmayı biliyorsun. Şimdi kararın hangi yollarla oluştuğunu araştır. Bir örneğin okul yaşamını mı, bir devletin yapısını mı anlattığını önce belirle. Küçük bir grupta görülen davranışı incelerken devlet kurumları hakkında anlatılmayan özellikleri ekleme."], "steps": ["1. Olayı kavramlara ayır. Kimler düşüncesini açıklayabiliyor, fırsatlar nasıl dağıtılıyor, kim karar oluşumuna katkı veriyor? Bu soruları ayrı ayrı cevapla. Bir olumlu uygulama bulduğunda diğer ilkelerin kanıtını da ara; olayda bulunmayan uygulamayı varsayma.", "2. Cumhuriyet bilgisini devlet düzeyinde incele. Devletin yapısı için makamların nasıl belirlendiğini, yönetimin dayanağını ve kalıtım bulunup bulunmadığını araştır. Bu bilgileri günlük bir etkinliğin düzeninden ayrı tut. Türkiye'nin cumhuriyet niteliği ve demokratik hukuk devleti oluşu Anayasa'da açıklanır.", "3. Seçim davranışını tanı. Tercihini bildiren kişiyle görev için adaylık işlemi yapan kişiyi ayır. Bir kişinin birden fazla rolü olabileceğini unutma; hangi davranışın sorulduğunu belirle. Ülke seçiminin yaş ve diğer koşullarını bir okul etkinliği üzerinden değiştiremezsin.", "4. Katılımın niteliğini araştır. Bir önerinin kayda nasıl girdiğini ve hangi gerekçelerle incelendiğini izle. Değişik düşünceler için uygulanan düzeni kontrol et. Hukuka bağlılığı değerlendirirken karar vericilerin yetkilerinin sınırını da sor. Çok kişinin isteğiyle hareket edilirken bireylerin hakları ayrıca gözetilir.", "5. Eşleştirmeyi yeniden dene. Kavramın kısa tanımını yaz; olaydan seçtiğin kanıtı altına ekle. Kanıt gerçekten tanımdaki özelliği mi gösteriyor? Bir kelimenin kullanılmasını tek başına uygulama kanıtı sayma. Gerekçeni, olayın anlattığı yer ve zamanla sınırlandır."], "workedExamples": [{"title": "Erişim biçimini incelemek", "problem": "Kurmaca bir bilim kulübünde duyuru yalnız yüksek bir dolabın üstüne asılmış. Küçük boylu üyeler duyuruyu okuyamıyor. Kulüp, aynı duyuruyu göz hizasına da yerleştiriyor.", "solution": ["Sorunun duyurunun içeriğinde değil, ona ulaşma biçiminde olduğunu belirleriz.", "Yeni yerleşimin kimlere erişim sağladığını gözleriz. Eşitlik incelemesinde yalnız aynı kâğıdı kullanmaya değil, gerçekten yararlanma fırsatına bakarız.", "Bu değişiklik için hangi ilkeyi öne çıkaracağını öğrenci gerekçesiyle yazar. Tek düzenlemeyi kulübün bütün uygulamalarının değerlendirmesi yapmadan açıklarız."]}, {"title": "İki belgenin işlevini bulmak", "problem": "Kurmaca bir fotoğraf kulübünün arşivinde iki belge var. Göreve başvuru formunda kişinin adaylık isteği belirtiliyor. Tercih pusulasında ise aday adları arasında bir işaret bulunuyor. Deniz, ikisini de sonucu bildiren tutanak sanıyor.", "solution": ["Belgeleri başlık, içerik ve amaç bakımından ayrı inceleriz. Birinin göreve talebi, öbürünün tercihi kaydettiğini belirleriz.", "Seçme ve seçilme tanımlarıyla belgelerin işlevini karşılaştırırız. Sonucun belirlenmesi için ayrıca hangi kayda bakılacağını araştırırız.", "Öğrenci belgelere ilişkin kavram eşlemesini ve Deniz'in hatasını gerekçesiyle yazar. Bu kulüp arşivinin ülke seçimlerinin kanuni koşullarını göstermediğini belirtiriz."]}, {"title": "Tanımın kapsamını bulmak", "problem": "Kurmaca bir sözlük çalışmasında Arin, cumhuriyet maddesinin yanına belediyenin çalışma saatlerini yazmış. Öğretmeni, bilginin devletin yapısını mı yoksa bir hizmetin düzenini mi anlattığını sormasını öneriyor.", "solution": ["Önce cumhuriyet başlığının devletin yönetim biçimini ele aldığını belirleriz.", "Çalışma saatlerini ise hizmetin ne zaman sunulduğuna ilişkin bilgi olarak ayırırız. Devlet yapısıyla ilgili maddeyi tamamlamak için uygun resmî kaynağa bakarız.", "Öğrenci hangi bilgiyi hangi başlıkta kullanacağını açıklayıp kendi tanımını kurar. Çalışma saatlerinden yönetimin bütün niteliklerini çıkarmayız."]}], "commonMistakes": ["Kişinin adını davranışın kanıtı saymak: Yaptığı işlemi göster; tanımı onunla karşılaştır.", "Bir olumlu ayrıntıyla incelemeyi bitirmek: Diğer demokratik ilkeler için ayrıca sorular oluştur.", "Aday listesini sonuç belgesi gibi okumak: İşlemin hangi seçim aşamasında olduğunu kontrol et.", "Kavramları aynı başlığa yığmak: Devlet yapısına ilişkin bilgiyle kararın uygulanma biçimini ayır.", "Kalabalığın isteğiyle hukuki güvenceyi karıştırmak: Kararın kişilere etkisini ve yetkinin sınırını araştır."], "selfCheck": [{"question": "Bilim kulübündeki yeni duyuru yeri için eşitlik açısından hangi kanıtı ararsın?", "answer": "Duyuruya kimlerin ulaşabildiğini yaz. İlk ve sonraki yerleşimi bu ölçütle karşılaştır."}, {"question": "Fotoğraf kulübü arşivindeki iki belgeyi seçme ve seçilme kavramlarıyla nasıl eşleştirirsin?", "answer": "Tanımları yeniden oku; belgelerin işlevlerine birer gerekçe ekleyerek kendi eşleştirmelerini yap."}, {"question": "Sözlük maddesini düzeltirken devlet yapısına ilişkin hangi soruları sorarsın?", "answer": "Makamın belirlenme yolunu ve yönetimin dayanağını araştırmaya yönelik sorular yaz."}], "summary": "Demokratik ilkeleri tek tek tanımlayıp olaydan kanıt seç. Cumhuriyet, egemenlik ve seçimle ilgili bilgiler için incelenen düzeyi belirle. Bir kararın oluşumunu açıklarken fırsatları, düşüncelerin ele alınışını ve hukuki sınırları birlikte araştır. Tanımını uygun bir örnekle sınadıktan sonra gerekçeni yaz.", "figureNote": "Aşağıdaki tabloda kavramı tanıma, olayda kanıt bulma, kararı sınama ve yorumun sınırını kontrol etme adımları gösteriliyor. Öğrenme tablosunu bir örneği incelerken izle; her satırdaki soruyla kararını kontrol et."}, "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.h0", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.h1", "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.ogrenme-yolu.r3c2"}]]}, "taskId": "S5-T14", "visualRequirement": "optional", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4a361aadbbb7eaaccce74098fa7f8c3a551fe8aad9575fb8a2a7969452f2e289", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q001", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Tek satırdaki açık süre eşitliğini tanır; kavram bilgisi dışında ek çıkarım istemez.", "question": "Tablodaki A kaydı hangi demokrasi niteliğine en doğrudan örnektir?", "choices": ["Eşitlik", "Millî egemenlik", "Seçilme", "Cumhuriyet"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; her üyeye aynı konuşma süresi verilmesi söz hakkının eşit gözetildiğini gösterir.", "A kaydı devlet yetkisinin kaynağını değil toplantıda söz süresini anlatır.", "Konuşma süresi almak temsil görevi için aday olmak değildir.", "Bir toplantıda eşit söz süresi verilmesi devletin yönetim biçimini belirlemez."], "explanation": "Her üyeye aynı konuşma süresi verilmesi söz hakkının eşit gözetildiğini gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.toplanti.h0", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h1", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c2"}]], "highlight": [0]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q001", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "de085c83a8bdd36aabfce1f8cda1ac1a1fff7f40945a1d0e8f14aaab6b5a135e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q002", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Baskı olmaması doğrudan kanıttır; günlük davranışı özgürlük kavramına bağlamak yeterlidir.", "question": "Tabloya göre B kaydındaki baskı görmeden öneri açıklama durumu aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Görevin mirasla geçmesi", "Özgürlük", "Seçilme hakkı", "Yönetim biçimi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Öneri açıklamak bir yönetim görevinin aileye devredilmesiyle ilgili değildir.", "Doğru; üyelerin baskı görmeden önerilerini söylemesi düşüncelerini açıklayabilmelerine örnektir.", "B kaydında temsil görevi için adaylık değil görüş açıklama vardır.", "Toplantıdaki konuşma ortamı devletin yönetim biçimini tek başına göstermez."], "explanation": "Üyelerin baskı görmeden önerilerini söylemesi düşüncelerini açıklayabilmelerine örnektir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.toplanti.h0", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h1", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c2"}]], "highlight": [1]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q002", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d25c07e9f25022b8766c7c370d3b08ce3382322158048c3b521bb0b89002991d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q003", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Hazırlık davranışından katılımın amacına gider; öneri sunma ile seçilmeyi ayırır.", "question": "Tabloya göre C kaydındaki uygulamanın demokratik karar alma açısından önemi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Üyelerin aynı öneriyi vermesini sağlar.", "Kararı yalnız yönetenin vermesini sağlar.", "Üyelerin karara katkı sunmasını sağlar.", "Öneri sunanı temsilci seçilmiş sayar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Önerilerin alınması herkesin aynı düşünceyi savunmasını gerektirmez.", "Bütün üyelerin önerilerini almak yalnız yönetene söz bırakmakla uyuşmaz.", "Doğru; karardan önce bütün üyelerin önerilerini almak karar sürecine katılım sağlar.", "Karara görüş katmak bir temsil görevi için seçilmek değildir."], "explanation": "Karardan önce bütün üyelerin önerilerini almak karar sürecine katılım sağlar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.toplanti.h0", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h1", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c2"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q003", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "935c4120aaef9a3de1021c498c61d1d81d8b6f27163d60f64cb11bff112b38b7", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q004", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Yönetici davranışını ortak kurala bağlılıkla eşleştirir; okul örneğinin sınırını da gözetir.", "question": "Tabloya göre D kaydı hukukun üstünlüğü açısından değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Yönetenin kurala uymadan karar vermesini gösterir.", "Kuralın sadece üyeleri bağladığını gösterir.", "Bir toplantının devlet biçimini belirlediğini gösterir.", "Yönetenin de ortak kurala uymasını gösterir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["D kaydı yönetenin süreye uyduğunu söyler; kuralsız karar verdiğini söylemez.", "Yöneten de süreye uymaktadır; kural yalnız üyeler için değildir.", "Ortak kurala uyma ilkesi günlük örnekte görülebilir; devlet biçimi bu olaydan çıkmaz.", "Doğru; yönetenin söz süresine uyması kendisini ortak kuralın üstünde tutmadığını gösterir."], "explanation": "Yönetenin söz süresine uyması kendisini ortak kuralın üstünde tutmadığını gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.toplanti.h0", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h1", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c2"}]], "highlight": [3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q004", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "23e7149c883f6e4647c996f9840c46953e769761897301b53e4fba7c19756ca7", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q005", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki kaydı birlikte kullanıp dar demokrasi tanımını değerlendirir; kanıtsız genellemeleri eler.", "question": "Bir öğrenci, “Demokrasi yalnız oy vermektir.” diyor. Tablodaki hangi kanıt onun açıklamasının eksik olduğunu en iyi gösterir?", "choices": ["Görüş açıklama ve karara hazırlıkta söz alma", "Üyelerin bütün önerilerinin kabul edilmesi", "Toplantının bir devlet yönetimi sayılması", "Yönetenin kuralların dışında kalması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; B ve C kayıtları görüş açıklama özgürlüğü ile karar öncesi katılımı gösterir; demokrasi oy vermekten geniştir.", "Tabloda her önerinin kabul edildiği belirtilmez; demokrasi bunu zorunlu kılmaz.", "Bir toplantıdaki demokratik davranış devlet yönetimiyle aynı şey değildir.", "D kaydı yönetenin kurala uyduğunu gösterir; dışında kaldığını göstermez."], "explanation": "B ve C kayıtları görüş açıklama özgürlüğü ile karar öncesi katılımı gösterir; demokrasi oy vermekten geniştir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.toplanti.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.toplanti.h0", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h1", "s5-t14.s5-t14.toplanti.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.toplanti.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q005", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "be73ab72d201e6cfb88de383038b19cb20c00ea54ce1f03976a75974f80970fb", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q006", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Farklı görüşlerin görünür kalması açık ipucudur; tek ilkeyi tanımayı gerektirir.", "question": "Atölye tablosuna göre K kaydındaki uygulama aşağıdakilerden hangisine örnektir?", "choices": ["Mirasla yönetim", "Çoğulculuk", "Seçilme", "Tek görüş zorunluluğu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Öneri panosu bir yönetim görevinin aileye geçmesiyle ilgili değildir.", "Doğru; farklı önerilerin silinmeden tutulması farklı görüşlerin varlığına alan açar.", "Öneri yazmak tek başına temsil görevine adaylık değildir.", "K kaydında farklı öneriler korunur; tek görüşe zorlama yoktur."], "explanation": "Farklı önerilerin silinmeden tutulması farklı görüşlerin varlığına alan açar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.atolye.h0", "s5-t14.s5-t14.atolye.h1", "s5-t14.s5-t14.atolye.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c2"}]], "highlight": [0]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q006", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "75e355c01ea5bd80a2186761b1f36f772ae97fa245c11481f2a349ee74d420fd", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q007", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Zorlama bulunmayan ortamı özgürlükle ilişkilendirir; kısa satırdan doğrudan sonuca ulaşır.", "question": "Tabloya göre M kaydındaki uygulamanın uygun olduğu demokrasi niteliği aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Görüş birliği zorunluluğu", "Yöneticiliğin kalıtsal olması", "Düşünce özgürlüğü", "Seçmenliğin adaylıkla aynı olması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Zorlama olmaması herkesin aynı görüşte olmasını gerektirmez.", "Düşünce açıklama ortamı yöneticiliğin aileden geçmesine kanıt değildir.", "Doğru; kimsenin fikrini değiştirmeye zorlanmaması kişinin görüşünü özgürce oluşturmasını destekler.", "M kaydı düşünceyle ilgilidir; oy verme ve adaylık aynı eylem değildir."], "explanation": "Kimsenin fikrini değiştirmeye zorlanmaması kişinin görüşünü özgürce oluşturmasını destekler.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.atolye.h0", "s5-t14.s5-t14.atolye.h1", "s5-t14.s5-t14.atolye.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c2"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q007", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c222ec3cd1d8e5e586ad109c5119e207002470f2a51a604f790b7de77872d963", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q008", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Oylama sonucunu dışlama davranışından ayırır; çoğunlukla hak kaybını karıştıran çeldiriciler yakındır.", "question": "Tabloya göre L kaydının demokratik işleyişle çelişmesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Oylamada bir öneri daha çok oy almıştır.", "Üyeler karardan önce düşünmüştür.", "Farklı öneriler karar için sunulmuştur.", "Azınlıkta kalanların katılımını engeller."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bir önerinin daha çok oy alması tek başına demokratik işleyişe aykırı değildir.", "Sorun düşünmek değil farklı önerinin sahiplerinin toplantıdan çıkarılmasıdır.", "Farklı önerilerin bulunması çoğulculuğa uygundur; aykırılık dışlamadadır.", "Doğru; az oy alan önerinin sahiplerini sonraki toplantıdan çıkarmak onların katılımını ve farklı görüşlerini dışlar."], "explanation": "Az oy alan önerinin sahiplerini sonraki toplantıdan çıkarmak onların katılımını ve farklı görüşlerini dışlar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.atolye.h0", "s5-t14.s5-t14.atolye.h1", "s5-t14.s5-t14.atolye.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c2"}]], "highlight": [1]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q008", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8dca52251f2d2d2db39e71b847fc668d5ade86fcda939943046498053e7f19a1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q009", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Karar sonrası görüş bildirmeden katılımın sürekliliğine çıkarım yapar; kabul edilme beklentisini ayırır.", "question": "Tablodaki N kaydından hareketle katılımla ilgili aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılabilir?", "choices": ["Katılım karar sonrasında da sürebilir.", "Katılım yalnız oy verme anında olur.", "İtiraz edenin görüşü mutlaka uygulanır.", "Karara itiraz etmek aday olmak demektir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sonucu gerekçeyle yeniden tartışabilmek katılımın yalnız ilk oylama anıyla sınırlı olmadığını gösterir.", "N kaydı karar sonrasında da görüş bildirilebildiğini açıklar.", "İtirazın dinlenmesi onun mutlaka kabul edileceği anlamına gelmez.", "Kararı tartışmak temsil görevi için adaylıkla aynı davranış değildir."], "explanation": "Sonucu gerekçeyle yeniden tartışabilmek katılımın yalnız ilk oylama anıyla sınırlı olmadığını gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.atolye.h0", "s5-t14.s5-t14.atolye.h1", "s5-t14.s5-t14.atolye.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c2"}]], "highlight": [3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q009", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cb46ab429d8b81de8bf73696ad5e46711ca66acdc2e2441e609f79f937cc2785", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q010", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tablonun dört kaydını karşılaştırır; oylama bulunurken de hakların zedelenebileceğini fark eder.", "question": "Tabloyu inceleyen Deniz, “Oylama varsa demokratik işleyiş tamamdır.” diyor. Tabloya göre Deniz'in bu yorumunu düzeltmek için aşağıdaki kayıtlardan hangisi kullanılmalıdır?", "choices": ["K; farklı öneriler yan yana tutuluyor.", "L; farklı önerinin sahipleri dışlanıyor.", "M; kimse görüşünü değiştirmeye zorlanmıyor.", "N; sonuç gerekçeyle yeniden tartışılıyor."], "correct": 1, "distractorWhy": ["K farklı görüşlere yer vererek çoğulculuğu destekler; oylama ile dışlamanın birlikteliğini göstermez.", "Doğru; L kaydında oylama olsa da az oy alan görüşün sahipleri sonraki toplantıdan dışlanmaktadır.", "M özgürlüğü destekler; oylamanın tek başına yetmediğini gösteren sorunlu kayıt L kaydıdır.", "N karar sonrası katılımı destekler; hakları engelleyen oylama örneği değildir."], "explanation": "L kaydında oylama olsa da az oy alan görüşün sahipleri sonraki toplantıdan dışlanmaktadır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.atolye.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.atolye.h0", "s5-t14.s5-t14.atolye.h1", "s5-t14.s5-t14.atolye.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.atolye.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q010", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dd1920946e3fa369076da996cb53db1abf22a5180c757d97f740edb5a8b4f9f4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q011", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Yetki kaynağı doğrudan verilmiştir; cumhuriyetin temel niteliğini tanımak tek adımdır.", "question": "Yönetim tablosuna göre P kaydında görülen cumhuriyet niteliği aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yetkinin bir aileye ait olması", "Yönetenin hukuktan üstün olması", "Yetkinin milletin iradesine dayanması", "Herkesin aynı görüşü benimsemesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["P yetkiyi millete dayandırır; bir aileye özel yetki tanımaz.", "Milletin iradesine dayanan yetki yönetenin hukuk üstünde olduğu anlamına gelmez.", "Doğru; P kaydı yönetme yetkisinin kaynağını milletin iradesi olarak açıklar.", "Millet iradesi toplumdaki bütün görüşlerin tekleşmesi demek değildir."], "explanation": "P kaydı yönetme yetkisinin kaynağını milletin iradesi olarak açıklar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.yonetim.h0", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h1", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c2"}]], "highlight": [0]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q011", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6a75837cc3bb0837e3f0446c4e4a118cac5cae46c4152b5c66dcd948b523b66b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q012", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "R satırını doğru okuyup seçim ile mirası ayırır; metindeki açık yöntemi belirler.", "question": "Tabloya göre R kaydında temsilcilerin belirlenmesi aşağıdaki yollardan hangisiyle gerçekleşmektedir?", "choices": ["Aileden miras kalan görevle", "Bir kişinin kalıcı ayrıcalığıyla", "Sadece toplantıda söz istemekle", "Halkın seçimiyle"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Mirasla görev devri S kaydındadır; R kaydında seçim vardır.", "Seçimle belirlenme bir kişinin değişmez ayrıcalığı anlamına gelmez.", "Toplantıda söz istemek temsilcileri halkın seçmesiyle aynı süreç değildir.", "Doğru; R kaydı temsilcilerin halkın seçimiyle belirlendiğini açıkça belirtir."], "explanation": "R kaydı temsilcilerin halkın seçimiyle belirlendiğini açıkça belirtir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.yonetim.h0", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h1", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c2"}]], "highlight": [1]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q012", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c8879321c59af04969abc34f3dc2c76329234e64334ad0eea5fa79503b43fa9d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q013", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Ülke yönetimi kayıtları içinden karşıt örneği seçer; okul davranışını devlet niteliği saymaz.", "question": "Tablodaki hangi ülke yönetimi kaydı cumhuriyetin temel niteliğiyle çelişir?", "choices": ["S; görevin mirasla aynı ailede aktarılması", "P; yetkinin milletin iradesine dayanması", "R; temsilcilerin halk tarafından seçilmesi", "T; öğrencilerin birbirini dinlemesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yönetme görevinin ailede mirasla aktarılması millet iradesine dayanan cumhuriyet niteliğiyle çelişir.", "Yetkinin millete dayanması cumhuriyetin temel niteliğini destekler.", "Temsilcilerin halkın seçimiyle belirlenmesi cumhuriyet niteliğine uygundur.", "T bir okul davranışıdır; cumhuriyetle çelişen bir ülke yönetimi niteliği göstermez."], "explanation": "Yönetme görevinin ailede mirasla aktarılması millet iradesine dayanan cumhuriyet niteliğiyle çelişir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.yonetim.h0", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h1", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q013", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5ba259de8b883506214786655c215f04af3e28431708c662ab1a99653cae7c92", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q014", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Günlük demokratik davranışı tanır ve devlet biçimine gereksiz genellemeyi ayırır; iki kavramı kullanır.", "question": "Tabloya göre T kaydından hareketle aşağıdaki yorumlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Okul ayrı bir cumhuriyet olmuştur.", "Okulda demokratik bir davranış görülüyor.", "Ülkenin yönetim biçimi kesin belirlenmiştir.", "Ülkede yöneticilik mirasla aktarılıyordur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Okulda görüşlerin dinlenmesi okulu devlet ya da cumhuriyet yapmaz.", "Doğru; birbirini dinleyerek önerileri tartışmak günlük hayatta demokratik davranışa örnektir.", "Bir okul toplantısı bütün ülkenin yönetim biçimine yeterli kanıt değildir.", "T okulda görüş alışverişini anlatır; ülke yönetiminde miras devri hakkında kanıt vermez."], "explanation": "Birbirini dinleyerek önerileri tartışmak günlük hayatta demokratik davranışa örnektir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.yonetim.h0", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h1", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c2"}]], "highlight": [3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q014", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cf096db05816bc76a457140bef5fb19b6b107e9965c5c14fdd7c0cdd4f3d54dc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q015", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki farklı niteliği iki kayıtla eşleştirir; kısmen uygun çiftlerden tam kanıt çiftini ayırır.", "question": "Verilen tabloya göre cevapla. Cumhuriyetin yetki kaynağı ve temsilcilerin belirlenmesi için tablodaki hangi iki kayıt birlikte kanıt sunar?", "choices": ["P ve S", "R ve T", "P ve R", "S ve T"], "correct": 2, "distractorWhy": ["P uygun yetki kaynağını verir; S mirasla görev devriyle cumhuriyet niteliğine aykırıdır.", "R seçimle ilgilidir; T ülke yetkisinin kaynağını değil okul toplantısını anlatır.", "Doğru; P yetkinin millet iradesine dayandığını, R temsilcilerin halkın seçimiyle belirlendiğini gösterir.", "S miras devridir, T okul toplantısıdır; ikisi aranan ülke yönetimi niteliklerini birlikte vermez."], "explanation": "P yetkinin millet iradesine dayandığını, R temsilcilerin halkın seçimiyle belirlendiğini gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.caption", "altTextKey": "s5-t14.s5-t14.yonetim.alt", "headerKeys": ["s5-t14.s5-t14.yonetim.h0", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h1", "s5-t14.s5-t14.yonetim.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r0c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r1c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r2c2"}], [{"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c0"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c1"}, {"key": "s5-t14.s5-t14.yonetim.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q015", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1314308d41042bd3513d94f11609824452113c9d5ba2ca546ec2cc459ca1d7cc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q016", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Kısa karttaki millet ve miras bilgilerini bilinen yönetim biçimine bağlar; temel tanıma düzeyindedir.", "question": "Bir ülkeyle ilgili bilgi kartında yönetme yetkisinin millete ait olduğu yazıyor. Yönetimde görev alacak temsilciler seçimle belirleniyor ve görev aile üyelerine miras bırakılmıyor. Kartı okuyan Ece, bu özelliklerin bir yönetim biçimini tanımladığını söylüyor. Arkadaşı ise seçimle gelen temsilcilerin yetkiyi kendi ailesinin malı sayabileceğini düşünüyor.\n\nBu bilgilere göre kartta anlatılan temel kavram aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aileye miras kalan yönetim", "Sadece oy kullanma", "Zorunlu görüş birliği", "Cumhuriyet"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kart görevin aileye miras bırakılmadığını belirtir.", "Kart yalnız oy vermeyi değil yönetme yetkisinin kaynağını ve görevin miras bırakılmamasını anlatır.", "Cumhuriyet herkesin aynı görüşü söylemesi değildir; kart millet iradesine dayanan yönetimi anlatır.", "Doğru; yetkinin millete ait olması ve görevin miras bırakılmaması cumhuriyetin temel nitelikleridir."], "explanation": "Yetkinin millete ait olması ve görevin miras bırakılmaması cumhuriyetin temel nitelikleridir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q016", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "aeed98846ba8cb79a71872205bfc5b7ce9a2d4964a421c9f728c98ef4ce4ef62", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q017", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Bir öğrencinin iddiasını iki açık kurala karşı sınar; temsil ile mülkiyeti ayırt eder.", "question": "Bir ülkeyle ilgili bilgi kartında yönetme yetkisinin millete ait olduğu yazıyor. Yönetimde görev alacak temsilciler seçimle belirleniyor ve görev aile üyelerine miras bırakılmıyor. Kartı okuyan Ece, bu özelliklerin bir yönetim biçimini tanımladığını söylüyor. Arkadaşı ise seçimle gelen temsilcilerin yetkiyi kendi ailesinin malı sayabileceğini düşünüyor.\n\nBuna göre Ece'nin arkadaşının düşüncesindeki hata aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Temsil yetkisini aile mülkü sanması", "Görevin miras bırakılmadığını söylemesi", "Yetkinin kaynağını millet olarak görmesi", "Temsilcilerin seçimle belirlendiğini görmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; temsilciler millet adına görev alır; seçimle gelen yetki onların ailesinin mülküne dönüşmez.", "Kart görevin miras bırakılmadığını açıklar; hatalı düşünce mirası reddetmek değildir.", "Milletin yetki kaynağı olması kartla uyumludur; hata yetkiyi aile malı saymaktır.", "Seçimle temsilci belirlenmesi kartta vardır; bu bilgi yanlış düşünce değildir."], "explanation": "Temsilciler millet adına görev alır; seçimle gelen yetki onların ailesinin mülküne dönüşmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q017", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cea0ec3dfbd9320ad28c102f3fe04f104793c9d56128c3affe93cf8bcb90cdc1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q018", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Tanımdaki miras yasağını yeni görev devrine uygular; farklı aile ayrıcalıklarını birbirinden ayırır.", "question": "Bir ülkeyle ilgili bilgi kartında yönetme yetkisinin millete ait olduğu yazıyor. Yönetimde görev alacak temsilciler seçimle belirleniyor ve görev aile üyelerine miras bırakılmıyor. Kartı okuyan Ece, bu özelliklerin bir yönetim biçimini tanımladığını söylüyor. Arkadaşı ise seçimle gelen temsilcilerin yetkiyi kendi ailesinin malı sayabileceğini düşünüyor.\n\nBuna göre aşağıdaki görev devri biçimlerinden hangisi cumhuriyet niteliğini korur?", "choices": ["Görevin temsilcinin çocuğuna otomatik geçmesi", "Yeni temsilcilerin kurallara uygun seçimle belirlenmesi", "Görevin temsilcinin akrabalarına ayrılması", "Görevin aynı ailenin kalıcı hakkı sayılması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Çocuğa otomatik görev devri aile içinde mirastır; kartın niteliğine aykırıdır.", "Doğru; seçimle temsilci belirlemek millet iradesine dayanan görevin yenilenmesini sağlar.", "Akrabalara görev ayırmak halkın seçimi yerine aile ayrıcalığı koyar.", "Ailenin kalıcı hakkı düşüncesi yönetme yetkisinin millete ait olmasıyla çelişir."], "explanation": "Seçimle temsilci belirlemek millet iradesine dayanan görevin yenilenmesini sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q018", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2dc75add1ad44ee56cb787f564ceda12f3f85618d4370ebe62cadc80a6c5e0a9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q019", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Seçimden sonra yetkinin kaynağını muhakeme eder; temsil görevi ile egemenlik sahipliğini ayırmak gerekir.", "question": "Bir ülkeyle ilgili bilgi kartında yönetme yetkisinin millete ait olduğu yazıyor. Yönetimde görev alacak temsilciler seçimle belirleniyor ve görev aile üyelerine miras bırakılmıyor. Kartı okuyan Ece, bu özelliklerin bir yönetim biçimini tanımladığını söylüyor. Arkadaşı ise seçimle gelen temsilcilerin yetkiyi kendi ailesinin malı sayabileceğini düşünüyor.\n\nKartı okuyan biri “Temsilcileri seçtik; yönetme yetkisinin sahibi artık yalnız onlardır.” diyor. Karttaki bilgilere göre bu yorumu düzelten ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yetki seçilenlerin ailesine aittir; millet geri çekilir.", "Yetki yalnız oy veren kişilere aittir; diğerleri dışlanır.", "Yetki millete aittir; temsilciler millet adına görev yapar.", "Yetki en çok konuşana aittir; seçim sadece başlangıçtır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Aileye yetki devri kartın miras bırakılmama ve millet iradesi bilgileriyle çelişir.", "Millî egemenlik bütün millete aittir; yalnız belirli seçmenlerin özel mülkü değildir.", "Doğru; seçim temsil görevi verir; yönetme yetkisinin kaynağı olan milletin yerini temsilciler almaz.", "Konuşma sıklığı devlet yetkisinin kaynağı olamaz; kartta kaynak millet olarak verilmiştir."], "explanation": "Seçim temsil görevi verir; yönetme yetkisinin kaynağı olan milletin yerini temsilciler almaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q019", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4d4ea7f220a7b6679f420f874e44852092ed98fff9e182103c80feee1a19ca8d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q020", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tanıma yeni bir cümle eklenirken üç niteliği birlikte korur; yakın temsil ve sahiplik ifadelerini karşılaştırır.", "question": "Bir ülkeyle ilgili bilgi kartında yönetme yetkisinin millete ait olduğu yazıyor. Yönetimde görev alacak temsilciler seçimle belirleniyor ve görev aile üyelerine miras bırakılmıyor. Kartı okuyan Ece, bu özelliklerin bir yönetim biçimini tanımladığını söylüyor. Arkadaşı ise seçimle gelen temsilcilerin yetkiyi kendi ailesinin malı sayabileceğini düşünüyor.\n\nBuna göre kartın açıklamasına eklenecek aşağıdaki cümlelerden hangisi cumhuriyetin temel niteliklerini bozmaz?", "choices": ["Temsilcilik görevi soy bağına göre kazanılır.", "Halkın seçim yapması aile ayrıcalığını kaldırmaz.", "Görevde olan kişi milletin yerine yetkinin sahibi olur.", "Temsilciler görevlerini millet adına yerine getirir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Soy bağıyla görev kazanmak seçim ve miras bırakılmama niteliklerini bozar.", "Kart görevin aileye miras kalmadığını söyler; aile ayrıcalığını korumakla uyuşmaz.", "Temsilci yetkinin kaynağının yerine geçmez; millet adına görev üstlenir.", "Doğru; millet adına görev yapma yetkinin millet iradesine dayanmasını sürdürür."], "explanation": "Millet adına görev yapma yetkinin millet iradesine dayanmasını sürdürür.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q020", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "543d8464cce2b5c946688a2cf9204138791f661b853ddeb4f9cdc5b118174930", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q021", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Cumhuriyetin devlet yönetimiyle ilgili olduğunu tanır; açık tanım tek adımlı kavram bilgisi ister.", "question": "Bir ülkenin tanıtım metni, ülkenin yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu ve yönetme yetkisinin millete dayandığını belirtiyor. Metinde bir aileye miras kalan yöneticilik bulunmadığı da yazıyor. Ada, cumhuriyetin yönetim biçimini anlattığını söylüyor. Kerem ise yalnız bu kelimeyi görerek ülkedeki her kararın özgür ve eşit bir ortamda alındığının kesinleştiğini ileri sürüyor.\n\nMetne göre Ada, cumhuriyet kavramını aşağıdaki yönlerden hangisiyle doğru açıklamıştır?", "choices": ["Devletin yönetim biçimi olarak", "Bir sınıftaki bütün önerilerin kabulü olarak", "Her konuda aynı görüşü söylemek olarak", "Yönetme görevini miras alma olarak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; cumhuriyet devletin yönetim biçimidir; metin de bu niteliği açıkça belirtir.", "Bütün önerilerin kabul edilmesi cumhuriyetin tanımı değildir.", "Cumhuriyet toplumun bütün görüşlerinin aynı olmasını gerektirmez.", "Metin miras kalan yöneticiliğin bulunmadığını söyler; cumhuriyet miras alma değildir."], "explanation": "Cumhuriyet devletin yönetim biçimidir; metin de bu niteliği açıkça belirtir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q021", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d3c9a2e0c95bbd3dd46cdcc375410e96fb97283de7d96c0f862e8a1ab3526730", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q022", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Yönetim biçimi bilgisinden işleyiş değerlendirmesine geçer; ek kanıtın konuyla ilgili olmasını seçer.", "question": "Bir ülkenin tanıtım metni, ülkenin yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu ve yönetme yetkisinin millete dayandığını belirtiyor. Metinde bir aileye miras kalan yöneticilik bulunmadığı da yazıyor. Ada, cumhuriyetin yönetim biçimini anlattığını söylüyor. Kerem ise yalnız bu kelimeyi görerek ülkedeki her kararın özgür ve eşit bir ortamda alındığının kesinleştiğini ileri sürüyor.\n\nBuna göre Kerem'in yorumunu sınamak için aşağıdaki bilgilerden hangisine ayrıca bakılmalıdır?", "choices": ["Görevin aynı aileye miras bırakılmasının nasıl olduğu", "Görüş açıklama ve eşitlik uygulamalarının nasıl olduğu", "Ülkedeki herkesin aynı düşünceyi söyleyip söylemediği", "Tek bir okulda hangi etkinliğin seçildiği"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Metin miras yöneticiliğini reddeder; demokratik işleyişi sınamak için mirasın yolunu aramak gerekmez.", "Doğru; cumhuriyet adı yönetim biçimini bildirir; özgür ve eşit işleyiş için uygulama kanıtı da aranır.", "Demokrasi aynı düşünce zorunluluğu değildir; farklı görüşlerin özgürce açıklanması değerlendirilir.", "Tek okul etkinliği ülkedeki her kararın özgür ve eşit olduğunu kanıtlayamaz."], "explanation": "Cumhuriyet adı yönetim biçimini bildirir; özgür ve eşit işleyiş için uygulama kanıtı da aranır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q022", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b06697033bb153927b933226a8b75ce4856e7212255a477f8524a83f7f281a7d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q023", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Aile ayrıcalığıyla ilgili kanıtı seçer; metnin açık bilgisi ile öğrencilerin yorumunu ayırır.", "question": "Bir ülkenin tanıtım metni, ülkenin yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu ve yönetme yetkisinin millete dayandığını belirtiyor. Metinde bir aileye miras kalan yöneticilik bulunmadığı da yazıyor. Ada, cumhuriyetin yönetim biçimini anlattığını söylüyor. Kerem ise yalnız bu kelimeyi görerek ülkedeki her kararın özgür ve eşit bir ortamda alındığının kesinleştiğini ileri sürüyor.\n\nMetindeki hangi bilgi, aileye özel yönetme hakkının __bulunmadığını__ gösterir?", "choices": ["Cumhuriyet sözcüğünün her kararı kanıtlaması", "Ada ile Kerem arasında görüş farkı olması", "Yöneticiliğin bir aileye miras kalmaması", "Bütün kişilerin aynı görüşte olduğunun söylenmesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bir sözcük bütün kararların uygulama niteliğini kanıtlamaz.", "İki öğrencinin görüş farkı ülke yönetiminde aile ayrıcalığına dair kanıt değildir.", "Doğru; miras yöneticiliğinin bulunmaması aileye özel kalıcı yönetme hakkının reddine kanıttır.", "Metin böyle bir durum bildirmez; ayrıca cumhuriyet herkesin aynı görüşte olmasını gerektirmez."], "explanation": "Miras yöneticiliğinin bulunmaması aileye özel kalıcı yönetme hakkının reddine kanıttır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q023", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bd06c537e11052224b1abcebdd82ae145300073de45acebaad9859daa91ab086", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q024", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Verilen tanımla kanıtın sınırını birlikte değerlendirir; tüm uygulamalara yönelik kesin genellemeyi eler.", "question": "Bir ülkenin tanıtım metni, ülkenin yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu ve yönetme yetkisinin millete dayandığını belirtiyor. Metinde bir aileye miras kalan yöneticilik bulunmadığı da yazıyor. Ada, cumhuriyetin yönetim biçimini anlattığını söylüyor. Kerem ise yalnız bu kelimeyi görerek ülkedeki her kararın özgür ve eşit bir ortamda alındığının kesinleştiğini ileri sürüyor.\n\nMetne göre ulaşılabilecek en ölçülü sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bütün günlük kararların eşit alındığı kanıtlanıyor.", "Cumhuriyet ile demokrasi aynı kelimenin iki adıdır.", "Ülke yönetiminde bir aileye kalıcı görev ayrılıyor.", "Millete dayanan, mirasla geçmeyen yönetim niteliği açıklanıyor."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Metin bütün günlük kararların nasıl alındığına ilişkin kanıt vermez; yönetim biçiminden bu kesin sonuç çıkmaz.", "Cumhuriyet yönetim biçimini, demokrasi ilke ve işleyişi anlatır; eş anlamlı değildir.", "Metin aileye miras yöneticiliğini reddeder; kalıcı aile görevi sonucuna karşı kanıt vardır.", "Doğru; metin millet iradesini ve mirasla yöneticilik bulunmadığını verir; bunlar cumhuriyetin temel nitelikleridir."], "explanation": "Metin millet iradesini ve mirasla yöneticilik bulunmadığını verir; bunlar cumhuriyetin temel nitelikleridir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q024", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a2d0ce384420005b22de43d9e6141c40f082e5a14924574888568e385ecfb55a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q025", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bir yönetim tanımına önerilen değişiklikleri sınar; niteliği değiştiren soy bağı ölçütünü saptar.", "question": "Bir ülkenin tanıtım metni, ülkenin yönetim biçiminin cumhuriyet olduğunu ve yönetme yetkisinin millete dayandığını belirtiyor. Metinde bir aileye miras kalan yöneticilik bulunmadığı da yazıyor. Ada, cumhuriyetin yönetim biçimini anlattığını söylüyor. Kerem ise yalnız bu kelimeyi görerek ülkedeki her kararın özgür ve eşit bir ortamda alındığının kesinleştiğini ileri sürüyor.\n\nBuna göre tanıtım metninde yapılacak aşağıdaki değişikliklerden hangisi cumhuriyetin temel niteliğine aykırı olur?", "choices": ["Yöneticiliğin soy bağına göre miras bırakılması", "Temsilcilerin halkın seçimiyle belirlenmesi", "Yetkinin kaynağının millet olarak açıklanması", "Görevde olanların millet adına çalışması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; soy bağına dayalı miras yönetimi milletin iradesine dayanan, aile ayrıcalığı taşımayan niteliği bozar.", "Halkın seçimiyle temsilci belirlemek millet iradesi niteliğini destekler.", "Yetkinin millete dayandırılması metnin cumhuriyet niteliğiyle uyumludur.", "Millet adına görev yapma yetkinin kaynağını değiştirmez; temsilcilikle uyumludur."], "explanation": "Soy bağına dayalı miras yönetimi milletin iradesine dayanan, aile ayrıcalığı taşımayan niteliği bozar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q025", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "014ca2ed168894753fceb2937a2c05a52f5eeeac013d4b684d1968cbbac019da", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q026", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Oy kullanma açık davranıştır; seçme ile adaylık ayrımı tek adımda yapılır.", "question": "Öğretmen, okulda temsilci seçimini ülke seçimleriyle karıştırmadan incelemelerini istiyor. Sınıf örneğinde Selin aday oluyor, Aras oy kullanıyor. Öğretmen, ülke yönetiminde yetkinin millete ait olduğunu, temsilcilerin millet adına görev yaptığını açıklıyor. Ülke seçimlerinde yaş ve diğer yasal koşullar bulunduğunu; sınıf etkinliğinin bu koşulların yerine geçmediğini de hatırlatıyor.\n\nBuna göre Aras'ın sınıf örneğindeki davranışı aşağıdaki kavramlardan hangisini örnekler?", "choices": ["Seçilme", "Seçme", "Mirasla görev alma", "Yetkiyi kişisel mal sayma"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Aday olan kişi Selin; Aras için verilen davranış oy kullanmaktır.", "Doğru; Aras oy kullanarak tercihini belirtir; bu seçme davranışıdır.", "Oy kullanmak aileden yönetme görevi almak değildir.", "Tercihini belirtmek yönetme yetkisinin kişisel mülke dönüştüğünü göstermez."], "explanation": "Aras oy kullanarak tercihini belirtir; bu seçme davranışıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q026", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e3119264ce973611aaf04f7025ce510e1fcf099b17053daace6ff8a213d88549", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q027", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Adaylığı seçilme hakkına bağlar; aday olmak ile kazanmış olmak arasındaki farkı korur.", "question": "Öğretmen, okulda temsilci seçimini ülke seçimleriyle karıştırmadan incelemelerini istiyor. Sınıf örneğinde Selin aday oluyor, Aras oy kullanıyor. Öğretmen, ülke yönetiminde yetkinin millete ait olduğunu, temsilcilerin millet adına görev yaptığını açıklıyor. Ülke seçimlerinde yaş ve diğer yasal koşullar bulunduğunu; sınıf etkinliğinin bu koşulların yerine geçmediğini de hatırlatıyor.\n\nBuna göre Selin'in aday olması aşağıdakilerden hangisiyle ilişkilidir?", "choices": ["Seçme", "Görevi miras edinme", "Seçilme", "Bütün görüşleri tekleştirme"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Seçme oyla tercih belirtmektir; Selin için verilen davranış adaylıktır.", "Selin aileden görev almamış, temsilci olmak için aday olmuştur.", "Doğru; temsil görevi için aday olmak seçilme hakkıyla ilişkilidir; kazanmakla aynı değildir.", "Aday olmak arkadaşlarının aynı düşüncede olmasını gerektirmez."], "explanation": "Temsil görevi için aday olmak seçilme hakkıyla ilişkilidir; kazanmakla aynı değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q027", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6a7068cf6b525c89fefbfa7a0e17ec87014865b01db421be70f0501bc1b1ea3f", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q028", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Okul örneği içindeki ülke açıklamasını ayırır; yetki kaynağını temsil göreviyle karıştırmaz.", "question": "Öğretmen, okulda temsilci seçimini ülke seçimleriyle karıştırmadan incelemelerini istiyor. Sınıf örneğinde Selin aday oluyor, Aras oy kullanıyor. Öğretmen, ülke yönetiminde yetkinin millete ait olduğunu, temsilcilerin millet adına görev yaptığını açıklıyor. Ülke seçimlerinde yaş ve diğer yasal koşullar bulunduğunu; sınıf etkinliğinin bu koşulların yerine geçmediğini de hatırlatıyor.\n\nVerilenlere göre öğretmenin, devlet yönetiminde yetkinin kaynağıyla ilgili açıklaması aşağıdaki kavramlardan hangisini ifade eder?", "choices": ["Aile egemenliği", "Temsilcinin kişisel mülkiyeti", "Yalnız temsilcilerin egemenliği", "Millî egemenlik"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Öğretmen yetkinin bir aileye değil millete ait olduğunu açıklar.", "Millet adına görev yapmak yetkinin temsilcinin malı olması demek değildir.", "Öğretmen yetkinin temsilcilere özel olduğunu değil millete ait olduğunu söyler; temsilciler millet adına görev yapar.", "Doğru; yönetme yetkisinin millete ait olması millî egemenliği ifade eder."], "explanation": "Yönetme yetkisinin millete ait olması millî egemenliği ifade eder.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q028", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "47fea377ff75222c006e72f483a1251be08b73ca808bcfdba5008fdb30fbf234", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q029", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki kişinin davranışını eşleştirirken adaylığın sonucunu ve okul örneğinin sınırını ayrıca kontrol eder.", "question": "Öğretmen, okulda temsilci seçimini ülke seçimleriyle karıştırmadan incelemelerini istiyor. Sınıf örneğinde Selin aday oluyor, Aras oy kullanıyor. Öğretmen, ülke yönetiminde yetkinin millete ait olduğunu, temsilcilerin millet adına görev yaptığını açıklıyor. Ülke seçimlerinde yaş ve diğer yasal koşullar bulunduğunu; sınıf etkinliğinin bu koşulların yerine geçmediğini de hatırlatıyor.\n\nBu bilgilere göre aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Oy kullanma seçme, adaylık seçilme ile ilişkilidir.", "Oy kullanmakla aday olmak aynı davranıştır.", "Aday olmak görevi kesin kazanmak demektir.", "Okulda oy veren herkes ülke seçiminde de oy verebilir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Aras tercih belirtir; Selin temsil görevine adaydır. Davranışlar farklı haklarla bağlantılıdır.", "Aras ve Selin farklı işler yapar; tercih bildirme ile temsil görevi isteme eşitlenemez.", "Adaylık bir hak kullanımını gösterir; seçim sonucunu tek başına belirlemez.", "Ülke seçimlerinin yasal koşulları vardır; okul etkinliği bu koşulları karşılamış sayılmaz."], "explanation": "Aras tercih belirtir; Selin temsil görevine adaydır. Davranışlar farklı haklarla bağlantılıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q029", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "11987482dd1199b91aa094ea3283c3c5cc14f5db1f3b6ed7fc0221149049a0d2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q030", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Her seçenek iki hüküm taşır; adaylık sonucu ve egemenlik kaynağı ayrı sınanıp birlikte doğru olan seçilir.", "question": "Öğretmen, okulda temsilci seçimini ülke seçimleriyle karıştırmadan incelemelerini istiyor. Sınıf örneğinde Selin aday oluyor, Aras oy kullanıyor. Öğretmen, ülke yönetiminde yetkinin millete ait olduğunu, temsilcilerin millet adına görev yaptığını açıklıyor. Ülke seçimlerinde yaş ve diğer yasal koşullar bulunduğunu; sınıf etkinliğinin bu koşulların yerine geçmediğini de hatırlatıyor.\n\nBuna göre sınıf örneği ve öğretmenin açıklaması birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki yorumlardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Oy veren kesin temsilci olur; yetkinin kaynağı millettir.", "Adaylık kazanma garantisi vermez; yetkinin kaynağı millettir.", "Adaylık kazanma garantisi vermez; yetki aileye miras kalır.", "Aday kesin kazanır; yetkinin sahibi yalnız temsilcidir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yetki kaynağı doğru belirtilse de oy kullanmak kişiyi kesin temsilci yapmaz.", "Doğru; Selin aday olduğu için kesin kazanmış sayılamaz; ülke temsilcileri yetkiyi millet adına kullanır.", "Adaylık yorumu uygundur; aileye miras yetki öğretmenin millet açıklamasıyla çelişir.", "Hem adaylık sonuçla eşitlenmiş hem temsilci milletin yerine yetkinin sahibi yapılmıştır."], "explanation": "Selin aday olduğu için kesin kazanmış sayılamaz; ülke temsilcileri yetkiyi millet adına kullanır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q030", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b8489c5c1a3f25d3b92d5f79142725cd51d539b9dbf2a6183525d5d2c7862451", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q031", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Kurmaca ülke seçimindeki açık oy davranışını tanır; temsil adaylığından ayırmak yeterlidir.", "question": "Bir ülke seçiminde gerekli yasal koşulları taşıyan yetişkinler oy kullanıyor. Derya oyuyla adaylar arasında tercih yapıyor. Umut ise koşulları sağlayıp temsil görevi için aday oluyor. Seçilen temsilciler millet adına görev yapacaklarını açıklıyor. Seçimden sonra yetkinin bir ailenin özel hakkına dönüşmeyeceği, milletin iradesine dayanmaya devam edeceği belirtiliyor.\n\nMetne göre Derya'nın adaylar arasında tercih yapmasını anlatan kavram aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Seçilme hakkı", "Kalıtsal görev hakkı", "Seçme hakkı", "Hukukun üstünde olma"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Metinde Derya için adaylık değil oy kullanma verilmiştir.", "Derya yönetme görevini ailesinden almamaktadır.", "Doğru; Derya oy kullanarak adaylar arasında tercih yapmaktadır.", "Oy kullanmak kişiyi hukukun üstünde bir konuma getirmez."], "explanation": "Derya oy kullanarak adaylar arasında tercih yapmaktadır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q031", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "90dc99ee47d489587ee12f5c80d3064ae8d2d55991789581231f35ead670f2c1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q032", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Adaylığa ait eylemi seçer; oy verme ve haksız yetki kullanımı aynı süreçte karıştırılır.", "question": "Bir ülke seçiminde gerekli yasal koşulları taşıyan yetişkinler oy kullanıyor. Derya oyuyla adaylar arasında tercih yapıyor. Umut ise koşulları sağlayıp temsil görevi için aday oluyor. Seçilen temsilciler millet adına görev yapacaklarını açıklıyor. Seçimden sonra yetkinin bir ailenin özel hakkına dönüşmeyeceği, milletin iradesine dayanmaya devam edeceği belirtiliyor.\n\nBuna göre aşağıdakilerden hangisi Umut'un seçilme hakkını kullandığını gösterir?", "choices": ["Derya gibi oyla tercih belirtmesi", "Yetkiyi ailesinin özel hakkına dönüştürmesi", "Farklı görüşleri ifade etmeyi yasaklaması", "Koşulları sağlayarak temsil görevi için aday olması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Oy kullanma seçme hakkıdır; Umut için ölçülen davranış adaylıktır.", "Metin yetkinin aile hakkına dönüşmeyeceğini söyler; bu adaylık davranışı değildir.", "Adaylık farklı görüşleri yasaklama yetkisi vermez; seçilme hakkının anlamı bu değildir.", "Doğru; Umut temsil görevine adaydır; bu seçilme hakkıyla ilişkilidir."], "explanation": "Umut temsil görevine adaydır; bu seçilme hakkıyla ilişkilidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q032", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f65581a1eb8dddc10e8cad7b02c160122ace0bc8c28adf8c2630ce73a30b5011", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q033", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Temsilcilerin sözünü millî egemenliğe bağlar; temsil görevinden kişisel üstünlük sonucu çıkarmayı eler.", "question": "Bir ülke seçiminde gerekli yasal koşulları taşıyan yetişkinler oy kullanıyor. Derya oyuyla adaylar arasında tercih yapıyor. Umut ise koşulları sağlayıp temsil görevi için aday oluyor. Seçilen temsilciler millet adına görev yapacaklarını açıklıyor. Seçimden sonra yetkinin bir ailenin özel hakkına dönüşmeyeceği, milletin iradesine dayanmaya devam edeceği belirtiliyor.\n\nBuna göre millet adına görev yapacaklarını açıklayan temsilciler aşağıdakilerden hangisini kabul etmiş olur?", "choices": ["Yetkinin kaynağının millet olduğunu", "Yetkinin yalnız kendi ailelerine ait olduğunu", "Temsilcilerin kuralların dışında kalabileceğini", "Seçimden sonra milletin öneminin kalmadığını"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; millet adına görev yapmak yönetme yetkisinin millete dayandığını kabul etmektir.", "Metin yetkinin aile özel hakkına dönüşmeyeceğini belirtir.", "Millet adına görev yapma temsilcilere kuralları yok sayma ayrıcalığı vermez; yetki kişisel sınırsızlık değildir.", "Yetki milletin iradesine dayanmaya devam eder; seçim milletin önemini ortadan kaldırmaz."], "explanation": "Millet adına görev yapmak yönetme yetkisinin millete dayandığını kabul etmektir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q033", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "43e1ced305d74570c206c87653521741a7eb2b2ca1e16508b73f81f3785bed92", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q034", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Yetki ilkesini yeni görev devrine aktarır; seçim sonrası aile ayrıcalığının doğmasını değerlendirir.", "question": "Bir ülke seçiminde gerekli yasal koşulları taşıyan yetişkinler oy kullanıyor. Derya oyuyla adaylar arasında tercih yapıyor. Umut ise koşulları sağlayıp temsil görevi için aday oluyor. Seçilen temsilciler millet adına görev yapacaklarını açıklıyor. Seçimden sonra yetkinin bir ailenin özel hakkına dönüşmeyeceği, milletin iradesine dayanmaya devam edeceği belirtiliyor.\n\nSeçimden sonraki hangi uygulama metindeki anlayışla çelişir?", "choices": ["Yeni temsilciler için kurallara uygun seçim yapılması", "Görevin temsilcinin akrabasına otomatik aktarılması", "Temsilcilerin millet adına görev yaptığını belirtmesi", "Yasal koşulları taşıyan seçmenlerin oy kullanması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yeni temsilcileri seçimle belirlemek millet iradesine dayanan anlayışla uyumludur.", "Doğru; akrabaya otomatik görev devri yetkiyi aile özel hakkına dönüştürür; metnin millet iradesi anlayışına aykırıdır.", "Millet adına görev yapma metinde verilen yetki anlayışını sürdürür.", "Yasal koşullara uygun oy kullanma milletin tercihine dayalı seçim sürecini destekler."], "explanation": "Akrabaya otomatik görev devri yetkiyi aile özel hakkına dönüştürür; metnin millet iradesi anlayışına aykırıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q034", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "377810263494290acaa0a7653a428e9aacfe7a10794dd7b801e06fe4a08cc4df", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q035", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Üç bağımsız bağlantıyı kontrol eder; kısmen doğru seçenekler bulunduğundan bütün eşlemeyi sınamak gerekir.", "question": "Bir ülke seçiminde gerekli yasal koşulları taşıyan yetişkinler oy kullanıyor. Derya oyuyla adaylar arasında tercih yapıyor. Umut ise koşulları sağlayıp temsil görevi için aday oluyor. Seçilen temsilciler millet adına görev yapacaklarını açıklıyor. Seçimden sonra yetkinin bir ailenin özel hakkına dönüşmeyeceği, milletin iradesine dayanmaya devam edeceği belirtiliyor.\n\nMetindeki üç bağlantıyı birden doğru kuran ifade hangisidir?", "choices": ["Derya: seçilme; Umut: seçme; yetki kaynağı: millet", "Derya: seçme; Umut: seçilme; yetki kaynağı: aile", "Derya: seçme; Umut: seçilme; yetki kaynağı: millet", "Derya: seçme; Umut: miras; yetki kaynağı: temsilci"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Millet bağlantısı doğru olsa da Derya oy verir, Umut aday olur; iki hak ters eşleştirilmiştir.", "Kişilerin hakları doğru eşleştirilmiş; yetkinin aileye ait sayılması metne aykırıdır.", "Doğru; Derya oy kullanır, Umut aday olur ve temsilcilerin yetkisi millete dayanır; üç bağlantı da uygundur.", "Umut görevini mirasla istemez; adaydır. Temsilci yetkinin kaynağı olan milletin yerini almaz."], "explanation": "Derya oy kullanır, Umut aday olur ve temsilcilerin yetkisi millete dayanır; üç bağlantı da uygundur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q035", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3cc67e3430a38c3931af0b425e3aba5de0a3bce963067caadc071d82c6446481", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q036", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Bir katılım engeline uygun çözüm seçer; yöntemin yalnız görünürde değil işlevsel olmasına bakar.", "question": "Bir sınıf grubu, ortak çalışma için nasıl bir düzen kuracağını konuşuyor. Hızlı konuşanlar sık söz alırken Narin düşüncesini söylemeye fırsat bulamıyor. Yusuf, isteyenlerin yazılı öneri de verebilmesini teklif ediyor. Grup, karar alındıktan sonra farklı öneri sunanların da sonraki görüşmelere katılacağını ve söz hakkının oy sonucuna bağlı olmayacağını hatırlatıyor.\n\nBuna göre Narin gibi düşüncesini söylemeye fırsat __bulamayanların__ katılımını artıracak yöntem aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Sadece hızlı konuşanların önerisini almak", "Karardan sonra farklı düşünenleri dışlamak", "Yazılı önerileri okunmadan oylamaya geçmek", "Söz sırası yanında yazılı öneri yolu açmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Hızlı konuşanlarla sınırlama Narin gibi üyelerin katılımını daha da azaltır.", "Dışlama katılımı artırmaz; grubun sonraki görüşmelere katılım kararına da aykırıdır.", "Okunmayan öneriler karar sürecinde dikkate alınmaz; biçimsel toplama katılımı sağlamaz.", "Doğru; yazılı öneri yolu konuşmaya fırsat bulamayanların görüşünü karar sürecine katabilir."], "explanation": "Yazılı öneri yolu konuşmaya fırsat bulamayanların görüşünü karar sürecine katabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q036", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4e518212d1d6db24181c64fb1f0e64ca101ba695e0148b17fd16c62fcfaf1acd", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q037", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Oy sonucu ile söz hakkını birlikte değerlendirir; çoğunluk desteğinin katılımı daraltmadığını çıkarır.", "question": "Bir sınıf grubu, ortak çalışma için nasıl bir düzen kuracağını konuşuyor. Hızlı konuşanlar sık söz alırken Narin düşüncesini söylemeye fırsat bulamıyor. Yusuf, isteyenlerin yazılı öneri de verebilmesini teklif ediyor. Grup, karar alındıktan sonra farklı öneri sunanların da sonraki görüşmelere katılacağını ve söz hakkının oy sonucuna bağlı olmayacağını hatırlatıyor.\n\nBuna göre grubun söz hakkını oy sonucuna bağlamaması aşağıdakilerden hangisini korur?", "choices": ["Az destek alan görüşlerin de katılımını", "En çok oy alanların sınırsız yetkisini", "Bütün üyelerin aynı öneriyi söylemesini", "Yalnız aday olanların konuşabilmesini"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; farklı öneri sunanların sonraki görüşmelerde bulunması az destek alan görüşlerin katılımını korur.", "Söz hakkının herkes için sürmesi çoğunluğa sınırsız yetki vermek değildir.", "Söz hakkını korumak farklı düşüncelerin sürmesine imkân verir; aynılaşmayı zorunlu kılmaz.", "Metinde temsilci adaylığı yoktur; görüşmelere katılım bütün üyeler için korunmaktadır."], "explanation": "Farklı öneri sunanların sonraki görüşmelerde bulunması az destek alan görüşlerin katılımını korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q037", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1afb4fa8bde35c17259ce3150798474b8db6be8b1389bcef2bb1782a487da177", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q038", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Katılım yönteminin bir sonraki adımını tasarlar; öneri toplama ile öneriyi değerlendirmeyi ayırır.", "question": "Bir sınıf grubu, ortak çalışma için nasıl bir düzen kuracağını konuşuyor. Hızlı konuşanlar sık söz alırken Narin düşüncesini söylemeye fırsat bulamıyor. Yusuf, isteyenlerin yazılı öneri de verebilmesini teklif ediyor. Grup, karar alındıktan sonra farklı öneri sunanların da sonraki görüşmelere katılacağını ve söz hakkının oy sonucuna bağlı olmayacağını hatırlatıyor.\n\nBu bilgilere göre Yusuf'un önerisini geliştirmek için aşağıdaki adımlardan hangisi eklenmelidir?", "choices": ["Yazılı önerilerin sadece sayısını açıklamak", "Yazılı önerileri de dinleyip gerekçeleriyle tartışmak", "Yazılı öneri verenleri sonraki toplantıdan çıkarmak", "Yazılı öneriler arasından en uzununu zorunlu seçmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sadece sayıyı açıklamak düşüncelerin içeriğini değerlendirmeye katmaz.", "Doğru; önerileri okumak ve tartışmak yazılı katılımın karar sürecine gerçek katkısını sağlar.", "Öneri verenleri dışlamak katılımı desteklemez ve grubun kararına aykırıdır.", "Önerinin uzunluğu ortak kararın gerekçesi olamaz; içeriği ve hakları gözetmesi değerlendirilmelidir."], "explanation": "Önerileri okumak ve tartışmak yazılı katılımın karar sürecine gerçek katkısını sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q038", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "35cc991341ad6480a984e348339a862bbfbab06f47e2936ffb68d4e956f71d29", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q039", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki amaç için iki eylemi eşzamanlı sınar; her çeldiricide bir doğru adımın yanındaki kusuru bulur.", "question": "Bir sınıf grubu, ortak çalışma için nasıl bir düzen kuracağını konuşuyor. Hızlı konuşanlar sık söz alırken Narin düşüncesini söylemeye fırsat bulamıyor. Yusuf, isteyenlerin yazılı öneri de verebilmesini teklif ediyor. Grup, karar alındıktan sonra farklı öneri sunanların da sonraki görüşmelere katılacağını ve söz hakkının oy sonucuna bağlı olmayacağını hatırlatıyor.\n\nGrup hem katılımı artırmak hem farklı görüşleri korumak istiyor. Buna göre aşağıdaki planlardan hangisi bu iki amaca da uygundur?", "choices": ["Önerileri sözle veya yazıyla almak; az destek alanları dışlamak", "Yalnız hızlı konuşanları dinlemek; farklı görüşlere saygı duyduğunu söylemek", "Önerileri sözle veya yazıyla almak; az destek alanları da dinlemek", "Yazılı önerileri okumamak; az destek alanları da toplantıya çağırmak"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Öneri yolları katılımı desteklerken dışlama farklı görüşlerin ve katılımın korunmasını bozar.", "Saygı beyanı tek başına yeterli değildir; yalnız hızlı konuşanları dinlemek diğerlerini dışarıda bırakır.", "Doğru; iki ifade yolu katılım engelini azaltır; az destek alanları dinlemek farklı görüşleri korur.", "Toplantıya çağırma uygun olsa da önerileri okumamak yazılı katılımı işlevsiz bırakır."], "explanation": "İki ifade yolu katılım engelini azaltır; az destek alanları dinlemek farklı görüşleri korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q039", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5686339558b43d2e48c770b239fa50484dd0c147c2e09c157a72aacc304da8d8", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q040", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Farklı görüşlerin korunmasını tek karar alınmasından ayırır; çoğulculuğu kararın sayısıyla karıştırmaz.", "question": "Bir okul grubunda ortak sergi için farklı düzen önerileri sunuluyor. Esma sessiz bir sergiyi, Mert açıklamaların sesli yapılmasını istiyor. Üyeler iki görüşü de dinliyor. Daha çok destek alan düzen seçiliyor. Ancak seçilmeyen önerinin sahipleriyle alay edilmemesi ve sonraki çalışmalarda onların da fikirlerinin alınması kararlaştırılıyor.\n\nMetne göre sergi grubunda çoğulculuğu gösteren davranış aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tek bir düzen seçmesiyle her görüşü gereksiz sayması", "Az destek alanların bir daha fikir söylememesi", "Daha çok destek alanlara sınırsız konuşma hakkı vermesi", "Farklı düzen önerilerini saygıyla dinlemesi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ortak bir düzen seçmek farklı görüşleri gereksiz saymayı gerektirmez; metinde görüşler dinlenmektedir.", "Metinde sonraki çalışmalarda onların da fikirleri alınacaktır; susturma çoğulculukla çelişir.", "Çoğunluk desteği diğerlerini susturma veya sınırsız ayrıcalık edinme hakkı vermez.", "Doğru; iki görüşün de dinlenmesi ve seçilmeyen görüşün sahiplerine saygı gösterilmesi çoğulculuğa uygundur."], "explanation": "İki görüşün de dinlenmesi ve seçilmeyen görüşün sahiplerine saygı gösterilmesi çoğulculuğa uygundur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q040", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8305afc340b4d2a69bac144ebdb91712659849bc550d37e3de8b7e0ca68c8235", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q041", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Hatalı gerekçeyi çoğulculuk ilkesiyle düzeltir; dinleme, kabul ve katılımın devamını ayırt eder.", "question": "Bir okul grubunda ortak sergi için farklı düzen önerileri sunuluyor. Esma sessiz bir sergiyi, Mert açıklamaların sesli yapılmasını istiyor. Üyeler iki görüşü de dinliyor. Daha çok destek alan düzen seçiliyor. Ancak seçilmeyen önerinin sahipleriyle alay edilmemesi ve sonraki çalışmalarda onların da fikirlerinin alınması kararlaştırılıyor.\n\nMetne göre “Seçilmeyen önerinin dinlenmesi boşunadır.” sözünü düzelten ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bir öneri seçilmese de saygıyla değerlendirilmesi önemlidir.", "Bir öneri dinlenirse mutlaka uygulanmak zorundadır.", "Önerisi seçilmeyen kişinin katılım hakkı sona erer.", "Çoğunluk isterse diğer görüşlerle alay edebilir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; çoğulculuk önerinin mutlaka kazanmasını değil ifade edilip saygıyla değerlendirilmesini korur.", "Görüşün dinlenmesi ile uygulanması aynı şey değildir; ortak kararda bir düzen seçilebilir.", "Metin sonraki çalışmalarda da fikir alınmasını belirtir; seçilmeme katılımı bitirmez.", "Çoğunluğun desteği başkalarının saygınlığını ve görüş açıklamasını zedeleme yetkisi vermez."], "explanation": "Çoğulculuk önerinin mutlaka kazanmasını değil ifade edilip saygıyla değerlendirilmesini korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q041", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1de7d9817c0068ff9d384781cb8339f62a790e917524f58c5aa50142906a62ab", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q042", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Karar sonucu, farklı görüşler ve süreklilik arasında ilişki kurar; iki bölümlü yakın yorumları değerlendirir.", "question": "Bir okul grubunda ortak sergi için farklı düzen önerileri sunuluyor. Esma sessiz bir sergiyi, Mert açıklamaların sesli yapılmasını istiyor. Üyeler iki görüşü de dinliyor. Daha çok destek alan düzen seçiliyor. Ancak seçilmeyen önerinin sahipleriyle alay edilmemesi ve sonraki çalışmalarda onların da fikirlerinin alınması kararlaştırılıyor.\n\nBuna göre grubun kararını demokratik ilkelere uygun biçimde savunan gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ortak düzen seçildi; az destek alanların fikirlerine gerek kalmadı.", "Ortak düzen seçildi; farklı görüşler ve katılım hakkı korunuyor.", "Farklı görüşler dinlendi; bu yüzden her öneri aynı anda uygulanmalı.", "Çoğunluk destekledi; bu yüzden alay etmek hak ihlali sayılmaz."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bir karar alınması sonraki katılımı ve farklı fikirlerin değerini ortadan kaldırmaz.", "Doğru; karar alınmasıyla farklı görüşlerin saygı görmesi ve sonraki katılımın sürmesi birlikte mümkündür.", "Çoğulculuk tüm önerilerin aynı anda uygulanmasını zorunlu kılmaz.", "Çoğunluk desteği küçümseme davranışını haklara uygun hâle getirmez."], "explanation": "Karar alınmasıyla farklı görüşlerin saygı görmesi ve sonraki katılımın sürmesi birlikte mümkündür.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q042", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c0f7a5e6424abe580b9631ee883634440e9d29a373d2ec0defd130888efd06c6", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q043", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Günlük sıraya uyma örneğinden yönetenin bağlılığına ulaşır; ayrıcalık yanılgısını ilke düzeyinde değerlendirir.", "question": "Bir topluluk toplantısında konuşma sırası önceden belirleniyor. Toplantıyı yöneten kişi de bu sıraya uyuyor. Bazı üyeler çoğunluk desteği aldıklarını söyleyerek farklı görüş bildirenlere söz verilmemesini istiyor. Öğretmen rehberliğindeki öğrenci gözlemciler, herkesin kurala bağlı olması ve çoğunluğun kararında da kişilerin haklarının gözetilmesi gerektiğini hatırlatıyor.\n\nBuna göre toplantıyı yöneten kişinin sıraya uyması aşağıdaki düşüncelerden hangisini destekler?", "choices": ["Yönetenler bütün kurallardan muaftır.", "Kurallar yalnız farklı görüşte olanları bağlar.", "Yönetenler de kurallara bağlıdır.", "En çok destek alan kuralı istediği gibi yok sayar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sıraya uyan yöneten kendisini kuraldan muaf saymamaktadır.", "Metindeki sıra kuralı yöneten için de geçerlidir; yalnız karşı görüşe uygulanmaz.", "Doğru; yönetenin önceden belirlenen sıraya uyması ortak kuralın kendisini de bağladığını gösterir.", "Çoğunluk desteği ortak kurala bağlılığı ortadan kaldırmaz; gözlemciler de bunu hatırlatır."], "explanation": "Yönetenin önceden belirlenen sıraya uyması ortak kuralın kendisini de bağladığını gösterir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q043", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a86369b2e7993f0c80b157c4c71a735e1dd1ef84ee33db96cbcc86d03e66193b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q044", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Hukuka bağlılık ve hakları koruma ölçütlerini aynı düzenlemede arar; tek ölçütü karşılayan seçenekler yakındır.", "question": "Bir topluluk toplantısında konuşma sırası önceden belirleniyor. Toplantıyı yöneten kişi de bu sıraya uyuyor. Bazı üyeler çoğunluk desteği aldıklarını söyleyerek farklı görüş bildirenlere söz verilmemesini istiyor. Öğretmen rehberliğindeki öğrenci gözlemciler, herkesin kurala bağlı olması ve çoğunluğun kararında da kişilerin haklarının gözetilmesi gerektiğini hatırlatıyor.\n\nBu bilgilere göre aşağıdaki düzenlemelerden hangisi gözlemcilerin iki hatırlatmasını da gözetir?", "choices": ["Sırayı herkese uygulamak; azınlıktaki görüşü susturmak", "Yöneteni sıradan muaf tutmak; farklı görüşleri dinlemek", "Çoğunluğu sıradan muaf tutmak; konuşmayı sadece onlara açmak", "Sırayı herkese uygulamak; farklı görüşlere de söz vermek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Eşit sıra uygulaması uygun olsa da azınlıktaki görüşü susturmak hakları ve çoğulculuğu zedeler.", "Farklı görüşleri dinlemek uygundur; yönetenin kuraldan muaf olması ortak bağlılığı bozar.", "Hem kural ayrıcalığı hem farklı görüşün dışlanması gözlemcilerin iki hatırlatmasına aykırıdır.", "Doğru; ortak kuralın herkese uygulanması bağlılığı, farklı görüşlere söz verilmesi hakların gözetilmesini destekler."], "explanation": "Ortak kuralın herkese uygulanması bağlılığı, farklı görüşlere söz verilmesi hakların gözetilmesini destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q044", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8ea18115ce271680cc3a1478c70fe5f8533daef20832d577a750daf368588a1a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q045", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Çoğunluk iddiasını iki demokratik sınırla değerlendirir; oylama sonrası hak ve kural sürekliliğini muhakeme eder.", "question": "Bir topluluk toplantısında konuşma sırası önceden belirleniyor. Toplantıyı yöneten kişi de bu sıraya uyuyor. Bazı üyeler çoğunluk desteği aldıklarını söyleyerek farklı görüş bildirenlere söz verilmemesini istiyor. Öğretmen rehberliğindeki öğrenci gözlemciler, herkesin kurala bağlı olması ve çoğunluğun kararında da kişilerin haklarının gözetilmesi gerektiğini hatırlatıyor.\n\nGözlemcilerin hatırlatmalarına göre “Çoğunluk desteklediği için farklı görüştekilerin sözünü kaldırabiliriz.” iddiasına verilecek uygun yanıt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Destek fazla olsa da haklar ve kurala bağlılık gözetilmelidir.", "Destek fazlaysa temel haklar artık gerekli değildir.", "Kurala bağlılık sadece oylama öncesinde gereklidir.", "Söz hakkı yalnız kazanan görüşün sahiplerine aittir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; çoğunluk desteği başkalarının görüş açıklamasını kaldırma ya da kuralları yok sayma yetkisi vermez.", "Temel hakları gereksiz saymak çoğunluk kararının sınırlarını yok sayar.", "Kurala bağlılık seçim veya oylamadan sonra da sürer; yöneten de bu yüzden sıraya uyar.", "Bir görüşün daha çok destek alması diğer kişilerin görüş açıklama hakkını sona erdirmez."], "explanation": "Çoğunluk desteği başkalarının görüş açıklamasını kaldırma ya da kuralları yok sayma yetkisi vermez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q045", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c26232edd5e3165135a7418dbfaf073a47312b2aa19d459958529d33b92fb2e5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q046", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Kartlar arasında kavram ve söyleyen kişiyi takip eder; eksik demokrasi tanımını doğru eşlemelerden ayırır.", "question": "Bir kavram çalışmasında üç öğrenci eşleştirme kartları hazırlıyor. Defne, seçmeyi oyla tercih belirtme; seçilmeyi temsil görevi için aday olabilme ile eşleştiriyor. Eren, cumhuriyeti milletin iradesine dayanan yönetim biçimi olarak yazıyor. Melis ise demokrasiyi yalnız oy kullanma, çoğulculuğu da herkesin aynı görüşü söylemesi olarak tanımlıyor. Öğrenciler tanımları örneklerle sınamak istiyor.\n\nBuna göre Melis'in yaptığı tanımlardaki yanlışlıklardan biri aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Seçmeyi oyla tercih belirtmek sayması", "Demokrasiyi oy kullanmayla sınırlaması", "Cumhuriyeti yönetim biçimi sayması", "Adaylığı seçilme hakkıyla ilişkilendirmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu eşleştirmeyi Defne yapmıştır ve seçmenin anlamına uygundur.", "Doğru; demokrasi oy kullanmanın yanında özgürlük, eşitlik, katılım, çoğulculuk ve hukukun üstünlüğünü de gerektirir.", "Yönetim biçimi eşleştirmesi Eren tarafından yapılmıştır ve uygundur.", "Adaylık Defne tarafından seçilmeyle ilişkilendirilmiştir; hatalı demokrasi tanımı bu değildir."], "explanation": "Demokrasi oy kullanmanın yanında özgürlük, eşitlik, katılım, çoğulculuk ve hukukun üstünlüğünü de gerektirir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q046", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b782e8adf4155b7141a37bc757c1aae6f93a41e37f5c56b6bc8009630cb684d5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q047", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Hatalı kartı düzeltirken doğru kartı bozmamayı gerektirir; iki eşlemeyi ayrı ayrı denetler.", "question": "Bir kavram çalışmasında üç öğrenci eşleştirme kartları hazırlıyor. Defne, seçmeyi oyla tercih belirtme; seçilmeyi temsil görevi için aday olabilme ile eşleştiriyor. Eren, cumhuriyeti milletin iradesine dayanan yönetim biçimi olarak yazıyor. Melis ise demokrasiyi yalnız oy kullanma, çoğulculuğu da herkesin aynı görüşü söylemesi olarak tanımlıyor. Öğrenciler tanımları örneklerle sınamak istiyor.\n\nBuna göre Melis'in çoğulculuk tanımını düzelten ve diğer doğru kartları koruyan düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Çoğulculuk: tek görüşe zorlama; seçme: oyla tercih", "Çoğulculuk: farklı görüşlere alan açma; seçme: aday olma", "Çoğulculuk: farklı görüşlere alan açma; seçme: oyla tercih", "Çoğulculuk: en çok oy alanı sınırsız yetkili sayma; seçme: miras"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Seçme kartı korunmuş olsa da tek görüşe zorlama çoğulculuk değildir.", "Çoğulculuk düzeltilmiştir; aday olma seçilme ile ilgilidir, doğru seçme kartı bozulmuştur.", "Doğru; farklı görüşlere alan açma çoğulculuğu düzeltir; oyla tercih belirtme doğru seçme eşlemesini korur.", "Sınırsız çoğunluk yetkisi çoğulculuğu zedeler; mirasla görev edinme de seçme değildir."], "explanation": "Farklı görüşlere alan açma çoğulculuğu düzeltir; oyla tercih belirtme doğru seçme eşlemesini korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q047", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "54888916d3af2037056748cf466d0e8067b10fdd927f5326c27ef11ec36c15ed", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q048", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 5, "difficultyReason": "Beş kavramlık kart grubunda hataları saptar, üç düzeltme koşulunu uygular ve doğru bilgileri korur; kısmi onarımlar yakındır.", "question": "Bir kavram çalışmasında üç öğrenci eşleştirme kartları hazırlıyor. Defne, seçmeyi oyla tercih belirtme; seçilmeyi temsil görevi için aday olabilme ile eşleştiriyor. Eren, cumhuriyeti milletin iradesine dayanan yönetim biçimi olarak yazıyor. Melis ise demokrasiyi yalnız oy kullanma, çoğulculuğu da herkesin aynı görüşü söylemesi olarak tanımlıyor. Öğrenciler tanımları örneklerle sınamak istiyor.\n\nKartlar düzeltilirken yanlış tanımların değiştirilmesi, doğru tanımların korunması ve yönetim biçiminin demokratik işleyişle eş anlamlı yapılmaması isteniyor. Buna göre bu üç koşulu birlikte sağlayan düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Demokrasiye hak ve katılımı ekle; çoğulculuğu aynı görüş say; diğerlerini koru.", "Çoğulculuğu farklı görüşle açıkla; seçme ve seçilme tanımlarını ters çevir; cumhuriyeti koru.", "Cumhuriyeti demokrasiyle eş anlamlı yap; diğer bütün kartları koru.", "Demokrasiye hak ve katılımı ekle; çoğulculuğu farklı görüşle açıkla; diğerlerini koru."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Demokrasi düzeltilmiş olsa da çoğulculuğun aynı görüşe zorlanma biçimindeki yanlış tanımı kalır.", "Çoğulculuk düzeltilir; doğru seçme ve seçilme eşlemeleri ters çevrilerek bozulur, eksik demokrasi kartı da düzeltilmez.", "İki kavram eş anlamlı değildir; doğru cumhuriyet kartı bozulur, Melis tarafından yazılan yanlış kartlar korunur.", "Doğru; demokrasi oyla sınırlanmaktan çıkar, çoğulculuk tek görüş olmaktan çıkar; seçme, seçilme ve cumhuriyetin doğru tanımları korunur."], "explanation": "Demokrasi oyla sınırlanmaktan çıkar, çoğulculuk tek görüş olmaktan çıkar; seçme, seçilme ve cumhuriyetin doğru tanımları korunur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q048", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f9092d0968d18f0eb60114a5a069b4e9508f764304891dabff597943d3f94460", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q049", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f12", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "İki yanlış tanımı aynı anda düzeltir; yarısı doğru yakın seçenekleri kavramların kapsamıyla karşılaştırır.", "question": "Bir inceleme grubu bir ülke bilgi notu ve bir toplantı kaydını okuyor. Bilgi notunda cumhuriyetin yönetim biçimi olduğu, yetkinin millete dayandığı ve yöneticiliğin ailede miras kalmadığı açıklanıyor. Toplantı kaydında farklı önerilerin saygıyla dinlendiği yazıyor. Can, bu kaydı çoğulculukla eşleştiriyor. İdil ise cumhuriyeti yalnız toplantıda söz alma, hukukun üstünlüğünü de yönetenin kural dışında kalması diye yazıyor.\n\nBuna göre İdil'in iki yanlış eşleştirmesini de düzelten eşleştirme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Cumhuriyet: yönetim biçimi; hukukun üstünlüğü: yönetenin de hukuka bağlılığı", "Cumhuriyet: toplantıda söz alma; hukukun üstünlüğü: herkesin hukuka bağlılığı", "Cumhuriyet: yönetim biçimi; hukukun üstünlüğü: yönetenin ayrıcalığı", "Cumhuriyet: çoğunluğun sınırsız gücü; hukukun üstünlüğü: yalnız üyelerin bağlılığı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; cumhuriyet devlet yönetim biçimini anlatır; hukukun üstünlüğü yönetenin de hukuka bağlı olmasıdır.", "Hukuka bağlılık düzeltilse de cumhuriyet toplantıda söz almakla eşitlenmeye devam eder.", "Cumhuriyet eşlemesi düzelir; yönetenin ayrıcalıklı biçimde kural dışında olması hukukun üstünlüğüne aykırıdır.", "Cumhuriyet sınırsız çoğunluk yetkisi değildir; hukuka bağlılık yalnız üyelere yüklenerek yöneten dışarıda bırakılamaz."], "explanation": "Cumhuriyet devlet yönetim biçimini anlatır; hukukun üstünlüğü yönetenin de hukuka bağlı olmasıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q049", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "eb80c5b483586d5546ded629071f7e254f10b0fb641f226a6796aff0aa16fdb6", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t14.q050", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t14.f12", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyetin temel nitelikleri", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t14", "subtopicKey": "sos-5-s5-t14", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t14.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 5, "difficultyReason": "İki malzemedeki üç kavramı çözümler, yanlış eşlemeleri ayırır ve kanıtın genelleme sınırını denetler; çoklu hüküm değerlendirmesi ister.", "question": "Bir inceleme grubu bir ülke bilgi notu ve bir toplantı kaydını okuyor. Bilgi notunda cumhuriyetin yönetim biçimi olduğu, yetkinin millete dayandığı ve yöneticiliğin ailede miras kalmadığı açıklanıyor. Toplantı kaydında farklı önerilerin saygıyla dinlendiği yazıyor. Can, bu kaydı çoğulculukla eşleştiriyor. İdil ise cumhuriyeti yalnız toplantıda söz alma, hukukun üstünlüğünü de yönetenin kural dışında kalması diye yazıyor.\n\nGrup yanlış eşlemeleri düzeltirken toplantıdan ülkenin bütün düzeni hakkında kesin sonuç çıkarmamalıdır. Buna göre aşağıdaki yorumlardan hangisi bu iki gereği birlikte karşılar?", "choices": ["Can doğru eşleştirir; İdil iki kavramı yanlış tanımlar; toplantı ülkenin bütün kararlarını kanıtlar.", "Can doğru eşleştirir; İdil iki kavramı yanlış tanımlar; toplantı tek başına ülke düzenini kanıtlamaz.", "Can yanlış eşleştirir; İdil iki kavramı doğru tanımlar; toplantı tek başına ülke düzenini kanıtlamaz.", "Can doğru eşleştirir; İdil yalnız cumhuriyeti yanlış tanımlar; yöneten kuralların üstünde olabilir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kavram hataları doğru belirlenmiş olsa da tek toplantıdan ülkedeki bütün kararlar için kesin sonuç çıkarılamaz.", "Doğru; farklı önerileri dinlemek çoğulculuğa örnektir. İdil cumhuriyeti ve hukukun üstünlüğünü yanlış tanımlar. Tek toplantı bütün ülkenin işleyişine yeterli kanıt değildir.", "Yorumun sınırı doğru tutulmuştur; fakat farklı görüşleri dinlemek çoğulculuktur ve İdil tarafından verilen iki tanım yanlıştır.", "Yönetenin kural dışında kalması da yanlış eşleştirmedir; hukukun üstünlüğü yönetenleri de bağlar."], "explanation": "Farklı önerileri dinlemek çoğulculuğa örnektir. İdil cumhuriyeti ve hukukun üstünlüğünü yanlış tanımlar. Tek toplantı bütün ülkenin işleyişine yeterli kanıt değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T14"], "taskId": "S5-T14", "sourceRecordId": "draft.s5-t14.q050", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f27b1ca6f7221e5ab02e7db8fc0c6f693074d4ac7fc4ca374301a05b53f4dfc3", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "note", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "title": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["SB.5.4.1"], "body": "Ne öğreneceğim\nCumhuriyet ve demokrasi kavramlarını karşılaştırmayı öğreneceğim. İkisinin halkla ilişkisini araştırırken hangi yönleri açıkladıklarını ayıracağım. Günlük bir örneğin kullanabileceğim kanıtını belirleyeceğim. Egemenliğin dayanağı, temsil görevi ve yurttaş katkısı arasındaki bağlantıları bir açıklamada bir araya getireceğim.\n\nTemel kavramlar\nCumhuriyet, devlet başkanlığının soy bağıyla devredilmediği yönetim biçimidir. Türkiye'de bu yapı millet egemenliğine dayanır. Egemenlik, bir kişinin özel mülkü olarak ele alınamaz.\nDemokrasi, halkın yönetimde etkili olmasını ve insan haklarının gözetilmesini temel alan anlayıştır. Özgürlük, eşitlik, çoğulculuk ve hukuka bağlılık bunun değerlendirme başlıklarıdır.\nMillî egemenlik, devlet gücünün millet dayanağını anlatır. Temsil, seçilen kişinin başkaları adına üstlendiği görevle ilgilidir. Görevi kimin yürüttüğü ile yönetimin dayanağı için ayrı sorular sorarız.\nKatılım, ortak bir işin veya kararın oluşmasına katkıda bulunmadır. Yurttaşlar bunu farklı yollarla gerçekleştirebilir. Katkıların nasıl alınacağı, işleneceği ve yanıtlanacağı incelenir.\nÇoğulculuk, farklı düşüncelerin açıklanmasına imkân tanınmasını gözetir. Hukukun üstünlüğü, yetki kullanımının da hukuk sınırında tutulmasını gerektirir. Bir ilişki kurarken bu kavramların tanımlarını koruruz.\n\nÖnce hatırla\nÖnceki derste yönetimle ilgili kavramları tanıdın. Türkiye Anayasası devletin cumhuriyet niteliğini ve demokratik hukuk devleti oluşunu belirtir. Şimdi bu bilgilerin hangi sorulara yanıt verdiğini karşılaştır. Günlük grupları örnek olarak kullanırken onların görevlerini ve devletin kurumlarını ayrı düzeylerde incele.\n\nAdım adım\n1. Karşılaştırma başlıkları oluştur. Bir sütunda makamların belirlenmesini ve yönetimin dayanağını; öbür sütunda katılımın işleyişini ve hak güvencelerini incele. İki sütunda halka ilişkin bağlantıyı kendi sözlerinle açıkla. Tanımları birleştirmek yerine her birinin ele aldığı özelliği belirt.\n2. Günlük örneği dikkatle kullan. Bir grup çalışmasında fırsatların dağılımını ve önerilerin ele alınışını gözle. Hangi demokratik ilke için kanıt bulduğunu yaz. Örneğin anlattığı kurum düzeyini belirle; daha geniş bir yönetimin özelliklerini açıklamak için başka belgeler gerektiğini düşün.\n3. Egemenlik, temsil ve katkı arasındaki yolları izle. Şema kullanıyorsan başlangıç noktasından karar aşamasına kadar okları tek tek takip et. Göreve gelme yolu, önerilerin aktarılması ve yanıtların paylaşılması için ayrı bağlantılar ara. Sadece kutu adlarını okumak yerine her okun hangi ilişkiyi anlattığını açıkla.\n4. Bilgileri ilişkilendir. Devletin yapısını anlatan belgeyle karar süreçlerini gösteren kayıtların hangi yönleri tamamladığını sor. Bir belgede bulunmayan uygulamayı kendin ekleme. Aynı kavramı açıklamak için farklı olaylar kullanılabilir; aynı olay içinse farklı ilkelerin kanıtları araştırılabilir.\n5. Açıklamanı denetle. Önce tanımları, sonra halkla bağlantıyı, ardından uygulama kanıtını yaz. Bir ortak özelliği bütün özelliklere yaymadan diğer başlıkları oku. Farklı bir özellik bulduğunda ortak başlığın dayanağını da yeniden incele. Sonucun hangi kayıtları kapsadığını açıkça belirt.\nVerilen tabloya göre düşünme adımlarını yukarıdan aşağıya izle: kavramı belirle, kanıtı bul, ilişkiyi kur, kararını sına. Her satırdaki soru ve kontrol yolu, bir iddiayı aceleyle kabul etmeden düşünmene yardım eder.\n\nÇözümlü örnek 1\nKarşılaştırma sorularını ayırmak\nKurmaca bir araştırmada bir kütüphanenin kuruluş belgesiyle kitap isteme sürecini anlatan çizelge bulunuyor. Eylül, iki belgeyi aynı soruya cevap veriyormuş gibi okuyor.\nKuruluş belgesinde kurumun nasıl oluştuğuna; çizelgede ise bir isteğin nasıl işlendiğine ilişkin bilgileri işaretleriz.\nİki belge için ayrı araştırma soruları yazarız. Birinin bilgi verdiği başlıkta öbürünün boş kalan yerini varsayımla doldurmayız.\nBu yöntemden yararlanarak cumhuriyet ve demokrasi için uygun soru başlıklarını öğrenci kendisi oluşturur; kütüphane belgelerini devlet yönetimiyle özdeşleştirmez.\n\nÇözümlü örnek 2\nBir katkının izini bulmak\nKurmaca bir kuş gözlem grubunda Asena, gördüğü türü çizim defterine kaydediyor. Defteri hazırlayan kişi tarih bölümünü boş bırakmış. Grup, çizimi değerlendirmek için yeni bilgi istiyor.\nÇizimin yapılması, kaydın işlenmesi ve değerlendirilmesi için ayrı aşamalar belirleriz.\nTarihin eksik olduğu aşamayı saptar ve kaydı hazırlayan kişiye bu bilgiyi sorarız. Bir aşamanın yapılmış oluşuyla öbürünün tamamlanmasını aynı saymayız.\nÖğrenci katkının hangi yoldan ulaştığını ve değerlendirme için ne gerektiğini yazar. Demokratik katılımın işleyişini araştırırken de süreçteki farklı aşamaların kanıtını arar.\n\nÇözümlü örnek 3\nBağlantıdaki eksikliği açıklamak\nKurmaca bir bisiklet kulübünde üyelerden gelen güvenli rota çizimleri bir dosyada toplanıyor. Görevli, çizimleri toplantı gündemine aktarıyor; toplantı sonucunun üyelere nasıl duyurulacağı dosyada belirtilmemiş.\nGörevlendirme bilgisiyle çizimlerin aktarılmasını ayrı kayıtlar olarak okuruz. Üyelere dönüş aşaması için yeni soru oluştururuz.\nEksik bilginin bulunduğu bağlantıyı işaretleriz. Dosyada belirtilmiş aşamaları silmeden araştırılacak aşamayı ekleriz.\nÖğrenci, görevlendirme, aktarım ve geri bildirim başlıklarını bir açıklamada kullanır. Bu kulüp incelemesini yalnız yöntemi öğrenmek için değerlendirir; devletin bütün yapısına ilişkin sonuç yazmaz.\n\nSık yapılan hatalar\nTanımlar yerine yalnız benzetme kullanmak: Her kavramın gerçek tanımına dön; benzetmeyi düşünme yardımcısı olarak tut.\nİlişkiyi tek sözcükle açıklamak: Hangi iki özellik arasında bağ kurduğunu gerekçelendir.\nBir şemanın kutularını okumakla yetinmek: Okların yönünü ve üzerinde anlatılan işlemi de incele.\nSürecin bir aşamasını bütün süreç saymak: Görevlendirme, katkının işlenmesi ve geri bildirim için ayrı kanıt bul.\nBir örneğin kapsamını büyütmek: Hangi kurum ve uygulama hakkında bilgi bulunduğunu yaz.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nKütüphanenin iki belgesi için nasıl farklı araştırma soruları yazarsın?\nBelgelerin anlattığı aşamaları ayır; her biri için uygun bir soru oluştur.\nKuş çiziminin değerlendirilmesi için eksik bilgiyi nasıl belirtirsin?\nKaydı hangi aşamada inceleyeceğini yaz. Eksikliğe yönelik bir araştırma sorusu ekle.\nBisiklet kulübünün dosyasını bir süreç çizimine nasıl dönüştürürsün?\nAktarım aşamalarını oklarla çiz; henüz açıklanmayan bağlantının yanına bir soru işareti koy.\nKendin dene: Cumhuriyet ve demokrasi için birer tanım yaz. Öğretmeninle halkla bağlantılarını araştır. Bir günlük örneği kullanırken hangi kurum düzeyini anlattığını açıklamaya ekle.\n\nÖzet\nKavramları tanımlayarak karşılaştır; her başlığın halkla bağlantısını araştır. Egemenliğin dayanağını, temsil görevini ve yurttaş katkısının işlenmesini ayrı bilgilerle açıkla. Günlük örnekten yararlanırken onun düzeyini koru. Belgelenen aşamalarla araştırılacak aşamaları birlikte gösteren gerekçeli bir açıklama kur.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Cumhuriyet ve demokrasi kavramlarını karşılaştırmayı öğreneceğim. İkisinin halkla ilişkisini araştırırken hangi yönleri açıkladıklarını ayıracağım. Günlük bir örneğin kullanabileceğim kanıtını belirleyeceğim. Egemenliğin dayanağı, temsil görevi ve yurttaş katkısı arasındaki bağlantıları bir açıklamada bir araya getireceğim.", "keyConcepts": ["Cumhuriyet, devlet başkanlığının soy bağıyla devredilmediği yönetim biçimidir. Türkiye'de bu yapı millet egemenliğine dayanır. Egemenlik, bir kişinin özel mülkü olarak ele alınamaz.", "Demokrasi, halkın yönetimde etkili olmasını ve insan haklarının gözetilmesini temel alan anlayıştır. Özgürlük, eşitlik, çoğulculuk ve hukuka bağlılık bunun değerlendirme başlıklarıdır.", "Millî egemenlik, devlet gücünün millet dayanağını anlatır. Temsil, seçilen kişinin başkaları adına üstlendiği görevle ilgilidir. Görevi kimin yürüttüğü ile yönetimin dayanağı için ayrı sorular sorarız.", "Katılım, ortak bir işin veya kararın oluşmasına katkıda bulunmadır. Yurttaşlar bunu farklı yollarla gerçekleştirebilir. Katkıların nasıl alınacağı, işleneceği ve yanıtlanacağı incelenir.", "Çoğulculuk, farklı düşüncelerin açıklanmasına imkân tanınmasını gözetir. Hukukun üstünlüğü, yetki kullanımının da hukuk sınırında tutulmasını gerektirir. Bir ilişki kurarken bu kavramların tanımlarını koruruz."], "priorKnowledge": ["Önceki derste yönetimle ilgili kavramları tanıdın. Türkiye Anayasası devletin cumhuriyet niteliğini ve demokratik hukuk devleti oluşunu belirtir. Şimdi bu bilgilerin hangi sorulara yanıt verdiğini karşılaştır. Günlük grupları örnek olarak kullanırken onların görevlerini ve devletin kurumlarını ayrı düzeylerde incele."], "steps": ["1. Karşılaştırma başlıkları oluştur. Bir sütunda makamların belirlenmesini ve yönetimin dayanağını; öbür sütunda katılımın işleyişini ve hak güvencelerini incele. İki sütunda halka ilişkin bağlantıyı kendi sözlerinle açıkla. Tanımları birleştirmek yerine her birinin ele aldığı özelliği belirt.", "2. Günlük örneği dikkatle kullan. Bir grup çalışmasında fırsatların dağılımını ve önerilerin ele alınışını gözle. Hangi demokratik ilke için kanıt bulduğunu yaz. Örneğin anlattığı kurum düzeyini belirle; daha geniş bir yönetimin özelliklerini açıklamak için başka belgeler gerektiğini düşün.", "3. Egemenlik, temsil ve katkı arasındaki yolları izle. Şema kullanıyorsan başlangıç noktasından karar aşamasına kadar okları tek tek takip et. Göreve gelme yolu, önerilerin aktarılması ve yanıtların paylaşılması için ayrı bağlantılar ara. Sadece kutu adlarını okumak yerine her okun hangi ilişkiyi anlattığını açıkla.", "4. Bilgileri ilişkilendir. Devletin yapısını anlatan belgeyle karar süreçlerini gösteren kayıtların hangi yönleri tamamladığını sor. Bir belgede bulunmayan uygulamayı kendin ekleme. Aynı kavramı açıklamak için farklı olaylar kullanılabilir; aynı olay içinse farklı ilkelerin kanıtları araştırılabilir.", "5. Açıklamanı denetle. Önce tanımları, sonra halkla bağlantıyı, ardından uygulama kanıtını yaz. Bir ortak özelliği bütün özelliklere yaymadan diğer başlıkları oku. Farklı bir özellik bulduğunda ortak başlığın dayanağını da yeniden incele. Sonucun hangi kayıtları kapsadığını açıkça belirt."], "workedExamples": [{"title": "Karşılaştırma sorularını ayırmak", "problem": "Kurmaca bir araştırmada bir kütüphanenin kuruluş belgesiyle kitap isteme sürecini anlatan çizelge bulunuyor. Eylül, iki belgeyi aynı soruya cevap veriyormuş gibi okuyor.", "solution": ["Kuruluş belgesinde kurumun nasıl oluştuğuna; çizelgede ise bir isteğin nasıl işlendiğine ilişkin bilgileri işaretleriz.", "İki belge için ayrı araştırma soruları yazarız. Birinin bilgi verdiği başlıkta öbürünün boş kalan yerini varsayımla doldurmayız.", "Bu yöntemden yararlanarak cumhuriyet ve demokrasi için uygun soru başlıklarını öğrenci kendisi oluşturur; kütüphane belgelerini devlet yönetimiyle özdeşleştirmez."]}, {"title": "Bir katkının izini bulmak", "problem": "Kurmaca bir kuş gözlem grubunda Asena, gördüğü türü çizim defterine kaydediyor. Defteri hazırlayan kişi tarih bölümünü boş bırakmış. Grup, çizimi değerlendirmek için yeni bilgi istiyor.", "solution": ["Çizimin yapılması, kaydın işlenmesi ve değerlendirilmesi için ayrı aşamalar belirleriz.", "Tarihin eksik olduğu aşamayı saptar ve kaydı hazırlayan kişiye bu bilgiyi sorarız. Bir aşamanın yapılmış oluşuyla öbürünün tamamlanmasını aynı saymayız.", "Öğrenci katkının hangi yoldan ulaştığını ve değerlendirme için ne gerektiğini yazar. Demokratik katılımın işleyişini araştırırken de süreçteki farklı aşamaların kanıtını arar."]}, {"title": "Bağlantıdaki eksikliği açıklamak", "problem": "Kurmaca bir bisiklet kulübünde üyelerden gelen güvenli rota çizimleri bir dosyada toplanıyor. Görevli, çizimleri toplantı gündemine aktarıyor; toplantı sonucunun üyelere nasıl duyurulacağı dosyada belirtilmemiş.", "solution": ["Görevlendirme bilgisiyle çizimlerin aktarılmasını ayrı kayıtlar olarak okuruz. Üyelere dönüş aşaması için yeni soru oluştururuz.", "Eksik bilginin bulunduğu bağlantıyı işaretleriz. Dosyada belirtilmiş aşamaları silmeden araştırılacak aşamayı ekleriz.", "Öğrenci, görevlendirme, aktarım ve geri bildirim başlıklarını bir açıklamada kullanır. Bu kulüp incelemesini yalnız yöntemi öğrenmek için değerlendirir; devletin bütün yapısına ilişkin sonuç yazmaz."]}], "commonMistakes": ["Tanımlar yerine yalnız benzetme kullanmak: Her kavramın gerçek tanımına dön; benzetmeyi düşünme yardımcısı olarak tut.", "İlişkiyi tek sözcükle açıklamak: Hangi iki özellik arasında bağ kurduğunu gerekçelendir.", "Bir şemanın kutularını okumakla yetinmek: Okların yönünü ve üzerinde anlatılan işlemi de incele.", "Sürecin bir aşamasını bütün süreç saymak: Görevlendirme, katkının işlenmesi ve geri bildirim için ayrı kanıt bul.", "Bir örneğin kapsamını büyütmek: Hangi kurum ve uygulama hakkında bilgi bulunduğunu yaz."], "selfCheck": [{"question": "Kütüphanenin iki belgesi için nasıl farklı araştırma soruları yazarsın?", "answer": "Belgelerin anlattığı aşamaları ayır; her biri için uygun bir soru oluştur."}, {"question": "Kuş çiziminin değerlendirilmesi için eksik bilgiyi nasıl belirtirsin?", "answer": "Kaydı hangi aşamada inceleyeceğini yaz. Eksikliğe yönelik bir araştırma sorusu ekle."}, {"question": "Bisiklet kulübünün dosyasını bir süreç çizimine nasıl dönüştürürsün?", "answer": "Aktarım aşamalarını oklarla çiz; henüz açıklanmayan bağlantının yanına bir soru işareti koy."}], "summary": "Kavramları tanımlayarak karşılaştır; her başlığın halkla bağlantısını araştır. Egemenliğin dayanağını, temsil görevini ve yurttaş katkısının işlenmesini ayrı bilgilerle açıkla. Günlük örnekten yararlanırken onun düzeyini koru. Belgelenen aşamalarla araştırılacak aşamaları birlikte gösteren gerekçeli bir açıklama kur.", "figureNote": "Verilen tabloya göre düşünme adımlarını yukarıdan aşağıya izle: kavramı belirle, kanıtı bul, ilişkiyi kur, kararını sına. Her satırdaki soru ve kontrol yolu, bir iddiayı aceleyle kabul etmeden düşünmene yardım eder."}, "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.note.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.note.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.note.h0", "s5-t15.s5t15.note.h1", "s5-t15.s5t15.note.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.note.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.note.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.note.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.note.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.note.r3c2"}]]}, "taskId": "S5-T15", "visualRequirement": "optional", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2f6283471bfceb0ff0d80094d06ef57498f19e1569f818cc5c56b272e471f862", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q001", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Tek satırdaki iki soruyu ayırır; yönetim biçimi ön bilgisiyle doğrudan eşleme yapar.", "question": "Tablodaki “Temel soru” satırına göre cumhuriyetin öncelikle açıkladığı konu hangisidir?", "choices": ["Devlet yönetiminin hangi iradeye dayandığı", "Her toplantıda farklı görüşlerin nasıl dinlendiği", "Karar tartışmalarında eşit sözün nasıl verildiği", "Yurttaş önerilerinin her kararı nasıl belirlediği"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; cumhuriyet sütununda yönetimin dayanağı sorgulanır.", "Farklı görüşlerin dinlenmesi, uygulamanın demokratik niteliğiyle ilgilidir.", "Eşit söz hakkı karar alma ilkesidir; yönetim biçimini tek başına tanımlamaz.", "Cumhuriyetin temel sorusu her önerinin sonucu değil, yönetimin irade dayanağıdır."], "explanation": "Tablonun cumhuriyet sütunu, devlet yönetiminin kimin iradesine dayandığını sorgular. Demokrasi sütunu karar sürecinin niteliğini öne çıkarır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t1.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t1.h0", "s5-t15.s5t15.t1.h1", "s5-t15.s5t15.t1.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c2"}]], "highlight": [0]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q001", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ece26e98d52c69b8625ba7b2f79a94e156206b2c4e743c62f7c53b3cd4f33f5a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q002", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Başlığı ve karşılıklı iki hücreyi okur; yakın satır adları arasından istenen ölçütü tanır.", "question": "Tabloya göre iki kavramın millet iradesi ve karar süreçlerine katılım yönünden karşılaştırıldığı ölçüt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Temel soru", "Halkla bağ", "Değerlendirme", "Temsil"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu satır kavramların yanıtladığı soruları ayırır; halkla bağı doğrudan adlandıran satır değildir.", "Doğru; bu satırda milletin iradesi ile halkın karar süreçlerine katılımı karşılaştırılır.", "Bu satır kavramları değerlendirirken bakılan yönleri gösterir; istenen bağlantı satırı farklıdır.", "Bu satır temsilciler ile görüş bildirmeyi karşılaştırır; halkla bağın doğrudan karşılığı değildir."], "explanation": "Halkla bağ satırında cumhuriyet için millet iradesi, demokrasi için halkın karar süreçlerine katılımı belirtilir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t1.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t1.h0", "s5-t15.s5t15.t1.h1", "s5-t15.s5t15.t1.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q002", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f5946b8d7aab16ab3f17ea65cfc9a75d9a8ace13ae484afbeb294e75fc2b50b6", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q003", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Karşılıklı hücrelerden bir ortak sonuç çıkarır; temsilin katılımı bitirdiği yakın yanılgıyı eler.", "question": "Tabloya göre “Temsil” satırındaki iki hücre birlikte okunduğunda aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?", "choices": ["Temsilci seçmek halkın sonraki katılımının yerini alır.", "Görüş bildirmek temsilcilerin görevini bütünüyle kaldırır.", "Temsilciler görev alırken halk görüş bildirmeyi sürdürür.", "Halkın temsil edilmesi farklı görüşlerin silinmesini gerektirir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Seçim yanında görüş bildirmeye önem verilmesi, katılımın bitmediğini gösterir.", "Demokrasi hücresi görüş bildirmeyi seçimin yanında ele alır; temsilin yerine koymaz.", "Doğru; temsilci görevi ile seçim dışındaki katılım birlikte gösterilmiştir.", "Temsil satırında görüşlerin silinmesi değil, görüş bildirmeyi sürdürmek önemlidir."], "explanation": "Cumhuriyet hücresinde temsilcilerin görevi, demokrasi hücresinde seçim yanında görüş bildirme yer alır. Bu iki unsur birbirini tamamlayabilir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t1.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t1.h0", "s5-t15.s5t15.t1.h1", "s5-t15.s5t15.t1.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c2"}]], "highlight": [2]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q003", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "34aee6d09e0dbfb823d197a2df685656eb4b34702f51c8cdd444c8b4e8f1e693", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q004", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki değerlendirme ölçütünü soru biçimine dönüştürür; tek ölçütle yetinen yorumları ayırt eder.", "question": "Tablonun “Değerlendirme” satırına göre bir öğrencinin birlikte sorması gereken iki soru aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?", "choices": ["Yönetim biçimi nedir; halk neden bütün kararları temsilciye bırakmalı?", "Katılım var mı; varsa yönetim biçimine bakmak neden gereksizdir?", "Haklar gözetiliyor mu; varsa iki kavram neden aynı anlamdadır?", "Yönetim biçimi nedir; uygulamada haklar ve katılım gözetiliyor mu?"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Değerlendirme satırının demokrasi hücresi uygulamaları haklar ve katılım yönünden inceler; kararların bütünüyle temsilciye bırakılmasını desteklemez.", "Katılımın bulunması yönetim biçimi sorusunu ortadan kaldırmaz; iki ölçüt de kullanılmalıdır.", "Hakların gözetilmesi demokratik niteliği destekler; kavramları eş anlamlı yapmaz.", "Doğru; satır yönetim biçimi ile uygulamanın demokratik niteliğini ayrı ayrı inceler."], "explanation": "Tablo yönetim biçimini ve uygulamaların haklar ile katılım yönünden incelenmesini ayrı hücrelerde gösterir. Sağlam karşılaştırma ikisine de bakar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t1.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t1.h0", "s5-t15.s5t15.t1.h1", "s5-t15.s5t15.t1.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c2"}]], "highlight": [3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q004", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1837c6a2ee612b682370b4e027e5c8e81602ea2256e7077e72fff2c7b62c7c74", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q005", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f01", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki ayrı satırı birleştirip bir genellemeyi sınar; hem eşitleme hem koparma yanılgısını ayırır.", "question": "Tabloya göre “İlişkili kavramlar aynı şeyi anlatır.” sonucunu çıkaran bir öğrenciye aşağıdaki kanıtlardan hangisiyle karşı çıkılabilir?", "choices": ["Halkla bağ satırı yakınlığı, temel soru satırı anlam farkını gösterir.", "Halkla bağ satırı benzer olduğu için temel soru satırı önemsizdir.", "Temel sorular farklı olduğundan halkla bağ satırı ilişki kuramaz.", "Temsil satırı halkın iki kavramdan da uzak tutulduğunu gösterir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki satır birlikte ortak dayanak ile farklı odakları ortaya koyar.", "Ortak dayanak, temel sorulardaki farkı silmez; karşılaştırma iki kanıtı da korumalıdır.", "Farklı odaklara sahip olmak halk iradesi üzerinden ortak bağ kurulmasını engellemez.", "Temsil satırında halkın seçimi ve görüş bildirmesi vardır; uzak tutulduğu söylenmez."], "explanation": "Halkla bağ satırında halk iradesi ve katılım bulunur. Temel soru satırında ise biri yönetimin dayanağını, diğeri karar alma niteliğini sorgular. İlişki, eş anlamlılık değildir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t1.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t1.h0", "s5-t15.s5t15.t1.h1", "s5-t15.s5t15.t1.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t1.r3c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q005", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2ce467d17b3e3c91f3c82960216cb58505e0bebf8d5926ba785673ca59707de5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q006", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Kanıt hücresindeki açık bilgiyi bulur; egemenlik ve katılım kartlarını temsil kanıtından ayırır.", "question": "Tablodaki hangi kart, başka bir davranışı değerlendirmeden yalnız seçilmiş temsilcilerin yönetimde görev almasını anlatır?", "choices": ["K kartı", "L kartı", "M kartı", "N kartı"], "correct": 1, "distractorWhy": ["K kartı egemenliğin dayanağını gösterir; seçilmiş temsilcilerin görevini doğrudan anlatmaz.", "Doğru; L kartında halkın seçtiği temsilcilerin yönetimde görev aldığı yazılıdır.", "M kartı görüşler ve eşit söz hakkını inceler; temsilcinin seçilmesini anlatmaz.", "N kartı temsil ile görüş engelini birlikte değerlendirir; yalnız temsil bilgisini vermez."], "explanation": "L kartının kanıt hücresi, temsilcilerin halk tarafından seçilip yönetimde görev almasına odaklanır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t2.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t2.h0", "s5-t15.s5t15.t2.h1", "s5-t15.s5t15.t2.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q006", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "60a5633a0f9b61e8932ff52daf6a841724a1b4d1ef0c77b5c022d899d0a81417", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q007", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki kanıt kartını görüş özgürlüğü ölçütünde karşılaştırır; seçimi yeterli sayan çeldirici yakındır.", "question": "Tablodaki verilere göre M ve N kartları aynı demokratik ölçütle karşılaştırıldığında aşağıdaki farklardan hangisi belirginleşir?", "choices": ["M görüşleri dinler; N bu yüzden millet iradesini temsil eder.", "M eşit söz sağlar; N seçim yapıldığı için aynı niteliği taşır.", "M farklı görüşlere yer verir; N farklı görüşleri engeller.", "M katılımı açıklar; N temsilcinin görüş sorma görevini kaldırır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["N kartında görüşleri engellemenin halk iradesini güçlendirdiğine ilişkin kanıt yoktur.", "Seçilmiş olmak farklı görüşleri engelleyen uygulamayı eşit söz hakkına dönüştürmez.", "Doğru; iki kart farklı görüşlerin açıklanmasına yaklaşım bakımından karşıt durumlar sunar.", "Temsilcinin varlığı katılımı gereksiz kılmaz; N kartı bu katılımdaki eksikliği gösterir."], "explanation": "M kartında farklı görüşler dinlenir, N kartında engellenir. Temsilci seçilmiş olsa da bu davranış ayrıca demokratik ilkelerle değerlendirilmelidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t2.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t2.h0", "s5-t15.s5t15.t2.h1", "s5-t15.s5t15.t2.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c2"}]], "highlight": [2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q007", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fee0f77866e87ad51148e57efccd83f9aa432ddb81e4b889c2bf67d86b7ba6ec", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q008", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Egemenliğin dayanağı ile temsil yolunu iki karttan birleştirir; sahiplik ve kullanım ayrımını kurar.", "question": "Tabloya göre K ve L kartlarını birlikte kullanan bir öğrenci, cumhuriyet-demokrasi ilişkisini aşağıdaki çıkarımlardan hangisiyle açıklayabilir?", "choices": ["Millete ait egemenlik seçimden sonra temsilcinin kişisel hakkı olur.", "Seçilmiş temsilciler bulunduğunda millet iradesiyle bağ kurulamaz.", "Egemenliğin millete ait olması halkın temsil edilmesini engeller.", "Milletin iradesi, halkın seçtiği temsilcilerle yönetime yansıyabilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Temsilci seçimi egemenliğin millete ait olmasını değiştirmez; kişisel sahiplik çıkarılamaz.", "K ve L birlikte millet iradesinin temsil yoluyla yansımasını destekler; bağı koparmaz.", "L kartı halkın seçtiği temsilcileri gösterir; bu durum K kartındaki dayanakla uyumludur.", "Doğru; K dayanağı, L bu dayanağın temsil yoluyla yönetime yansımasını gösterir."], "explanation": "K egemenliğin millete ait olduğunu, L halkın seçtiği temsilcileri gösterir. Temsil, halk iradesinin yönetime yansıma yollarından biridir; egemenliğin sahibi değişmez.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t2.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t2.h0", "s5-t15.s5t15.t2.h1", "s5-t15.s5t15.t2.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c2"}]], "highlight": [0, 1]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q008", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d08a8045ca4e3e2306b6ebeacf93c14e59e8018f6caf9ab62d1e64c69e11b8b5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q009", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Tek bir kanıtın sınırını değerlendirir; kanıt yetersizliği ile kavramlar arası ilişkisizliği karıştırmaz.", "question": "Tabloya göre L kartının tek başına “Karar süreçlerinde bütün demokratik ilkeler gözetiliyor.” demeye yetip __yetmediğiyle__ ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Yetmez; M gibi katılım ve eşitlik kanıtları da incelenmelidir.", "Yeter; temsilci seçimi farklı görüşlerin dinlendiğini de kesinleştirir.", "Yetmez; halk iradesi ve temsil arasında hiçbir bağ bulunamaz.", "Yeter; yönetim biçiminin adı katılımın niteliğini kendiliğinden belirler."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; temsilin varlığı tüm uygulama ilkelerinin gerçekleştiğini tek başına kanıtlamaz.", "L kartı seçimi bildirir; farklı görüşlerin dinlendiği ayrıca gösterilmelidir.", "Kanıtın sınırlı olması bağı yok etmez; K ve L halk iradesiyle temsil bağını gösterir.", "Yönetim biçiminin adı veya temsilin varlığı, her somut uygulamanın niteliğini belirlemez."], "explanation": "L yalnız temsilcilerin görev aldığını gösterir. M ise farklı görüş ve eşit söz kanıtları sunar. Bir kanıtın kapsamını aşmadan farklı ilkeler için ilgili kanıtları aramak gerekir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t2.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t2.h0", "s5-t15.s5t15.t2.h1", "s5-t15.s5t15.t2.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c2"}]], "highlight": [1]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q009", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6e39f63a70c9e0ff96be2f130ee734f0f2f8e17e35986dafa972f7ffef6d74b2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q010", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f02", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Hem verilen temsil kanıtını korur hem uygulamadaki eksikliği değerlendirir; birbirine yakın iki aşırı yorumu eler.", "context": "N kartı için “Seçilmiş temsilci var, bu nedenle demokratik eksiklik olamaz.” deniyor.", "question": "Tablodaki bilgilere göre bu yargı için yapılabilecek en uygun düzeltme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Temsilci seçilmişse görüşleri engellemesi demokratik katılımın bir çeşididir.", "Temsil sürerken görüşleri engelleyen uygulama demokratik yönden eksik kalır.", "Görüşler engellendiği için halkın temsilci seçtiğine dair kanıt da geçersizdir.", "Temsil ile katılım farklı olduğu için karşılaştırmada birlikte kullanılamaz."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Görüş açıklamayı engellemek katılım biçimi değildir; seçilmiş olmak bu engeli haklı kılmaz.", "Doğru; N kartı temsilin varlığı ile katılım eksikliğinin birlikte görülebileceğini gösterir.", "Uygulamadaki eksiklik, kartta verilen seçilmiş temsilci bilgisini ortadan kaldırmaz.", "Farklı yönler ilişki çözümlemesinde birlikte kullanılabilir; farklılık kopukluk değildir."], "explanation": "N kartında seçilmiş temsilci ve engellenen görüşler birlikte yer alır. Seçimi kabul edip davranışı ayrıca eleştirmek mümkündür. Cumhuriyetin temsil yönü her uygulamaya otomatik demokratiklik vermez.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t15.s5t15.t2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.t2.alt", "headerKeys": ["s5-t15.s5t15.t2.h0", "s5-t15.s5t15.t2.h1", "s5-t15.s5t15.t2.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r0c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r1c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r2c2"}], [{"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c0"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c1"}, {"key": "s5-t15.s5t15.t2.r3c2"}]], "highlight": [3]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q010", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8d6d2a07baf906592dc4ff48200b55252be5383fcc14f012151714e6efb1c703", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q011", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Açık bir davranışı tek ilkeyle eşler; günlük örnek ile devlet yönetimi arasındaki sınırı korur.", "context": "Bir okulda öğrenciler ortak sergi alanının nasıl kullanılacağını konuşur. Öğretmen, herkesin sırayla görüş bildirmesini sağlar. Çoğunluğun seçtiği sergi düzeni uygulanır; farklı öneriler de tutanağa yazılır. Azınlıkta kalan öğrencilerin çalışmalarına sergide yer ayrılır. Bu okul örneği, ülke yönetimini tanımlamak için değil, demokratik ilkeleri günlük davranışlarda fark etmek için verilmiştir.", "question": "Buna göre sergi görüşmesinde herkese sırayla konuşma fırsatı verilmesi, demokratik ilkelerle ilgili aşağıdakilerden hangisini doğrudan örnekler?", "choices": ["Temsilcinin tek başına karar verme hakkını", "Çoğunluğun diğer görüşleri kaldırmasını", "Eşit söz hakkını", "Cumhuriyetin yalnız okulda uygulanmasını"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Görüşmede herkes konuşur; verilen davranış tek kişinin karar üstünlüğünü göstermez.", "Diğer öneriler tutanağa yazılır ve çalışmalara yer ayrılır; kaldırma yoktur.", "Doğru; herkesin sırayla konuşabilmesi görüş bildirme fırsatının eşit sunulduğunu gösterir.", "Okul örneği bir demokratik davranışı gösterir; devlet yönetim biçiminin kapsamını daraltmaz."], "explanation": "Herkes için konuşma sırası bulunması eşit söz hakkının günlük bir örneğidir. Bu davranış demokrasiyle ilişkilidir; okulu devlet yönetimiyle özdeşleştirmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q011", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0aba0a8b61f75dabfad3bd0dc968ed20982f2fb065ccbef6336e3d94964df991", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q012", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Karar sonucu ile farklı katkıların korunmasını birlikte okur; eşit fırsat ve eşit sonuç ayrımını yapar.", "context": "Bir okulda öğrenciler ortak sergi alanının nasıl kullanılacağını konuşur. Öğretmen, herkesin sırayla görüş bildirmesini sağlar. Çoğunluğun seçtiği sergi düzeni uygulanır; farklı öneriler de tutanağa yazılır. Azınlıkta kalan öğrencilerin çalışmalarına sergide yer ayrılır. Bu okul örneği, ülke yönetimini tanımlamak için değil, demokratik ilkeleri günlük davranışlarda fark etmek için verilmiştir.", "question": "Bu bilgilere göre azınlıkta kalan öğrencilerin çalışmalarına da yer ayrılması, çoğunluk kararı hakkında aşağıdaki yorumlardan hangisini destekler?", "choices": ["Ortak karar ancak herkes aynı görüşteyse alınabilir.", "Karara katılmayan öğrenciler görüş bildirme hakkını kaybeder.", "Serginin düzeni seçilince bütün öneriler eşit sayıda oy alır.", "Ortak karar alınırken farklı görüşler gözetilebilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Metinde çoğunluk kararı vardır; buna rağmen farklı çalışmalar korunur, tam görüş birliği gerekmez.", "Çalışmalarına yer verilmesi, farklı düşünenlerin katılımının sürdüğünü gösterir.", "Önerilerin gözetilmesi oyların eşit dağıldığını göstermez; eşitlik ile aynı sonuç karıştırılmıştır.", "Doğru; sergi düzeni seçilirken farklı öğrencilerin katkıları dışlanmamıştır."], "explanation": "Çoğunluk bir sergi düzenini seçmiştir; farklı öğrencilerin çalışmaları da sergide bulunur. Demokratik ortak karar, farklı görüşlerin yok edilmesini gerektirmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q012", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b28e3ae2e72dd6143fb2b98fe75887d21651d7506b143d0f889ba767ee88e880", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q013", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Günlük ilke örneğini daha geniş kavrama aktarırken kapsam sınırını değerlendirir; kavram ilişkisini de korur.", "context": "Bir okulda öğrenciler ortak sergi alanının nasıl kullanılacağını konuşur. Öğretmen, herkesin sırayla görüş bildirmesini sağlar. Çoğunluğun seçtiği sergi düzeni uygulanır; farklı öneriler de tutanağa yazılır. Azınlıkta kalan öğrencilerin çalışmalarına sergide yer ayrılır. Bu okul örneği, ülke yönetimini tanımlamak için değil, demokratik ilkeleri günlük davranışlarda fark etmek için verilmiştir.\n\nBir öğrenci “Sergide demokratik davranış var; öyleyse okulun devlet yönetim biçimi cumhuriyettir.” diyor.", "question": "Metne göre bu çıkarımın sorunlu olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Okuldaki demokratik davranış bir devlet yönetim biçimini tanımlamaz.", "Cumhuriyet ile demokrasi halk iradesi bakımından bağ kuramaz.", "Eşit söz hakkı demokratik davranışın bir örneği sayılmaz.", "Bir okulda farklı görüşler bulunursa ortak karar alınamaz."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; metin okul olayını günlük ilke örneği olarak sınırlar.", "Çıkarımın sorunu ilişkisizlik değildir; günlük davranış ile devlet yönetiminin özdeşleştirilmesidir.", "Herkese söz verilmesi demokratik ilke örneğidir; bundan devlet yönetim biçimi çıkarılamaz.", "Metinde farklı görüşlere rağmen ortak sergi düzeni seçilir; çıkarımın sorunu bu değildir."], "explanation": "Demokratik ilkeler okul yaşamında da görülebilir. Cumhuriyet ise devletin yönetim biçimiyle ilgilidir. Günlük örnekten okulun bir devlet olduğu sonucu çıkarılamaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q013", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9cc2f9d3bc25f61700fe1aed57aaada44259639b5143aa8a3d25bb83a9be2a1a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q014", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f03", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Bir örneğin açıklama gücünü ve sınırını birlikte tartar; çoğunluk, katılım ve yönetim biçimini üç yönden ilişkilendirir.", "context": "Bir okulda öğrenciler ortak sergi alanının nasıl kullanılacağını konuşur. Öğretmen, herkesin sırayla görüş bildirmesini sağlar. Çoğunluğun seçtiği sergi düzeni uygulanır; farklı öneriler de tutanağa yazılır. Azınlıkta kalan öğrencilerin çalışmalarına sergide yer ayrılır. Bu okul örneği, ülke yönetimini tanımlamak için değil, demokratik ilkeleri günlük davranışlarda fark etmek için verilmiştir.", "question": "Verilenlere göre sergi görüşmesinin cumhuriyet ile demokrasinin ilişkisini düşünmede en uygun kullanımı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Okul toplantısını devlet yönetimiyle aynı sayıp cumhuriyetin bütün özelliklerini çıkarmak", "Halk iradesine dayanan yönetimde katılımın nasıl gözetilebileceğine örnek yapmak", "Farklı çalışmaların yer almasını ortak karar vermenin mümkün olmadığına kanıt yapmak", "Çoğunluk düzeni seçtiği için farklı görüşlerin sonraki toplantılarda dinlenmesini gereksiz görmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Tek okul olayı bir devletin tüm yönetim özelliklerine kanıt olamaz; örnek sınırı aşılmıştır.", "Doğru; olay katılımı somutlaştırarak ilişkiyi açıklar, okul ile devleti eşitlemez.", "Ortak sergi düzeni alınmıştır; farklı katkıları korumak karar alınamadığını göstermez.", "Çoğunlukla seçim yapmak sonraki katılımı gereksiz kılmaz; temsil ve karar halkın sesini bitirmez."], "explanation": "Okul görüşmesi katılımın günlük görünümünü açıklayabilir. Bu ilke, halk iradesine dayanan yönetimle ilişkilendirilir; okuldan devletin tüm özellikleri türetilmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q014", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "68d4a2fd3dfe540f46f7ca1c66bfc1d28ab20b427c19b5e04dd0a92e84fc6700", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q015", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Bir davranıştan iki kavramın tamamlayıcılığını tanır; seçim sonrası katılım ön bilgisi yeterlidir.", "question": "Bir sınıfta temsilci seçiminden sonra yeni temsilci, arkadaşlarından gündem önerileri ister. Elif'in önerisini desteklemediği hâlde sınıf toplantısına taşır. Toplantının sonunda alınan kararın gerekçesini arkadaşlarına açıklar. Bir öğrenci ise temsilci seçildiği için artık kimsenin görüş bildirmesine gerek olmadığını söyler. Sınıf örneği yalnız temsil ile demokratik katılım arasındaki bağı düşünmek içindir.\n\nBuna göre temsilcinin arkadaşlarından gündem önerileri istemesi aşağıdakilerden hangisini örnekler?", "choices": ["Temsilin bütün görüş bildirmeyi bitirmesini", "Katılımın seçilmiş temsilciyi gereksiz kılmasını", "Temsil ile katılımın birlikte sürmesini", "Temsilcinin sınıf görüşlerine sahip olmasını"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gündem önerilerinin istenmesi görüş bildirmenin devam ettiğini gösterir.", "Öneriler görevdeki temsilciye iletilir; temsil ortadan kalkmaz.", "Doğru; temsilci görev alırken arkadaşları da görüş sunar.", "Arkadaşların görüşlerini toplamak onların düşüncelerinin sahibi olmak anlamına gelmez."], "explanation": "Seçimden sonra öneri sunmak, temsil ve katılımın birlikte işleyebileceğini gösterir. Bu günlük örnek halk iradesinin yönetime yansımasını düşünmeye yardımcı olur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q015", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "89829a69d672a40060ddafdcf6a6d421ee20c066721f8986e85ffb4224f6ba1c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q016", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Kişisel destek ile görüşü temsil etme davranışını ayırır; birbirine benzeyen seçici dinleme yorumlarını karşılaştırır.", "question": "Bir sınıfta temsilci seçiminden sonra yeni temsilci, arkadaşlarından gündem önerileri ister. Elif'in önerisini desteklemediği hâlde sınıf toplantısına taşır. Toplantının sonunda alınan kararın gerekçesini arkadaşlarına açıklar. Bir öğrenci ise temsilci seçildiği için artık kimsenin görüş bildirmesine gerek olmadığını söyler. Sınıf örneği yalnız temsil ile demokratik katılım arasındaki bağı düşünmek içindir.\n\nBu bilgilere göre Elif'in önerisinin temsilci tarafından toplantıya taşınması, demokratik anlayış bakımından aşağıdakilerden hangisiyle uyumludur?", "choices": ["Temsilcinin bütün önerileri kendi görüşüne çevirmesiyle", "Temsilcinin yalnız kendisini destekleyenleri dinlemesiyle", "Temsilcinin karar sürecinde hiç görev almamasıyla", "Temsilcinin katılmadığı görüşlerin de duyulmasıyla"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Öneri desteklenmediği hâlde taşınır; görüşlerin tekleştirilmesi söz konusu değildir.", "Temsilci desteklemediği öneriyi de toplantıya taşır; yalnız kendi görüşüne uyanları dinlemez.", "Öneriyi toplantıya taşımak temsil görevinin bir parçasıdır; görevden çekilme değildir.", "Doğru; temsilci kendi katılmadığı bir öneriyi de toplantıya taşıyarak farklı görüşün duyulmasını sağlamıştır."], "explanation": "Temsilci bir öneriye katılmasa da onun duyulmasına katkıda bulunabilir. Demokratik temsil, temsil edilenlerin farklı görüşlerini önemser.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q016", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4413e60559c67f3d52e6707ca23274aef22c8da66c454ac46f72e167d6ceeee9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q017", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bir iddiaya karşı zaman sırasına dayalı kanıt seçer; gerekçe paylaşma ile görüş toplamanın farklı işlevlerini ayırır.", "question": "Bir sınıfta temsilci seçiminden sonra yeni temsilci, arkadaşlarından gündem önerileri ister. Elif'in önerisini desteklemediği hâlde sınıf toplantısına taşır. Toplantının sonunda alınan kararın gerekçesini arkadaşlarına açıklar. Bir öğrenci ise temsilci seçildiği için artık kimsenin görüş bildirmesine gerek olmadığını söyler. Sınıf örneği yalnız temsil ile demokratik katılım arasındaki bağı düşünmek içindir.\n\nOlaydaki bilgilere göre “Temsilci seçildiği için görüş bildirmeye gerek kalmadı.” iddiasını aşağıdakilerden hangisi doğrudan zayıflatır?", "choices": ["Seçimden sonra arkadaşların gündem önerilerinin istenmesi", "Elif ile temsilcinin her öneride aynı düşüncede olması", "Seçilmiş kişinin sınıfı artık temsil edememesi", "Kararın gerekçesi paylaşılınca öneri sunmanın yasaklanması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; temsilci görevdeyken görüş toplamak, temsilin katılımı bitirmediğinin açık kanıtıdır.", "Metin temsilcinin Elif'in önerisini desteklemediğini belirtir; bu kanıt olayla çelişir.", "Metinde temsilci önerileri toplantıya taşır; temsil görevinin bittiği söylenmez.", "Gerekçe açıklamak katılım yasağı değildir; metin böyle bir yasak bildirmez."], "explanation": "Gündem önerileri seçimden sonra toplanır. Böylece temsilci görevi sürerken diğer öğrenciler karar sürecine katkı verir. Katılım seçim günüyle bitmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q017", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a18317d8e2f5733352b9dd75bd244ce5fd9b1f9ea3eba58ad6610725b6d66706", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q018", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f04", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Gerekçe paylaşmanın açık amacını bulur; bilgilenme ile zorunlu aynı düşünme arasındaki farkı tanır.", "question": "Bir sınıfta temsilci seçiminden sonra yeni temsilci, arkadaşlarından gündem önerileri ister. Elif'in önerisini desteklemediği hâlde sınıf toplantısına taşır. Toplantının sonunda alınan kararın gerekçesini arkadaşlarına açıklar. Bir öğrenci ise temsilci seçildiği için artık kimsenin görüş bildirmesine gerek olmadığını söyler. Sınıf örneği yalnız temsil ile demokratik katılım arasındaki bağı düşünmek içindir.\n\nBuna göre temsilcinin alınan kararın gerekçesini açıklaması, demokratik katılım açısından aşağıdakilerden hangisini kolaylaştırır?", "choices": ["Öğrencilerin temsilcinin her düşüncesini benimsemesini", "Öğrencilerin kararın nedenlerini anlayıp görüş oluşturmasını", "Temsilcinin sınıfın bütün haklarını tek başına belirlemesini", "Seçimin ardından sınıfın katılım hakkını devretmesini"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Nedenleri öğrenmek aynı düşünmeyi zorunlu kılmaz; farklı görüşler korunabilir.", "Doğru; gerekçeyi öğrenmek öğrencilerin karar üzerine düşünmesine ve görüş sunmasına yardımcı olur.", "Karar gerekçesi açıklamak öğrencilerin hakları üzerinde kişisel yetki oluşturmaz.", "Gerekçeyi paylaşmak bilgi sunar; sınıfın katılım hakkının devredildiğini göstermez."], "explanation": "Karar gerekçesini bilmek, öğrencilerin kararı anlamasına ve sonraki görüşlerini oluşturmasına yardım eder. Bu, temsil yanında katılımı destekleyen bir davranıştır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q018", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a0a8b7994bf033c5132f598624a446194e8e9ff282a387431c046e727bd6c3e4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q019", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Günlük öneriyi soyut çoğulculuk kavramına bağlar; ortak seçimle görüş çeşitliliğinin çelişmediğini kavrar.", "question": "Bir okulun kitap köşesinde okunacak kitaplar için öneriler toplanır. Duru, çoğunluğun sevdiği kitabı seçerken diğer öğrencilerin farklı kitap önerilerini de konuşmayı ister. Arda ise seçim yapıldıktan sonra farklı önerilerin duyurulmasına izin verilmemesini savunur. Öğretmen, ortak karar vermenin herkesin aynı düşünmesini gerektirmediğini hatırlatır. Bu olay demokratik uygulamanın niteliğini incelemek içindir.\n\nBu olaya göre Duru'nun önerisi, çoğunluk kararı ile aşağıdakilerden hangisinin birlikte gözetilmesini ister?", "choices": ["Bütün görüşlerin tek görüşe dönüşmesinin", "Temsilciye sınırsız karar yetkisi verilmesinin", "Çoğulculuğun", "Yönetim biçiminin yalnız bir kitapla belirlenmesinin"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Farklı önerilerin konuşulması düşüncelerin aynılaştırılması değildir; çeşitliliği korur.", "Duru farklı görüşlerin duyulmasını ister; tek kişiye sınırsız yetki önermemiştir.", "Doğru; ortak seçim yapılırken farklı kitap önerilerinin konuşulmasını ister.", "Bir kitap seçimi demokratik davranış örneğidir; devletin yönetim biçimini belirlemez."], "explanation": "Çoğulculuk farklı görüşlerin ifade edilmesine ve gözetilmesine yer verir. Duru'nun kitap seçimi önerisi çoğunluk kararıyla bu ilkeyi birlikte korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q019", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ad5b3d654318a9d8ef29b31fe39c1f5238bcb2555a3d90549d5cf42a2251db6d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q020", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Gerçekleşmiş seçim ile sonrasındaki davranışı ayrı yargılar; görüş açıklamak ve kararı iptal etmek arasındaki farkı gözetir.", "question": "Bir okulun kitap köşesinde okunacak kitaplar için öneriler toplanır. Duru, çoğunluğun sevdiği kitabı seçerken diğer öğrencilerin farklı kitap önerilerini de konuşmayı ister. Arda ise seçim yapıldıktan sonra farklı önerilerin duyurulmasına izin verilmemesini savunur. Öğretmen, ortak karar vermenin herkesin aynı düşünmesini gerektirmediğini hatırlatır. Bu olay demokratik uygulamanın niteliğini incelemek içindir.\n\nBu bilgilere göre Arda'nın önerisi uygulanırsa kitap seçiminin demokratik niteliğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Seçim yapılması görüş engelini kendiliğinden demokratik kılar.", "Görüşler farklı kaldığı için yapılan kitap seçimi yok sayılır.", "Farklı önerileri duyurmak çoğunluğun kararını mutlaka kaldırır.", "Seçim yapılmış olsa da farklı görüşlerin duyulması engellenmiş olur."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Seçim tek başına bütün demokratik ilkelerin gözetildiğini kanıtlamaz; engel sürer.", "Farklı görüşler seçimin gerçekleşmesini ortadan kaldırmaz; eleştirilen nokta görüşleri engellemektir.", "Öneriyi duyurmak ile kararı değiştirmek aynı şey değildir; farklı sesler karar yanında bulunabilir.", "Doğru; seçim ile katılımın niteliği ayrı incelenir, öneri farklı görüşleri susturur."], "explanation": "Arda seçimden sonra görüş duyurmayı engellemek ister. Seçim yapmak olumlu bir unsur olsa da bu engel demokratik katılım ve çoğulculuk yönünden eksikliktir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q020", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "eab6f9606948a7fa671a1802e863db8f3acd8d35bceff37e00c0c246a5237e7a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q021", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Okul ilkesini devlet yönetimi ilişkisine aktarır; temsil, halk iradesi ve çoğulculuğu yakın yanlış genellemelerden ayırır.", "question": "Bir okulun kitap köşesinde okunacak kitaplar için öneriler toplanır. Duru, çoğunluğun sevdiği kitabı seçerken diğer öğrencilerin farklı kitap önerilerini de konuşmayı ister. Arda ise seçim yapıldıktan sonra farklı önerilerin duyurulmasına izin verilmemesini savunur. Öğretmen, ortak karar vermenin herkesin aynı düşünmesini gerektirmediğini hatırlatır. Bu olay demokratik uygulamanın niteliğini incelemek içindir.\n\nBuna göre öğretmenin hatırlatmasını cumhuriyet-demokrasi ilişkisine taşıyan en uygun yorum aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Halkın seçtiği temsilciler görev alırken farklı görüşler de gözetilmelidir.", "Halkın seçtiği temsilciler görev alınca yurttaşların aynı görüşte olması gerekir.", "Yurttaşlar farklı görüşte kalırsa yönetimin halk iradesine dayanması mümkün değildir.", "Farklı görüşlerin duyulması temsilin halk iradesiyle bağlantısını ortadan kaldırır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yönetimde temsil ile demokratik görüş çeşitliliği birlikte düşünülmüştür.", "Temsil, bütün yurttaşların düşüncelerini aynılaştırmaz; hatırlatma bu zorunluluğu reddeder.", "Farklı görüşler halk iradesine dayanan yönetimle çelişmez; çoğulculuk buna yer açar.", "Görüşlerin duyulması temsil bağını yok etmez; halk iradesinin yansımasına katkı sağlar."], "explanation": "Ortak karar herkesin aynı düşünmesini gerektirmez. Ülke yönetimiyle ilişki kurarken de temsilin varlığı farklı yurttaş görüşlerini gözetme ihtiyacını sona erdirmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q021", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7ffef67c33b69f77333b2baff3e2bfbb9c787e274a1fb93320b16b12202354cb", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q022", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f05", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Katılım sürecini karar sonucundan ayırır; yakın çeldiriciler katılımı kendi önerisinin kabulüyle eşitler.", "question": "Bir okulun kitap köşesinde okunacak kitaplar için öneriler toplanır. Duru, çoğunluğun sevdiği kitabı seçerken diğer öğrencilerin farklı kitap önerilerini de konuşmayı ister. Arda ise seçim yapıldıktan sonra farklı önerilerin duyurulmasına izin verilmemesini savunur. Öğretmen, ortak karar vermenin herkesin aynı düşünmesini gerektirmediğini hatırlatır. Bu olay demokratik uygulamanın niteliğini incelemek içindir.\n\nVerilenlere göre Duru'nun istediği görüşme yapılır ve seçilen kitap aynı kalırsa aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Karar aynı kaldığı için öğrencilerin hiç görüş bildirmediği kesindir.", "Farklı öneriler dinlenmişse karar değişmese de katılım gerçekleşebilir.", "Farklı öneriler duyulduğu için çoğunluğun seçimi geçersiz olur.", "Katılım yalnız herkesin önerisi ayrı ayrı uygulanırsa gerçekleşir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sonucun değişmemesi görüş bildirilmediğini kanıtlamaz; süreç ile sonuç karıştırılmıştır.", "Doğru; görüş sunabilmek kararın mutlaka kendi önerisine dönüşmesini gerektirmez.", "Görüşleri duymak seçimi kendiliğinden geçersiz kılmaz; karar ve katılım birlikte sürebilir.", "Her önerinin uygulanması gerekmez; katılımın temel kanıtı görüşlerin sürece sunulmasıdır."], "explanation": "Görüşme yapmak farklı önerilerin duyulmasını sağlar. Demokratik katılım, her kişinin önerisinin mutlaka seçilmesi demek değildir; karar sürecine katkı sunmak önemlidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q022", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4f07768c8504256c02a492d0d93074bf5880da1cf2bfade453fdea30aeae1aa5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q023", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki ayrı kişinin davranışını ortak ilişki için birleştirir; temsilin varlığı ile söz fırsatının niteliğini ayırır.", "question": "Bir mahalle buluşmasında yetişkinler ortak dinlenme alanıyla ilgili önerilerini paylaşır. Görüşmeyi yürüten kişi, farklı önerilere eşit konuşma süresi verir. Seçilmiş mahalle temsilcisi önerileri dinler ve hangi gerekçelerle değerlendireceğini açıklar. Bir katılımcı, temsilci görevde olduğuna göre bu buluşmaya ihtiyaç olmadığını öne sürer. Bu durum, temsil ile demokratik katılımın ilişkisini açıklamak için hazırlanmıştır.\n\nBuna göre mahalle buluşmasında temsil ile demokratik katılımın birlikte işlediğini gösteren iki davranış aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?", "choices": ["Temsilcinin görevde olması ve katılımcıların artık görüş vermemesi", "Farklı önerilerin bulunması ve temsilcinin hiçbir öneriyi duymaması", "Temsilcinin önerileri dinlemesi ve farklı önerilere eşit süre verilmesi", "Gerekçelerin açıklanması ve katılımcıların aynı öneriyi zorunlu seçmesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Katılımcılar görüş sunar; görevde olmak katılımın bitmesi anlamına gelmez.", "Temsilci önerileri dinler; çeşitlilik ile dinlememe eşleştirmesi olayla çelişir.", "Doğru; temsilci görevi sürerken katılımcıların eşit görüş sunması desteklenmiştir.", "Gerekçe açıklamak aynı öneriyi zorunlu kılmaz; olay farklı görüşlere alan tanır."], "explanation": "Temsilci önerileri dinler; görüşmeyi yürüten kişi eşit konuşma süresi verir. Bu iki davranış seçilmiş temsil ile demokratik görüş sunma fırsatını birlikte destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q023", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9110e2d6096bf624c7fa22bae69f7ee858695c234ed1a9347f97e0ec66cfdcf9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q024", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Katılımı gereksiz sayan iddianın eksik bağını bulur; görüş iletme ile her öneriyi kabul etme ayrımını kurar.", "question": "Bir mahalle buluşmasında yetişkinler ortak dinlenme alanıyla ilgili önerilerini paylaşır. Görüşmeyi yürüten kişi, farklı önerilere eşit konuşma süresi verir. Seçilmiş mahalle temsilcisi önerileri dinler ve hangi gerekçelerle değerlendireceğini açıklar. Bir katılımcı, temsilci görevde olduğuna göre bu buluşmaya ihtiyaç olmadığını öne sürer. Bu durum, temsil ile demokratik katılımın ilişkisini açıklamak için hazırlanmıştır.\n\nBu bilgilere göre “Temsilci görevde, buluşmaya ihtiyaç yok.” düşüncesi aşağıdakilerden hangisini gözden kaçırır?", "choices": ["Temsilcinin seçildikten sonra yurttaşlardan bütünüyle bağımsız olmasını", "Farklı önerilerin her ortak kararı zorunlu olarak engellemesini", "Temsilcinin dinlediği her öneriyi aynen uygulama zorunluluğunu", "Yurttaş görüşlerinin temsil yoluyla karar sürecine katkısını"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bu, iddiadaki yanılgının kendisidir; temsilciyle yurttaş arasındaki bağ sürer.", "Farklı öneriler karar sürecine katkı sağlayabilir; zorunlu engel oldukları çıkarılamaz.", "Katılım her önerinin aynen uygulanmasını gerektirmez; gözden kaçan bağ görüşlerin sürece katkısıdır.", "Doğru; buluşma temsilciye görüş iletmenin ve katılımı sürdürmenin bir yoludur."], "explanation": "Temsilci seçmek halkın görüş bildirme ihtiyacını bitirmez. Buluşmada önerilerin sunulması, halk iradesinin temsilciye ulaşmasını ve karar süreciyle bağın sürmesini sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q024", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "16b7ea0614a166cdb8f5f2799f725084fb9c0562b921a1a805f30f35eed6dcb1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q025", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f06", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Yerel kanıtın genellenme sınırını değerlendirir; eşit fırsat, aynı görüş ve temsilin önemi üç ayrı yönden sınanır.", "question": "Bir mahalle buluşmasında yetişkinler ortak dinlenme alanıyla ilgili önerilerini paylaşır. Görüşmeyi yürüten kişi, farklı önerilere eşit konuşma süresi verir. Seçilmiş mahalle temsilcisi önerileri dinler ve hangi gerekçelerle değerlendireceğini açıklar. Bir katılımcı, temsilci görevde olduğuna göre bu buluşmaya ihtiyaç olmadığını öne sürer. Bu durum, temsil ile demokratik katılımın ilişkisini açıklamak için hazırlanmıştır.\n\nBuna göre buluşmadaki eşit konuşma sürelerinden hareketle yapılan aşağıdaki çıkarımlardan hangisi kanıtın sınırını aşmaz?", "choices": ["Bu görüşmede eşit katılım fırsatı vardır; tüm uygulamalar için ek kanıt gerekir.", "Bu görüşme eşitse temsilcinin bütün kararları mutlaka demokratiktir.", "Herkese eşit süre verilince katılımcıların düşünceleri de aynılaşır.", "Görüşme yapıldığı için temsilcinin seçilmiş olmasının hiçbir önemi kalmaz."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; belirli toplantı kanıtı kendi kapsamındaki ilkeyi destekler, tüm uygulamaları kanıtlamaz.", "Tek toplantıdaki fırsat, temsilcinin bütün kararlarına ilişkin kesin yargı için yeterli değildir.", "Eşit fırsat aynı düşünce veya aynı tercih demek değildir; görüş çeşitliliği sürebilir.", "Katılım fırsatı temsilin önemini kaldırmaz; iki unsur halk iradesiyle birlikte ilişkilidir."], "explanation": "Eşit süre bu buluşmadaki söz hakkına kanıttır. Bütün kararların niteliği hakkında kesin sonuç için başka uygulamalara da bakılmalıdır. Cumhuriyet-demokrasi ilişkisi kanıtın kapsamı korunarak açıklanır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q025", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d3462453831fbf12ba60dde5c35ce2816b0688525ecdfd3553f104c1de38e910", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q026", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Bir okun yönünü ve hedef kutusunu okur; doğrudan bağlantıyı dolaylı yoldan ayırır.", "question": "Şemaya göre özgür seçimden doğrudan hangi düğüme bağlantı vardır?", "choices": ["Yurttaşların görüş ve önerilerine", "Seçilmiş temsilcilere", "Milletin iradesine", "Hakları gözeten karar sürecine"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Görüş düğümüne milletin iradesinden ayrı bir katılım yolu uzanır; seçimden doğrudan ok yoktur.", "Doğru; özgür seçimden seçilmiş temsilcilere yönelen ok görev alacakların belirlendiğini gösterir.", "Milletin iradesi seçim yolunun başlangıcındadır; ok seçimden geriye yönelmez.", "Seçim karar sürecine temsilciler üzerinden bağlanır; doğrudan bağlantı değildir."], "explanation": "Özgür seçimden seçilmiş temsilcilere yönelen ok, seçimlerin görev alacak temsilcileri belirlemesini anlatır. Karar sürecine bağlantı sonraki düğüm üzerinden sürer.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f1.alt", "nodes": [{"id": "halk", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.halk"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.secim"}, {"id": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.temsil"}, {"id": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.karar"}, {"id": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.gorus"}], "edges": [{"from": "halk", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e1"}, {"from": "temsil", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e2"}, {"from": "halk", "to": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e3"}, {"from": "gorus", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e4"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q026", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b2e3921fda8e34ac4ca093887d7cb719195b6f73bec072492db290e89160d5b8", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q027", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Ok etiketini iki düğümle eşler; seçimle görevlendirme ve katılımla ifade etme işlevlerini karşılaştırır.", "question": "Şemaya göre “katılımla ifade edilir” etiketi aşağıdaki bağlardan hangisini açıklar?", "choices": ["Özgür seçimden seçilmiş temsilcilere uzanan görevlendirme bağını", "Seçilmiş temsilcilerden milletin iradesine dönen sahiplik bağını", "Milletin iradesinden yurttaşların görüş ve önerilerine uzanan bağı", "Karar sürecinden görüş sunmanın sona ermesine uzanan bağı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bu okun etiketi görev alacakların belirlenmesidir; katılımla ifade edilen yol farklıdır.", "Şemada bu yönde sahiplik oku yoktur; temsil egemenliğin sahibini değiştirmez.", "Doğru; bu ok halk iradesinin görüş sunma yoluyla ifade edilmesini gösterir.", "Görüş sunmanın sona ermesi diye bir düğüm yoktur; katılım karar sürecine katkı olarak gösterilir."], "explanation": "Etiket, milletin iradesi ile yurttaş görüşleri arasındaki oka aittir. Halk iradesi yalnız seçim yolunda değil, görüş sunma yolunda da karar süreciyle ilişkilendirilir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f1.alt", "nodes": [{"id": "halk", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.halk"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.secim"}, {"id": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.temsil"}, {"id": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.karar"}, {"id": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.gorus"}], "edges": [{"from": "halk", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e1"}, {"from": "temsil", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e2"}, {"from": "halk", "to": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e3"}, {"from": "gorus", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e4"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q027", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d50d3a694057876e67df0f86354b35d4968465b812cd681977221da35be31947", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q028", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Dallanan iki yolu son düğüme kadar izler; ortak başlangıç ile farklı katkı biçimlerini birleştirir.", "question": "Şemaya göre karar sürecine ulaşan iki yol birlikte aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Karar süreci yalnız temsilciler üzerinden halkla bağ kurabilir.", "Yurttaş görüşleri yer alırsa seçilmiş temsilcilerin görevi biter.", "Karar sürecine ulaşan yollar millet iradesinden ayrı başlar.", "Temsil ve yurttaş görüşleri halk iradesini kararlara bağlayabilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Görüş ve önerilerden gelen ikinci yol da karar sürecine ulaşır; yalnızlık yorumu eksiktir.", "Şemada iki yol birlikte vardır; görüş yolu temsilci düğümünü kaldırmaz.", "Her iki yol milletin iradesi düğümünden başlar; ortak dayanak gözden kaçırılmıştır.", "Doğru; seçim-temsil yolu ve görüş-öneri yolu aynı karar düğümüne ulaşır."], "explanation": "Milletin iradesinden bir yol seçim ve temsil üzerinden, diğer yol görüş ve öneriler üzerinden karar sürecine ulaşır. Bu yapı temsil ve katılımın tamamlayıcılığını gösterir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f1.alt", "nodes": [{"id": "halk", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.halk"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.secim"}, {"id": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.temsil"}, {"id": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.karar"}, {"id": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.gorus"}], "edges": [{"from": "halk", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e1"}, {"from": "temsil", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e2"}, {"from": "halk", "to": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e3"}, {"from": "gorus", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e4"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q028", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a8a64f8ec3422d8c9f872a1d81ae89343647a254a8425bd2dd456d42668525db", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q029", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Bir bağlantı çıkarılınca kalan ve kaybolan ilişkileri ayrı izler; şemadaki eksikliği gerçek yasakla karıştırmaz.", "question": "Şemaya göre görüş ve önerilerden karar sürecine giden ok kaldırılırsa aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Yurttaşların görüş sunarak karara katkısı artık gösterilmez.", "Temsilcilerin özgür seçimle belirlendiği bağlantı ortadan kalkar.", "Egemenliğin millet iradesine dayandığı bütün bilgiler silinir.", "Temsilcilerin karar sürecine katılması artık tek başına yasaklanır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kaldırılan bağlantı seçim dışında görüşlerin karar sürecine katkısını görünür kılar.", "Seçim ile temsilci arasındaki ok yerinde kalır; kaldırılan ok başka bir yoldadır.", "Milletin iradesi başlangıç düğümü ve seçim yolu yerinde kalır; bütün bilgi silinmez.", "Bir ilişki okunu kaldırmak yasak bildirmez; temsilciden karara uzanan bağlantı sürer."], "explanation": "Kaldırılan ok görüş ve önerilerin karara katkısını gösterir. Seçim ve temsil yolu kalır, ancak halkın katılımına ilişkin diğer bağlantı görünmez olur. Çizim değişikliği gerçek hayatta yasak konduğu anlamına gelmez.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f1.alt", "nodes": [{"id": "halk", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.halk"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.secim"}, {"id": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.temsil"}, {"id": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.karar"}, {"id": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.gorus"}], "edges": [{"from": "halk", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e1"}, {"from": "temsil", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e2"}, {"from": "halk", "to": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e3"}, {"from": "gorus", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e4"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q029", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "587fac8da99e7ebac0736c48a5d407a8d28b983751cd13b5877debd1d442153d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q030", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f07", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İddiaya karşı yalnız ilgili dalı seçer; doğrudan ok ile çok düğümlü kanıt yolunu ayırt eder.", "question": "Şemaya göre “Temsilciler seçilince millet iradesinin karara başka yoldan yansıması gerekmez.” iddiasına karşı kanıt olan yapı aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Özgür seçim ile temsilciler arasındaki okun tek başına varlığı", "Milletin iradesinden görüşlere, görüşlerden karar sürecine giden yol", "Karar sürecinin temsilcilerin üstünde egemenliğin sahibi olması", "Görüş düğümünden seçim düğümüne doğru çizilmiş doğrudan ok"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu ok temsilin nasıl oluştuğunu gösterir; başka katılım yolunun varlığına tek başına kanıt değildir.", "Doğru; seçim-temsil yoluna ek olarak görüş bildirmeyle karara katkı yolu da gösterilir.", "Şema egemenliğin karar kutusuna ait olduğunu söylemez; sahiplik ile süreç karıştırılmıştır.", "Şemada böyle bir doğrudan ok bulunmaz; karşı kanıt verilen görüş-karar yoludur."], "explanation": "Görüş sunma yolu milletin iradesiyle başlar ve karar sürecine bağlanır. Dolayısıyla seçilmiş temsilciler yanında yurttaş katılımının da kararla bağı gösterilmiştir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f1.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f1.alt", "nodes": [{"id": "halk", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.halk"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.secim"}, {"id": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.temsil"}, {"id": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.karar"}, {"id": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.gorus"}], "edges": [{"from": "halk", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsil", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e1"}, {"from": "temsil", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e2"}, {"from": "halk", "to": "gorus", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e3"}, {"from": "gorus", "to": "karar", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f1.e4"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q030", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3885b9561a2e8fafc313f480165ed4b2fe944d261a87408ba8bcb54bdcc4efbd", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q031", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Tek etiketli oku izler; seçim katılımını görüş bildirme yolundan doğrudan ayırır.", "question": "Okul şemasına göre “oy kullanır” bağlantısı öğrencileri hangi düğüme bağlar?", "choices": ["Karar gerekçesinin paylaşılmasına", "Öğrenci önerilerine", "Temsilci seçimine", "Meclisin ortak gündemine"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Karar gerekçesi şemanın sonunda bulunur; oy kullanır oku oraya doğrudan gitmez.", "Bu bağlantı görüş bildirir etiketi taşır; oy kullanma ile öneri sunma ayrı yollardır.", "Doğru; öğrencilerden temsilci seçimine yönelen ok oy kullanmayı gösterir.", "Öğrenciler gündeme temsilci veya öneri yolu üzerinden ulaşır; oy oku doğrudan gündeme uzanmaz."], "explanation": "Oy kullanır etiketli ok, öğrencilerden temsilci seçimi düğümüne yönelir. Görüş bildirme oku ayrı bir katkı biçimini gösterir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f2.alt", "nodes": [{"id": "ogrenci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.ogrenci"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.secim"}, {"id": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.temsilci"}, {"id": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.oneriler"}, {"id": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.gundem"}, {"id": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.duyuru"}], "edges": [{"from": "ogrenci", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e1"}, {"from": "ogrenci", "to": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e2"}, {"from": "temsilci", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e3"}, {"from": "oneriler", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e4"}, {"from": "gundem", "to": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e5"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q031", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4e424898358af94878ce4d8dbf6b964d85bf33e26a1e3d831d2fc91485fa498a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q032", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki dalın birleşme noktasını belirler; ortak başlangıç ile ortak değerlendirme düğümünü karşılaştırır.", "question": "Şemaya göre temsilci seçimi ile öğrenci önerileri aşağıdaki noktalardan hangisinde ortak karar sürecine bağlanır?", "choices": ["Yalnız temsilci seçimi kutusunda", "Yalnız öğrenciler başlangıç kutusunda", "Birbirinden kopuk iki ayrı karar kutusunda", "Meclisin ortak gündeminde"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Öneri yolu seçim kutusuna girmez; birleşme seçimde değil ortak gündemdedir.", "Öğrenciler iki yolun başlangıcıdır; yolların yeniden birleştiği karar noktası değildir.", "Şemada iki ayrı karar kutusu yoktur; her iki yol ortak gündeme ulaşır.", "Doğru; temsilcinin görüş taşıma yolu ile öğrenci önerilerinin değerlendirilme yolu gündemde birleşir."], "explanation": "Temsilci ortak gündeme görüşleri taşır; öğrenci önerileri de aynı gündemde değerlendirilir. Seçimle oluşan temsil ve öneri yoluyla katılım burada birlikte işler.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f2.alt", "nodes": [{"id": "ogrenci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.ogrenci"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.secim"}, {"id": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.temsilci"}, {"id": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.oneriler"}, {"id": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.gundem"}, {"id": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.duyuru"}], "edges": [{"from": "ogrenci", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e1"}, {"from": "ogrenci", "to": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e2"}, {"from": "temsilci", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e3"}, {"from": "oneriler", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e4"}, {"from": "gundem", "to": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e5"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q032", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dcf1cad71b7c5a4c3f6ca3639649b0f105543008f0c7bb560fa4e39996d01bc9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q033", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bir dalın değişimini üç korunmuş bağlantıyla karşılaştırır; temsilci seçme ile temsil görevinin içeriğini ayırır.", "question": "Şemaya göre öğrenci önerileri yolu korunup temsilcinin görüş taşıma oku kaldırılırsa aşağıdakilerden hangisi şemada eksik kalır?", "choices": ["Temsilcinin arkadaşlarının görüşlerini ortak gündeme aktarması", "Öğrencilerin oy kullanarak temsilciyi seçmesi", "Öğrencilerin doğrudan önerilerinin gündemde değerlendirilmesi", "Ortak gündemin karar gerekçesiyle birlikte duyurulması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; temsilciden gündeme yönelen ok toplanan görüşlerin taşınmasını anlatır.", "Seçim yolu yerinde kaldığı için oyla temsilci belirleme bağı kaybolmaz.", "Öneri yolu korunduğundan bu bağlantı şemada gösterilmeye devam eder.", "Gündemden gerekçe paylaşımına uzanan ok kaldırılmamıştır; bu bağ sürer."], "explanation": "Temsilcinin görüş taşıma oku, arkadaşlarının görüşlerini gündeme aktarmasını gösterir. Bu ok eksilirse seçim ve doğrudan öneri yolu kalır, ancak temsilcinin görüş aktarma işlevi gösterilmez.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f2.alt", "nodes": [{"id": "ogrenci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.ogrenci"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.secim"}, {"id": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.temsilci"}, {"id": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.oneriler"}, {"id": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.gundem"}, {"id": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.duyuru"}], "edges": [{"from": "ogrenci", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e1"}, {"from": "ogrenci", "to": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e2"}, {"from": "temsilci", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e3"}, {"from": "oneriler", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e4"}, {"from": "gundem", "to": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e5"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q033", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d867ae11e316adaaea673df8917e7b9d2cf96e6ff0749374c96f34aa8766d2e1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q034", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Bir iddiayı iki yolun eş zamanlı varlığıyla değerlendirir; bağlantı, temsilin dayanağı ve katılım sonucu ayrımlarını korur.", "question": "Bu şema, “Temsilci varsa öğrencilerin görüşüne başvurulmaz.” düşüncesini aşağıdakilerden hangisini yaparak sınar?", "choices": ["Temsilcinin öğrencilerden kopuk yeni bir başlangıç düğümü olduğunu göstererek", "Temsilci yolu ve öğrenci önerileri yolunun gündemde birleştiğini göstererek", "Öğrenci önerileri yolunun temsilci seçilince çizimden silindiğini göstererek", "Karar gerekçesi paylaşılırken her önerinin kabul edildiğini göstererek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Temsilci öğrencilerin seçimine bağlıdır; şemada kopuk ve bağımsız bir başlangıç değildir.", "Doğru; temsilci görev alırken öğrencilerin ayrıca görüş sunması da ortak sürece bağlanır.", "Her iki yol şemada aynı anda vardır; silinme iddiası verilen yapıyla çelişir.", "Gerekçe paylaşma her önerinin kabul edildiği anlamına gelmez; katılım ile sonuç aynılaştırılmıştır."], "explanation": "Şemadaki temsil ve öneri yolları aynı gündemde birleşir. Bu okul örneği, temsilcinin varlığının katılımı gereksiz kılmadığını düşünmeye yardımcı olur; devlet yönetimiyle birebir eşitlenmez.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f2.alt", "nodes": [{"id": "ogrenci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.ogrenci"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.secim"}, {"id": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.temsilci"}, {"id": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.oneriler"}, {"id": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.gundem"}, {"id": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.duyuru"}], "edges": [{"from": "ogrenci", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e1"}, {"from": "ogrenci", "to": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e2"}, {"from": "temsilci", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e3"}, {"from": "oneriler", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e4"}, {"from": "gundem", "to": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e5"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q034", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5ed0940025bc7e0fb8adf83b3296955a1881ee864132f0f306369a52d120f7b2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q035", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f08", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 5, "difficultyReason": "İki iddiayı ayrı sınar: dalların birlikte varlığına dayalı çıkarım yapar ve okuldan devlete genellemenin kapsamını sınırlar; yakın karma seçenekleri eler.", "question": "Bir öğrenci şemadan iki sonuç çıkarıyor: “Temsil katılımı bitirmez.” ve “Bu okul devlet yönetiminin bütün özelliklerini taşır.” Şemaya göre bu iki sonuçla ilgili en doğru değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İki sonuç da desteklenir; ortak gündem okulun devlet olduğunu kanıtlar.", "İki sonuç da geçersizdir; temsilci yolu öğrencilerin katılımını yok eder.", "İlk sonuç yollarla desteklenir; ikinci sonuç okul örneğinin sınırını aşar.", "İlk sonuç geçersizdir; ikinci sonuç yalnız seçim kutusuyla doğrulanır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ortak gündem demokratik davranışı açıklar; okulu devlet yönetimiyle özdeşleştirmez.", "Öneri yolu çizimde sürer; temsilcinin varlığı öğrencilerin katılımının yok edildiğini göstermez.", "Doğru; iki yol katılımın sürmesini gösterir, bir okul örneği devletin tüm özelliklerini kanıtlamaz.", "İki yol ilk sonucu destekler; bir seçim kutusu devlet yönetiminin tüm niteliklerine kanıt olamaz."], "explanation": "Şema temsilci ve öneri yollarını birlikte gösterdiğinden katılımın sürdüğü çıkarılabilir. Ancak okul örneği devlet yönetiminin tüm özelliklerini göstermez. İki iddia aynı kanıtla eşit biçimde doğrulanamaz.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "captionKey": "s5-t15.s5t15.f2.caption", "altTextKey": "s5-t15.s5t15.f2.alt", "nodes": [{"id": "ogrenci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.ogrenci"}, {"id": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.secim"}, {"id": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.temsilci"}, {"id": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.oneriler"}, {"id": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.gundem"}, {"id": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.duyuru"}], "edges": [{"from": "ogrenci", "to": "secim", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e0"}, {"from": "secim", "to": "temsilci", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e1"}, {"from": "ogrenci", "to": "oneriler", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e2"}, {"from": "temsilci", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e3"}, {"from": "oneriler", "to": "gundem", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e4"}, {"from": "gundem", "to": "duyuru", "labelKey": "s5-t15.s5t15.f2.e5"}]}, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q035", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3e1e9b7cbb1ed72f92879ca26921f300f39c44b2b5e9442a76dfcfb7342e3834", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q036", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Kısa metindeki açık kavram bağını tanır; ortak dayanağı tek ifadede toplar.", "context": "Bir ders metninde cumhuriyet, devlet yönetiminin milletin iradesine dayandığı yönetim biçimi olarak açıklanır. Demokrasi ise halkın katılımı, eşitlik, özgürlük ve farklı görüşlerin gözetilmesiyle ilişkilendirilir. Metin, halkın seçtiği temsilciler üzerinden yönetimde söz sahibi olabileceğini belirtir. Ancak bir uygulamanın demokratik olup olmadığını anlamak için yalnız yönetim biçiminin adına değil, karar sürecine de bakılması gerektiğini vurgular.", "question": "Metne göre cumhuriyet ile demokrasinin ortak bağı aşağıdaki ifadelerden hangisinde toplanabilir?", "choices": ["Herkesin aynı düşünceye zorlanması", "Katılımın yalnız seçim gününde bitmesi", "Yönetimin halkın iradesinden ayrılması", "Halkın yönetimde söz sahibi olması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Farklı görüşlerin gözetilmesi aynı düşünceye zorlama ile bağdaşmaz.", "Metin karar sürecinin niteliğine de bakar; katılım seçim gününe hapsedilmez.", "Cumhuriyet açıklaması yönetimi milletin iradesine dayandırır; ayrılma ortak bağ olamaz.", "Doğru; millet iradesi, temsil ve katılım halkın yönetimle bağlantısını kurar."], "explanation": "Metindeki millet iradesi, temsil ve katılım açıklamaları halkın yönetimde söz sahibi olmasıyla bağlantılıdır. Bu ortak bağ kavramları eş anlamlı yapmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q036", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fba9924f98fd96530a2b6fcd3573a226544563d5a50b64fbaf7a4dcac5725887", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q037", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "İki tanımı aynı karşılaştırma ölçütünde düzenler; kapsam daraltma ve halkı dışlama çeldiricilerini ayırır.", "context": "Bir ders metninde cumhuriyet, devlet yönetiminin milletin iradesine dayandığı yönetim biçimi olarak açıklanır. Demokrasi ise halkın katılımı, eşitlik, özgürlük ve farklı görüşlerin gözetilmesiyle ilişkilendirilir. Metin, halkın seçtiği temsilciler üzerinden yönetimde söz sahibi olabileceğini belirtir. Ancak bir uygulamanın demokratik olup olmadığını anlamak için yalnız yönetim biçiminin adına değil, karar sürecine de bakılması gerektiğini vurgular.", "question": "Metne göre cumhuriyet ile demokrasi neden farklı kavramlardır?", "choices": ["Biri yönetim biçimini, diğeri kararların demokratik ilkelerini öne çıkarır.", "Biri halk iradesini, diğeri halkın yönetimden uzaklaşmasını savunur.", "Biri seçilmiş temsilcileri, diğeri bütün görüşlerin aynılaşmasını ister.", "Biri yönetimi, diğeri yalnız okulun kitap seçimini tanımlayan sözcüktür."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; metin yönetimin dayanağı ile karar sürecinin niteliğini farklı yönler olarak açıklar.", "Demokrasi açıklaması katılımı içerir; halkın uzaklaştırılmasıyla ilişkilendirilmez.", "Demokrasi farklı görüşleri gözetir; aynılaşmayı zorunlu saymak metinle çelişir.", "Demokrasi günlük olaylarla örneklenebilir fakat kapsamı tek bir okul seçimi değildir."], "explanation": "Cumhuriyet yönetimin milletin iradesine dayandığı biçimi; demokrasi ise katılım, eşitlik, özgürlük ve farklı görüşlerin gözetilmesini öne çıkarır. Aynı halk bağının farklı yönlerini açıklarlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q037", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6551394b23ca8c5fe423c6cce5e0dfa5c5f999d98251fdedd563e93cb15f1cda", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q038", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Ad üzerinden yapılan aşırı çıkarımı düzeltmek için eksik kanıt türünü seçer; ilişkiyi koruyarak uygulamayı ayrıca inceler.", "context": "Bir ders metninde cumhuriyet, devlet yönetiminin milletin iradesine dayandığı yönetim biçimi olarak açıklanır. Demokrasi ise halkın katılımı, eşitlik, özgürlük ve farklı görüşlerin gözetilmesiyle ilişkilendirilir. Metin, halkın seçtiği temsilciler üzerinden yönetimde söz sahibi olabileceğini belirtir. Ancak bir uygulamanın demokratik olup olmadığını anlamak için yalnız yönetim biçiminin adına değil, karar sürecine de bakılması gerektiğini vurgular.\n\nBir öğrenci yalnız yönetim biçiminin adını öğrenerek bütün kararların demokratik olduğu sonucuna varıyor.", "question": "Buna göre bu öğrenci, metne dayanarak aşağıdakilerden hangisini ayrıca ölçüt olarak kullanmalıdır?", "choices": ["Kavramların ilişkili olduğundan mutlaka eş anlamlı sayılmasını", "Karar sürecinde katılımın ve farklı görüşlerin gözetilmesini", "Temsilci seçildiği için halk görüşlerinin artık gereksiz olmasını", "Yönetim biçimi ile karar süreçleri arasında hiçbir bağ kurulmamasını"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İlişki eş anlamlılık değildir; bu düşünce somut uygulamanın incelenmesinin yerine geçmez.", "Doğru; metin ad yanında somut karar sürecinin demokratik niteliğinin incelenmesini ister.", "Temsil halk görüşlerinin gereksizliğini kanıtlamaz; bu yanılgı ek incelemeyi engeller.", "Farklı yönler ilişkilendirilebilir; bağ kurmamak uygulamanın niteliğini incelemek değildir."], "explanation": "Metin, yönetim biçiminin yanında karar sürecine bakmayı özellikle ister. Katılım ve farklı görüşlerin gözetilmesi gibi kanıtlar somut uygulamayı değerlendirmeye yardım eder.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q038", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "66e1094bc390520b19986f5e25080f490ecd7f9bee70f3c39c4201f55cf4cf9c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q039", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f09", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Metni tek ilişki cümlesine dönüştürür; anlam farkını yok eden ve halk bağını koparan özetleri ayırt eder.", "context": "Bir ders metninde cumhuriyet, devlet yönetiminin milletin iradesine dayandığı yönetim biçimi olarak açıklanır. Demokrasi ise halkın katılımı, eşitlik, özgürlük ve farklı görüşlerin gözetilmesiyle ilişkilendirilir. Metin, halkın seçtiği temsilciler üzerinden yönetimde söz sahibi olabileceğini belirtir. Ancak bir uygulamanın demokratik olup olmadığını anlamak için yalnız yönetim biçiminin adına değil, karar sürecine de bakılması gerektiğini vurgular.", "question": "Bu metne göre cumhuriyet ile demokrasinin ilişkisini anlatan bir özet aşağıdaki cümlelerden hangisiyle başlayabilir?", "choices": ["Halk iradesine dayanan yönetim, bütün farklı düşünceleri ortadan kaldırır.", "Demokratik katılım, seçilmiş temsilcilerle bağ kurmayı olanaksızlaştırır.", "Halk iradesine dayanan yönetim, demokratik katılımla desteklenir.", "Cumhuriyet adı, kararların nasıl alındığını inceleme ihtiyacını kaldırır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Metin farklı görüşleri gözetir; halk iradesi düşüncelerin silinmesi anlamına gelmez.", "Metin temsil üzerinden söz sahibi olmayı kabul eder; katılım temsil bağını engellemez.", "Doğru; cümle millet iradesine dayanan biçimi katılım ilkesiyle ilişkilendirir.", "Metnin son cümlesi karar sürecine de bakılmasını vurgular; ad yeterli değildir."], "explanation": "Cumhuriyetin millet iradesi dayanağı, demokrasinin katılım ve hakları gözetme ilkeleriyle birlikte açıklanabilir. Bir özet hem bağı hem anlam farkını korumalıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q039", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d459532fb6190c86265ed1aae0864c7bca8726c651cba053e6e8340666a67a45", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q040", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Olumlu temsil kanıtı ile olumsuz uygulama kanıtını aynı yargıda dengeler; tek kanıtla bütün dosyayı onaylama veya reddetme hatalarını eler.", "question": "Bir öğretici değerlendirme dosyasında yönetimde halkın seçtiği temsilcilerin görev aldığı belirtilir. Dosyada ayrıca yurttaşların önerilerini sunabildiği ve karar gerekçelerini öğrenebildiği yazılıdır. Daha sonra aynı dosyaya, farklı görüşleri dinlemeyen bir toplantı örneği eklenir. Öğrencilerden, bu eksikliği görmezden gelmeden cumhuriyet ile demokrasi arasındaki ilişkiyi açıklamaları istenir. Örnekler gerçek bir ülkenin uygulamalarını anlatmaz; kavramları karşılaştırmak için hazırlanmıştır.\n\nBuna göre dosyaya eklenen toplantı örneği, dosyadaki temsil bilgisiyle birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Temsil vardır; bu nedenle toplantının görüş engeli önem taşımaz.", "Görüş engeli vardır; bu nedenle seçilmiş temsilci bilgisi yok sayılır.", "İki bilgi farklıdır; bu nedenle cumhuriyet ile demokrasi ilişkilendirilemez.", "Temsil vardır; bu toplantının demokratik niteliğinde eksiklik bulunur."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Temsilin varlığı görüşlerin engellenmesini önemsiz kılmaz; uygulama ayrıca incelenmelidir.", "Toplantıdaki eksiklik dosyanın açık temsil bilgisini silmez; iki kanıt farklı yönleri gösterir.", "Farklı yönlere ilişkin kanıtlar ilişkiyi çözümlemeye yardım eder; farklılık ilişkisizlik değildir.", "Doğru; temsil kanıtı korunur, somut toplantı farklı görüşleri dinleme yönünden ayrıca değerlendirilir."], "explanation": "Seçilmiş temsilciler cumhuriyetin temsil yönüyle ilişkilidir. Görüşleri dinlemeyen toplantı ise demokratik uygulama bakımından eksiktir. Birini kabul etmek diğerini incelemeyi engellemez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q040", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2bc1ac6e2a26f1a885790b0cd0282b0396fcd04390c5d2adee4ca8eb47963bbb", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q041", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 1, "difficultyReason": "Açık öneri olanağını katılım kavramına eşler; görüş sunma için ek kurum bilgisi gerektirmez.", "question": "Bir öğretici değerlendirme dosyasında yönetimde halkın seçtiği temsilcilerin görev aldığı belirtilir. Dosyada ayrıca yurttaşların önerilerini sunabildiği ve karar gerekçelerini öğrenebildiği yazılıdır. Daha sonra aynı dosyaya, farklı görüşleri dinlemeyen bir toplantı örneği eklenir. Öğrencilerden, bu eksikliği görmezden gelmeden cumhuriyet ile demokrasi arasındaki ilişkiyi açıklamaları istenir. Örnekler gerçek bir ülkenin uygulamalarını anlatmaz; kavramları karşılaştırmak için hazırlanmıştır.\n\nDosyadaki öneri sunma olanağı, cumhuriyetin halk iradesi bağına hangi demokratik yolla katkı sağlar?", "choices": ["Yurttaşların karar sürecine katılmasıyla", "Yurttaşların temsilciye kişisel egemenlik vermesiyle", "Yurttaşların bütün düşüncelerini aynılaştırmasıyla", "Yurttaşların seçilmiş temsilciyle bağını koparmasıyla"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; öneri sunmak yurttaşların düşüncelerini karar sürecine ulaştıran bir katılım yoludur.", "Öneri sunmak egemenliği temsilcinin kişisel hakkına dönüştürmez.", "Öneri olanağı farklı düşünceleri ifade etmeye yarar; aynılaşma gerektirmez.", "Öneriler karar sürecine katkı verir; temsilciyle bağın koparıldığı söylenmez."], "explanation": "Öneri sunma, demokratik katılımın bir yoludur. Halk iradesine dayanan yönetimde yurttaşlar seçim dışında da görüşleriyle karar süreçlerine katkı sağlayabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q041", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1e4aae47bd009c86315a240079f5dec3868ac187cf2004030966a8f2f980ae33", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q042", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Üç bilgiyi tamamlayıcı ilişki olarak okur; bilgi edinme ve görev devri gibi yakın fakat farklı yorumları ayırır.", "question": "Bir öğretici değerlendirme dosyasında yönetimde halkın seçtiği temsilcilerin görev aldığı belirtilir. Dosyada ayrıca yurttaşların önerilerini sunabildiği ve karar gerekçelerini öğrenebildiği yazılıdır. Daha sonra aynı dosyaya, farklı görüşleri dinlemeyen bir toplantı örneği eklenir. Öğrencilerden, bu eksikliği görmezden gelmeden cumhuriyet ile demokrasi arasındaki ilişkiyi açıklamaları istenir. Örnekler gerçek bir ülkenin uygulamalarını anlatmaz; kavramları karşılaştırmak için hazırlanmıştır.\n\nDosyada temsilin yanında öneri sunma ve gerekçe öğrenme de anlatılıyor. Buna göre bu birliktelik, cumhuriyet ile demokrasi ilişkisine dair aşağıdaki yorumlardan hangisini destekler?", "choices": ["Seçim yapılınca gerekçelerin yurttaşlardan saklanması gerekir.", "Seçim ile karar sürecindeki demokratik katılım birlikte incelenebilir.", "Gerekçe öğrenmek yurttaşın temsilciyle aynı düşünmesini zorunlu kılar.", "Öneri sunmak temsilcilerin görevini bütünüyle yurttaşa geçirir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Dosya gerekçelerin öğrenilebildiğini belirtir; temsil bilgiyi saklamayı gerektirmez.", "Doğru; temsilin oluşması ve yurttaşın sonraki katkısı aynı dosyada birlikte ele alınmıştır.", "Kararın nedenini öğrenmek o düşünceyi zorunlu benimsemek değildir.", "Katılım olanağı temsil görevini kaldırmaz; dosyada temsilciler görev almaya devam eder."], "explanation": "Temsil, öneri sunma ve gerekçe öğrenme birbiriyle ilişkili yönlerdir. Halkın yönetimle bağı hem seçimde hem karar süreçleri hakkında düşünme ve katkı sunmada görülebilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q042", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fd9b4b4e0460d8dc193d32fca3fd95a64c2da350c35177ab99dda91e17b8ad66", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q043", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f10", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Bir özetin karşı kanıtı kapsayıp kapsamadığını kontrol eder; temsil ve somut uygulama arasındaki genelleme hatasını belirler.", "question": "Bir öğretici değerlendirme dosyasında yönetimde halkın seçtiği temsilcilerin görev aldığı belirtilir. Dosyada ayrıca yurttaşların önerilerini sunabildiği ve karar gerekçelerini öğrenebildiği yazılıdır. Daha sonra aynı dosyaya, farklı görüşleri dinlemeyen bir toplantı örneği eklenir. Öğrencilerden, bu eksikliği görmezden gelmeden cumhuriyet ile demokrasi arasındaki ilişkiyi açıklamaları istenir. Örnekler gerçek bir ülkenin uygulamalarını anlatmaz; kavramları karşılaştırmak için hazırlanmıştır.\n\nBu bilgilere göre dosyayı yalnız “Cumhuriyet varsa bütün toplantılar demokratiktir.” diye özetlemenin yetersiz olmasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Temsilcilerin seçildiğine dair dosyadaki bilgiyi fazla açıklar.", "Yurttaş önerilerinin her durumda aynen kabul edildiğini kanıtlar.", "Görüşleri dinlemeyen toplantıdaki açık eksikliği açıklamaz.", "Karar gerekçesini öğrenmenin katılımı sona erdirdiğini gösterir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sorun temsil bilgisinin fazlalığı değil, temsilin her uygulamayı otomatik onaylamak için kullanılmasıdır.", "Öneri sunabilmek her önerinin kabulünü kanıtlamaz; özetin kusuru farklı görüşlere ilişkin eksikliği yok saymasıdır.", "Doğru; özet yönetim biçiminden bütün uygulamalara kesin sonuç taşıyarak karşı kanıtı gözden kaçırır.", "Gerekçe öğrenmek katılımı bitirmez; böyle bir sonuç dosyadan çıkarılamaz."], "explanation": "Dosyada temsil yanında demokratik katılım kanıtları ve dinlenmeyen görüşler örneği vardır. Sağlam özet bu eksikliği de açıklamalı; yönetim biçiminin adından tüm uygulamalar için kesin sonuç üretmemelidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q043", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fe4b04aac98b2acdbe8ed75b66231602400f0d98d93627e0bba57edee9997fee", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q044", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Yan yana verilen açıklamaları ortak dayanakla birleştirir; tek açıklamayı diğerinin yerine koyan yorumları eler.", "question": "Bir öğrenme sergisinde iki açıklama yan yana durur. İlk açıklama cumhuriyetin millet iradesine dayanan yönetim biçimi olduğunu anlatır. İkinci açıklama, demokratik yaşamda eşitliğin, katılımın ve farklı görüşlerin gözetilmesini öne çıkarır. Serginin rehberi iki kavramın halk iradesiyle bağlantılı olduğunu, fakat farklı sorulara yanıt verdiğini söyler. Ziyaretçilerden ortak bağı bulurken anlam farkını da korumaları istenir.\n\nSergideki iki açıklama için hangi ilişki cümlesi uygundur?", "choices": ["Demokratik ilkeler bulunduğunda yönetimin dayanağı artık önemsizdir.", "Yönetim biçimi açıklandığında katılımın niteliği kendiliğinden kanıtlanır.", "Farklı sorulara yanıt veren kavramların ortak bir dayanağı bulunamaz.", "Yönetim biçimiyle demokratik ilkeler, halk iradesi üzerinden bağ kurar."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sergi hem dayanağı hem uygulama ilkelerini karşılaştırır; biri diğerini önemsiz kılmaz.", "İlk açıklama ikinci açıklamanın tüm uygulama ilkelerine kanıt değildir; ayrı yönler incelenmelidir.", "Rehber ortak halk iradesi bağını açıkça belirtir; farklı sorular bu bağı engellemez.", "Doğru; sergi farklı odakların ortak halk iradesi bağını korur."], "explanation": "Sergi cumhuriyetin yönetim biçimi yönünü ve demokrasinin uygulama ilkelerini ayırır. İkisi halk iradesinin yönetimle bağını açıklarken birlikte düşünülebilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q044", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6a70afb86643ca0a54da6c2b55a00059c31014378dc6ac9789dd5d4d1b214083", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q045", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "İki gerekli özelliği aynı anda koruyan yorumu seçer; eşitleme ve tümüyle ayırma biçimindeki iki yanılgıyı değerlendirir.", "question": "Bir öğrenme sergisinde iki açıklama yan yana durur. İlk açıklama cumhuriyetin millet iradesine dayanan yönetim biçimi olduğunu anlatır. İkinci açıklama, demokratik yaşamda eşitliğin, katılımın ve farklı görüşlerin gözetilmesini öne çıkarır. Serginin rehberi iki kavramın halk iradesiyle bağlantılı olduğunu, fakat farklı sorulara yanıt verdiğini söyler. Ziyaretçilerden ortak bağı bulurken anlam farkını da korumaları istenir.\n\nVerilen bilgilere göre rehberin açıklamasına uygun bir karşılaştırmada birlikte korunan iki özellik aşağıdakilerin hangisinde verilmiştir?", "choices": ["Halk iradesiyle ortak bağlantı ve kavramların farklı anlamları", "Kavramların aynı anlamı ve farklı görüşlerin gereksiz olması", "Kavramların ilişkisiz olması ve yalnız temsilin yeterli sayılması", "Halk iradesinin silinmesi ve tüm kararların aynı görüşe dayanması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; rehber hem bağlantıyı hem de farklı sorulara yanıt verildiğini belirtir.", "Sergi anlam farkını korur ve farklı görüşleri önemser; seçenek ikisini de siler.", "Ortak bağ açıkça belirtilir; yalnız temsilin her ilkeyi karşılayacağı söylenmez.", "Sergi halk iradesini ortak dayanak sayar; aynı görüş zorunluluğu ileri sürmez."], "explanation": "Kavramların ortak halk iradesi bağı bulunur. Buna karşılık yönetim biçimi ve uygulama ilkeleri farklı odaklardır. İlişkiyi açıklamak bu iki bilgiyi birlikte korumayı gerektirir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q045", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6e63c43e972feb4905c7763dc86936406bcb0b8be6a4e215a04064e34180fa65", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q046", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Tek iddiadaki eş anlamlılık hatasını metnin açık anlam farkıyla düzeltir; ortak bağı reddetmeden karşı çıkar.", "question": "Bir öğrenme sergisinde iki açıklama yan yana durur. İlk açıklama cumhuriyetin millet iradesine dayanan yönetim biçimi olduğunu anlatır. İkinci açıklama, demokratik yaşamda eşitliğin, katılımın ve farklı görüşlerin gözetilmesini öne çıkarır. Serginin rehberi iki kavramın halk iradesiyle bağlantılı olduğunu, fakat farklı sorulara yanıt verdiğini söyler. Ziyaretçilerden ortak bağı bulurken anlam farkını da korumaları istenir.\n\nBir ziyaretçi “İki açıklama da halk iradesiyle ilgili; demek ki cumhuriyet ve demokrasi eş anlamlı.” diyor. Rehberin söylediklerine göre bu iddiayı aşağıdakilerden hangisi düzeltir?", "choices": ["Kavramların hiçbir ortak dayanağının bulunmaması", "Kavramların farklı sorulara yanıt vermesi", "Demokratik yaşamda tüm görüşlerin aynı olması", "Yönetim biçimi adının her kararı demokratik kılması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Sergi ortak halk iradesi bağlantısını belirtir; düzeltme bu bağı reddetmemelidir.", "Doğru; ortak bağlantı farklı odakların varlığını silmez, eş anlamlılık çıkarımı geçersizdir.", "Sergi farklı görüşlerin gözetilmesini anlatır; eş anlamlılık böyle bir zorunlulukla düzeltilemez.", "Bir ad her kararın niteliğini kanıtlamaz; bu yorum aynı genelleme hatasını sürdürür."], "explanation": "Halk iradesi ortak bir bağlantıdır. Ancak cumhuriyet yönetim biçimi, demokrasi ise katılım ve eşitlik gibi ilkeler açısından açıklanır. Ortak bağ aynı anlam demek değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q046", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9364cb54ea239842586094f73b1aaeef3f2ecba3f9425bb05fb9bd990e9b0cb4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q047", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f11", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 3, "difficultyReason": "Anlam farkından kopukluk sonucu çıkaran iddiayı değerlendirir; ilişki ve özdeşlik ayrımını iki aşamada kurar.", "question": "Bir öğrenme sergisinde iki açıklama yan yana durur. İlk açıklama cumhuriyetin millet iradesine dayanan yönetim biçimi olduğunu anlatır. İkinci açıklama, demokratik yaşamda eşitliğin, katılımın ve farklı görüşlerin gözetilmesini öne çıkarır. Serginin rehberi iki kavramın halk iradesiyle bağlantılı olduğunu, fakat farklı sorulara yanıt verdiğini söyler. Ziyaretçilerden ortak bağı bulurken anlam farkını da korumaları istenir.\n\nBir ziyaretçi “Farklı sorulara yanıt verdiklerine göre bu kavramlar tamamen ilişkisizdir.” diyor. Rehberin açıklamasına göre bu ziyaretçiye verilebilecek en uygun cevap aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Aralarında bağ kurulabilmesi için anlamlarının aynı olması gerekir.", "Farklı kavramların halkla ilgili olması aralarındaki bağı kaldırır.", "Anlamları farklı olsa da ikisi halk iradesiyle ilişkilidir.", "İlişkisizliği gidermek için katılımı yönetim biçimiyle eşitlemek gerekir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Bağ kurmak eş anlamlılık gerektirmez; sergi ortak dayanakla farklı odakları birlikte sunar.", "Ortak halk iradesi dayanağı bağı destekler; farklılığın bağı kaldırdığı söylenemez.", "Doğru; sergi ortak dayanağı farklı odaklarla birlikte gösterir.", "Kavramları eşitlemek bir başka yanılgıdır; doğru ilişki anlam farkını korur."], "explanation": "Kavramlar farklı yönleri açıklasa da halk iradesiyle bağlantılıdır. Anlam farkı tümüyle ilişkisizlik; ilişki de eş anlamlılık değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q047", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "57228aac3826358d067c2f8758ff1fd6138acbbc9e6ec6d7a319abb391127e45", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q048", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f12", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 4, "difficultyReason": "Karşıt iki iddianın ortak düşünme hatasını bulur; ayrı yanlış öncüllerden aynı kavramsal eksikliği çıkarır.", "question": "Bir kavram tartışmasında Selin, halk iradesine dayanmanın cumhuriyet ile demokrasiyi birbirine bağladığını söyler. Barış, bağlantılı kavramların mutlaka aynı anlama geldiğini savunur. Eren ise anlamları farklı olduğu için aralarında hiçbir bağ kurulamayacağını düşünür. Öğretmen, öğrencilerden hem ortak dayanağı hem de yönetim biçimi ile demokratik uygulama arasındaki farkı kullanarak bu görüşleri değerlendirmelerini ister.\n\nTartışmaya göre Barış ile Eren'in görüşlerindeki ortak hata aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?", "choices": ["İkisi de halk iradesi bağını ve anlam farkını birlikte koruyor.", "İkisi de temsilin yurttaş katılımını sürdürdüğünü açıklıyor.", "İkisi de kavramları farklı soruların tamamlayıcı yanıtları sayıyor.", "İlişki kurmakla aynı anlamda olmak arasındaki ayrımı koruyamıyorlar."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Barış anlam farkını, Eren ortak bağı reddeder; iki bilgiyi birlikte korumazlar.", "Onların iddiaları kavramların anlam ilişkisine yöneliktir; katılımın sürmesine ilişkin bu açıklamayı yapmazlar.", "Barış aynı anlamı, Eren hiçbir bağ olmamasını savunur; tamamlayıcı ilişkiyi kuramazlar.", "Doğru; Barış bağlantıyı özdeşlik sayar, Eren farklılığı kopukluk sayar; ikisi ayrımı kaçırır."], "explanation": "Barış ortak bağlantıyı aynı anlamda olmakla karıştırır. Eren ise farklı anlamları hiçbir ilişki bulunmamasıyla karıştırır. Her iki iddia da ilişki ile özdeşlik arasındaki ayrımı kaçırır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q048", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c111bad48c8a8ec6fdb3017d4c8dda29b530a21eeb9027101f55aaad0eafe477", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q049", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f12", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 2, "difficultyReason": "Doğru bir ortak bağ cümlesini anlam farkıyla tamamlar; iki belirgin yanılgıya düşmeyen eki seçer.", "question": "Bir kavram tartışmasında Selin, halk iradesine dayanmanın cumhuriyet ile demokrasiyi birbirine bağladığını söyler. Barış, bağlantılı kavramların mutlaka aynı anlama geldiğini savunur. Eren ise anlamları farklı olduğu için aralarında hiçbir bağ kurulamayacağını düşünür. Öğretmen, öğrencilerden hem ortak dayanağı hem de yönetim biçimi ile demokratik uygulama arasındaki farkı kullanarak bu görüşleri değerlendirmelerini ister.\n\nBu bilgilere göre Selin'in açıklamasına eklenebilecek en uygun cümle aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ortak bağ, yönetim biçimi ile demokratik ilkelerin farkını silmez.", "Ortak bağ varsa kavramların farklı sorulara yanıt vermesi mümkün değildir.", "Anlamlar farklıysa halk iradesi iki kavramla birlikte ilişkilendirilemez.", "Yönetim biçimini bilmek bütün uygulama ilkelerinin gerçekleştiğini gösterir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; cümle halk iradesi bağlantısını koruyarak iki kavramın farklı odaklarını da belirtir.", "Bağ kurmak farklı odakları engellemez; bu cümle Barış'ın eşitleme hatasını tekrarlar.", "Farklı odaklar aynı dayanağa bağlanabilir; bu cümle Eren'in koparma hatasını tekrarlar.", "Yönetim biçimi somut uygulamaların niteliğini tek başına kanıtlamaz; ayrı kanıt gerekir."], "explanation": "Selin ortak halk iradesi bağını doğru kurar. Yönetim biçimi ile demokratik uygulama ilkelerinin farklı yönlerini eklemek, açıklamayı kavramları eşitlemeden tamamlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q049", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "15228bb766fc5639637ec964c55d70fc30268dbe8d23dff899447fd4f7684b15", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t15.q050", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t15.f12", "topic": "Demokrasi ve cumhuriyet arasındaki ilişki", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-1-s5-t15", "subtopicKey": "sos-5-s5-t15", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t15.n01", "objective": "SB.5.4.1", "level": 5, "difficultyReason": "Üç koşulu birlikte sınar: ortak dayanak, anlam farkı ve uygulama kanıtı; bir kısmı doğru olan yakın genellemeler arasında çok adımlı karar verir.", "question": "Bir kavram tartışmasında Selin, halk iradesine dayanmanın cumhuriyet ile demokrasiyi birbirine bağladığını söyler. Barış, bağlantılı kavramların mutlaka aynı anlama geldiğini savunur. Eren ise anlamları farklı olduğu için aralarında hiçbir bağ kurulamayacağını düşünür. Öğretmen, öğrencilerden hem ortak dayanağı hem de yönetim biçimi ile demokratik uygulama arasındaki farkı kullanarak bu görüşleri değerlendirmelerini ister.\n\nBuna göre hem Barış'ın hem Eren'in görüşünü düzelten ve kararların uygulamada incelenmesine de yol açan sonuç aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kavramlar aynıdır; cumhuriyet adını öğrenince her kararın demokratik olduğunu biliriz.", "Kavramlar ilişkilidir; farklı yönleri koruyup kararların katılım niteliğine de bakmalıyız.", "Kavramlar kopuktur; halk iradesi ile demokratik katılım arasında bağ aramamalıyız.", "Kavramlar ilişkilidir; bu nedenle temsilci seçiminden sonra katılımı incelemeye gerek yoktur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Eş anlamlılık yanılgısını sürdürür ve yönetim adından bütün kararlara kanıtsız sonuç çıkarır.", "Doğru; ortak bağı ve anlam farkını korurken somut karar sürecini ayrıca incelemeyi sağlar.", "Eren'in ilişkisizlik hatasını sürdürür; ortak halk iradesi dayanağını gözden kaçırır.", "Ortak bağı kabul etse de temsilin katılımı bitirdiği yanılgısına düşer; karar süreci yine incelenmelidir."], "explanation": "Sağlam sonuç üç ayrımı korur: halk iradesi ortak bağdır; yönetim biçimi ile demokratik ilkeler aynı anlam değildir; temsilci seçimi kararların katılım ve haklar bakımından ayrıca incelenmesini gereksiz kılmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.1", "S5-T15"], "taskId": "S5-T15", "sourceRecordId": "draft.s5-t15.q050", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b520018ea0f3960901da8afcbfe134516bbc6e72293362682d7ca97316461fdf", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "note", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "title": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["SB.5.4.2"], "body": "Ne öğreneceğim\nVatandaşın toplumsal yaşamda üstlenebileceği katkıları inceleyeceğim. Bir davranışı somut özellikleriyle tanıyacak, başka bir davranışla aynı ölçüt üzerinden karşılaştıracağım. Sonuçlarla eylemler arasında bağ kuracağım. Sorun karşısında güvenliği gözeten kararın gerekçesini yazacak ve bir iddiayı olayın kanıtlarıyla sınayacağım.\n\nTemel kavramlar\nVatandaşlık, kişiyle devlet arasındaki hukuki bağdır. Etkin vatandaş, çevresindeki yaşamla ilgilenir; haklarını öğrenir ve sorumluluklarının bilincinde hareket eder.\nKatılım, toplumsal bir işte düşünce veya emekle yer almadır. Duyarlılık, bir ihtiyacı veya güçlüğü fark ederek önemsemektir. Sorumluluk, davranışının etkisini düşünüp üstlendiği işi uygun biçimde yürütmektir.\nToplum düzeni, birlikte yaşamayı mümkün kılan işleyiş ve kurallarla ilgilidir. İnsanların birbirini anlaması, hakları gözetmesi ve güvenli ortamda yaşaması bu düzen için önem taşır.\nKanıt, bir açıklamayı destekleyen gözlem veya bilgidir. Önerme, değerlendireceğimiz düşünceyi ifade eden cümledir. Eylem, amaç ve gözlenen değişiklik ayrı ayrı incelenir.\nBir davranışın amacıyla gerçek sonucu birbirinden farklı olabilir. Katkıyı değerlendirmek için iyi niyetin yanında yapılan işi ve kişilere etkisini de araştırırız.\n\nÖnce hatırla\nDemokratik yaşamda kararın oluşumunu ve hakların korunmasını birlikte ele aldın. Şimdi bir kişinin katkısını yaptığı iş üzerinden incele. Ülke seçiminde oy hakkının kanuni koşulları vardır; çocukların okul etkinliğindeki rollerini bu koşullarla karıştırma. Vergi yükümlülüğü ise kanunlara göre belirlenir ve kamu harcamalarının karşılanmasıyla ilgilidir. Çocuklar bu işlemleri yetişkinler adına yürütmez; kendi yaşamlarında uygun rehberlikle katkı ararlar.\n\nAdım adım\n1. Özelliği davranışta ara. Kişi hangi işi üstlenmiş, onu nasıl yürütmüş, kimlerin ihtiyacını hesaba katmış? Bu üç soruya somut ayrıntılarla cevap ver. İyi bir özellik söylediğinde olaydan bir örnek göster; kişinin yalnız adına veya yaşına bakarak değerlendirme yapma.\n2. Aynı ölçütle karşılaştır. İki kişinin zaman kullanımı, özen göstermesi veya iletişim biçimi için ortak bir başlık seç. Her tarafta başlığı destekleyen eylemi işaretle. Bir başlıktaki iyileşmenin diğer bütün özellikleri açıklayıp açıklamadığını yeniden sor.\n3. Sonuç bağlantısını kur. Olayın öncesini ve sonrasını ayır. Hangi eylemin ardından hangi değişim gözlenmiş? Bu değişimin kimler için önemli olduğunu belirt. Sonucu açıklamak için olayda bulunmayan neden ekleme; bir uygulamanın başka koşullardaki etkisi için ayrıca bilgi topla.\n4. Soruna yönelik karar oluştur. Önce ihtiyacı tanımla, sonra uygulanabilecek yolları listele. Her yolun güvenliğini ve kimlerin etkileneceğini incele. Yetişkin veya uzman desteği gerektiren işi üstlenmeden uygun rehberliği belirle. Kararın gerekçesinde hem amaç hem uygulama biçimi yer alsın.\n5. Önermeyi sınayarak açıkla. İddiada hangi kişilerin, hangi işin ve hangi koşulların anlatıldığını belirle. Olaydaki gözlemi bununla karşılaştır. Bir örnek neyi gösterebilir, hangi kısım için yeni gözlem gerekir? Kesin konuşmak için yeterli bilgi bulunup bulunmadığını kontrol et. Katılımın çeşitlerini araştırırken tek davranışla incelemeyi bitirme.\nTabloyu incele; yukarıdan aşağı oku. Her satır bir düşünme adımı, soracağın kontrol sorusu ve ortak yaşamla ilgili bir ölçüt gösterir. Bu tablo yeni bir olayı değerlendirirken izleyebileceğin yolu özetler.\n\nÇözümlü örnek 1\nVerdiği sözü izlemek\nKurmaca bir mahalle gazetesinde İdil, yaşlı komşuların anlatacağı çocukluk oyunlarını kaydetmek için hazırlanmış soruları zamanında getiriyor. Görüşmeyi yetişkinler yürütüyor; ses kaydı alınmıyor.\nİdil'in üstlendiği işi ve tamamladığı zamanı belirleriz. Kişisel bir sözün toplu hazırlıkla bağlantısını araştırırız.\nHazırlık tamamlanınca yetişkinlerin hangi aşamaya geçebildiğini not ederiz. Çocuğun yaptığı işi yetişkinin yürüttüğü görüşmeden ayrı gösteririz.\nÖğrenci, gözlediği katkıyı bir özellikle ilişkilendirip gerekçesini kendi yazar. Güvenli, izinli ve rehberlik içeren çalışmanın sınırlarını belirtiriz.\n\nÇözümlü örnek 2\nZaman kullanımıyla karşılaştırmak\nKurmaca bir fidan tanıtımı etkinliğinde Cansu hazırladığı etiketleri kararlaştırılan saatte getiriyor. Tuna etiketleri yetiştiremeyeceğini önceden haber veriyor. Rehber, kalan hazırlık için zaman planını yeniden kuruyor.\nİki davranışı sadece zaman planına katkıları açısından inceleriz: işi zamanında bitirmek ve gecikmeyi önceden açıklamak.\nHer davranışın hazırlığa hangi bilgiyi sağladığını yazarız. Bir kişinin diğer bütün özelliklerini bu tek ayrıntıdan değerlendirmeyiz.\nÖğrenci, rehberin hangi bilgiyle planı değiştirdiğini belirtir. Sorumluluğu yalnız sonuçtan değil, süreçteki iletişimden de araştırırız.\n\nÇözümlü örnek 3\nYön bulma güçlüğünü incelemek\nKurmaca bir yetişkin gözetimli doğa gezisinde katılımcılar bilgilendirme kartlarını karıştırıyor. Rehber, kartlara farklı yaprak çizimleri ekliyor. Sonraki uygulamada yanlış kart alma sayısı üçten bire düşüyor.\nİlk ve sonraki uygulamayı ayırır, 3 - 1 = 2 işleminden iki olaylık azalma buluruz.\nÇizim eklenmesiyle gözlenen değişimi birlikte kaydederiz. Grubun büyüklüğü veya başka geziler hakkında bilgi verilmediğini belirtiriz.\nÖğrenci, görsel işaretin etkisi için ölçülü bir açıklama yazar. Bu gözlemin hangi iddiayı desteklediğini ve nerede yeni bilgi gerektirdiğini kendisi tamamlar.\n\nSık yapılan hatalar\nGörünüşten kişilik kararı vermek: Üstlenilen işin nasıl yapıldığını incele.\nKarşılaştırmada başlığı değiştirmek: İki tarafta aynı özelliğe ait kanıt kullan.\nİyi niyetle sonucu aynı saymak: Eylemin ardından gözlenen değişiklikleri ayrıca kaydet.\nKatkı beklerken güvenliği unutmak: Rolün uygunluğunu ve gerekli rehberliği değerlendir.\nTek eylemle vatandaşlık incelemesini tamamlamak: Katılımın değişik alanlarını ve günlük yaşamın görevlerini araştır.\nKüçük bir değişimi sınırsız başarı saymak: Gözlemin yeri, zamanı ve kapsamını belirt.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nİdil'in hazırlık işiyle yetişkinlerin görüşmesini nasıl ayırırsın?\nKim hangi işi yürütmüş, iki işin bağı ne olmuş? Bir özellik seçip dayanağını kendi yaz.\nCansu ile Tuna'yı zaman planına katkı bakımından nasıl karşılaştırırsın?\nİki eylemi aynı başlıkta incele; her biri için süreçte kullanılan bilgiyi belirt.\nYaprak çizimlerinin bulunduğu gözlemde hangi sonuçları yazabilir, hangileri için yeni bilgi ararsın?\nAzalmayı hesapla. Ardından verinin yeri ve zamanı için sınır koyarak açıklamanı oluştur.\nKendin dene: Öğretmeninle günlük yaşamda üstlenebileceğin güvenli bir iş belirle. Eylemin, amacın ve gözlemek istediğin değişiklik için ayrı başlıklar yaz. Yetişkinlerin teknik veya resmî işlemlerini üstlenme.\n\nÖzet\nEtkin vatandaşlığı açıklarken kişinin eylemini, sorumluluğunu ve toplumsal etkisini araştır. Karşılaştırma başlığını değiştirmeden iki taraftaki dayanakları kullan. Bir kararın amacını, güvenli uygulanmasını ve kişilere etkisini birlikte gerekçelendir. Önermenin kapsamını gözlenen olayla karşılaştır; bilinmeyen koşullar için yeni bilgi iste.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Vatandaşın toplumsal yaşamda üstlenebileceği katkıları inceleyeceğim. Bir davranışı somut özellikleriyle tanıyacak, başka bir davranışla aynı ölçüt üzerinden karşılaştıracağım. Sonuçlarla eylemler arasında bağ kuracağım. Sorun karşısında güvenliği gözeten kararın gerekçesini yazacak ve bir iddiayı olayın kanıtlarıyla sınayacağım.", "keyConcepts": ["Vatandaşlık, kişiyle devlet arasındaki hukuki bağdır. Etkin vatandaş, çevresindeki yaşamla ilgilenir; haklarını öğrenir ve sorumluluklarının bilincinde hareket eder.", "Katılım, toplumsal bir işte düşünce veya emekle yer almadır. Duyarlılık, bir ihtiyacı veya güçlüğü fark ederek önemsemektir. Sorumluluk, davranışının etkisini düşünüp üstlendiği işi uygun biçimde yürütmektir.", "Toplum düzeni, birlikte yaşamayı mümkün kılan işleyiş ve kurallarla ilgilidir. İnsanların birbirini anlaması, hakları gözetmesi ve güvenli ortamda yaşaması bu düzen için önem taşır.", "Kanıt, bir açıklamayı destekleyen gözlem veya bilgidir. Önerme, değerlendireceğimiz düşünceyi ifade eden cümledir. Eylem, amaç ve gözlenen değişiklik ayrı ayrı incelenir.", "Bir davranışın amacıyla gerçek sonucu birbirinden farklı olabilir. Katkıyı değerlendirmek için iyi niyetin yanında yapılan işi ve kişilere etkisini de araştırırız."], "priorKnowledge": ["Demokratik yaşamda kararın oluşumunu ve hakların korunmasını birlikte ele aldın. Şimdi bir kişinin katkısını yaptığı iş üzerinden incele. Ülke seçiminde oy hakkının kanuni koşulları vardır; çocukların okul etkinliğindeki rollerini bu koşullarla karıştırma. Vergi yükümlülüğü ise kanunlara göre belirlenir ve kamu harcamalarının karşılanmasıyla ilgilidir. Çocuklar bu işlemleri yetişkinler adına yürütmez; kendi yaşamlarında uygun rehberlikle katkı ararlar."], "steps": ["1. Özelliği davranışta ara. Kişi hangi işi üstlenmiş, onu nasıl yürütmüş, kimlerin ihtiyacını hesaba katmış? Bu üç soruya somut ayrıntılarla cevap ver. İyi bir özellik söylediğinde olaydan bir örnek göster; kişinin yalnız adına veya yaşına bakarak değerlendirme yapma.", "2. Aynı ölçütle karşılaştır. İki kişinin zaman kullanımı, özen göstermesi veya iletişim biçimi için ortak bir başlık seç. Her tarafta başlığı destekleyen eylemi işaretle. Bir başlıktaki iyileşmenin diğer bütün özellikleri açıklayıp açıklamadığını yeniden sor.", "3. Sonuç bağlantısını kur. Olayın öncesini ve sonrasını ayır. Hangi eylemin ardından hangi değişim gözlenmiş? Bu değişimin kimler için önemli olduğunu belirt. Sonucu açıklamak için olayda bulunmayan neden ekleme; bir uygulamanın başka koşullardaki etkisi için ayrıca bilgi topla.", "4. Soruna yönelik karar oluştur. Önce ihtiyacı tanımla, sonra uygulanabilecek yolları listele. Her yolun güvenliğini ve kimlerin etkileneceğini incele. Yetişkin veya uzman desteği gerektiren işi üstlenmeden uygun rehberliği belirle. Kararın gerekçesinde hem amaç hem uygulama biçimi yer alsın.", "5. Önermeyi sınayarak açıkla. İddiada hangi kişilerin, hangi işin ve hangi koşulların anlatıldığını belirle. Olaydaki gözlemi bununla karşılaştır. Bir örnek neyi gösterebilir, hangi kısım için yeni gözlem gerekir? Kesin konuşmak için yeterli bilgi bulunup bulunmadığını kontrol et. Katılımın çeşitlerini araştırırken tek davranışla incelemeyi bitirme."], "workedExamples": [{"title": "Verdiği sözü izlemek", "problem": "Kurmaca bir mahalle gazetesinde İdil, yaşlı komşuların anlatacağı çocukluk oyunlarını kaydetmek için hazırlanmış soruları zamanında getiriyor. Görüşmeyi yetişkinler yürütüyor; ses kaydı alınmıyor.", "solution": ["İdil'in üstlendiği işi ve tamamladığı zamanı belirleriz. Kişisel bir sözün toplu hazırlıkla bağlantısını araştırırız.", "Hazırlık tamamlanınca yetişkinlerin hangi aşamaya geçebildiğini not ederiz. Çocuğun yaptığı işi yetişkinin yürüttüğü görüşmeden ayrı gösteririz.", "Öğrenci, gözlediği katkıyı bir özellikle ilişkilendirip gerekçesini kendi yazar. Güvenli, izinli ve rehberlik içeren çalışmanın sınırlarını belirtiriz."]}, {"title": "Zaman kullanımıyla karşılaştırmak", "problem": "Kurmaca bir fidan tanıtımı etkinliğinde Cansu hazırladığı etiketleri kararlaştırılan saatte getiriyor. Tuna etiketleri yetiştiremeyeceğini önceden haber veriyor. Rehber, kalan hazırlık için zaman planını yeniden kuruyor.", "solution": ["İki davranışı sadece zaman planına katkıları açısından inceleriz: işi zamanında bitirmek ve gecikmeyi önceden açıklamak.", "Her davranışın hazırlığa hangi bilgiyi sağladığını yazarız. Bir kişinin diğer bütün özelliklerini bu tek ayrıntıdan değerlendirmeyiz.", "Öğrenci, rehberin hangi bilgiyle planı değiştirdiğini belirtir. Sorumluluğu yalnız sonuçtan değil, süreçteki iletişimden de araştırırız."]}, {"title": "Yön bulma güçlüğünü incelemek", "problem": "Kurmaca bir yetişkin gözetimli doğa gezisinde katılımcılar bilgilendirme kartlarını karıştırıyor. Rehber, kartlara farklı yaprak çizimleri ekliyor. Sonraki uygulamada yanlış kart alma sayısı üçten bire düşüyor.", "solution": ["İlk ve sonraki uygulamayı ayırır, 3 - 1 = 2 işleminden iki olaylık azalma buluruz.", "Çizim eklenmesiyle gözlenen değişimi birlikte kaydederiz. Grubun büyüklüğü veya başka geziler hakkında bilgi verilmediğini belirtiriz.", "Öğrenci, görsel işaretin etkisi için ölçülü bir açıklama yazar. Bu gözlemin hangi iddiayı desteklediğini ve nerede yeni bilgi gerektirdiğini kendisi tamamlar."]}], "commonMistakes": ["Görünüşten kişilik kararı vermek: Üstlenilen işin nasıl yapıldığını incele.", "Karşılaştırmada başlığı değiştirmek: İki tarafta aynı özelliğe ait kanıt kullan.", "İyi niyetle sonucu aynı saymak: Eylemin ardından gözlenen değişiklikleri ayrıca kaydet.", "Katkı beklerken güvenliği unutmak: Rolün uygunluğunu ve gerekli rehberliği değerlendir.", "Tek eylemle vatandaşlık incelemesini tamamlamak: Katılımın değişik alanlarını ve günlük yaşamın görevlerini araştır.", "Küçük bir değişimi sınırsız başarı saymak: Gözlemin yeri, zamanı ve kapsamını belirt."], "selfCheck": [{"question": "İdil'in hazırlık işiyle yetişkinlerin görüşmesini nasıl ayırırsın?", "answer": "Kim hangi işi yürütmüş, iki işin bağı ne olmuş? Bir özellik seçip dayanağını kendi yaz."}, {"question": "Cansu ile Tuna'yı zaman planına katkı bakımından nasıl karşılaştırırsın?", "answer": "İki eylemi aynı başlıkta incele; her biri için süreçte kullanılan bilgiyi belirt."}, {"question": "Yaprak çizimlerinin bulunduğu gözlemde hangi sonuçları yazabilir, hangileri için yeni bilgi ararsın?", "answer": "Azalmayı hesapla. Ardından verinin yeri ve zamanı için sınır koyarak açıklamanı oluştur."}], "summary": "Etkin vatandaşlığı açıklarken kişinin eylemini, sorumluluğunu ve toplumsal etkisini araştır. Karşılaştırma başlığını değiştirmeden iki taraftaki dayanakları kullan. Bir kararın amacını, güvenli uygulanmasını ve kişilere etkisini birlikte gerekçelendir. Önermenin kapsamını gözlenen olayla karşılaştır; bilinmeyen koşullar için yeni bilgi iste.", "figureNote": "Tabloyu incele; yukarıdan aşağı oku. Her satır bir düşünme adımı, soracağın kontrol sorusu ve ortak yaşamla ilgili bir ölçüt gösterir. Bu tablo yeni bir olayı değerlendirirken izleyebileceğin yolu özetler."}, "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-note-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-note-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-note-h0", "s5-t16.s5-t16-note-h1", "s5-t16.s5-t16-note-h2"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-note-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r0-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-note-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r1-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-note-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r2-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-note-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r3-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-note-r4-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r4-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-note-r4-c2"}]]}, "taskId": "S5-T16", "visualRequirement": "optional", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bbf9df0dab9e461a2183c792bd60e2ced84ca32c514897598706406c6b03130b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q001", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f01", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Tek bir açık davranıştan saygı özelliğini tanıma; kısa seçenekler dinleme ile susmayı ayırır.", "question": "Bir okulda Selin, ortak oyun araçlarının kullanımı konuşulurken arkadaşlarının önerilerini dinler. Araçların sağlam kalması için kullanım sonrası yerine konmasını önerir. Kendisi de aldığı aracı geri bırakır. Yalnız kendi oyun grubuna öncelik tanınmasını istemez. Öğretmen, çocukların bu güvenli çalışmaya görüşleriyle ve davranışlarıyla katılabileceğini söyler.\n\nBuna göre Selin'in önerileri dinlemesi, etkin vatandaşlık bakımından aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Farklı görüşlere saygı göstermeyi", "Kendi grubunu üstün tutmayı", "Ortak kararı tek başına vermeyi", "Görüş bildirmekten kaçınmayı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Selin, yalnız kendi düşüncesini dayatmak yerine arkadaşlarının önerilerini dinler.", "Selin kendi grubuna öncelik istemez; bu seçenek olayda açıkça reddedilen ayrıcalığı savunur.", "Arkadaşlarını dinlemek, ortak kararın tek kişinin isteğiyle belirlenmesini desteklemez.", "Selin öneri sunar; başkalarını dinlemesi kendi görüşünden vazgeçtiği anlamına gelmez."], "explanation": "Selin, yalnız kendi düşüncesini dayatmak yerine arkadaşlarının önerilerini dinler. Etkin katılımda hem görüş sunmak hem başkalarını dinlemek yer alır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q001", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a03a6654017f55362e9ac642e69115bd77f494f481ba5c857fad40642791d89d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q002", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f01", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Bir somut eylemi sorumlulukla eşleştirme; ön bilgi ortak eşyanın paylaşıldığıdır.", "question": "Bir okulda Selin, ortak oyun araçlarının kullanımı konuşulurken arkadaşlarının önerilerini dinler. Araçların sağlam kalması için kullanım sonrası yerine konmasını önerir. Kendisi de aldığı aracı geri bırakır. Yalnız kendi oyun grubuna öncelik tanınmasını istemez. Öğretmen, çocukların bu güvenli çalışmaya görüşleriyle ve davranışlarıyla katılabileceğini söyler.\n\nMetne göre Selin'in aldığı aracı geri bırakması aşağıdaki özelliklerden hangisine kanıttır?", "choices": ["Katılımı yalnız sözle sınırlama", "Ortak eşyaya karşı sorumluluk", "Kendi grubuna ayrıcalık sağlama", "Ortak işe ilgisiz kalma"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Önerisini kendi davranışıyla uygular; katılımı yalnız konuşmada bırakmaz.", "Doğru; aracı kullanım sonrası yerine koymak ortak eşyaya özen gösterildiğini belirtir.", "Araç yerine konduğunda yalnız bir gruba ayrılmaz; ortak kullanıma hazır kalır.", "Selin somut bir görev yapar; yerine bırakma davranışı ilgisizlik değildir."], "explanation": "Aracı kullanım sonrası yerine koymak ortak eşyaya özen gösterildiğini belirtir. Sorumluluk öneride bulunmanın yanında uygun davranışı sürdürmeyi de içerir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q002", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7f4db17a156c7847217f5949eeb86d0fd78d11cf5261e50c21350c02783fb0bf", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q003", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f01", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Çocuk katkısını açık iki eylemle fark etme; yetişkin göreviyle karıştıran seçenekler bulunur.", "question": "Bir okulda Selin, ortak oyun araçlarının kullanımı konuşulurken arkadaşlarının önerilerini dinler. Araçların sağlam kalması için kullanım sonrası yerine konmasını önerir. Kendisi de aldığı aracı geri bırakır. Yalnız kendi oyun grubuna öncelik tanınmasını istemez. Öğretmen, çocukların bu güvenli çalışmaya görüşleriyle ve davranışlarıyla katılabileceğini söyler.\n\nBu metne göre çocukların da etkin katkı sunabileceğini gösteren kanıt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Selin'in sadece yetişkin olunca katkı sunması", "Öğretmenin çocukları ortak işten uzak tutması", "Selin'in öneri sunup aracı yerine koyması", "Çocukların yetişkinlerin bütün işlerini alması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Katkı okulda çocukken gerçekleşir; yetişkinliği bekleme düşüncesi kanıtla çelişir.", "Öğretmen güvenli katılımı destekler; çocukları uzak tutma anlatılmamıştır.", "Doğru; Selin hem görüşüyle hem güvenli bir sorumlulukla ortak yaşama katkı sağlar.", "Olayda güvenli çocuk katkısı vardır; bütün yetişkin görevlerinin devralınması söylenmez."], "explanation": "Selin hem görüşüyle hem güvenli bir sorumlulukla ortak yaşama katkı sağlar. Çocuğun katkı yapabilmesi her yetişkin görevini üstlenmesini gerektirmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q003", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5cdfa755cff3ffce36eca686d4cd949f7cf7118efefa51a6cd18cdd64a708403", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q004", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f01", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Ayrıcalık istememe davranışından ortak yararı tanıma; tek aşamalı kavramsal eşleştirme.", "question": "Bir okulda Selin, ortak oyun araçlarının kullanımı konuşulurken arkadaşlarının önerilerini dinler. Araçların sağlam kalması için kullanım sonrası yerine konmasını önerir. Kendisi de aldığı aracı geri bırakır. Yalnız kendi oyun grubuna öncelik tanınmasını istemez. Öğretmen, çocukların bu güvenli çalışmaya görüşleriyle ve davranışlarıyla katılabileceğini söyler.\n\nBuna göre Selin'in yalnız kendi grubuna öncelik tanınmasını istememesi aşağıdakilerden hangisiyle uyumludur?", "choices": ["Ortak aracı bir gruba ayırmak", "Kullanımı güçlü olanlara bırakmak", "Diğer grupların önerisini önemsememek", "Başkalarının da kullanımını gözetmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bir gruba ayırmak öncelik oluşturur; Selin böyle bir ayrıcalık istemez.", "Güce göre öncelik vermek diğer kullanıcıları gözetmez; ortak kullanımla çelişir.", "Selin arkadaşlarını dinler; onların önerilerini önemsiz saydığı sonucu çıkarılamaz.", "Doğru; kendi grubuna ayrıcalık istememesi, ortak araçları diğerlerinin de kullanmasını gözetir."], "explanation": "Kendi grubuna ayrıcalık istememesi, ortak araçları diğerlerinin de kullanmasını gözetir. Ortak yaşamda kendi ihtiyacını düşünürken diğer kullanıcılar da hesaba katılır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q004", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6e3cbdeeff32b6a179ec3dc6650418c507104a65d7cdb350e07d599d8e22f4b7", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q005", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f01", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Öneri ile gözlenen eylem arasında doğrudan eşleşme; sorumluluk ön bilgisi kullanılır.", "question": "Bir okulda Selin, ortak oyun araçlarının kullanımı konuşulurken arkadaşlarının önerilerini dinler. Araçların sağlam kalması için kullanım sonrası yerine konmasını önerir. Kendisi de aldığı aracı geri bırakır. Yalnız kendi oyun grubuna öncelik tanınmasını istemez. Öğretmen, çocukların bu güvenli çalışmaya görüşleriyle ve davranışlarıyla katılabileceğini söyler.\n\nBu olaya göre etkin bir vatandaşın düşüncesini davranışla desteklemesine örnek olan tutum aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Önerdiği düzeni kendi kullanımında uygulamak", "Düzeni yalnız diğerlerinden beklemek", "Önerisinin kabulü için grubuna öncelik istemek", "Araçların korunmasını çocukların işi saymamak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Selin araçların yerine konmasını önerir ve kullandığı aracı geri bırakır.", "Sadece başkalarından beklemek kişisel sorumluluğu dışlar; Selin de düzeni uygular.", "Öncelik istemek ortak yararı ayrıcalığa bağlar; Selin bunu istemez.", "Selin aracı korumaya katılır; bu katkıyı yalnız yetişkinlerin işi saymak olayla çelişir."], "explanation": "Selin araçların yerine konmasını önerir ve kullandığı aracı geri bırakır. Söz ve eylemin uyumu, ortak düzen için güven oluşturabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q005", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2698004b95f51d25fba2719f3d11242931c068f2af10a92c441d7ae0a3103255", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q006", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f02", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "İki farklı rolün katkısını ortak kavramda birleştirme; çocuk ve yetişkin sorumlulukları ayrılır.", "question": "Bir mahallede yetişkin Ayla, yükümlü olduğu vergiyi öder ve seçme hakkını kullanabildiği seçimde oy verir. Çocuk Bora ise okulda ortak çalışma alanını düzenli kullanır, gördüğü sorunu öğretmenine açıkça anlatır. Ayla, vatandaşlığın seçim günüyle sınırlı olmadığını belirtir. Bora da arkadaşlarını dinleyerek güvenli bir çözüm önerisi hazırlamaya katılır.\n\nBu bilgilere göre Ayla ile Bora'nın davranışlarından etkin vatandaşlıkla ilgili aşağıdakilerden hangisi çıkarılabilir?", "choices": ["Ayla'nın seçim dışındaki sorumlulukları önemsizdir.", "Yaşa ve role uygun farklı katkılar vardır.", "Bora'nın katkısı oy vermediği için değersizdir.", "Bora ancak Ayla'nın görevlerini alırsa etkindir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Etkin vatandaşlığı seçim günüyle sınırlar; kamu giderlerine ve günlük düzene katkıyı yok sayar.", "Doğru; Ayla yetişkin vatandaşlık örneklerini, Bora ise güvenli okul sorumluluklarını yerine getirir.", "Katkıyı yalnız oya indirger; Bora'nın ortak alanı gözetmesi ve çözüm önerisi dışlanamaz.", "Çocuk katkısını yetişkin işlemlerini devralmaya bağlar; uygun sorumluluklar farklıdır."], "explanation": "Ayla yetişkin vatandaşlık örneklerini, Bora ise güvenli okul sorumluluklarını yerine getirir. Rollerin farklı olması çocukların katkı sağlayamayacağı anlamına gelmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q006", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9351a640e7158068d82b4fa06ad35e5933274867d9f9bc5ec1d9f8919b145cbc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q007", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f02", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Uygun kişiye bildirimden duyarlılığı belirleme; tek eylem açık biçimde verilmiştir.", "question": "Bir mahallede yetişkin Ayla, yükümlü olduğu vergiyi öder ve seçme hakkını kullanabildiği seçimde oy verir. Çocuk Bora ise okulda ortak çalışma alanını düzenli kullanır, gördüğü sorunu öğretmenine açıkça anlatır. Ayla, vatandaşlığın seçim günüyle sınırlı olmadığını belirtir. Bora da arkadaşlarını dinleyerek güvenli bir çözüm önerisi hazırlamaya katılır.\n\nMetne göre Bora'nın gördüğü sorunu öğretmenine anlatması aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["Çözümde kendi isteğini herkese dayatmasını", "Vatandaşlığı seçim günüyle sınırlamasını", "Ortak soruna duyarlı olmasını", "Sorunları yalnız yetişkinlere bırakmasını"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Açık bildirim dayatma değildir; Bora ayrıca arkadaşlarını dinler.", "Bora'nın davranışı günlük okul yaşamında geçer; yalnız seçimle sınırlama değildir.", "Doğru; sorunu uygun rehber kişiye açıkça anlatmak, çözümüne katkı sunan duyarlı bir davranıştır.", "Bora sorunu bildirerek katkı sunar; rehberlik istemek bütünüyle ilgisiz kalmak değildir."], "explanation": "Sorunu uygun rehber kişiye açıkça anlatmak, çözümüne katkı sunan duyarlı bir davranıştır. Çocuklar tehlikeli veya yetişkin işlemi gerektiren işi üstlenmeden de katkı yapabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q007", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "52ded86f34080775e09430a9c7fa1cc05c22977b21924fb69aa37341f5e686fe", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q008", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f02", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Metindeki çocuk davranışını seçme; yetişkin rolleri açık karşı seçeneklerdir.", "question": "Bir mahallede yetişkin Ayla, yükümlü olduğu vergiyi öder ve seçme hakkını kullanabildiği seçimde oy verir. Çocuk Bora ise okulda ortak çalışma alanını düzenli kullanır, gördüğü sorunu öğretmenine açıkça anlatır. Ayla, vatandaşlığın seçim günüyle sınırlı olmadığını belirtir. Bora da arkadaşlarını dinleyerek güvenli bir çözüm önerisi hazırlamaya katılır.\n\nBuna göre aşağıdaki davranışlardan hangisi bir çocuk için güvenli bir katkıdır?", "choices": ["Ayla'nın yerine ulusal seçimde oy kullanmak", "Yetişkinin vergi işlemini kendi görevi saymak", "Yaşı nedeniyle ortak sorunla ilgilenmemek", "Arkadaşlarını dinleyip çözüm önerisine katılmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Seçme hakkını kullanabilen yetişkin örneğini çocuğa aktarmak rol ayrımını bozar.", "Yetişkinin yükümlülüğünü çocuğun üstlenmesi, verilen güvenli okul katkısı değildir.", "Çocuk olmak görüş ve güvenli görevle katkı yapmayı engellemez; ilgisizlik önerilmez.", "Doğru; Bora görüşleri dinler ve öğretmenle yürüyen güvenli çözüm arayışına katılır."], "explanation": "Bora görüşleri dinler ve öğretmenle yürüyen güvenli çözüm arayışına katılır. Bora'nın katkısı düşünce, sorumluluk ve uygun rehberlikle ilişkilidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q008", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7d3a5d6a063e07655359a706d3e8259ccb30dfcb5205fd7232e2ce95bd58508a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q009", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f02", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "Açık ifadenin kapsamını anlama; yalnız oy verme yanılgısı tek aşamada ele alınır.", "question": "Bir mahallede yetişkin Ayla, yükümlü olduğu vergiyi öder ve seçme hakkını kullanabildiği seçimde oy verir. Çocuk Bora ise okulda ortak çalışma alanını düzenli kullanır, gördüğü sorunu öğretmenine açıkça anlatır. Ayla, vatandaşlığın seçim günüyle sınırlı olmadığını belirtir. Bora da arkadaşlarını dinleyerek güvenli bir çözüm önerisi hazırlamaya katılır.\n\nBuna göre Ayla'nın vatandaşlığın seçim günüyle sınırlı olmadığını belirtmesi aşağıdakilerden hangisini vurgular?", "choices": ["Günlük sorumlulukların da önemini", "Oy vermenin topluma hiç katkısı olmadığını", "Sorumlulukların yalnız çocuklara ait olduğunu", "Seçim dışında ortak işlerden uzak durmayı"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; seçim dışındaki vergi yükümlülüğü ve ortak alan sorumluluğu da metinde katkı örnekleridir.", "Seçimle sınırlı olmamak, oy vermenin katkısını reddetmek değildir.", "Ayla'nın yetişkin katkıları da vardır; sorumluluk yalnız çocuklara yüklenmez.", "Günlük katkının önemini anlatan ifade, seçim dışında uzak durmayı desteklemez."], "explanation": "Seçim dışındaki vergi yükümlülüğü ve ortak alan sorumluluğu da metinde katkı örnekleridir. Bir katılım türünün tek gösterge olmaması, o katılım türünü değersiz yapmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q009", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "dd3a01260fe49c5dce856e425a8582f025ea1bb6ac839e4c8ac3226849bf8d9a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q010", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f02", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Bir varsayımı ilgili çocuk kanıtıyla sınama; yetişkinin yararlı davranışını ilgisiz kanıttan ayırma.", "question": "Bir mahallede yetişkin Ayla, yükümlü olduğu vergiyi öder ve seçme hakkını kullanabildiği seçimde oy verir. Çocuk Bora ise okulda ortak çalışma alanını düzenli kullanır, gördüğü sorunu öğretmenine açıkça anlatır. Ayla, vatandaşlığın seçim günüyle sınırlı olmadığını belirtir. Bora da arkadaşlarını dinleyerek güvenli bir çözüm önerisi hazırlamaya katılır.\n\n“Bir çocuk ortak sorunlara katkı sağlayamaz.” varsayımını metindeki hangi kanıt değiştirir?", "choices": ["Ayla'nın çocuk katkısını seçim gününe bağlaması", "Bora'nın sorunu bildirip güvenli öneriye katılması", "Ayla'nın yetişkinlere uygun vergi görevini yapması", "Bora'nın ancak bütün işi tek başına çözmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ayla vatandaşlığı seçim günüyle sınırlamaz; Bora'nın katkısı da seçim davranışı değildir.", "Doğru; Bora'nın katkısı çocukların güvenli sorumluluk ve görüşle ortak yaşama katılabileceğini gösterir.", "Yetişkin örneği tek başına çocukların katkısı hakkındaki varsayımı sınamaz.", "Katkıyı tüm çözümü yalnız üstlenmeye bağlamak, rehberlikli katkıyı dışlar."], "explanation": "Bora'nın katkısı çocukların güvenli sorumluluk ve görüşle ortak yaşama katılabileceğini gösterir. Varsayımın konusu çocuklar olduğu için Bora'nın davranışı doğrudan kanıttır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q010", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "72739bfb75a60566c66044678c443d3804eccafac7288d9c2166aef7802908c5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q011", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f03", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "İki tablo satırını doğrudan karşılaştırma; sıra gözetme ön bilgisi yeterlidir.", "question": "Verilen tabloya göre Ece ve Mert'in davranışları hangi bakımdan ayrılır?", "choices": ["Ece'nin arkadaşına öncelik vermesi", "Mert'in herkese sıra kuralını uygulaması", "Sıradaki diğer kişileri gözetmeleri", "Çocuk olarak aynı alanda bulunmaları"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tabloda arkadaşını öne geçiren Mert'tir; davranışlar ters okunmuştur.", "Mert arkadaşını öne geçirir; herkese aynı kuralı uygulamış olmaz.", "Doğru; Ece sırasını korurken Mert'in arkadaşını öne geçirmesi daha önce gelenleri geriye bırakır.", "İkisi de çocuk ve aynı durumdadır; ortak özellik davranış farkını açıklamaz."], "explanation": "Ece sırasını korurken Mert'in arkadaşını öne geçirmesi daha önce gelenleri geriye bırakır. Fark kişinin adı veya yaşıyla değil, başkalarının sırasına etkisiyle belirlenir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f03-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f03-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f03-h0", "s5-t16.s5-t16-f03-h1", "s5-t16.s5-t16-f03-h2", "s5-t16.s5-t16-f03-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q011", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f8bdb182ff61eb1a463cdd7e78258718647e6996a47888581e57d34d8b726d98", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q012", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f03", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "İki yetişkin satırında davranış ve etkiyi birlikte okuma; yakın yanılgı eşitliği ayrıcalıkla karıştırır.", "question": "Tabloya göre Derya'nın Levent'ten farklı olarak uyguladığı ölçüt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Tanıdıklara önceliği düzen saymak", "İki görevlinin de eşit davrandığını söylemek", "Yetişkinliğin her davranışı etkin kıldığını düşünmek", "Sıra kuralını herkese aynı uygulamak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Levent'in ayrıcalığı itirazları artırmıştır; tanıdık kayırmayı düzen saymak etkiyi ters yorumlar.", "Tabloda biri herkese kural uygular, diğeri tanıdıkları öne alır; eşitlik iddiası çelişir.", "Aynı yetişkin rolünde karşıt etkiler vardır; yaş davranışın niteliğini tek başına belirlemez.", "Doğru; Derya aynı kuralı uygular; Levent tanıdıklarına ayrıcalık vererek itirazları artırır."], "explanation": "Derya aynı kuralı uygular; Levent tanıdıklarına ayrıcalık vererek itirazları artırır. Etkinlik değerlendirmesi yetişkin olmayı değil, sorumlu davranışı esas alır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f03-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f03-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f03-h0", "s5-t16.s5-t16-f03-h1", "s5-t16.s5-t16-f03-h2", "s5-t16.s5-t16-f03-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q012", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f36ff68f649c3be54289d265f09c3de0f9a9a69c75ffc98b5bb0ee1b6f34064c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q013", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f03", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Dört satırdan farklı rollerde olumlu ortak ölçütü bulma; benzer olumsuz çifti ayırma gerekir.", "question": "Verilen tabloya göre hangi çocuk ve yetişkin davranışı ortak düzeni destekleme bakımından benzerdir?", "choices": ["Ece'nin beklemesi ile Derya'nın kural uygulaması", "Mert'in öne alması ile Derya'nın kural uygulaması", "Ece'nin beklemesi ile Levent'in tanıdıkları kayırması", "Mert'in öne alması ile Levent'in tanıdıkları kayırması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Ece başkalarının sırasını korur; Derya kuralı aynı uygulayıp tartışmanın azalmasına katkı sağlar.", "Mert ayrıcalık oluşturur; Derya'nın davranışı ayrıcalığı değil ortak kuralı destekler.", "Ece sıraları korurken Levent tanıdıklarına öncelik verir; toplumsal etkileri benzemez.", "Bu ikili ayrıcalıkta benzerdir ancak sorulan düzeni destekleme ölçütünü karşılamaz."], "explanation": "Ece başkalarının sırasını korur; Derya kuralı aynı uygulayıp tartışmanın azalmasına katkı sağlar. Ortak ölçüt, başkalarının sırasının korunması ve kuralın adil uygulanmasıdır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f03-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f03-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f03-h0", "s5-t16.s5-t16-f03-h1", "s5-t16.s5-t16-f03-h2", "s5-t16.s5-t16-f03-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q013", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bdf826fb7f6be0b57f76624a23cf82dc0c3cd294de53be7dc3c97c14fc7077e4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q014", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f03", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Bir iddiayı davranış ve etki sütunlarıyla sınama; olumsuz etkiyi abartan çeldirici yakındır.", "question": "“Arkadaşını öne almak başkalarını etkilemez.” düşüncesini sınamak için tabloya göre aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi kullanılmalıdır?", "choices": ["Arkadaş öne geçince önce gelenlere sıra verilmez.", "Mert'te geride kalma, Ece'de sıra korunması", "İki çocukta da başkalarının sırası korunur.", "İtiraz yalnız yetişkin olmadığı için artar."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Daha önce gelenlerin geride kalması, hiç sıra verilmeyeceği anlamına gelmez; kanıt aşılır.", "Doğru; Mert'in davranışı diğerlerini geride bırakırken Ece'nin beklemesi sıralarını korur.", "Mert satırındaki geride kalma sonucu görmezden gelinmiştir.", "Tabloda itiraz artışı yetişkin Levent'in kayırmasıyla ilişkilidir; yaşa bağlamak kanıtı bozar."], "explanation": "Mert'in davranışı diğerlerini geride bırakırken Ece'nin beklemesi sıralarını korur. Karşılaştırma, küçük görünen ayrıcalığın başka kullanıcıların sırasını etkilediğini gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f03-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f03-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f03-h0", "s5-t16.s5-t16-f03-h1", "s5-t16.s5-t16-f03-h2", "s5-t16.s5-t16-f03-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q014", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1335bcc09504841bf43c87cee255840b092dc83e0dbc754fb7007a884ae0d5e7", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q015", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f03", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Somut tablo etkisinden soyut kural ve gözetme ilişkisine ulaşma; aşırı genellemeyi eleme gerekir.", "question": "Bir görüşe göre “Kurala uymak ve başkalarını gözetmek ayrı işlerdir.” Tabloya göre bu görüşle birlikte değerlendirildiğinde aşağıdaki yorumlardan hangisi uygundur?", "choices": ["Tanıdığı kayırmak aynı kuralı uygulamak demektir.", "Kuralı uygulayan herkes bütün sorunları bitirir.", "Sıra kuralına uymak diğerlerinin sırasını da korur.", "Kurala uyan kişi başkalarını düşünmüş olamaz."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Levent'in kayırması herkese uygulanan kuraldan farklıdır ve itirazları artırır.", "Derya'nın davranışında tartışma azalır; bütün sorunların kesin bitmesi verilmemiştir.", "Doğru; Ece'nin kurala uygun beklemesinin etkisi, arkasındakilerin sıralarını korumasıdır.", "Kural ile diğerlerine yararı birbirinden koparır; tablo bu iki yönü aynı davranışta gösterir."], "explanation": "Ece'nin kurala uygun beklemesinin etkisi, arkasındakilerin sıralarını korumasıdır. Ortak kullanım kuralları başkalarının ihtiyaçlarını gözetmekle bağlantılı olabilir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f03-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f03-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f03-h0", "s5-t16.s5-t16-f03-h1", "s5-t16.s5-t16-f03-h2", "s5-t16.s5-t16-f03-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f03-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q015", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ef10cb8677310e141628573a28e98f4441129658d7e3244d9b7395ee5b6ee469", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q016", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f04", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 1, "difficultyReason": "İki çocuk satırındaki açık sonucu karşılaştırma; dinleme ve katılım ön bilgisi yeterlidir.", "question": "Verilen tabloya göre İpek ve Arda'nın önerileri dinleme biçimleri nasıl ayrılır?", "choices": ["İpek sadece kendi grubunu duyar; Arda herkesi dinler.", "İkisi de bütün önerilerin kayda geçmesini sağlar.", "İkisinin katkısı çocuk olmaları nedeniyle geçersizdir.", "İpek farklı ihtiyaçları duyar; Arda katılımı daraltır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kişilerin davranışları ters okunmuştur; kendi grubuyla sınırlanan Arda'dır.", "Arda satırında diğer önerilerin kayda geçmediği açıkça belirtilmiştir.", "Yaş nedeniyle katkıyı reddeder; İpek'in davranışı farklı ihtiyaçların öğrenilmesini sağlamıştır.", "Doğru; İpek sessiz arkadaşını da dinler; Arda'nın yalnız kendi grubunu dinlemesi diğer önerileri dışarıda bırakır."], "explanation": "İpek sessiz arkadaşını da dinler; Arda'nın yalnız kendi grubunu dinlemesi diğer önerileri dışarıda bırakır. Önerinin dinlenmesi, o önerinin mutlaka kabul edilmesi anlamına gelmez.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f04-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f04-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f04-h0", "s5-t16.s5-t16-f04-h1", "s5-t16.s5-t16-f04-h2", "s5-t16.s5-t16-f04-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q016", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7561431c0f7b45b8e3fb9b9e873bc87752b8b7157dd221d8a1b1388739f32071", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q017", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f04", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Rehberlik ve yaşa dayalı dışlamayı iki yetişkin satırından ayırma; güvenliği tüm görevlerle karıştırmama.", "question": "Tabloya göre çocuk katkısına yaklaşımda Nermin ile Cem'i ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Nermin güvenli katılım sağlar; Cem yaşla dışlar.", "Nermin çocuklara yetişkinin her işini yükler.", "Cem çocukları dinleyerek gözlemlerini kullanır.", "İkisi de rehberlik için çocuk görüşünü reddeder."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Nermin güvenli gözlem görevi verirken Cem yaş gerekçesiyle çocukların katkısını reddeder.", "Tabloda güvenli gözlem işi verilir; bütün yetişkin görevleri çocuğa aktarılmaz.", "Cem satırında çocuk gözlemlerinin kullanılmadığı görülür; davranış ters yorumlanmıştır.", "Rehberlik ile dışlama karıştırılır; Nermin güvenli katılıma imkân verir."], "explanation": "Nermin güvenli gözlem görevi verirken Cem yaş gerekçesiyle çocukların katkısını reddeder. Güvenli görev belirlemek, çocuğun katkısını bütünüyle reddetmekten farklıdır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f04-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f04-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f04-h0", "s5-t16.s5-t16-f04-h1", "s5-t16.s5-t16-f04-h2", "s5-t16.s5-t16-f04-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q017", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ce2a4796d409116b68ce6a0585c58f76359e31d5c50fbe7e1e5044275b0699be", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q018", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f04", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Olumlu etkiyi ilgili çocuk satırına bağlama; başka olumlu davranışın rol ve ölçütünü ayırma.", "question": "Verilen tabloya göre farklı ihtiyaçların öğrenilmesini sağlayan çocuk davranışı hangisidir?", "choices": ["Nermin'in güvenli gözlem görevi vermesi", "İpek'in sessiz arkadaşını da dinlemesi", "Arda'nın yalnız kendi grubunu dinlemesi", "Cem'in çocukların gözlemlerini reddetmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Nermin'in katkısı olumlu yetişkin rehberliğidir; sorulan çocuk dinleme davranışı değildir.", "Doğru; İpek'in davranışının gözlenen etkisi farklı ihtiyaçların öğrenilmesidir.", "Arda'nın davranışı diğer önerilerin kayda geçmesini engeller; farklı ihtiyaçları duymayı daraltır.", "Cem yetişkindir ve katkıyı dışlar; sorulan çocuk davranışı ve olumlu etki değildir."], "explanation": "İpek'in davranışının gözlenen etkisi farklı ihtiyaçların öğrenilmesidir. Olumlu olan her davranış aynı sorunun ölçtüğü kanıtı sağlamaz.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f04-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f04-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f04-h0", "s5-t16.s5-t16-f04-h1", "s5-t16.s5-t16-f04-h2", "s5-t16.s5-t16-f04-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q018", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cf30e92e24009f9c2984b278923d9957b53c663bfc0b7085d1d5960d0f1cc79c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q019", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f04", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "İddiadaki güvenlik ve tümden dışlama bağını karşı örnekle sınama; benzer ama ilgisiz kanıtlar ayrılır.", "question": "“Çocukların güvenliği için katkıları bütünüyle reddedilmelidir.” iddiasını sınamak için tablodaki aşağıdaki satırlardan hangisi kullanılabilir?", "choices": ["Arda: çocuk katkısı herkesi dışarıda bırakır.", "İpek: güvenlik için yetişkin rehberliği gereksizdir.", "Nermin: güvenli görevle çocuklar katılabilir.", "Cem: yaşları katkılarının yararsızlığını kanıtlar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Arda'nın kendi grubunu dinlemesi bütün çocuk katkılarının böyle olduğunu göstermez.", "Dinleme örneği bütün işlerde yetişkin rehberliğinin gereksizliğine kanıt olamaz.", "Doğru; Nermin'in verdiği güvenli gözlem işi, çocukların riske girmeden katıldığını gösterir.", "Cem'in reddetmesi katkının yararsız olduğunu kanıtlamaz; yalnız gözlemlerin kullanılmamasını gösterir."], "explanation": "Nermin'in verdiği güvenli gözlem işi, çocukların riske girmeden katıldığını gösterir. Güvenli katkı örneği, yaşa uygun rehberliğin katılımla birlikte yürüyebildiğini gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f04-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f04-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f04-h0", "s5-t16.s5-t16-f04-h1", "s5-t16.s5-t16-f04-h2", "s5-t16.s5-t16-f04-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q019", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bac339d7c6d22f95ca1d3a1738639fdc460055f49e35f6ee4e08ba3b4261fae1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q020", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f04", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Dört satırın ortak ilkesini soyutlama; dinleme ile güvenli görev farklı biçimde aynı katılımı destekler.", "question": "Verilen tablodaki davranışları değerlendiren hangi ölçüt hem çocuk hem yetişkin satırlarına uygulanabilir?", "choices": ["Yalnız yetişkin davranışını değerli kabul etmek", "Aynı gruptan gelen önerileri yeterli saymak", "Çocuklara her görevi rehbersiz bırakmak", "Başkalarının katkısını gözeten katılıma alan açmak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İpek'in katkısı farklı ihtiyaçları ortaya çıkarır; yaşa göre değer vermek bu kanıtı dışlar.", "Arda satırında diğer öneriler kayda geçmez; tek grubu dinlemek ortak katılım ölçütü olamaz.", "Nermin'in olumlu örneği güvenli görev ve rehberlik içerir; rehbersiz her görev sonucu aşar.", "Doğru; İpek farklı görüşü duyar, Nermin güvenli göreve imkân verir; Arda ve Cem katkıyı daraltır."], "explanation": "İpek farklı görüşü duyar, Nermin güvenli göreve imkân verir; Arda ve Cem katkıyı daraltır. Ölçüt farklı rollerde farklı eylemlerle gerçekleşebilir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f04-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f04-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f04-h0", "s5-t16.s5-t16-f04-h1", "s5-t16.s5-t16-f04-h2", "s5-t16.s5-t16-f04-h3"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r0-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r1-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r2-c3"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c2"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f04-r3-c3"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q020", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "637cc0e2d132860042e2f2d1310c4722ca7b5142fb0487ec0c7acbca67f15418", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q021", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f05", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Ortak durum içindeki iki tutumu karşılaştırma; söz hakkına etkisini günlük yaşamdan ilişkilendirme.", "question": "Bir sınıfta konuşma sırası birlikte belirlenmiştir. Defne, kendisine sıra geldiğinde görüşünü söyler ve arkadaşlarını dinler. Yiğit ise kuralın yalnız başkaları için olduğunu düşünüp sık sık söz keser. Defne, farklı bir öneriye katılmasa da nedenini anlamaya çalışır. Yiğit, kendi önerisi kabul edilmeyince ortak işi bırakacağını söyler. Öğretmen, herkesin görüşünü duyurabilmesi için sıra kuralını hatırlatır.\n\nBuna göre Defne ile Yiğit'in konuşma sırasına yaklaşımları karşılaştırıldığında aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Defne başkalarını gözetir; Yiğit kendine ayrıcalık ister.", "Defne katılımı durdurur; Yiğit herkesi dinler.", "İkisi de sıra kuralını yalnız kendine uygular.", "Yiğit'in söz kesmesi başkalarının katılımını artırır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Defne sırasını kullanıp dinler; Yiğit kuralı yalnız başkaları için sayarak söz keser.", "Defne görüşünü sunar, Yiğit söz keser; katılım ve dinleme davranışları ters yazılmıştır.", "Defne ortak sıraya uyar; Yiğit kendini kuralın dışında tutar, ortak davranışları bu değildir.", "Söz kesme, başkalarının görüşünü tamamlamasını zorlaştırır; sıra kuralının amacıyla çelişir."], "explanation": "Defne sırasını kullanıp dinler; Yiğit kuralı yalnız başkaları için sayarak söz keser. Kurala uyma ve başkalarının konuşmasını gözetme birbirini destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q021", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c5bb149cebc48590f2373356e4e5995708bfecc5cf14fb53ba101c2a36ddaaec", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q022", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f05", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Tutumdan dinleme ve onay farkını çıkarma; saygıyı aynı düşünmeyle karıştıran yakın çeldiriciler vardır.", "question": "Bir sınıfta konuşma sırası birlikte belirlenmiştir. Defne, kendisine sıra geldiğinde görüşünü söyler ve arkadaşlarını dinler. Yiğit ise kuralın yalnız başkaları için olduğunu düşünüp sık sık söz keser. Defne, farklı bir öneriye katılmasa da nedenini anlamaya çalışır. Yiğit, kendi önerisi kabul edilmeyince ortak işi bırakacağını söyler. Öğretmen, herkesin görüşünü duyurabilmesi için sıra kuralını hatırlatır.\n\nMetne göre Defne'nin farklı bir öneriye katılmasa da nedenini anlamaya çalışması aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?", "choices": ["Öneriye katılmamak diğerlerini susturma hakkı verir.", "Dinlemek ile aynı düşünmek farklıdır.", "Saygılı olmak her öneriyi kabul etmeyi gerektirir.", "Katılmayan kişi tartışmadan tamamen çekilmelidir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Görüş ayrılığı söz kesmeyi haklı kılmaz; ortak sıra herkese görüş sunma imkânı verir.", "Doğru; Defne öneriyi kabul etmeden de nedenini anlamaya çalışarak saygılı katılımı sürdürür.", "Dinlemeyi zorunlu onayla eşitler; Defne katılmadığı önerinin nedenini de dinler.", "Farklı düşünmeyi ortak çalışmayı terk etme gerekçesi yapar; Defne katılımını sürdürür."], "explanation": "Defne öneriyi kabul etmeden de nedenini anlamaya çalışarak saygılı katılımı sürdürür. Farklı görüşlere saygı ortak yaşamda anlaşmazlığın saygıyla konuşulmasını destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q022", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a19cd22f7ca2bdc5e68d5caea333fe629a6b6c655a723d124b1afb648f936a4b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q023", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f05", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Kuralın amacını metindeki öğretmen ifadesiyle eşleştirme; eşit uygulama ve kişi ayrıcalığı ayrılır.", "question": "Bir sınıfta konuşma sırası birlikte belirlenmiştir. Defne, kendisine sıra geldiğinde görüşünü söyler ve arkadaşlarını dinler. Yiğit ise kuralın yalnız başkaları için olduğunu düşünüp sık sık söz keser. Defne, farklı bir öneriye katılmasa da nedenini anlamaya çalışır. Yiğit, kendi önerisi kabul edilmeyince ortak işi bırakacağını söyler. Öğretmen, herkesin görüşünü duyurabilmesi için sıra kuralını hatırlatır.\n\nBu bilgilere göre “Sıra kuralı bana uygulanmamalı.” diyen Yiğit'e aşağıdaki ölçütlerden hangisiyle karşılık verilebilir?", "choices": ["Kuralın yalnız az konuşanlara uygulanmasıyla", "Söz kesenin tüm kararları tek başına almasıyla", "Sıranın herkese görüşünü söyleme imkânı vermesiyle", "En güçlü öneri sahibine sürekli öncelik verilmesiyle"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kuralı seçici uygulamak ortak sırayı bozar; az konuşanlar da diğerleri de aynı ölçütle değerlendirilir.", "Söz kesmeyi karar üstünlüğü sayar; ortak katılımı güçlendirmek yerine daraltır.", "Doğru; ortak sıra herkesin görüşünü sunabilmesi içindir; bir kişinin kendini kuralın dışında tutması bu amacı zedeler.", "Önerinin gücünü, sahibine sürekli söz ayrıcalığı tanımaya dönüştürür; herkesin katılımını gözetmez."], "explanation": "Ortak sıra herkesin görüşünü sunabilmesi içindir; bir kişinin kendini dışarıda tutması bu amacı zedeler. Kuralın herkese uygulanması başkalarının katılımını gözetmenin bir yoludur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q023", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4f0e52b9e8568fcdb8030af4468c2949369b9b029aea2175dadcceda02a6f5b5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q024", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f05", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "İki tutumu ortak görevin sürmesi ölçütüyle yorumlama; kabul, onay ve sorumluluk kavramları ayrılır.", "question": "Bir sınıfta konuşma sırası birlikte belirlenmiştir. Defne, kendisine sıra geldiğinde görüşünü söyler ve arkadaşlarını dinler. Yiğit ise kuralın yalnız başkaları için olduğunu düşünüp sık sık söz keser. Defne, farklı bir öneriye katılmasa da nedenini anlamaya çalışır. Yiğit, kendi önerisi kabul edilmeyince ortak işi bırakacağını söyler. Öğretmen, herkesin görüşünü duyurabilmesi için sıra kuralını hatırlatır.\n\nDefne ile Yiğit'in farklı görüşler karşısındaki tutumlarına göre aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi yapılabilir?", "choices": ["Ortak işe devam etmek bütün önerileri onaylamaktır.", "Önerisi reddedilenin sorumluluğu hemen sona erer.", "Saygılı dinleme yalnız aynı fikirdekiler arasında olur.", "Ortak iş, her önerinin kabulüne bağlanmamalıdır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["İşi sürdürme ile her görüşü onaylamayı eşitler; Defne'nin davranışı bu ayrımı gösterir.", "Kişisel önerinin kabulünü sorumluluğun tek şartı sayar; ortak işin ihtiyaçlarını dışlar.", "Defne katılmadığı önerinin nedenini de anlamaya çalışır; saygı aynı görüşle sınırlanmaz.", "Doğru; Defne farklı öneriyi anlamaya çalışırken Yiğit kendi önerisi kabul edilmeyince işi bırakmayı söyler."], "explanation": "Defne farklı öneriyi anlamaya çalışırken Yiğit kendi önerisi kabul edilmeyince işi bırakmayı söyler. Görüş ayrılığı saygılı gerekçe sunmaya engel değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q024", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "43a19935708929dd7842f1db9c2d9effdf6dee6a0986e742c3ce2ef7279ead5e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q025", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f05", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Varsayımsal değişimde iki ayrı ölçütü izleme; kısmi ilerlemeyi tam eşitlik ve zorunlu onaydan ayırma.", "question": "Bir sınıfta konuşma sırası birlikte belirlenmiştir. Defne, kendisine sıra geldiğinde görüşünü söyler ve arkadaşlarını dinler. Yiğit ise kuralın yalnız başkaları için olduğunu düşünüp sık sık söz keser. Defne, farklı bir öneriye katılmasa da nedenini anlamaya çalışır. Yiğit, kendi önerisi kabul edilmeyince ortak işi bırakacağını söyler. Öğretmen, herkesin görüşünü duyurabilmesi için sıra kuralını hatırlatır.\n\nYiğit'in artık sıraya uyduğu ama farklı önerileri dinlemeyi yine reddettiği varsayılır. Buna göre Defne ile Yiğit arasındaki farkla ilgili aşağıdaki yorumlardan hangisi en uygundur?", "choices": ["Sıra açısından yaklaşır; görüşe saygıda fark sürer.", "Sıraya uyunca bütün etkin vatandaş özellikleri eşit olur.", "Farklı öneriyi kabul etmedikçe dinlemesi de değersizdir.", "Sıraya uyma başkalarını gözetmeyle hiç ilişkili değildir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; söz kesmeyi bırakması sıra farkını azaltır; Defne'nin farklı görüşü anlamaya çalışmasıyla farkı devam eder.", "Tek davranıştaki düzelmeyi bütün özelliklere geneller; dinleme eksikliği hâlâ vardır.", "Dinlemenin değerini zorunlu kabule bağlar; Defne de katılmadığı görüşün nedenini dinler.", "Sıranın herkesin görüşünü duyurmasına katkısını reddeder; kuralın metindeki amacını gözden kaçırır."], "explanation": "Söz kesmeyi bırakması sıra farkını azaltır; Defne'nin farklı görüşü anlamaya çalışmasıyla farkı devam eder. Bir yönün iyileşmesi diğer yönlerin de tamamlandığını göstermez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q025", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "43cdaeb8f3b11eb4b89759d01cca023901221bbe4e45f4e03f3fdf4d7442938d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q026", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f06", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Tablonun gerekçe ve sonuç sütunlarını bağlama; olası yararı kesin garantiyle karıştırmama gerekir.", "question": "Verilen tabloya göre ortak malzemeyi özenle kullanmanın hangi toplumsal etkisi olabilir?", "choices": ["Malzemenin bir daha hiç zarar görmeyeceğini kanıtlar.", "Başkalarının da malzemeden yararlanmasını destekler.", "Malzemenin yalnız onu koruyana ayrılmasını gerektirir.", "Çocukların ortak eşyayla ilgili katkısı olmadığını gösterir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Daha uzun süre kullanım olasılığı, hiç zarar görmeme garantisi değildir; sonuç abartılır.", "Doğru; özenli kullanım malzemenin daha uzun süre kullanılabilmesine katkı sağlar.", "Ortak eşyayı korumayı kişisel ayrıcalığa çevirir; gerekçe başkalarının kullanımını gözetmektir.", "Tabloda özenli kullanım açık çocuk katkısıdır; yaştan dolayı katkıyı reddeder."], "explanation": "Özenli kullanım malzemenin daha uzun süre kullanılabilmesine katkı sağlar. Ortak malzeme korununca diğer kullanıcıların çalışma imkânı da desteklenir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f06-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f06-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f06-h0", "s5-t16.s5-t16-f06-h1", "s5-t16.s5-t16-f06-h2"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q026", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fc090883a22de01a4bba9e9992311f852a8dcc5ef37dc4c330be7ee3bd1dae97", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q027", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f06", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Bildirimden zamanında müdahaleye bir nedensel bağ kurma; görev ve kesin sonuç yanılgıları ayrılır.", "question": "Tabloya göre çocuğun sorunu öğretmene bildirmesiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Sorunun yalnız yetişkinleri ilgilendirdiğini kanıtlar.", "Haber vermenin sorunu kesin bitirdiğini gösterir.", "Zarar büyümeden müdahale imkânını destekler.", "Çocuğun bütün tamiri tek başına yapmasını zorunlu kılar."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Çocuk sorunu fark edip bildirebilir; yetişkin rehberliği çocuğun katkısını ortadan kaldırmaz.", "Müdahale edilebilmesi, sorunun kesin çözüldüğü anlamına gelmez; olasılık kesinliğe çevrilir.", "Doğru; bildirim, sorunun zamanında fark edilip uygun kişilerce ele alınmasına katkı sunabilir.", "Bildirim ile teknik müdahaleyi aynı görev sayar; tabloda öğretmene haber verme vardır."], "explanation": "Bildirim, sorunun zamanında fark edilip uygun kişilerce ele alınmasına katkı sunabilir. Çocuğun güvenli katkısı sorunu bildirmektir; gerekli müdahale uygun rehberlikle yapılır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f06-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f06-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f06-h0", "s5-t16.s5-t16-f06-h1", "s5-t16.s5-t16-f06-h2"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q027", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "991ee72d89db58b09d83a22d1c7b599be8bbc9a4a37164f761029bbda9537f71", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q028", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f06", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Yetişkin eylemi, gerekçe ve toplumsal sonucu üç sütunda birleştirme; finansman kavramı yaşa uygun yorumlanır.", "question": "Verilen tabloya göre yetişkinin vergi ödeme davranışının ortak yaşama etkisi hangi bağlantıyla açıklanır?", "choices": ["Vergi ödeyen ortak hizmetleri yalnız kendisi kullanır.", "Çocuklar ortak hizmet için yetişkinin vergi işini alır.", "Vergi ödemek bütün toplum sorunlarını tek başına bitirir.", "Kamu giderlerine katkı, ortak hizmetleri destekler."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Kamu giderlerine katkıyı kişiye özel hizmet ayrıcalığı sayar; ortak hizmet kavramıyla çelişir.", "Yetişkin yükümlülüğünü çocuğa aktarır; tabloda çocukların farklı güvenli katkıları gösterilir.", "Finansmanı desteklemeyi tüm sorunların kesin çözümü sayar; kanıtın sınırını aşar.", "Doğru; vergi ödeme satırında gerekçe kamu giderlerine katkı, sonuç ortak hizmetlerin finansmanını desteklemedir."], "explanation": "Vergi ödeme satırında gerekçe kamu giderlerine katkı, sonuç ortak hizmetlerin finansmanını desteklemedir. Kamu hizmetleri için gereken kaynaklara katkı, ortak yaşamı destekleyen sorumluluk örneğidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f06-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f06-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f06-h0", "s5-t16.s5-t16-f06-h1", "s5-t16.s5-t16-f06-h2"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q028", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "de6bec561663a54ddf161b0430c75cf00ac0fafe891bd77ecb06b83a37b93729", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q029", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f06", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Yetişkin katılımı ile iki çocuk eylemini ortak sonuçta birleştirme; tek göstergeye indirgeme çeldiricidir.", "question": "Tabloya göre oy verme satırı ile çocuk katkıları birlikte değerlendirildiğinde aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Demokratik katılım ve günlük katkı birlikte değerlidir.", "Topluma katkı yalnız oy verme satırında bulunur.", "Oy veremeyen çocuk yetişkinin yerine oy vermelidir.", "Günlük katkı varsa yetişkinin oy vermesi değersizleşir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; oy verme yönetimin belirlenmesine katılımı, çocuk satırları ise günlük ortak yaşam katkılarını gösterir.", "Diğer satırlardaki malzemeyi koruma ve sorunu bildirme sonuçlarını dışlar.", "Farklı katkı biçimlerini aynı yetişkin işlemine indirger; rol ayrımı bozulur.", "Günlük sorumluluğun değerini oy vermenin değersizliğiyle karıştırır; tabloda iki ayrı katkı vardır."], "explanation": "Oy verme yönetimin belirlenmesine katılımı, çocuk satırları ise günlük ortak yaşam katkılarını gösterir. Bir katkı biçiminin varlığı diğer katkı biçimini ortadan kaldırmaz.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f06-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f06-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f06-h0", "s5-t16.s5-t16-f06-h1", "s5-t16.s5-t16-f06-h2"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q029", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c25643dfada20647b5a18608516c95f389a9413c354102bf218e86be74a2bfd6", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q030", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f06", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Dört sonuçtan kanıt gücünü gözeten önerme kurma; olasılık, kesinlik ve rol çeşitliliği birlikte denetlenir.", "question": "Verilen tablodaki sonuçların “destekler” ve “edilebilir” biçiminde verilmesini hangi önerme doğru yansıtır?", "choices": ["Sonuç kesin olmadığı için hiçbir davranış yararlı sayılmaz.", "Uygun sorumluluklar ortak düzeni güçlendirebilir.", "Sorumluluk varsa bütün hizmetler kesin kusursuz olur.", "Her birey aynı yetişkin görevini yaparsa katkı sağlar."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kesin garanti olmamasını katkı yokluğu sayar; tabloda olası toplumsal yararlar belirtilir.", "Doğru; satırlar davranışların yararlı etkiler sunabileceğini gösterir; her sorunun kesin çözüldüğünü söylemez.", "Olası katkıyı sınırsız ve kesin başarıya dönüştürür; tablonun ifadeleri bu garantiyi vermez.", "Çocuk ve yetişkin satırlarında farklı uygun görevler vardır; tek görevi zorunlu saymak yanlıştır."], "explanation": "Satırlar davranışların yararlı etkiler sunabileceğini gösterir; her sorunun kesin çözüldüğünü söylemez. Toplum düzenine katkı, tek eylemin her koşulda başarı garantisi olması değildir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t16.s5-t16-f06-caption", "altTextKey": "s5-t16.s5-t16-f06-alt", "headerKeys": ["s5-t16.s5-t16-f06-h0", "s5-t16.s5-t16-f06-h1", "s5-t16.s5-t16-f06-h2"], "rows": [[{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r0-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r1-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r2-c2"}], [{"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c0"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c1"}, {"key": "s5-t16.s5-t16-f06-r3-c2"}]]}, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q030", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2cfefcb313e8ffb3030368db363c832043d653524c6f5e8af5c0cf558f029a7c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q031", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f07", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Önce ve sonra durumunu iki bilgiyle eşleştirme; gözlenen değişim ile aşırı sonuç ayrılır.", "question": "Bir okulun ortak çalışma odasında malzemeler kullanımdan sonra rastgele bırakılmaktadır. Öğrenciler ertesi gün işe başlarken araçları bulmakta zorlanır. Öğretmenle görüşen bir grup, kullanım sonrası yerleştirme görevini paylaşmayı önerir. Plan uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır. Bir öğrenci, bu katkının yalnız odada görevli yetişkinlerin sorumluluğu olduğunu savunur.\n\nMetne göre plan uygulandıktan sonra ortak çalışma düzeniyle ilgili aşağıdakilerden hangisi gözlenmiştir?", "choices": ["Çocukların düzenle ilgili katkısı sona ermiştir.", "Odadaki bütün sorunların kesin çözüldüğü görülmüştür.", "Araçlara ulaşma ve çalışmaya başlama kolaylaşmıştır.", "Araçlar yalnız görevli yetişkinlere ayrılmıştır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Çocukların önerisi uygulanmıştır; katkının sona erdiği değil işe yaradığı gözlenir.", "Metin araçları bulma ve işe geçişle ilgili sonuç verir; bütün sorunlar hakkında garanti sunmaz.", "Doğru; yerleştirme planı uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır.", "Ortak malzeme düzeni kişiye veya role özel kullanıma çevrilmemiştir; ortak çalışma anlatılır."], "explanation": "Yerleştirme planı uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır. Sonuç, bu odanın kullanım düzenine ilişkin kanıtla sınırlıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q031", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3545f546f3fc22107115afcce9b311476b3e45017f324818acdd14aa7ce60494", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q032", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f07", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Malzemenin yeri ile çalışma başlangıcı arasında nedensel ilişki kurma; ortak yarar ön bilgisi gerekir.", "question": "Bir okulun ortak çalışma odasında malzemeler kullanımdan sonra rastgele bırakılmaktadır. Öğrenciler ertesi gün işe başlarken araçları bulmakta zorlanır. Öğretmenle görüşen bir grup, kullanım sonrası yerleştirme görevini paylaşmayı önerir. Plan uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır. Bir öğrenci, bu katkının yalnız odada görevli yetişkinlerin sorumluluğu olduğunu savunur.\n\nBu bilgilere göre malzemeleri yerine koymanın başkalarının çalışmasına etkisi aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?", "choices": ["Yerleştirme görevi yalnız yapanın yararlanmasını sağlar.", "Düzenli oda çocukların katılmasını gereksiz kılar.", "Görev paylaşımı herkesin aynı anda aynı işi yapmasıdır.", "Aramayı azaltması ortak işe başlamayı kolaylaştırır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ortak odanın diğer kullanıcıları da araçları daha kolay bulur; etki kişisel kullanıma indirgenemez.", "Düzenin sağlanması çocuk katkısıyla da ilişkilidir; iyi sonucu katkının gereksizliğine çevirmek yanlıştır.", "İşi paylaşmak tek işi bütün kişilerin eş zamanlı yapması demek değildir; kullanım sonrası görev düzeni kurulur.", "Doğru; araçların bulunabilir olması, diğer kullanıcıların malzeme ararken yaşadığı güçlüğü azaltır."], "explanation": "Araçların bulunabilir olması, diğer kullanıcıların malzeme ararken yaşadığı güçlüğü azaltır. Sorumlu kullanım, kendinden sonra odaya gelecek kişileri de gözetir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q032", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "79946e026f0aa53d81db496fc492082a55b3025a5c6e778e5155a67643a4008e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q033", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f07", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Rol hakkındaki görüşü öneri ve gözlenen etkiyle sınama; rehberlik ile katkı ilişkisi yorumlanır.", "question": "Bir okulun ortak çalışma odasında malzemeler kullanımdan sonra rastgele bırakılmaktadır. Öğrenciler ertesi gün işe başlarken araçları bulmakta zorlanır. Öğretmenle görüşen bir grup, kullanım sonrası yerleştirme görevini paylaşmayı önerir. Plan uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır. Bir öğrenci, bu katkının yalnız odada görevli yetişkinlerin sorumluluğu olduğunu savunur.\n\n“Bu katkı yalnız yetişkinlerin sorumluluğudur.” görüşü metindeki hangi sonuçla yeniden değerlendirilmelidir?", "choices": ["Çocukların önerdiği plan ortak çalışmayı kolaylaştırır.", "Öğretmenle görüşmek çocuk katkısını tamamen yok eder.", "Çocukların katkısı ancak yetişkinleri dışlarsa değerlidir.", "Yerleştirme planı çocuklara tüm yetişkin işleri yükler."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; öğrenci grubu öğretmenle görüşerek plan önerir; uygulama araçlara ulaşmayı ve çalışmaya geçişi kolaylaştırır.", "Rehberlik istemeyi katkı yapmamak sayar; öğrenciler önerileriyle plana katılmıştır.", "Çocuk katkısını yetişkin desteğiyle karşıt sayar; metindeki yararlı plan öğretmenle görüşülerek hazırlanır.", "Yaşa uygun ortak eşya katkısından bütün yetişkin görevlerinin aktarılması sonucu çıkmaz."], "explanation": "Öğrenci grubu öğretmenle görüşerek plan önerir; uygulama araçlara ulaşmayı ve çalışmaya geçişi kolaylaştırır. Çocuğun güvenli katkısıyla yetişkin rehberliği aynı çalışmada bulunabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q033", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "35c86c87a5a8a402ddfc35dcb1ef4ed860909e6ee3abb25804faf57e62a364ce", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q034", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f07", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Bireysel görevlerden ortak sonuca geçme; metnin önce ve sonra kanıtı soyut önermeye bağlanır.", "question": "Bir okulun ortak çalışma odasında malzemeler kullanımdan sonra rastgele bırakılmaktadır. Öğrenciler ertesi gün işe başlarken araçları bulmakta zorlanır. Öğretmenle görüşen bir grup, kullanım sonrası yerleştirme görevini paylaşmayı önerir. Plan uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır. Bir öğrenci, bu katkının yalnız odada görevli yetişkinlerin sorumluluğu olduğunu savunur.\n\nVerilenlere göre “Ortak düzen için kişisel sorumluluk da önemlidir.” önermesini aşağıdaki ifadelerden hangisi destekler?", "choices": ["Kurala uymak yalnız kişinin kendi işine yarar.", "Kullanım sonrası görevlerin yapılması diğerlerine kolaylık sağlar.", "Kişinin araçları nereye bıraktığı diğerlerini etkilemez.", "Ortak düzen için bütün yük bir kişinin üstünde kalmalıdır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yerleştirme görevi odayı kullanan diğer kişilere de kolaylık sağlar; etki kişinin kendisiyle sınırlı kalmaz.", "Doğru; kişilerin araçları yerleştirme görevini yapması ortak odanın kullanımını kolaylaştırır.", "Başlangıçta rastgele bırakılan araçlar diğerlerinin araç bulmasını zorlaştırır; etkiyi reddeder.", "Metindeki çözüm görev paylaşımıdır; ortak düzeni tek kişiye yüklemeyi kanıtlamaz."], "explanation": "Kişilerin araçları yerleştirme görevini yapması ortak odanın kullanımını kolaylaştırır. Kendi kullandığını düzenlemek başkalarının ihtiyaçlarını gözeten sorumluluktur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q034", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cbda0fad932cda21b44683776f534b20881a274666d7dde8c71d1227f910f6c0", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q035", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f07", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Uygulama koşulunu kaldıran varsayımda kanıt gücünü değerlendirme; öneri ve sonuç arasında ek adım vardır.", "question": "Bir okulun ortak çalışma odasında malzemeler kullanımdan sonra rastgele bırakılmaktadır. Öğrenciler ertesi gün işe başlarken araçları bulmakta zorlanır. Öğretmenle görüşen bir grup, kullanım sonrası yerleştirme görevini paylaşmayı önerir. Plan uygulanınca araçlar daha kolay bulunur ve çalışmaya geçiş hızlanır. Bir öğrenci, bu katkının yalnız odada görevli yetişkinlerin sorumluluğu olduğunu savunur.\n\nPlanın önerildiği fakat kullanıcıların yerleştirme görevlerini yapmadığı bir durum düşünülür. Buna göre aşağıdaki çıkarımlardan hangisi daha sağlamdır?", "choices": ["Görevler yapılmazsa araçları bulmak kesin kolaylaşır.", "Tek uygulama bütün okullarda aynı sonucu kanıtlar.", "Öneri tek başına gözlenen kolaylığı sağlamaya yetmez.", "Plan söylendiği anda araçların yeri kesin düzelir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Başlangıçtaki rastgele bırakma bulmayı zorlaştırmıştır; görev yapılmamasını kesin kolaylık saymak çelişir.", "Bir odanın gözlemini tüm okulların kesin sonucu olarak geneller; böyle bir veri yoktur.", "Doğru; kolaylık, planın uygulanmasıyla gözlenmiştir; görevler yapılmazsa aynı sonuç için bu kanıt yeterli olmaz.", "Öneri ile uygulamayı eşitler; araçların yerleşmesi somut görevlerin yapılmasına bağlıdır."], "explanation": "Kolaylık, planın uygulanmasıyla gözlenmiştir; görevler yapılmazsa aynı sonuç için bu kanıt yeterli olmaz. Ortak yarar için uygun düşüncenin sorumlu davranışla desteklenmesi gerekir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q035", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "01da2e5cf9bcb494e5db3c4ec60d2044ff7110bf87eea7670346944b3945a9f1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q036", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f08", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "Açık risk ve yakındaki rehberle güvenli kararı seçme; bildirim ile tamir arasındaki rol farkı kullanılır.", "question": "Bir okul bahçesinde bir oyun alanının kenarında gevşemiş bir parça fark edilir. Elif ve Deniz alanı kullanmak isteyen arkadaşlarını görür. Öğretmen yakınlardadır. Elif, çocukların tamir yapmaması gerektiğini, ama gördükleri sorunu bildirebileceklerini söyler. Deniz, oyunun gecikmesini istemez. Grup hem oyun isteğini hem de ortak alanı güvenli kullanma ihtiyacını düşünmektedir.\n\nBu olaya göre Elif ile Deniz'in öncelikle yapabileceği güvenli ve sorumlu davranış aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Oyunu geciktirmemek için parçayı kendileri sıkıştırmak", "Çocuk oldukları için gördüklerini hiç söylememek", "Parçayı başka alana taşımayı arkadaşlarına bırakmak", "Sorunu öğretmene bildirmek ve parçaya dokunmamak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Oyun isteğini güvenliğin önüne koyar ve çocuklara uygun olmayan tamir girişimi önerir.", "Yaşı katkıya engel sayar; öğretmene güvenli bildirim yapabilirler.", "Riski bildirmek yerine başka çocuklara aktarır; tehlikeli parçayla uğraşmayı sürdürür.", "Doğru; öğretmen yakındadır; çocuklar sorunu bildirerek katkı sunabilir, tamiri kendileri üstlenmez."], "explanation": "Öğretmen yakındadır; çocuklar sorunu bildirerek katkı sunabilir, tamiri kendileri üstlenmez. Ortak alandaki sorunu fark etmek ve uygun kişiye aktarmak duyarlı katkıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q036", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0928860e80c6bea8b24cccc70fba493d3fce812714f79e015be6763189e91a8c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q037", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f08", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Oyun ve güvenlik olmak üzere iki ihtiyacı aynı kararda gözetme; dışlama ve acele müdahale çeldiricileri yakındır.", "question": "Bir okul bahçesinde bir oyun alanının kenarında gevşemiş bir parça fark edilir. Elif ve Deniz alanı kullanmak isteyen arkadaşlarını görür. Öğretmen yakınlardadır. Elif, çocukların tamir yapmaması gerektiğini, ama gördükleri sorunu bildirebileceklerini söyler. Deniz, oyunun gecikmesini istemez. Grup hem oyun isteğini hem de ortak alanı güvenli kullanma ihtiyacını düşünmektedir.\n\nBuna göre Deniz'in “Oyun gecikmesin.” isteğini ortak güvenlik ihtiyacıyla birlikte gözeten davranış aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Öğretmene haber verip uygun başka oyun imkânını sormak", "Hızlı oynayanların alanı kontrol etmeden kullanmasına izin vermek", "Gevşek parçayı söyleyenleri alandan çıkarıp oyuna devam etmek", "Çocukların oyun isteğini tamamen önemsiz kabul etmek"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sorunu bildirmek güvenliği gözetir; öğretmenle başka güvenli oyun imkânı düşünmek oyun ihtiyacını da önemser.", "Oyun hızını güvenlik denetiminin yerine koyar; gevşemiş parça riski sürer.", "Sorunu söyleyenleri dışlar; ortak alandaki sorunu gidermek yerine katkıyı susturur.", "Güvenli çözüm aramak oyun ihtiyacını bütünüyle reddetmeyi gerektirmez; iki ihtiyaç birlikte düşünülür."], "explanation": "Sorunu bildirmek güvenliği gözetir; öğretmenle başka güvenli oyun imkânı düşünmek oyun ihtiyacını da önemser. Sorumlu karar başkalarına riski yüklemeden güvenli alternatif arar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q037", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d269604065c43fc608abb8ae763b07a31b70f60829b8c9476cb2b46a25c54373", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q038", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f08", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Etkinlik kavramını güvenli rol ve rehberlikle ilişkilendirme; her işi kendi yapma yanılgısı sınanır.", "question": "Bir okul bahçesinde bir oyun alanının kenarında gevşemiş bir parça fark edilir. Elif ve Deniz alanı kullanmak isteyen arkadaşlarını görür. Öğretmen yakınlardadır. Elif, çocukların tamir yapmaması gerektiğini, ama gördükleri sorunu bildirebileceklerini söyler. Deniz, oyunun gecikmesini istemez. Grup hem oyun isteğini hem de ortak alanı güvenli kullanma ihtiyacını düşünmektedir.\n\nVerilen durumda gruptan biri “Etkin olmak için parçayı kendimiz tamir edelim.” derse, ona verilebilecek en uygun karşılık aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Parçaya yalnız tek çocuk dokunursa güvenlik sorunu kalmaz.", "Etkin katkı, riske girmeden uygun kişiye bildirmek olabilir.", "Etkin katkı için çocuklar yetişkinin bütün teknik işlerini devralmalıdır.", "Öğretmenden yardım isteyen ortak işe katılmamış sayılır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Katılımcı sayısını azaltmak parçanın riskini ortadan kaldırmaz; teknik müdahale yine uygun değildir.", "Doğru; çocukların katkısı güvenli bildirim olabilir; etkin olmak tamiri kendi başına üstlenmeye bağlı değildir.", "Katkıyı yetişkin işlerini devralmaya bağlar; çocuklar için güvenli rol sınırını bozar.", "Rehberliği katkısızlık sayar; sorunu fark edip bildirme çözüm sürecinin parçasıdır."], "explanation": "Çocukların katkısı güvenli bildirim olabilir; etkin olmak tamiri kendi başına üstlenmeye bağlı değildir. Duyarlı vatandaşlık, uygun görevle katkı sunmayı gerektirir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q038", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2e54821115608e71c18196a4bdff7ce81f56070740a8f1192677f68bfb1757a5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q039", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f08", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Doğru ilk adımdan sonra kalan belirsizliği fark etme; iyi niyet ve bildirimden kesin güvenlik çıkarılmaz.", "question": "Bir okul bahçesinde bir oyun alanının kenarında gevşemiş bir parça fark edilir. Elif ve Deniz alanı kullanmak isteyen arkadaşlarını görür. Öğretmen yakınlardadır. Elif, çocukların tamir yapmaması gerektiğini, ama gördükleri sorunu bildirebileceklerini söyler. Deniz, oyunun gecikmesini istemez. Grup hem oyun isteğini hem de ortak alanı güvenli kullanma ihtiyacını düşünmektedir.\n\nVerilenlere göre “Sorunu bildirince bütün alan kesin güvenlidir.” diyen bir grup için aşağıdaki kararlardan hangisi uygundur?", "choices": ["Başka biri söylemedikçe bildirimi geri çekmek", "İyi niyetli oldukları için alanda hemen oynamak", "Alanı kullanmadan öğretmenin yönlendirmesini beklemek", "Bildirim yapıldığı için parçaya dokunarak kontrol etmek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Katkıyı başkasının aynı şeyi söylemesine bağlar; fark edilen somut sorun güvenli biçimde iletilebilir.", "İyi niyeti güvenlik kanıtı sayar; alanın kullanım durumu uygun kişi tarafından değerlendirilmelidir.", "Doğru; bildirim uygun bir katkıdır; tek başına alanın güvenli olduğunu kanıtlamaz, kullanım için yönlendirme gerekir.", "Bildirimi güvenli müdahale izni sayar; çocukların parçayla uğraşması risk taşır."], "explanation": "Bildirim uygun bir katkıdır; tek başına alanın güvenli olduğunu kanıtlamaz, kullanım için yönlendirme gerekir. Etkin davranışın yararı, gerekli sonraki güvenlik kontrolünü ortadan kaldırmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q039", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "74b9f908acb0609109d27ba49593d0033d3500392c8a5150716fe0b0a7d6c1ba", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q040", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f09", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 2, "difficultyReason": "İki ihtiyaca uygun açık plan imkânını seçme; destek sayısını ayrıcalığa dönüştüren çeldirici bulunur.", "question": "Bir okulda ortak etkinlik için sessiz bir çalışma ve hareketli bir oyun önerisi yapılır. Hareketli oyun daha çok destek bulur. Sessiz çalışma isteyen öğrenciler, gürültüden etkileneceklerini açıklar. Öğretmen, güvenli alan ve zaman planının birlikte yapılabileceğini söyler. Grup karar verecektir; bir öğrenci, daha çok desteklenen önerinin diğerlerini dinlemeye gerek bırakmadığını savunur.\n\nBu bilgilere göre grubun ortak etkinlik için vereceği aşağıdaki kararlardan hangisi daha sorumludur?", "choices": ["Daha az desteklenen sessiz çalışmayı dinlemeden silmek", "Oyun isteyenleri sırf daha çok oldukları için dışlamak", "Planı yalnız en yüksek sesle konuşan kişiye bırakmak", "Öğretmenle alan ve zamanı iki ihtiyacı gözeterek planlamak"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Destek sayısını diğer ihtiyaçları duymama gerekçesi yapar; saygılı ortak katılımı daraltır.", "Çok desteklenen öneriyi topluca dışlamak da ihtiyaçları birlikte değerlendirmez.", "Ses yüksekliğini karar yetkisi sayar; farklı görüş ve ihtiyaçları gözetmez.", "Doğru; alan ve zaman planı, hareketli oyun isteğiyle sessiz çalışma ihtiyacını birlikte gözetme imkânı sunar."], "explanation": "Alan ve zaman planı, hareketli oyun isteğiyle sessiz çalışma ihtiyacını birlikte gözetme imkânı sunar. Sorumlu ortak karar, farklı ihtiyaçları dinleyip uygulanabilir güvenli çözüm arar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q040", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c0ff85bcfc9bacb840f15e19585d4f6b8957070741562d17270c2fe8e0882f8d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q041", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f09", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Çoğunluk desteği ile görüşe saygı arasındaki farkı karara taşıma; zorunlu onay ve dışlama ayrılır.", "question": "Bir okulda ortak etkinlik için sessiz bir çalışma ve hareketli bir oyun önerisi yapılır. Hareketli oyun daha çok destek bulur. Sessiz çalışma isteyen öğrenciler, gürültüden etkileneceklerini açıklar. Öğretmen, güvenli alan ve zaman planının birlikte yapılabileceğini söyler. Grup karar verecektir; bir öğrenci, daha çok desteklenen önerinin diğerlerini dinlemeye gerek bırakmadığını savunur.\n\nBuna göre “Daha çok destek varsa diğerlerini dinlemeyelim.” görüşünü düzeltmek için aşağıdaki kararlardan hangisi uygundur?", "choices": ["Oyun önerisini değerlendirirken sessiz çalışma ihtiyacını da dinlemek", "Az desteklenen görüş sahiplerinin konuşmasını engellemek", "Sessiz çalışma isteyenleri oyuna zorunlu katmak", "Herkes aynı düşünene kadar hiçbir görüşü duymamak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; bir önerinin daha çok desteklenmesi, diğer öğrencilerin ihtiyaçlarını duyma sorumluluğunu kaldırmaz.", "Destek sayısını katılımı kapatma gerekçesi yapar; diğer ihtiyaçları gözetmez.", "İhtiyacını anlamak yerine katılımı zorlamayı önerir; ortak çözüm arayışını daraltır.", "Katılımı önce aynı düşünme şartına bağlar; farklı ihtiyaçlar zaten dinleme yoluyla anlaşılır."], "explanation": "Bir önerinin daha çok desteklenmesi, diğer öğrencilerin ihtiyaçlarını duyma sorumluluğunu kaldırmaz. Kişinin katılmadığı bir öneriyi dinlemesi, onu zorunlu olarak kabul etmesi anlamına gelmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q041", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "665a15d27f7561cbed525cd1ea8f6808035698c8718a7730144e9ab69c33c0c0", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q042", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f09", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Kısmen uygun taslağı iki ihtiyaç ve uygulanabilirlikle geliştirme; olumlu kısmı koruyup eksik koşulu ekleme gerekir.", "question": "Bir okulda ortak etkinlik için sessiz bir çalışma ve hareketli bir oyun önerisi yapılır. Hareketli oyun daha çok destek bulur. Sessiz çalışma isteyen öğrenciler, gürültüden etkileneceklerini açıklar. Öğretmen, güvenli alan ve zaman planının birlikte yapılabileceğini söyler. Grup karar verecektir; bir öğrenci, daha çok desteklenen önerinin diğerlerini dinlemeye gerek bırakmadığını savunur.\n\nBir taslak, oyun için alan ayırır ama sessiz çalışma isteyenlere yer ya da zaman vermez. Buna göre bu taslağı geliştirmek için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Planı çocukların katkısı değersiz diye tümüyle kapatmak", "Oyun imkânını koruyup sessiz çalışmaya uygun alan ya da zaman eklemek", "Oyun alanını büyütüp sessiz çalışma ihtiyacını yok saymak", "Sessiz çalışanlara sadece oyun grubunu dinleme görevi vermek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Taslağın eksiğini yaşa bağlar; öğretmen rehberliğinde iki ihtiyacı birlikte gözeten katkı mümkündür.", "Doğru; taslak bir ihtiyacı karşılar; diğer ihtiyacı da öğretmenle uygun alan veya zaman planına katmak gerekir.", "Mevcut güçlü yönü artırırken taslağın diğer ihtiyacı dışlama eksikliğini sürdürür.", "Diğer grubu dinlemek sessiz çalışma için alan veya zaman sağlamaz; ihtiyaç karşılanmaz."], "explanation": "Taslak bir ihtiyacı karşılar; diğer ihtiyacı da öğretmenle uygun alan veya zaman planına katmak gerekir. Sorumlu değerlendirme taslağı bütünüyle iyi veya kötü saymadan eksiği belirler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q042", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "453d94fcfdc260e8191ee883a9ccda81c5b1b20929b600f2a3f111639bacb179", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q043", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f10", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Belirsiz neden altında kanıta dayalı ilk adımı seçme; hızlı ama doğrulanmamış çözüm ve suçlama ayrılır.", "question": "Bir sınıfın ortak malzeme dolabında eksik araçlar fark edilir. Duru, önce kullanılan araçları ve kayıtları öğretmenle kontrol etmeyi önerir. Baran, bir arkadaşının söylentisini yeterli bulup bir öğrenciyi suçlamak ister. Hangi aracın neden eksik olduğu henüz bilinmemektedir. Öğretmen, kişileri suçlamadan sorunu anlamanın ve kullanılan araçları yerine bırakma düzenini gözden geçirmenin gerekli olduğunu belirtir.\n\nBu olaya göre eksik araçlar konusunda sınıfın ilk olarak vereceği duyarlı ve sorumlu karar aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Eksik araçları yalnız öğretmenin sorunu sayıp ilgilenmemek", "Hemen yeni araç istemek ve kullanım düzenini incelememek", "Neyin eksik olduğunu öğretmenin rehberliğinde belirlemek", "Bir söylentiye dayanarak öğrenciyi herkesin önünde suçlamak"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Öğrencilerin ortak araç kullanımı ve güvenli kontrol katkısını dışlar.", "Sonucu gidermeye çalışırken bilinmeyen nedeni ve ortak sorumluluk eksikliğini araştırmayı atlar.", "Doğru; eksikliğin nedeni bilinmediğinden önce durum, kimse suçlanmadan rehberlikle belirlenir.", "Bir söylentiyi kesin kanıt sayar ve kişiye zarar verebilecek suçlamaya dönüştürür."], "explanation": "Eksikliğin nedeni bilinmemektedir; kontrol önerisi kişileri suçlamadan somut durumu anlamayı sağlar. Ortak eşyayı kullananlar, sorunu anlamaya güvenli yollarla katılabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q043", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f50b990d7708edd0f9fd5cb0c50487a95cdd5bff097b2c06241cea6cc37421af", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q044", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f10", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "İlk planın yararlı kısmı ve açıkta kalan sorumluluğunu birlikte değerlendirme; tespit ile önlem ayrılır.", "question": "Bir sınıfın ortak malzeme dolabında eksik araçlar fark edilir. Duru, önce kullanılan araçları ve kayıtları öğretmenle kontrol etmeyi önerir. Baran, bir arkadaşının söylentisini yeterli bulup bir öğrenciyi suçlamak ister. Hangi aracın neden eksik olduğu henüz bilinmemektedir. Öğretmen, kişileri suçlamadan sorunu anlamanın ve kullanılan araçları yerine bırakma düzenini gözden geçirmenin gerekli olduğunu belirtir.\n\nBir kontrol planı eksik araçları belirler ama araçları kullanımdan sonra yerine bırakma düzenini hiç ele almaz. Buna göre bu planı tamamlamak için aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Kontrol edilmiş bilgiyi bırakıp yalnız söylentiyi kullanmak", "Eksik belirlenince herkesin görevini tamamlanmış saymak", "Yerine bırakma işini yalnız araç isteyenlere yüklemek", "Eksik araç bilgisini koruyup ortak kullanım sorumluluğunu da incelemek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Somut incelemeyi doğrulanmamış bilgiyle değiştirir; sorumlu kararın kanıt temelini zayıflatır.", "Bir tespit adımını bütün sorumlulukların tamamlanması sayar; kullanım düzeni açıkta kalır.", "Ortak kullanıcıların sorumluluğunu dar bir gruba aktarır; kullanımla görev arasında uygun bağ kurmaz.", "Doğru; eksik araçları belirlemek yararlıdır; sorunun tekrarlanmaması için kullanım ve yerine bırakma düzeni de gözden geçirilmelidir."], "explanation": "Araçları belirlemek yararlıdır; tekrar eden sorunları anlamak için kullanım ve yerine bırakma düzeni de gözden geçirilmelidir. Etkin katkı yalnız sorunu söylemekle sınırlı kalmayıp uygun düzeni gözden geçirmeye katılabilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q044", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "443951e79b5ad470a1fa40ca39d32b304156230baa11561eaa52f38c8da4dc3d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q045", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f10", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 5, "difficultyReason": "Yeni kısmi kanıtla kararı güncelleme; açıklanan ve belirsiz kalan bilgiyi ayırıp araştırma, saygı ve önlemi birleştirme.", "question": "Bir sınıfın ortak malzeme dolabında eksik araçlar fark edilir. Duru, önce kullanılan araçları ve kayıtları öğretmenle kontrol etmeyi önerir. Baran, bir arkadaşının söylentisini yeterli bulup bir öğrenciyi suçlamak ister. Hangi aracın neden eksik olduğu henüz bilinmemektedir. Öğretmen, kişileri suçlamadan sorunu anlamanın ve kullanılan araçları yerine bırakma düzenini gözden geçirmenin gerekli olduğunu belirtir.\n\nİncelemede araçların bir kısmı başka dolapta bulunur; kalan eksiklerin nedeni ise yine bilinmemektedir. Bu bilgilere göre aşağıdaki kararlardan hangisi en sorumludur?", "choices": ["Bulunanları kayda geçirmek, kalanları araştırmak ve kullanım düzenini gözetmek", "Bazı araçlar bulunduğu için bütün sorunun kesin çözüldüğünü söylemek", "Kalan araçları söylentideki öğrencinin aldığını kesin kabul etmek", "Kalan araçların araştırmasını yalnız çocuk oldukları için bırakmak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yeni kanıt bazı araçları açıklamıştır; kalanlar için belirsizlik sürer, suçlama yerine öğretmenle kontrol ve ortak sorumluluk gerekir.", "Kısmi bulguyu tüm eksiklerin açıklanması sayar; kalanların nedeni bilinmemektedir.", "Kısmi bulgu kişiye ilişkin söylentiyi doğrulamaz; bilinmeyen neden kesin suçlamaya çevrilir.", "Yaş, öğretmen rehberliğindeki güvenli kontrol ve kullanım sorumluluğunu gereksiz yapmaz."], "explanation": "Yeni kanıt bazı araçları açıklamıştır; kalanlar için belirsizlik sürer, suçlama yerine öğretmenle kontrol ve ortak sorumluluk gerekir. Kanıta dayalı değerlendirme, ne tüm başarı ne kesin suçlama sonucuna aceleyle gider.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q045", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "806ebec6d584766235ebd34403a57eeb34f316b19dac076cb7a3166e7c631778", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q046", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f11", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "Olumsuz genel önermeyi ilgili karşı kanıtla değerlendirme; yetişkin rehberliği ile katkı ayrılır.", "question": "Bir okulda öğrenciler ortak çalışma düzeni için fikir sunabilir. Zeynep, yalnız yetişkinlerin topluma katkı sağlayabileceğini söyler. Oysa sınıftaki çocuklar, öğretmen rehberliğinde ortak araçları koruyan bir kullanım planına katılmıştır. Plan sonrası araçların zarar görmesi azalmış ve arkadaşlarının çalışması kolaylaşmıştır. Bu gözlem o sınıfa aittir; başka okulların sonuçları hakkında bilgi verilmemiştir.\n\nMetne göre Zeynep'in önermesini yeniden değerlendirmeyi gerektiren kanıt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Çocukların katkısı yetişkinlerin tüm görevlerini almalarıdır.", "Çocukların planı araçları koruyup çalışmayı kolaylaştırmıştır.", "Öğretmen rehberliği çocukların katkısını ortadan kaldırmıştır.", "Yalnız yetişkin yaşına gelince plan yararlı olabilir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Güvenli ortak araç planını bütün yetişkin görevlerini üstlenme biçiminde yorumlar; kapsam aşılır.", "Doğru; güvenli çocuk katkısından sonra zarar azalması ve çalışmanın kolaylaşması gözlenmiştir.", "Rehberliği katkısızlık sayar; çocuklar kullanım planına katılmıştır.", "Yararlı etki çocukların katılımından sonra zaten gözlenmiştir; yaş koşulu kanıtla çelişir."], "explanation": "Güvenli çocuk katkısından sonra zarar azalması ve çalışmanın kolaylaşması gözlenmiştir. Bir çocuk katkısı örneği bile “yalnız yetişkinler katkı sağlar” iddiasını sınamak için ilgilidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q046", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a3159487c374ed6e68328a65cc8828819936cf37f206b208e9c75e9bed2d961d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q047", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f11", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Yerel gözlemden temkinli genelleme yapma; her koşula yayma ve role bağlama seçenekleri yakındır.", "question": "Bir okulda öğrenciler ortak çalışma düzeni için fikir sunabilir. Zeynep, yalnız yetişkinlerin topluma katkı sağlayabileceğini söyler. Oysa sınıftaki çocuklar, öğretmen rehberliğinde ortak araçları koruyan bir kullanım planına katılmıştır. Plan sonrası araçların zarar görmesi azalmış ve arkadaşlarının çalışması kolaylaşmıştır. Bu gözlem o sınıfa aittir; başka okulların sonuçları hakkında bilgi verilmemiştir.\n\nBu sınıfta yapılan gözleme göre aşağıdaki önermelerden hangisi, kanıtın sınırı aşılmadan söylenebilir?", "choices": ["Çocuklar ancak yetişkin görevleri yaparsa katkı sunabilir.", "Rehberlik bulunan hiçbir çalışmada çocuk katkısı sayılamaz.", "Güvenli çocuk katkıları ortak çalışmayı kolaylaştırabilir.", "Bütün okullarda her çocuk görevi aynı sonucu kesin verir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Olaydaki katkı ortak araçların güvenli kullanımıdır; yetişkin işlerini üstlenme şartı yoktur.", "Öğretmen rehberliğindeki çocuk katılımını yok sayar; gözlenen yararlı planla çelişir.", "Doğru; bu olay çocuk katkısının yararlı olabileceğine örnektir; sonuç tüm yer ve koşullar için kesinleştirilemez.", "Tek sınıfın gözlemini bütün okullar ve her görev için garantiye dönüştürür."], "explanation": "Bu olay çocuk katkısının yararlı olabileceğine örnektir; sonuç tüm yer ve koşullar için kesinleştirilemez. Sonuç, bu sınıfta gözlenen değişime dayanır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q047", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "46cf683f0846b923b153bc87fb4c9bd098e27ce22792f99a05f651247036e508", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q048", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f11", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 5, "difficultyReason": "Birleşik önermenin desteklenen ilk kısmını hatalı ikinci çıkarımdan ayırma; kapsam, güvenlik ve rehberlik üç ölçütte izlenir.", "question": "Bir okulda öğrenciler ortak çalışma düzeni için fikir sunabilir. Zeynep, yalnız yetişkinlerin topluma katkı sağlayabileceğini söyler. Oysa sınıftaki çocuklar, öğretmen rehberliğinde ortak araçları koruyan bir kullanım planına katılmıştır. Plan sonrası araçların zarar görmesi azalmış ve arkadaşlarının çalışması kolaylaşmıştır. Bu gözlem o sınıfa aittir; başka okulların sonuçları hakkında bilgi verilmemiştir.\n\n“Çocuklar katkı yapabilir; o hâlde her işi rehbersiz üstlenmeleri gerekir.” yorumunun kanıta göre değerlendirmesi nedir?", "choices": ["Yararlı sonuç varsa güvenlik ve rehberlik her işte gereksizdir.", "Rehberlik varsa ortak düzeni yalnız öğretmen desteklemiştir.", "Her işi alamayan çocuk hiçbir katkı sunamaz.", "Katkı yapabilirler; her işe ve rehbersizliğe geçiş desteklenmez."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tek yararlı sonucu bütün görevlerin güvenli olduğu iddiasına dönüştürür; verilen koşullar kaldırılır.", "Rehberlik ile çocuk katkısını karşıt sayar; plan çocukların katılımını da içerir.", "Kısmi ve uygun katkıyı tüm yetişkin görevleriyle şartlandırır; olayın yararlı örneğini reddeder.", "Doğru; kanıt güvenli görev ve öğretmen rehberliğinde katkıdır; her görevin rehbersiz yapılması bu kanıttan çıkmaz."], "explanation": "Kanıt güvenli görev ve öğretmen rehberliğinde katkıdır; her görevin rehbersiz yapılması bu kanıttan çıkmaz. Bir katkının mümkün olması her görevin o kişi için uygun olduğu anlamına gelmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q048", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b32459fd93cccb184c94101eb9114e58b965e0d7eed1605b27952bb14b0cf5c9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q049", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f12", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 3, "difficultyReason": "İki önermeyi verilen günlük kanıtla karşılaştırma; seçim bilgisi yokluğundan değersizlik sonucu çıkarılmaz.", "question": "Bir toplulukta yetişkinler ortak alanı temiz tutar ve farklı önerileri dinler. Çocuklar da öğretmen rehberliğinde güvenli görevler üstlenir. Ortak alanın daha rahat kullanıldığı gözlenir. Ozan, “Etkin vatandaşlığın tek göstergesi oy vermektir.” der. Leyla ise günlük sorumlulukların da katkı olabileceğini söyler. Metin, kişilerin seçim davranışları veya başka toplulukların sonuçları hakkında bilgi vermez.\n\nOzan'ın “tek gösterge” önermesiyle Leyla'nın görüşü kanıta göre nasıl değerlendirilir?", "choices": ["Günlük katkı örnekleri Leyla'nın görüşünü destekler.", "Seçim bilgisi yoksa günlük katkıların yararı reddedilir.", "Leyla'nın görüşü oy vermenin hiçbir katkısı olmadığıdır.", "Çocuk katkısı bulunduğu için yetişkin katkısı önemsizdir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ortak alanı koruma ve farklı önerileri dinleme, oy dışındaki yararlı katkılara örnektir.", "Seçim davranışını bilmemeyi günlük katkı yokluğu sayar; ortak alanın rahat kullanılması gözlenmiştir.", "Günlük sorumlulukların da değerini oy vermenin değersizliğiyle karıştırır; Leyla bunu söylemez.", "Farklı rollerdeki katkıları birbirini dışlar sayar; ortak alanı yetişkinler de gözetir."], "explanation": "Ortak alanı koruma ve farklı önerileri dinleme, oy dışındaki yararlı katkılara örnektir. Etkin vatandaşlığı tek eyleme indirgemek farklı yararlı davranışları gözden kaçırır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q049", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e0a704bf1c8c0d5bdd2e336aa867aa799ca88596394232a9aad1ad065f611c75", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t16.q050", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t16.f12", "topic": "Etkin vatandaşlığın toplum düzenine etkisi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-2", "subtopicKey": "sos-5-s5-t16", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t16.n01", "objective": "SB.5.4.2", "level": 4, "difficultyReason": "Bilinen olumlu etkiyi bilinmeyen kişisel davranıştan ayırma; yokluk kanıtı ve aşırı genelleme birlikte sınanır.", "question": "Bir toplulukta yetişkinler ortak alanı temiz tutar ve farklı önerileri dinler. Çocuklar da öğretmen rehberliğinde güvenli görevler üstlenir. Ortak alanın daha rahat kullanıldığı gözlenir. Ozan, “Etkin vatandaşlığın tek göstergesi oy vermektir.” der. Leyla ise günlük sorumlulukların da katkı olabileceğini söyler. Metin, kişilerin seçim davranışları veya başka toplulukların sonuçları hakkında bilgi vermez.\n\nMetindeki bilgilere göre aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi kanıtla desteklenebilir?", "choices": ["Rahat kullanılan alan tüm topluluklarda kusursuz düzeni kanıtlar.", "Günlük davranışlar yararlıdır; kişilerin oy verip vermediği bilinmez.", "Günlük katkı yapan herkesin seçimde oy verdiği kanıtlanmıştır.", "Seçim anlatılmadığı için hiç kimsenin oy vermediği kesindir."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bir topluluğun gözlemini tüm topluluklara ve kusursuz düzene yayar; veri kapsamı aşılır.", "Doğru; rahat kullanım günlük katkıyla ilişkilidir; metin seçim davranışları hakkında bilgi vermez.", "Bir katkı türünden başka bir davranışın gerçekleştiğini kesin çıkarır; seçim bilgisi bulunmaz.", "Bilginin bulunmamasını olayın yaşanmadığına kanıt sayar; bilinmeyen davranış kesinleştirilemez."], "explanation": "Rahat kullanım günlük katkıyla ilişkilidir; metin seçim davranışları hakkında bilgi vermez. Metinde anılmayan seçim davranışı doğru veya yanlış diye kesinleştirilmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.2", "S5-T16"], "taskId": "S5-T16", "sourceRecordId": "draft.s5-t16.q050", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9854564a43f49f185274f679b7b9c6f5e950b1f181642bfa1249bd2e12e0603c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "note", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "title": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["SB.5.4.3"], "body": "Ne öğreneceğim\nTemel haklarla günlük sorumlulukları birbirinden ayıracağım. Bir imkândan yararlanırken çevremdeki kişileri gözetmenin yollarını araştıracağım. Hakların kullanılmasını etkileyen davranışları gözlemlerle açıklayacağım. Bir iddianın dayanağını ilgili kaynaklarla inceleyip ihtiyaçları dikkate alan adil bir çözümün gerekçesini oluşturacağım.\n\nTemel kavramlar\nTemel haklar, insanın insan olmasından doğan güvencelerdir. Yaşama, eğitim, özel yaşamın korunması ve düşüncelerini açıklayabilme bu güvenceler arasında yer alır. Çocuklar için oyun ve dinlenme de önem taşıyan haklardır.\nSorumluluk, kişinin kendisine ve çevresindekilere karşı yerine getirmesi beklenen davranışlarla ilgilidir. Bir kişiye hangi işin düşeceği, rolüne ve koşullarına göre incelenir.\nBir hakkın sahibi olmakla o hakkı hangi biçimde kullanabileceğini açıklamak farklı incelemelerdir. Hak sahipliği incelenirken insanın güvenceleri; kullanım incelenirken başka kişilerin yararlanma koşulları da ele alınır.\nAdalet, her kişinin ihtiyacını ve hak güvencelerini dikkate alan değerlendirmedir. Saygı, bu değerlendirmeyi davranışlarımızda sürdürmemize yardım eder. Erişim, bir imkâna ulaşabilme ve ondan yararlanabilmeyle ilgilidir.\nKaynak, bilgiye dayanak olan belge veya açıklamadır. Bir iddiayı araştırırken metnin hangi konuyu, kimleri ve hangi dönemi ele aldığına bakarız.\n\nÖnce hatırla\nAilede ve okulda birden fazla rolün bulunduğunu hatırla. Bir işi değerlendirmek için hangi rolün söz konusu olduğunu sor. Sorumluluğa ilişkin bir sorunla kişinin hak güvencelerini iki ayrı başlık altında incele. Hakları tanımak, kullanım sırasında başkalarının ihtiyaçlarını araştırmaya da yardım eder. Öğretmeninle yapacağın çalışmada gerçek kişilerin özel olaylarını anlatmadan kurmaca örnekler kullan.\n\nAdım adım\n1. Hakkı ve davranışı belirle. Olayda kişi hangi imkândan yararlanmak istiyor? Kendisinden hangi eylem bekleniyor? Bu iki sorunun cevaplarını ayrı yere yaz. Hak için ilgili güvenceyi; davranış için rol ve koşul bilgisini kullan. Yardım isteme gibi bir eylemin amacını, bağlamını görmeden etiketleme.\n2. Kullanımın etkisini araştır. Kendi seçtiğin yolun çevrendeki kişilere nasıl yansıdığını incele. Yerleşim, zamanlama veya kullanım biçimi değişince her kişi için ne oluyor? Hakların hangilerinin birlikte ele alındığını belirt. Bir kişinin tercihinden hareketle başkasının ihtiyacını önemsiz sayma.\n3. Önemi bir gözlemle açıkla. Davranıştan önceki durumu ve sonraki değişikliği yaz. Değişimin insanların hangi imkândan yararlanmasına katkı verdiğini araştır. Yararlı sonuçla hak sahipliğini ayrı değerlendir; hakların varlığını başarılı bir uygulamanın sonucu gibi açıklama.\n4. Bilginin dayanağını incele. Öğretmeninle TBMM veya MEB tarafından sunulan ilgili metne ulaş. Yazar veya kurum bilgisini, konuyu ve sürümü belirle. İncelediğin günü ayrıca not et. Aynı konuyu ele alan ikinci bir güvenilir belgenin ilgili bölümünü karşılaştır. Aktarılan sözün asıl metinde bulunup bulunmadığını sor; uyuşmazlıkta gerekçeleri araştır.\n5. Adil çözümü gerekçelendir. Her kişinin yararlanma koşulunu listele; taslağını bu liste üzerinde dene. Yalnız tercih sayısını değil, çözümün gerçekten kullanılabilir oluşunu da kontrol et. Bir gruba avantaj sağlayan düzenlemenin başka kişiye gereksiz engel oluşturup oluşturmadığını araştır. Öğretmeninle alternatif üretirken hiçbir kişinin temel güvencesini pazarlık konusu yapma.\nÖğretici tabloyu incele. Bu tablo, hak ve sorumluluk üzerine düşünürken sorabileceğin kontrol sorularını sırayla gösterir. Satırları bir olay için kullan; davranışın etkisi ile bilginin dayanağını ayrı ayrı kontrol et.\n\nÇözümlü örnek 1\nİmkân ve görev için ayrı sorular\nKurmaca bir çocuk korosunda Lila, şarkı söyleme etkinliğine katılmak istiyor. Etkinlik bitince kullandığı nota dosyasını belirlenen rafa bırakması bekleniyor. İki bilgi nasıl incelenir?\nLila'nın hangi etkinlikten yararlanmak istediğini bir başlığa yazarız. Dosyayı bırakma işini başka başlıkta gösteririz.\nOyun, kültür ve ifade imkânıyla ilgili güvenceyi öğretmenle araştırır; dosya için kimden hangi davranışın beklendiğini belirleriz.\nÖğrenci iki başlık için kendi sınıflamasını gerekçelendirir. Bir sorun varsa çözüm ararken hak bilgisi ile görevin değerlendirmesini ayrı tutarız.\n\nÇözümlü örnek 2\nPaylaşım öncesindeki denetim\nKurmaca bir aile etkinliğinde Sena, bir akrabasının defterindeki günlük sayfasını gösteriye eklemek istiyor. Defter sahibi sayfayı kimlerle paylaşacağını henüz belirtmemiş. Sena işe nereden başlamalı?\nSayfanın kime ait olduğunu, neler içerdiğini ve paylaşılma koşulunun açıklanıp açıklanmadığını belirleriz.\nDefter sahibinin tercihine ilişkin bilgi eksikken gösteri hazırlığını bekletiriz; öğretmenle veya yetişkinle hangi iznin gerektiğini konuşuruz.\nÖğrenci paylaşım planında önce araştıracağı soruları sıralar. Düşüncesini ifade etme amacıyla başka kişinin özel yaşamına ilişkin denetimi ayrı başlıklarda tutarız.\n\nÇözümlü örnek 3\nBir koşul iddiasını araştırmak\nKurmaca bir çocuk dergisi, yalnız yüzme kursunu tamamlayan çocukların dinlenme hakkı bulunduğunu ileri sürüyor. Erdem, öğretmeniyle çocuk haklarını açıklayan belgeyi inceleyip kurs şartını araştırıyor.\nİddiadaki hak ve öne sürülen kurs şartını iki parçaya ayırırız. İlgili belgenin dinlenmeyi ele alan bölümünü buluruz.\nBelgelerde böyle bir şartın aranıp aranmadığını inceler ve yazıyı hazırlayanın dayanağını sorarız. Genel hak güvencesiyle kursun kendi kurallarını karıştırmayız.\nÖğrenci, bulduğu bilgiden iddianın hangi parçasını değerlendirdiğini yazar. Son hükmü kendi gerekçesiyle tamamlaması için ikinci kaynağın ilgili bölümünü de araştırırız.\n\nSık yapılan hatalar\nHakla ilgili araştırmayı görevin değerlendirmesiyle birleştirmek: Güvenceyi ve beklenen eylemi ayrı sorularla incele.\nKendi tercihini herkesin ihtiyacı yerine koymak: Her kişi için gerçek yararlanma koşulunu araştır.\nÖzgürlüğü etkileri düşünmeden kullanmak: Eylemin başka kişilerin yaşamına yansımasını değerlendir.\nKaynağın adını okumakla yetinmek: İlgili bölümü, sürümü ve iddianın dayanağını bul.\nTek tip çözümü her kişi için uygun sanmak: Taslağı farklı ihtiyaçlar üzerinde dene; engel oluşan kısımda yeni düzenleme ara.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nLila'nın etkinlik isteği ve dosya işi için hangi iki soruyu sorarsın?\nSorularını ayrı başlıklara yaz; sınıflamanı ilgili güvence ve rol bilgisiyle açıkla.\nDosya işi aksarsa hak güvencesini ve görevi nasıl ayrı araştırırsın?\nÖnce ilgili hak metnine bak. Ardından aksayan iş için nasıl bir çözüm aranacağını kendin yaz.\nDerginin kurs şartı iddiasını değerlendirmek için hangi kaynak bölümünü seçersin?\nİddianın konusu ve koşulunu ayır; her parça için hangi metni inceleyeceğini belirt.\nBir arkadaşın küçük yazıları okuyamıyorsa etkinlik duyurusunu nasıl geliştirirsin?\nKişinin gerçek erişimini gözle. Öğretmeninle farklı sunum biçimleri düşünüp tercihinin gerekçesini yaz.\nKendin dene: Bir hak hakkında merak ettiğin konuyu kurmaca bir örnekle anlat. Öğretmeninle kısa bir araştırma sorusu oluştur ve ilgili resmî belgeyi seç. Gerçek kişilerin özel olaylarını veya bilgilerini yazma.\n\nÖzet\nHak güvencesini tanı, beklenen davranışı ayrıca belirle. Kullanım biçiminin kişilere etkisini araştır ve yararlanmayı gösteren gözlemler seç. İddianın parçalarını ilgili belgelerle karşılaştır. Bir çözümü değerlendirirken herkesin gerçek ihtiyacını ve erişimini denetle; kararının gerekçesini bu incelemelerle kur.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Temel haklarla günlük sorumlulukları birbirinden ayıracağım. Bir imkândan yararlanırken çevremdeki kişileri gözetmenin yollarını araştıracağım. Hakların kullanılmasını etkileyen davranışları gözlemlerle açıklayacağım. Bir iddianın dayanağını ilgili kaynaklarla inceleyip ihtiyaçları dikkate alan adil bir çözümün gerekçesini oluşturacağım.", "keyConcepts": ["Temel haklar, insanın insan olmasından doğan güvencelerdir. Yaşama, eğitim, özel yaşamın korunması ve düşüncelerini açıklayabilme bu güvenceler arasında yer alır. Çocuklar için oyun ve dinlenme de önem taşıyan haklardır.", "Sorumluluk, kişinin kendisine ve çevresindekilere karşı yerine getirmesi beklenen davranışlarla ilgilidir. Bir kişiye hangi işin düşeceği, rolüne ve koşullarına göre incelenir.", "Bir hakkın sahibi olmakla o hakkı hangi biçimde kullanabileceğini açıklamak farklı incelemelerdir. Hak sahipliği incelenirken insanın güvenceleri; kullanım incelenirken başka kişilerin yararlanma koşulları da ele alınır.", "Adalet, her kişinin ihtiyacını ve hak güvencelerini dikkate alan değerlendirmedir. Saygı, bu değerlendirmeyi davranışlarımızda sürdürmemize yardım eder. Erişim, bir imkâna ulaşabilme ve ondan yararlanabilmeyle ilgilidir.", "Kaynak, bilgiye dayanak olan belge veya açıklamadır. Bir iddiayı araştırırken metnin hangi konuyu, kimleri ve hangi dönemi ele aldığına bakarız."], "priorKnowledge": ["Ailede ve okulda birden fazla rolün bulunduğunu hatırla. Bir işi değerlendirmek için hangi rolün söz konusu olduğunu sor. Sorumluluğa ilişkin bir sorunla kişinin hak güvencelerini iki ayrı başlık altında incele. Hakları tanımak, kullanım sırasında başkalarının ihtiyaçlarını araştırmaya da yardım eder. Öğretmeninle yapacağın çalışmada gerçek kişilerin özel olaylarını anlatmadan kurmaca örnekler kullan."], "steps": ["1. Hakkı ve davranışı belirle. Olayda kişi hangi imkândan yararlanmak istiyor? Kendisinden hangi eylem bekleniyor? Bu iki sorunun cevaplarını ayrı yere yaz. Hak için ilgili güvenceyi; davranış için rol ve koşul bilgisini kullan. Yardım isteme gibi bir eylemin amacını, bağlamını görmeden etiketleme.", "2. Kullanımın etkisini araştır. Kendi seçtiğin yolun çevrendeki kişilere nasıl yansıdığını incele. Yerleşim, zamanlama veya kullanım biçimi değişince her kişi için ne oluyor? Hakların hangilerinin birlikte ele alındığını belirt. Bir kişinin tercihinden hareketle başkasının ihtiyacını önemsiz sayma.", "3. Önemi bir gözlemle açıkla. Davranıştan önceki durumu ve sonraki değişikliği yaz. Değişimin insanların hangi imkândan yararlanmasına katkı verdiğini araştır. Yararlı sonuçla hak sahipliğini ayrı değerlendir; hakların varlığını başarılı bir uygulamanın sonucu gibi açıklama.", "4. Bilginin dayanağını incele. Öğretmeninle TBMM veya MEB tarafından sunulan ilgili metne ulaş. Yazar veya kurum bilgisini, konuyu ve sürümü belirle. İncelediğin günü ayrıca not et. Aynı konuyu ele alan ikinci bir güvenilir belgenin ilgili bölümünü karşılaştır. Aktarılan sözün asıl metinde bulunup bulunmadığını sor; uyuşmazlıkta gerekçeleri araştır.", "5. Adil çözümü gerekçelendir. Her kişinin yararlanma koşulunu listele; taslağını bu liste üzerinde dene. Yalnız tercih sayısını değil, çözümün gerçekten kullanılabilir oluşunu da kontrol et. Bir gruba avantaj sağlayan düzenlemenin başka kişiye gereksiz engel oluşturup oluşturmadığını araştır. Öğretmeninle alternatif üretirken hiçbir kişinin temel güvencesini pazarlık konusu yapma."], "workedExamples": [{"title": "İmkân ve görev için ayrı sorular", "problem": "Kurmaca bir çocuk korosunda Lila, şarkı söyleme etkinliğine katılmak istiyor. Etkinlik bitince kullandığı nota dosyasını belirlenen rafa bırakması bekleniyor. İki bilgi nasıl incelenir?", "solution": ["Lila'nın hangi etkinlikten yararlanmak istediğini bir başlığa yazarız. Dosyayı bırakma işini başka başlıkta gösteririz.", "Oyun, kültür ve ifade imkânıyla ilgili güvenceyi öğretmenle araştırır; dosya için kimden hangi davranışın beklendiğini belirleriz.", "Öğrenci iki başlık için kendi sınıflamasını gerekçelendirir. Bir sorun varsa çözüm ararken hak bilgisi ile görevin değerlendirmesini ayrı tutarız."]}, {"title": "Paylaşım öncesindeki denetim", "problem": "Kurmaca bir aile etkinliğinde Sena, bir akrabasının defterindeki günlük sayfasını gösteriye eklemek istiyor. Defter sahibi sayfayı kimlerle paylaşacağını henüz belirtmemiş. Sena işe nereden başlamalı?", "solution": ["Sayfanın kime ait olduğunu, neler içerdiğini ve paylaşılma koşulunun açıklanıp açıklanmadığını belirleriz.", "Defter sahibinin tercihine ilişkin bilgi eksikken gösteri hazırlığını bekletiriz; öğretmenle veya yetişkinle hangi iznin gerektiğini konuşuruz.", "Öğrenci paylaşım planında önce araştıracağı soruları sıralar. Düşüncesini ifade etme amacıyla başka kişinin özel yaşamına ilişkin denetimi ayrı başlıklarda tutarız."]}, {"title": "Bir koşul iddiasını araştırmak", "problem": "Kurmaca bir çocuk dergisi, yalnız yüzme kursunu tamamlayan çocukların dinlenme hakkı bulunduğunu ileri sürüyor. Erdem, öğretmeniyle çocuk haklarını açıklayan belgeyi inceleyip kurs şartını araştırıyor.", "solution": ["İddiadaki hak ve öne sürülen kurs şartını iki parçaya ayırırız. İlgili belgenin dinlenmeyi ele alan bölümünü buluruz.", "Belgelerde böyle bir şartın aranıp aranmadığını inceler ve yazıyı hazırlayanın dayanağını sorarız. Genel hak güvencesiyle kursun kendi kurallarını karıştırmayız.", "Öğrenci, bulduğu bilgiden iddianın hangi parçasını değerlendirdiğini yazar. Son hükmü kendi gerekçesiyle tamamlaması için ikinci kaynağın ilgili bölümünü de araştırırız."]}], "commonMistakes": ["Hakla ilgili araştırmayı görevin değerlendirmesiyle birleştirmek: Güvenceyi ve beklenen eylemi ayrı sorularla incele.", "Kendi tercihini herkesin ihtiyacı yerine koymak: Her kişi için gerçek yararlanma koşulunu araştır.", "Özgürlüğü etkileri düşünmeden kullanmak: Eylemin başka kişilerin yaşamına yansımasını değerlendir.", "Kaynağın adını okumakla yetinmek: İlgili bölümü, sürümü ve iddianın dayanağını bul.", "Tek tip çözümü her kişi için uygun sanmak: Taslağı farklı ihtiyaçlar üzerinde dene; engel oluşan kısımda yeni düzenleme ara."], "selfCheck": [{"question": "Lila'nın etkinlik isteği ve dosya işi için hangi iki soruyu sorarsın?", "answer": "Sorularını ayrı başlıklara yaz; sınıflamanı ilgili güvence ve rol bilgisiyle açıkla."}, {"question": "Dosya işi aksarsa hak güvencesini ve görevi nasıl ayrı araştırırsın?", "answer": "Önce ilgili hak metnine bak. Ardından aksayan iş için nasıl bir çözüm aranacağını kendin yaz."}, {"question": "Derginin kurs şartı iddiasını değerlendirmek için hangi kaynak bölümünü seçersin?", "answer": "İddianın konusu ve koşulunu ayır; her parça için hangi metni inceleyeceğini belirt."}, {"question": "Bir arkadaşın küçük yazıları okuyamıyorsa etkinlik duyurusunu nasıl geliştirirsin?", "answer": "Kişinin gerçek erişimini gözle. Öğretmeninle farklı sunum biçimleri düşünüp tercihinin gerekçesini yaz."}], "summary": "Hak güvencesini tanı, beklenen davranışı ayrıca belirle. Kullanım biçiminin kişilere etkisini araştır ve yararlanmayı gösteren gözlemler seç. İddianın parçalarını ilgili belgelerle karşılaştır. Bir çözümü değerlendirirken herkesin gerçek ihtiyacını ve erişimini denetle; kararının gerekçesini bu incelemelerle kur.", "figureNote": "Öğretici tabloyu incele. Bu tablo, hak ve sorumluluk üzerine düşünürken sorabileceğin kontrol sorularını sırayla gösterir. Satırları bir olay için kullan; davranışın etkisi ile bilginin dayanağını ayrı ayrı kontrol et."}, "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.ogretici.caption", "altTextKey": "s5-t17.ogretici.alt", "headerKeys": ["s5-t17.ogretici.h0", "s5-t17.ogretici.h1"], "rows": [[{"key": "s5-t17.ogretici.r0c0"}, {"key": "s5-t17.ogretici.r0c1"}], [{"key": "s5-t17.ogretici.r1c0"}, {"key": "s5-t17.ogretici.r1c1"}], [{"key": "s5-t17.ogretici.r2c0"}, {"key": "s5-t17.ogretici.r2c1"}], [{"key": "s5-t17.ogretici.r3c0"}, {"key": "s5-t17.ogretici.r3c1"}], [{"key": "s5-t17.ogretici.r4c0"}, {"key": "s5-t17.ogretici.r4c1"}]]}, "taskId": "S5-T17", "visualRequirement": "optional", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "eba76455e8b3f21beed99e82e76ea1db030375926718179bf4ec33c03d6ec8fa", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q001", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f01", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tek adımda açık bir öğrenme isteğini hak kavramıyla eşleştirir; kısa ve doğrudan kanıt içerir.", "question": "Bir sınıfta Ece, yeni konuyu anlayabilmek için açıklama ister. Aras, arkadaşını dinlerken sözünü kesmemeye çalışır. Öğretmen, ödevini tamamlamamış öğrencilerin de öğrenme hakkı olduğunu hatırlatır. Eksik ödevin nasıl tamamlanacağını öğrenciyle ayrıca konuşur. Sınıf, hak sahibi olmak ile öğrenme ortamına karşı sorumluluk taşımak arasındaki farkı tartışır.\n\nBuna göre Ece, aşağıdaki haklardan hangisini kullanmak istemektedir?", "choices": ["Öğrenme hakkını", "Arkadaşının sözünü kesme hakkını", "Ödevi bırakma hakkını", "Konuyu tek başına belirleme hakkını"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; açıklama istemek, öğrenme hakkının kullanılmasına örnektir.", "Öğrenme hakkı, konuşan arkadaşının sözünü kesme yetkisi vermez.", "Ece ödevden vazgeçmeyi değil, konuyu anlamayı istemektedir.", "Açıklama istemek, herkes adına konuyu belirlemek anlamına gelmez."], "explanation": "Ece yeni konuyu anlamak için açıklama ister. Bu istek öğrenme hakkıyla ilgilidir; başkasının sözünü kesme izni değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q001", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "17ef8a4336874c90d7470818957f964a9f490b2282e180d11ecd9b39d9fe6e43", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q002", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f01", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Gözlenebilir bir davranışın sorumluluk olduğunu tanır; hak ile görev ayrımı için tek eşleştirme yapar.", "question": "Bir sınıfta Ece, yeni konuyu anlayabilmek için açıklama ister. Aras, arkadaşını dinlerken sözünü kesmemeye çalışır. Öğretmen, ödevini tamamlamamış öğrencilerin de öğrenme hakkı olduğunu hatırlatır. Eksik ödevin nasıl tamamlanacağını öğrenciyle ayrıca konuşur. Sınıf, hak sahibi olmak ile öğrenme ortamına karşı sorumluluk taşımak arasındaki farkı tartışır.\n\nBu metinde Aras'ın gösterdiği sorumluluk aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Yalnız kendi sözünü dinletmek", "Konuşan arkadaşını dinlemek", "Kimin öğrenebileceğini seçmek", "Arkadaşının ödevini üstlenmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yalnız kendi sözünü dinletmek arkadaşının konuşma fırsatını engeller.", "Doğru; söz kesmeden dinlemek başkasının görüşünü ifade etmesini gözetir.", "Aras başkalarının hak sahibi olup olmadığını belirleyemez.", "Metindeki davranış ödev yapmak değil, konuşmayı dinlemektir."], "explanation": "Aras söz kesmemeye çalışarak arkadaşını dinler. Bu davranış ortak öğrenme ortamında başkasının hakkını gözetme sorumluluğudur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q002", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6f2f60d031b7e15a203437114eed525cc6a51becb6b2f9c3aa411a780be992db", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q003", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f01", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Metinde açıkça verilen bilgiyi bulur; hakların ödül olduğu yanılgısından ayırır.", "question": "Bir sınıfta Ece, yeni konuyu anlayabilmek için açıklama ister. Aras, arkadaşını dinlerken sözünü kesmemeye çalışır. Öğretmen, ödevini tamamlamamış öğrencilerin de öğrenme hakkı olduğunu hatırlatır. Eksik ödevin nasıl tamamlanacağını öğrenciyle ayrıca konuşur. Sınıf, hak sahibi olmak ile öğrenme ortamına karşı sorumluluk taşımak arasındaki farkı tartışır.\n\nMetne göre öğretmenin, ödevini __bitirmeyen__ öğrenciyle ilgili hatırlattığı bilgi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Öğrenme hakkını arkadaşına verir.", "Öğrenme hakkı ödevle başlar.", "Öğrenme hakkı devam eder.", "Öğrenme hakkını yeniden kazanır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Temel hak, başka öğrenciye devredilen bir ödül değildir.", "Ödev yapmak sorumluluktur; hak sahibi olmanın başlangıç koşulu değildir.", "Doğru; öğretmen eksik ödeve rağmen öğrenme hakkının bulunduğunu belirtir.", "Hak kaybolmadığı için ödevle yeniden kazanılması da söz konusu değildir."], "explanation": "Öğretmen öğrenme hakkını eksik ödevden ayrı ele alır. Öğrenci hak sahibidir; ödev sorumluluğunu tamamlamak için ayrıca desteklenebilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q003", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bbcc275ea0ca461c01e6c90a8918b01aed37019fd9fe2754d4fd66cd602c422b", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q004", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f01", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "İki öğretmen davranışını birlikte yorumlar; hak ile sorumluluğun birbirini kaldırmadığını çıkarır.", "question": "Bir sınıfta Ece, yeni konuyu anlayabilmek için açıklama ister. Aras, arkadaşını dinlerken sözünü kesmemeye çalışır. Öğretmen, ödevini tamamlamamış öğrencilerin de öğrenme hakkı olduğunu hatırlatır. Eksik ödevin nasıl tamamlanacağını öğrenciyle ayrıca konuşur. Sınıf, hak sahibi olmak ile öğrenme ortamına karşı sorumluluk taşımak arasındaki farkı tartışır.\n\nBu bilgilere göre öğretmenin öğrenme hakkını ve ödevi ayrı ele almasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Hakkı koruyunca ödev sorumluluğunun bittiğini düşünüyor.", "Ödevi bitirene kadar öğrenmeyi bekletmek istiyor.", "Eksik ödevi bütün sınıfın hak kaybıyla çözmek istiyor.", "Hakkı koruyup eksik sorumluluğu tamamlatmak istiyor."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Ödevin nasıl tamamlanacağını konuşması sorumluluğun sürdüğünü gösterir.", "Öğretmen öğrenme hakkını bekletmeyi değil, sürdürmeyi vurgular.", "Bir öğrencinin eksik ödevi bütün sınıfın haklarını kaldırmaz.", "Doğru; öğrenmeye erişim sürerken eksik ödev için ayrı bir çözüm aranır."], "explanation": "Öğrenme hakkının sürmesi ve ödevin tamamlanmasının görüşülmesi iki ayrı kanıttır. Birlikte, hakkı koruyarak sorumluluğu yerine getirmeyi destekler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q004", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "75318608a01d63eb0e89476b4c3663692a7de1d2964447caeff5db44aadb3be2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q005", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f02", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Açık bir gizlilik önlemini kavramla eşleştirir; yalnız bir amaç ilişkisi kurar.", "question": "Bir sağlık merkezinde Deniz muayene olmayı bekler. Görevli, görüşmenin başkaları tarafından duyulmaması için kapıyı kapatır. Deniz de bekleyenlerin huzurunu bozmamak için alçak sesle konuşur. Bir arkadaşı, kendi odasını toplamadığı günlerde sağlık hizmetinden yararlanma hakkının kalmadığını söyler. Deniz bu iddiayı güvenilir bilgiyle kontrol etmek ister.\n\nBu bilgilere göre görevlinin kapıyı kapatması aşağıdakilerden hangisini en doğrudan gözetir?", "choices": ["Özel hayatın korunmasını", "Bekleyenlerin muayeneyi izlemesini", "Sağlık bilgisinin herkese açılmasını", "Hastanın sıra seçmesini"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; görüşmenin başkalarınca duyulmaması özel bilgiyi korur.", "Muayeneyi izleme, kişinin özel hayatını gözetmek yerine açığa çıkarır.", "Sağlık bilgisini herkese açmak kapının kapatılma amacıyla çelişir.", "Kapıyı kapatmak sıra belirlemeye ilişkin bir işlem değildir."], "explanation": "Görüşmenin duyulmasını önleyen kapı, Deniz ile ilgili özel bilgilerin korunmasına hizmet eder.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q005", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8f23936cbd2590a8ea075e9a47f043f19daae43db23a6e105b949f76877ed5f7", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q006", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f02", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Günlük davranış ile açık amacı arasında tek bağ kurar; özel ön bilgi gerektirmez.", "question": "Bir sağlık merkezinde Deniz muayene olmayı bekler. Görevli, görüşmenin başkaları tarafından duyulmaması için kapıyı kapatır. Deniz de bekleyenlerin huzurunu bozmamak için alçak sesle konuşur. Bir arkadaşı, kendi odasını toplamadığı günlerde sağlık hizmetinden yararlanma hakkının kalmadığını söyler. Deniz bu iddiayı güvenilir bilgiyle kontrol etmek ister.\n\nMetne göre Deniz'in alçak sesle konuşması aşağıdakilerden hangisine örnektir?", "choices": ["Kendi hakkını devretmeye", "Bekleyenlerin huzurunu gözetmeye", "Muayeneden vazgeçmeye", "Arkadaşının bilgilerini yaymaya"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Saygılı davranmak temel hakkı başkasına devretmek değildir.", "Doğru; sesini azaltması bekleyen kişilerin huzurunu gözetir.", "Sesini azaltmak sağlık hizmetinden vazgeçtiğini göstermez.", "Metinde özel bilgileri yayma değil, huzuru koruma davranışı vardır."], "explanation": "Deniz bekleyenlerin huzurunu bozmamak için alçak sesle konuşur. Kendi hizmet alma hakkı sürerken başkalarını gözetir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q006", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bbdea751ea7886c1b8215decd392d7f9eca892df343794976932d1000d3c7ee7", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q007", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f02", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Bir iddiada sorumluluk kavramı ile ona bağlanan geçersiz sonucu ayırır; yakın anlamlı gerekçeleri karşılaştırır.", "question": "Bir sağlık merkezinde Deniz muayene olmayı bekler. Görevli, görüşmenin başkaları tarafından duyulmaması için kapıyı kapatır. Deniz de bekleyenlerin huzurunu bozmamak için alçak sesle konuşur. Bir arkadaşı, kendi odasını toplamadığı günlerde sağlık hizmetinden yararlanma hakkının kalmadığını söyler. Deniz bu iddiayı güvenilir bilgiyle kontrol etmek ister.\n\nVerilenlere göre Deniz'in arkadaşının ileri sürdüğü iddiayla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi uygundur?", "choices": ["Sorumluluk varsa temel hakların sürmesi gereksizdir.", "Sağlık hakkı varsa evdeki görevler kendiliğinden biter.", "Hak sahipliği ev görevi için verilen ödül değildir.", "Ev görevi yapılınca sağlık hakkı ilk kez kazanılır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sorumluluk taşımak temel hakkın korunmasını gereksiz yapmaz; ikisi birlikte ele alınır.", "Sağlık hakkının sürmesi yaşa uygun ev sorumluluklarını kendiliğinden kaldırmaz.", "Doğru; temel hak sahibi olmak odasını toplama ödülü değildir.", "Ev görevi sağlık hakkını başlatan bir koşul değildir; çocuk görevi aksatsa da hak sahibidir."], "explanation": "Oda toplama görevinin aksaması ayrıca ele alınabilir. Temel hak sahipliğinin bu görevin yerine getirilmesine bağlanması iddiayı hatalı yapar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q007", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "53a45617a4a9eb3638b8c402ed9f8dffc002ec262cb11a7adb604abc49d7e3ff", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q008", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f03", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Doğrudan anlatılan bir konuşma davranışını hak kullanımı olarak tanır; tek adımlı kavram eşleştirmesidir.", "question": "Bir çocuk kulübünde İpek yeni bir oyun önerir. Bora farklı bir oyun istediğini söyler; arkadaşları onu dinler. Kulüpte oyunların güvenli olması ve kimseyi dışlamaması gözetilir. İpek, oyun sırasında araçları paylaşması gerektiğini hatırlar. Üyeler, görüş bildirme ve oyun oynama hakkıyla başkalarını dinleme ve ortak araçları koruma sorumluluğunu birlikte ele alır.\n\nBuna göre Bora'nın farklı bir oyun istediğini söylemesi aşağıdakilerden hangisine örnektir?", "choices": ["Herkesi kendisi gibi düşündürmeye", "Kulübün bütün kurallarını kaldırmaya", "Oyun araçlarını tek başına almaya", "Görüşünü ifade etmeye"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Fikrini söylemek başkalarına aynı fikri zorla kabul ettirmek değildir.", "Bir öneri sunmak güvenlik ve saygı kurallarını kaldırmaz.", "Farklı oyun istemek ortak araçların tek sahibi olmak anlamına gelmez.", "Doğru; Bora kendi düşüncesini açıklayarak görüşünü ifade eder."], "explanation": "Bora oyunla ilgili düşüncesini dile getirir. Görüş bildirme hakkı, başkalarının aynı oyunu istemesini zorunlu kılmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q008", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "042a7829f40b3cfc10fa1505831116c1104542b6999c6820d51ab9cdecf8fd41", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q009", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f03", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Paylaşma davranışını sorumluluk olarak belirler; açık ortak kullanım bağlamında tek ilişki kurar.", "question": "Bir çocuk kulübünde İpek yeni bir oyun önerir. Bora farklı bir oyun istediğini söyler; arkadaşları onu dinler. Kulüpte oyunların güvenli olması ve kimseyi dışlamaması gözetilir. İpek, oyun sırasında araçları paylaşması gerektiğini hatırlar. Üyeler, görüş bildirme ve oyun oynama hakkıyla başkalarını dinleme ve ortak araçları koruma sorumluluğunu birlikte ele alır.\n\nBu bilgilere göre İpek'in araçları paylaşması aşağıdakilerden hangisi olarak değerlendirilir?", "choices": ["Başkalarının oyun hakkını gözeten sorumluluk", "Yalnız oyunu kazananın sahip olduğu hak", "Kulübe yeni katılanın kaybettiği hak", "Bora'nın fikrini kabul etme zorunluluğu"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ortak araçları paylaşmak diğer çocukların da oynayabilmesini destekler.", "Araç paylaşımı kazanma ödülü değildir; diğer çocuklar da oyun hakkına sahiptir.", "Yeni katılmak oyun hakkını kaybettirmez.", "Paylaşmak ile aynı oyunu istemek farklıdır; İpek fikrini koruyabilir."], "explanation": "İpek'in araçları paylaşması, başkalarının oyuna katılmasını gözeten bir sorumluluktur. Kendi oyun hakkı da devam eder.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q009", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "59ad6063a31d7ef447e3e65d2224283ce973fe407ca3d50a3dfed6264ce50c36", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q010", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f03", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Bir çift ifadeyi birlikte sınıflandırır; hak ve sorumluluğun ters eşlenmesi yakın çeldiricidir.", "question": "Bir çocuk kulübünde İpek yeni bir oyun önerir. Bora farklı bir oyun istediğini söyler; arkadaşları onu dinler. Kulüpte oyunların güvenli olması ve kimseyi dışlamaması gözetilir. İpek, oyun sırasında araçları paylaşması gerektiğini hatırlar. Üyeler, görüş bildirme ve oyun oynama hakkıyla başkalarını dinleme ve ortak araçları koruma sorumluluğunu birlikte ele alır.\n\nBu olaydaki davranışlara göre hak ile sorumluluğu doğru eşleştiren ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Güvenliği düşünmek hak; arkadaşını dışlamak sorumluluktur.", "Fikrini söylemek hak; farklı fikri dinlemek sorumluluktur.", "Fikrini söylemek sorumluluk; farklı fikri susturmak haktır.", "Araç paylaşmak hak; oyunu yalnız başına yönetmek sorumluluktur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Güvenliği gözetmek sorumluluktur; arkadaşını dışlamak kimseyi dışlamama ilkesine aykırıdır.", "Doğru; ifade hakkı ile diğerinin ifade hakkını gözetme davranışı eşleştirilir.", "Farklı fikri susturmak başkasının ifade hakkını engeller; sorumluluk böyle ters çevrilemez.", "Ortak aracı paylaşmak sorumluluktur; yalnız yönetmek bu olayın ortak kullanım anlayışına uymaz."], "explanation": "Kulüp üyeleri görüşlerini açıklayabilir. Arkadaşlarını dinlemek ise aynı hakkın herkesçe kullanılmasını gözeten sorumluluktur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q010", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e5982e94e195f7f8d3fb0da65a4338aa84406083e85f37443b70b7858b485ca2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q011", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f04", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tabloda tek satırı bulur ve belirtilen sorumluluğu doğrudan davranışa dönüştürür.", "question": "Tablodaki derslik durumunu düzeltmek için Ada ne yapmalıdır?", "choices": ["Yalnız kendi sorusunu dinletmeli.", "Arkadaşını konuşmadan çıkarmalı.", "Söz bitince açıklama istemeli.", "Arkadaşının sözünü kesmeli."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yalnız kendi sorusunu dinletmek diğerinin ifade hakkını yok sayar.", "Açıklama istemek arkadaşını ortamdan uzaklaştırma yetkisi vermez.", "Doğru; konuşma sırasını gözetmek açıklama isteme hakkını da korur.", "Sözü kesmek tablodaki konuşanı gözetme sorumluluğuna aykırıdır."], "explanation": "Derslik satırında konuşanın sözünü bitirmesine fırsat verme sorumluluğu vardır. Ada daha sonra sorusunu yönelterek iki kişinin hakkını gözetebilir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.okul.caption", "altTextKey": "s5-t17.okul.alt", "headerKeys": ["s5-t17.okul.h0", "s5-t17.okul.h1", "s5-t17.okul.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.okul.r0c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r1c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r2c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r3c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q011", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "001d539f6c807900e091b06f64feadf8ae725acfc36e9d96c2290039c6def0ef", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q012", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f04", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Tablodaki iki ihtiyacı okur ve mekân düzenlemesine aktarır; tek kişinin isteğini öne alan çeldiriciler vardır.", "question": "Tablodaki okuma köşesi satırına göre Mert'in prova yapması için aşağıdakilerden hangisi Lale'nin hakkını da gözetir?", "choices": ["Lale'den okumayı tamamen bırakmasını istemesi", "Provası bitene kadar köşeyi yalnız kullanması", "Sesli okumak istediği için sınırsız ses çıkarması", "Sesli provayı uygun başka bir alana taşıması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Lale'nin okumayı bırakması yalnız Mert'in isteğini gözetir.", "Ortak köşeyi tek kişiye ayırmak okuyan kişinin ihtiyacını dışlar.", "İfade ve çalışma isteği başkalarının dikkatini sınırsız bozma izni değildir.", "Doğru; uygun alan kullanımı prova ile sessiz okumayı birlikte mümkün kılar."], "explanation": "Okuma köşesinde Lale kitap okumaktadır. Mert'in uygun başka alanda prova yapması, tablodaki dikkati gözetme sorumluluğunu yerine getirir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.okul.caption", "altTextKey": "s5-t17.okul.alt", "headerKeys": ["s5-t17.okul.h0", "s5-t17.okul.h1", "s5-t17.okul.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.okul.r0c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r1c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r2c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r3c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q012", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bb96d37e192473cbda713897edf137bbd4cf89d0d3863b1e9692c737cfaaf361", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q013", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f04", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Bir tablo satırından gizlilik ölçütünü alır; ismi saklama ve beğeni gibi yakın fakat yetersiz gerekçeleri ayırır.", "question": "Sınıf panosu satırına göre Eylül hangi seçimi yapmalıdır?", "choices": ["İzinsiz kişisel not yerine kendi yazısını asmalı.", "Notu isim görünmeyecek biçimde izinsiz asmalı.", "Arkadaşları beğendiği için kişisel notu asmalı.", "Not kısa olduğunda izin sormadan paylaşmalı."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; kendi yazısını paylaşması başka birinin kişisel bilgisini açığa çıkarmaz.", "İsim saklansa da kişisel notu izinsiz paylaşmak gizlilik sorununu çözmez.", "Arkadaşların beğenmesi kişisel bilginin sahibinin izni yerine geçmez.", "Kısa bir not da özel bilgi içerebilir; uzunluk izin gereğini kaldırmaz."], "explanation": "Pano satırındaki sorumluluk kişisel bilgiyi izinsiz paylaşmamaktır. Eylül kendi yazısını kullanarak paylaşım yapabilir ve arkadaşının özel bilgisini korur.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.okul.caption", "altTextKey": "s5-t17.okul.alt", "headerKeys": ["s5-t17.okul.h0", "s5-t17.okul.h1", "s5-t17.okul.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.okul.r0c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r1c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r2c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r3c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q013", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "feeb3dda7ca99e21c4ec30707c390a12e9ddb374f234f65b82e8f55c6d15ba86", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q014", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f04", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Koruma amacı ile dışlayıcı yöntemi ayırıp iki sorumluluğu birlikte karşılar; makul görünen tek kullanıcı önerisini değerlendirir.", "question": "Kerem aracı korumanın da önemli olduğunu söylüyor. Tablodaki oyun alanı durumu ve sorumluluğu birlikte düşünüldüğünde aşağıdaki önerilerden hangisi daha uygundur?", "choices": ["Aracı isteyenlerin arkadaşlık grubuna göre vermek", "Aracı koruyarak sırayla kullanmak", "Aracı en dikkatli kişiye sürekli ayırmak", "Aracı ilk alanın teneffüs boyu tutması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Arkadaşlık bağı kullanımda eşit fırsatın yerine geçmez.", "Doğru; koruma amacı sürerken sıra düzeni diğerlerinin kullanımını da gözetir.", "Dikkatli olmak başkalarının oyun hakkını ortadan kaldıracak sürekli ayrıcalık gerekçesi değildir.", "İlk almak ortak araç üzerinde bütün teneffüs için üstünlük kurmaz."], "explanation": "Tablodaki ortak aracı sıra ile paylaşma sorumluluğu, aracı korumakla birlikte uygulanabilir. Koruma gerekçesi tek kişinin sürekli kullanmasını haklı kılmaz.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.okul.caption", "altTextKey": "s5-t17.okul.alt", "headerKeys": ["s5-t17.okul.h0", "s5-t17.okul.h1", "s5-t17.okul.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.okul.r0c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r1c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r2c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r3c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q014", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e97f06e954f3fd5de0d77fe8bd6bc1b21f35fb153a8d296df4e096b071eab111", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q015", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f04", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki tablo satırını karşılaştırıp aynı ilkenin farklı hakları nasıl desteklediğini çıkarır; başka satırlara uygun çözümler yakın çeldiricidir.", "question": "Tablodaki derslik ve oyun alanı durumlarının ikisinde de doğrudan uygulanabilecek çözüm hangisidir?", "choices": ["İki durumda da bütün etkinlikleri sessiz yürütmek", "Önce isteyen kişinin bütün süreyi kullanmasını sağlamak", "Konuşma ve araç kullanımında sıra gözetmek", "İki durumda da paylaşılacak kişisel bilgi için izin almak"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Sessizlik okuma köşesi için ilgili olabilir; derslikte açıklama istemeyi ve oyunda araç paylaşımını çözmez.", "İlk isteyenin bütün süreyi kullanması, konuşma ve ortak araçta diğerlerinin fırsatını engeller.", "Doğru; derslikte söz sırası, oyun alanında araç sırası herkesin yararlanmasını gözetir.", "İzin alma panodaki kişisel bilgi için gereklidir; derslik ve oyun alanının sorunu kişisel paylaşım değildir."], "explanation": "Derslikte konuşanın sözünü bitirmesine fırsat verme, oyun alanında ortak aracı sıra ile paylaşma sorumluluğu vardır. Her iki durumda sıra gözetmek kendi hakkını kullanırken başkalarının da yararlanmasını destekler.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.okul.caption", "altTextKey": "s5-t17.okul.alt", "headerKeys": ["s5-t17.okul.h0", "s5-t17.okul.h1", "s5-t17.okul.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.okul.r0c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r1c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r2c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.okul.r3c0"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c1"}, {"key": "s5-t17.okul.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q015", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c54e5189652a5f62b9e15c38926fd952b213811f087ab0d45a7c58b66c9cd7b4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q016", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f05", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tabloda açıkça belirtilen özel bilgi sorumluluğunu tek davranışla eşleştirir; ek çıkarım gerektirmez.", "question": "Tabloya göre gezi duyurusu satırında Zeynep'in arkadaşını gözetmek için yapması gereken davranış aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Mesaj grubuna daha çok kişi almak", "Adresi dikkat çeken renkle yazmak", "Adresi herkesin kolayca kopyalamasını sağlamak", "Ev adresini izinsiz eklememek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Grubu büyütmek adresin daha çok kişiye açılmasına yol açar; gizlilik sorumluluğunu karşılamaz.", "Yazının rengi özel bilginin paylaşılma sorununu çözmez.", "Kolay kopyalama özel bilginin yayılmasını artırır.", "Doğru; ev adresini izinsiz paylaşmamak özel bilgiyi korur."], "explanation": "Gezi duyurusunda paylaşılan bilgi arkadaşının ev adresidir. Tablonun özel bilgiyi koruma ölçütüne göre bu adres izinsiz eklenmemelidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.ortak.caption", "altTextKey": "s5-t17.ortak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.ortak.h0", "s5-t17.ortak.h1", "s5-t17.ortak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.ortak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q016", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ae303bc325afd6a74185e6cb45a127ad034f4c7ca55eb6d45d92427c515bbd5a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q017", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f05", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Tablonun yer ve sorumluluk hücrelerini ilişkilendirir; iki grubun kullanımını aynı çözümde korur.", "question": "Tablodaki bahçe yolu için hangi çözüm oyun oynayanları ve yolu kullananları birlikte gözetir?", "choices": ["Oyunu geçişi kapatmayan uygun bölüme taşımak", "Yolu oyun bitene kadar geçişe kapatmak", "Geçenlerden her seferinde geri dönmelerini istemek", "Top oynayanların çoğunluğuna göre yolu ayırmak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; uygun bölümde oyun sürerken geçiş güvenliği korunur.", "Yolu kapatmak oyun hakkını kullanırken başkalarının güvenli geçişini engeller.", "Geri döndürmek yolun ortak kullanımını tek grubun isteğine bağlar.", "Çoğunluk olmak başkalarının güvenli geçişini yok sayma gerekçesi değildir."], "explanation": "Bahçe yolu satırında sorun geçişin kapatılmasıdır. Uygun başka bölümde oyun, güvenli geçişi açık tutma sorumluluğunu karşılar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.ortak.caption", "altTextKey": "s5-t17.ortak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.ortak.h0", "s5-t17.ortak.h1", "s5-t17.ortak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.ortak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q017", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8a17a9e4708e1b4fd30bb6e33578973329f799261aaa49e703246a1a8bfa284f", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q018", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f05", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Tablodaki ayrım yapmama ilkesini sıra düzenine aktarır; arkadaşlık temelli ayrıcalıkları karşılaştırır.", "question": "Çalışma masası satırına göre Can araçları nasıl kullandırmalıdır?", "choices": ["Grubuna yeni katılanları sonraki çalışmaya bırakarak", "Yakınlık gözetmeden uygun bir kullanım sırasıyla", "Yalnız birlikte oturduğu arkadaşlarına öncelik vererek", "Kendisini destekleyenlere sürekli ayırarak"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Yeni katılmak ortak çalışma araçlarından dışlanma gerekçesi olamaz.", "Doğru; yakınlık yerine adil kullanım sırası ayrım yapmamayı sağlar.", "Birlikte oturmak diğer öğrencilerin araçlara ulaşımını erteleme gerekçesi değildir.", "Destek görmek araç kullanımında sürekli ayrıcalık oluşturmaz."], "explanation": "Can gerekli araçları yalnız yakın arkadaşlarına vermektedir. Adil bir sıra, araçlara ulaşımı arkadaşlık ilişkisine bağlamadan düzenler.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.ortak.caption", "altTextKey": "s5-t17.ortak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.ortak.h0", "s5-t17.ortak.h1", "s5-t17.ortak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.ortak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q018", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6515ace3fa98bc5d222e2e762cc6d880d0e23d09f17d1d527fb00942ccc460dc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q019", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f05", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Olumlu içerik amacı ile kullanım biçimini ayırır; öğrenme ve dinlenmenin birlikte gözetilebileceğini çıkarır.", "question": "Ozan yaptığı etkinliğin öğretici olduğunu söyleyerek kullanım biçimini değiştirmek istemiyor. Tablodaki durum için en uygun öneri nedir?", "choices": ["Umut'tan her öğretici videoda odadan çıkmasını istemek", "Video öğrenmeyi sağladığı için dinlenmeyi iptal etmek", "Öğretici videoyu uygun sesle veya başka yerde izlemek", "Öğretici olduğu için yüksek sesi sürdürmek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Umut'un sürekli çıkması ortak odanın kullanımını tek kişinin tercihine bağlar.", "Öğrenme ve dinlenme ihtiyaçlarından biri diğerini kendiliğinden kaldırmaz.", "Doğru; videonun amacı sürdürülürken dinlenen kişinin huzuru gözetilebilir.", "Öğretici içerik başkasının dinlenmesini bozmayı otomatik olarak haklı kılmaz."], "explanation": "Tabloda dinlenenlerin huzurunu gözetme sorumluluğu vardır. Öğretici bir videonun uygun sesle veya başka yerde izlenmesi bu sorumlulukla bağdaşır.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.ortak.caption", "altTextKey": "s5-t17.ortak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.ortak.h0", "s5-t17.ortak.h1", "s5-t17.ortak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.ortak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q019", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d6c5c84f3ec5f41a5a9990aed1074ba80fd149e75b22839e99c2feb1434074c4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q020", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f05", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki satırın farklı hak sorunlarını eşleştirir; her iki koşulu da karşılamayan birleşik çeldiricileri eler.", "question": "Can ve Zeynep'in tablodaki davranışlarını düzeltmek için hangi ölçütler birlikte kullanılmalıdır?", "choices": ["Araçları hızla dağıtma ve mesajı çok kişiye ulaştırma", "Yakın arkadaşları önceleme ve bilgiyi açık tutma", "Grup beğenisini alma ve çoğunluğa göre izin belirleme", "Kullanımda ayrım yapmama ve özel bilgiyi koruma"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Hız ve geniş erişim, ayrım yapma ile gizlilik sorunlarını çözmez.", "Arkadaşları öncelemek ayrımı sürdürür; bilgiyi açık tutmak gizliliği korumaz.", "Çoğunluğun beğenisi eşit kullanımın veya bilgi sahibinin izninin yerine geçmez.", "Doğru; iki farklı satırdaki sorumluluklar birlikte eşleştirilmiştir."], "explanation": "Çalışma masasında ayrım yapılmaması, gezi duyurusunda özel bilginin korunması gerekir. Bir davranışı düzeltmek diğerinin sorumluluğunu yerine getirmiş sayılmaz.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.ortak.caption", "altTextKey": "s5-t17.ortak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.ortak.h0", "s5-t17.ortak.h1", "s5-t17.ortak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.ortak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.ortak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.ortak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q020", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4c0583244f203146155aebff704a6b33bd5026c0349d4fc496ab15bfb3c8f294", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q021", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f06", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Metindeki mekân sorununu saptar ve ifade ile güvenli geçişi tek çözümde birleştirir.", "question": "Bir okulda öğrenciler resimlerini sergilemek ister. Selin, resminin yanına kendi açıklamasını koyar. Cem, sergiyi gezenlerin geçişini kapatacak büyük bir pano önerir. Ela ise bir arkadaşının aile fotoğrafını, izin almadan sergiye eklemek ister. Öğretmen, herkesin kendini ifade edebileceğini, ancak güvenli geçişin ve kişisel bilgilerin korunmasının da gözetileceğini hatırlatır.\n\nÖğretmenin hatırlatmasına göre Cem'in pano önerisiyle ilgili aşağıdaki görüşlerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Geçişi kapatmayan bir sergi düzeni seçilmeli.", "Sergiyi görmek istemeyenler geçişten vazgeçmeli.", "Pano büyük olduğu için geçiş kapatılmalı.", "Resim sayısı çoksa yalnız sergi grubu geçebilmeli."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; sergi yapılırken gezenlerin güvenli geçişi korunabilir.", "Sergiye ilgi duymamak güvenli geçiş ihtiyacını ortadan kaldırmaz.", "Panonun büyüklüğü başkalarının yolunu kapatmak için gerekçe değildir.", "Çok eser bulunması geçişi bir gruba ayırmayı haklı kılmaz."], "explanation": "Cem'in önerisi geçişi kapatmaktadır. İfade imkânını sürdürmek için pano geçişi açık tutacak şekilde yerleştirilebilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q021", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "083e3318744eee7203e0959db9bc983f61c497d2ffcd05f15a5bf650ed707423", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q022", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f06", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Fotoğraf paylaşımının gizlilik boyutunu bulur; beğeni ve kısa süre gibi yetersiz izin gerekçelerini ayırır.", "question": "Bir okulda öğrenciler resimlerini sergilemek ister. Selin, resminin yanına kendi açıklamasını koyar. Cem, sergiyi gezenlerin geçişini kapatacak büyük bir pano önerir. Ela ise bir arkadaşının aile fotoğrafını, izin almadan sergiye eklemek ister. Öğretmen, herkesin kendini ifade edebileceğini, ancak güvenli geçişin ve kişisel bilgilerin korunmasının da gözetileceğini hatırlatır.\n\nBu bilgilere göre fotoğrafı sergiye eklemeden önce Ela için aşağıdaki önerilerden hangisi uygundur?", "choices": ["Sergi kısa süreceği için izin aramamalı.", "İzinsiz eklemekten vazgeçip uygun bir eser seçmeli.", "Fotoğraf güzel olduğu için hemen eklemeli.", "Arkadaşları istiyorsa aileden gizleyerek eklemeli."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Serginin kısa olması özel bilgilerin açığa çıkması sorununu kaldırmaz.", "Doğru; uygun bir eser seçmek özel bilgi içeren fotoğrafı izinsiz paylaşmayı önler.", "Fotoğrafın güzel olması paylaşım izni yerine geçmez.", "Arkadaşların isteği ailenin özel bilgilerini gizlice paylaşmayı uygun yapmaz."], "explanation": "Ela'nın paylaşmak istediği aile fotoğrafı özel bilgi içerebilir. İzinsiz paylaşmamak ve uygun bir eser seçmek başkasının özel hayatını gözetir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q022", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0db7fd7a87503102a9e0161171ef97500834f22ed3d611927f894a711aeff638", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q023", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f06", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Hakkın varlığı ile kullanım biçimini ayırır; mekân değişikliğini hak kaybı sayan soyut yanılgıyı değerlendirir.", "question": "Bir okulda öğrenciler resimlerini sergilemek ister. Selin, resminin yanına kendi açıklamasını koyar. Cem, sergiyi gezenlerin geçişini kapatacak büyük bir pano önerir. Ela ise bir arkadaşının aile fotoğrafını, izin almadan sergiye eklemek ister. Öğretmen, herkesin kendini ifade edebileceğini, ancak güvenli geçişin ve kişisel bilgilerin korunmasının da gözetileceğini hatırlatır.\n\nSergi grubundan biri, geçişi açık bırakınca sergileme haklarının yok olacağını söylüyor. Buna göre bu düşünceye verilebilecek en uygun yanıt aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Sergi hakkı ancak bütün yolu kapatınca kullanılır.", "Geçiş hakkı ile sergileme aynı yerde düşünülemez.", "Yerleşimi değiştirmek sergilemeyi sürdürebilir.", "Geçiş açılırsa sergi hakkı yalnız Cem'de kalır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yolu kapatmak sergilemenin zorunlu şartı değildir.", "Uygun yerleşim iki ihtiyacın birlikte karşılanmasını sağlayabilir.", "Doğru; hakkın kullanılış biçimini düzenlemek sergiyi bütünüyle kaldırmak değildir.", "Yerleşim değişikliği sergi hakkını tek kişiye devretmez."], "explanation": "Öğretmenin hedefi güvenli geçişi ve ifade imkânını birlikte korumaktır. Pano yerleşimi değiştirilerek sergi sürdürülebilir; yolun kapanması serginin şartı değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q023", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a63b09351e726a0f09197661ce54df99ff5577e83c5aee077ffda63b71c3b8e1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q024", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f06", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Benzer görünen iki ifade aracını bilgi sahibi ve izin açısından karşılaştırır; araç türünü hakla karıştıran yorumları ayırır.", "question": "Bir okulda öğrenciler resimlerini sergilemek ister. Selin, resminin yanına kendi açıklamasını koyar. Cem, sergiyi gezenlerin geçişini kapatacak büyük bir pano önerir. Ela ise bir arkadaşının aile fotoğrafını, izin almadan sergiye eklemek ister. Öğretmen, herkesin kendini ifade edebileceğini, ancak güvenli geçişin ve kişisel bilgilerin korunmasının da gözetileceğini hatırlatır.\n\nBir öğrenci, kendi açıklamasını asmasıyla başkasının aile fotoğrafını izinsiz asmasının aynı olduğunu söylüyor. Verilenlere göre bu iki paylaşım arasındaki farkı gösteren gerekçe aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kendi yazısı her zaman fotoğraftan daha değerlidir.", "Fotoğrafla ifade hakkı hiçbir zaman kullanılamaz.", "Özel bilgi yalnız uzun açıklamalarda bulunabilir.", "Diğer kişinin özel bilgisi izinsiz açığa çıkabilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Sorun eserlerin değer sırası değil, diğer kişinin özel bilgisidir.", "Fotoğrafla ifade mümkün olabilir; sorun izinsiz kişisel paylaşım yapmaktır.", "Kısa metin veya fotoğraf da özel bilgi taşıyabilir.", "Doğru; başkasına ait aile fotoğrafında o kişinin gizliliği de gözetilmelidir."], "explanation": "Selin kendi açıklamasını paylaşırken Ela başkasının aile fotoğrafını izinsiz paylaşmak istemektedir. Belirleyici fark fotoğrafın türü değil, başka kişinin özel bilgisinin korunmasıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q024", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0f1df25966acf7785f83679713752494869b40849a9e804f654910db024a228c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q025", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f06", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "İki bağımsız hak sorununu ve olumlu amaç iddiasını birlikte değerlendirir; tek düzeltmeyle tümünü çözme çeldiricileri yakındır.", "question": "Bir okulda öğrenciler resimlerini sergilemek ister. Selin, resminin yanına kendi açıklamasını koyar. Cem, sergiyi gezenlerin geçişini kapatacak büyük bir pano önerir. Ela ise bir arkadaşının aile fotoğrafını, izin almadan sergiye eklemek ister. Öğretmen, herkesin kendini ifade edebileceğini, ancak güvenli geçişin ve kişisel bilgilerin korunmasının da gözetileceğini hatırlatır.\n\nGrup serginin büyük ilgi göreceğini düşünüyor. Bu durumda hem Cem'in hem Ela'nın önerisi için aşağıdaki değerlendirme ölçütlerinden hangisi yeterlidir?", "choices": ["Geçiş güvenliği ve kişisel bilgiye saygı birlikte korunmalı.", "Çok ziyaretçi varsa yol kapatma ve izinsiz paylaşım kabul edilmeli.", "Panonun yeri düzelirse fotoğraf paylaşımı da uygun sayılmalı.", "Fotoğraf çıkarılırsa geçişin kapanması ayrıca incelenmemeli."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki önerideki farklı sorunların ikisi de ayrı ayrı giderilmelidir.", "İlgi görme başkalarının güvenliğini ve gizliliğini göz ardı etme gerekçesi değildir.", "Yerleşimi düzeltmek fotoğraf sahibinin izni sorununu çözmez.", "Fotoğrafı çıkarmak geçiş güvenliğini kendiliğinden sağlamaz."], "explanation": "Büyük ilgi görme beklentisi iki sorumluluğu kaldırmaz. Cem'in yerleşimi güvenli geçişe, Ela'nın paylaşımı kişisel bilginin korunmasına göre ayrı ayrı düzenlenmelidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q025", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f0533922c43ce8a47e9044b077f0c406a7b7c1c725a95bb6316afe48ce04d1ef", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q026", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f07", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Önce ve sonra gözlemini sorumluluğun etkisine bağlar; doğrudan erişim sonucu ile aşırı çıkarımı ayırır.", "question": "Bir okuma odasında öğrenciler kitaplara ulaşabiliyor, fakat bazıları ödünç aldığı kitabı uzun süre geri getirmiyordu. Başka öğrenciler aradıkları kitapları bulamadıklarını söyledi. Birlikte belirlenen iade düzenine uyulmaya başlanınca bekleyen öğrenciler kitaplara yeniden ulaşabildi. Kitabını geciktiren öğrencilerin de okuma hakkı bulunduğu vurgulandı; gecikmeler öğretmen desteğiyle ayrıca çözüldü.\n\nMetne göre iade düzenine uyulunca görülen sonuç, sorumlulukla ilgili aşağıdakilerden hangisini gösterir?", "choices": ["İlk alanın kitabın sahibi olmasını sağladığını", "Başkalarının kitaplara erişimini desteklediğini", "Kitabını geciktirenin okuma hakkını bitirdiğini", "Kitap sayısını kendiliğinden artırdığını"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Ödünç alma kalıcı sahiplik anlamına gelmez.", "Doğru; kitapların dönmesi bekleyenlerin yeniden yararlanmasını sağlamıştır.", "Metin geciktirenlerin de okuma hakkının bulunduğunu açıkça korur.", "Verilen kanıt yeni kitap eklenmesi değil, eldeki kitapların geri gelmesidir."], "explanation": "İade düzeni uygulanınca bekleyenler kitaplara yeniden ulaşmıştır. Bu gözlem, sorumluluğun başkalarının haklarını kullanmasını desteklediğine kanıttır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q026", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4cc64e381ef5110f91e2ce7a0ed31ab0ecf629fc6baa05b49075a251eb3dd6ae", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q027", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f07", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Somut erişim güçlüğü ile hak sahipliğini ayırır; bir neden ve bir kavram ilişkisi kurar.", "question": "Bir okuma odasında öğrenciler kitaplara ulaşabiliyor, fakat bazıları ödünç aldığı kitabı uzun süre geri getirmiyordu. Başka öğrenciler aradıkları kitapları bulamadıklarını söyledi. Birlikte belirlenen iade düzenine uyulmaya başlanınca bekleyen öğrenciler kitaplara yeniden ulaşabildi. Kitabını geciktiren öğrencilerin de okuma hakkı bulunduğu vurgulandı; gecikmeler öğretmen desteğiyle ayrıca çözüldü.\n\nOlaya göre okuma hakkının varlığı ile kullanımı arasındaki farkı aşağıdakilerden hangisi gösterir?", "choices": ["Hak yalnız kitabı elinde tutan kişiye aittir.", "Hak sahibi olmak bütün kitapları evde tutmayı sağlar.", "Hak sürerken geciken kitaplar erişimi zorlaştırabilir.", "Kitap rafta değilse okuma hakkı tamamen kaybolur."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Diğer öğrenciler de okuma hakkı sahibidir; ödünç alan tek hak sahibi değildir.", "Hak sahipliği başkalarının erişimini engelleyen sınırsız tutma izni vermez.", "Doğru; hak sahibi olma ile belirli kitaba erişebilme aynı durum değildir.", "Bir kitaba erişememek kişinin temel hakkının yok olduğu anlamına gelmez."], "explanation": "Kitap geri gelmeyince başkaları erişimde güçlük yaşar. Bununla birlikte hakları sürer; iade sorumluluğu hakkı kullanabilme ortamını iyileştirir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q027", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e2207db42d0625f5aafa12963f0a9bb26ce36fd337b3bb74a004197fa0bdaabd", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q028", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f07", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Bir sonuç iddiası için doğrudan kanıtı dolaylı desteklerden ayırır; olumlu görünen seçenekler birbirine yakındır.", "question": "Bir okuma odasında öğrenciler kitaplara ulaşabiliyor, fakat bazıları ödünç aldığı kitabı uzun süre geri getirmiyordu. Başka öğrenciler aradıkları kitapları bulamadıklarını söyledi. Birlikte belirlenen iade düzenine uyulmaya başlanınca bekleyen öğrenciler kitaplara yeniden ulaşabildi. Kitabını geciktiren öğrencilerin de okuma hakkı bulunduğu vurgulandı; gecikmeler öğretmen desteğiyle ayrıca çözüldü.\n\nVerilenlere göre iade düzeninin yararını değerlendirmek için aşağıdaki gözlemlerden hangisi en doğrudan kanıttır?", "choices": ["Düzenin öğrenciler tarafından beğenilmesi", "Düzen hakkında uzun açıklama hazırlanması", "Kitapların aynı odada tutulması", "Bekleyen öğrencilerin kitaplara yeniden ulaşması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Beğeni yararın göstergesi olabilir fakat metindeki erişim değişimi kadar doğrudan kanıt değildir.", "Açıklamanın uzunluğu öğrencilerin kitaba ulaştığını göstermez.", "Aynı yerde tutmak iade ve erişim sorununun çözüldüğünü tek başına kanıtlamaz.", "Doğru; sorumluluk uygulanınca erişimde oluşan değişim gözlenmiştir."], "explanation": "Değerlendirilen yarar başkalarının kitaptan yararlanabilmesidir. Bekleyenlerin yeniden erişmesi, bu yararla doğrudan ilişkilidir; beğeni veya metin uzunluğu aynı ilişkiyi göstermez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q028", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e45d5c6193a6f26315295ab32c6ad820ee22637e944783ce71a315caa33d564e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q029", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f07", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Metindeki hak beyanı ile çözüm davranışını birlikte kullanır; hak sürerse sorumluluk biter yanılgısını da eler.", "question": "Bir okuma odasında öğrenciler kitaplara ulaşabiliyor, fakat bazıları ödünç aldığı kitabı uzun süre geri getirmiyordu. Başka öğrenciler aradıkları kitapları bulamadıklarını söyledi. Birlikte belirlenen iade düzenine uyulmaya başlanınca bekleyen öğrenciler kitaplara yeniden ulaşabildi. Kitabını geciktiren öğrencilerin de okuma hakkı bulunduğu vurgulandı; gecikmeler öğretmen desteğiyle ayrıca çözüldü.\n\nBir öğrenci, kitapları geciktirenlerin okuma hakkını kaybettiğini ileri sürüyor. Metindeki bilgilere göre bu görüşe karşı aşağıdaki çıkarımlardan hangisi yapılabilir?", "choices": ["Gecikme çözülürken hak sahipliği korunabilir.", "Hak sürüyorsa kitapların iadesi istenemez.", "İade isteyenler okuma hakkından vazgeçmelidir.", "Gecikme yalnız diğer öğrencilerin sorumluluğudur."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; metinde gecikme öğretmen desteğiyle çözülürken hakların devamı vurgulanır.", "Hakkın sürmesi ortak kitapları geri verme sorumluluğunu kaldırmaz.", "İade talebi başkalarının erişimini gözetir; kişinin kendi hakkını bırakmasını gerektirmez.", "Geciken kitabın iadesi onu ödünç alanla ilgili bir sorumluluktur; bekleyenlere yüklenemez."], "explanation": "Öğretmen hem kitapların iadesini desteklemiş hem geciktirenlerin hakkını korumuştur. Bu iki bilgi sorumluluğun giderilmesi ile hak sahipliğinin birlikte sürdürülebileceğini gösterir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q029", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6a6be7995276d3cb30c23071414d0c72e82902bba9cf019a024c5fbb9cfc2059", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q030", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f07", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "Önce-sonra kanıtını kullanırken çıkarımın kapsamını sınırlar; evrensel sonuç ve kişilik yargısı gibi yakın aşırılıkları ayırır.", "question": "Bir okuma odasında öğrenciler kitaplara ulaşabiliyor, fakat bazıları ödünç aldığı kitabı uzun süre geri getirmiyordu. Başka öğrenciler aradıkları kitapları bulamadıklarını söyledi. Birlikte belirlenen iade düzenine uyulmaya başlanınca bekleyen öğrenciler kitaplara yeniden ulaşabildi. Kitabını geciktiren öğrencilerin de okuma hakkı bulunduğu vurgulandı; gecikmeler öğretmen desteğiyle ayrıca çözüldü.\n\nYalnız metindeki gözleme dayanılırsa aşağıdaki sonuçlardan hangisi savunulabilir?", "choices": ["Bu düzene uymayan her kişi öğrenmeye önem vermez.", "Bu odada iade düzeni erişimin iyileşmesini desteklemiştir.", "Aynı düzen her okulda bütün kitap sorunlarını çözer.", "İade düzeni olunca her öğrenci bütün kitapları okur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bir gecikmeden kişinin öğrenmeye verdiği değer kesin olarak çıkarılamaz.", "Doğru; çıkarım gözlenen yer ve erişim değişimiyle sınırlandırılmıştır.", "Tek odanın gözlemi tüm okullar ve bütün sorunlar için kesin genellemeye yetmez.", "Kitaba erişmek bütün kitapları okuduğunu göstermez."], "explanation": "Gözlem, bu okuma odasında kitapların geri dönmesiyle erişimin iyileştiğini gösterir. Bütün okullar, bütün kitaplar veya öğrencilerin kişilikleri hakkında kesin sonuç vermez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q030", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8bdea2a807b73434a481fff4ab1791f854d3abc2ee1efaae4ad875a09ffcda35", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q031", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f08", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Açıkça anlatılan değişimi ifade hakkının yararına bağlar; görüş birliği ile görüş çeşitliliğini ayırır.", "question": "Bir sınıfta öneri panosuna başlangıçta yalnız arkadaş grubunun görüşlerini asan öğrenciler vardı. Diğerleri kendi önerilerinin görünmediğini belirtti. Daha sonra her öğrencinin önerisine yer ayrıldı ve eleştiriler kişileri küçümsemeden yazıldı. Sınıf, önceden duyulmayan bir önerinin etkinliği geliştirdiğini fark etti. Kimsenin görüş bildirme hakkı, çoğunlukla aynı düşünmesine bağlanmadı.\n\nBu metne göre her öğrencinin önerisine panoda yer ayrılması aşağıdakilerden hangisini sağlamıştır?", "choices": ["Çoğunluğun diğer görüşleri gereksiz bulmasını", "Pano sahiplerinin daha fazla hak kazanmasını", "Farklı bir önerinin etkinliği geliştirmesini", "Bütün öğrencilerin aynı düşünceyi seçmesini"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Başka görüşlere yer ayrılması onları gereksiz saymanın tersidir.", "Panoyu düzenlemek daha fazla temel hak kazandırmaz.", "Doğru; daha önce duyulmayan önerinin etkinliği geliştirdiği gözlenmiştir.", "Metin herkesin aynı düşünceye geçtiğini değil, farklı bir önerinin yararını anlatır."], "explanation": "Önceden duyulmayan öneri etkinliği geliştirmiştir. Herkesin ifade fırsatı bulması farklı fikirlerin katkısına imkân vermiştir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q031", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "969419b8687881b2f00e4a99a7f93860472d24f8602fb6f082e1f2489be5b84e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q032", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f08", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Saygı sorumluluğunun amacını ifade hakkıyla ilişkilendirir; eleştiriyi yasaklama yorumunu ayırır.", "question": "Bir sınıfta öneri panosuna başlangıçta yalnız arkadaş grubunun görüşlerini asan öğrenciler vardı. Diğerleri kendi önerilerinin görünmediğini belirtti. Daha sonra her öğrencinin önerisine yer ayrıldı ve eleştiriler kişileri küçümsemeden yazıldı. Sınıf, önceden duyulmayan bir önerinin etkinliği geliştirdiğini fark etti. Kimsenin görüş bildirme hakkı, çoğunlukla aynı düşünmesine bağlanmadı.\n\nBu bilgilere göre eleştirileri küçümsemeden yazma sorumluluğunun önemi aşağıdakilerden hangisiyle açıklanır?", "choices": ["Yalnız beğenilen önerilerin konuşulmasını sağlar.", "Farklı görüş bildirme hakkını sona erdirir.", "Pano düzenleyenleri eleştiriden muaf tutar.", "Görüşler tartışılırken kişilere saygıyı korur."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Saygılı eleştiri beğenilmeyen görüşleri susturmak değildir.", "Sorumluluk farklı görüşün söylenmesini değil, küçümseyici davranışı önler.", "Düzenleyici olmak görüşünün eleştirilemeyeceği anlamına gelmez.", "Doğru; kişiye saygı korunarak öneri hakkında farklı düşünce açıklanabilir."], "explanation": "Kişileri küçümsemeden yazılan eleştiri, görüşlerin değerlendirilebilmesini ve kişilere saygıyı birlikte korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q032", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9298589537a7eb59054d5d76af711138531f9d1f7d62a78726e38bd9d7e5aa4c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q033", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f08", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Olayın sebebini doğrudan davranıştan çıkarır; iletişim biçimi ve olumlu sonraki sonucu sebep sanan çeldiriciler yakındır.", "question": "Bir sınıfta öneri panosuna başlangıçta yalnız arkadaş grubunun görüşlerini asan öğrenciler vardı. Diğerleri kendi önerilerinin görünmediğini belirtti. Daha sonra her öğrencinin önerisine yer ayrıldı ve eleştiriler kişileri küçümsemeden yazıldı. Sınıf, önceden duyulmayan bir önerinin etkinliği geliştirdiğini fark etti. Kimsenin görüş bildirme hakkı, çoğunlukla aynı düşünmesine bağlanmadı.\n\nVerilenlere göre ilk pano düzenindeki temel sorunu en doğrudan gösteren aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Arkadaş grubu dışındaki önerilere yer verilmemesi", "Önerilerin yazılı olarak paylaşılması", "Etkinliğin öğrencilerce düzenlenmesi", "Farklı bir önerinin sonradan yararlı bulunması"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ilk düzende bazı öğrencilerin ifade fırsatı arkadaşlık ilişkisine bağlanmıştır.", "Yazılı paylaşım kendi başına dışlama oluşturmaz; önemli olan kimin önerisinin yer aldığıdır.", "Öğrencilerin düzenlemesi hata değildir; dışlayıcı düzenleme sorun yaratır.", "Sonradan yararlı bulunan öneri dışlamanın sonucuna işaret eder; sorunu doğrudan gösteren, önerilere yer verilmemesidir."], "explanation": "Diğer öğrenciler önerilerinin görünmediğini belirtmiştir. Sorun yazılı paylaşım değil, yalnız arkadaş grubunun görüşlerine yer ayrılmasıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q033", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8a12571abf43797daa444c65b34b0f3d9cbe71c4d1b1cb97fc85de64fd21deeb", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q034", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f08", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Bir davranış ve ortak sonuç arasında olasılıklı çıkarım yapar; hak ayrıcalığı ve zorunlu uyum genellemelerini ayırır.", "question": "Bir sınıfta öneri panosuna başlangıçta yalnız arkadaş grubunun görüşlerini asan öğrenciler vardı. Diğerleri kendi önerilerinin görünmediğini belirtti. Daha sonra her öğrencinin önerisine yer ayrıldı ve eleştiriler kişileri küçümsemeden yazıldı. Sınıf, önceden duyulmayan bir önerinin etkinliği geliştirdiğini fark etti. Kimsenin görüş bildirme hakkı, çoğunlukla aynı düşünmesine bağlanmadı.\n\nBu olay, farklı düşünceleri dinleme sorumluluğuyla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisini destekler?", "choices": ["Herkes konuşunca ortak çalışmada karar alınamaz.", "İfade fırsatını artırmak ortak çalışmaya katkı sağlayabilir.", "Yararlı bulunan görüşün sahibi daha çok temel hak almalıdır.", "Çoğunluğun görüşüne katılmak ifade hakkının koşuludur."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bu olayda farklı görüş katkı sağlamıştır; karar alınamayacağı sonucu desteklenmez.", "Doğru; farklı önerinin katkısı, daha kapsayıcı ifade ortamının yararını gösterir.", "Bir önerinin yararlı olması kişiye ek temel hak ayrıcalığı vermez.", "Metin ifade hakkını çoğunlukla aynı düşünmeye bağlamamaktadır."], "explanation": "Panoda herkese yer ayrıldıktan sonra farklı bir öneri etkinliği geliştirmiştir. Bu, kapsayıcı ifade fırsatının ortak çalışmayı destekleyebileceğini gösterir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q034", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "431290c2a15dda5786d094d2c3cbec3441f3b0d2c4e2a143f81cc136d93e2494", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q035", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f08", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "Yeni bir kuralın olası etkisini önceki gözleme aktarır; saygılı dil ile kapsayıcı erişimin ayrı koşullar olduğunu değerlendirir.", "question": "Bir sınıfta öneri panosuna başlangıçta yalnız arkadaş grubunun görüşlerini asan öğrenciler vardı. Diğerleri kendi önerilerinin görünmediğini belirtti. Daha sonra her öğrencinin önerisine yer ayrıldı ve eleştiriler kişileri küçümsemeden yazıldı. Sınıf, önceden duyulmayan bir önerinin etkinliği geliştirdiğini fark etti. Kimsenin görüş bildirme hakkı, çoğunlukla aynı düşünmesine bağlanmadı.\n\nPano için yeni bir kural öneriliyor: Yalnız yararlı bulunacağı önceden bilinen görüşler yazılsın. Olaydaki gözleme göre bu kuralla ilgili aşağıdaki yargılardan hangisi desteklenir?", "choices": ["Pano düzeni değişince farklı görüşe ihtiyaç kalmaz.", "Eleştiride saygı varsa dışlama sorun sayılmaz.", "Önceden duyulmayan yararlı görüşler elenebilir.", "Yararlı görüşler her zaman önceden kolayca bilinir."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Yeni düzenin yararı farklı görüşün katkısıyla açıklanmıştır; farklı görüş ihtiyacı bitmez.", "Saygılı dil, bazı öğrencilerin ifade fırsatının tamamen kaldırılması sorununu çözmez.", "Doğru; daha önce yer verilmeyen önerinin yararı, önceden elemenin katkıyı kaçırabileceğini gösterir.", "Olayda yarar öneri duyulduktan sonra fark edilmiştir; her zaman önceden bilineceği çıkarılamaz."], "explanation": "Önceden duyulmayan öneri sonradan yararlı bulunmuştur. Önerileri duyulmadan yararına göre elemek benzer katkıları dışlayabilir; saygılı dil bu dışlamayı tek başına gidermez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q035", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0ab769e894f1ec7f17db1a0f93a5c0d26258f2138c6d44f49b52f3f8c9b9dc19", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q036", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f09", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 1, "difficultyReason": "Tabloda açık bir bilgi özetini bulur; tek satır okumasıyla hak sahipliğini tanır.", "question": "Tablodaki bilgi özetlerine göre aşağıdakilerden hangisi desteklenir?", "choices": ["Eğitim hakkı yalnız başarılı çocuklarındır.", "Özel yaşam yalnız yetişkinler için korunur.", "Temel haklar sorumluluk yapanlara ödüldür.", "Çocukların eğitim hakkı vardır."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tablonun eğitim özetlerinde başarı koşulu yoktur; eğitim ve öğrenim herkes için korunur.", "Çocuk hakları satırı çocukların özel yaşamının da korunduğunu belirtir.", "Temel hakların niteliği satırı herkesi hak sahibi olarak gösterir; hakları ödül koşuluna bağlamaz.", "Doğru; çocuk hakları satırı çocukların eğitim hakkı olduğunu belirtir."], "explanation": "Çocuk hakları satırı çocukların eğitim hakkı olduğunu belirtir. Eğitim ve öğrenim satırı da bu haktan herkesin yararlandığını gösterir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.kaynak.caption-d2", "altTextKey": "s5-t17.kaynak.alt-d2", "headerKeys": ["s5-t17.kaynak.h0-d2", "s5-t17.kaynak.h1", "s5-t17.kaynak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.kaynak.r0c0-d2"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r1c0-d2"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r2c0-d2"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r3c0-d2"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q036", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "13797d61f877e21edebaca1b3d53392504695ca72c0536a7d91510d90e861dcb", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q037", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f09", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Konu uygunluğunu ve belge çeşitliliğini birlikte kontrol eder; aynı satırın kopyasını ve popülerliği ikinci kanıt sanan seçenekler vardır.", "question": "Bir çocuk, özel yaşamının korunmasına ilişkin bilgiyi iki farklı belgeden kontrol etmek istiyor. Buna göre çocuğun tablodan seçmesi gereken eşleştirme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Anayasa'nın özel hayat özeti ve Sözleşme'nin çocuk hakları özeti", "Anayasa'nın özel hayat özeti ve aynı satırın ikinci kopyası", "Yalnız Anayasa'nın eğitim özeti ve onun paylaşım sayısı", "Yalnız Sözleşme'nin özeti ve bu özeti beğenen hesaplar"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki farklı belgenin özel yaşamla ilgili özetleri karşılaştırılabilir.", "Aynı satırı kopyalamak farklı bir belgeden ikinci kaynak sağlamaz.", "Eğitim özeti ve paylaşım sayısı özel yaşamı iki belgeden kontrol etmez.", "Beğenen hesaplar ikinci bir belge değildir; bilginin dayanağı gerekir."], "explanation": "Özel yaşam konusu hem Anayasa'nın özel hayat satırında hem Sözleşme'nin çocuk hakları satırında bulunur. Bu ikisi farklı belgelerin konuya ilişkin bilgilerini karşılaştırmayı sağlar.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.kaynak.caption", "altTextKey": "s5-t17.kaynak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.kaynak.h0", "s5-t17.kaynak.h1", "s5-t17.kaynak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.kaynak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q037", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "26b157dea54d46afa57ce5e8d4cb72526cc7fef3140ffe9e88f5caf45f195181", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q038", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f09", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "İki belgenin özetlerinde geçen kişi sözcüklerini ayırır; bir belgenin kapsamını ötekine genellemez.", "question": "Tablodaki belge özetlerine göre bu belgelerin kimlerin haklarından söz ettiğiyle ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Anayasa özetleri yalnız yetişkinlerin haklarından söz eder.", "Anayasa özetlerinde herkes, Sözleşme özetinde çocuklar anılır.", "Sözleşme özeti yalnız yetişkinlerin haklarından söz eder.", "İki belgenin özetleri de yalnız çocuklardan söz eder."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Anayasa özetleri “herkes” sözcüğünü kullanır; çocukları da kapsayan haklar yetişkinlere indirgenmiştir.", "Doğru; Anayasa satırlarında “herkes”, Sözleşme satırında “çocuklar” sözcüğü geçer.", "Sözleşme özeti çocukların özel yaşamından ve eğitim hakkından söz eder; yetişkinler anılmaz.", "Anayasa özetleri herkesi anar; tek belgenin kapsamı iki belgeye genellenmiştir."], "explanation": "Anayasa satırlarının özetlerinde “herkes” sözcüğü geçer; bu haklar bütün kişileri kapsar. Çocuk Haklarına Dair Sözleşme satırı ise çocukların haklarını özetler; çocuklar iki belgede de hak sahibidir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.kaynak.caption", "altTextKey": "s5-t17.kaynak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.kaynak.h0", "s5-t17.kaynak.h1", "s5-t17.kaynak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.kaynak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q038", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "aee4f22d1e6aa9f03c5bacf9c28ce4babf1871194702bba8d27a048145d4c4de", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q039", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f09", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Bir iddiayı değerlendirmek için iki ilgili hüküm özetini birleştirir; kaynak görünüşünü içerik kanıtı sanan yakın seçenekleri ayırır.", "context": "İddia: Bir sorumluluğunu aksatan çocuğun eğitim hakkı artık yoktur.", "question": "Tablodaki hangi iki bilgi birlikte bu iddiayı sorgulatır?", "choices": ["Sözleşme'nin adı ve tablodaki satır sayısı", "Özel hayatın korunması ve belgenin paylaşım sayısı", "Herkesin hak sahibi olması ve eğitimin herkesi kapsaması", "Belgenin Anayasa olması ve adının uzun olması"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Belgenin adı ve satır sayısı hak ile sorumluluk ilişkisini açıklamaz.", "Özel hayat bilgisi farklı konudadır; paylaşım sayısı eğitim iddiasının kanıtı değildir.", "Doğru; herkesin hak sahibi olduğu ve eğitimden herkesin yararlandığı bilgisi, eğitim hakkını sorumluluk koşuluna bağlayan iddiayla çelişir.", "Belgenin türü önemlidir fakat ad uzunluğu iddianın içeriğini değerlendiren kanıt değildir."], "explanation": "Tablonun temel hakların niteliği satırı herkesi hak sahibi olarak gösterir; eğitim ve öğrenim satırı bu haktan herkesin yararlandığını belirtir. Sorumluluğu aksatmak ayrıca ele alınır; temel hak bir ödül değildir.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.kaynak.caption", "altTextKey": "s5-t17.kaynak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.kaynak.h0", "s5-t17.kaynak.h1", "s5-t17.kaynak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.kaynak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q039", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "59807d957169d67980e726f7378a4f355a673408fa7be4b55fe1fe87ffcc17d0", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q040", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f09", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "Konu uygunluğunu, belge çeşitliliğini ve güncel metin denetimini birleştirir; ilgisiz notla, kopyayla ya da kapsamı daraltarak erken karar veren çeldiriciler yakındır.", "question": "Yeni bir paylaşım tablodaki özel hayat bilgisiyle çelişiyor. Bir öğrenci, bu konuyu iki farklı belgeden ve bu belgelerin güncel metinlerinden kontrol etmek istiyor. Tabloya göre bu öğrenci için aşağıdaki önerilerden hangisi uygundur?", "choices": ["Anayasa'nın eğitim ve temel hak notlarını seçip paylaşımı bunlarla doğru saymalı.", "Sözleşme'nin çocuk hakları notunu, yalnız çocuklarla ilgili diye incelemeden elemeli.", "Anayasa'nın özel hayat notunun iki kopyasını seçip kontrolü tamamlanmış saymalı.", "Anayasa'nın özel hayat ve Sözleşme'nin çocuk hakları notlarını güncel metinlerle karşılaştırmalı."], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki not da aynı belgedendir ve özel hayatla doğrudan ilgili değildir; paylaşımı doğrulamaz.", "Sözleşme notu çocukların özel yaşamının korunduğunu belirtir; konuyla doğrudan ilgilidir.", "Aynı notun kopyası farklı bir belgeden ikinci kanıt sağlamaz ve güncel metin denetimini tamamlamaz.", "Doğru; özel hayatla ilgili iki belgenin notları seçilir ve bu bilgilerin güncel metinlerdeki dayanağı denetlenir."], "explanation": "Tablo özel yaşamı iki ayrı belgeyle ilişkilendirir. Çelişki varsa bu belgelerin güncel metinleri ve yeni paylaşımın dayanağı kontrol edilir; tek belge ya da aynı notun kopyası yetmez.", "figure": {"kind": "table", "captionKey": "s5-t17.kaynak.caption", "altTextKey": "s5-t17.kaynak.alt", "headerKeys": ["s5-t17.kaynak.h0", "s5-t17.kaynak.h1", "s5-t17.kaynak.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t17.kaynak.r0c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r0c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r1c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r1c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r2c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r2c2"}], [{"key": "s5-t17.kaynak.r3c0"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c1"}, {"key": "s5-t17.kaynak.r3c2"}]], "highlight": [0, 1, 2, 3]}, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q040", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "f62e98d48ba392d3789b15d37c86acb95488a05048b274ceb535bd93cff4a2ea", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q041", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f10", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 2, "difficultyReason": "Hak iddiasına ilişkin içerik kanıtını popülerlik ve kişisel etkiden ayırır; bir resmî bilgiyi ilgili iddiaya eşler.", "context": "Bir araştırmada Naz, çocukların öğrenme hakkını yalnız yüksek not alanların kullanabileceği iddiasıyla karşılaşır. İddiayı paylaşan iki hesap aynı isimsiz yazıya bağlantı vermiştir; yazının tarihi ve dayanağı yoktur. Öğretmeni, Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'de eğitim hakkının bütün çocuklara tanındığını gösterir. Naz, paylaşımların sayısını ve bilginin dayanağını ayrı ayrı değerlendirir.", "question": "Verilenlere göre Naz'ın karşılaştığı iddiayı değerlendirmek için aşağıdakilerden hangisi daha uygundur?", "choices": ["Sözleşme'nin eğitimi her çocuğun hakkı sayması", "İddiayı paylaşan hesapların takipçi sayısı", "İsimsiz yazının çok kısa olması", "Yazının Naz'ın arkadaşına ikna edici gelmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Sözleşme eğitim hakkını not koşuluna bağlamaz; iddia içerik üzerinden sınanır.", "Takipçi sayısı hakkın kimlere ait olduğunu kanıtlamaz.", "Kısa olmak bir iddianın doğruluğunu göstermez.", "Bir arkadaşın ikna olması güvenilir belge dayanağı yerine geçmez."], "explanation": "Çocuk Haklarına Dair Sözleşme eğitim hakkını bütün çocuklara tanır. Bu bilgi, yalnız yüksek not alanların hak sahibi olacağı iddiasını sorgulamaya doğrudan dayanak sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q041", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ff0ed7d1aa9518b75bd80ea4414f6a5370a34b1dda034da1afd08d24976e926c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q042", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f10", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Paylaşan kişi sayısıyla bilgi kaynağının sayısını ayırır; kaynak zincirini izleyerek tek dayanak olduğunu çıkarır.", "context": "Bir araştırmada Naz, çocukların öğrenme hakkını yalnız yüksek not alanların kullanabileceği iddiasıyla karşılaşır. İddiayı paylaşan iki hesap aynı isimsiz yazıya bağlantı vermiştir; yazının tarihi ve dayanağı yoktur. Öğretmeni, Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'de eğitim hakkının bütün çocuklara tanındığını gösterir. Naz, paylaşımların sayısını ve bilginin dayanağını ayrı ayrı değerlendirir.", "question": "Metne göre iddianın iki ayrı dayanağı olup olmadığıyla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Daha çok kişinin bağlantıyı görmesi yeni bir bilgi kaynağı oluşturuyor.", "İki paylaşım da aynı isimsiz yazıya dayanıyor.", "Farklı hesap adları aynı yazıyı iki ayrı belgeye dönüştürüyor.", "Tekrar paylaşılması yazının resmî doğrulamasının yerine geçiyor."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Görüntüleyen kişi sayısı aynı bağlantının dayanağını yeni bir kaynağa dönüştürmez.", "Doğru; aynı yazıya yönelen paylaşımlar kaynak dayanağını çoğaltmaz.", "Hesap adlarının farklılığı belgeyi çoğaltmaz; iki hesap aynı yazıya bağlantı verir.", "Tekrar paylaşmak resmî belgeyle içeriği doğrulama işlemi değildir."], "explanation": "Her iki hesap aynı isimsiz yazıya bağlantı vermektedir. Ayrı paylaşım, ayrı belge veya yeni doğrulama kanıtı değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q042", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "da41aec23bfbd4c3f76050b934fb50fa596c826014c17ebbcd33437c024057b3", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q043", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f10", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "İçerik çelişkisini ve kaynak zinciri eksikliğini birleştirirken aşırı genellemeden kaçınır; iki gerekçeli sonuç seçer.", "context": "Bir araştırmada Naz, çocukların öğrenme hakkını yalnız yüksek not alanların kullanabileceği iddiasıyla karşılaşır. İddiayı paylaşan iki hesap aynı isimsiz yazıya bağlantı vermiştir; yazının tarihi ve dayanağı yoktur. Öğretmeni, Çocuk Haklarına Dair Sözleşme'de eğitim hakkının bütün çocuklara tanındığını gösterir. Naz, paylaşımların sayısını ve bilginin dayanağını ayrı ayrı değerlendirir.", "question": "Bu bilgilere göre Naz'ın karşılaştığı iddiaya karşı aşağıdaki sonuçlardan hangisi en sağlamdır?", "choices": ["İsimsiz yazıdan çıkan her cümle konusu ne olursa olsun yanlıştır.", "Öğretmenin gösterdiği tek bilgi gelecekteki bütün iddiaları çözer.", "Sözleşme hakkı nota bağlamaz; isimsiz yazının dayanağı da yoktur.", "İddia birkaç yerde bulunduğu için ayrıca dayanak istemeye gerek yoktur."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Dayanak eksikliği bir kaynağa ihtiyatla yaklaşmayı gerektirir; her cümlesini otomatik yanlış yapmaz.", "Bir bilgi yeni ve farklı iddiaların ayrıca kontrol edilmesi gereğini ortadan kaldırmaz.", "Doğru; Sözleşme'deki bilgi ile isimsiz yazının eksik dayanağı ayrı değerlendirilerek bu iddia sorgulanır.", "Birçok yerde paylaşılmak dayanağı eksik olan iddiayı doğrulamaz."], "explanation": "Çocuk Haklarına Dair Sözleşme eğitim hakkını yüksek not koşuluna bağlamaz. İsimsiz yazının tarihi ve dayanağı da yoktur. Bu iki gerekçe iddiayı sorgulatır; her isimsiz cümleyi yanlış saydırmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q043", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "165d8b4ab0a66bcb17350aacb4304926b1fccd9a508c32a85223d4b4ed7321db", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q044", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f11", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "Aynı konuda iki resmî açıklamayı ortak ilkeye bağlar; çoğunluk isteği ile kişisel gizlilik ilişkisini değerlendirir.", "question": "Bir araştırmada Duru, özel hayatın korunmasına ilişkin iki resmî metni öğretmeniyle inceler. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası özel hayatın korunmasını güvence altına alır. Çocuk Haklarına Dair Sözleşme de çocuğun özel yaşamının haksız müdahaleden korunduğunu belirtir. Bir yorumcu, sınıf çoğunluğu isterse bir öğrencinin özel yazışmalarının panoya asılabileceğini ileri sürer. Duru, bu iddiayı okuduğu bilgilerle karşılaştırır.\n\nBuna göre Duru'nun iki resmî metni karşılaştırmasıyla yorumcunun iddiası hakkında aşağıdaki sonuçlardan hangisine ulaşılır?", "choices": ["İki belgenin metni varsa özel yazışmalar otomatik paylaşılabilir.", "Sınıf çoğunluğu her durumda özel bilgi sahibinin yerine izin verebilir.", "Anayasa metni yalnız yetişkinlerin özel bilgisini korur.", "Çoğunluk isteği özel yaşamı gözetme gereğini kaldırmaz."], "correct": 3, "distractorWhy": ["İki belge bulunması kişisel yazışmaların paylaşımı için izin değildir.", "Çoğunluğun isteği kişinin özel hayatını göz ardı etme yetkisi vermez.", "Çocuk Haklarına Dair Sözleşme özel yaşamın korunmasının çocukları da kapsadığını gösterir.", "Doğru; iki metin de özel yaşamın korunmasını ele alır; çoğunluk isteği tek başına özel yazışmaları paylaşma gerekçesi olamaz."], "explanation": "Anayasa ve Çocuk Haklarına Dair Sözleşme özel yaşamın korunmasını ele alır. Bir sınıf oylamasının sonucu, öğrencinin özel yazışmalarını panoya asmayı kendiliğinden haklı kılmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q044", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "16de0edd4207c9bca8e34cf661e218fa648a7d87f85a85008eece231f1eed20f", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q045", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f11", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "Hak bilgisi, iddia dayanağı ve çoğunluk gerekçesini birlikte tartar; kaynak kontrolünün bittiği yönündeki genellemeleri ayırır.", "question": "Bir araştırmada Duru, özel hayatın korunmasına ilişkin iki resmî metni öğretmeniyle inceler. Türkiye Cumhuriyeti Anayasası özel hayatın korunmasını güvence altına alır. Çocuk Haklarına Dair Sözleşme de çocuğun özel yaşamının haksız müdahaleden korunduğunu belirtir. Bir yorumcu, sınıf çoğunluğu isterse bir öğrencinin özel yazışmalarının panoya asılabileceğini ileri sürer. Duru, bu iddiayı okuduğu bilgilerle karşılaştırır.\n\nDuru, yorumcunun iddiasının dayanağını da sormak istiyor. Buna göre Duru'nun bu isteğinin gerekçesi aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İddiayı ilgili bilgiyle karşılaştırmak gerekir; yalnız çoğunluk isteği kanıt değildir.", "Çoğunluk isterse resmî kaynakların incelenmesine gerek kalmaz.", "Aynı konuda iki metin bulmak gelecekte kaynak sorgulamayı bitirir.", "Gizlilik hakkında konuşan herkesin görüşü içerik incelenmeden doğrudur."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; yeni iddianın dayanağı ve mevcut konu bilgisi birlikte incelenmelidir.", "Çoğunluk isteği bilgiyi doğru kılmaz ve özel yaşamı gözetme gereğini kaldırmaz.", "İki kaynakla mevcut bilgiyi kontrol etmek yeni iddiaları inceleme gereğini bitirmez.", "Konunun adı doğru olsa da iddianın içeriği ve kanıtı kontrol edilmelidir."], "explanation": "Duru iki resmî metinden konuya ilişkin bilgi edinmiştir. Çelişen yorumun dayanağını istemesi, çoğunluk isteğini doğruluk kanıtı saymak yerine içeriği denetlemesini sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q045", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7ac1c55d6063f886f5cc93ae58a4202dae74800d20041bcd5d28a34ee9244703", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q046", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f12", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 3, "difficultyReason": "İlk çözümün gizli erişim koşulunu metinden saptar; boş yer bulunmasıyla uygunluğu birbirinden ayırır.", "question": "Bir etkinlik merkezinde bir grup aynı salonda müzik çalışmak, başka bir grup sessizce dinlenmek ister. Yan oda boş ve kullanıma uygundur. Öğretmen, dinlenmek isteyenlerin bu odaya geçebileceğini söyler. Dinlenme grubundaki Ayaz, basamaksız olan ana salona ulaşabiliyor; yan odaya giden basamakları ise kullanamıyor. Gruplar, güvenli erişimi ve herkesin ihtiyacını gözeten düzenleme arar.\n\nBuna göre öğretmenin önerisi değerlendirilirken aşağıdakilerden hangisi özellikle dikkate alınmalıdır?", "choices": ["Dinlenmek isteyenlerin salondan çıkmak zorunda olması", "Ayaz'ın yan odaya basamaklardan ulaşamaması", "Yan odanın boş olmasıyla bütün ihtiyaçların çözülmesi", "Müzik grubunun isteğinin dinlenmeden üstün olması"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Dinlenme ihtiyacı bulunan kişilerin her durumda ayrılması zorunlu değildir.", "Doğru; yan oda herkese erişilebilir değildir, Ayaz'ın ihtiyacı çözümde gözetilmelidir.", "Boş oda bulunması, odaya güvenli erişim sağlandığını göstermez.", "İki ihtiyacın birini kendiliğinden üstün saymak adil gerekçe değildir."], "explanation": "Yan oda uygun ve boş olsa da Ayaz basamakları kullanamamaktadır. Bu nedenle dinlenme grubunu oraya yönlendirmek herkesin ihtiyacını karşılamaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q046", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "0f9a4a66b4e43209445c4700522ba5d98a2b5b19d964fadc0091462348cb54d6", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q047", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f12", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "İki etkinliği oda özellikleri ve bir kişinin erişim ihtiyacıyla birlikte eşler; yalnız boşluk ve çoğunluk çözümü yetersiz kalır.", "question": "Bir etkinlik merkezinde bir grup aynı salonda müzik çalışmak, başka bir grup sessizce dinlenmek ister. Yan oda boş ve kullanıma uygundur. Öğretmen, dinlenmek isteyenlerin bu odaya geçebileceğini söyler. Dinlenme grubundaki Ayaz, basamaksız olan ana salona ulaşabiliyor; yan odaya giden basamakları ise kullanamıyor. Gruplar, güvenli erişimi ve herkesin ihtiyacını gözeten düzenleme arar.\n\nBu bilgilere göre iki grubun isteğini karşılarken erişimi de gözeten düzenleme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Müzik grubunu ana salonda tutup Ayaz'dan dinlenmeyi ertelemesini istemek", "Grupların sayısını karşılaştırıp az olanı o gün etkinlikten çıkarmak", "Müzik grubunu yan odaya almak, dinlenme için ana salonu kullanmak", "Dinlenme grubunun tümünü boş olduğu için yan odaya göndermek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Ayaz'ın ihtiyacını ertelemek erişim sorununu çözmek yerine kişiyi dışlar.", "Grup büyüklüğü, az kişinin ihtiyacını tümüyle dışlamak için yeterli gerekçe değildir.", "Doğru; müzik yan odada sürerken Ayaz'ın erişebildiği ana salonda dinlenme mümkün olur.", "Boş oda, Ayaz'ın basamakları kullanamama sorununu çözmez."], "explanation": "Müzik grubu yan odada çalışabilir; dinlenme grubu Ayaz'ın erişebildiği ana salonda kalabilir. İki ihtiyacın sürmesi ve güvenli erişim birlikte gözetilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q047", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "aac9c053140afffd89b1d06e0cb092eac499e84cb8b13e6af909e3069d36fd2a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q048", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f12", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 4, "difficultyReason": "Biçimsel aynı işlem ile gerçek yararlanma sonucunu karşılaştırır; somut erişim farkından adalet ölçütüne ulaşır.", "question": "Bir etkinlik merkezinde bir grup aynı salonda müzik çalışmak, başka bir grup sessizce dinlenmek ister. Yan oda boş ve kullanıma uygundur. Öğretmen, dinlenmek isteyenlerin bu odaya geçebileceğini söyler. Dinlenme grubundaki Ayaz, basamaksız olan ana salona ulaşabiliyor; yan odaya giden basamakları ise kullanamıyor. Gruplar, güvenli erişimi ve herkesin ihtiyacını gözeten düzenleme arar.\n\nBir öğrenci adaletin herkese aynı odayı önermek olduğunu söylüyor. Olaya göre bu görüşe karşı aşağıdakilerden hangisi gerekçe olarak gösterilebilir?", "choices": ["Aynı öneri her durumda bütün kişiler için aynı sonucu verir.", "Erişim desteği sağlamak diğer grubun hak sahibi olmasını bitirir.", "Farklı ihtiyaçları gözetmek ortak kural oluşturmayı engeller.", "Aynı öneri erişim farkını gözetmeyince bir kişiyi dışlayabilir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Oda aynı olsa da basamakları kullanabilme farkı sonucu değiştirir.", "Erişimi gözetmek başkalarının temel haklarını ortadan kaldırmaz; birlikte çözüm aranır.", "Ortak düzen farklı ihtiyaçları dikkate alarak da oluşturulabilir.", "Doğru; Ayaz için erişilemeyen oda, diğer kişilerle aynı yararlanma sonucunu sağlamaz."], "explanation": "Aynı odayı önermek, basamakları kullanamayan Ayaz için erişim sağlamaz. Adil düzenleme kişilerin ihtiyaçlarını ve gerçekten yararlanabilmesini gözetir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q048", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2bca11419955001de19d1b34b86a7b3077c9883df9045a2b672fa97d60b0492d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q049", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f12", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 5, "difficultyReason": "Çoğunluk iddiasını, erişim engelini ve iki etkinliğin sürdürülebilirliğini birlikte değerlendirir; hakkın varlığı ile yer tercihini ayırır.", "question": "Bir etkinlik merkezinde bir grup aynı salonda müzik çalışmak, başka bir grup sessizce dinlenmek ister. Yan oda boş ve kullanıma uygundur. Öğretmen, dinlenmek isteyenlerin bu odaya geçebileceğini söyler. Dinlenme grubundaki Ayaz, basamaksız olan ana salona ulaşabiliyor; yan odaya giden basamakları ise kullanamıyor. Gruplar, güvenli erişimi ve herkesin ihtiyacını gözeten düzenleme arar.\n\nYan odaya geçmek istemeyen müzik grubu, daha çok kişi olduklarını söylüyor. Verilenlere göre müzik grubunun yan odaya geçmesini savunmak için aşağıdaki gerekçelerden hangisi kullanılmalıdır?", "choices": ["İki etkinlik sürebilir; erişim ihtiyacı grup sayısıyla yok olmaz.", "Dinlenme grubu daha az olduğu için o gün ihtiyacını ertelemelidir.", "Müzik yapmak yararlı olduğundan yalnız müzik grubunun hakkı korunmalıdır.", "Dinlenme grubu ana salonda kalırsa müzik grubunun hakkı tamamen kaybolur."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; uygun iki oda ile iki etkinlik korunabilir, çoğunluk erişim ihtiyacını ortadan kaldırmaz.", "Kişi sayısı az olanın dinlenme ve erişim ihtiyacını yok saymak adil değildir.", "Bir etkinliğin yararlı olması diğer grubun ihtiyacını tümüyle dışlama gerekçesi olamaz.", "Müzik yan odada sürebildiği için ana salonun dinlenmeye ayrılması müzik hakkının kaybı değildir."], "explanation": "Yan oda müzik çalışmasına uygundur, ana salon Ayaz'ın erişimini sağlar. Bu düzen iki etkinliği de sürdürür. Müzik grubunun kalabalık olması erişim ihtiyacını kaldırmaz; ana salonu tercih etmek de temel bir hak değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q049", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ef219a66d8d74dfeb040faa0ce1a7e3a02a5cdd1ecef67dc26d7697e5e941e31", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t17.q050", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t17.f12", "topic": "Temel insan hakları ve sorumlulukların önemi", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-3", "subtopicKey": "sos-5-s5-t17", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t17.n01", "objective": "SB.5.4.3", "level": 5, "difficultyReason": "İki alternatif çözümün sonuçlarını tüm kişiler için karşılaştırır; zaman ertelemesi, gerçek erişim ve hak sahipliğini üç ilişkide denetler.", "question": "Bir etkinlik merkezinde bir grup aynı salonda müzik çalışmak, başka bir grup sessizce dinlenmek ister. Yan oda boş ve kullanıma uygundur. Öğretmen, dinlenmek isteyenlerin bu odaya geçebileceğini söyler. Dinlenme grubundaki Ayaz, basamaksız olan ana salona ulaşabiliyor; yan odaya giden basamakları ise kullanamıyor. Gruplar, güvenli erişimi ve herkesin ihtiyacını gözeten düzenleme arar.\n\nBaşka bir öğrenci “Müzik ana salonda sürsün; yalnız Ayaz dinlenmeye başka gün gelsin.” diyor. Buna göre söz konusu öneri ile grupların oda değiştirmesi arasındaki temel fark aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Ayaz'a özel gün vermek erişimi zaten sağlamıştır; ortak çözüm aramak gereksizdir.", "Oda değişimi iki ihtiyacı korur; erteleme erişim sorununun yükünü Ayaz'a bırakır.", "Erteleme her kişiye aynı sonucu sağlar; oda değişimi mutlaka bir hakkı kaldırır.", "Müzik salonda kalınca dinlenme ihtiyacı biter; oda değişimi yeni haklar yaratır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Başka gün önermek o günkü erişim sorununu çözmez ve kişiyi ortak etkinlikten ayırır.", "Doğru; oda düzenini değiştirmek herkesin o gün yararlanmasını gözetirken erteleme yalnız Ayaz'ı dışarıda bırakır.", "Ayaz'ı başka güne bırakmak aynı yararlanma sonucunu sağlamaz; oda değişimi etkinlikleri sürdürebilir.", "Bir grubun salonda kalması diğerinin ihtiyacını ortadan kaldırmaz; yerleşim yeni temel hak üretmez."], "explanation": "Oda değişimiyle müzik ve dinlenme aynı gün sürebilir, Ayaz erişebildiği salonda kalır. Yalnız Ayaz'ı başka güne yönlendirmek erişim sorununu ortak düzenle çözmek yerine onun katılımını erteler.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.3", "S5-T17"], "taskId": "S5-T17", "sourceRecordId": "draft.s5-t17.q050", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "e47ba551cd41975278b475cec4a0446b96b790904a8dcaf7db77c1b919660f00", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "note", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "title": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "objectives": ["SB.5.4.4"], "body": "Ne öğreneceğim\nÇevremdeki bir gereksinimi açıkça tanımlayacağım. Kurumların hangi işleri yürüttüğünü araştırarak uygun iletişim yolunu belirleyeceğim. Farklı görevleri karşılaştıracak, başvuru bilgisini iki ilgili dayanakla inceleyeceğim. Araştırma defteriyle dilekçe taslağını amaçlarına göre değerlendirmeyi öğreneceğim.\n\nTemel kavramlar\nİhtiyaç, karşılanması gereken gereksinimdir. Sorun, bir işin yürütülmesini güçleştiren durumdur. Araştırmada önce neyin düzelmesini veya hangi desteğin bulunmasını istediğimizi belirleriz.\nKurumun işlevi, yürüttüğü işin amacını ve kapsamını anlatır. Yetki ve sorumluluk sınırları için ilgili açıklama incelenir. Bir kuruluşun adı, tek başına bütün faaliyetlerini bildirmez.\nBaşvuru, bir ihtiyacı veya isteği ilgili yere ulaştırma işlemidir. Kullanılacak iletişim yolu, başvurunun konusuna ve kurumun açıkladığı usule göre araştırılır.\nSivil toplum kuruluşu (STK), toplumsal bir amaçla sivil girişim üzerinden faaliyet yürüten kuruluştur. Gönüllülük bu çalışmalarda önemli yer tutabilir. Kuruluş türüyle yaptığı faaliyeti ayrı ayrı inceleriz.\nKaynak, ulaştığımız bilginin dayanağıdır. Teyit, bir bilgiyi başka ilgili dayanakla kontrol etmektir. Dilekçe taslağı bir isteği anlatır; araştırma defteri ise o isteğin hazırlanmasında kullanılan bilgilerin izini taşır.\n\nÖnce hatırla\nEtkin vatandaş çevresindeki yaşamla ilgilenir. Bir güçlüğü anlatırken gözlediğin durumu kendi yorumundan ayır. Herkesin görevini bilmek için önce açıklamaları araştır. Bilgi istemekle bir hizmetin uygulanmasını istemek farklı amaçlar taşıyabilir. Sınıf çalışmasını öğretmeninle yürüt; gerçek kişilerin kimlik, adres veya diğer özel bilgilerini örneğe ekleme.\n\nAdım adım\n1. Gereksinimi tanımla. Nerede hangi güçlük yaşanıyor, neyin değişmesi bekleniyor? Kısa bir durum açıklaması yaz. Örneğin bir yerel etkinliğin erişim saatini öğrenmekle o etkinliği düzenlemek farklı amaçlardır. Araştırmanın hangi amaçla başladığını her aşamada tekrar oku.\n2. Görevin kapsamını araştır. Muhtarlık, mahalle halkıyla yönetim arasındaki ilişkilerde görev üstlenir. Belediye yerel hizmetlerden sorumludur; parklar gibi alanlar için ilgili birimin kapsamı incelenir. Kaymakam ilçedeki idari hizmetlerin eş güdümünde görev yapar. Sivil kuruluş içinse kendi çalışma alanını araştırırsın. Her kuruluşun açıkladığı işin, araştırdığın güçlüğün hangi kısmına karşılık geldiğini işaretle. Yardım etme imkânıyla doğrudan hizmet sorumluluğunu ayrı sorularla incele.\n3. İletişim yolunu öğren. İlgili kurum hangi usulü açıklamış? Öğretmeninle bu açıklamaya ulaş; telefon, yüz yüze görüşme veya çevrim içi kanal için güncel ve doğrulanmış bilgiyi kullan. Hayati tehlike gibi acil durumda yardım geciktirilmez: güvenli biçimde 112 aranır ve yakındaki yetişkine haber verilir. Olağan bir bilgilendirme isteğinde ise hizmetin açıklanan yolunu araştır. Kurumların katkılarını kıyaslarken ihtiyaç, görev ve iletişim biçimini yan yana tut.\n4. İki dayanağı karşılaştır. Bir açıklamada hangi iddia anlatılıyor, öbür kaynak aynı işi ve aynı kurumu mu ele alıyor? Belgelerin hazırlanma bağını ve güncelliğini araştır. İki metnin tek duyurudan aktarılıp aktarılmadığını sor. Bir işaretin resmî görünmesiyle yetinme; açıklamayı kimin sunduğunu öğren. Uyuşmazlıkta öğretmeninle yetkili açıklama iste, ardından ilgili bilgiyi yeniden incele.\n5. Araştırmanın izini tut ve taslağı oku. Defterindeki bilgiyi başka gün tekrar bulabilecek misin? Belgeye ulaşma yolunu ve ne zaman incelediğini anlaşılır biçimde yaz. Taslakta ise kime seslenildiğini, hangi güçlüğün anlatıldığını ve karşı taraftan ne beklendiğini kendi sorularınla denetle. Araştırma kaydıyla taslağın görevini karıştırma. Öğretmeninle yalnız örnek üzerinde çalış; kişisel veri ekleyerek gerçek işlem yapma.\nVerilen şemayı incele. Akış görseli araştırmanın sırasını gösterir: ihtiyaç, uygun kurum, iki kaynakla kontrol, kayıt ve öğretmenle taslak değerlendirmesi. Okları izlerken hangi aşamayı atladığını fark edebilirsin.\n\nÇözümlü örnek 1\nBir etkinliğin erişim bilgisini aramak\nKurmaca bir belediye sanat merkezinde yetişkin gözetimli kukla gösterisi hazırlanıyor. Doruk gösterinin hangi gün işitme desteği sunduğunu öğrenmek istiyor. Tanıtımda yalnız merkezin adı yazıyor.\nDoruk'un bir etkinlik düzenlemek değil, etkinlikte sunulan erişim desteğinin zamanını öğrenmek istediğini belirleriz.\nMerkezin erişim duyurusuna ve öğretmenin edindiği yetkili açıklamaya bakarız. İki bilgide aynı gösteri ve destek gününün anlatılıp anlatılmadığını araştırırız.\nBulunan günü kayıtla ilişkilendirir, sonucun hangi açıklamalara dayandığını öğrenciye yazdırırız. Kurum adını görmekle bu araştırmanın tamamlanmadığını süreç üzerinden gösteririz.\n\nÇözümlü örnek 2\nFaaliyet ve görevlendirmeyi ayırmak\nKurmaca bir dikiş dayanışması derneği, yetişkinlerle bez oyuncak dikimi yapıyor. Bir duyuruda gönüllü çalışmanın kapsamı anlatılıyor. Selda, bu faaliyet bilgisini ilçedeki bütün hizmetleri yönetme yetkisi gibi kaydetmiş.\nDuyurunun oyuncak dikimini anlattığını belirleyip Selda'nın eklediği yetki iddiasını ayrı cümleye alırız.\nKuruluşun yapısını açıklayan belgeyi araştırır, faaliyetle yönetim yetkisi için farklı dayanak gerekip gerekmediğini inceleriz.\nÖğrenci kaydını yalnız belgenin anlattığı iş çerçevesinde yeniden yazar. Yerel kamu birimleriyle sivil girişimin hangi başlıklarda ayrıldığını öğretmenle karşılaştırırız.\n\nÇözümlü örnek 3\nAraştırma defteri ve talep taslağı\nKurmaca bir ilçe müzesine sınıfça ziyaret hazırlanıyor. Bir taslak, dokunarak tanıma etkinliği hakkında bilgi istemek için yazılmış. Defterde ise rehberli ziyaret duyurusunun hangi sayfada bulunduğu belirtilmiş, fakat hangi dönemde geçerli olduğu kaydedilmemiş.\nTaslağın ne öğrenmek istediğini okuyup bilgi talebinin kapsamını belirleriz. Defterdeki duyurunun aynı etkinliği ele alıp almadığını araştırırız.\nDuyurunun geçerli olduğu dönemi öğretmenle öğrenir; defteri tekrar incelenebilir hâle getirmek için hangi bilgiyi ekleyeceğimizi belirleriz.\nÖğrenci taslağa ve deftere yönelik iki ayrı kontrol sorusu yazar. Sınıf örneğini değerlendirmekle gerçek başvuruyu yürütmeyi ayrı aşamalarda tutarız.\n\nSık yapılan hatalar\nİhtiyacı açıklamadan kuruluş seçmek: Önce amaç cümleni yaz; kurum bilgisiyle ilişkisini göster.\nBir kuruluşun yaptığı işi bütün yetkileri sanmak: Her görev iddiasına ayrı dayanak ara.\nİletişim kanalını kurumun görevi yerine kullanmak: Kanalın hangi konu için açıklandığını incele.\nMetin sayısını teyit sayısıyla eşitlemek: Dayanakların aynı yerden gelip gelmediğini araştır.\nDefter ve taslağı tek metin gibi değerlendirmek: Birinde bilginin izini, öbüründe talebin anlaşılmasını kontrol et.\nBilgiyle birlikte gerçek kişisel veri toplamak: Örneği kurmaca tut; gerektiğinde öğretmenin rehberliğini iste.\n\nKendimi kontrol ediyorum\nDoruk'un ihtiyacı için hangi iki açıklamayı karşılaştırırsın?\nDestek günüyle ilgili iddiayı yaz. Her açıklamanın aynı etkinliği ele alıp almadığını kontrol ederek gerekçeni oluştur.\nSelda'nın faaliyet kaydındaki yetki iddiasını nasıl araştırırsın?\nİki farklı iddiayı işaretle; her biri için hangi kuruluş belgesine bakacağını belirt.\nMüze defteri ve taslak için hangi farklı denetim sorularını yazarsın?\nDefterde bilginin tekrar bulunmasını, taslakta istenen açıklamanın anlaşılmasını araştıran birer soru kur.\nKendin dene: Öğretmeninle hayalî bir çevre gereksinimi belirle. İlgili kuruluşun işini araştırıp kısa bir talep taslağı hazırla. Çalışmayı sınıfta değerlendir; gerçek kişisel veri toplama veya başvuru işlemi yürütme.\n\nÖzet\nGereksinimi tanımladıktan sonra görevin kapsamını ve iletişim usulünü araştır. Kuruluşların katkılarını aynı ihtiyaç üzerinden karşılaştır. İki dayanağın ilgili, güncel ve gerçekten farklı bilgi sunduğunu incele. Araştırmanı tekrar izlenebilir biçimde kaydet; talep taslağını amacına göre öğretmeninle değerlendir.", "lessonSections": {"whatIWillLearn": "Çevremdeki bir gereksinimi açıkça tanımlayacağım. Kurumların hangi işleri yürüttüğünü araştırarak uygun iletişim yolunu belirleyeceğim. Farklı görevleri karşılaştıracak, başvuru bilgisini iki ilgili dayanakla inceleyeceğim. Araştırma defteriyle dilekçe taslağını amaçlarına göre değerlendirmeyi öğreneceğim.", "keyConcepts": ["İhtiyaç, karşılanması gereken gereksinimdir. Sorun, bir işin yürütülmesini güçleştiren durumdur. Araştırmada önce neyin düzelmesini veya hangi desteğin bulunmasını istediğimizi belirleriz.", "Kurumun işlevi, yürüttüğü işin amacını ve kapsamını anlatır. Yetki ve sorumluluk sınırları için ilgili açıklama incelenir. Bir kuruluşun adı, tek başına bütün faaliyetlerini bildirmez.", "Başvuru, bir ihtiyacı veya isteği ilgili yere ulaştırma işlemidir. Kullanılacak iletişim yolu, başvurunun konusuna ve kurumun açıkladığı usule göre araştırılır.", "Sivil toplum kuruluşu (STK), toplumsal bir amaçla sivil girişim üzerinden faaliyet yürüten kuruluştur. Gönüllülük bu çalışmalarda önemli yer tutabilir. Kuruluş türüyle yaptığı faaliyeti ayrı ayrı inceleriz.", "Kaynak, ulaştığımız bilginin dayanağıdır. Teyit, bir bilgiyi başka ilgili dayanakla kontrol etmektir. Dilekçe taslağı bir isteği anlatır; araştırma defteri ise o isteğin hazırlanmasında kullanılan bilgilerin izini taşır."], "priorKnowledge": ["Etkin vatandaş çevresindeki yaşamla ilgilenir. Bir güçlüğü anlatırken gözlediğin durumu kendi yorumundan ayır. Herkesin görevini bilmek için önce açıklamaları araştır. Bilgi istemekle bir hizmetin uygulanmasını istemek farklı amaçlar taşıyabilir. Sınıf çalışmasını öğretmeninle yürüt; gerçek kişilerin kimlik, adres veya diğer özel bilgilerini örneğe ekleme."], "steps": ["1. Gereksinimi tanımla. Nerede hangi güçlük yaşanıyor, neyin değişmesi bekleniyor? Kısa bir durum açıklaması yaz. Örneğin bir yerel etkinliğin erişim saatini öğrenmekle o etkinliği düzenlemek farklı amaçlardır. Araştırmanın hangi amaçla başladığını her aşamada tekrar oku.", "2. Görevin kapsamını araştır. Muhtarlık, mahalle halkıyla yönetim arasındaki ilişkilerde görev üstlenir. Belediye yerel hizmetlerden sorumludur; parklar gibi alanlar için ilgili birimin kapsamı incelenir. Kaymakam ilçedeki idari hizmetlerin eş güdümünde görev yapar. Sivil kuruluş içinse kendi çalışma alanını araştırırsın. Her kuruluşun açıkladığı işin, araştırdığın güçlüğün hangi kısmına karşılık geldiğini işaretle. Yardım etme imkânıyla doğrudan hizmet sorumluluğunu ayrı sorularla incele.", "3. İletişim yolunu öğren. İlgili kurum hangi usulü açıklamış? Öğretmeninle bu açıklamaya ulaş; telefon, yüz yüze görüşme veya çevrim içi kanal için güncel ve doğrulanmış bilgiyi kullan. Hayati tehlike gibi acil durumda yardım geciktirilmez: güvenli biçimde 112 aranır ve yakındaki yetişkine haber verilir. Olağan bir bilgilendirme isteğinde ise hizmetin açıklanan yolunu araştır. Kurumların katkılarını kıyaslarken ihtiyaç, görev ve iletişim biçimini yan yana tut.", "4. İki dayanağı karşılaştır. Bir açıklamada hangi iddia anlatılıyor, öbür kaynak aynı işi ve aynı kurumu mu ele alıyor? Belgelerin hazırlanma bağını ve güncelliğini araştır. İki metnin tek duyurudan aktarılıp aktarılmadığını sor. Bir işaretin resmî görünmesiyle yetinme; açıklamayı kimin sunduğunu öğren. Uyuşmazlıkta öğretmeninle yetkili açıklama iste, ardından ilgili bilgiyi yeniden incele.", "5. Araştırmanın izini tut ve taslağı oku. Defterindeki bilgiyi başka gün tekrar bulabilecek misin? Belgeye ulaşma yolunu ve ne zaman incelediğini anlaşılır biçimde yaz. Taslakta ise kime seslenildiğini, hangi güçlüğün anlatıldığını ve karşı taraftan ne beklendiğini kendi sorularınla denetle. Araştırma kaydıyla taslağın görevini karıştırma. Öğretmeninle yalnız örnek üzerinde çalış; kişisel veri ekleyerek gerçek işlem yapma."], "workedExamples": [{"title": "Bir etkinliğin erişim bilgisini aramak", "problem": "Kurmaca bir belediye sanat merkezinde yetişkin gözetimli kukla gösterisi hazırlanıyor. Doruk gösterinin hangi gün işitme desteği sunduğunu öğrenmek istiyor. Tanıtımda yalnız merkezin adı yazıyor.", "solution": ["Doruk'un bir etkinlik düzenlemek değil, etkinlikte sunulan erişim desteğinin zamanını öğrenmek istediğini belirleriz.", "Merkezin erişim duyurusuna ve öğretmenin edindiği yetkili açıklamaya bakarız. İki bilgide aynı gösteri ve destek gününün anlatılıp anlatılmadığını araştırırız.", "Bulunan günü kayıtla ilişkilendirir, sonucun hangi açıklamalara dayandığını öğrenciye yazdırırız. Kurum adını görmekle bu araştırmanın tamamlanmadığını süreç üzerinden gösteririz."]}, {"title": "Faaliyet ve görevlendirmeyi ayırmak", "problem": "Kurmaca bir dikiş dayanışması derneği, yetişkinlerle bez oyuncak dikimi yapıyor. Bir duyuruda gönüllü çalışmanın kapsamı anlatılıyor. Selda, bu faaliyet bilgisini ilçedeki bütün hizmetleri yönetme yetkisi gibi kaydetmiş.", "solution": ["Duyurunun oyuncak dikimini anlattığını belirleyip Selda'nın eklediği yetki iddiasını ayrı cümleye alırız.", "Kuruluşun yapısını açıklayan belgeyi araştırır, faaliyetle yönetim yetkisi için farklı dayanak gerekip gerekmediğini inceleriz.", "Öğrenci kaydını yalnız belgenin anlattığı iş çerçevesinde yeniden yazar. Yerel kamu birimleriyle sivil girişimin hangi başlıklarda ayrıldığını öğretmenle karşılaştırırız."]}, {"title": "Araştırma defteri ve talep taslağı", "problem": "Kurmaca bir ilçe müzesine sınıfça ziyaret hazırlanıyor. Bir taslak, dokunarak tanıma etkinliği hakkında bilgi istemek için yazılmış. Defterde ise rehberli ziyaret duyurusunun hangi sayfada bulunduğu belirtilmiş, fakat hangi dönemde geçerli olduğu kaydedilmemiş.", "solution": ["Taslağın ne öğrenmek istediğini okuyup bilgi talebinin kapsamını belirleriz. Defterdeki duyurunun aynı etkinliği ele alıp almadığını araştırırız.", "Duyurunun geçerli olduğu dönemi öğretmenle öğrenir; defteri tekrar incelenebilir hâle getirmek için hangi bilgiyi ekleyeceğimizi belirleriz.", "Öğrenci taslağa ve deftere yönelik iki ayrı kontrol sorusu yazar. Sınıf örneğini değerlendirmekle gerçek başvuruyu yürütmeyi ayrı aşamalarda tutarız."]}], "commonMistakes": ["İhtiyacı açıklamadan kuruluş seçmek: Önce amaç cümleni yaz; kurum bilgisiyle ilişkisini göster.", "Bir kuruluşun yaptığı işi bütün yetkileri sanmak: Her görev iddiasına ayrı dayanak ara.", "İletişim kanalını kurumun görevi yerine kullanmak: Kanalın hangi konu için açıklandığını incele.", "Metin sayısını teyit sayısıyla eşitlemek: Dayanakların aynı yerden gelip gelmediğini araştır.", "Defter ve taslağı tek metin gibi değerlendirmek: Birinde bilginin izini, öbüründe talebin anlaşılmasını kontrol et.", "Bilgiyle birlikte gerçek kişisel veri toplamak: Örneği kurmaca tut; gerektiğinde öğretmenin rehberliğini iste."], "selfCheck": [{"question": "Doruk'un ihtiyacı için hangi iki açıklamayı karşılaştırırsın?", "answer": "Destek günüyle ilgili iddiayı yaz. Her açıklamanın aynı etkinliği ele alıp almadığını kontrol ederek gerekçeni oluştur."}, {"question": "Selda'nın faaliyet kaydındaki yetki iddiasını nasıl araştırırsın?", "answer": "İki farklı iddiayı işaretle; her biri için hangi kuruluş belgesine bakacağını belirt."}, {"question": "Müze defteri ve taslak için hangi farklı denetim sorularını yazarsın?", "answer": "Defterde bilginin tekrar bulunmasını, taslakta istenen açıklamanın anlaşılmasını araştıran birer soru kur."}], "summary": "Gereksinimi tanımladıktan sonra görevin kapsamını ve iletişim usulünü araştır. Kuruluşların katkılarını aynı ihtiyaç üzerinden karşılaştır. İki dayanağın ilgili, güncel ve gerçekten farklı bilgi sunduğunu incele. Araştırmanı tekrar izlenebilir biçimde kaydet; talep taslağını amacına göre öğretmeninle değerlendir.", "figureNote": "Verilen şemayı incele. Akış görseli araştırmanın sırasını gösterir: ihtiyaç, uygun kurum, iki kaynakla kontrol, kayıt ve öğretmenle taslak değerlendirmesi. Okları izlerken hangi aşamayı atladığını fark edebilirsin."}, "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.note.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.note.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.note.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.note.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.note.e"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c"}, {"from": "c", "to": "d"}, {"from": "d", "to": "e"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.note.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.note.alt"}, "taskId": "S5-T18", "visualRequirement": "optional", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "91a68f165e8295c1671f585d84b55475bec53df888c1e147ac30ee9004d0f685", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q001", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f01", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek adımda açık amaç ile görev eşleşir; kısa ifadelerde derleme ve uygulama ayrılır.", "question": "Bir mahallede Elif ve arkadaşları ortak kullanım alanlarının ihtiyaçlarını araştırır. Muhtarlığın bilgi açıklamasında, mahalle sakinlerinin ortak ihtiyaçlarını belirlemeye ve ilgili kurumlarla iletişim kurmaya yardımcı olduğu yazmaktadır. Belediyenin açıklaması ise kendi sorumluluğundaki parkların bakımını yürüttüğünü belirtir. Öğrenciler önce farklı komşuların ihtiyaçlarını bir araya getirmek ister.\n\nBuna göre öğrencilerin ilk amacına en uygun işlev aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Muhtarlığın ortak ihtiyaçları derlemesi", "Belediyenin park bakımını yapması", "Muhtarlığın parkı doğrudan onarması", "Belediyenin tüm mahalleleri yönetmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ilk amaç komşuların ortak ihtiyaçlarını bir araya getirmektir.", "Bakım uygulaması, farklı komşuların ihtiyaçlarını önce derleme amacıyla karıştırılmıştır.", "İhtiyaç iletme görevi, doğrudan onarım yapma görevi sanılmıştır.", "Park bakımından bütün mahalleleri yönetme sonucu çıkarılamaz."], "explanation": "Önce istekleri derlemek gerektiğinden muhtarlığın verilen işleviyle eşleşir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q001", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "90b0148f43dbf7017f722df4450910c1fc5de13df63af1870f67a46011232274", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q002", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f01", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Belirtilmiş hizmeti bulmak yeterlidir; katılım sağlayan kişilerle sorumlu kurum ayırt edilir.", "question": "Bir mahallede Elif ve arkadaşları ortak kullanım alanlarının ihtiyaçlarını araştırır. Muhtarlığın bilgi açıklamasında, mahalle sakinlerinin ortak ihtiyaçlarını belirlemeye ve ilgili kurumlarla iletişim kurmaya yardımcı olduğu yazmaktadır. Belediyenin açıklaması ise kendi sorumluluğundaki parkların bakımını yürüttüğünü belirtir. Öğrenciler önce farklı komşuların ihtiyaçlarını bir araya getirmek ister.\n\nMetne göre parkın bakımından sorumlu olan aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İhtiyaçları araştıran öğrenci grubu", "Görev açıklamasındaki belediye", "İstekleri derleyen muhtarlık", "Mahalledeki gönüllü komşular"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Araştırma yapmak bakım hizmetini yürütme yetkisi vermez.", "Doğru; bakım görevi belediyenin açıklamasında yer alır.", "İstek derlemek bakım işini yapmakla aynı görev değildir.", "Gönüllü katılım belediyenin bakım sorumluluğunu kendiliğinden devralmaz."], "explanation": "Metin belediyeyi kendi sorumluluğundaki parkın bakımına bağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q002", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7880ab5b18dae1e3a3b8ece63cb2e5f00921c1090ae8561c946f609cf5520ef5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q003", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f01", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Kaynak türü seçilirken görev bilgisi ile çevredeki gözlem ayrılır; dolaylı kanıtlar elenir.", "question": "Bir mahallede Elif ve arkadaşları ortak kullanım alanlarının ihtiyaçlarını araştırır. Muhtarlığın bilgi açıklamasında, mahalle sakinlerinin ortak ihtiyaçlarını belirlemeye ve ilgili kurumlarla iletişim kurmaya yardımcı olduğu yazmaktadır. Belediyenin açıklaması ise kendi sorumluluğundaki parkların bakımını yürüttüğünü belirtir. Öğrenciler önce farklı komşuların ihtiyaçlarını bir araya getirmek ister.\n\nBu bilgilere göre öğrenciler bir kurumun işlevini aşağıdakilerden hangisinden kontrol edebilir?", "choices": ["Parkın kalabalık olmasından", "Kurum binasının büyüklüğünden", "Kurumun görev açıklamasından", "Yalnız komşuların tahmininden"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kalabalık, kurumsal görev tanımı hakkında kanıt sağlamaz.", "Bina büyüklüğü hangi hizmetin yürütüldüğünü göstermez.", "Doğru; görev açıklaması kurumun ne yaptığını öğrenmeye uygun kaynaktır.", "Tahminin kaynağı ve görev bilgisi denetlenmemiştir."], "explanation": "Bir kurumun işlevi için o işlevi açıklayan bilgi kaynağı aranır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q003", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6120808c35b97325921f2e1ff8964aa2967166f788fdbb817f5b5e5195ad9adc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q004", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f01", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Doğrudan işlev yorumlanır; iletişim ile uygulama arasındaki temel fark kullanılır.", "question": "Bir mahallede Elif ve arkadaşları ortak kullanım alanlarının ihtiyaçlarını araştırır. Muhtarlığın bilgi açıklamasında, mahalle sakinlerinin ortak ihtiyaçlarını belirlemeye ve ilgili kurumlarla iletişim kurmaya yardımcı olduğu yazmaktadır. Belediyenin açıklaması ise kendi sorumluluğundaki parkların bakımını yürüttüğünü belirtir. Öğrenciler önce farklı komşuların ihtiyaçlarını bir araya getirmek ister.\n\nMetne göre muhtarlığın kurumlarla bağlantı kurması aşağıdakilerden hangisine yardımcı olur?", "choices": ["Her bakım işini muhtarlığın yapmasına", "Belediyenin bakım görevinin kalkmasına", "Komşuların görüşlerinin yerine tahmin yazılmasına", "Ortak ihtiyaçların ilgili yere iletilmesine"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İletişim kurmak bütün bakım işlerini üstlenmek değildir.", "İstek iletilmesi belediyenin sorumluluğunu kaldırmaz.", "Ortak ihtiyaçları belirlemek, görüşlerin yerine tahmin yazmayı gerektirmez.", "Doğru; iletişim, belirlenen ihtiyacı ilgili kuruma ulaştırmayı sağlar."], "explanation": "Muhtarlık iletişim sağlayarak ortak ihtiyaçların ilgili kurumca öğrenilmesine katkı verir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q004", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "78d6d59da6b5dff707ea892980ea2bc4cbfa9a9d87d523705140071647db47ef", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q005", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f01", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "İki görev arasında ilişki kurulur; sıralı katkının görev eşitliği anlamına gelmediği çıkarılır.", "question": "Bir mahallede Elif ve arkadaşları ortak kullanım alanlarının ihtiyaçlarını araştırır. Muhtarlığın bilgi açıklamasında, mahalle sakinlerinin ortak ihtiyaçlarını belirlemeye ve ilgili kurumlarla iletişim kurmaya yardımcı olduğu yazmaktadır. Belediyenin açıklaması ise kendi sorumluluğundaki parkların bakımını yürüttüğünü belirtir. Öğrenciler önce farklı komşuların ihtiyaçlarını bir araya getirmek ister.\n\nBuna göre ihtiyaçları derlemek ile bakım yapmak arasındaki ilişki için aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Birbirini destekleyen farklı görevlerdir.", "Aynı görevin iki ayrı adıdır.", "İletme yapılınca bakım gereksizdir.", "Bakım yapılınca ihtiyaç bilgisi geçersizdir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; ihtiyaç bilgisi ilgili kuruma ulaşır, uygulama görevi ayrı yürütülür.", "Ortak istekleri toplamak ile fiziksel bakım anlamca aynı iş değildir.", "Bir isteğin iletilmesi bakım ihtiyacını kendiliğinden gidermez.", "Hizmet yapılması daha önce toplanan ihtiyacın geçersiz olduğunu göstermez."], "explanation": "Bilgi toplama ve hizmeti uygulama farklıdır; birlikte sorun çözümüne katkı sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q005", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2434cc9b6a8cf9cdd7164536e9a1e030ec81d114735d11517c4fd0943d14e7f4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q006", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f02", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tek açık hizmet tanınır; eğitim ve iletişim işlevleriyle arasındaki ayrım basittir.", "question": "Bir okul kulübü kurumları tanıtan bilgi kartları hazırlar. Kartlarda belediyenin sorumluluğundaki parkları temizlediği, kaymakamlığın ilçedeki kamu hizmetleri arasında koordinasyon sağladığı, muhtarlığın mahalle ihtiyaçlarını ilgili kurumlara ilettiği yazılıdır. Çevre eğitimi yapan bir STK ise gönüllülerin katılımıyla çalışır. Kulüp, bu görevleri birbirine karıştırmadan ihtiyaçlarla eşleştirmek ister.\n\nKartlara göre bir parkın temizlenmesi işi aşağıdaki kartlardan hangisiyle eşleşir?", "choices": ["STK'nin gönüllü eğitim kartıyla", "Belediyenin hizmet kartıyla", "Kaymakamlığın koordinasyon kartıyla", "Muhtarlığın ihtiyaç iletme kartıyla"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gönüllü çevre eğitimi park temizliği sorumluluğunu üstlenmek değildir.", "Doğru; belediye kartı park temizliğini açıkça belirtir.", "Koordinasyon görevi, parkın temizlik hizmetiyle karıştırılmıştır.", "İhtiyaç iletmek temizliği doğrudan yürütmek değildir."], "explanation": "Park temizliği verilen belediye kartının işlevidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q006", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "195f1d2b50c8af7e14a6d9bcb1ba11236f785cc6d248d84323dd37c81f9f9f35", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q007", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f02", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Açık görev cümlesi okunur; yerel hizmet birimi ile ilçe koordinasyonu ayırt edilir.", "question": "Bir okul kulübü kurumları tanıtan bilgi kartları hazırlar. Kartlarda belediyenin sorumluluğundaki parkları temizlediği, kaymakamlığın ilçedeki kamu hizmetleri arasında koordinasyon sağladığı, muhtarlığın mahalle ihtiyaçlarını ilgili kurumlara ilettiği yazılıdır. Çevre eğitimi yapan bir STK ise gönüllülerin katılımıyla çalışır. Kulüp, bu görevleri birbirine karıştırmadan ihtiyaçlarla eşleştirmek ister.\n\nBilgi kartlarına göre ilçedeki kamu hizmetleri arasında koordinasyon sağlayan kurum aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Gönüllü çevre STK'si", "Park bakım belediye birimi", "Kaymakamlık", "Mahalle muhtarlığı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Gönüllü eğitim kuruluşu kamu hizmetlerinin yönetim birimi değildir.", "Park bakım biriminin hizmeti bütün kamu hizmetlerinin koordinasyonunu kapsamaz.", "Doğru; ilçedeki koordinasyon görevi kaymakamlık kartında belirtilmiştir.", "Mahalle ihtiyaçlarını iletme ilçedeki hizmet koordinasyonuyla aynı kapsam değildir."], "explanation": "Kartlarda ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu kaymakamlığa bağlanır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q007", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4f99539c3037eec0da7d3e76b1eb2e5ee92c309e2ce4c6ee330255e565b64082", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q008", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f02", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tanım doğrudan okunur; sivil kuruluş ile kamu birimi arasında temel ayrım gerekir.", "question": "Bir okul kulübü kurumları tanıtan bilgi kartları hazırlar. Kartlarda belediyenin sorumluluğundaki parkları temizlediği, kaymakamlığın ilçedeki kamu hizmetleri arasında koordinasyon sağladığı, muhtarlığın mahalle ihtiyaçlarını ilgili kurumlara ilettiği yazılıdır. Çevre eğitimi yapan bir STK ise gönüllülerin katılımıyla çalışır. Kulüp, bu görevleri birbirine karıştırmadan ihtiyaçlarla eşleştirmek ister.\n\nBu bilgilere göre STK'yi doğru tanımlayan ifade aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İlçedeki kamu hizmetlerini yöneten makam", "Mahalle ihtiyaçlarını yöneten muhtarlık", "Park bakımını üstlenen belediye birimi", "Gönüllü katılımla çevre eğitimi yapan kuruluş"], "correct": 3, "distractorWhy": ["STK, kaymakamlığın kamu koordinasyon göreviyle karıştırılmıştır.", "Sivil kuruluş ile mahalle muhtarlığı aynı yapı sanılmıştır.", "Eğitim desteği belediyenin park bakım göreviyle eşitlenmiştir.", "Doğru; STK kartı gönüllü katılım ve çevre eğitimini birlikte belirtir."], "explanation": "Verilen STK, kamu kurumu değil gönüllü çevre eğitimi yapan sivil kuruluştur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q008", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3c2164e69719ca4f768984ea693fbaa0f21a764961ef873dd52816c8da358669", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q009", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f02", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "İletme sözcüğünün işlevi tanınır; çözüm uygulaması ve ihtiyaç bildirimi ayrılır.", "question": "Bir okul kulübü kurumları tanıtan bilgi kartları hazırlar. Kartlarda belediyenin sorumluluğundaki parkları temizlediği, kaymakamlığın ilçedeki kamu hizmetleri arasında koordinasyon sağladığı, muhtarlığın mahalle ihtiyaçlarını ilgili kurumlara ilettiği yazılıdır. Çevre eğitimi yapan bir STK ise gönüllülerin katılımıyla çalışır. Kulüp, bu görevleri birbirine karıştırmadan ihtiyaçlarla eşleştirmek ister.\n\nBir mahalle ihtiyacını ilgili kurumun öğrenmesine hangi karttaki işlev katkı verir?", "choices": ["Muhtarlığın ihtiyaçları iletmesi", "STK'nin atölye hazırlaması", "Belediyenin parkı temizlemesi", "Kaymakamlığın hizmetleri koordine etmesi"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; metin ihtiyacın ilgili kuruma iletilmesini muhtarlığa bağlar.", "Atölye hazırlamak mahalle ihtiyacını resmen iletme göreviyle karıştırılmıştır.", "Temizlik uygulaması ihtiyacın başka kuruma iletilmesini anlatmaz.", "İlçe koordinasyonu, karttaki mahalle ihtiyaçlarını iletme işlevinin yerine konmuştur."], "explanation": "İhtiyaç iletme görevi muhtarlık kartında bulunur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q009", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "cc3bd44c523ffdaf7ad5150ebecf41a113ce069d649b8106eada383cce9fb2a0", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q010", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f02", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "İki kısa kartın belirgin niteliği karşılaştırılır; sivil yapı kamu kurumu sanılmamalıdır.", "question": "Bir okul kulübü kurumları tanıtan bilgi kartları hazırlar. Kartlarda belediyenin sorumluluğundaki parkları temizlediği, kaymakamlığın ilçedeki kamu hizmetleri arasında koordinasyon sağladığı, muhtarlığın mahalle ihtiyaçlarını ilgili kurumlara ilettiği yazılıdır. Çevre eğitimi yapan bir STK ise gönüllülerin katılımıyla çalışır. Kulüp, bu görevleri birbirine karıştırmadan ihtiyaçlarla eşleştirmek ister.\n\nKartlardaki bilgilere göre STK'yi belediyeden ayıran özellik aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Mahalle adına muhtarlık görevi yapması", "Gönüllü eğitim kuruluşu olması", "Kamu parklarının bakım makamı olması", "İlçedeki bütün kurumları yönetmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["STK'nin eğitim faaliyeti muhtarlığın görevini devralması değildir.", "Doğru; STK kartında gönüllü eğitim, belediye kartında kamu hizmeti anlatılır.", "Verilen bakım görevi belediyeye aittir; STK kamu bakım makamı sanılmıştır.", "Gönüllü kuruluşun görevi ilçe kamu yönetimi olarak genişletilmiştir."], "explanation": "Gönüllü eğitim desteği sunan sivil kuruluşla belediyenin park hizmeti farklıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q010", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "df0f9386562e70b960820b9987919cd3ae70aac47d36562ef62252a72a9b9c06", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q011", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f03", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Akışta komşu iki kutu izlenir; kontrol adımını atlayan yakın seçenek elenir.", "question": "Verilen şemaya göre parkın sorumlu birimi öğrenildikten sonra hangi adım gelir?", "choices": ["Önce bütün bilgileri kayıt dışı bırakmak", "İlk kaynağı çelişki var diye terk etmek", "Bilgiyi ikinci kaynakla kontrol etmek", "Doğrudan hizmet masasına bildirmek"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Kontrol aşaması bilgi silme aşaması sanılmıştır.", "Henüz karşılaştırma yapılmadan çelişki bulunduğu varsayılmıştır.", "Doğru; sorumlu birim kutusundan sonraki ok ikinci kaynakla kontrole gider.", "Başvuru adımına bilgi uyumu denetlenmeden atlanmıştır."], "explanation": "Ok sırası, birimi bulmayı ikinci kaynak kontrolüne bağlar.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.f"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c"}, {"from": "c", "to": "d"}, {"from": "d", "to": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge3"}, {"from": "d", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge4"}, {"from": "f", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge5"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f03.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f03.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q011", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2eaee3269d4c75c1eea4e499ddf636602cb5b8f082d6629cd2f46e2c1e897e77", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q012", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f03", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Karar kutusu ile yön etiketi birlikte okunur; Evet ve Hayır yolları karıştırılmamalıdır.", "question": "Şemaya göre iki kaynakta başvuru yolu aynıysa hangi yol izlenir?", "choices": ["Hayır kolundan bilgi birimine", "Yeniden kontrol okundan başa", "Park onarımı için gönüllü eğitim duyurusuna", "Evet kolundan hizmet masasına"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Uyumlu bilgi, çelişkiyi sorma koluna gönderilmiştir.", "Yeniden kontrol oku çelişki sorusundan sonra kullanılır; uyumlu kararın yolu değildir.", "Şemadaki park bakım süreci gönüllü eğitim başvurusuna çevrilmiştir.", "Doğru; uyum kararı Evet koluyla doğrulanmış hizmet masasına bağlanır."], "explanation": "Bilgiler uyumluysa Evet kolu belediyenin doğrulanmış hizmet masasına götürür.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.f"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c"}, {"from": "c", "to": "d"}, {"from": "d", "to": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge3"}, {"from": "d", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge4"}, {"from": "f", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge5"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f03.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f03.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q012", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "7af8ab8b383ee5348db4bba7d83af766525509dab5eec4709c149d1d4e7c7f55", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q013", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f03", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Bir karar dalı ve dönüş bağlantısı birleştirilir; iki aşamalı doğrulama çıkarımı gerekir.", "question": "Şemaya göre kaynaklar çelişirse başvuruya geçmeden önce aşağıdakilerden hangisi yapılmalıdır?", "choices": ["Bilgi birimine sorup yeniden kontrol etmek", "İlk bulunan kaynağa göre bildirim yapmak", "Daha kısa açıklamayı doğru kabul etmek", "Çelişkili iki yolu da doğrulanmış saymak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; Hayır kolu bilgi birimine, dönüş oku yeniden kontrole gider.", "İlk kaynağa bağlı kalmak şemadaki çelişki çözme yolunu atlar.", "Metin uzunluğu görev ve yol bilgisinin doğruluğunu kanıtlamaz.", "Uyuşmayan yollar kontrol edilmeden doğrulanmış kabul edilmiştir."], "explanation": "Hayır kolu ve dönüş oku birlikte izlenir; soru yanıtlandıktan sonra bilgi yeniden karşılaştırılır.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.f"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c"}, {"from": "c", "to": "d"}, {"from": "d", "to": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge3"}, {"from": "d", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge4"}, {"from": "f", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge5"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f03.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f03.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q013", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "b6e7fdd51b603f762750e2c62fa9a117c9d8365ba67c47fb0a8c7c7ce3f413c2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q014", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f03", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "İzlenen yol olması gereken yolla karşılaştırılır; atlanan iki koşul birlikte belirlenir.", "question": "Bir öğrenci sorumlu birim kutusundan doğrudan son başvuru kutusuna geçti. Şemaya göre bu öğrencinin atladığı aşama aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Kurumun adının bir kez görülmesi", "İkinci kaynak kontrolü ve bilgi uyumu", "Parkta bakım ihtiyacının bulunması", "Belediyenin sorumlu biriminin öğrenilmesi"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Kurum adını görmek şemanın iki kaynak ve uyum koşulunu karşılamaz.", "Doğru; aradaki kontrol ve karar kutuları ziyaret edilmemiştir.", "Başlangıç kutusundaki ihtiyaç zaten verilmiştir; atlanan orta adım bu değildir.", "Öğrenci sorumlu birim kutusundan geçtiğine göre bu adım atlanmamıştır."], "explanation": "Başvuruya varmadan önce ikinci kaynak ve uyum kararı gerekir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.f"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c"}, {"from": "c", "to": "d"}, {"from": "d", "to": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge3"}, {"from": "d", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge4"}, {"from": "f", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge5"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f03.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f03.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q014", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c4037d2189418e31e225b7e173f3d30573cd990d03a8dd69465f5c920868a711", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q015", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f03", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Döngünün amacı yorumlanır; ok başlangıcı ve hedefi görev anlamıyla birlikte değerlendirilir.", "question": "Şemaya göre yeniden kontrol okunun başvuru kararına katkısıyla ilgili aşağıdakilerden hangisi söylenebilir?", "choices": ["Bütün bilgiler uyumlu kabul edilsin diye kullanılır.", "Park bakımını bilgi birimine yaptırır.", "Çelişkinin giderilip giderilmediğini denetletir.", "Başvuru yapılınca kaynak aramayı başlatır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Tekrar kontrol etmek bilgileri denetlemeden uyumlu ilan etmek değildir.", "Bilgi biriminin açıklama görevi fiziksel bakım göreviyle karıştırılmıştır.", "Doğru; bilgi biriminden gelen açıklama kontrol aşamasına geri taşınır.", "Dönüş oku başvurudan değil çelişkiyi sorma kutusundan çıkar."], "explanation": "Dönüş oku bilgi birimi yanıtının yeniden karşılaştırılmasını sağlar; başvuru ancak uyumdan sonra seçilir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.f"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c"}, {"from": "c", "to": "d"}, {"from": "d", "to": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge3"}, {"from": "d", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge4"}, {"from": "f", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f03.edge5"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f03.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f03.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q015", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c0efe8d7166646c1f5134a0a583656b4b51941ae217bb99c874b03fcccb55bed", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q016", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f04", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "İstek türü bir dal etiketiyle eşleştirilir; eğitim ve bakım yolları ayrılır.", "question": "Verilen şemaya göre yalnız gönüllü doğa atölyesi desteği isteyen grup hangi kola yönelir?", "choices": ["Belediyenin park bakım birimine", "Kontrol yapmadan onarım başvurusuna", "İhtiyaç türünü belirlemeden son kutuya", "STK faaliyet ve iletişim bilgisine"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Gönüllü eğitim isteği park onarımı koluyla karıştırılmıştır.", "Onarım isteği yoktur; ayrıca ortak kontrol adımı atlanmıştır.", "Şema önce ihtiyacın türüne göre yol seçilmesini gerektirir.", "Doğru; gönüllü eğitim etiketli ok STK bilgisine ulaşır."], "explanation": "Gönüllü eğitim dalı STK faaliyet ve iletişim bilgisini araştırmaya götürür.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.f"}, {"id": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.g"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge1"}, {"from": "b", "to": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge2"}, {"from": "c", "to": "e"}, {"from": "d", "to": "e"}, {"from": "e", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge5"}, {"from": "e", "to": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge6"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f04.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f04.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q016", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "721ed085d5f6b004a3582305ff9b55912b50e64a48532417a5cbb5ed0e15e698", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q017", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f04", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Dallanma ve birleşme birlikte okunur; ortak süreç ile ortak kurum arasındaki fark çıkarılır.", "question": "Şemaya göre eğitim ve onarım yollarının birleştiği aşama aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İkinci kaynakla güncellik ve görev kontrolü", "Her iki işi de STK'ye yaptırma", "Her iki işi de park birimine iletme", "Kurum bilgisi aramadan başvuru yapma"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; iki araştırma kolu aynı doğrulama kutusunda birleşir.", "Birleşme STK'nin iki işi de üstlenmesini değil bilgi kontrolünü gösterir.", "Onarım birimi eğitim kolunun son başvuru yeri olarak gösterilmemiştir.", "Ortak aşamadan önce her iki kolda da kurum bilgisi araştırılır."], "explanation": "İki kol doğrulamada birleşir, ihtiyaçlarına göre ayrı son başvuru kutularına ulaşır.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.f"}, {"id": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.g"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge1"}, {"from": "b", "to": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge2"}, {"from": "c", "to": "e"}, {"from": "d", "to": "e"}, {"from": "e", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge5"}, {"from": "e", "to": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge6"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f04.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f04.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q017", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "4daac8590cef5140c7d1c521ee947e8795227cc7e32c34645d0db83dd4eb3948", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q018", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f04", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Değişen ihtiyaca göre akış yeniden izlenir; önceki eğitim yolunun otomatik sürmemesi gerekir.", "question": "Grupta ihtiyaç gönüllü eğitimden park onarımına değişti. Şemaya göre hangi son yol yeniden seçilmelidir?", "choices": ["Kaynakları karşılaştırmayı bırakma", "Doğrulanmış belediye kanalı", "Öğretmenin STK ile eğitim iletişimi", "Yalnız STK faaliyet duyurusu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İhtiyacın değişmesi kontrol gereğini ortadan kaldırmaz.", "Doğru; onarım isteği belediye kanalına ulaşan son okla eşleşir.", "Öğretmenin STK iletişimi gönüllü eğitim isteğinin yoludur.", "Faaliyet duyurusu onarım başvurusunun son kanalı değildir."], "explanation": "Onarım türü belediye araştırması, doğrulama ve belediye başvuru kanalını gerektirir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.f"}, {"id": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.g"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge1"}, {"from": "b", "to": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge2"}, {"from": "c", "to": "e"}, {"from": "d", "to": "e"}, {"from": "e", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge5"}, {"from": "e", "to": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge6"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f04.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f04.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q018", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2d12e1492ab12b56c7e143fa3966c1e461c29f77093a2d495e174e22d80d234d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q019", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f04", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Son kutuda belirtilen kişi okunur; rehberlik bilgisi başvuru yoluyla ilişkilendirilir.", "question": "Şemaya göre gönüllü eğitim desteği isteğinde son adım olarak aşağıdakilerden hangisi öngörülmüştür?", "choices": ["Park bakım ekibinin atölyeyi yönetmesi", "Kaynak bilgisi bilinmeyen kişinin araması", "Öğretmenin STK ile iletişim kurması", "Öğrencinin tek başına başvuru göndermesi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Onarım kolunun hizmet birimi eğitim iletişiminin yerine konmuştur.", "Belirsiz kişi seçilerek kurumca teyit edilen iletişim ve öğretmen rehberliği atlanmıştır.", "Doğru; eğitim son kutusunda öğretmenin iletişim kurması yazılıdır.", "Öğretmen rehberliği atlanarak son kutunun öznesi değiştirilmiştir."], "explanation": "Eğitim için öğretmen kuruluşla iletişim kurar; çocuklar rehberlik altında çalışır.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.f"}, {"id": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.g"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge1"}, {"from": "b", "to": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge2"}, {"from": "c", "to": "e"}, {"from": "d", "to": "e"}, {"from": "e", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge5"}, {"from": "e", "to": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge6"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f04.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f04.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q019", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "44ae405fdf4d3fe3744b4a4eea6805017e0428ada04c65bac37bb82af0a7eef4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q020", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f04", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "İhtiyaç dalı, kontrol ve son yol üçlü olarak denetlenir; kısmen doğru yakın düzeltmeler ayıklanır.", "question": "Verilen şemaya göre bir grup STK bilgisine ulaşıp ikinci kaynağı atlıyor ve park onarımı için eğitim son kutusunu seçiyor. Buna göre grubun izlediği yolu şemaya uygun hâle getiren düzeltme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["STK kolunda kalıp doğrulamadan belediyeye yönelmek", "Eğitim kolunda kalıp yalnız ikinci kaynak eklemek", "Onarım koluna geçip kontrolü yine atlamak", "Onarım kolunu izleyip bilgiyi doğrulayarak belediye yolunu seçmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["İlk araştırma yanlış kolda kalır ve doğrulama eksikliği sürer.", "Kontrol eklense de onarım isteği eğitim kolunda kalmıştır.", "Onarım koluna geçmek doğrulama koşulunu tek başına karşılamaz.", "Doğru; hem ihtiyaç-kurum eşlemesi hem ortak doğrulama koşulu birlikte düzeltilir."], "explanation": "İki hata vardır: ihtiyaç türü yanlış dala bağlanmış, bilgi kontrolü atlanmıştır. İkisi de düzeltilir.", "figure": {"kind": "flow", "direction": "vertical", "nodes": [{"id": "a", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.a"}, {"id": "b", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.b"}, {"id": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.c"}, {"id": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.d"}, {"id": "e", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.e"}, {"id": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.f"}, {"id": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.g"}], "edges": [{"from": "a", "to": "b"}, {"from": "b", "to": "c", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge1"}, {"from": "b", "to": "d", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge2"}, {"from": "c", "to": "e"}, {"from": "d", "to": "e"}, {"from": "e", "to": "f", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge5"}, {"from": "e", "to": "g", "labelKey": "s5-t18.s5t18.f04.edge6"}], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f04.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f04.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q020", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "068cb9094126b81be48e8ae18f5806b64d7ac4c3e2ec456a1eb6cc5d760523cf", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q021", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f05", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Doğrudan amaç ve görev eşleştirilir; olağan planlama ile acil çağrı ayırt edilir.", "question": "Bir ilçede okul ile ilçe kütüphanesinin birlikte yapacağı etkinliğin kurumlar arası planı için bilgi aranmaktadır. Kaymakamlığın bilgi açıklamasında ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu belirtilir. Ayrıca belediyenin kendi parkı için olağan bakım başvurusu aldığı, acil tehlike için 112 Acil Çağrı Merkezi kullanıldığı açıklanır. Çocuklar bütün bilgi ve taslak çalışmalarını öğretmenleriyle yapar.\n\nBuna göre etkinliğin kurumlar arası planı için aşağıdakilerden hangisine danışılması uygundur?", "choices": ["Kaymakamlığın bilgi birimine", "Belediyenin park bakım ekibine", "Yalnız mahalle sakinlerine", "Acil tehlike hattına"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; verilen koordinasyon görevi kaymakamlığa bağlanır.", "Park bakım ekibinin işi kurumlar arası etkinlik planıyla karıştırılmıştır.", "Mahalle sakinleri verilen kamu koordinasyon biriminin yerine konmuştur.", "Acil tehlike hattı olağan planlama bilgisi için kullanılmaz."], "explanation": "Kurumlar arası kamu hizmeti koordinasyonu için verilen kaymakamlık bilgi birimi uygundur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q021", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a45b3dadf677106ad7a1a0b6e38a534921aa413396e94e1f6864fd3a92929cba", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q022", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f05", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Durumun olağan niteliği ve sorumlu hizmet birlikte ele alınır; hızlı yol ile uygun yol ayrılır.", "question": "Bir ilçede okul ile ilçe kütüphanesinin birlikte yapacağı etkinliğin kurumlar arası planı için bilgi aranmaktadır. Kaymakamlığın bilgi açıklamasında ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu belirtilir. Ayrıca belediyenin kendi parkı için olağan bakım başvurusu aldığı, acil tehlike için 112 Acil Çağrı Merkezi kullanıldığı açıklanır. Çocuklar bütün bilgi ve taslak çalışmalarını öğretmenleriyle yapar.\n\nMetne göre parktaki olağan bir bakım isteği aşağıdakilerden hangisiyle ele alınmalıdır?", "choices": ["Parkın bakım görevini öğrencilere vererek", "Belediyenin doğrulanmış bakım başvuru yoluyla", "Acil tehlike varmış gibi 112'yi arayarak", "Etkinlik planı için kaymakamlığa yazılan metinle"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Bilgi ve taslak çalışması fiziksel bakım sorumluluğunu çocuklara vermez.", "Doğru; metin belediyenin kendi parkına olağan bakım başvurusu aldığını belirtir.", "Olağan bakım talebi acil tehlike gibi sunularak acil hat amacı dışına çıkarılmıştır.", "Etkinlik koordinasyonu park bakım ihtiyacının yerine geçirilmiştir."], "explanation": "Acil tehlike olmayan bakım ihtiyacında belediyenin doğrulanmış olağan kanalı seçilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q022", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "75277de6344940d76ab9e5b7848a76cdaa473131bcd330f992e518d437c661b4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q023", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f05", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Acil ve olağan ihtiyaçlar karşılaştırılır; bilgi edinme amaçlı yakın seçenekler ayrıştırılır.", "question": "Bir ilçede okul ile ilçe kütüphanesinin birlikte yapacağı etkinliğin kurumlar arası planı için bilgi aranmaktadır. Kaymakamlığın bilgi açıklamasında ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu belirtilir. Ayrıca belediyenin kendi parkı için olağan bakım başvurusu aldığı, acil tehlike için 112 Acil Çağrı Merkezi kullanıldığı açıklanır. Çocuklar bütün bilgi ve taslak çalışmalarını öğretmenleriyle yapar.\n\nVerilen bilgiye göre 112 Acil Çağrı Merkezi hangi durum için ayrılmıştır?", "choices": ["Kütüphane etkinliğini planlamaya", "Kurumların görev kartını doğrulamaya", "Hemen yardım gerektiren tehlikeli olaylara", "Park bakım formunun adresini sormaya"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Etkinlik planı kamu koordinasyonu kapsamında verilen olağan iştir.", "Görev kartı araştırması acil hattın yerine bilgi kaynaklarıyla yürütülür.", "Doğru; metinde 112 Acil Çağrı Merkezinin acil tehlike için kullanıldığı açıklanır.", "Başvuru adresi öğrenmek olağan bilgi edinme işidir; acil yardım gereksinimi değildir."], "explanation": "112 acil yardım yoludur; olağan bilgi ve bakım isteği uygun kurum kanalında değerlendirilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q023", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d12274f9221d41b2ca5287edf7c4f44bf2366a6ee39efcd7f791a0e65016a13c", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q024", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f05", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Bilgi toplama ve güvenli taslak aşaması sıralanır; erken işlem ve yanlış kanal birlikte elenir.", "question": "Bir ilçede okul ile ilçe kütüphanesinin birlikte yapacağı etkinliğin kurumlar arası planı için bilgi aranmaktadır. Kaymakamlığın bilgi açıklamasında ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu belirtilir. Ayrıca belediyenin kendi parkı için olağan bakım başvurusu aldığı, acil tehlike için 112 Acil Çağrı Merkezi kullanıldığı açıklanır. Çocuklar bütün bilgi ve taslak çalışmalarını öğretmenleriyle yapar.\n\nBir öğrenci kurumların görevini öğrenmek ve sınıfta bir taslak üzerinde çalışmak istiyor. Verilenlere göre bu öğrencinin izlemesi gereken sıra aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Önce gerçek başvuruyu göndermek, sonra görev öğrenmek", "Acil hattı aramak, sonra etkinlik konusunu belirlemek", "Taslağı park ekibine göndermek, sonra koordinasyon araştırmak", "Bilgi açıklamasını kontrol etmek, öğretmenle taslağı değerlendirmek"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Görev bilgisi kontrol edilmeden gerçek işlem yapılması önerilmiştir.", "Olağan çalışma için acil hat kullanılmış, ihtiyaç tanımı ertelenmiştir.", "Etkinlik ihtiyacı bakım birimine yönlendirilmiş ve görev araştırması sona bırakılmıştır.", "Doğru; araştırma karara dayanak olur ve taslak rehberlikle değerlendirilir."], "explanation": "Önce uygun kurum bilgisi kontrol edilir, ardından öğretmenle örnek taslak değerlendirilir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q024", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "367cb8296d14dbf314b462c24e57600594126ae525a70d9c816c275663602a1d", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q025", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f05", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "İki ihtiyacın neden ayrıldığı açıklanır; görev kapsamından başvuru yolu farkı çıkarılır.", "question": "Bir ilçede okul ile ilçe kütüphanesinin birlikte yapacağı etkinliğin kurumlar arası planı için bilgi aranmaktadır. Kaymakamlığın bilgi açıklamasında ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu belirtilir. Ayrıca belediyenin kendi parkı için olağan bakım başvurusu aldığı, acil tehlike için 112 Acil Çağrı Merkezi kullanıldığı açıklanır. Çocuklar bütün bilgi ve taslak çalışmalarını öğretmenleriyle yapar.\n\nBu bilgilere göre koordinasyon bilgisi almak ile parka bakım istemek için aynı yolun seçilmemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Amaçlar farklı görev açıklamalarıyla eşleşir.", "Acil hat bütün olağan başvuruları karşılar.", "Bilgi veren kurum bütün işleri yapar.", "Etkinlik isteği park bakımına dönüşür."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; koordinasyon kaymakamlığa, park bakımı belediyeye bağlanmıştır.", "Acil hat olağan bilgi ve bakım başvurularının ortak yolu sanılmıştır.", "Bilgi edinme imkânı kuruma bütün uygulama görevlerini vermez.", "İki farklı ihtiyacın içeriği gerekçesiz biçimde aynı sayılmıştır."], "explanation": "Kurum seçimi ihtiyacın amacı ve görev tanımıyla yapılır; farklı işler için aynı kanal varsayılmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q025", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "53bcb705d9ba860f5c35fee3fc50213e5333d8f786a56d32bf04644218b970b5", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q026", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f06", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 1, "difficultyReason": "Tablonun iki kısa satırı eşleştirilir; ters görev sırası temel çeldiricidir.", "question": "Verilen tabloya göre mahalle ihtiyaçlarını derleyip iletme ile park bakımı hangi kurum sırasıyla eşleşir?", "choices": ["STK, kaymakamlık", "Muhtarlık, belediye", "Belediye, muhtarlık", "Kaymakamlık, STK"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gönüllü eğitim ve ilçe koordinasyonu aranan işlevler değildir.", "Doğru; ihtiyaç iletme muhtarlık, park bakımı belediye satırındadır.", "İki satırdaki derleme ve bakım işlevleri ters eşleştirilmiştir.", "İlçe koordinasyonu ile gönüllü eğitim, derleme ve bakım yerine konmuştur."], "explanation": "İki ayrı satırda aranan işlevler bulunup istenen sıraya yerleştirilir.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["s5-t18.s5t18.f06.h0", "s5-t18.s5t18.f06.h1", "s5-t18.s5t18.f06.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c2"}]], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f06.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f06.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q026", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "caffd9f9c12cf51fbc3ac086acd91ce44e35a7254ec25aa37e5813c09b3c7e7f", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q027", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f06", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "İki satır farklı yapı ve görev bakımından karşılaştırılır; diğer satırlardaki işlevler ayıklanır.", "question": "Tablodaki STK ile kaymakamlık arasında hangi ayrım vardır?", "choices": ["Park bakımını yürütme ile gönüllü eğitim", "Kamu koordinasyonu ile mahalle ihtiyaçlarını derleme", "Gönüllü eğitim desteği ile kamu koordinasyonu", "Mahalle ihtiyaçlarını iletme ile park bakımı"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Park bakımı belediye işlevidir; kaymakamlık gönüllü eğitim kuruluşu değildir.", "STK'ye kamu koordinasyonu, kaymakamlığa mahalle derleme işlevi verilmiştir.", "Doğru; STK satırı gönüllü eğitimi, kaymakamlık satırı kamu koordinasyonunu gösterir.", "Bu ikili muhtarlık ve belediye işlevlerinden alınmıştır."], "explanation": "STK gönüllü faaliyet kuruluşudur; kaymakamlığın verilen işlevi kamu hizmetlerinin koordinasyonudur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["s5-t18.s5t18.f06.h0", "s5-t18.s5t18.f06.h1", "s5-t18.s5t18.f06.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c2"}]], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f06.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f06.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q027", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "25037d2118848ffba338e5d155c907e25dda52500e98e1e5049bb7265275e4ca", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q028", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f06", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Sütunlar arası ilişki kurulup ortak iletişim özelliğinden yanlış kurum eşitliği çıkarılması önlenir.", "question": "Aşağıdaki tabloda görüşme ile hizmet masası yolları neden aynı kuruma otomatik olarak __bağlanamaz__?", "choices": ["Tabloda iletişim kuranlar aynı kurum sayılmıştır.", "Hizmet masası gönüllü eğitim kuruluşunun görevidir.", "Görüşme yapılması park bakımını muhtarlığa verir.", "Her yol kendi satırındaki işlevle eşleştirilmiştir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["İletişim kurulabilmesi yapıların aynı kurum olduğunu göstermez.", "Hizmet masası belediye satırında yer alır; STK'nin yoluyla karıştırılmıştır.", "Bir iletişim yolu uygulama görevinin muhtarlığa geçmesini sağlamaz.", "Doğru; tablo muhtarlık için görüşmeyi, belediye için hizmet masasını örnekler."], "explanation": "Başvuru yolu tek başına kurumun tüm görevini göstermez; tablodaki aynı satırın işleviyle birlikte okunur.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["s5-t18.s5t18.f06.h0", "s5-t18.s5t18.f06.h1", "s5-t18.s5t18.f06.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c2"}]], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f06.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f06.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q028", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "77747277e0ccad92baea477cbd0785c553634e348e71f7e6308331345cf198f6", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q029", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f06", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "İki ihtiyaç eş zamanlı değerlendirilir; her önerideki iki kurum bağlantısı ayrı denetlenir.", "question": "Verilen tabloya göre bir öğrenci iki iş için eşleme yaptı. Buna göre aşağıdaki eşlemelerden hangisi iki iş için de doğrudur?", "choices": ["Park bakımı: belediye; gönüllü eğitim: STK", "Park bakımı: STK; gönüllü eğitim: belediye", "Park bakımı: muhtarlık; gönüllü eğitim: kaymakamlık", "Park bakımı: kaymakamlık; gönüllü eğitim: muhtarlık"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; belediye bakım, STK gönüllü eğitim satırıyla eşleşir.", "Bu tabloda bakım ile gönüllü eğitim kuruluşları ters çevrilmiştir.", "İhtiyaç iletme ve kamu koordinasyonu, bakım ve eğitim yerine kullanılmıştır.", "Kamu koordinasyonu ve ihtiyaç derleme aranan iki işlevi karşılamaz."], "explanation": "Bu örnekte park bakımını belediye, gönüllü eğitim desteğini STK karşılar.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["s5-t18.s5t18.f06.h0", "s5-t18.s5t18.f06.h1", "s5-t18.s5t18.f06.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c2"}]], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f06.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f06.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q029", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "6726eacc3f7ed5f53cb30ec4114ddaa18f4c1f90cf6453da119c60dcfa5ceaa2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q030", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f06", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "Tek ortak özelliğe dayalı genelleme tablo karşıörneğiyle sınanır; kanal ve görev ayrımı soyutlanır.", "question": "Bir öğrenci aşağıdaki tabloda resmî başvuru kanalı yazan her satırın park bakımını anlattığını söylüyor. Tabloya göre bu öğrencinin görüşüyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Başvuru sütunu okununca işlev sütununa gerek kalmaz.", "Aynı kanal türü farklı işlevli kurumlarda görülebilir.", "Aynı kanal türü bütün kurumları belediyeye dönüştürür.", "Kaymakamlık satırı yalnız park bakımına ayrılmıştır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Uygun kurumu seçmek için kanalın yanında işlev de okunmalıdır.", "Doğru; belediye ve kaymakamlıkta resmî kanal örneği vardır, işlevleri farklıdır.", "Başvuru yolunun benzerliği kurumun yapısını ve görevini değiştirmez.", "Kaymakamlık satırında park bakımı değil kamu koordinasyonu belirtilmiştir."], "explanation": "Benzer başvuru yolu, görevlerin aynı olduğu anlamına gelmez. İki sütun birlikte okunmalıdır.", "figure": {"kind": "table", "headerKeys": ["s5-t18.s5t18.f06.h0", "s5-t18.s5t18.f06.h1", "s5-t18.s5t18.f06.h2"], "rows": [[{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r0c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r1c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r2c2"}], [{"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c0"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c1"}, {"key": "s5-t18.s5t18.f06.r3c2"}]], "captionKey": "s5-t18.s5t18.f06.caption", "altTextKey": "s5-t18.s5t18.f06.alt"}, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q030", "visualRequirement": "required", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "96f7bf7636144660801888fc9b330b4a5dfcb5b39325062008f176e57f5c3c87", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q031", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f07", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "İki kısa görev açıklaması karşılaştırılır; bütün çevre işlerini aynı kuruma verme yanılgısı sınanır.", "context": "Bir çevre kulübü, park onarımı ile doğa eğitiminin aynı iş olmadığını fark eder. Belediyenin görev açıklaması kendi parkının bakımını içerir. Bir STK ise gönüllü doğa atölyeleri yaptığını duyurur. Duyuruda kamu kurumunun onarım görevinin devralındığına ilişkin bilgi yoktur. Kulüp verilen işlevlere göre hangi kuruluşla hangi konuda iletişim kurulacağını karşılaştırır.", "question": "Metne göre park onarımı ve doğa atölyesi için aşağıdaki kuruluş eşlemelerinden hangisi doğrudur?", "choices": ["Onarım ve atölye: yalnız STK", "Onarım ve atölye: yalnız muhtarlık", "Onarım: belediye; atölye desteği: STK", "Onarım: STK; atölye desteği: belediye"], "correct": 2, "distractorWhy": ["STK'nin eğitim faaliyeti belediyenin onarım görevini de aldığı anlamına gelmez.", "Muhtarlık verilen iki uygulama işlevini birden üstlenen kuruluş olarak gösterilmemiştir.", "Doğru; iki farklı ihtiyaç verilen iki ayrı işlevle eşleşir.", "Bu örnekte bakım ve gönüllü eğitim işlevleri ters verilmiştir."], "explanation": "Park onarımı belediyenin, gönüllü atölye desteği verilen STK'nin faaliyetidir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q031", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "3978afbc4269ffe453aec4f7fbe1d41a332be2461d99b31e967cf0bb31977033", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q032", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f07", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Faaliyet kanıtının kapsamı belirlenir; metinde verilen bilgiyle aşırı genelleme ayırt edilir.", "context": "Bir çevre kulübü, park onarımı ile doğa eğitiminin aynı iş olmadığını fark eder. Belediyenin görev açıklaması kendi parkının bakımını içerir. Bir STK ise gönüllü doğa atölyeleri yaptığını duyurur. Duyuruda kamu kurumunun onarım görevinin devralındığına ilişkin bilgi yoktur. Kulüp verilen işlevlere göre hangi kuruluşla hangi konuda iletişim kurulacağını karşılaştırır.", "question": "Bu metinde STK'nin duyurusu aşağıdaki sonuçlardan hangisini destekler?", "choices": ["Kuruluşun park bakım kamu birimi olduğunu", "Belediyenin onarım görevinin sona erdiğini", "Bütün çevre işlerinin aynı kuruma ait olduğunu", "Kuruluşun gönüllü eğitim faaliyeti bulunduğunu"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Gönüllü faaliyet açıklaması kamu bakım birimi olma kanıtı değildir.", "Bir eğitim duyurusu belediyenin görevini kaldırmaz.", "Çevre konusu ortak olsa da görevler kendiliğinden birleşmez.", "Doğru; duyuruda gönüllü doğa atölyesi açıkça belirtilir."], "explanation": "Duyuru eğitim desteğini gösterir; onarım görevini devralma gibi ek sonuçlara kanıt sağlamaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q032", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "07da990224ee7c75bc1af3ae8d774d160cf4bc837c20f7961995cd48633b100e", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q033", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f08", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "İş birliği sürecinden farklı görevler çıkarılır; iletme ile yetki devri birbirinden ayrılır.", "question": "Bir mahallede muhtarlık, komşuların parkla ilgili ortak isteklerini derleyip belediyeye iletir. Belediye kendi sorumluluğundaki parkın bakımını planlar. Kaymakamlığın bilgi birimi ise ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu hakkında açıklama yapar. Gönüllü çevre eğitimi veren STK bu işlemlerde kamu kurumu yerine geçmez. Her birinin katkısı görevine göre değerlendirilir.\n\nMetne göre muhtarlık ile belediyenin katkılarına ilişkin aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi doğrudur?", "choices": ["Muhtarlık iletir, belediye kendi parkında bakım planlar.", "Muhtarlık onarır, belediye yalnız istekleri derler.", "İletilen istek belediyenin görevini muhtarlığa geçirir.", "Belediye parkı planlarsa muhtarlığın bilgisi gereksizdir."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; metindeki iletişim ve bakım planı görevleri ayrı ayrı korunur.", "İki kurumun verilen katkıları ters çevrilmiştir.", "İstek aktarılması fiziksel bakım görevinin aktarılması değildir.", "Bakımın planlanması mahalleden gelen ihtiyaç bilgisini gereksiz yapmaz."], "explanation": "Muhtarlık isteklerin iletilmesine katkı verir; belediye sorumlu olduğu bakım işini planlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q033", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fad4b69a71fe02ace09744335140b140254ecabcd98e7ac595b382eb5e7f4456", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q034", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f08", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Kamu ve sivil roller iş birliği bağlamında karşılaştırılır; aynı konudan aynı yetki sonucu çıkarılmaz.", "question": "Bir mahallede muhtarlık, komşuların parkla ilgili ortak isteklerini derleyip belediyeye iletir. Belediye kendi sorumluluğundaki parkın bakımını planlar. Kaymakamlığın bilgi birimi ise ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu hakkında açıklama yapar. Gönüllü çevre eğitimi veren STK bu işlemlerde kamu kurumu yerine geçmez. Her birinin katkısı görevine göre değerlendirilir.\n\nKaymakamlık ile STK'nin metindeki rolleri nasıl ayrılır?", "choices": ["Parkı temizleme ile muhtarlık görevini yürütme", "Kamu koordinasyonu ile gönüllü eğitim desteği", "Gönüllü eğitim ile bütün parkları onarma", "Mahalle isteklerini derleme ile kamu koordinasyonu"], "correct": 1, "distractorWhy": ["İki kuruluşun verilen rolü bakım uygulaması veya muhtarlık görevini devralmak değildir.", "Doğru; kaymakamlığın açıklaması kamu koordinasyonu, STK faaliyeti gönüllü eğitimdir.", "Kaymakamlığın rolü eğitim olarak değiştirilmiş, STK'ye tüm parkların onarımı yüklenmiştir.", "Muhtarlık işlevi kaymakamlığa, kamu koordinasyonu STK'ye taşınmıştır."], "explanation": "Aynı ihtiyaç çevresinde çalışabilmeleri kurum türlerinin ve görevlerinin aynı olduğu anlamına gelmez.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q034", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "15ac763a9f9cf605a7613444f883ea7f1c97f5e08e0b9e79ec4caa85e930cb97", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q035", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f08", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "Hatalı kaydın varsayımı bulunup metindeki görevlerle düzeltilir; örtük yetki devri çıkarımı sınanır.", "question": "Bir mahallede muhtarlık, komşuların parkla ilgili ortak isteklerini derleyip belediyeye iletir. Belediye kendi sorumluluğundaki parkın bakımını planlar. Kaymakamlığın bilgi birimi ise ilçedeki kamu hizmetlerinin koordinasyonu hakkında açıklama yapar. Gönüllü çevre eğitimi veren STK bu işlemlerde kamu kurumu yerine geçmez. Her birinin katkısı görevine göre değerlendirilir.\n\nBilgi kaydına “Muhtarlık isteği ilettiği için park bakımını artık o yapar.” yazıldı. Metne göre bu kayıt aşağıdaki ifadelerden hangisiyle düzeltilmelidir?", "choices": ["STK kamu birimi olarak bütün görevleri alır.", "Koordinasyon sözü bütün uygulamaları aynılaştırır.", "İletme ve bakım görevleri ayrı kurumlarda kalır.", "Muhtarlık iletmezse belediyenin bakım görevi biter."], "correct": 2, "distractorWhy": ["STK kamu kurumu sanılarak verilen görev ayrımı bozulmuştur.", "Koordinasyon işlevi kurumların ayrı görevlerini ortadan kaldırmaz.", "Doğru; istek iletme, belediyenin bakım sorumluluğunu değiştirmez.", "Belediyenin görevi muhtarlığın tek bir iletme işlemine bağlı sona eren görev sanılmıştır."], "explanation": "Kayıt, katkıyı görev devri sanıyor. Muhtarlık iletir; belediye kendi parkının bakımını yürütür.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q035", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "11b7e1374a6a470d774f93df55844ccfebc40e12ee5c3069fa9dfc2ce68098a1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q036", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f09", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Kaynak çifti seçilir; farklı görünüm ile farklı bilgi kaynağı ayrımı yapılır.", "question": "Bir belediyenin güncel resmî başvuru sayfası park bakım isteklerinin hizmet masasına bildirilebileceğini açıklar. Belediyenin bilgi birimi de aynı yolu teyit eder. Eski bir tanıtım broşürü farklı bir oda adı gösterir. Deniz, kurum adını, sayfa adresini ve erişim gününü not eder; broşürle güncel açıklama arasındaki farkı araştırmadan başvuru yolu seçmek istemez.\n\nBuna göre Deniz'in başvuru yolunu doğrulamasına aşağıdaki kaynak ikililerinden hangisi birlikte yardımcı olur?", "choices": ["Eski broşür ve onun aynı içerikli fotokopisi", "Broşürün başlığı ve broşürün kapak resmi", "Yalnız arkadaş tahmini ve eski oda adı", "Güncel resmî sayfa ve kurumun bilgi birimi"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Bir belgenin kopyası yeni bir doğrulama kaynağı değildir; güncellik de çözülmemiştir.", "Aynı broşürün iki parçası iki farklı bilgi kaynağı sayılmıştır.", "Tahmin ve eski bilgi güncel resmî teyidin yerine geçmez.", "Doğru; güncel görevli sayfa ile bilgi birimi aynı başvuru bilgisini teyit eder."], "explanation": "Sayfa ve bilgi birimi farklı yollardan aynı güncel başvuru bilgisini kontrol etmeyi sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q036", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "8300f813c924ea4ffea217aab46d04f7ce3ae5b7c09c69bcf8041aa527ab24a3", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q037", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f09", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Çelişkide güncellik ve kurum teyidi birlikte tartılır; görünüm temelli güven ayıklanır.", "question": "Bir belediyenin güncel resmî başvuru sayfası park bakım isteklerinin hizmet masasına bildirilebileceğini açıklar. Belediyenin bilgi birimi de aynı yolu teyit eder. Eski bir tanıtım broşürü farklı bir oda adı gösterir. Deniz, kurum adını, sayfa adresini ve erişim gününü not eder; broşürle güncel açıklama arasındaki farkı araştırmadan başvuru yolu seçmek istemez.\n\nBu bilgilere göre eski broşürle yeni açıklama farklı olduğunda aşağıdaki kararlardan hangisi gerekçelidir?", "choices": ["Güncel bilgiyi teyitle kullanıp broşür farkını kaydetmek", "Eski broşürü basılı olduğu için üstün tutmak", "Kısa oda adını araştırmadan seçmek", "Farkı gizleyip iki bilgiyi aynı saymak"], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; güncel resmî açıklama ayrıca kurumdan teyit edilmiştir, fark izlenebilir kalır.", "Basılı olma, güncellik ve teyitten daha güçlü doğruluk kanıtı değildir.", "İfadenin kısa olması başvuru yolunun geçerli olduğunu göstermez.", "Çelişkiyi yok saymak doğrulama yerine yanlış uyum üretir."], "explanation": "Güncel resmî açıklama bilgi birimince teyit edildiğinden tercih gerekçelidir; eski bilgi farkı kayda eklenir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q037", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "1bc7356e7b3f989977e06f9dc659a68ace350e28b3ebcf8e96d248e21e9de3b2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q038", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f09", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "Kanıtın doğruluğu ile kanıtın izlenebilirliği ayrılır; eksik alanın sonucuna dair dolaylı çıkarım gerekir.", "question": "Bir belediyenin güncel resmî başvuru sayfası park bakım isteklerinin hizmet masasına bildirilebileceğini açıklar. Belediyenin bilgi birimi de aynı yolu teyit eder. Eski bir tanıtım broşürü farklı bir oda adı gösterir. Deniz, kurum adını, sayfa adresini ve erişim gününü not eder; broşürle güncel açıklama arasındaki farkı araştırmadan başvuru yolu seçmek istemez.\n\nDeniz yalnız kurum adını kaydetseydi güncel yolun doğrulandığını gösteremezdi. Bunun nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bilgi biriminin açıklaması geçersiz olurdu.", "Kaynak yolu ve kontrol zamanı izlenemezdi.", "Kurum adı bakım hizmetini ortadan kaldırırdı.", "Eski broşür otomatik olarak güncelleşirdi."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Açıklamanın geçerliliği ile açıklamanın kayıtta izlenebilir olması farklıdır.", "Doğru; yalnız kurum adı bilginin hangi kaynakla ve ne zaman kontrol edildiğini göstermez.", "Kayıt eksikliği hizmet görevinin ortadan kalkması anlamına gelmez.", "Eksik kayıt eski belgenin güncelliğini değiştirmez."], "explanation": "Doğrulama kaydında kaynağa ulaşmayı ve kontrol zamanını görmeyi sağlayan bilgiler bulunmalıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q038", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "bf0d6b0db808de43eb4d4021614d059180e0b9ac12e6fec9eab84e6110c62ef1", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q039", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f10", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Kaynakların ortak kökeni belirlenir; görünür sayfa sayısı ile doğrulama katkısı ayrılır.", "question": "Bir STK için iki blog aynı faaliyet duyurusunu birbirinden kopyalamıştır. Kuruluşun resmî faaliyet sayfası gönüllü çevre eğitimini anlatır. Bir kamu kurumunun yayımladığı iş birliği açıklaması da çevre eğitimi desteğini doğrular. Zeynep, kaynak sayısını saymakla yetinmeyip bilgilerin nereden geldiğini ve aynı faaliyeti anlatıp anlatmadığını incelemek ister.\n\nMetne göre iki blogun güçlü bir çift doğrulama sayılmamasının nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["İkisi de çevre eğitimi konusundadır.", "Bir duyurunun okunması her zaman yasaktır.", "İkisi de aynı duyuruyu kopyalamıştır.", "Blogların yazı boyları birbirine yakındır."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Aynı konuyu ele almak doğrulama için gerekir; kusur burada ortak kopya kökenidir.", "Duyuru okunabilir; sorun okumak değil kaynağı çoğalmış gibi saymaktır.", "Doğru; bağımsız bilgi edinimi yerine tek duyurunun tekrarı vardır.", "Yazı boyu bilgilerin aynı kaynağa dayanıp dayanmadığını göstermez."], "explanation": "İki farklı adres tek metni tekrarlıyorsa yalnız sayfa sayısı artmış olur; yeni teyit oluşmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q039", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "ead3771938f414733049eca18f52689b817c713e3b48c9439e7e91d4c0a03159", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q040", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f10", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Faaliyet uyumu ve kaynak çeşitliliği beraber değerlendirilir; kopyaların yeni kanıt olmadığı görülür.", "question": "Bir STK için iki blog aynı faaliyet duyurusunu birbirinden kopyalamıştır. Kuruluşun resmî faaliyet sayfası gönüllü çevre eğitimini anlatır. Bir kamu kurumunun yayımladığı iş birliği açıklaması da çevre eğitimi desteğini doğrular. Zeynep, kaynak sayısını saymakla yetinmeyip bilgilerin nereden geldiğini ve aynı faaliyeti anlatıp anlatmadığını incelemek ister.\n\nBuna göre STK'nin çevre eğitimi yaptığını aşağıdaki karşılaştırmalardan hangisi en güçlü biçimde destekler?", "choices": ["Blog başlığı ile aynı blogun giriş cümlesi", "Kopya duyuru ile kopya duyurunun ekran görüntüsü", "Gönüllü sayısına ilişkin kaynaksız tahmin ile logo", "Resmî faaliyet sayfası ile kamu iş birliği açıklaması"], "correct": 3, "distractorWhy": ["Tek yazının iki bölümü farklı kaynaklardan teyit değildir.", "Ekran görüntüsü aynı duyurunun tekrarıdır.", "Tahmin ve logo çevre eğitiminin yapıldığına ilişkin denetlenebilir kanıt sağlamaz.", "Doğru; iki farklı sorumlu kaynağın aynı faaliyet hakkında verdiği bilgi karşılaştırılır."], "explanation": "Kuruluş açıklamasıyla kamu kurumunun iş birliği bilgisi aynı faaliyete ilişkin iki ayrı dayanak sağlar.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q040", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2b00c0325f461b719484f3d75a7626c29284a483a2676e8bf8c2ed06087f5cbc", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q041", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f10", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "Kaynak niteliği ve iddia kapsamı ayrıştırılır; iki güvenilir ama ilgisiz bilginin teyit olamayacağı çıkarılır.", "question": "Bir STK için iki blog aynı faaliyet duyurusunu birbirinden kopyalamıştır. Kuruluşun resmî faaliyet sayfası gönüllü çevre eğitimini anlatır. Bir kamu kurumunun yayımladığı iş birliği açıklaması da çevre eğitimi desteğini doğrular. Zeynep, kaynak sayısını saymakla yetinmeyip bilgilerin nereden geldiğini ve aynı faaliyeti anlatıp anlatmadığını incelemek ister.\n\nBu bilgilere göre Zeynep'in kaynakların güvenilirliğinin yanında aynı faaliyeti anlatıp __anlatmadığını__ da incelemesinin nedeni aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bir iddiayı denetlemek için konu ve kapsam eşleşmelidir.", "Farklı faaliyetler kendiliğinden aynı doğrulamadır.", "Kamu kaynağı varsa kuruluş bilgisi okunamaz.", "Kuruluşun her faaliyeti kamu görevi sayılmalıdır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; çevre eğitimi iddiası başka bir faaliyetle değil aynı faaliyet bilgisiyle sınanır.", "Örneğin farklı bir etkinlik hakkındaki bilgi incelenen eğitim iddiasını teyit etmez.", "Kamu açıklaması kuruluşun faaliyet bilgisini karşılaştırmayı gereksiz ya da yasak yapmaz.", "Sivil faaliyetin teyit edilmesi onu kamu görevi hâline getirmez."], "explanation": "Kaynaklar aynı iddiayı ve kapsamı anlatmalıdır; yalnız güvenilir kaynak adı doğrulama için yeterli değildir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q041", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "a1be1ca2eb6ce707227bad7bf4ca4c3b6c9e8ac9ce3e4bf9b2e01595ca2a42a2", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q042", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f11", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "İddia ile uygun kanıt türü eşleştirilir; resmî görünüm ve yaygınlık kanıtları ayıklanır.", "question": "Bir muhtarlığın bilgi açıklaması ortak mahalle ihtiyaçlarının ilgili kuruma iletildiğini belirtir. Belediyenin resmî park sayfası park bakımının belediyenin görevinde olduğunu açıklar. Resmî görünümlü, kaynağı belirsiz bir görsel ise muhtarlığın bütün parkları onardığını iddia eder. Mert, başlık ve ambleme bakarak karar vermek yerine görev, kaynak ve güncellik uyumunu araştırır.\n\nKaynağı belirsiz görseldeki onarım iddiasını sınamak için ne yapılmalıdır?", "choices": ["Yalnız görsel başlığını kaynak yerine yazmak", "Muhtarlık ve belediye görev açıklamalarını karşılaştırmak", "Görseldeki amblemin büyüklüğünü ölçmek", "İddiayı fazla paylaşılmışsa kabul etmek"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Başlık, açıklamanın hangi kuruma ve belgeye dayandığını göstermeye yetmez.", "Doğru; iki görev açıklaması, iletme ile bakım arasındaki farkı denetlemeyi sağlar.", "Amblem büyüklüğü kurum görevlerinin kanıtı değildir.", "Paylaşım sayısı iddianın doğruluğunu ve kaynağını doğrulamaz."], "explanation": "Görev iddiası amblemle değil ilgili kurumların görev açıklamalarıyla denetlenir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q042", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "fbd853f516f28abad0f80db1379ba994d36c84af53ed530659d8211560fab2d9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q043", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f11", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki görev belgesi ile karşı iddia tartılır; kaynak aidiyeti ve kapsam ilişkisi birlikte denetlenir.", "question": "Bir muhtarlığın bilgi açıklaması ortak mahalle ihtiyaçlarının ilgili kuruma iletildiğini belirtir. Belediyenin resmî park sayfası park bakımının belediyenin görevinde olduğunu açıklar. Resmî görünümlü, kaynağı belirsiz bir görsel ise muhtarlığın bütün parkları onardığını iddia eder. Mert, başlık ve ambleme bakarak karar vermek yerine görev, kaynak ve güncellik uyumunu araştırır.\n\nMetne göre kaynaklar incelendiğinde aşağıdaki bilgilerden hangisi doğrulanmış kabul edilebilir?", "choices": ["Amblemli görsel iki resmî açıklamayı geçersiz kılar.", "Kurum adı görünen her metin görev belgesi sayılır.", "Muhtarlık ihtiyaç iletir; belediye park bakımını yürütür.", "Muhtarlık bütün parkları onarır; belediye yalnız izler."], "correct": 2, "distractorWhy": ["Görünüm, doğrulanabilir kurumsal bilgiye karşı üstünlük kanıtı değildir.", "Kurum adı anılması belgenin o kurumca yayımlandığını kanıtlamaz.", "Doğru; iki resmî açıklamanın görev kapsamları birlikte korunmuştur.", "Kaynağı belirsiz iddia görev açıklamalarının yerine geçirilmiştir."], "explanation": "Muhtarlık açıklaması iletme, belediye açıklaması bakım görevi verir; ikisi birbiriyle uyumludur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q043", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "c022fcd1b1c990c88a4fd2e4afa7b9b5f0a8ddd71631f20aac5345d822cfcb8a", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q044", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f11", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "Araştırma kaydındaki iddia ve sonuç ayrı değerlendirilir; benzer görünen eksik kanıt kayıtları ayıklanır.", "question": "Bir muhtarlığın bilgi açıklaması ortak mahalle ihtiyaçlarının ilgili kuruma iletildiğini belirtir. Belediyenin resmî park sayfası park bakımının belediyenin görevinde olduğunu açıklar. Resmî görünümlü, kaynağı belirsiz bir görsel ise muhtarlığın bütün parkları onardığını iddia eder. Mert, başlık ve ambleme bakarak karar vermek yerine görev, kaynak ve güncellik uyumunu araştırır.\n\nMetne göre Mert'in araştırmasıyla ilgili aşağıdaki kayıtlardan hangisi en uygundur?", "choices": ["İddia: muhtarlık onarır; görsel amblemli olduğundan doğrulandı.", "İddia: belediye bakım yapar; tek kurum adı görüldüğünden doğrulandı.", "İddia: muhtarlık iletir; belediyenin açıklamasına bakılmadan kesinleşti.", "İddia: muhtarlık onarır; görev açıklamaları bu iddiayı desteklemedi."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Resmî görünüm kaynak ve görev incelemesinin yerine geçirilmiştir.", "Tek kurum adı görev ve kaynak uyumunu denetlemez.", "Görevler arası karşılaştırma yapılmadan araştırmanın tamamlandığı ileri sürülmüştür.", "Doğru; kayıt incelenen iddiayı ve onu sınayan görev kanıtlarının sonucunu ayırır."], "explanation": "Uygun kayıt iddiayı, kullanılan kanıtın kapsamını ve doğrulama sonucunu karıştırmadan belirtir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q044", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "d9b110a1cb15bb0c93f04700cabc999f26dc01f49077a1f0a7a44e9f2e672460", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q045", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f11", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 5, "difficultyReason": "Doğru bir bilgiden çıkarılan aşırı sonuç bulunur; iki kaynak, görev sınırı ve iş birliği olasılığı birlikte tartılır.", "question": "Bir muhtarlığın bilgi açıklaması ortak mahalle ihtiyaçlarının ilgili kuruma iletildiğini belirtir. Belediyenin resmî park sayfası park bakımının belediyenin görevinde olduğunu açıklar. Resmî görünümlü, kaynağı belirsiz bir görsel ise muhtarlığın bütün parkları onardığını iddia eder. Mert, başlık ve ambleme bakarak karar vermek yerine görev, kaynak ve güncellik uyumunu araştırır.\n\nBir öğrenci “Belediye park bakımını yapar; öyleyse muhtarlıkla hiç bilgi alışverişi olmaz.” diyor. Kaynaklara göre bu görüşle ilgili en sağlam değerlendirme aşağıdakilerden hangisidir?", "choices": ["Bakım görevi belediyededir; muhtarlığın ihtiyaç iletmesiyle çelişmez.", "Bakım görevi belediyedeyse muhtarlığın bütün açıklaması geçersizdir.", "Muhtarlık bilgi iletebildiğine göre belediyenin bütün bakımlarını yapar.", "Kaynaklar farklı kurumları anlattığı için birlikte incelenemez."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; hizmeti yürütme ile ihtiyacı iletme farklı ve birbirini destekleyebilen görevlerdir.", "Bir kurumun bakım görevi diğer kurumun iletişim açıklamasını geçersiz kılmaz.", "Bilgi iletme yeteneğinden bütün bakım görevlerinin devralındığı sonucu çıkmaz.", "Farklı kurum açıklamaları aynı ihtiyaç için görev ilişkisini denetlemeye yardımcı olur."], "explanation": "İletme ve bakım birbirini dışlamaz. Kaynaklar uygulama görevini belediyeye verirken muhtarlığın iletişim katkısını korur.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q045", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "9336b777ff8de3245cdd9ea29694984ec6781cb3afe6bb10b81c720d7541d6d9", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q046", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f12", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Belirtilen eksik alan bulunur; sorunun adıyla istenen işlemin aynı şey olmadığı fark edilir.", "context": "Bir belediye parkındaki oturma yerinin bakım ihtiyacı için sınıfta örnek dilekçe taslağı incelenir. Belediye görev sayfası ile bilgi birimi park bakım başvurusunun hizmet masasına yapılabildiğini teyit eder. Taslakta sorun ve parkın adı vardır; istenen işlem açık değildir. Bilgi kaydında kurum ve başvuru yolu yazılıdır, fakat kaynak adresi ile kontrol günü eksiktir. Bu çalışma öğretmen rehberliğinde yapılır; gerçek başvuru gönderilmez.", "question": "Metne göre dilekçe taslağındaki eksikliği gidermek için aşağıdakilerden hangisi eklenmelidir?", "choices": ["Görev açıklaması yerine kaynaksız söylenti", "Bakım için istenen işlemin açık ifadesi", "Öğrencilerin gerçek kimlik numaraları", "Parkın bütün sorunlarının çözüldüğü iddiası"], "correct": 1, "distractorWhy": ["Söylenti açık talep ve doğrulanmış görev bilgisi yerine geçmez.", "Doğru; sorun belirtilmiş olsa da kuruma yönelik talep açık değildir.", "Sınıftaki örnek çalışma gerçek kimlik numarası yazmayı gerektirmez.", "Sorunun çözüldüğü bilgisi verilmemiştir; bu ek talebi açıklamaz."], "explanation": "Bir sorunun ne olduğu ile kurumdan ne istendiği ayrı bilgilerdir; taslakta talep açıklanır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q046", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "16dc59386b5e2cca30e1e7c8bb3d355827f5066d1fa3f2dd124c9e4e3f2b99f4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q047", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f12", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 2, "difficultyReason": "Kaydın izlenebilirliğini sağlayan iki alan seçilir; içerik eksikleri ile biçim değişikliği ayrılır.", "context": "Bir belediye parkındaki oturma yerinin bakım ihtiyacı için sınıfta örnek dilekçe taslağı incelenir. Belediye görev sayfası ile bilgi birimi park bakım başvurusunun hizmet masasına yapılabildiğini teyit eder. Taslakta sorun ve parkın adı vardır; istenen işlem açık değildir. Bilgi kaydında kurum ve başvuru yolu yazılıdır, fakat kaynak adresi ile kontrol günü eksiktir. Bu çalışma öğretmen rehberliğinde yapılır; gerçek başvuru gönderilmez.", "question": "Buna göre bilgi kaydının sonradan doğrulanabilmesi için aşağıdakilerden hangisi tamamlanmalıdır?", "choices": ["Sadece park adının daha büyük yazımı", "Kurum yerine öğrencilerin kişisel adresleri", "Kaynak adresi ve kontrol günü", "Yalnız başlığın rengi ve yazı tipi"], "correct": 2, "distractorWhy": ["Park adını büyütmek bilgi kaynağını ve kontrol gününü göstermez.", "Öğrenci adresi kurumsal bilginin doğrulanması için eksik kanıt değildir.", "Doğru; kaynak adresi bilgiye dönmeyi, kontrol günü güncellik incelemesini sağlar.", "Görsel biçim bilgileri kaynağa erişim ve kontrol zamanını sağlamaz."], "explanation": "Kurum ve yol kaydının yanına kaynağa erişim bilgisi ve kontrol tarihi eklenir.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q047", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "2a488a0d52248942be6bc443cd94b0b81b0a81b16e93fd266ebdd927045e50bd", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q048", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f12", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 3, "difficultyReason": "Olumlu ve eksik özellikler birlikte sınıflanır; iki önermeli seçeneklerin her yarısı denetlenir.", "context": "Bir belediye parkındaki oturma yerinin bakım ihtiyacı için sınıfta örnek dilekçe taslağı incelenir. Belediye görev sayfası ile bilgi birimi park bakım başvurusunun hizmet masasına yapılabildiğini teyit eder. Taslakta sorun ve parkın adı vardır; istenen işlem açık değildir. Bilgi kaydında kurum ve başvuru yolu yazılıdır, fakat kaynak adresi ile kontrol günü eksiktir. Bu çalışma öğretmen rehberliğinde yapılır; gerçek başvuru gönderilmez.", "question": "Verilenlere göre incelenen taslakla ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Kurum yanlıştır; kaynak adresi zaten eksiksizdir.", "İşlem açıktır; kurumun görevi hiç araştırılmamıştır.", "Yol teyitsizdir; gerçek başvuru zaten gönderilmiştir.", "Kurum ve yol teyitlidir; istenen işlem açık değildir."], "correct": 3, "distractorWhy": ["Metin kurumu teyit eder, bilgi kaydındaki kaynak adresinin eksik olduğunu söyler.", "Metin hem talebin belirsizliğini hem kurum görevinin araştırıldığını açıklar.", "Başvuru yolu teyitlidir; çalışma gerçek gönderim içermez.", "Doğru; iki kaynakla görev ve yol teyit edilmiş, talep açıklığı eksik kalmıştır."], "explanation": "Taslak kısmen uygundur: kurum ve yol kontrol edilmiştir, istenen bakım işlemi açıklanmalıdır.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q048", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "62b6b15323cddcec6a040e191af131d0d1870e0c6c21418ee9f024b18088eba4", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q049", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f12", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 4, "difficultyReason": "İki ürünün bilgi işlevi karşılaştırılır; bir alandaki iyileşmenin başka kanıt eksikliğini giderdiği varsayımı sınanır.", "context": "Bir belediye parkındaki oturma yerinin bakım ihtiyacı için sınıfta örnek dilekçe taslağı incelenir. Belediye görev sayfası ile bilgi birimi park bakım başvurusunun hizmet masasına yapılabildiğini teyit eder. Taslakta sorun ve parkın adı vardır; istenen işlem açık değildir. Bilgi kaydında kurum ve başvuru yolu yazılıdır, fakat kaynak adresi ile kontrol günü eksiktir. Bu çalışma öğretmen rehberliğinde yapılır; gerçek başvuru gönderilmez.\n\nBir öğrenci “Taslak açık yazılınca bilgi kaydını tamamlamaya gerek kalmaz.” diyor.", "question": "Buna göre öğrencinin görüşüyle ilgili aşağıdaki değerlendirmelerden hangisi doğrudur?", "choices": ["Talep açıklığı ve kaynak kaydı ayrı gereksinimlerdir.", "Açık talep kaynak adresini kendiliğinden oluşturur.", "Kaynak kaydı yerine yalnız park adı yeterlidir.", "Kontrol günü yerine talebin uzunluğu yazılmalıdır."], "correct": 0, "distractorWhy": ["Doğru; talep ne istendiğini, kaynak kaydı bilginin nasıl kontrol edildiğini gösterir.", "Talebin anlaşılır olması kaynak adresinin kayda yazılması anlamına gelmez.", "Park adı hangi görev ve yol kaynağının kullanıldığını göstermez.", "Metin uzunluğu, bilginin ne zaman kontrol edildiğini açıklamaz."], "explanation": "Dilekçe taslağı ile araştırma kaydı farklı bilgileri taşır; birindeki açıklık diğerinin eksik alanını doldurmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q049", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "925a118a6a7314519a7f36c728a5ad25bf367f23631c8c203ed42b1ab2d4a167", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}
{"type": "question", "id": "tr.g05.sos.s5-t18.q050", "familyId": "tr.g05.sos.s5-t18.f12", "topic": "İhtiyaçlar ve sorunlar için başvurulabilecek kurumlar", "subject": "Sosyal Bilgiler", "grade": 5, "lang": "tr", "country": "TR", "unitKey": "sb-5-4", "topicKey": "sb-5-4-4", "subtopicKey": "sos-5-s5-t18", "objectiveSource": "https://mufredat.meb.gov.tr/Dosyalar/20268149286708-Sosyal%20Bilgiler%20D%C3%96P.pdf", "objectiveEvidenceId": "tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347:pdf-page-55", "sourceRefs": ["tr-meb-sosyal-g05-current-program-2347"], "reviewStatus": "ai-verified", "humanReviewed": false, "provenance": "ai-verified:sha256:ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531; review-mode=ai-only; human-review=false; origin=ai-generated:2026-10", "license": "CC-BY-NC-4.0", "noteId": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "noteKey": "tr.g05.sos.s5-t18.n01", "objective": "SB.5.4.4", "level": 5, "difficultyReason": "Birden çok eksik alan ve rehberlik sınırı aynı anda denetlenir; kısmi düzeltmelerin kalan kusurları bulunur.", "context": "Bir belediye parkındaki oturma yerinin bakım ihtiyacı için sınıfta örnek dilekçe taslağı incelenir. Belediye görev sayfası ile bilgi birimi park bakım başvurusunun hizmet masasına yapılabildiğini teyit eder. Taslakta sorun ve parkın adı vardır; istenen işlem açık değildir. Bilgi kaydında kurum ve başvuru yolu yazılıdır, fakat kaynak adresi ile kontrol günü eksiktir. Bu çalışma öğretmen rehberliğinde yapılır; gerçek başvuru gönderilmez.", "question": "Verilenlere göre bu çalışma için aşağıdaki planlardan hangisi bütün koşullara uygundur?", "choices": ["Gerçek kimlik eklenip öğretmen incelemesi olmadan taslak gönderilir.", "Talep ve kaynak kaydı tamamlanıp öğretmenle taslak incelenir.", "Talep düzeltilip kaynak kaydı eksik bırakılarak gerçek başvuru gönderilir.", "Kaynak adresi eklenip belirsiz talep korunarak çalışma bitmiş sayılır."], "correct": 1, "distractorWhy": ["Gereksiz gerçek kişisel bilgi eklenmiş, rehberlik ve gönderimsiz taslak sınırı atlanmıştır.", "Doğru; iki içerik eksiği giderilir ve çalışma öğretmen rehberliğinde taslak sınırında kalır.", "Kaydın eksikliği sürer; gerçek gönderim çalışma sınırını aşar.", "Kaynak adresi tek başına kontrol günü ve açık talep eksiklerini gidermez."], "explanation": "İstenen işlem, kaynak adresi ve kontrol günü tamamlanır; taslak öğretmenle değerlendirilir, gerçek işlem yapılmaz.", "figure": null, "tags": ["SB.5.4.4", "S5-T18"], "taskId": "S5-T18", "sourceRecordId": "draft.s5-t18.q050", "visualRequirement": "none", "reviewMode": "ai-only", "reviewDeclaration": "ai-generated-and-ai-reviewed-no-human-review", "reviewedContentSha256": "5bb776cd5ed6f37e1d7a77d3cdb15908c370bc2be9f756cfb269e0919bfe2b48", "reviewDecisionSha256": "ade44dcb32c5b33e7de99d19c28b562b474f3a2c3785f45f27690f88ea82f531", "publishBlocked": false, "unit": "Yaşayan Demokrasimiz", "curriculum": "Türkiye Yüzyılı Maarif Modeli"}